੩. ਓਪਮ੍ਮਵਗ੍ਗੋ
੧. ਕਕਚੂਪਮਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੨੨੨. ਮੋਲ਼ਿਨ੍ਤਿ ਕੇਸਰਚਨਂ. ਵੇਹਾਯਸਨ੍ਤਿ ਆਕਾਸੇ. ਰਤਨਚਙ੍ਕੋਟਵਰੇਨਾਤਿ ਰਤਨਸਿਲਾਮਯਵਰਚਙ੍ਕੋਟਕੇਨ ਸਹਸ੍ਸਨੇਤ੍ਤੋ ਸਿਰਸਾ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿ. ‘‘ਸੁਵਣ੍ਣਚਙ੍ਕੋਟਕਵਰੇਨਾ’’ਤਿਪਿ (ਬੁ. ਵਂ. ਅਟ੍ਠ. ੨੩ ਦੂਰੇਨਿਦਾਨਕਥਾ; ਜਾ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੨ ਅਵਿਦੂਰੇਨਿਦਾਨਕਥਾ) ਪਾਠੋ.
ਸਾਤਿ ਮੋਲ਼ਿ. ਮੋਲ਼ਿ ਏਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਮੋਲ਼ਿਕੋ, ਮੋਲ਼ਿਕੋ ਏਵ ਮੋਲ਼ਿਯੋ. ਫਗ੍ਗੁਨੋਤਿ ਪਨ ਨਾਮਂ. ਸਙ੍ਖਾਤਿ ਸਮਞ੍ਞਾ. ਵੇਲੀਯਤਿ ਖਣਮੁਹੁਤ੍ਤਾਦਿਵਸੇਨ ਉਪਦਿਸੀਯਤੀਤਿ ਵੇਲਾ, ਕਾਲੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਤਾਯਂ ਵੇਲਾਯਂ…ਪੇ… ਅਯਂ ਕਾਲਵੇਲਾ ਨਾਮਾ’’ਤਿ. ਵੇਲਯਤਿ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਵਸੇਨ ਤਿਟ੍ਠਤੀਤਿ ਵੇਲਾ, ਸੀਮਾ. ਵੇਲਯਤਿ ਸਂਕਿਲੇਸਪਕ੍ਖਂ ਚਾਲਯਤੀਤਿ ਵੇਲਾ, ਸੀਲਂ. ਅਨਤਿਕ੍ਕਮਨਟ੍ਠੋਪਿ ਚਸ੍ਸ ਸਂਕਿਲੇਸਧਮ੍ਮਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਅਚਲਨਮੇਵ. ਵਿਞ੍ਞੁਪੁਰਿਸਾਭਾਵੇ ਛਪਞ੍ਚਵਾਚਾਮਤ੍ਤਂ ਓਵਾਦੇ ਪਮਾਣਂ ਨਾਮ.ਦਵਸਹਗਤਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਕੀਲ਼ਾਸਹਿਤਂ ਕਤ੍ਵਾ.
ਮਿਸ੍ਸੀਭੂਤੋਤਿ ਅਨਨੁਲੋਮਿਕਸਂਸਗ੍ਗਵਸੇਨ ਮਿਸ੍ਸੀਭੂਤੋ. ‘‘ਅਵਣ੍ਣਂ ਭਾਸਤੀ’’ਤਿ ਸਙ੍ਖੇਪਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ ਵਿਵਰਿਤੁਂ ‘‘ਤਾਪਨਪਚਨਕੋਟ੍ਟਨਾਦੀਨੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਧਿਕਰਣਮ੍ਪਿ ਕਰੋਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਯਥਾ ਸੋ ਅਧਿਕਰਣਾਯ ਪਰਿਸਕ੍ਕਤਿ, ਤਂਦਸ੍ਸਨਂ ‘‘ਇਮੇਸਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਅਧਿਕਰਣਂ ਆਕਡ੍ਢਤੀਤਿ ਅਧਿਕਰਣਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਕਡ੍ਢਤਿ, ਅਧਿਕਰਣਂ ਵਾ ਤੇਸੁ ਉਪ੍ਪਾਦੇਨ੍ਤੋ ਆਕਡ੍ਢਤਿ. ਉਦ੍ਦੇਸਪਦਂ ਵਾਤਿ ਪਦਸੋ ਉਦ੍ਦੇਸਮਤ੍ਤਂ ਵਾ. ਨੇਵ ਪਿਯਕਮ੍ਯਤਾਯਾਤਿ ਨੇਵ ਅਤ੍ਤਨਿ ਸਤ੍ਥੁਨੋ ਪਿਯਭਾਵਕਾਮਤਾਯ. ਨ ਭੇਦਾਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨਾਤਿ ਨ ਸਤ੍ਥੁਨੋ ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਭੇਦਾਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ. ਅਤ੍ਥਕਾਮਤਾਯਾਤਿ ਮੋਲ਼ਿਯਫਗ੍ਗੁਨਸ੍ਸ ਹਿਤਕਾਮਤਾਯ.
੨੨੪. ਅਵਣ੍ਣਭਾਸਨੇਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਨਂ ਅਗੁਣਕਥਨੇ. ਛਨ੍ਦਾਦੀਨਂ ਵਤ੍ਥੁਭਾਵਤੋ ਕਾਮਗੁਣਾ ਗੇਹਂ ਵਿਯ ਗੇਹਂ, ਤੇ ਚ ਤੇ ਸਿਤਾ ਨਿਸ੍ਸਿਤਾਤਿ ਗੇਹਸ੍ਸਿਤਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਤਣ੍ਹਾਛਨ੍ਦਾਪਿ ਤਾਸਂ ਕਤ੍ਤੁਕਾਮਤਾਪੀਤਿ ਉਭਯੇਪਿ ਤਣ੍ਹਾਛਨ੍ਦਾ, ਪਟਿਘਛਨ੍ਦਾ ਪਨ ਤੇਸਂ ਕਤ੍ਤੁਕਾਮਤਾ ਏਵ. ਫਲਿਕਮਣਿ ਵਿਯ ਪਕਤਿਪਭਸ੍ਸਰਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨਸ੍ਸ ਉਪਸਙ੍ਗੋ ਵਿਯ ਵਿਪਰਿਣਾਮਕਾਰਣਂ ਰਾਗਾਦਯੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਰਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਪਰਿਣਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਹਿਤਾਨੁਕਮ੍ਪੀਤਿ ਕਰੁਣਾਯ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਾਪਨਮਾਹ. ‘‘ਯਸ੍ਸਨ੍ਤਰਤੋ ਨ ਸਨ੍ਤਿ ਕੋਪਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਉਦਾ. ੨੦) ਵਿਯ ਅਨ੍ਤਰ-ਸਦ੍ਦੋ ਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਦੋਸਨ੍ਤਰੋਤਿ ਦੋਸਚਿਤ੍ਤੋ’’ਤਿ.
੨੨੫. ਦੁਬ੍ਬਚਤਾਯ ਓਵਾਦਂ ਅਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਚਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਪਟਿਵਿਰੁਦ੍ਧੋ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਗਣ੍ਹਿਂਸੁ ਚਿਤ੍ਤਂ, ਹਦਯਗਾਹਿਨਿਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਂਸੂਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪੂਰਯਿਂਸੁ ਅਜ੍ਝਾਸਯਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਪਠਮਬੋਧਿਯਂ. ਏਕਾਸਨਂ ਭੋਜਨਸ੍ਸ ਏਕਾਸਨਭੋਜਨਂ, ਏਕਵੇਲਾਯਮੇਵ ਭੋਜਨਂ. ਤਞ੍ਚ ਖੋ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹੇ ਏਵਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਏਕਂ ਪੁਰੇਭਤ੍ਤਭੋਜਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਸਤ੍ਤਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਭੁਤ੍ਤਭੋਜਨਮ੍ਪਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸੁਤ੍ਤੇ ਏਕਾਸਨਭੋਜਨਨ੍ਤੇਵ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ, ਨ ਏਕਾਸਨਿਕਤਾਯ ਏਕਾਯ ਏਵ ਨਿਸਜ੍ਜਾਯ ਭੋਜਨਂ. ‘‘ਅਪ੍ਪਡਂਸ…ਪੇ… ਸਮ੍ਫਸ੍ਸ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ ਅਪ੍ਪ-ਸਦ੍ਦੋ ਅਭਾਵਤ੍ਥੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਨਿਰਾਬਾਧਤਂ, ਨਿਦ੍ਦੁਕ੍ਖਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਪਧਾਨਾਦਿਵਸੇਨ ਸਲ੍ਲਹੁਕਂ ਅਕਿਚ੍ਛਂ ਉਟ੍ਠਾਨਂ ਸਲ੍ਲਹੁਕਉਟ੍ਠਾਨਂ. ਨ ਏਕਪ੍ਪਹਾਰੇਨਾਤਿ ਨ ਏਕਵਾਰੇਨ, ਨ ਏਕਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਕਾਲੇਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਦ੍ਵੇ ਭੋਜਨਾਨੀਤਿ ‘‘ਅਪਰਣ੍ਹੇ ਰਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ ਕਾਲਵਸੇਨ ਦ੍ਵੇ ਭੋਜਨਾਨਿ. ਪਞ੍ਚ ਗੁਣੇਤਿ ਅਪ੍ਪਾਬਾਧਾਦਿਕੇ ਪਞ੍ਚ ਆਨਿਸਂਸੇ. ਸਤੁਪ੍ਪਾਦਕਰਣੀਯਮਤ੍ਤਮੇਵਾਤਿ ਸਤੁਪ੍ਪਾਦਮਤ੍ਤਕਰਣੀਯਮੇਵ, ਨਿਵਾਰੇਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਸਮਾਦਪਨਞ੍ਚ ਨਾਹੋਸਿ.
ਮਣ੍ਡਭੂਮੀਤਿ ਓਜਵਨ੍ਤਭੂਮਿ, ਯਤ੍ਥ ਪਰਿਸਿਞ੍ਚਨੇਨ ਵਿਨਾ ਸਸ੍ਸਾਨਿ ਕਿਟ੍ਠਾਨਿ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਯੁਗੇ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਾਨਿ ਯੋਗ੍ਗਾਨਿ, ਤੇਸਂ ਆਚਰਿਯੋ ਯੋਗ੍ਗਾਚਰਿਯੋ, ਤੇਸਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਨਕੋ. ਗਾਮਣਿਹਤ੍ਥਿਆਦਯੋਪਿ ‘‘ਯੋਗ੍ਗਾ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤੀਤਿ ਆਹ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ‘‘ਅਸ੍ਸਦਮ੍ਮਸਾਰਥੀ’’ਤਿ. ਚਤੂਸੁ ਮਗ੍ਗੇਸੁ ਯੇਨ ਯੇਨ ਮਗ੍ਗੇਨ ਇਚ੍ਛਤਿ. ਜਵਸਮਗਾਦਿਭੇਦਾਸੁ ਗਤੀਸੁ ਯਂ ਯਂ ਗਤਿਂ. ਤਂ ਤਂ ਮਗ੍ਗਂ ਆਰੁਲ਼੍ਹਾਵ ਓਤਿਣ੍ਣਾਯੇਵ. ਨੇਵ ਵਾਰੇਤਬ੍ਬਾ ਰਸ੍ਮਿਵਿਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨੇਨ. ਨ ਵਿਜ੍ਝਿਤਬ੍ਬਾ ਪਤੋਦਲਟ੍ਠਿਯਾ. ਗਮਨਮੇਵਾਤਿ ਇਮੇ ਯੁਤ੍ਤਾ ਮਮ ਇਚ੍ਛਾਨੁਰੂਪਂ ਮਨ੍ਦਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਸਮਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਸੀਘਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ ਖੁਰੇਸੁ ਨਿਮਿਤ੍ਤਗ੍ਗਹਣਂ ਪਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸਾਰਥਿਨਾ ਤੇਸਂ ਗਮਨਮੇਵ ਪਸ੍ਸਿਤਬ੍ਬਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਤਤ੍ਥ ਨਿਯੋਜਨਂ. ਤੇਹਿਪਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ. ਪਜਹਿਂਸੁ ਪਜਹਿਤਬ੍ਬਂ. ਸਾਲਦੂਸਨਾਤਿ ਸਾਲਰੁਕ੍ਖਵਿਸਨਾਸਕਾ. ਅਞ੍ਞਾ ਚ ਵਲ੍ਲਿਯੋ ਸਾਲਰੁਕ੍ਖੇ ਵਿਨਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਾ. ਬਹਿ ਨੀਹਰਣੇਨਾਤਿ ਸਾਲਵਨਤੋ ਬਹਿ ਛਡ੍ਡਨੇਨ. ਸੁਸਣ੍ਠਿਤਾਤਿ ਸਣ੍ਠਾਨਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਮਰਿਯਾਦਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾਤਿ ਆਲਵਾਲਸਮ੍ਪਾਦਨਵਸੇਨ ਮਰਿਯਾਦਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ. ਕਿਪਿਲ੍ਲਪੁਟਕਂ ਤਮ੍ਬਕਿਪਿਲ੍ਲਕਪੁਟਕਂ. ਸੁਕ੍ਖਦਣ੍ਡਕਹਰਣਂ ਆਲਵਾਲਬ੍ਭਨ੍ਤਰਾ.
੨੨੬. ਵਿਦੇਹਰਟ੍ਠੇ ਜਾਤਸਂਵਡ੍ਢਤਾਯ ਵੇਦੇਹਿਕਾ. ਪਣ੍ਡਾ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਪਞ੍ਞਾ, ਤਾਯ ਇਤਾ ਗਤਾ ਪਵਤ੍ਤਾਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤਾ. ਗਹਪਤਾਨੀਤਿ ਗੇਹਸਾਮਿਨੀ. ਸੋਰਚ੍ਚੇਨਾਤਿ ਸਂਯਮੇਨ. ਨਿਵਾਤਵੁਤ੍ਤੀਤਿ ਪਣਿਪਾਤਕਾਰੀ. ਨਿਬ੍ਬੁਤਾਤਿ ਨਿਬ੍ਬੁਤਦੁਚ੍ਚਰਿਤਪਰਿਲ਼ਾਹਾ. ਉਟ੍ਠਾਹਿਕਾਤਿ ਉਟ੍ਠਾਨਵੀਰਿਯਵਤੀ. ਕਿਬ੍ਬਿਸਾਤਿ ਕੁਰੂਰਾ.
੨੨੭. ਏਵਂ ਅਕ੍ਖਨ੍ਤਿਯਾ ਦੋਸਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾਤਿ ‘‘ਗੁਣਵਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਲੋਕੇ ਪਤ੍ਥਟਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦਾਨਮ੍ਪਿ ਅਕ੍ਖਨ੍ਤਿਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਅਯਸੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਗੁਣਪਰਿਹਾਨਿਆਦਿਂ ਅਕ੍ਖਮਤਾਯਆਦੀਨਵਂ ਪਕਾਸੇਤ੍ਵਾ. ਵਚਨਪਥੇਤਿ ਵਚਨਮਗ੍ਗੇ ਯੁਤ੍ਤਕਾਲਾਦਿਕੇ. ਸਣ੍ਹਾਭਾਵੋਪਿ ਹਿ ਵਚਨਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿਆਕਾਰੋਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਵਚਨਪਥੋ’’ ਤ੍ਵੇਵ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਤੇਸਂਯੇਵ ਕਾਲਾਦੀਨਂ. ਮੇਤ੍ਤਾ ਏਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਮੇਤ੍ਤਂ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਮੇਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਂ ਏਤੇਸਨ੍ਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਮੇਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਾ. ਪੁਨ ‘‘ਕਾਲੇਨ ਵਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ’’ਤਿਆਦਿ (ਪਰਿ. ੩੬੨, ੩੬੩) ਪਾਲ਼ਿ ਧਮ੍ਮਸਭਾਵਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਾ ‘‘ਪਰਂ ਚੋਦਨਾਵਸੇਨ ਵਦਨ੍ਤਾ ਨਾਮ ਇਮੇਹਿ ਆਕਾਰੇਹਿ ਵਦਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਅਧਿਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾਤਿ ਅਭਿਰਤਿਵਸੇਨ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪੁਗ੍ਗਲੇ ਭਾਵਨਾਚਿਤ੍ਤਂ ਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ. ਸੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਤਦਾਰਮ੍ਮਣਂ, ਮੇਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਂ. ਯਦਿ ਏਵਂ ਪਦੇਸਵਿਸਯਂ ਤਂ ਕਥਂ ਨਿਪ੍ਪਦੇਸਵਿਸਯਂ ਵਿਯ ਹੋਤੀਤਿ ਚੋਦੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਕਥਂ ਤਦਾਰਮ੍ਮਣਂ ਸਬ੍ਬਾਵਨ੍ਤਂ ਲੋਕਂ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ ਆਹ, ਇਤਰੋ ‘‘ਪਞ੍ਚ ਵਚਨਪਥੇ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਪਰਿਹਰਤਿ. ਇਧ ਤਦਾਰਮ੍ਮਣਞ੍ਚਾਤਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਮੇਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਵਚਨਸੇਸੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਪੁਨ ਤਸ੍ਸੇਵਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਸਬ੍ਬਾ ਸਤ੍ਤਕਾਯਸਙ੍ਖਾਤਾ ਪਜਾ ਏਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਸਬ੍ਬਾਵਨ੍ਤੋਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਸਬ੍ਬਾਵਨ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਵਿਪੁਲੇਨਾਤਿ ਮਹਾਜਨਾਰਮ੍ਮਣੇਨ. ਮਹਨ੍ਤਪਰਿਯਾਯੋ ਹਿ ਵਿਪੁਲ-ਸਦ੍ਦੋ, ਮਹਤ੍ਤਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਬਹੁਕਭਾਵੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਨੇਕਸਤ੍ਤਾਰਮ੍ਮਣੇਨਾ’’ਤਿ. ਤਞ੍ਚ ਪੁਗ੍ਗਲਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਚ ਵਚਨਪਥੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਗਤਪੁਗ੍ਗਲਂ. ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਮੇਤ੍ਤਾਸਹਗਤਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਮੇਤ੍ਤਾਸਹਗਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਵਿਹਰਿਸ੍ਸਾਮਾਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਤਤ੍ਥ ਕਥਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਤਞ੍ਚ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਸਬ੍ਬਞ੍ਚ ਲੋਕਂ ਤਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ.
੨੨੮. ਤਦਤ੍ਥਦੀਪਿਕਨ੍ਤਿ ਯਾ ਮੇਤ੍ਤਂ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿਂ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਭਾਵੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤਸ੍ਸ ਨਿਬ੍ਬਿਕਾਰਤੋ ਕੇਨਚਿ ਵਿਕਾਰਂ ਨ ਆਪਾਦੇਤਬ੍ਬਤਾ, ਤਦਤ੍ਥਜੋਤਿਕਂ. ਅਪਥਵਿਨ੍ਤਿ ਪਥਵੀ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਅਪਥਵੀ. ਨਿਪ੍ਪਥਵਿਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬੇਨ ਸਬ੍ਬਂ ਪਥਵੀਭਾਵਾਭਾਵਂ. ਤਿਰਿਯਂ ਪਨ ਅਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਾਤਿ ਕਸ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨਨੁ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਪਬ੍ਬਤੇਹਿ ਤਂ ਤਂ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਂ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਤਿ? ਨ, ਤਦਞ੍ਞਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਪਥਵਿਯਾ ਏਕਾਬਦ੍ਧਭਾਵਤੋ. ਤਿਣ੍ਣਞ੍ਹਿ ਚਕ੍ਕਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਸਦਿਸੇ ਤਿਣ੍ਣਂ ਤਿਣ੍ਣਂ ਲੋਕਧਾਤੂਨਂ ਅਨ੍ਤਰੇਯੇਵ ਪਥਵੀ ਨਤ੍ਥਿ ਲੋਕਨ੍ਤਰਨਿਰਯਭਾਵਤੋ. ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਪਬ੍ਬਤਨ੍ਤਰੇਹਿ ਸਮ੍ਬਦ੍ਧਟ੍ਠਾਨੇ ਪਥਵੀ ਏਕਾਬਦ੍ਧਾਵ. ਵਿਵਟ੍ਟਕਾਲੇ ਹਿ ਸਣ੍ਠਹਮਾਨਾਪਿ ਪਥਵੀ ਯਥਾਸਣ੍ਠਿਤਪਥਵਿਯਾ ਏਕਾਬਦ੍ਧਾਵ ਸਣ੍ਠਹਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤਿਰਿਯਂ ਪਨ ਅਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਾ’’ਤਿ. ਇਮਿਨਾਵ ਗਮ੍ਭੀਰਭਾਵੇਨ ਵੁਤ੍ਤਪਰਿਮਾਣਤੋ ਪਰਂ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਦੀਪਿਤਂ ਹੋਤਿ.
੨੨੯. ਹਲਿਦ੍ਦੀਤਿ ਹਲਿਦ੍ਦਿਵਣ੍ਣਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਪੀਤਕਵਣ੍ਣ’’ਨ੍ਤਿ. ਵਣ੍ਣਸਙ੍ਖਾਤਂ ਰੂਪਂ ਅਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਰੂਪੀ, ਨ ਰੂਪੀਤਿ ਅਰੂਪੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਰੂਪੋ’’ਤਿ. ਤੇਨੇਵਾਹ ‘‘ਸਨਿਦਸ੍ਸਨਭਾਵਪਟਿਕ੍ਖੇਪਤੋ’’ਤਿ.
੨੩੦. ਪਞ੍ਚ ਯੋਜਨਸਤਾਨੀਤਿ ਹਿਮਵਨ੍ਤਤੋ ਸਮੁਦ੍ਦਂ ਪਵਿਟ੍ਠਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਅਨੋਤਤ੍ਤਦਹਮੁਖਤੋ. ਅਞ੍ਞਾ ਨਦਿਯੋ ਉਪਾਦਾਯ ਲਬ੍ਭਮਾਨਂ ਗਮ੍ਭੀਰਤਂ ਅਪ੍ਪਮੇਯ੍ਯਉਦਕਤਞ੍ਚ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਗਮ੍ਭੀਰਾ ਅਪ੍ਪਮੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਨ ਤਿਣੁਕ੍ਕਾਯ ਤਾਪੇਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾਭਾਵਦਸ੍ਸਨਪਰਮੇਤਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਏਤੇਨ ਪਯੋਗੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿ.
੨੩੧. ਤੂਲਿਨੀ ਵਿਯ ਤੂਲਿਨੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਿਮ੍ਬਲਿਤੂਲਲਤਾਤੂਲਸਮਾਨਾ’’ਤਿ. ਸਸ੍ਸਰਨ੍ਤਿ ਏਵਂਪਵਤ੍ਤੋ ਸਦ੍ਦੋ ਸਸ੍ਸਰਸਦ੍ਦੋ. ਅਨੁਰਵਦਸ੍ਸਨਞ੍ਹੇਤਂ. ਤਥਾ ਭਬ੍ਭਰਸਦ੍ਦੋ. ਸਬ੍ਬਮੇਤਂ ਮੇਤ੍ਤਾਵਿਹਾਰਿਨੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਦੂਸੇਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯਭਾਵਦਸ੍ਸਨਪਰਂ. ਅਯਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖੇਪਤ੍ਥੋ – ਯਥਾ ਮਹਾਪਥਵੀ ਕੇਨਚਿ ਪੁਰਿਸੇਨ ਅਪਥਵਿਂ ਕਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾ, ਯਥਾ ਆਕਾਸੇ ਕਿਞ੍ਚਿ ਰੂਪਂ ਪਟ੍ਠਪੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾ, ਯਥਾ ਗਙ੍ਗਾਯ ਉਦਕਂ ਤਿਣੁਕ੍ਕਾਯ ਤਾਪੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾ, ਯਥਾ ਚ ਬਿਲ਼ਾਰਭਸ੍ਤਂ ਥਦ੍ਧਂ ਫਰੁਸਞ੍ਚ ਸਮ੍ਫਸ੍ਸਂ ਕਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾ, ਏਵਮੇਵਂ ਮੇਤ੍ਤਾਯ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿਯਾ ਆਸੇਵਿਤਾਯ ਭਾਵਿਤਾਯ ਬਹੁਲੀਕਤਾਯ ਪਞ੍ਚ ਵਚਨਪਥੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਗਤਪੁਰਿਸੇਨ ਕੇਨਚਿ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਕਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾਤਿ.
੨੩੨. ਓਚਰਕਾਤਿ ਪਰੂਪਘਾਤਵਸੇਨ ਹੀਨਕਮ੍ਮਕਾਰਿਨੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਨੀਚਕਮ੍ਮਕਾਰਕਾ’’ਤਿ. ਅਨਧਿਵਾਸਨੇਨਾਤਿ ਅਕ੍ਖਮਨੇਨ. ਮਯ੍ਹਂ ਓਵਾਦਕਰੋ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਪਰਮ੍ਹਿ ਅਨਤ੍ਥਕਾਰਿਮ੍ਹਿ ਚਿਤ੍ਤਪਦੋਸਨੇਨ ਆਘਾਤੁਪ੍ਪਾਦਨੇਨ ਮਮ ਸਾਸਨੇ ਸਮ੍ਮਾਪਟਿਪਜ੍ਜਮਾਨੋ ਨਾਮ ਨ ਹੋਤਿ.
੨੩੩. ਅਣੁਨ੍ਤਿ ਅਪ੍ਪਕਂ ਤਨੁ ਪਰਿਤ੍ਤਕਂ. ਥੂਲਨ੍ਤਿ ਮਹਨ੍ਤਂ ਓਲ਼ਾਰਿਕਂ. ਵਚਨਪਥਸ੍ਸ ਪਨ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਤਾ ਤਂ ਸਾਵਜ੍ਜਵਿਭਾਗੇਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਪ੍ਪਸਾਵਜ੍ਜਂ ਵਾ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜਂ ਵਾ’’ਤਿ. ਖਨ੍ਤਿਯਾ ਇਦਂ ਭਾਰਿਯਂ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਅਵੋਚੁਂ ‘‘ਅਨਧਿ…ਪੇ… ਪਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ਦੀਘਰਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਚਿਰਕਾਲਂ, ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਮੇਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਞ੍ਚ ਹਿਤਸੁਖਂ ਨਾਮ ਅਞ੍ਞਾਧਿਗਮੇਨੇਵਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਰਹਤ੍ਤੇਨ ਕੂਟਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ’’ਤਿ.
ਕਕਚੂਪਮਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾਯ ਲੀਨਤ੍ਥਪ੍ਪਕਾਸਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.
੨. ਅਲਗਦ੍ਦੂਪਮਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੨੩੪. ਬਾਧਯਿਂਸੂਤਿ (ਸਾਰਤ੍ਥ. ਟੀ. ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ ੩.੪੧੭) ਹਨਿਂਸੁ. ਤਂਤਂਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਬਨ੍ਧਨਵਸੇਨ ਸਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤਰੇ ਵੇਮਜ੍ਝੇ ਏਤਿ ਆਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਅਨ੍ਤਰਾਯੋ, ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਿਕਾਦਿਅਨਤ੍ਥੋ, ਅਨਤਿਕ੍ਕਮਨਟ੍ਠੇਨ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਨ੍ਤਰਾਯੇ ਨਿਯੁਤ੍ਤਾ, ਅਨ੍ਤਰਾਯਂ ਵਾ ਫਲਂ ਅਰਹਨ੍ਤਿ, ਅਨ੍ਤਰਾਯਸ੍ਸ ਵਾ ਕਰਣਸੀਲਾਤਿ ਅਨ੍ਤਰਾਯਿਕਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਨ੍ਤਰਾਯਂ ਕਰੋਨ੍ਤੀਤਿ ਅਨ੍ਤਰਾਯਿਕਾ’’ਤਿ. ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਧਮ੍ਮਾਤਿ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਸਭਾਵਚੇਤਨਾਧਮ੍ਮਾ. ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਵਚਨਤ੍ਥੋ – ਚੁਤਿਅਨਨ੍ਤਰਫਲਂ ਅਨਨ੍ਤਰਂ ਨਾਮ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਨਨ੍ਤਰੇ ਨਿਯੁਤ੍ਤਾ, ਤਨ੍ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨੇਨ ਅਨਨ੍ਤਰਕਰਣਸੀਲਾ, ਅਨਨ੍ਤਰਪਯੋਜਨਾਤਿ ਵਾ ਆਨਨ੍ਤਰਿਕਾ, ਤੇ ਏਵ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਕਮ੍ਮਾਨਿ ਏਵ ਅਨ੍ਤਰਾਯਿਕਾਤਿ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਰਾਯਿਕਾ. ਮੋਕ੍ਖਸ੍ਸੇਵ ਅਨ੍ਤਰਾਯਂ ਕਰੋਤਿ, ਨ ਸਗ੍ਗਸ੍ਸ ਮਿਚ੍ਛਾਚਾਰਲਕ੍ਖਣਾਭਾਵਤੋ. ਨ ਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਧਮ੍ਮਰਕ੍ਖਿਤਭਾਵੋ ਅਤ੍ਥਿ. ਪਾਕਤਿਕਭਿਕ੍ਖੁਨੀਵਸੇਨ ਚੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਅਰਿਯਾਯ ਪਨ ਪਵਤ੍ਤਂ ਅਪਾਯਸਂਵਤ੍ਤਨਿਯਮੇਵ. ਨਨ੍ਦਮਾਣਵਕੋ ਚੇਤ੍ਥ ਨਿਦਸ੍ਸਨਂ. ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਸਮਾਨਚ੍ਛਨ੍ਦਤਾਵਸੇਨ ਵਾ ਅਸਗ੍ਗਨ੍ਤਰਾਯਿਕਤਾ, ਮੋਕ੍ਖਨ੍ਤਰਾਯਿਕਤਾ ਪਨ ਮੋਕ੍ਖਤ੍ਥਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਦੂਸਨਤੋ, ਅਭਿਭਵਿਤ੍ਵਾ ਪਨ ਪਵਤ੍ਤਿਯਂ ਸਗ੍ਗਨ੍ਤਰਾਯਿਕਤਾਪਿ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਨਿਵਾਰੇਤੁਨ੍ਤਿ. ਅਹੇਤੁਕਦਿਟ੍ਠਿਅਕਿਰਿਯਦਿਟ੍ਠਿਨਤ੍ਥਿਕਦਿਟ੍ਠਿਯੋਵ ਨਿਯਤਭਾਵਂ ਪਤ੍ਤਾ ਨਿਯਤਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਧਮ੍ਮਾ. ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਧਮ੍ਮਾਤਿ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਮਾਹ. ਪਣ੍ਡਕਾਦਿਗ੍ਗਹਣਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਨਿਦਸ੍ਸਨਮਤ੍ਤਂ ਸਬ੍ਬਾਯਪਿ ਅਹੇਤੁਕਪਟਿਸਨ੍ਧਿਯਾ ਵਿਪਾਕਨ੍ਤਰਾਯਿਕਭਾਵਤੋ. ਯਾ ਹਿ ਅਰਿਯੇ ਉਪਵਦਤਿ, ਸਾ ਚੇਤਨਾ ਅਰਿਯੂਪਵਾਦਧਮ੍ਮਾ. ਤਤੋ ਪਰਨ੍ਤਿ ਖਮਾਪਨਤੋ ਉਪਰਿ. ਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਤਂ ਮਹਾਸੀਹਨਾਦਸ੍ਸ ਲੀਨਤ੍ਥਪਕਾਸਨੇ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵ. ਯਾਵ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਂ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਆਪਨ੍ਨੋ. ਨ ਵੁਟ੍ਠਾਤਿ ਸੇਸਂ ਗਰੁਕਾਪਤ੍ਤਿਂ. ਨ ਦੇਸੇਤਿ ਲਹੁਕਾਪਤ੍ਤਿਂ.
ਅਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਰਿਟ੍ਠੋ. ਰਸੇਨ ਰਸਂ ਸਂਸਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾਤਿ ਅਨਵਜ੍ਜੇਨ ਪਚ੍ਚਯਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨਰਸੇਨ ਸਾਵਜ੍ਜਂ ਕਾਮਗੁਣਪਰਿਭੋਗਰਸਂ ਸਮਾਨੇਤ੍ਵਾ. ਉਪਨੇਨ੍ਤੋ ਵਿਯਾਤਿ ਬਨ੍ਧਨਂ ਉਪਨੇਨ੍ਤੋ ਵਿਯ. ‘‘ਘਟੇਨ੍ਤੋ ਵਿਯਾ’’ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ. ਉਪਸਂਹਰਨ੍ਤੋ ਵਿਯਾਤਿ ਸਦਿਸਤਂ ਉਪਸਂਹਰਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਏਕਨ੍ਤਸਾਵਜ੍ਜੇ ਅਨਵਜ੍ਜਭਾਵਪਕ੍ਖੇਪੇਨ. ਪਾਪਕਨ੍ਤਿ ਲਾਮਕਟ੍ਠੇਨ ਦੁਗ੍ਗਤਿਸਮ੍ਪਾਪਨਟ੍ਠੇਨ ਚ ਪਾਪਕਂ. ਸੇਤੁਕਰਣਵਸੇਨ ਮਹਾਸਮੁਦ੍ਦਂ ਬਨ੍ਧਨ੍ਤੇਨ ਵਿਯ. ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣੇਨ ‘‘ਸਾਵਜ੍ਜ’’ਨ੍ਤਿ ਦਿਟ੍ਠਂ ‘‘ਅਨਵਜ੍ਜ’’ਨ੍ਤਿ ਗਹਣੇਨ ਤੇਨ ਪਟਿਵਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤੋ. ਏਕਨ੍ਤਤੋ ਅਨਨ੍ਤਰਾਯਿਕਨ੍ਤਿ ਗਹਣੇਨ ਵੇਸਾਰਜ੍ਜਞਾਣਂ ਪਟਿਬਾਹਨ੍ਤੋ. ਕਾਮਕਣ੍ਟਕੇਹਿ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਸਮ੍ਮਾਪਟਿਪਤ੍ਤਿ ਨ ਉਪਕ੍ਕਿਲਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਵਦਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੇ ਖਾਣੁਕਣ੍ਟਕਾਦੀਨਿ ਪਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਸਙ੍ਖਾਤੇ, ‘‘ਅਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਪਹਾਯਾ’’ਤਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੧.੮, ੧੯੪) ਆਦਿਦੇਸਨਾਸਙ੍ਖਾਤੇ ਚ ਆਣਾਚਕ੍ਕੇ.
ਪੁਚ੍ਛਮਾਨਾ ਸਮਨੁਯੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ ਨਾਮ. ਪੁਚ੍ਛਾ ਹਿ ਅਨੁਯੋਗੋਤਿ. ਤੇਨਾਧਿਗਤਾਯ ਲਦ੍ਧਿਯਾ ਅਨੁਵਜ੍ਜਨਤ੍ਥਂ ਪਚ੍ਚਨੁਭਾਸਨੇਨ ਪੁਨ ਪਟਿਜਾਨਾਪਨਂ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪਨਂ, ਤਂ ਪਨਸ੍ਸ ਆਦਾਯ ਸਮਾਦਾਪਨਂ ਵਿਯ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਮਨੁਗਾਹਨ੍ਤਿ ਨਾਮਾ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਸਾ ਪਨ ਲਦ੍ਧਿਯਾ ਅਨੁਯੁਞ੍ਜਿਤਾਯ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਮ੍ਪਿ ਕਾਰਣਂ ਕਾਰਣਪਤਿਰੂਪਕਮੇਵਾਤਿ ਤਸ੍ਸ ਪੁਚ੍ਛਨਂ ਸਮਨੁਭਾਸਨਂ. ਅਨੁਦਹਨਟ੍ਠੇਨ ਅਨੁਪਾਯਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਮ੍ਪਤਿ ਆਯਤਿਞ੍ਚ ਅਨੁਦਹਨਟ੍ਠੇਨ. ਮਹਾਭਿਤਾਪਨਟ੍ਠੇਨ ਅਨਵਟ੍ਠਿਤਸਭਾਵਤਾਯ. ਇਤ੍ਤਰਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਾਨਟ੍ਠੇਨ ਮੁਹੁਤ੍ਤਰਮਣੀਯਤਾਯ. ਤਾਵਕਾਲਿਕਟ੍ਠੇਨ ਪਰੇਹਿ ਅਭਿਭਵਨੀਯਤਾਯ. ਸਬ੍ਬਙ੍ਗਪਚ੍ਚਙ੍ਗਪਲਿਭਞ੍ਜਨਟ੍ਠੇਨ ਛੇਦਨਭੇਦਨਾਦਿਅਧਿਕਰਣਭਾਵੇਨ. ਉਗ੍ਘਾਟਸਦਿਸਤਾਯ ਅਧਿਕੁਟ੍ਟਨਟ੍ਠੇਨ. ਅਵਣੇ ਵਣਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤੋ ਅਨੁਪਵਿਸਨਸਭਾਵਤਾਯ ਵਿਨਿਵਿਜ੍ਝਨਟ੍ਠੇਨ. ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਿਕਸਮ੍ਪਰਾਯਿਕਅਨਤ੍ਥਨਿਮਿਤ੍ਤਤਾਯ ਸਾਸਙ੍ਕਸਪ੍ਪਟਿਭਯਟ੍ਠੇਨ.ਦਿਟ੍ਠਿਥਾਮੇਨਾਤਿ ਤਸ੍ਸਾ ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਥਾਮਗਤਭਾਵੇਨ. ਦਿਟ੍ਠਿਪਰਾਮਾਸੇਨਾਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਸਙ੍ਖਾਤਪਰਾਮਸਨੇਨ. ਦਿਟ੍ਠਿਯੇਵ ਹਿ ਧਮ੍ਮਸਭਾਵਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਰਤੋ ਆਮਸਨੇਨ ਪਰਾਮਾਸੋ. ਅਭਿਨਿਵਿਸ੍ਸਾਤਿ ਤਣ੍ਹਾਭਿਨਿਵੇਸਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮੇਨ ਦਿਟ੍ਠਾਭਿਨਿਵੇਸੇਨ ‘‘ਇਦਮੇਵੇਤ੍ਥ ਤਥ’’ਨ੍ਤਿ ਅਭਿਨਿਵਿਸਿਤ੍ਵਾ. ਯਸ੍ਮਾ ਹਿ ਅਭਿਨਿਵੇਸਨਂ ਤਤ੍ਥ ਅਭਿਨਿਵਿਟ੍ਠਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ.ਤਸ੍ਮਾ ਆਹ ‘‘ਅਧਿਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ.
੨੩੫. ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਵਤ੍ਤੁਕਾਮੋਪੀਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਲਦ੍ਧਿਂ ਨਿਗੁਹੇਤੁਕਾਮਤਾਯ ਅਵਜਾਨਿਤੁਕਾਮੋਪਿ. ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਤਿ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ. ਦ੍ਵੇ ਕਥਾਤਿ ਵਿਸਂਵਾਦਨਕਥਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦਤਿ. ਅਭੂਤਕਥਾ ਹਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਪਵਤ੍ਤਾ ਭੂਤਕਥਾਯ ਵਸੇਨ ਦ੍ਵੇ ਕਥਾਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.
੨੩੬. ਕਸ੍ਸ ਖੋ ਨਾਮਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਨ ਮਮ ਤੁਯ੍ਹਂ ਤਾਦਿਸਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਾਯ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ ਨਾਮ ਭੂਤਪੁਬ੍ਬਾ’’ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਖਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ.
ਞਾਣਮਯਾ ਉਸ੍ਮਾ ਏਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਉਸ੍ਮੀ, ਤਥਾਰੂਪੇਹਿ ਪਚ੍ਚਯੇਹਿ ਅਨੁਸ੍ਮੀਕਤੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਪਟਿਵੇਧਗਬ੍ਭੋਅਪਿ ਉਸ੍ਮੀਕਤੋਤਿ ਵਿਕਤਭਾਵਤੋ ਪਞ੍ਞਾਬੀਜਮਸ੍ਸ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਅਪਿ ਨੁ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਭਗਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਤੇ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤਾ ਵਦਨ੍ਤਿ ਠਾਨਗਤੇਨ ਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇਨ ਞਾਣੁਪਹਤਭਾਵਂ ਸਮ੍ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾ. ਨਿਤ੍ਤੇਜਭੂਤੋਤਿ ਨਿਤ੍ਤੇਜਂ ਭੂਤੋ ਤੇਜੋਹਾਨਿਪ੍ਪਤ੍ਤੋ. ਤਤੋ ਏਵ ਭਿਕ੍ਖੂਨਮ੍ਪਿ ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਓਲੋਕੇਤੁਂ ਅਸਮਤ੍ਥਤਾਯ ਪਤ੍ਤਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਅਧੋਮੁਖੋ. ਸਹਧਮ੍ਮਿਕਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਵਤ੍ਤੁਂ ਅਵਿਸਹਨਤੋ ਅਪ੍ਪਟਿਭਾਨੋ. ਸਮ੍ਪਤ੍ਤੂਪਗਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਆਵਹਂ. ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਮ੍ਭੇਨ੍ਤੋਤਿ ਪਟਿਸੇਧੇਨ੍ਤੋ.
੨੩੭. ਅਨ੍ਤਰਾਯਕਰਲਦ੍ਧਿਯਾ ਸਭਾਵਵਿਭਾਵਨੇਨ ਪਰਿਸਂ ਸੋਧੇਤਿ. ਨਿਸ੍ਸਾਰੇਤਿ ਨੀਹਰਤਿ ਅਵਿਸੁਦ੍ਧਦਿਟ੍ਠਿਤਾਯ. ਕਸ੍ਸਚਿ ਬੁਦ੍ਧਾਨੁਭਾਵਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਏਵਂ ਭਵੇਯ੍ਯ ‘‘ਸਹਸਾ ਕਥਿਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਨ ਹਿ ਕਦਾਚਿ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਸਹਸਾ ਕਿਰਿਯਾ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥਿ. ਅਸ੍ਸਾਤਿ ‘‘ਕਸ੍ਸਚੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ. ਸੁਤ੍ਵਾਪਿ ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵਂ ਆਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਥਾਪਿ ਸਿਯਾਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਤਂ ਸਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ‘‘ਸਚੇ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ਸਬ੍ਬਂ ਪਰਿਕਪ੍ਪਨਂ. ਨ ਕਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਪਰਿਸਾਯ ਲਦ੍ਧਿਂ ਸੋਧੇਤੀਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਲਦ੍ਧਿਂ ਪਕਾਸੇਨ੍ਤੋਤਿ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜਤਾਵਸੇਨ ਪਕਾਸੇਨ੍ਤੋ. ਸਞ੍ਞਾਵਿਤਕ੍ਕੇਹੀਤਿ ਸੁਭਨਿਮਿਤ੍ਤਾਨੁਬ੍ਯਞ੍ਜਨਗ੍ਗਾਹਾਦਿਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤੇਹਿ ਸਞ੍ਞਾਵਿਤਕ੍ਕੇਹਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਕਿਲੇਸਕਾਮਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਹੀ’’ਤਿ. ਮੇਥੁਨਸਮਾਚਾਰਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਅਧਿਕਾਰਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਦਞ੍ਞਮ੍ਪਿ ਪਨ – ‘‘ਅਪਿਚ ਖੋ ਮਾਤੁਗਾਮਸ੍ਸ ਉਚ੍ਛਾਦਨਂ ਪਰਿਮਦ੍ਦਨਂ ਨਹਾਪਨਂ ਸਮ੍ਬਾਹਨਂ ਸਾਦਿਯਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਅ. ਨਿ. ੭.੫੦) ਆਗਤਂ ਵਿਸਭਾਗਵਤ੍ਥੁਵਿਸਯਂ ਆਮਿਸਪਰਿਭੋਗਂ. ‘‘ਅਞ੍ਞਤ੍ਰੇਵ ਕਾਮੇਹਿ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਹਿ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕੇਹਿ ਸਮਾਚਰਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
੨੩੮. ਯੋਨਿਸੋ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣੇਨ ਨਤ੍ਥਿ ਏਤ੍ਥ ਛਨ੍ਦਰਾਗੋਤਿ ਨਿਚ੍ਛਨ੍ਦਰਾਗੋ, ਤਂ ਨਿਚ੍ਛਨ੍ਦਰਾਗਂ. ਕਦਾਚਿ ਉਪੋਸਥਿਕਭਾਵੇਨ ਸਮਾਦਿਨ੍ਨਸੀਲਾਪਿ ਹੋਨ੍ਤਿ ਕਦਾਚਿ ਨੋਤਿ ਅਨਿਬਦ੍ਧਸੀਲਾਨਂ ਗਹਟ੍ਠਾਨਂ. ਸੀਲਸਮਾਦਾਨਭਾਵਤੋ ਅਨ੍ਤਰਾਯਕਰਂ. ਵਤ੍ਥੁਕਾਮਾਨਂ ਸਚ੍ਛਨ੍ਦਰਾਗਪਰਿਭੋਗਞ੍ਚ. ਅਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਆਵਰਣਕਰਂ. ਪਚ੍ਚਯਾਨਂ ਸਚ੍ਛਨ੍ਦਰਾਗਪਰਿਭੋਗਞ੍ਚ. ਅਯਂ ਅਰਿਟ੍ਠੋ ਦੁਗ੍ਗਹਿਤਾਯ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਯਾ ਵਸੇਨ ਅਮ੍ਹੇ ਚੇਵ ਅਬ੍ਭਾਚਿਕ੍ਖਤਿ, ਅਤ੍ਤਾਨਞ੍ਚ ਖਨਤਿ, ਬਹੁਞ੍ਚ ਅਪੁਞ੍ਞਂ ਪਸਵਤੀਤਿ ਏਵਂ ਸਞ੍ਞਾ ਮਾ ਹੋਨ੍ਤੂਤਿ ਦੁਗ੍ਗਹਿਤਾਯ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਯਾ ਦੋਸਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ. ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੀਤਿ ਸਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਚੇਵ ਵਾਚੁਗ੍ਗਤਂ ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਵਪ੍ਪਭੇਦਮ੍ਪਿ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮਂ ਪਰਿਯਾਦਿਯਤਿ. ਕਥਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਨਵਪ੍ਪਭੇਦਂ? ਸਗਾਥਕਞ੍ਹਿ ਸੁਤ੍ਤਂ ਗੇਯ੍ਯਂ, ਨਿਗ੍ਗਾਥਕਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਂ, ਤਦੁਭਯਵਿਨਿਮੁਤ੍ਤਞ੍ਚ ਸੁਤ੍ਤਂ ਉਦਾਨਾਦਿਵਿਸੇਸਸਞ੍ਞਾਵਿਰਹਿਤਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਯਂ ਸੁਤ੍ਤਙ੍ਗਂ ਸਿਯਾ, ਮਙ੍ਗਲਸੁਤ੍ਤਾਦੀਨਞ੍ਚ ਸੁਤ੍ਤਙ੍ਗਸਙ੍ਗਹੋ ਨ ਸਿਯਾ ਗਾਥਾਭਾਵਤੋ ਧਮ੍ਮਪਦਾਦੀਨਂ ਵਿਯ, ਗੇਯ੍ਯਙ੍ਗਸਙ੍ਗਹੋ ਵਾ ਸਿਯਾ ਸਗਾਥਕਤ੍ਤਾ ਸਗਾਥਾਵਗ੍ਗਸ੍ਸ ਵਿਯ, ਤਥਾ ਉਭਤੋਵਿਭਙ੍ਗਾਦੀਸੁ ਸਗਾਥਕਪ੍ਪਦੇਸਾਨਨ੍ਤਿ? ਵੁਚ੍ਚਤੇ –
ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸਾਮਞ੍ਞਵਿਧਿ, ਵਿਸੇਸਵਿਧਯੋ ਪਰੇ;
ਸਨਿਮਿਤ੍ਤਾ ਨਿਰੂਲ਼੍ਹਤ੍ਤਾ, ਸਹਤਾਞ੍ਞੇਨ ਨਞ੍ਞਤੋ. (ਦੀ. ਨਿ. ਟੀ. ੧.ਨਿਦਾਨਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ; ਅ. ਨਿ. ਟੀ. ੨.੪.੬; ਸਾਰਤ੍ਥ. ਟੀ. ੧.ਬਾਹਿਰਨਿਦਾਨਕਥਾ);
ਸਬ੍ਬਸ੍ਸਪਿ ਹਿ ਬੁਦ੍ਧਵਚਨਸ੍ਸ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਯਂ ਸਾਮਞ੍ਞਵਿਧਿ. ਤੇਨੇਵਾਹ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨੋ ਨੇਤ੍ਤਿਯਂ (ਨੇਤ੍ਤਿ. ੧.ਸਙ੍ਗਹਵਾਰ) ‘‘ਨਵਵਿਧਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਪਰਿਯੇਟ੍ਠੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਤ੍ਤਕਂ ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਸੁਤ੍ਤਾਗਤਂ ਸੁਤ੍ਤਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਂ (ਪਾਚਿ. ੬੫੫, ੧੨੪੨), ਸਕਵਾਦੇ ਪਞ੍ਚ ਸੁਤ੍ਤਸਤਾਨੀ’’ਤਿ (ਧ. ਸ. ਅਟ੍ਠ. ਨਿਦਾਨਕਥਾ; ਕਥਾ. ਅਟ੍ਠ. ਨਿਦਾਨਕਥਾ) ਏਵਮਾਦਿ ਚ ਏਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਸਾਧਕਂ. ਤਦੇਕਦੇਸੇਸੁ ਪਨ ਗੇਯ੍ਯਾਦਯੋ ਵਿਸੇਸਵਿਧਯੋ ਤੇਨ ਤੇਨ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇਨ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਾ. ਤਥਾ ਹਿ ਗੇਯ੍ਯਸ੍ਸ ਸਗਾਥਕਤ੍ਤਂ ਤਬ੍ਭਾਵਨਿਮਿਤ੍ਤਂ. ਲੋਕੇਪਿ ਹਿ ਸਸਿਲੋਕਂ ਸਗਾਥਕਂ ਵਾ ਚੁਣ੍ਣਿਯਗਨ੍ਥਂ ‘‘ਗੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਗਾਥਾਵਿਰਹੇ ਪਨ ਸਤਿ ਪੁਚ੍ਛਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਭਾਵੋ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਸ੍ਸ ਤਬ੍ਭਾਵਨਿਮਿਤ੍ਤਂ. ਪੁਚ੍ਛਾਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਞ੍ਹਿ ‘‘ਬ੍ਯਾਕਰਣ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਬ੍ਯਾਕਰਣਮੇਵ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਂ.
ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ ਸਗਾਥਕਾਦੀਨਮ੍ਪਿ ਪੁਚ੍ਛਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਾਨਂ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਭਾਵੋ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ? ਨਾਪਜ੍ਜਤਿ ਗੇਯ੍ਯਾਦਿਸਞ੍ਞਾਨਂ ਅਨੋਕਾਸਭਾਵਤੋ, ‘‘ਗਾਥਾਵਿਰਹੇ ਸਤੀ’’ਤਿ ਵਿਸੇਸਿਤਤ੍ਤਾ ਚ. ਤਥਾ ਹਿ ਧਮ੍ਮਪਦਾਦੀਸੁ ਕੇਵਲਂ ਗਾਥਾਬਨ੍ਧੇਸੁ, ਸਗਾਥਕਤ੍ਤੇਪਿ ਸੋਮਨਸ੍ਸਞਾਣਮਯਿਕਗਾਥਾਯੁਤ੍ਤੇਸੁ, ‘‘ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤ’’ਨ੍ਤਿ (ਇਤਿਵੁ. ੧) ਆਦਿਵਚਨਸਮ੍ਬਨ੍ਧੇਸੁ, ਅਬ੍ਭੁਤਧਮ੍ਮਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੇਸੁ ਚ ਸੁਤ੍ਤਵਿਸੇਸੇਸੁ ਯਥਾਕ੍ਕਮਂ ਗਾਥਾ-ਉਦਾਨ-ਇਤਿਵੁਤ੍ਤਕ-ਅਬ੍ਭੁਤਧਮ੍ਮ-ਸਞ੍ਞਾ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਾ, ਤਥਾ ਸਤਿਪਿ ਗਾਥਾਬਨ੍ਧਭਾਵੇ ਭਗਵਤੋ ਅਤੀਤਾਸੁ ਜਾਤੀਸੁ ਚਰਿਯਾਨੁਭਾਵਪ੍ਪਕਾਸਕੇਸੁ ਜਾਤਕਸਞ੍ਞਾ, ਸਤਿਪਿ ਪਞ੍ਹਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਭਾਵੇ ਸਗਾਥਕਤ੍ਤੇ ਚ ਕੇਸੁਚਿ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤੇਸੁ ਵੇਦਸ੍ਸ ਲਭਾਪਨਤੋ ਵੇਦਲ੍ਲਸਞ੍ਞਾ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਾਤਿ ਏਵਂ ਤੇਨ ਤੇਨ ਸਗਾਥਕਤ੍ਤਾਦਿਨਾ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇਨ ਤੇਸੁ ਤੇਸੁ ਸੁਤ੍ਤਵਿਸੇਸੇਸੁ ਗੇਯ੍ਯਾਦਿਸਞ੍ਞਾ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਾਤਿ ਵਿਸੇਸਵਿਧਯੋ ਸੁਤ੍ਤਙ੍ਗਤੋ ਪਰੇ ਗੇਯ੍ਯਾਦਯੋ. ਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਗੇਯ੍ਯਙ੍ਗਾਦਿਨਿਮਿਤ੍ਤਰਹਿਤਂ, ਤਂ ਸੁਤ੍ਤਙ੍ਗਂ ਵਿਸੇਸਸਞ੍ਞਾਪਰਿਹਾਰੇਨ ਸਾਮਞ੍ਞਸਞ੍ਞਾਯ ਪਵਤ੍ਤਨਤੋਤਿ. ਨਨੁ ਚ ਸਗਾਥਕਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਗੇਯ੍ਯਂ, ਨਿਗ੍ਗਾਥਕਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਨ੍ਤਿ ਸੁਤ੍ਤਙ੍ਗਂ ਨ ਸਮ੍ਭਵਤੀਤਿ ਚੋਦਨਾ ਤਦਵਤ੍ਥਾ ਏਵਾਤਿ? ਨ ਤਦਵਤ੍ਥਾ ਸੋਧਿਤਤ੍ਤਾ. ਸੋਧਿਤਞ੍ਹਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ‘‘ਗਾਥਾਵਿਰਹੇ ਸਤਿ ਪੁਚ੍ਛਾਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਭਾਵੋ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਸ੍ਸ ਤਬ੍ਭਾਵਨਿਮਿਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ.
ਯਞ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਗਾਥਾਭਾਵਤੋ ਮਙ੍ਗਲਸੁਤ੍ਤਾਦੀਨਂ ਸੁਤ੍ਤਙ੍ਗਸਙ੍ਗਹੋ ਨ ਸਿਯਾ’’ਤਿ (ਖੁ. ਪਾ. ੫.੧; ਸੁ. ਨਿ. ੨੬੧), ਤਂ ਨ, ਨਿਰੁਲ਼੍ਹਤ੍ਤਾ. ਨਿਰੁਲ਼੍ਹੋ ਹਿ ਮਙ੍ਗਲਸੁਤ੍ਤਾਦੀਨਂ ਸੁਤ੍ਤਭਾਵੋ. ਨ ਹਿ ਤਾਨਿ ਧਮ੍ਮਪਦਬੁਦ੍ਧਵਂਸਾਦਯੋ ਵਿਯ ਗਾਥਾਭਾਵੇਨ ਪਞ੍ਞਾਤਾਨਿ, ਕਿਨ੍ਤੁ ਸੁਤ੍ਤਭਾਵੇਨੇਵ. ਤੇਨੇਵ ਹਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ‘‘ਸੁਤ੍ਤਨਾਮਕ’’ਨ੍ਤਿ ਨਾਮਗ੍ਗਹਣਂ ਕਤਂ. ਯਂ ਪਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸਗਾਥਕਤ੍ਤਾ ਗੇਯ੍ਯਙ੍ਗਸਙ੍ਗਹੋ ਸਿਯਾ’’ਤਿ, ਤਦਪਿ ਨਤ੍ਥਿ, ਯਸ੍ਮਾ ਸਹਤਾਞ੍ਞੇਨ. ਸਹ ਗਾਥਾਹੀਤਿ ਹਿ ਸਗਾਥਕਂ, ਸਹਭਾਵੋ ਚ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥਤੋ ਅਞ੍ਞੇਨ ਹੋਤਿ, ਨ ਚ ਮਙ੍ਗਲਸੁਤ੍ਤਾਦੀਸੁ ਗਾਥਾਵਿਨਿਮੁਤ੍ਤੋ ਕੋਚਿ ਸੁਤ੍ਤਪਦੇਸੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਯੋ ‘‘ਸਹ ਗਾਥਾਹੀ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚੇਯ੍ਯ, ਨ ਚ ਸਮੁਦਾਯੋ ਨਾਮ ਕੋਚਿ ਅਤ੍ਥਿ. ਯਦਪਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਉਭਤੋਵਿਭਙ੍ਗਾਦੀਸੁ ਸਗਾਥਕਪ੍ਪਦੇਸਾਨਂ ਗੇਯ੍ਯਙ੍ਗਸਙ੍ਗਹੋ ਸਿਯਾ’’ਤਿ, ਤਦਪਿ ਨ ਅਞ੍ਞਤੋ. ਅਞ੍ਞਾ ਏਵ ਹਿ ਤਾ ਗਾਥਾ ਜਾਤਕਾਦਿਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ, ਅਤੋ ਨ ਤਾਹਿ ਉਭਤੋਵਿਭਙ੍ਗਾਦੀਨਂ ਗੇਯ੍ਯਙ੍ਗਭਾਵੋਤਿ. ਏਵਂ ਸੁਤ੍ਤਾਦੀਨਂ ਅਙ੍ਗਾਨਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਸਙ੍ਕਰਾਭਾਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
ਅਤ੍ਥਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥਭੂਤਂ ਯਥਾਭੂਤਂ ਅਤ੍ਥਂ. ਅਨਤ੍ਥਮ੍ਪਿ ਕੇਚਿ ਵਿਪਲ੍ਲਾਸਵਸੇਨ ‘‘ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੀਤਿ ‘‘ਅਤ੍ਥਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਾਰਣਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਕਾਰਣਭੂਤਂ ਅਤ੍ਥਂ, ਸੀਲਂ ਸਮਾਧਿਸ੍ਸ ਕਾਰਣਂ, ਸਮਾਧਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯਾਤਿ ਏਵਂ ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਕਾਰਣਭੂਤਂ ਅਤ੍ਥਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਸੀਲ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਤੇਨੇਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ – ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਸੀਲਂ ਕਥਿਤਂ, ਤਞ੍ਚ ਯਾਵਦੇਵ ਸਮਾਧਤ੍ਥਂ, ਸਮਾਧਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਤ੍ਥੋ, ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਮਗ੍ਗਤ੍ਥਾ, ਮਗ੍ਗੋ ਫਲਤ੍ਥੋ, ਵਟ੍ਟਂ ਕਥਿਤਂ ਯਾਵਦੇਵ ਵਿਵਟ੍ਟਾਧਿਗਮਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਜਾਨਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੀਤਿ. ਏਵਂ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ‘‘ਅਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਭਾਸਿਤਤ੍ਥਪਯੋਜਨਤ੍ਥਾਨਂ ਗਹਿਤਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਨ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੀਤਿ ਨ ਵਿਚਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਨਿਜ੍ਝਾਨਪਞ੍ਞਾਕ੍ਖਮਾ ਨ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਨਿਜ੍ਝਾਯਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਾਯ ਰੋਚੇਤ੍ਵਾ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ ਨ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਇਤਿ ਏਵਂ ਏਤਾਯ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਯਾ ਵਾਦਪ੍ਪਮੋਕ੍ਖਾਨਿਸਂਸਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਉਪਰਿ ਪਰੇਹਿ ਆਰੋਪਿਤਵਾਦਸ੍ਸ ਨਿਗ੍ਗਹਸ੍ਸ ਮੋਕ੍ਖਪਯੋਜਨਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਪਰਿਯਾਪੁਣਨ੍ਤਿ. ਵਾਦਪ੍ਪਮੋਕ੍ਖੋ ਵਾ ਨਿਨ੍ਦਾਪਮੋਕ੍ਖੋ. ਯਸ੍ਸ ਚਾਤਿ ਯਸ੍ਸ ਚ ਸੀਲਾਦਿਪੂਰਣੇਨ ਪਤ੍ਤਬ੍ਬਸ੍ਸ, ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਵਾ ਤਦਧਿਗਮੇਨ ਪਤ੍ਤਬ੍ਬਸ੍ਸ, ਫਲਸ੍ਸ ਵਾ ਤਦਧਿਗਮੇਨ ਪਤ੍ਤਬ੍ਬਸ੍ਸ, ਅਨੁਪਾਦਾਵਿਮੋਕ੍ਖਸ੍ਸ ਵਾ ਅਤ੍ਥਾਯ. ਧਮ੍ਮਂ ਪਰਿਯਾਪੁਣਨ੍ਤਿ, ਞਾਯੇਨ ਪਰਿਯਾਪੁਣਨ੍ਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਨਾਨੁਭੋਨ੍ਤਿ ਨ ਵਿਨ੍ਦਨ੍ਤਿ. ਤੇਸਂ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਦੁਗ੍ਗਹਿਤਾ ਉਪਾਰਮ੍ਭਮਾਨਦਪ੍ਪਮਕ੍ਖਪਲ਼ਾਸਾਦਿਹੇਤੁਭਾਵੇਨ ਦੀਘਰਤ੍ਤਂ ਅਹਿਤਾਯ ਦੁਕ੍ਖਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ.
੨੩੯. ਅਲਂ ਪਰਿਯਤ੍ਤੋ ਗਦੋ ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਅਲਗਦ੍ਦੋ ਅਨੁਨਾਸਿਕਲੋਪਂ ਦ-ਕਾਰਾਗਮਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ. ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖਕਨ੍ਤਾਰਤੋ ਨਿਤ੍ਥਰਣਤ੍ਥਾਯ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿ ਨਿਤ੍ਥਰਣਪਰਿਯਤ੍ਤਿ. ਭਣ੍ਡਾਗਾਰੇ ਨਿਯੁਤ੍ਤੋ ਭਣ੍ਡਾਗਾਰਿਕੋ, ਭਣ੍ਡਾਗਾਰਿਕੋ ਵਿਯ ਭਣ੍ਡਾਗਾਰਿਕੋ, ਧਮ੍ਮਰਤਨਾਨੁਪਾਲਕੋ. ਅਞ੍ਞਂ ਅਤ੍ਥਂ ਅਨਪੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਭਣ੍ਡਾਗਾਰਿਕਸ੍ਸੇਵ ਸਤੋ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿ ਭਣ੍ਡਾਗਾਰਿਕਪਰਿਯਤ੍ਤਿ. ‘‘ਵਂਸਾਨੁਰਕ੍ਖਕੋਵਾ’’ਤਿ ਅਵਧਾਰਣਂ ਸੀਹਾਵਲੋਕਨਞਾਯੇਨ ਤਨ੍ਤਿਧਾਰਕੋਵ ਪਵੇਣਿਪਾਲਕੋਵਾਤਿ ਪੁਰਿਮਪਦਦ੍ਵਯੇਪਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ.
ਯਦਿ ਤਨ੍ਤਿਧਾਰਣਾਦਿਅਤ੍ਥਂ ਬੁਦ੍ਧਵਚਨਸ੍ਸ ਪਰਿਯਾਪੁਣਨਂ ਭਣ੍ਡਾਗਾਰਿਕਪਰਿਯਤ੍ਤਿ, ਕਸ੍ਮਾ ‘‘ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨਨੁ ਏਕਚ੍ਚਸ੍ਸ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਸ੍ਸਪਿ ਅਯਂ ਨਯੋ ਲਬ੍ਭਤੀਤਿ ਅਨੁਯੋਗਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ ‘‘ਯੋ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਠਾਨੇਤਿ ਨਿਤ੍ਥਰਣਟ੍ਠਾਨੇ. ਕਾਮਂ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨੋ ‘‘ਪਵੇਣਿਂ ਪਾਲੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਅਜ੍ਝਾਸਯੇਨ ਪਰਿਯਾਪੁਣਾਤਿ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਨ ਭਵਕਨ੍ਤਾਰਤੋ ਅਨਿਤ੍ਤਿਣ੍ਣਤ੍ਤਾ ਤਸ੍ਸ ਸਾ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿ ਨਿਤ੍ਥਰਣਪਰਿਯਤ੍ਤਿ ਏਵ ਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿ.
ਨਿਜ੍ਝਾਨਂ ਖਮਨ੍ਤੀਤਿ ਨਿਜ੍ਝਾਨਪਞ੍ਞਂ ਖਮਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਆਗਤੇ ਸੀਲਾਦਿਧਮ੍ਮੇ ਨਿਜ੍ਝਾਯਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਾਯ ਰੋਚੇਤ੍ਵਾ ਯਾਥਾਵਤੋ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਇਧ ਸੀਲ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਨ ਕੇਵਲਂ ਸੁਗ੍ਗਹਿਤਂ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਮਗ੍ਗਭਾਵਨਾਫਲਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾ, ਪਰਵਾਦਨਿਗ੍ਗਹਸਕਵਾਦਪਤਿਟ੍ਠਾਪਨਾਦੀਨਿਪਿ ਇਜ੍ਝਨ੍ਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਪਰਵਾਦੇ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਪਰਪ੍ਪਵਾਦਂ ਸਹਧਮ੍ਮੇਨ ਸੁਨਿਗ੍ਗਹਂ ਨਿਗ੍ਗਹਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੨.੨੬੮). ਇਚ੍ਛਿਤਿਚ੍ਛਿਤਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਵਿਨਿਵੇਠਨਾਦਿਵਸੇਨ ਇਚ੍ਛਿਤਂ ਇਚ੍ਛਿਤਂ ਪਾਲ਼ਿਪਦੇਸਂ. ਮੋਚੇਤੁਨ੍ਤਿ ਅਪਨੇਤੁਂ. ਅਹਿਤਾਯ ਦੁਕ੍ਖਾਯ ਅਸਂਵਤ੍ਤਨਮ੍ਪਿ ਤਦਭਾਵੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਹਿਤਸੁਖਸ੍ਸ ਕਾਰਣਮੇਵ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਤਿ ਭਾਵਤੋਤਿ. ਸੁਗ੍ਗਹਿਤਅਲਗਦ੍ਦਸ੍ਸਪਿ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਨਤਾ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ.
੨੪੦. ਉਤ੍ਤਰਨ੍ਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਉਤ੍ਤਰੋ, ਸਿਨਨ੍ਤਿ ਬਨ੍ਧਨ੍ਤੀਤਿ ਸੇਤੁ, ਉਤ੍ਤਰੋ ਚ ਸੋ ਸੇਤੁ ਚਾਤਿ ਉਤ੍ਤਰਸੇਤੁ. ਕੂਲਂ ਪਰਤੀਰਂ ਵਹਤਿ ਪਾਪੇਤੀਤਿ ਕੁਲ੍ਲਂ. ਕਲਾਪਂ ਕਤ੍ਵਾ ਬਦ੍ਧੋਤਿ ਵੇਲ਼ੁਨਲ਼ਾਦੀਹਿ ਕਲਾਪਵਸੇਨ ਬਦ੍ਧੋ. ਅਣੁਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਅਟ੍ਠਸਮਾਪਤ੍ਤਿਆਰਮ੍ਮਣਂ ਸਞ੍ਞੋਜਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦਤਿ. ਥੂਲਨ੍ਤਿ ਇਤਰਂ. ਦਿਟ੍ਠਿਨ੍ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਦਸ੍ਸਨਂ, ਵਿਪਸ੍ਸਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਵਂ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਏਵਂ ਪਰਿਯੋਦਾਤਨ੍ਤਿ ਤੇਭੂਮਕੇਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਞਾਤਂ ‘‘ਨੇਤਂ ਮਮ, ਨੇਸੋਹਮਸ੍ਮਿ, ਨ ਮੇਸੋ ਅਤ੍ਤਾ’’ਤਿ, ਏਵਂ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਸਂਕਿਲੇਸਾਭਾਵੇਨ ਸਬ੍ਬਸੋ ਵਿਸੁਦ੍ਧਂ, ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਏਵ ਪਰਿਯੋਦਾਤਂ. ਨ ਅਲ੍ਲੀਯੇਥਾਤਿ ਨਿਕਨ੍ਤਿਵਸੇਨ ਨ ਨਿਸ੍ਸਯੇਥ. ਨ ਕੇਲਾਯੇਥਾਤਿ ਨ ਮਮਾਯੇਥ. ਨ ਧਨਾਯੇਥਾਤਿ ਧਨਂ ਦ੍ਰਬ੍ਯਂ ਨ ਕਯਿਰਾਥ. ਉਭਯਤ੍ਥਾਤਿ ਸਮਥੇ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਚ.
ਅਸਦ੍ਧਮ੍ਮੇਤਿਆਦੀਸੁ ਅਸਤਂ ਹੀਨਜ੍ਝਾਸਯਾਨਂ ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਅਸਦ੍ਧਮ੍ਮੋ. ਗਾਮਵਾਸੀਨਂ ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਗਾਮਧਮ੍ਮੋ. ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਵਸ੍ਸਨਸਭਾਵਤਾਯ ਵਸਲਧਮ੍ਮੋ. ਕਿਲੇਸੇਹਿ ਦੂਸਿਤਤ੍ਤਾ ਥੂਲਤ੍ਤਾ ਚ ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲੋ. ਉਦਕਸੁਦ੍ਧਿਪਰਿਯੋਸਾਨਤਾਯ ਓਦਕਨ੍ਤਿਕੋ. ‘‘ਧਮ੍ਮਾਪਿ ਵੋ ਪਹਾਤਬ੍ਬਾ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾਪਿ ਓਵਾਦੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਕਥੇਨ੍ਤੋਪਿ ਅਰਿਟ੍ਠਂਯੇਵ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ.
੨੪੧. ਤਿਵਿਧਗ੍ਗਾਹਵਸੇਨਾਤਿ ਤਣ੍ਹਾਮਾਨਦਿਟ੍ਠਿਗ੍ਗਾਹਵਸੇਨ. ਯਦਿ ਏਵਂ ‘‘ਅਹਂ ਮਮਾਤਿ ਗਣ੍ਹਾਤੀ’’ਤਿ ਗਾਹਦ੍ਵਯਮੇਵ ਕਸ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ? ਨਯਿਦਮੇਵਂ ਤਤ੍ਥਾਪਿ ਗਾਹਤ੍ਤਯਸ੍ਸੇਵ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ‘‘ਅਹ’’ਨ੍ਤਿ ਹਿ ਇਮਿਨਾ ਮਾਨਦਿਟ੍ਠਿਗ੍ਗਾਹਾ ਵੁਤ੍ਤਾ ‘‘ਅਹਮਸ੍ਮੀ’’ਤਿ ਗਾਹਸਾਮਞ੍ਞਤੋ. ਦਿਟ੍ਠਿਪਿ ਦਿਟ੍ਠਿਟ੍ਠਾਨਂ ਪੁਰਿਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਯ ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਉਤ੍ਤਰਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਸਕ੍ਕਾਯਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਸਸ੍ਸਤਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਚ ਕਾਰਣਭਾਵਤੋ. ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਪਞ੍ਚ ਖਨ੍ਧਾ, ਰੂਪਾਰਮ੍ਮਣਾਦੀਨਿ ਚ. ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਪਚ੍ਚਯੋ ਅਵਿਜ੍ਜਾ-ਫਸ੍ਸ-ਸਞ੍ਞਾ-ਵਿਤਕ੍ਕ-ਅਯੋਨਿਸੋਮਨਸਿਕਾਰ-ਪਾਪਮਿਤ੍ਤਪਰਤੋਘੋਸਾਦਿਕੋ ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਾਦਿਪਚ੍ਚਯੋ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਯਂ (ਪਟਿ. ਮ. ੧.੧੨੪)‘‘ਕਤਮਾਨਿ ਅਟ੍ਠ ਦਿਟ੍ਠਿਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਅਵਿਜ੍ਜਾਪਿ ਫਸ੍ਸੋਪਿ ਸਞ੍ਞਾਪਿ ਵਿਤਕ੍ਕੋਪਿ ਅਯੋਨਿਸੋਮਨਸਿਕਾਰੋਪਿ ਪਾਪਮਿਤ੍ਤੋਪਿ ਪਰਤੋਘੋਸੋਪਿ ਦਿਟ੍ਠਿਟ੍ਠਾਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਰੂਪਾਰਮ੍ਮਣਾਤਿ ਰੁਪ੍ਪਨਸਭਾਵਧਮ੍ਮਾਰਮ੍ਮਣਾ. ਰੂਪਂ ਪਨ ਅਤ੍ਤਾਤਿ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਇਧ ‘‘ਰੂਪਂ ਅਤ੍ਤਤੋ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੩.੮੧, ੩੪੫) ਇਮਸ੍ਸ ਗਾਹਸ੍ਸ ਅਨਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਤਾ. ਸੋ ਹਿ ‘‘ਯਮ੍ਪਿ ਤਂ ਦਿਟ੍ਠਿਟ੍ਠਾਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਪਰਤੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਇਧ ਪਨ ‘‘ਰੂਪਵਨ੍ਤਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਤਿ, ਅਤ੍ਤਨਿ ਰੂਪਂ, ਰੂਪਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਤਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮੇ ਤਯੋ ਗਾਹਾ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾਤਿ ਕੇਚਿ, ਤਦਯੁਤ੍ਤਂ. ਯਸ੍ਮਾ ਰੂਪਂ ਅਤ੍ਤਾ ਨ ਹੋਤਿ, ਅਤ੍ਤਗ੍ਗਾਹਸ੍ਸ ਪਨ ਆਲਮ੍ਬਨਂ ਹੋਤਿ, ਅਤ੍ਤਸਭਾਵੇਯੇਵ ਵਾ ਰੂਪਾਦਿਧਮ੍ਮੇ ਆਰਬ੍ਭ ਅਤ੍ਤਦਿਟ੍ਠਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਨ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਤਸ੍ਸ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਅਨੁਪਲਬ੍ਭਨਤੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਰੂਪਾਦਿਆਰਮ੍ਮਣਾਵ ਅਤ੍ਤਦਿਟ੍ਠੀਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਰੂਪਂ ਪਨ ‘‘ਅਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਯਮ੍ਪਿ ਤਂ ਦਿਟ੍ਠਿਟ੍ਠਾਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਪਨ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਟਿਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਵਿਯ ਦਿਟ੍ਠਿਅਨੁਪਸ੍ਸਨਾ ਨਾਮ ਦਸ੍ਸਿਤਾ.
ਗਨ੍ਧਰਸਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬਾਯਤਨਾਨਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਗਾਹਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਵਿਸਯਤਾਯ ਪਤ੍ਵਾ ਗਹੇਤਬ੍ਬਤਾ. ਤਞ੍ਹਿ ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਿਸਯਂ ਪਰਿਭੁਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਅਵਸੇਸਾਨਿ ਸਤ੍ਤਾਯਤਨਾਨਿ ਵਿਞ੍ਞਾਤਂ ਨਾਮ ਮਨਸਾ ਵਿਞ੍ਞਾਤਬ੍ਬਤੋ. ਅਞ੍ਞਥਾ ਇਤਰੇਸਮ੍ਪਿ ਵਿਞ੍ਞਾਤਤਾ ਸਿਯਾ. ਪਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਧਿਗਤਂ. ਪਰਿਯੇਸਿਤਨ੍ਤਿ ਗਵੇਸਿਤਂ. ਅਨੁਵਿਚਰਿਤਨ੍ਤਿ ਚਿਨ੍ਤਿਤਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਮਨਸਾ’’ਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਪਤ੍ਤਪਰਿਯੇਸਨਾਨਂ ਅਪਟਿਕ੍ਖੇਪਸ੍ਸ, ਵਿਸੁਂ, ਏਕਜ੍ਝਂ ਪਟਿਕ੍ਖੇਪਸ੍ਸ ਚ ਵਸੇਨ ਚਤੁਕ੍ਕੋਟਿਕਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਪਰਿਯੇਸਿਤੇਹਿ ਅਨੁਵਿਚਰਿਤਸ੍ਸ ਭੇਦਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਲੋਕਸ੍ਮਿਞ੍ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਰਿਯੇਸਿਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਂ ਪਠਮਂ ਚੇਤਸਾ ਪਚ੍ਛਾ ਕਾਯੇਨ ਪਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਪਤ੍ਤਂ ਨਾਮ. ਪਰਿਯੇਸਿਤ੍ਵਾ ਨੋਪਤ੍ਤਂ ਪਰਿਯੇਸਿਤਂ ਨਾਮ ਕੇਵਲਂ ਪਰਿਯੇਸਿਤਭਾਵਤੋ. ਅਪਰਿਯੇਸਿਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਞ੍ਚ ਨੋਪਤ੍ਤਞ੍ਚ ਮਨਸਾ ਅਨੁਵਿਚਰਿਤਬ੍ਬਤੋ ਮਨਸਾਨੁਵਿਚਰਿਤਂ ਨਾਮ.
ਅਯਞ੍ਚ ਵਿਕਪ੍ਪੋ ਆਕੁਲੋ ਵਿਯਾਤਿ ‘‘ਅਥ ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਤ੍ਤਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਪਤ੍ਤਭਾਵੇਨ ਪਤ੍ਤਤਾਸਾਮਞ੍ਞੇਨ. ਅਪਰਿਯੇਸਿਤ੍ਵਾ ਨੋਪਤ੍ਤਂ ਮਨਸਾਨੁਵਿਚਰਿਤਂ ਨਾਮ ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪਰਿਯੇਸਨਾਯ ਚ ਅਭਾਵਤੋ. ਸਬ੍ਬਂ ਵਾ ਏਤਨ੍ਤਿ ‘‘ਪਰਿਯੇਸਿਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਮ੍ਪੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਮ੍ਪਿ. ਇਮਿਨਾਤਿ ‘‘ਯਮ੍ਪਿ ਤਂ ਦਿਟ੍ਠਿਟ੍ਠਾਨਂ’’ਤਿਆਦਿਵਚਨੇਨ. ਵਿਞ੍ਞਾਣਾਰਮ੍ਮਣਾ ਤਣ੍ਹਾਮਾਨਦਿਟ੍ਠਿਯੋ ਕਥਿਤਾ ਪਾਰਿਸੇਸਞਾਯੇਨ. ਏਵਂ ਪਾਰਿਸੇਸਞਾਯਪਰਿਗ੍ਗਹੇ ਕਿਂ ਪਯੋਜਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਦੇਸਨਾਵਿਲਾਸੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਯੇਸਂ ਵਿਨੇਯ੍ਯਾਨਂ ਦੇਸੇਤਬ੍ਬਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਸਰੂਪਂ ਅਨਾਮਸਿਤ੍ਵਾ ਆਰਮ੍ਮਣਕਿਚ੍ਚ-ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਧਮ੍ਮ-ਫਲਵਿਸੇਸਾਦਿ-ਪਕਾਰਨ੍ਤਰਵਿਭਾਵਨੇਨ ਪਟਿਵੇਧੋ ਹੋਤਿ, ਤੇਸਂ ਤਪ੍ਪਕਾਰਭੇਦੇਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ, ਯੇਸਂ ਪਨ ਯੇਨ ਏਕੇਨੇਵ ਪਕਾਰੇਨ ਸਰੂਪੇਨੇਵ ਵਾ ਵਿਭਾਵਨੇ ਕਤੇ ਪਟਿਵੇਧੋ ਹੋਤਿ, ਤੇਸਂ ਤਂ ਵਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਿਸ੍ਸਰਤ੍ਤਾ ਤਦਞ੍ਞਂ ਨਿਰਵਸੇਸਾਕਾਰਵਿਭਾਵਨਞ੍ਚ ਦੇਸਨਾਵਿਲਾਸੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਦਿਟ੍ਠਾਦਿਆਰਮ੍ਮਣਵਸੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਦਸ੍ਸਿਤ’’ਨ੍ਤਿ.
ਦਿਟ੍ਠਿਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿ ਏਵ ਦਿਟ੍ਠਿਟ੍ਠਾਨਂ, ਤਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵ. ਯਂ ਰੂਪਂ ਏਸਾ ਦਿਟ੍ਠਿ ‘‘ਲੋਕੋ ਚ ਅਤ੍ਤਾ ਚਾ’’ਤਿ ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਤਂ ਰੂਪਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਸੋ ਲੋਕੋ ਸੋ ਅਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਵਚਨਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਸੋ ਪੇਚ੍ਚਭਵਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਉਦ੍ਧਮਾਘਾਤਨਿਕਵਾਦਵਸੇਨਾਯਂ ਦਿਟ੍ਠੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਸੋ ਅਹਂ ਪਰਲੋਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਨਿਚ੍ਚੋ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਧੁਵੋਤਿ ਥਿਰੋ. ਸਸ੍ਸਤੋਤਿ ਸਬ੍ਬਦਾਭਾਵੀ. ਅਵਿਪਰਿਣਾਮਧਮ੍ਮੋਤਿ ਜਰਾਯ ਮਰਣੇਨ ਚ ਅਵਿਪਰਿਣਾਮੇਤਬ੍ਬਸਭਾਵੋ, ਨਿਬ੍ਬਿਕਾਰੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਮ੍ਪਿ ਦਸ੍ਸਨਨ੍ਤਿ ਤਮ੍ਪਿ ਤਥਾਵੁਤ੍ਤਂ ਦਿਟ੍ਠਿਦਸ੍ਸਨਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਵਿਯ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਗ੍ਗਾਹਵਿਸੇਸੇਨ ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਏਤਂ ਮਮਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਦਿਟ੍ਠਾਰਮ੍ਮਣਾਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਵਿਸਯਾ. ਕਥਂ ਪਨ ਦਿਟ੍ਠਿ ਦਿਟ੍ਠਿਵਿਸਯਾ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਪਟਿਵਿਪਸ੍ਸਨਾਕਾਲੇਤਿ ਯਮਕਤੋ ਸਮ੍ਮਸਨਾਦਿਕਾਲਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਅਕ੍ਖਰਚਿਨ੍ਤਕਾਨਂ ਸਦ੍ਦੇ ਵਿਯ, ਵੇਦਜ੍ਝਾਯੀਨਂ ਵੇਦਸਤ੍ਥੇ ਵਿਯ ਚ ਦਿਟ੍ਠਿਯਂ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਿਕਾਨਂ ਦਿਟ੍ਠਿਗ੍ਗਾਹਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ.
ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਤੀਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ਚ ਤਸ੍ਸੋ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਨਾ ਅਤ੍ਥੋਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਤੇਨ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਨਾ ਨਾਮ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਞਾਣਂ ਤਾਵ ਸਮਵਿਸਮਂ ਸਮ੍ਮਾ ਯਾਥਾਵਤੋ ਅਨੁਪਸ੍ਸਤੀਤਿ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਨਾ. ਇਤਰਾ ਪਨ ਸਂਕਿਲੇਸਵਸੇਨ ਅਨੁ ਅਨੁ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਨਾ. ਯਦਿ ਏਵਂ ਹੋਤੁ ਤਾਵ ਦਿਟ੍ਠਿਸਮਨੁਪਸ੍ਸਨਾ ਮਿਚ੍ਛਾਦਸ੍ਸਨਭਾਵਤੋ, ਕਥਂ ਤਣ੍ਹਾਮਾਨਾਤਿ? ਤਣ੍ਹਾਯਪਿ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਪਾਪਕਰਣੇ ਉਪਾਯਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਪਞ੍ਞਾਪਤਿਰੂਪਿਕਾ ਪਵਤ੍ਤਿ ਲਬ੍ਭਤੇਵ, ਯਾਯ ਵਞ੍ਚਨਨਿਕਤਿਸਾਚਿਯੋਗਾ ਸਮ੍ਭਵਨ੍ਤਿ. ਮਾਨੋਪਿ ਸੇਯ੍ਯਾਦਿਨਾ ਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨੇਵ ਤਥਾ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਊਹਤੀਤਿ ਤਣ੍ਹਾਮਾਨਾਨਂ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਨਾਪਤਿਰੂਪਿਕਾ ਪਵਤ੍ਤਿ ਲਬ੍ਭਤੀਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਤਿ ‘‘ਏਤਂ ਮਮਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬੇ ਤਣ੍ਹਾਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਖਨ੍ਧਪਞ੍ਚਕੇ ਅਨੁਪਲਬ੍ਭਮਾਨੇ ਵਿਨਟ੍ਠੇ. ਨ ਪਰਿਤਸ੍ਸਤਿ ਭਯਪਰਿਤ੍ਤਾਸਤਣ੍ਹਾਪਰਿਤ੍ਤਾਸਾਨਂ ਮਗ੍ਗੇਨ ਸਮੁਗ੍ਘਾਤਿਤਤ੍ਤਾ.
੨੪੨. ਚਤੂਹਿ ਕਾਰਣੇਹੀਤਿ ‘‘ਅਸਤਿ ਨ ਪਰਿਤਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਇਤਰੇਹਿ ਤੀਹਿ ਸਹ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਚਤੂਹਿ ਕਾਰਣੇਹੀਤਿ ਚਤੁਕ੍ਕੋਟਿਕਸੁਞ੍ਞਤਾਕਥਨਸ੍ਸ ਕਾਰਣੇਹਿ. ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਅਸਤੀਤਿ ਬਾਹਿਰੇ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇ. ਸਾ ਪਨਸ੍ਸ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤਾ ਲਦ੍ਧਵਿਨਾਸੇਨ ਵਾ ਅਲਦ੍ਧਾਲਾਭੇਨ ਵਾਤਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ – ‘‘ਅਹੁ ਵਤ ਮੇ, ਤਂ ਵਤ ਮੇ ਨਤ੍ਥਿ, ਸਿਯਾ ਵਤ ਮੇ, ਤਂ ਵਤਾਹਂ ਨ ਲਭਾਮੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਤਦੁਭਯਂ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰਵਸੇਨ ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਪਰਿਤਸ੍ਸਨਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰਵਿਨਾਸੇ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਯਾਨਂ ‘‘ਰਥੋ ਵਯ੍ਹ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਮਾਦਿ. ਵਾਹਨਂ ਹਤ੍ਥਿਅਸ੍ਸਾਦਿ.
ਯੇਹਿ ਕਿਲੇਸੇਹੀਤਿ ਯੇਹਿ ਅਸਨ੍ਤਪਤ੍ਥਨਾਦੀਹਿ ਕਿਲੇਸੇਹਿ. ਏਵਂ ਭਵੇਯ੍ਯਾਤਿ ਏਵਂ ‘‘ਅਹੁ ਵਤ ਮੇ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਚੋਦਨਾਦਿ ਭਵੇਯ੍ਯ. ਦਿਟ੍ਠਿਟ੍ਠਾਨਾਧਿਟ੍ਠਾਨਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਾਭਿਨਿਵੇਸਾਨੁਸਯਾਨਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਪਰਾਪਰਂ ਪਵਤ੍ਤਾਸੁ ਦਿਟ੍ਠੀਸੁ ਯਾ ਪਰਤੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਦਿਟ੍ਠਿਯੋ, ਤਾਸਂ ਪੁਰਿਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਦਿਟ੍ਠਿਯੋ ਕਾਰਣਟ੍ਠੇਨ ਦਿਟ੍ਠਿਟ੍ਠਾਨਾਨਿ. ਅਧਿਕਰਣਟ੍ਠੇਨ ਦਿਟ੍ਠਾਧਿਟ੍ਠਾਨਾਨਿ, ਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਬ੍ਬਾਪਿ ਦਿਟ੍ਠਿਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਾਨਿ. ‘‘ਇਦਮੇਵ ਸਚ੍ਚਂ ਮੋਘਮਞ੍ਞ’’ਨ੍ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੨.੨੦੨, ੪੨੭; ੩.੨੭-੨੯; ਉਦਾ. ੫੫; ਮਹਾਨਿ. ੨੦; ਨੇਤ੍ਤਿ. ੫੯) ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ਅਭਿਨਿਵੇਸਾ. ਅਪ੍ਪਹੀਨਭਾਵੇਨ ਸਨ੍ਤਾਨੇ ਸਯਨ੍ਤੀਤਿ ਅਨੁਸਯਾਤਿ ਏਵਂ ਦਿਟ੍ਠਿਟ੍ਠਾਨਾਦੀਨਂ ਪਦਾਨਂ ਵਿਭਾਗੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਤਣ੍ਹਾਦੀਹਿ ਕਮ੍ਪਨਿਯਤਾਯ ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਖਾਰਾਵ ਇਞ੍ਜਿਤਾਨੀਤਿ ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਖਾਰਇਞ੍ਜਿਤਾਨਿ. ਸੇਸਪਦਦ੍ਵਯੇਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਉਪਧੀਯਤਿ ਏਤ੍ਥ ਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਉਪਧਿ, ਖਨ੍ਧਾਵ ਉਪਧਿ ਖਨ੍ਧੂਪਧਿ. ਏਸ ਨਯੋ ਸੇਸੇਸੁਪਿ. ਤਦੇਵ ਚ ਆਗਮ੍ਮ ਤਣ੍ਹਾ ਖੀਯਤਿ ਵਿਰਜ੍ਜਤਿ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਉਚ੍ਛਿਜ੍ਜਿਸ੍ਸਾਮਿ ਨਾਮਸ੍ਸੂਤਿਆਦੀਸੁ ਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤਂ, ਸਂਸਯੇ ਵਾ. ਤਾਸੋਤਿ ਅਤ੍ਤਨਿਯਾਭਾਵਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਤਣ੍ਹਾਪਰਿਤ੍ਤਾਸੋ ਚੇਵ ਭਯਪਰਿਤ੍ਤਾਸੋ ਚ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤਾਸੋ ਹੇਸੋ’’ਤਿਆਦਿ. ਨੋ ਚਸ੍ਸਂ,ਨੋ ਚ ਮੇ ਸਿਯਾਤਿ ‘‘ਅਹ’’ਨ੍ਤਿ ਕਿਰ ਕੋਚਿ ਨੋ ਚਸ੍ਸਂ, ‘‘ਮੇ’’ਤਿ ਚ ਕਿਞ੍ਚਿ ਨੋ ਸਿਯਾਤਿ. ਤਾਸਪ੍ਪਤੀਕਾਰਦਸ੍ਸਨਞ੍ਹੇਤਂ.
੨੪੩. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾਤਿ ‘‘ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ’’ਤਿਆਦਿਨਾ, ਪੁਚ੍ਛਾਨੁਸਨ੍ਧਿਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਾਯ ‘‘ਛਯਿਮਾਨਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਟ੍ਠਿਟ੍ਠਾਨਾਨੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਮ. ਨਿ. ੧.੨੪੧) ਵਾ. ਸਾਪਿ ਹਿ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਖਨ੍ਧਵਿਨਾਸੇ ਪਰਿਤਸ੍ਸਨਕਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਅਪਰਿਤਸ੍ਸਨਕਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੀ ਪਵਤ੍ਤਾਤਿ ਤਸ੍ਸਨਕਸ੍ਸ ਸੁਞ੍ਞਤਾਦਸ੍ਸਨਂ ਅਕਿਚ੍ਚਸਾਧਕਮ੍ਪਿ ਸੁਞ੍ਞਤਾਦਸ੍ਸਨਮੇਵਾਤਿ ਇਮੇਸਂ ਵਸੇਨ ‘‘ਚਤੁਕ੍ਕੋਟਿਕਾ ਸੁਞ੍ਞਤਾ ਕਥਿਤਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰਨ੍ਤਿ ਬਾਹਿਰਂ ਸਵਿਞ੍ਞਾਣਕਂ ਅਵਿਞ੍ਞਾਣਕਞ੍ਚ ਸਤ੍ਤੋਪਕਰਣਂ. ਤਞ੍ਹਿ ਜੀਵਿਤਵੁਤ੍ਤਿਯਾ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰਕਟ੍ਠੇਨ ‘‘ਪਰਿਕ੍ਖਾਰੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਰਿਗ੍ਗਹਂ ਨਾਮ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ‘‘ਮਮ ਇਦ’’ਨ੍ਤਿ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬਤਾਯ ਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਨਾਮ ਕਤ੍ਵਾ. ਸਬ੍ਬੋਪਿ ਦਿਟ੍ਠਿਗ੍ਗਾਹੋ ‘‘ਅਤ੍ਤਾ ਨਿਚ੍ਚੋ ਧੁਵੋ ਸਸ੍ਸਤੋ, ਅਤ੍ਤਾ ਉਚ੍ਛਿਜ੍ਜਤਿ ਵਿਨਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਅਤ੍ਤਦਿਟ੍ਠਿਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਯੋਯੇਵਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸਕ੍ਕਾਯਦਿਟ੍ਠਿਪਮੁਖਾ ਦ੍ਵਾਸਟ੍ਠਿਦਿਟ੍ਠਿਯੋ’’ਤਿ. ਅਯਾਥਾਵਗ੍ਗਾਹਿਨਾ ਅਭਿਨਿਵੇਸਨਪਞ੍ਞਾਪਨਾਨਂ ਉਪਤ੍ਥਮ੍ਭਭਾਵਤੋ ਦਿਟ੍ਠਿ ਏਵ ਨਿਸ੍ਸਯੋਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਨਿਸ੍ਸਯੋ. ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹੇਯ੍ਯਾਤਿ ਨਿਚ੍ਚਾਦਿਵਿਸੇਸਯੁਤ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹੇਯ੍ਯ. ਕਿਮੇਵਂ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤੁਂ ਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯ? ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਾਤਿ ‘‘ਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਤ੍ਤਵਾਦੁਪਾਦਾਨਂ ਉਪਾਦਿਯੇਥ, ਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਟ੍ਠਿਨਿਸ੍ਸਯਂ ਨਿਸ੍ਸਯੇਥਾ’’ਤਿ ਏਤੇਸੁਪਿ.
੨੪੪. ਅਤ੍ਤਨਿ ਵਾ ਸਤੀਤਿ ਯਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਕਭਾਵੇਨ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਤ੍ਤਨਿਯਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚੇਯ੍ਯ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਤਨਿ ਸਤਿ, ਸੋ ਏਵ ਪਨ ਅਤ੍ਤਾ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਸਕ੍ਕਾ ਹਿ ਵਤ੍ਤੁਂ ਬਾਹਿਰਕਪਰਿਕਪ੍ਪਿਤੋ ਅਤ੍ਤਾ ‘‘ਪਰਮਤ੍ਥੋ’’ਤਿ? ਸਿਯਾ ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਚਕਂ ਞੇਯ੍ਯਸਭਾਵਤ੍ਤਾ ਯਥਾ ਤਂ ਘਟੋ, ਯਦਿ ਪਨ ਤਦਞ੍ਞਂ ਨਾਮ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਭਵਿਸ੍ਸ, ਨ ਤਂ ਨਿਯਮਤੋ ਵਿਪਰੀਤਂ ਸਿਯਾਤਿ? ਨ ਚ ਸੋ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਅਤ੍ਥਿ ਪਮਾਣੇਹਿ ਅਨੁਪਲਬ੍ਭਮਾਨਤ੍ਤਾ ਤੁਰਙ੍ਗਮਵਿਸਾਣਂ ਵਿਯਾਤਿ. ਅਤ੍ਤਨਿਯੇ ਵਾ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰੇ ਸਤੀਤਿ ‘‘ਇਦਂ ਨਾਮ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਕ’’ਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਸ ਕਿਞ੍ਚਨਭਾਵੇਨ ਨਿਚ੍ਛਿਤੇ ਕਿਸ੍ਮਿਞ੍ਚਿ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਸਤਿ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਇਦਨ੍ਤਿ ਹਿ ਅਤ੍ਤਨਿਯਨ੍ਤਿ. ਅਹਨ੍ਤਿ ਸਤੀਤਿ ‘‘ਅਹਂ ਨਾਮਾਯ’’ਨ੍ਤਿ ਅਹਂਕਾਰਵਤ੍ਥੁਭੂਤੇ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤਸਰੂਪੇ ਕਿਸ੍ਮਿਞ੍ਚਿ ਸਤਿ ਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਕਭਾਵੇਨ ਮਮਾਤਿ ਕਿਞ੍ਚਿ ਗਹੇਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤਂ ਭਵੇਯ੍ਯ. ਮਮਾਤਿ ਸਤਿ ‘‘ਅਹ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਇਤਿ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਨੁਪਲਬ੍ਭਮਾਨਤ੍ਤਾ ਅਤ੍ਤਨਿਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਨਤ੍ਥੇਵਾਤਿ ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਅਨਤ੍ਤਤਾਯ ਅਨਤ੍ਤਨਿਯਤਂ, ਅਨਤ੍ਤਨਿਯਤਾਯ ਚ ਅਨਤ੍ਤਕਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਭੂਤਤੋਤਿ ਭੂਤਤ੍ਥਤੋ. ਤਥਤੋਤਿ ਤਥਸਭਾਵਤੋ. ਥਿਰਤੋਤਿ ਠਿਤਸਭਾਵਤੋ ਨਿਬ੍ਬਿਕਾਰਤੋ.
ਯਸ੍ਮਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਸਨ੍ਤਂ ਪਚ੍ਚਯਸਮਵਾਯੇਨ ਹੁਤ੍ਵਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਭਙ੍ਗੁਪਗਮੇਨ ਨ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਨ ਨਿਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਅਨਿਚ੍ਚਂ, ਅਧੁਵਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਤੋ ਏਵ ਉਪ੍ਪਾਦਵਯਵਤ੍ਤਿਤੋਤਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਵਸੇਨ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨਵਸੇਨ ਚ ਪਵਤ੍ਤਨਤੋ. ਸਭਾਵਵਿਗਮੋ ਇਧ ਵਿਪਰਿਣਾਮੋ, ਖਣਿਕਤਾ ਤਾਵਕਾਲਿਕਤਾ, ਨਿਚ੍ਚਸਭਾਵਾਭਾਵੋ ਏਵ ਨਿਚ੍ਚਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ. ਅਨਿਚ੍ਚਧਮ੍ਮਾ ਹਿ ਤੇਨੇਵ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਨਿਚ੍ਚਭਾਵੇਨ ਅਤ੍ਥਤੋ ਨਿਚ੍ਚਤਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤਿ ਨਾਮ. ਤਥਾ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਨ ਨਿਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਅਨਿਚ੍ਚ’’ਨ੍ਤਿ. ਉਪ੍ਪਾਦਜਰਾਭਙ੍ਗਵਸੇਨ ਰੂਪਸ੍ਸ ਨਿਰਨ੍ਤਰਬਾਧਤਾਤਿ ਪਟਿਪੀਲ਼ਨਾਕਾਰੇਨਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਖਤਾ. ਸਨ੍ਤਾਪੋ ਦੁਕ੍ਖਦੁਕ੍ਖਤਾਦਿਵਸੇਨ ਸਨ੍ਤਾਪਨਂ ਪਰਿਦਹਨਂ, ਤਤੋ ਏਵਸ੍ਸ ਦੁਸ੍ਸਹਤਾਯ ਦੁਕ੍ਖਮਤਾ. ਤਿਸ੍ਸਨ੍ਨਂ ਦੁਕ੍ਖਤਾਨਂ ਸਂਸਾਰਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਚ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਤਾਯ ਦੁਕ੍ਖਵਤ੍ਥੁਕਤਾ. ਸੁਖਸਭਾਵਾਭਾਵੋ ਏਵ ਸੁਖਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ. ਵਿਪਰਿਣਾਮਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਜਰਾਯ ਮਰਣੇਨ ਚ ਵਿਪਰਿਣਮਨਸਭਾਵਂ. ਯਸ੍ਮਾ ਇਦਂ ਰੂਪਂ ਪਚ੍ਚਯਸਮਵਾਯੇਨ ਉਪ੍ਪਾਦਂ, ਉਪ੍ਪਾਦਾਨਨ੍ਤਰਂ ਜਰਂ ਪਤ੍ਵਾ ਅਵਸ੍ਸਮੇਵ ਭਿਜ੍ਜਤਿ, ਭਿਨ੍ਨਞ੍ਚ ਭਿਨ੍ਨਮੇਵ, ਨਾਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ ਸਙ੍ਕਮੋਤਿ ਭਵਨ੍ਤਰਾਨੁਪਗਮਨਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਸਙ੍ਕਮਾਭਾਵੇਨ ਵਿਪਰਿਣਾਮਧਮ੍ਮਤਂ ਪਾਕਟਂ ਕਾਤੁਂ ‘‘ਭਵਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿ ਉਪਗਮਨਸਭਾਵ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਕਤਿਭਾਵਵਿਜਹਨਂ ਸਭਾਵਵਿਗਮੋ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨਮੇਵ. ਨ੍ਤਿ ਅਨਿਚ੍ਚਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਿਪਰਿਣਾਮਧਮ੍ਮਂ ਰੂਪਂ. ਇਮਿਨਾਤਿ ‘‘ਨੋ ਹੇਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਰੂਪਸ੍ਸ ਤਣ੍ਹਾਦਿਗ੍ਗਾਹਾਨਂ ਵਤ੍ਥੁਭਾਵਪਟਿਕ੍ਖੇਪੇਨ. ਰੂਪਞ੍ਹਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਠਿਤਿਂ ਮਾ ਪਾਪੁਣਾਤੁ, ਠਿਤਿਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਮਾ ਜੀਰਤੁ, ਜਰਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਮਾ ਭਿਜ੍ਜਤੁ, ਉਦਯਬ੍ਬਯੇਹਿ ਮਾ ਕਿਲਮਿਯਤੂਤਿ ਨ ਏਤ੍ਥ ਕਸ੍ਸਚਿ ਵਸੀਭਾਵੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਸ੍ਵਾਯਮਸ੍ਸ ਅਵਸਵਤ੍ਤਨਟ੍ਠੋ ਅਨਤ੍ਤਤਾਸਲ੍ਲਕ੍ਖਣਸ੍ਸ ਕਾਰਣਂ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਵਸਵਤ੍ਤਨਾਕਾਰੇਨ ਰੂਪਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਨਤ੍ਤਾਤਿ ਪਟਿਜਾਨਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਨਿਵਾਸਿਕਾਰਕਵੇਦਕਅਧਿਟ੍ਠਾਯਕਵਿਰਹੇਨ ਤਤੋ ਸੁਞ੍ਞਤਾ ਸੁਞ੍ਞਟ੍ਠੋ, ਸਾਮਿਭੂਤਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ ਅਭਾਵੋ ਅਸ੍ਸਾਮਿਕਟ੍ਠੋ, ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਵਸਵਤ੍ਤਿਭਾਵਾਭਾਵੋ ਅਨਿਸ੍ਸਰਟ੍ਠੋ, ਪਰਪਰਿਕਪ੍ਪਿਤਅਤ੍ਤਸਭਾਵਾਭਾਵੋ ਏਵ ਅਤ੍ਤਪਟਿਕ੍ਖੇਪਟ੍ਠੋ.
ਯਸ੍ਮਾ ਅਨਿਚ੍ਚਲਕ੍ਖਣੇਨ ਵਿਯ ਦੁਕ੍ਖਲਕ੍ਖਣਂ, ਤਦੁਭਯੇਨ ਅਨਤ੍ਤਲਕ੍ਖਣਂ ਸੁਵਿਞ੍ਞਾਪਯਂ, ਨ ਕੇਵਲਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਦੁਭਯੇਨੇਤ੍ਥ ਅਨਤ੍ਤਲਕ੍ਖਣਵਿਭਾਵਨਂ ਕਤਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਭਗਵਾ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਅਨਿਚ੍ਚਵਸੇਨਾਤਿ ਅਨਿਚ੍ਚਤਾਵਸੇਨ. ਦੁਕ੍ਖਵਸੇਨਾਤਿ ਦੁਕ੍ਖਤਾਵਸੇਨ. ਨ ਉਪਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿ. ਤਮੇਵ ਅਯੁਜ੍ਜਮਾਨਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦੋਪੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਸ੍ਮਾ ਅਤ੍ਤਵਾਦੀ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਨਿਚ੍ਚਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤਿ, ਚਕ੍ਖੁਂ ਪਨ ਅਨਿਚ੍ਚਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਚਕ੍ਖੁ ਵਿਯ ਅਤ੍ਤਾਪਿ ਅਨਿਚ੍ਚੋ ਆਪਨ੍ਨੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯਸ੍ਸ ਖੋ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਵੇਤੀਤਿ ਵਿਗਚ੍ਛਤਿ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤਿ. ਇਤਿ ਚਕ੍ਖੁ ਅਨਤ੍ਤਾਤਿ ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਉਦਯਬ੍ਬਯਵਨ੍ਤਤਾਯ ਅਨਿਚ੍ਚਤਾ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਚ ਅਤ੍ਤਵਾਦਿਨਾ ਅਨਿਚ੍ਚਤਾਯ ਅਨਿਚ੍ਛਿਤਤ੍ਤਾ ਚਕ੍ਖੁ ਅਨਤ੍ਤਾ.
ਕਾਮਂ ਅਨਤ੍ਤਲਕ੍ਖਣਸੁਤ੍ਤੇ (ਸਂ. ਨਿ. ੩.੫੯; ਮਹਾਵ. ੨੦) – ‘‘ਯਸ੍ਮਾ ਚ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਰੂਪਂ ਅਨਤ੍ਤਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਰੂਪਂ ਆਬਾਧਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤੀ’’ਤਿ ਰੂਪਸ੍ਸ ਅਨਤ੍ਤਤਾਯ ਦੁਕ੍ਖਤਾ ਵਿਭਾਵਿਤਾ ਵਿਯ ਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਥਾਪਿ ‘‘ਯਸ੍ਮਾ ਰੂਪਂ ਆਬਾਧਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਨਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਪਾਕਟਤਾਯ ਸਾਬਾਧਤਾਯ ਰੂਪਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਸਾਰਾਭਾਵੋ ਵਿਭਾਵਿਤੋ, ਤਤੋ ਏਵ ਚ ‘‘ਨ ਲਬ੍ਭਤਿ ਰੂਪੇ ਏਵਂ ਮੇ ਰੂਪਂ ਹੋਤੁ, ਏਵਂ ਮੇ ਰੂਪਂ ਮਾ ਅਹੋਸੀ’’ਤਿ ਰੂਪੇ ਕਸ੍ਸਚਿ ਅਨਿਸ੍ਸਰਤਾ, ਤਸ੍ਸ ਚ ਅਵਸਵਤ੍ਤਨਾਕਾਰੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਦੁਕ੍ਖਵਸੇਨ ਅਨਤ੍ਤਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੀ’’ਤਿ. ਯਦਨਿਚ੍ਚਂ ਤਂ ਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਯਂ ਵਤ੍ਥੁ ਅਨਿਚ੍ਚਂ, ਤਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਉਦਯਬ੍ਬਯਪਟਿਪੀਲ਼ਿਤਤ੍ਤਾ, ਯਂ ਪਨ ਨਿਚ੍ਚਂ ਤਦਭਾਵਤੋ, ਤਂ ਸੁਖਂ ਯਥਾ ਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਯਂ ਤਨ੍ਤਿ ਕਾਰਣਨਿਦ੍ਦੇਸੋਵਾਯਂ, ਯਸ੍ਮਾ ਰੂਪਂ ਅਨਿਚ੍ਚਂ, ਤਂ ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਤਦਨਤ੍ਤਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਅਨਿਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਘਟਾਦਿ ਵਿਯ ਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਰੂਪਂ ਅਨਿਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਇਮਿਨਾਵ ਨਯੇਨ ‘‘ਅਨਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤੁਂ ਲਬ੍ਭਮਾਨੇਪਿ ‘‘ਅਨਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਾ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਏਵਂ ਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਯਥਾਰਹਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ‘‘ਅਕ੍ਖਿਸੂਲਾਦਿਵਿਕਾਰਪ੍ਪਤ੍ਤਕਾਲੇ ਵਿਯ ਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਦੁਕ੍ਖਂ ਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ. ਦੁਦ੍ਦਸਂ ਦੁਪ੍ਪਞ੍ਞਾਪਨਂ. ਤਥਾ ਹਿ ਸਰਭਙ੍ਗਾਦਯੋਪਿ ਸਤ੍ਥਾਰੋ ਨਾਦ੍ਦਸਂਸੁ, ਕੁਤੋ ਪਞ੍ਞਾਪਨਾ. ਤਯਿਦਂ ਅਨਤ੍ਤਲਕ੍ਖਣਂ.
ਤਸ੍ਮਾਤਿਹਾਤਿਆਦਿਨਾ ਤਿਯਦ੍ਧਗਤਰੂਪਂ ਲਕ੍ਖਣਤ੍ਤਯਂ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਏਤਰਹਿ ਅਞ੍ਞਦਾਪੀ’’ਤਿ. ਤਂ ਪਨ ਯਾਦਿਸਂ ਤਾਦਿਸਮ੍ਪਿ ਤਥਾ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਾਦਿਵਿਸੇਸੋਪਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ. ਪਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਵਾ ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਸਙ੍ਗਹੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.
੨੪੫. ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਤੀਤਿ ਨਾਭਿਰਮਤਿ. ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ‘‘ਨਿਬ੍ਬਿਦਾ’’ਤਿ ਬਲਵਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਸਾਨੁਲੋਮਾ ਪਨ ਸਙ੍ਖਾਰੁਪੇਕ੍ਖਾ ‘‘ਵੁਟ੍ਠਾਨਗਾਮਿਨੀ’’ਤਿ, ਸਾ ਇਧ ਕਥਂ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾ ਨਾਮ ਜਾਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਵੁਟ੍ਠਾਨਗਾਮਿਨਿਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਇਮਿਨਾ ਸਿਖਾਪਤ੍ਤਨਿਬ੍ਬੇਦਤਾਯ ਵੁਟ੍ਠਾਨਗਾਮਿਨੀ ਇਧ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਨਾਮੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
‘‘ਸੋ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਸਞ੍ਞਗ੍ਗਂ ਫੁਸਤੀ’’ਤਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੧.੪੧੪, ੪੧੫) ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਞ੍ਞਾ ਖੋ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦ ਪਠਮਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਪਚ੍ਛਾ ਞਾਣ’’ਨ੍ਤਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੧.੪੧੬) ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਸਞ੍ਞਗ੍ਗਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ ਲੋਕਿਯਾਸੁ ਪਹਾਨਸਞ੍ਞਾਸੁ ਸਿਖਾਪਤ੍ਤਭਾਵਤੋ. ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ ਇਦਪ੍ਪਚ੍ਚਯਤਾਦਸ੍ਸਨਸ੍ਸ ਮਤ੍ਥਕਪ੍ਪਤ੍ਤੀਤਿ ਕਤ੍ਵਾ. ਤਤੋ ਪਰਞ੍ਹਿ ਅਸਙ੍ਖਤਾਰਮ੍ਮਣਂ ਞਾਣਂ ਹੋਤਿ. ਤੇਨਾਹ – ‘‘ਪੁਬ੍ਬੇ ਖੋ ਸੁਸਿਮ ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣਂ, ਪਚ੍ਛਾ ਨਿਬ੍ਬਾਨੇ ਞਾਣ’’ਨ੍ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੨.੭੦). ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਪਧਾਨਿਯਙ੍ਗਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ ਮਗ੍ਗਾਧਿਗਮਸ੍ਸ ਪਰਿਪਨ੍ਥਭੂਤਸਬ੍ਬਸਂਕਿਲੇਸਵਿਸੁਦ੍ਧਿ ਪਧਾਨਿਕਸ੍ਸ ਯੋਗਿਨੋ, ਪਧਾਨਭਾਵਨਾਯ ਵਾ ਜਾਤਂ ਅਙ੍ਗਨ੍ਤਿ ਕਤ੍ਵਾ. ਪਟਿਪਦਾਞਾਣਦਸ੍ਸਨਵਿਸੁਦ੍ਧੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ ਪਰਮੁਕ੍ਕਂਸਗਤਪਟਿਪਦਾਞਾਣਦਸ੍ਸਨਵਿਸੁਦ੍ਧਿਭਾਵਤੋ. ਅਤਮ੍ਮਯਤਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਤਮ੍ਮਯਤਾ ਨਾਮ ਤਣ੍ਹਾ, ਕਾਮਤਣ੍ਹਾਦੀਸੁ ਤਾਯ ਤਾਯ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਤਮ੍ਮਯਂ ਨਾਮ ਤੇਭੂਮਿਕਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਸ ਭਾਵੋਤਿ ਕਤ੍ਵਾ. ਤਸ੍ਸਾ ਤਣ੍ਹਾਯ ਪਰਿਯਾਦਾਨਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਨਗਾਮਿਨਿਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਅਤਮ੍ਮਯਤਾਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਨਿਸ੍ਸਾਯਾਤਿ ਤਂ ਅਤਮ੍ਮਯਤਂ ਪਚ੍ਚਯਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਆਗਮ੍ਮਾਤਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਵੇਵਚਨਂ. ਨਾਨਤ੍ਤਾਤਿ ਨਾਨਾਸਭਾਵਾ ਬਹੂ ਅਨੇਕਪ੍ਪਕਾਰਾ. ਨਾਨਤ੍ਤਸਿਤਾਤਿ ਨਾਨਾਰਮ੍ਮਣਨਿਸ੍ਸਿਤਾ ਰੂਪਾਦਿਵਿਸਯਾ. ਏਕਤ੍ਤਾਤਿ ਏਕਸਭਾਵਾ. ਏਕਤ੍ਤਸਿਤਾਤਿ ਏਕਂਯੇਵ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਨਿਸ੍ਸਿਤਾ. ਤਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯਾਤਿ ਤਂ ਏਕਤ੍ਤਸਿਤਂ ਉਪੇਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਯਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਏਤਿਸ੍ਸਾਤਿ ਏਤਿਸ੍ਸਾ ਉਪੇਕ੍ਖਾਯ. ਪਹਾਨਂ ਹੋਤੀਤਿ ਅਞ੍ਞਾਣੁਪੇਕ੍ਖਤੋ ਪਭੁਤਿ ਸਬ੍ਬਂ ਉਪੇਕ੍ਖਂ ਪਜਹਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਸ੍ਸ ‘‘ਅਤਮ੍ਮਯਤਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਯ ਵੁਟ੍ਠਾਨਗਾਮਿਨਿਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਅਰੂਪਾਵਚਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਉਪੇਕ੍ਖਾਯ ਵਿਪਸ੍ਸਨੁਪੇਕ੍ਖਾਯ ਚ ਪਹਾਨਂ ਹੋਤੀਤਿ ਪਰਿਯਾਦਾਨਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ. ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਖਾਰਗਤਸ੍ਸ ਮੁਞ੍ਚਿਤੁਕਮ੍ਯਤਾਪਟਿਸਙ੍ਖਾਨਸ੍ਸ ਸਿਖਾਪਤ੍ਤਭਾਵਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਨਗਾਮਿਨੀ ਮੁਞ੍ਚਿਤੁਕਮ੍ਯਤਾ ਪਟਿਸਙ੍ਖਾਨਨ੍ਤਿ ਚ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਮੁਦੁਮਜ੍ਝਾਦਿਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਿਆਕਾਰਮਤ੍ਤਂ, ਅਤ੍ਥਤੋ ਏਕਤ੍ਥਾ ਮੁਞ੍ਚਿਤੁਕਮ੍ਯਤਾਦਯੋ, ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਮੇਵ ਨਾਨਂ. ਦ੍ਵੀਹਿ ਨਾਮੇਹੀਤਿ ਗੋਤ੍ਰਭੁ, ਵੋਦਾਨਨ੍ਤਿ ਇਮੇਹਿ ਦ੍ਵੀਹਿ ਨਾਮੇਹਿ.
ਵਿਰਾਗੋਤਿ ਮਗ੍ਗੋ, ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਮੇਵ ਵਿਰਜ੍ਜਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਵਿਰਾਗੋ, ਤੇਨ. ਮਗ੍ਗੇਨ ਹੇਤੁਭੂਤੇਨ. ਵਿਮੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਿਵਿਮੁਤ੍ਤਿਵਸੇਨ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਫਲਂ ਕਥਿਤ’’ਨ੍ਤਿ.
ਮਹਾਖੀਣਾਸਵੋਤਿ ਪਸਂਸਾਵਚਨਂ ਯਥਾ ‘‘ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ. ਤਥਾ ਹਿ ਤਂ ਪਸਂਸਨ੍ਤੋ ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਕ੍ਖਿਤ੍ਤਪਲਿਘੋ ਇਤਿਪੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹਾਤਿ. ਤਦਤ੍ਥਂ ਵਿਵਰਿਤੁਂ ‘‘ਇਦਾਨਿ ਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਥਾਭੂਤੇਹੀਤਿ ਯਾਥਾਵਤੋ ਭੂਤੇਹਿ. ਦੁਰੁਕ੍ਖਿਪਨਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਪਚੁਰਜਨੇਹਿ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯਭਾਵੇਨ. ਨਿਬ੍ਬਾਨਨਗਰਪ੍ਪਵੇਸੇ ਵਿਬਨ੍ਧਨੇਨ ਪਲਿਘੋ ਵਿਯਾਤਿ ਪਲਿਘੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਮਤ੍ਥਕਚ੍ਛਿਨ੍ਨੋ ਤਾਲੋ ਪਤ੍ਤਫਲਾਦੀਨਂ ਅਨਙ੍ਗਤੋ ਤਾਲਾਵਤ੍ਥੁ ਅਸਿਵੇ ‘‘ਸਿਵਾ’’ਤਿ ਸਮਞ੍ਞਾ ਵਿਯ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸੀਸਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤਾਲੋ ਵਿਯ ਕਤਾ’’ਤਿ. ਪੁਨਬ੍ਭਵਸ੍ਸ ਕਰਣਸੀਲੋ, ਪੁਨਬ੍ਭਵਂ ਵਾ ਫਲਂ ਅਰਹਤੀਤਿ ਪੋਨੋਭਵਿਕੋ. ਏਵਂਭੂਤੋ ਪਨ ਪੁਨਬ੍ਭਵਂ ਦੇਤਿ ਨਾਮਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਪੁਨਬ੍ਭਵਦਾਯਕੋ’’ਤਿ. ਪੁਨਬ੍ਭਵਖਨ੍ਧਾਨਂ ਪਚ੍ਚਯੋਤਿ ਇਮਿਨਾ ਜਾਤਿਸਂਸਾਰੋਤਿ ਫਲੂਪਚਾਰੇਨ ਕਾਰਣਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਪਰਿਕ੍ਖਾਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਸਨ੍ਤਾਨਸ੍ਸ ਪਰਿਕ੍ਖਿਪਨਤੋ. ਸਂਕਿਣ੍ਣਤ੍ਤਾਤਿ ਸਬ੍ਬਸੋ ਕਿਣ੍ਣਤ੍ਤਾ ਵਿਨਾਸਿਤਤ੍ਤਾ. ਗਬ੍ਭੀਰਾਨੁਗਤਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਗਮ੍ਭੀਰਂ ਅਨੁਪਵਿਟ੍ਠਟ੍ਠੇਨ. ਲੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾਤਿ ਉਦ੍ਧਰਿਤ੍ਵਾ. ਏਤਾਨੀਤਿ ਕਾਮਰਾਗਸਞ੍ਞੋਜਨਾਦੀਨਿ. ਅਗ੍ਗਲ਼ਾਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਅਵਧਾਰਣਟ੍ਠੇਨ. ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗੇਨ ਪਤਿਤੋ ਮਾਨਦ੍ਧਜੋ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਪਤਿਤਮਾਨਦ੍ਧਜੋ. ਇਤਰਭਾਰੋਰੋਪਨਸ੍ਸ ਪੁਰਿਮਪਦੇਹਿ ਪਕਾਸਿਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਮਾਨਭਾਰਸ੍ਸੇਵ ਓਰੋਪਿਤਤ੍ਤਾ ਪਨ੍ਨਭਾਰੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਮਾਨਸਂਯੋਗੇਨੇਵ ਵਿਸਂਯੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਪਞ੍ਚਪਿ ਖਨ੍ਧੇ ਅਵਿਸੇਸਤੋ ਅਸ੍ਮੀਤਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨੋ ‘‘ਅਸ੍ਮਿਮਾਨੋ’’ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਰੂਪੇ ਅਸ੍ਮੀਤਿ ਮਾਨੋ’’ਤਿਆਦਿ.
ਨਗਰਦ੍ਵਾਰਸ੍ਸ ਪਰਿਸ੍ਸਯਪਟਿਬਾਹਨਤ੍ਥਞ੍ਚੇਵ ਸੋਭਨਤ੍ਥਞ੍ਚ ਉਭੋਸੁ ਪਸ੍ਸੇਸੁ ਏਸਿਕਤ੍ਥਮ੍ਭੇ ਨਿਖਣਿਤ੍ਵਾ ਠਪੇਨ੍ਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਨਗਰਦ੍ਵਾਰੇ ਉਸ੍ਸਾਪਿਤੇ ਏਸਿਕਤ੍ਥਮ੍ਭੇ’’ਤਿ. ਪਾਕਾਰਵਿਦ੍ਧਂਸਨੇਨੇਵ ਪਰਿਕ੍ਖਾਯ ਭੂਮਿਸਮਕਰਣਂ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਾਕਾਰਂ ਭਿਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਪਰਿਕ੍ਖਂ ਸਂਕਿਰਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਏਵਨ੍ਤਿਆਦਿ ਉਪਮਾਸਂਸਨ੍ਦਨਂ. ਸਨ੍ਤੋ ਸਂਵਿਜ੍ਜਮਾਨੋ ਕਾਯੋ ਧਮ੍ਮਸਮੂਹੋਤਿ ਸਕ੍ਕਾਯੋ, ਉਪਾਦਾਨਕ੍ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਚਕਂ. ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਂਸ ਕਮ੍ਮਕਾਰਣਾ ਦੁਕ੍ਖਕ੍ਖਨ੍ਧੇ ਆਗਤਾ. ਅਕ੍ਖਿਰੋਗਸੀਸਰੋਗਾਦਯੋ ਅਟ੍ਠਨਵੁਤਿ ਰੋਗਾ. ਰਾਜਭਯਾਦੀਨਿ ਪਞ੍ਚਵੀਸਤਿ ਮਹਾਭਯਾਨਿ.
੨੪੬. ਅਨਧਿਗਮਨੀਯਵਿਞ੍ਞਾਣਤਨ੍ਤਿ ‘‘ਇਦਂ ਨਾਮ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਇਮਿਨਾ ਨਾਮ ਆਕਾਰੇਨ ਪਵਤ੍ਤਤੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਦੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਚਿਤ੍ਤਤਂ. ਅਨ੍ਵੇਸਨ੍ਤਿ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤੇ ਏਕਵਚਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਨ੍ਵੇਸਨ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਤੋਪਿ ਤਥਾਗਤੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਤਥਾਗਤੋ ਪਰਂ ਮਰਣਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਦੀ. ਨਿ. ੧.੬੫) ਵਿਯ. ਸਤ੍ਤੋ ਹਿ ਯਥੇਕੋ ਕਮ੍ਮਕਿਲੇਸੇਹਿ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਂ ਆਗਤੋ, ਤਥਾ ਅਪਰੋਪਿ ਆਗਤੋਤਿ ‘‘ਤਥਾਗਤੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਉਤ੍ਤਮਪੁਗ੍ਗਲੋਤਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦਤਿ. ਖੀਣਾਸਵੋਪੀਤਿ ਯੋ ਕੋਚਿ ਖੀਣਾਸਵੋਪਿ ‘‘ਤਥਾਗਤੋ’’ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ. ਸੋਪਿ ਹਿ ਯਥੇਕੋ ਚਤੂਸੁ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨੇਸੁ ਸੂਪਟ੍ਠਿਤਚਿਤ੍ਤੋ ਸਤ੍ਤ ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗੇ ਯਥਾਭੂਤਂ ਭਾਵੇਤ੍ਵਾ ਅਨੁਤ੍ਤਰਂ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਆਗਤੋ ਅਧਿਗਤੋ, ਤਥਾ ਅਪਰੋਪਿ ਆਗਤੋਤਿ ‘‘ਤਥਾਗਤੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਅਸਂਵਿਜ੍ਜਮਾਨੋਤਿ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਅਨੁਪਲਬ੍ਭਨੀਯੋ. ਅਵਿਨ੍ਦੇਯ੍ਯੋਤਿ ਨ ਵਿਨ੍ਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਦੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਤਥਾਗਤੋ ਸਤ੍ਤੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋਤਿ ਨ ਪਞ੍ਞਪੇਮਿ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਸਤ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਅਭਾਵਤੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਕਿਂ ਪਞ੍ਞਪੇਸ੍ਸਾਮਿ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਉਪਾਦਾਨਸ੍ਸਪਿ ਧਰਮਾਨਕਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ. ‘‘ਅਨੁਪ੍ਪਾਦੋ ਖੇਮਂ, ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਖੇਮ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਅਸਙ੍ਖਤਾਯ ਧਾਤੁਯਾ ਪਕ੍ਖਨ੍ਧਨਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਂ ਅਗ੍ਗਫਲਸਮਾਪਤ੍ਤਿਅਤ੍ਥਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਚਿਤ੍ਤਂ ਵਾ.
ਤੁਚ੍ਛਾਤਿ ਕਰਣੇ ਨਿਸ੍ਸਕ੍ਕਵਚਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਤੁਚ੍ਛਕੇਨਾ’’ਤਿ. ਵਿਨਯਤੀਤਿ ਵਿਨਯੋ, ਸੋ ਏਵ ਵੇਨਯਿਕੋ. ਤਥਾ ਮਨ੍ਤਿ ਤਥਾਭੂਤਂ ਮਂ. ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸ੍ਸ ਹਿ ਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਭਾਵਂ ਵਦਨ੍ਤੋ ਸਤ੍ਤਵਿਨਾਸਪਞ੍ਞਾਪਕੋ ਚ ਨਾਮ ਸਿਯਾ, ਅਹਂ ਪਨ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਂ ਤਂ ‘‘ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਵਦਾਮਿ. ਯਥਾ ਚ ਲੋਕੋ ਵੋਹਰਤਿ, ਤਥੇਵ ਤਂ ਵੋਹਰਾਮਿ, ਤਥਾਭੂਤਂ ਮਂ ਯੇ ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ‘‘ਵੇਨਯਿਕੋ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਾ ਅਸਤਾ ਤੁਚ੍ਛਾ ਮੁਸਾ ਅਭੂਤੇਨ ਅਬ੍ਭਾਚਿਕ੍ਖਨ੍ਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਅਪ੍ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕਸ੍ਸ ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸ ਚਰਿਮਚਿਤ੍ਤਂ ਨਿਰੁਪਾਦਾਨਤੋ ਅਨੁਪਾਦਾਨੋ ਵਿਯ ਜਾਤਵੇਦੋ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤਂ ਇਦਂ ਨਾਮ ਨਿਸ੍ਸਿਤਨ੍ਤਿ ਨ ਪਞ੍ਞਾਯਤੀਤਿ ਵਦਨ੍ਤੋ ਕਿਮੇਤ੍ਤਾਵਤਾ ਉਚ੍ਛੇਦਵਾਦੀ ਭਵੇਯ੍ਯ, ਨਾਹਂ ਕਦਾਚਿਪਿ ਅਤ੍ਥਿ, ਨਾਪਿ ਕੋਚਿ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਵਦਾਮਿ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ ਕਿਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਤੇ ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ ਸਤੋ ਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਨਾਮ ਉਚ੍ਛੇਦਂ ਵਿਨਾਸਂ ਵਿਭਵਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤੀਤਿ ਵਦਨ੍ਤਾ ਅਸਤਾ…ਪੇ… ਅਬ੍ਭਾਚਿਕ੍ਖਨ੍ਤੀਤਿ ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.
ਮਹਾਬੋਧਿਮਣ੍ਡਮ੍ਹੀਤਿ ਬੋਧਿਮਣ੍ਡਗ੍ਗਹਣੇਨ ਸਤ੍ਤਸਤ੍ਤਾਹਮਾਹ. ਤੇਨ ਧਮ੍ਮਚਕ੍ਕਪਵਤ੍ਤਨਤੋ (ਸਂ. ਨਿ. ੫.੧੦੮੧; ਮਹਾਵ. ੧੩; ਪਟਿ. ਮ. ੨.੩੦) ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੁਤ੍ਤਂ ਤਨ੍ਤਿਦੇਸਨਂ ਵਦਤਿ. ਚਤੁਸਚ੍ਚਮੇਵ ਪਞ੍ਞਪੇਮੀਤਿ ਏਤੇਨ ਸਚ੍ਚਵਿਮੁਤ੍ਤਾ ਸਤ੍ਥੁਦੇਸਨਾ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਚ – ‘‘ਪੁਬ੍ਬੇ ਚੇਵ ਏਤਰਹਿ ਚ ਦੁਕ੍ਖਞ੍ਚੇਵ ਪਞ੍ਞਪੇਮਿ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਚ ਨਿਰੋਧ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤੋ ਭਗਵਾ ਨਾਹਂ ਕਦਾਚਿਪਿ ‘‘ਅਤ੍ਤਾ ਉਚ੍ਛਿਜ੍ਜਤਿ, ਵਿਨਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਵਾ, ‘‘ਅਤ੍ਤਾ ਨਾਮ ਕੋਚਿ ਅਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਵਾ ਵਦਾਮਿ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ ਕਿਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਤੇ ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ ‘‘ਸਤੋ ਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਚ੍ਛੇਦਂ ਵਿਨਾਸਂ ਵਿਭਵਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤੀ’’ਤਿ ਅਸਤਾ ਤੁਚ੍ਛੇਨ ਅਬ੍ਭਾਚਿਕ੍ਖਨ੍ਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਪਰੇਤਿ ਅਮਾਮਕਾ, ਮਮ ਓਵਾਦਸ੍ਸ ਅਭਾਜਨਭੂਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਚ੍ਚਾਨਿ…ਪੇ… ਅਸਮਤ੍ਥਪੁਗ੍ਗਲਾ’’ਤਿ. ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਤੇਸਂ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਮਤ੍ਤਂ, ਰੋਸਨਵਿਹੇਸਨਾਨਿ ਪਨ ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਆਕਾਸਸ੍ਸ ਵਿਲਿਖਨਂ ਵਿਯ ਨ ਸਮ੍ਭਵਨ੍ਤਿਯੇਵਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਆਹਨਤਿ ਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਆਘਾਤੋ. ਅਪ੍ਪਤੀਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚਯੋ. ਚਿਤ੍ਤਂ ਨ ਅਭਿਰਾਧਯਤੀਤਿ ਅਨਭਿਰਦ੍ਧਿ. ਅਤੁਟ੍ਠੀਤਿ ਤੁਟ੍ਠਿਪਟਿਪਕ੍ਖੋ ਤਥਾਪਵਤ੍ਤੋ ਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦੋ, ਕੋਧੋ ਏਵ ਵਾ.
ਪਰੇਤਿ ਅਞ੍ਞੇ ਏਕਚ੍ਚੇ. ਆਨਨ੍ਦਨ੍ਤਿ ਪਮੋਦਨ੍ਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਆਨਨ੍ਦੋ, ਪੀਤਿਯਾ ਏਵੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਸੋਭਨਮਨਤਾ ਸੋਮਨਸ੍ਸਂ, ਚੇਤਸਿਕਸੁਖਸ੍ਸੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਉਪ੍ਪਿਲਤਿ ਪੁਰਿਮਾਵਤ੍ਥਾਯ ਭਿਜ੍ਜਤਿ ਵਿਸੇਸਂ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਉਪ੍ਪਿਲਂ, ਤਦੇਵ ਉਪ੍ਪਿਲਾਵਿਤਂ, ਤਸ੍ਸ ਭਾਵੋ ਉਪ੍ਪਿਲਾਵਿਤਤ੍ਤਂ. ਯਾਯ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਯ ਕਾਯਚਿਤ੍ਤਂ ਵਾਤਪੂਰਿਤਭਤ੍ਤਾ ਵਿਯ ਉਦ੍ਧੁਮਾਯਨਾਕਾਰਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਸਾ ਗੇਹਸ੍ਸਿਤਾਯ ਓਦਗ੍ਗਿਯਪੀਤਿਯਾ ਏਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਿਤੁਂ ਅਸਮਤ੍ਥਾਤਿ ਦੁਕ੍ਖਮੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤਿ ਚ, ਨ ਅਞ੍ਞੋ ਸਤ੍ਤੋ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਏਵਂ ਜਾਨਿਤੁਂ ਅਸਮਤ੍ਥਾ ‘‘ਅਤ੍ਤਾ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਏਵਂਦਿਟ੍ਠਿਨੋ ਅਪ੍ਪਹੀਨਵਿਪਲ੍ਲਾਸਾ. ਉਤ੍ਤਮਂ ਪਸਾਦਨੀਯਟ੍ਠਾਨਂ ਤਥਾਗਤਮ੍ਪਿ ਅਕ੍ਕੋਸਨ੍ਤਿ, ਕਿਮਙ੍ਗਂ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.
੨੪੭. ਅਨਤ੍ਤਨਿਯੇਪਿ ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਚਕੇ ਮਿਚ੍ਛਾਗਾਹਵਸੇਨ ਅਤ੍ਤਨਿਯਸਞ੍ਞਾਯ ਪਵਤ੍ਤਸ੍ਸ ਛਨ੍ਦਰਾਗਸ੍ਸ ਪਹਾਨਂ. ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਨੇਵ ਅਤ੍ਤਾਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਰੂਪਵੇਦਨਾਦਿਯੇਵ ਅਤ੍ਤਗ੍ਗਾਹਵਤ੍ਥੁ ਤਬ੍ਬਿਨਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਲੋਭਨੇਯ੍ਯਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ. ਏਤਂ ਤਿਣਕਟ੍ਠਸਾਖਾਪਲਾਸਂ ਨ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਰੂਪਂ, ਨ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਨੇਵ ਅਤ੍ਤਾਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਿਕਸ੍ਸ ਵਤ੍ਥੁਨੋ ਨੇਵ ਅਤ੍ਤਾਤਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਬਾਹਿਰਵਤ੍ਥੁ ਅਤ੍ਤਨਿਯਭਾਵੇਨ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਚੀਵਰਾਦਿਪਰਿਕ੍ਖਾਰੋਪਿ ਨ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਚਕਂਯੇਵਾਤਿ ਬਾਹਿਰਵਤ੍ਥੁਂ ਨਿਦਸ੍ਸਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਚਕਂਯੇਵ ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਨ੍ਤਿ ਪਜਹਾਪੇਤਿ. ਨ ਉਪ੍ਪਾਟੇਤ੍ਵਾ ਕਨ੍ਦਂ ਵਿਯ. ਨ ਲੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਾ ਕੇਸੇ ਵਿਯਾਤਿ. ਇਮਿਨਾ ਰੂਪਾਦੀਨਂ ਨਾਮਮੁਖੇਨ ਪਹਾਨਂ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਉਲ੍ਲਿਙ੍ਗਿਤਮਤ੍ਥਂ ਛਨ੍ਦਰਾਗਵਿਨਯੇਨ ਪਜਹਾਪੇਤੀਤਿ ਸਰੂਪਤੋ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
੨੪੮. ‘‘ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਰੂਪਂ ਨਿਚ੍ਚਂ ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ ਦੇਸਨਾ ਤਿਪਰਿਵਟ੍ਟਂ. ਯਾਵ ਇਮਂ ਠਾਨਨ੍ਤਿ ‘‘ਏਵਂ ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤੋ’’ਤਿ ਯਾਵਾਯਂ ਪਾਲ਼ਿਪਦੇਸੋ. ਸੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਭਾਵੇਨ ਅਕ੍ਖਾਤਤ੍ਤਾਪਿ ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਸੁਕਥਿਤਤ੍ਤਾ ਏਵ ਉਤ੍ਤਾਨੋ ਵਿਵਟੋ ਪਕਾਸਿਤੋ’’ਤਿ. ਤਿਰਿਯਂ ਵਿਦਾਰਣੇਨ ਛਿਨ੍ਨਂ, ਦੀਘਸੋ ਫਾਲਨੇਨ ਭਿਨ੍ਨਂ, ਤਤੋ ਏਵ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਸਿਬ੍ਬਿਤਗਣ੍ਠਿਕਤਜਿਣ੍ਣਵਤ੍ਥਂ ਪਿਲੋਤਿਕਾ, ਤਦਭਾਵਤੋ ਛਿਨ੍ਨਪਿਲੋਤਿਕੋ, ਪਿਲੋਤਿਕਰਹਿਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਰਿਯਾਪਥ-ਸਣ੍ਠਪਨਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਝਾਨ-ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਨਿ ਛਿਨ੍ਨਾਯ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾਯ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਿਬ੍ਬਨਗਣ੍ਠਿਕਰਣਸਦਿਸਾਨਿ, ਤਾਦਿਸਂ ਇਧ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਨ ਹੇਤ੍ਥ…ਪੇ… ਅਤ੍ਥੀ’’ਤਿ. ਪਤਿਟ੍ਠਾਤੁਂ ਨ ਲਭਤੀਤਿ ਪੇਸਲੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਂਵਾਸਵਸੇਨਪਿ ਪਤਿਟ੍ਠਾਤੁਂ ਨ ਲਭਤਿ, ਵਿਸੇਸਾਧਿਗਮਵਸੇਨ ਪਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਮੇਵ ਨਤ੍ਥਿ.
ਕਾਰਣ੍ਡਵਂ ਨਿਦ੍ਧਮਥਾਤਿ ਵਿਪਨ੍ਨਸੀਲਤਾਯ ਕਚਵਰਭੂਤਂ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਕਚਵਰਮਿਵ ਨਿਰਪੇਕ੍ਖਾ ਅਪਨੇਥ. ਕਸਮ੍ਬੁਞ੍ਚਾਪਕਸ੍ਸਥਾਤਿ ਕਸਟਭੂਤਞ੍ਚ ਨਂ ਖਤ੍ਤਿਯਾਦੀਨਂ ਮਜ੍ਝਗਤਂ ਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨਂ ਪਗ੍ਘਰਿਤਕੁਟ੍ਠਂ ਚਣ੍ਡਾਲਂ ਵਿਯ ਅਪਕਸ੍ਸਥ ਨਿਕ੍ਕਡ੍ਢਥ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਂ? ਸਙ੍ਘਾਰਾਮੋ ਨਾਮ ਸੀਲਵਨ੍ਤਾਨਂ ਕਤੋ, ਨ ਦੁਸ੍ਸੀਲਾਨਂ, ਯਤੋ ਏਤਦੇਵ. ਤਤੋ ਪਲਾਪੇ ਵਾਹੇਥ, ਅਸ੍ਸਮਣੇ ਸਮਣਮਾਨਿਨੇਤਿ ਯਥਾ ਪਲਾਪਾ ਅਨ੍ਤੋਸਾਰਰਹਿਤਾ ਅਤਣ੍ਡੁਲਾ ਬਹਿ ਥੁਸੇਨ ਵੀਹਿ ਵਿਯ ਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਪਾਪਭਿਕ੍ਖੂ ਅਨ੍ਤੋਸੀਲਰਹਿਤਾਪਿ ਬਹਿ ਕਾਸਾਵਾਦਿਪਰਿਕ੍ਖਾਰੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਵਿਯ ਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਪਲਾਪਾ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਪਲਾਪੇ ਵਾਹੇਥ ਓਧੁਨਾਥ ਵਿਧਮਥ. ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਅਸ੍ਸਮਣੇ ਵੇਸਮਤ੍ਤੇਨ ਸਮਣਮਾਨਿਨੇ ਏਵਂ ਨਿਦ੍ਧਮਿਤ੍ਵਾਨ…ਪੇ…ਪਤਿਸ੍ਸਤਾਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਕਪ੍ਪਯਵ੍ਹੋਤਿ ਕਪ੍ਪੇਥ, ਕਰੋਥਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਪਤਿਸ੍ਸਤਾਤਿ ਪਤਿ ਪਤਿ ਸਤਾ ਸਮ੍ਪਜਾਨਨ੍ਤਾ ਸੁਟ੍ਠੁ ਪਜਾਨਨ੍ਤਾ. ਪਤਿਸ੍ਸਤਾ ਵਾ ਸਪ੍ਪਤਿਸ੍ਸਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਸਗਾਰਵਾ. ਅਥੇਵਂ ਸੁਦ੍ਧਾ ਸੁਦ੍ਧੇਹਿ ਸਂਵਾਸਂ ਕਪ੍ਪੇਨ੍ਤਾ ਦਿਟ੍ਠਿਸੀਲਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਸਮਗ੍ਗਾ. ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਪਰਿਪਾਕਗਤਪਞ੍ਞਤਾਯ ਨਿਪਕਾ. ਸਬ੍ਬਸ੍ਸੇਵਿਮਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਖਵਟ੍ਟਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤਂ ਕਰਿਸ੍ਸਥ, ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਪਾਪੁਣਿਸ੍ਸਥਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਵਟ੍ਟਂ ਤੇਸਂ ਨਤ੍ਥਿ ਪਞ੍ਞਾਪਨਾਯ ਸਬ੍ਬਸੋ ਸਮੁਚ੍ਛਿਨ੍ਨਵਟ੍ਟਮੂਲਕਤ੍ਤਾ.
ਧਮ੍ਮਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤਿ, ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵਾ ਅਨੁਸ੍ਸਰਣਸੀਲਾਤਿ ਧਮ੍ਮਾਨੁਸਾਰਿਨੋ. ਏਵਂ ਸਦ੍ਧਾਨੁਸਾਰਿਨੋਪਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਪਟਿਪਨ੍ਨਸ੍ਸਾਤਿ ਪਟਿਪਜ੍ਜਮਾਨਸ੍ਸ, ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਟ੍ਠੋਪਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ. ਅਧਿਮਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਬਲਵਂ. ਪਞ੍ਞਾਵਾਹੀਤਿ ਪਞ੍ਞਂ ਵਾਹੇਤਿ, ਪਞ੍ਞਾ ਵਾ ਇਮਂ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਵਹਤੀਤਿ ਪਞ੍ਞਾਵਾਹੀਤਿਪਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਪਞ੍ਞਾਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਞਂ ਪੁਰੇਚਾਰਿਕਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਅਯਂ ਏਵਰੂਪੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਪਞ੍ਞਾਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਧਮ੍ਮੇਨ ਸਰਤਿ ਅਨੁਸ੍ਸਰਤੀਤਿ ਧਮ੍ਮਾਨੁਸਾਰੀ. ਸਦ੍ਧਾਵਾਹੀਤਿ ਸਦ੍ਧਂ ਵਾਹੇਤਿ, ਸਦ੍ਧਾ ਵਾ ਇਮਂ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਵਹਤੀਤਿ ਸਦ੍ਧਾਵਾਹੀਤਿਪਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਸਦ੍ਧਾਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਨ੍ਤਿ ਸਦ੍ਧਂ ਪੁਰੇਚਾਰਿਕਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਅਯਂ ਏਵਰੂਪੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਸਦ੍ਧਾਯ ਸਰਤਿ ਅਨੁਸ੍ਸਰਤੀਤਿ ਸਦ੍ਧਾਨੁਸਾਰੀ. ਸਦ੍ਧਾਮਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ‘‘ਇਤਿਪਿ ਸੋ ਭਗਵਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਬੁਦ੍ਧਸੁਬੁਦ੍ਧਤਾਯ ਸਦ੍ਦਹਨਮਤ੍ਤਂ. ਮਤ੍ਤ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਅਵੇਚ੍ਚਪ੍ਪਸਾਦਂ ਨਿਵਤ੍ਤੇਤਿ. ਪੇਮਮਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਸਦ੍ਧਾਨੁਸਾਰੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਤੁਟ੍ਠਿਮਤ੍ਤਂ. ਸਿਨੇਹੋਤਿ ਕੇਚਿ. ਏਵਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਪਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾਨਨ੍ਤਿ ਕਲਾਪਸਮ੍ਮਸਨਾਦਿਵਸੇਨ ਆਰਦ੍ਧਵਿਪਸ੍ਸਨਾਨਂ. ਏਕਾ ਸਦ੍ਧਾਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਨੁਸਾਰੇਨ ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤਧਮ੍ਮਤਾ ਸਿਦ੍ਧਾ, ਤਤੋ ਏਵ ਏਕਾ ਸੇਟ੍ਠਾ ਉਲ਼ਾਰਾ ਸਦ੍ਧਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਏਕਂ ਪੇਮਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਸਗ੍ਗੇ ਠਪਿਤਾ ਵਿਯ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਤੇਸਂ ਸਦ੍ਧਾਪੇਮਾਨਂ ਸਗ੍ਗਸਂਵਤ੍ਤਨਿਯਤਾਯ ਅਬ੍ਯਭਿਚਾਰੀਭਾਵਮਾਹ. ਚੂਲ਼ਸੋਤਾਪਨ੍ਨੋਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ ਏਕਦੇਸੇਨ ਸਚ੍ਚਾਨੁਬੋਧੇ ਠਿਤਤ੍ਤਾ. ਸੇਸਂ ਸੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਮੇਵ.
ਅਲਗਦ੍ਦੂਪਮਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾਯ ਲੀਨਤ੍ਥਪ੍ਪਕਾਸਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.
੩. ਵਮ੍ਮਿਕਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੨੪੯. ਪਿਯਵਚਨਨ੍ਤਿ ਪਿਯਸਮੁਦਾਚਾਰੋ. ਵਿਞ੍ਞੁਜਾਤਿਕਾ ਹਿ ਪਰਂ ਪਿਯੇਨ ਸਮੁਦਾਚਰਨ੍ਤਾ ‘‘ਭਵ’’ਨ੍ਤਿ ਵਾ, ‘‘ਦੇਵਾਨਂ ਪਿਯੋ’’ਤਿ ਵਾ, ‘‘ਆਯਸ੍ਮਾ’’ਤਿ ਵਾ ਸਮੁਦਾਚਰਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਸਮ੍ਬੋਧਨਵਸੇਨ ‘‘ਆਵੁਸੋ’’ਤਿ, ਤਿਰੋਕ੍ਖਂ ‘‘ਆਯਸ੍ਮਾ’’ਤਿ ਅਯਮ੍ਪਿ ਸਮੁਦਾਚਾਰੋ. ਮਹਾਕਸ੍ਸਪਉਰੁਵੇਲਕਸ੍ਸਪਾਦਯੋ ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਕਸ੍ਸਪਨਾਮਕਾ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ‘‘ਕਤਰਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਰਞ੍ਞਾਤਿ ਕੋਸਲਰਞ੍ਞਾ. ‘‘ਸਞ੍ਜਾਨਿਂਸੂ’’ਤਿ ਸਙ੍ਖੇਪਤੋ ਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਥਂ ਵਿਵਰਿਤੁਂ ‘‘ਅਯਂ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿ ਆਰਦ੍ਧਂ. ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਕੁਮਾਰਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ, ‘‘ਸਞ੍ਜਾਨਿਂਸੂ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਸਞ੍ਜਾਨਨਸ੍ਸ ਵਾ. ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤੋਤਿ ਕਪ੍ਪਸਤਸਹਸ੍ਸਂ ਦੇਵੇਸੁ ਚ ਮਨੁਸ੍ਸੇਸੁ ਚ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਦਾਨਾਦੀਨਿ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਭਾਵੇਨ੍ਤੋ. ਓਸਕ੍ਕਨ੍ਤੇਤਿ ਪਰਿਹਾਯਮਾਨੇ. ਪਠਮਨ੍ਤਿ ਕੁਮਾਰਿਕਾਕਾਲੇ. ਸਤ੍ਥਾ ਉਪਾਲਿਤ੍ਥੇਰਂ ਪਟਿਚ੍ਛਾਪੇਸਿ ਤਂ ਅਧਿਕਰਣਂ ਵਿਨਯਕਮ੍ਮੇਨੇਵਸ੍ਸਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯ ਅਰੋਗਭਾਵਂ.
ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਵਿਭਾਵਨਾਤਿ ‘‘ਅਨ੍ਧਵਨ’’ਨ੍ਤ੍ਵੇਵ ਪਞ੍ਞਾਯਮਾਨਸ੍ਸ ਵਿਭਾਵਨਾ. ਓਲੀਯਤੀਤਿ ਸਙ੍ਕੁਚਤਿ ਸਣਿਕਂ ਵਤ੍ਤਤਿ. ਭਾਣਕੋਤਿ ਸਰਭਾਣਕੋ. ਯਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਇਦਾਨਿ ਪਰਿਯੇਸਿਤਬ੍ਬਟ੍ਠਾਨਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਯਥਾਗਤਂ ਪਨ ਯਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ. ਬਲਵਗੁਣੇਤਿ ਅਧਿਮਤ੍ਤਗੁਣੇ. ਕਸ੍ਸਪਭਗਵਤੋ ਕਾਲੇ ਨਿਰੁਲ਼੍ਹਸਮਞ੍ਞਾਵਸੇਨ ਵਚਨਸਨ੍ਤਤਿਯਾ ਅਵਿਚ੍ਛੇਦੇਨ ਚ ਇਮਸ੍ਮਿਮ੍ਪਿ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇ ਤਂ ‘‘ਅਨ੍ਧਵਨ’’ਨ੍ਤ੍ਵੇਵ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਉਪਰੂਪਰਿਵਡ੍ਢਮਾਨਾਯ ਪਥਵਿਯਾ ਉਪਰਿ ਰੁਕ੍ਖਗਚ੍ਛਾਦੀਸੁ ਸਞ੍ਜਾਯਨ੍ਤੇਸੁਪੀਤਿ. ਸੇਕ੍ਖਪਟਿਪਦਨ੍ਤਿ ਸੇਕ੍ਖਭਾਵਾਵਹਂ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਪਟਿਪਤ੍ਤਿਂ.
ਅਞ੍ਞਤਰ-ਸਦ੍ਦੋ ਅਪਾਕਟੇ ਵਿਯ ਪਾਕਟੇਪਿ ਵਤ੍ਤਤਿ ਏਕ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਸਮਾਨਤ੍ਥਤ੍ਤਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਅਭਿਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਭਯਭੇਰਵਦਸ੍ਸਿਤਮ੍ਪਿ ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੁਦ੍ਧਾਰਂ ਇਧ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਏਵਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਕਤਾ ਅਤ੍ਥਸਂਵਣ੍ਣਨਾ ਪਰਤੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸੁਤ੍ਤਪਦੇਸੇ ਯਥਾਰਹਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾਤਿ ਨਯਦਸ੍ਸਨਂ ਕਰੋਤਿ. ਕਞ੍ਚਨਸਨ੍ਨਿਭਤ੍ਤਚਤਾ ਸੁਵਣ੍ਣਵਣ੍ਣਗ੍ਗਹਣੇਨ ਗਹਿਤਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨਾਹ ‘‘ਛਵਿਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਛਵਿਗਤਾ ਪਨ ਵਣ੍ਣਧਾਤੁ ਏਵ ‘‘ਸੁਵਣ੍ਣਵਣ੍ਣੋ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵਣ੍ਣਗ੍ਗਹਣੇਨ ਗਹਿਤਾਤਿ ਅਪਰੇ. ਵਣ੍ਣੀਯਤਿ ਕਿਤ੍ਤੀਯਤਿ ਉਗ੍ਘੋਸਨਨ੍ਤਿ ਵਣ੍ਣੋ, ਥੁਤਿ. ਵਣ੍ਣੀਯਤਿ ਅਸਙ੍ਕਰਤੋ ਵਵਤ੍ਥਪੀਯਤੀਤਿ ਵਣ੍ਣੋ, ਕੁਲਵਗ੍ਗੋ. ਵਣ੍ਣੀਯਤਿ ਫਲਂ ਏਤੇਨ ਯਥਾਸਭਾਵਤੋ ਵਿਭਾਵੀਯਤੀਤਿ ਵਣ੍ਣੋ, ਕਾਰਣਂ. ਵਣ੍ਣਨਂ ਦੀਘਰਸ੍ਸਾਦਿਵਸੇਨ ਸਣ੍ਠਹਨਨ੍ਤਿ ਵਣ੍ਣੋ, ਸਣ੍ਠਾਨਂ. ਵਣ੍ਣੀਯਤਿ ਅਣੁਮਹਨ੍ਤਾਦਿਵਸੇਨ ਪਮੀਯਤੀਤਿ ਵਣ੍ਣੋ, ਪਮਾਣਂ. ਵਣ੍ਣੇਤਿ ਵਿਕਾਰਮਾਪਜ੍ਜਮਾਨਂ ਹਦਯਙ੍ਗਤਭਾਵਂ ਪਕਾਸੇਤੀਤਿ ਵਣ੍ਣੋ, ਰੂਪਾਯਤਨਂ. ਏਵਂ ਤੇਨ ਤੇਨ ਪਵਤ੍ਤਿਨਿਮਿਤ੍ਤੇਨ ਵਣ੍ਣ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਪਵਤ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
ਅਨਵਸੇਸਤ੍ਤਂ ਸਕਲਤਾ ਕੇਵਲਤਾ. ਕੇਵਲਕਪ੍ਪਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕੇਚਿ ਈਸਂ ਅਸਮਤ੍ਤਾ ਕੇਵਲਾ ਕੇਵਲਕਪ੍ਪਾਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਸਤਿ ਅਨਵਸੇਸਤ੍ਥੋ ਏਵ ਕੇਵਲ-ਸਦ੍ਦੋ ਸਿਯਾ. ਅਨਤ੍ਥਨ੍ਤਰੇਨ ਪਨ ਕਪ੍ਪ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਪਦਵਡ੍ਢਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਕੇਵਲਾ ਏਵ ਕੇਵਲਕਪ੍ਪਾ. ਤਥਾ ਵਾ ਕਪ੍ਪਨੀਯਤ੍ਤਾ ਪਞ੍ਞਪੇਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਕੇਵਲਕਪ੍ਪਾ. ਯੇਭੁਯ੍ਯਤਾ ਬਹੁਲਭਾਵੋ. ਅਬ੍ਯਾਮਿਸ੍ਸਤਾ ਵਿਜਾਤਿਯੇਨ ਅਸਙ੍ਕਰੋ ਸੁਦ੍ਧਤਾ. ਅਨਤਿਰੇਕਤਾ ਤਂਮਤ੍ਤਤਾ ਵਿਸੇਸਾਭਾਵੋ. ਕੇਵਲਕਪ੍ਪਨ੍ਤਿ ਕੇਵਲਂ ਦਲ਼੍ਹਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕੇਵਲਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਖਤਵਿਵਿਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਵਿਸਂਯੋਗਾਦਿਅਨੇਕਤ੍ਥੋ’’ਤਿ. ਕੇਵਲਂ ਏਤਸ੍ਸ ਅਧਿਗਤਂ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਕੇਵਲੀ, ਸਚ੍ਛਿਕਤਨਿਰੋਧੋ ਖੀਣਾਸਵੋ.
ਕਪ੍ਪ-ਸਦ੍ਦੋ ਪਨਾਯਂ ਸਉਪਸਗ੍ਗੋ ਅਨੁਪਸਗ੍ਗੋ ਚਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ ਓਕਪ੍ਪਨੀਯਪਦੇ ਲਬ੍ਭਮਾਨਂ ਓਕਪ੍ਪਸਦ੍ਦਮਤ੍ਤਂ ਨਿਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਅਞ੍ਞਥਾ ਕਪ੍ਪ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੁਦ੍ਧਾਰੇ ਓਕਪ੍ਪਨੀਯਪਦਂ ਅਨਿਦਸ੍ਸਨਮੇਵ ਸਿਯਾ. ਸਮਣਕਪ੍ਪੇਹੀਤਿ ਵਿਨਯਸਿਦ੍ਧੇਹਿ ਸਮਣਵੋਹਾਰੇਹਿ. ਨਿਚ੍ਚਕਪ੍ਪਨ੍ਤਿ ਨਿਚ੍ਚਕਾਲਂ. ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀਤਿ ਨਾਮਂ. ਨਾਮਞ੍ਹੇਤਂ ਤਸ੍ਸ ਆਯਸ੍ਮਤੋ, ਯਦਿਦਂ ਕਪ੍ਪੋਤਿ. ਕਪ੍ਪਿਤਕੇਸਮਸ੍ਸੂਤਿ ਕਤ੍ਤਰਿਕਾਯ ਛੇਦਿਤਕੇਸਮਸ੍ਸੁ. ਦ੍ਵਙ੍ਗੁਲਕਪ੍ਪੋਤਿ ਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਵੇਲਾਯ ਵੀਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਾਯ ਦ੍ਵਙ੍ਗੁਲਤਾਵਿਕਪ੍ਪੋ. ਲੇਸੋਤਿ ਅਪਦੇਸੋ. ਅਨਵਸੇਸਂ ਫਰਿਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥਸ੍ਸਪਿ ਓਭਾਸਸ੍ਸ ਕੇਨਚਿ ਕਾਰਣੇਨ ਏਕਦੇਸਫਰਣਮ੍ਪਿ ਸਿਯਾ, ਅਯਂ ਪਨ ਸਬ੍ਬਸੋਵ ਫਰੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਸਮਨ੍ਤਤ੍ਥੋ ਕਪ੍ਪ-ਸਦ੍ਦੋ ਗਹਿਤੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਨਵਸੇਸਂ ਸਮਨ੍ਤਤੋ’’ਤਿ.
ਸਮਣਸਞ੍ਞਾਸਮੁਦਾਚਾਰੇਨਾਤਿ ‘‘ਅਹਂ ਸਮਣੋ’’ਤਿ ਏਵਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞਾਸਮੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਸਮੁਦਾਚਾਰੇਨ, ਤਨ੍ਨਿਮਿਤ੍ਤੇਨ ਵਾ ਤਬ੍ਬੋਹਾਰੇਨ. ਪੁਬ੍ਬਯੋਗੇਤਿ ਪੁਬ੍ਬਯੋਗਕਥਾਯਂ. ਪਪਞ੍ਚੋ ਏਸਾਤਿ ਏਸੋ ਤੁਮ੍ਹੇਸੁ ਆਗਤੇਸੁ ਯਥਾਪਵਤ੍ਤੋ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰੋ ਕਥਾਸਮੁਦਾਚਾਰੋ ਚ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਪਪਞ੍ਚੋ. ਏਤ੍ਤਕਮ੍ਪਿ ਅਕਤ੍ਵਾ ਸਮਣਧਮ੍ਮਮੇਵ ਕਰੋਮਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.
ਅਰਿਯਭੂਮਿਂ ਪਤ੍ਤੋਤਿ ਅਨਾਗਾਮਿਫਲਂ ਅਧਿਗਤੋ. ਪਕ੍ਕੁਸਾਤਿਕੁਲਪੁਤ੍ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦਤਿ. ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾਤਿ ਵਿਭਾਗਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਤੁਰਿਤਾਲਪਨਵਸੇਨਾਤਿ ਤੁਰਿਤਂ ਆਲਪਨਵਸੇਨ. ਤੇਨ ਦੁਲ੍ਲਭੋ ਅਯਂ ਸਮਣੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਸੀਘਮਸ੍ਸ ਪਞ੍ਹੋ ਕਥੇਤਬ੍ਬੋ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਸੀਘਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਤੁਰਿਤਂ ਆਲਪੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ‘‘ਯਥਾ ਵਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਪਨ ਵਚਨਾਲਙ੍ਕਾਰਵਸੇਨ ਦ੍ਵਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਆਲਪਤਿ. ਏਵਮਾਹਾਤਿ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ ਏਵਂ ਦ੍ਵਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਅਵੋਚ.
ਵਮ੍ਮਿਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਕਰਜਕਾਯਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੀ ਦੇਵਤਾ ‘‘ਅਯਂ ਵਮ੍ਮਿਕੋ’’ਤਿ ਆਹ. ਤਾਯ ਪਨ ਭਾਵਤ੍ਥਸ੍ਸ ਅਭਾਸਿਤਤ੍ਤਾ ਸਦ੍ਦਤ੍ਥਮੇਵ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਪੁਰਤੋ ਠਿਤਂ…ਪੇ… ਅਯਨ੍ਤਿ ਆਹਾ’’ਤਿ ਅਵੋਚ. ਸੇਸੇਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਮਣ੍ਡੂਕਨ੍ਤਿ ਥਲਮਣ੍ਡੂਕਂ. ਸੋ ਹਿ ਉਦ੍ਧੁਮਾਯਿਕਾਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਨ ਉਦਕਮਣ੍ਡੂਕੋ. ਤਸ੍ਸ ਨਿਵਾਸਤੋ ਵਾਤੋ ਮਾ ਖੋ ਬਾਧਯਿਤ੍ਥਾਤਿ ‘‘ਉਪਰਿਵਾਤਤੋ ਅਪਗਮ੍ਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਥਂ ਪਨਾਯਂ ਦੇਵਤਾ ਇਮਿਨਾ ਨੀਹਾਰੇਨ ਇਮੇ ਪਞ੍ਹੇ ਥੇਰਸ੍ਸ ਆਚਿਕ੍ਖੀਤਿ? ਕੇਚਿ ਤਾਵ ਆਹੁ – ਯਥਾਸੁਤਮਤ੍ਥਂ ਉਪਮਾਭਾਵੇਨ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਟਿਭਾਨੇਨ ਉਪਮੇਯ੍ਯਤ੍ਥਂ ਮਨਸਾ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਭਗਵਾਵ ਇਮਸ੍ਸ ਆਚਿਕ੍ਖਿਸ੍ਸਤਿ. ਸਾ ਚ ਦੇਸਨਾ ਅਤ੍ਥਾਯ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਹੋਤੀਤਿ ‘‘ਅਯਂ ਵਮ੍ਮਿਕੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਉਪਮਾਵਸੇਨੇਵ ਪਨ੍ਨਰਸ ਪਞ੍ਹੇ ਥੇਰਸ੍ਸ ਆਚਿਕ੍ਖਿ. ਕਸ੍ਸਪਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਕਾਲੇ ਕਿਰ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਏਕੋ ਸੇਟ੍ਠਿ ਅਡ੍ਢੋ ਮਹਦ੍ਧਨੋ ਮਹਨ੍ਤਂ ਨਿਧਾਨਂ ਨਿਦਹਿਤ੍ਵਾ ਪਲਿਘਾਦਿਆਕਾਰਾਨਿ ਕਾਨਿਚਿਪਿ ਲਙ੍ਗਾਨਿ ਤਤ੍ਥ ਠਪੇਸਿ. ਸੋ ਮਰਣਕਾਲੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਹਾਯਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਸਿ – ‘‘ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਮਯਾ ਨਿਧਾਨਂ ਨਿਦਹਿਤਂ, ਤਂ ਮਮ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਤਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸੇਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਕਾਲਮਕਾਸਿ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਸਹਾਯਕਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਤਕਾਲੇ ਤਂ ਠਾਨਂ ਦਸ੍ਸੇਸਿ. ਸੋ ਨਿਖਨਿਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਪਚ੍ਛਾ ਨਾਗਂ ਪਸ੍ਸਿ, ਨਾਗੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪੁਤ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਸੁਖੇਨੇਵ ਧਨਂ ਗਣ੍ਹਤੂ’’ਤਿ ਅਪਗਚ੍ਛਿ. ਸ੍ਵਾਯਮਤ੍ਥੋ ਤਦਾ ਲੋਕੇ ਪਾਕਟੋ ਜਾਤੋ. ਅਯਂ ਪਨ ਦੇਵਤਾ ਤਦਾ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਗਹਪਤਿਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਸਤ੍ਥਰਿ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤੇ ਉਰਂ ਦਤ੍ਵਾ ਸਾਸਨੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ ਪਞ੍ਚਹਿ ਸਹਾਯਕਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਮਣਧਮ੍ਮਮਕਾਸਿ. ਯੇ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਪਞ੍ਚ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਿਸ੍ਸੇਣਿਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਯਥਾਸੁਤਮਤ੍ਥਂ ਉਪਮਾਭਾਵੇਨ ਗਹੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਅਪਰੇ ਪਨ ‘‘ਦੇਵਤਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਟਿਭਾਨੇਨ ਇਮੇ ਪਞ੍ਹੇ ਏਵਂ ਅਭਿਸਙ੍ਖਰਿਤ੍ਵਾ ਥੇਰਸ੍ਸ ਆਚਿਕ੍ਖੀ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਦੇਵਪੁਤ੍ਤੇ ਨਿਸ੍ਸਕ੍ਕਂ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤਪਞ੍ਹਤ੍ਤਾ ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ.
੨੫੧. ਚਤੂਹਿ ਮਹਾਭੂਤੇਹਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋਤਿ ਚਾਤੁਮਹਾਭੂਤਿਕੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਚਤੁਮਹਾਭੂਤਮਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ. ਵਮਤਿ ਉਗ੍ਗਿਰਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਨ੍ਤਕੋਤਿ ਉਚ੍ਛਡ੍ਡਕੋ. ਵਨ੍ਤੁਸ੍ਸਯੋਤਿ ਉਪਚਿਕਾਹਿ ਵਨ੍ਤਸ੍ਸ ਮਤ੍ਤਿਕਾਪਿਣ੍ਡਸ੍ਸ ਉਸ੍ਸਯਭੂਤੋ. ਵਨ੍ਤਸਿਨੇਹਸਮ੍ਬਦ੍ਧੋਤਿ ਵਨ੍ਤੇਨ ਖੇਲ਼ਸਿਨੇਹੇਨ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡਿਤੋ. ਅਸੁਚਿਕਲਿਮਲਂ ਵਮਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਮੁਖਾਦੀਹਿ ਪਾਣਕਾਨਂ ਨਿਗ੍ਗਮਨਤੋ ਪਾਣਕੇ ਵਮਤੀਤਿ ਅਯਮ੍ਪਿ ਅਤ੍ਥੋ ਲਬ੍ਭਤੇਵ. ਅਰਿਯੇਹਿ ਵਨ੍ਤਕੋਤਿ ਕਾਯਭਾਵਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚਪਰਿਞ੍ਞਾਯ ਵਾ ਸਬ੍ਬਸ੍ਸਪਿ ਤੇਭੂਮਕਧਮ੍ਮਜਾਤਸ੍ਸ ਪਰਿਞ੍ਞਾਤਤ੍ਤਾ ਸਬ੍ਬੋਪਿ ਕਾਯੋ ਅਰਿਯੇਹਿ ਛਨ੍ਦਰਾਗਪ੍ਪਹਾਨੇਨ ਵਨ੍ਤੋ ਏਵ. ਤਂ ਸਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਯੇਹਿ ਤੀਹਿ ਅਟ੍ਠਿਸਤੇਹਿ ਉਸ੍ਸਿਤੋ, ਯੇਹਿ ਨ੍ਹਾਰੂਹਿ ਸਮ੍ਬਦ੍ਧੋ, ਯੇਹਿ ਮਂਸੇਹਿ ਅਵਲਿਤ੍ਤੋ, ਯੇਨ ਅਲ੍ਲਚਮ੍ਮੇਨ ਪਰਿਯੋਨਦ੍ਧੋ, ਯਾਯ ਛਵਿਯਾ ਰਞ੍ਜਿਤੋ, ਤਂ ਅਟ੍ਠਿਆਦਿਸਬ੍ਬਂ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਮੇਵ ਜਿਗੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਵਿਰਤ੍ਤਤਾਯਵਨ੍ਤਮੇਵ. ‘‘ਯਥਾ ਚਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋਪਮਤੋਪਿ ਵਮ੍ਮਿਕੋ ਵਿਯ ਵਮ੍ਮਿਕੋਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
ਸਮ੍ਭਵਤਿ ਏਤਸ੍ਮਾਤਿ ਸਮ੍ਭਵੋ, ਮਾਤਾਪੇਤ੍ਤਿਕੋ ਸਮ੍ਭਵੋ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਮਾਤਾਪੇਤ੍ਤਿਕਸਮ੍ਭਵੋ. ਤਸ੍ਸ. ਉਪਚਿਯਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਉਪਚਯੋ’ ਓਦਨਕੁਮ੍ਮਾਸਂ ਉਪਚਯੋ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਓਦਨਕੁਮ੍ਮਾਸੂਪਚਯੋ. ਤਸ੍ਸ. ਅਧੁਵਸਭਾਵਤਾਯ ਅਨਿਚ੍ਚਧਮ੍ਮਸ੍ਸ, ਸੇਦਗੂਥ-ਪਿਤ੍ਤ-ਸੇਮ੍ਹਾਦਿ-ਧਾਤੁਕ੍ਖੋਭ-ਗਰੁਭਾਵਦੁਗ੍ਗਨ੍ਧਾਨਂ ਵਿਨੋਦਨਾਯ ਉਚ੍ਛਾਦੇਤਬ੍ਬਧਮ੍ਮਸ੍ਸ, ਪਰਿਤੋ ਸਮ੍ਬਾਹਨੇਨ ਪਰਿਮਦ੍ਦਿਤਬ੍ਬਧਮ੍ਮਸ੍ਸ, ਖਣੇ ਖਣੇ ਭਿਜ੍ਜਨਸਭਾਵਤਾਯ ਭੇਦਨਧਮ੍ਮਸ੍ਸ, ਤਤੋ ਏਵ ਵਿਕਿਰਣਸਭਾਵਤਾਯ ਵਿਦ੍ਧਂਸਨਧਮ੍ਮਸ੍ਸਾਤਿ ਧਮ੍ਮ-ਸਦ੍ਦੋ ਪਚ੍ਚੇਕਂ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬੋ. ਤਨੁਵਿਲੇਪਨੇਨਾਤਿ ਕਾਯਾਵਲੇਪਨੇਨ ਉਚ੍ਛਾਦਨਵਿਲੇਪਨੇਨ. ਅਙ੍ਗਪਚ੍ਚਙ੍ਗਾਬਾਧਵਿਨੋਦਨਤ੍ਥਾਯਾਤਿ ਤਾਦਿਸਸਮੁਟ੍ਠਾਨ-ਸਰੀਰਵਿਕਾਰਵਿਗਮਾਯ. ਯਸ੍ਮਾ ਸੁਕ੍ਕਸੋਣਿਤਂ ਆਹਾਰੋ, ਉਚ੍ਛਾਦਨਂ ਪਰਿਮਦ੍ਦਨਞ੍ਚ ਯਥਾਰਹਂ ਉਪ੍ਪਾਦਸ੍ਸ, ਵੁਡ੍ਢਿਯਾ ਚ ਪਚ੍ਚਯੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਆਹ ‘‘ਮਾਤਾਪੇਤ੍ਤਿਕ…ਪੇ… ਕਥਿਤੋ’’ਤਿ. ਉਚ੍ਚਾਵਚਭਾਵੋਤਿ ਯਥਾਰਹਂ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬੋ – ਓਦਨਕੁਮ੍ਮਾਸੂਪਚਯ-ਉਚ੍ਛਾਦਨਪਰਿਮਦ੍ਦਨਗ੍ਗਹਣੇਹਿ ਉਚ੍ਚਭਾਵੋ, ਵਡ੍ਢੀ. ਮਾਤਾਪੇਤ੍ਤਿਕਸਮ੍ਭਵਗ੍ਗਹਣੇਨ ਸਮੁਦਯੋ. ਇਤਰੇਹਿ ਅਵਚਭਾਵੋ, ਪਰਿਹਾਨਿ, ਅਤ੍ਥਙ੍ਗਮੋ ਪਕਾਸਿਤੋ. ਅਙ੍ਗਪਚ੍ਚਙ੍ਗਾਨਂ ਸਣ੍ਠਪਨਮ੍ਪਿ ਹਿ ਵਟ੍ਟਪਚ੍ਚਯਤ੍ਤਾ ਵਟ੍ਟਨ੍ਤਿ.
ਕੋਧੋ ਧੂਮੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਧੂਮਪਰਿਯਾਯੇਨ ਕੋਧਸ੍ਸ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਧੂਮ-ਸਦ੍ਦੋ ਕੋਧੇ ਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਧੂਮੋ ਵਿਯ ਧੂਮੋ’’ਤਿ. ਭਸ੍ਮਨੀਤਿ ਭਸ੍ਮਂ. ਮੋਸਵਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਮੁਸਾਵਾਦੋ. ਧੂਮੋ ਏਵ ਧੂਮਾਯਿਤਂ. ਇਚ੍ਛਾ ਧੂਮਾਯਿਤਂ ਏਤਿਸ੍ਸਾਤਿ ਇਚ੍ਛਾਧੂਮਾਯਿਤਾ, ਪਜਾ. ਇਚ੍ਛਾਧੂਮਾਯਿਤਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਤਣ੍ਹਾਯ ਵੁਤ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੋ ਏਵ. ਧੂਮਾਯਨ੍ਤੋਤਿ ਵਿਤਕ੍ਕਸਨ੍ਤਾਪੇਨ ਸਂਤਪ੍ਪੇਨ੍ਤੋ, ਵਿਤਕ੍ਕੇਨ੍ਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਲਿਪੋਤਿ ਦੁਕ੍ਕਰਮਹਾਕਦ੍ਦਮਂ. ਤਿਮੂਲਨ੍ਤਿ ਤੀਹਿ ਮੂਲੇਹਿ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਂ ਵਿਯ ਅਚਲਂ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਰਜੋ ਚ ਧੂਮੋ ਚ ਮਯਾ ਪਕਾਸਿਤਾਤਿ ਰਜਸਭਾਵਕਰਣਟ੍ਠੇਨ ‘‘ਰਜੋ’’ਤਿ ਚ ਧੂਮਸਭਾਵਕਰਣਟ੍ਠੇਨ ‘‘ਧੂਮੋ’’ਤਿ ਚ ਮਯਾ ਪਕਾਸਿਤਾ. ਪਕਤਿਧੂਮੋ ਵਿਯ ਅਗ੍ਗਿਸ੍ਸ ਕਿਲੇਸਗ੍ਗਿਜਾਲਸ੍ਸ ਪਞ੍ਞਾਣਭਾਵਤੋ. ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾਧੂਮੋ ਞਾਣਗ੍ਗਿਸਨ੍ਧੀਪਨਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਭਾਵਤੋ. ਅਯਂ ਰਤ੍ਤਿਂ ਧੂਮਾਯਨਾਤਿ ਯਾ ਦਿਵਾ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਕਮ੍ਮਨ੍ਤੇ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਰਤ੍ਤਿਯਂ ਅਨੁਵਿਤਕ੍ਕਨਾ, ਅਯਂ ਰਤ੍ਤਿਂ ਧੂਮਾਯਨਾ.
ਸਤ੍ਤਨ੍ਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਸੁਤ੍ਤੇ (ਚੂਲ਼ਨਿ. ਮੇਤ੍ਤਗੂਮਾਣਵਪੁਚ੍ਛਾਨਿਦ੍ਦੇਸ ੨੮) ਆਗਤਨਯੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸੁਤ੍ਤਞ੍ਚ ਤਥਾ ਆਰਾਧਨਵੇਨੇਯ੍ਯਜ੍ਝਾਸਯਵਸੇਨ. ਤਦੇਕਟ੍ਠਤਾਯ ਵਾ ਤਦਞ੍ਞਕਿਲੇਸਾਨਂ. ਸੁਨ੍ਦਰਪਞ੍ਞੋਤਿ ਞਾਤਤੀਰਣਪਹਾਨਪਰਿਞ੍ਞਾਯ ਪਞ੍ਞਾਯ ਸੁਨ੍ਦਰਪਞ੍ਞੋ.
ਏਤਨ੍ਤਿ ‘‘ਸਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ ਸਂਕਿਲੇਸਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸਸਨਤੋ ਸਮੁਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨਤੋ. ਨ੍ਤਿ ਵੀਰਿਯਂ. ਪਞ੍ਞਾਗਤਿਕਮੇਵ ਪਞ੍ਞਾਯ ਹਿਤਸ੍ਸੇਵ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਤਾ. ਲੋਕਿਯਾਯ ਪਞ੍ਞਾਯ ਆਰਮ੍ਭਕਾਲੇ ਲੋਕਿਯਵੀਰਿਯਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ, ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਾਯ ਪਞ੍ਞਾਯ ਪਵਤ੍ਤਿਕ੍ਖਣੇ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਵੀਰਿਯਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਅਤ੍ਥਦੀਪਨਾਤਿ ਉਪਮੇਯ੍ਯਤ੍ਥਦੀਪਨੀ ਉਪਮਾ.
ਗਾਮਤੋਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਸਨਗਾਮਤੋ. ਮਨ੍ਤੇਤਿ ਆਥਬ੍ਬਨਮਨ੍ਤੇ. ਤੇ ਹਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਅਰਞ੍ਞੇ ਏਵ ਵਾਚੇਨ੍ਤਿ ‘‘ਮਾ ਅਞ੍ਞੇ ਅਸ੍ਸੋਸੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਥਾ ਅਕਾਸੀਤਿ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਕੋਟ੍ਠਾਸੇ ਅਕਾਸਿ. ਏਵਮੇਤ੍ਥ ਵਮ੍ਮਿਕਪਞ੍ਹਸ੍ਸੇਵ ਵਸੇਨ ਉਪਮਾ ਆਗਤਾ, ਸੇਸਾਨਂ ਵਸੇਨ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
ਲਙ੍ਗਨਟ੍ਠੇਨ ਨਿਵਾਰਣਟ੍ਠੇਨ ਲਙ੍ਗੀ, ਪਲਿਘੋ. ਞਾਣਮੁਖੇਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਞਾਣਵੀਥਿਯਂ. ਪਤਤੀਤਿ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਉਗ੍ਗਹਪਰਿਪੁਚ੍ਛਾਵਸੇਨਾਤਿ ਚਤੁਸਚ੍ਚਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਨੇਨ ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਪਰਿਪੁਚ੍ਛਾਵਸੇਨ ਚੇਵ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਸਙ੍ਖਾਤ-ਅਤ੍ਥਵਿਨਿਚ੍ਛਯ-ਪਰਿਪੁਚ੍ਛਾਵਸੇਨ ਚ. ਸਬ੍ਬਸੋ ਞਾਤੁਂ ਇਚ੍ਛਾ ਹਿ ਪਰਿਪੁਚ੍ਛਾ. ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਚ ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਤੋ ਸਬ੍ਬਤੇਭੂਮਕਧਮ੍ਮਾਨਂ ਞਾਤੁਂ ਇਚ੍ਛਤਿ. ਏਵਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਵਸੇਨ ਅਵਿਜ੍ਜਾਪਹਾਨਮਾਹ, ਉਪਰਿਕਤ੍ਤਬ੍ਬਸਬ੍ਭਾਵਤੋ ਨ ਤਾਵ ਮਗ੍ਗਵਸੇਨ.
ਵਲ੍ਲਿਅਨ੍ਤਰੇ ਵਾਤਿ ਵਾ-ਸਦ੍ਦੋ ਪਂਸੁਅਨ੍ਤਰੇ ਵਾ ਮਤ੍ਤਿਕਨ੍ਤਰੇ ਵਾਤਿ ਅਵੁਤ੍ਤਵਿਕਪ੍ਪਤ੍ਥੋ. ਚਿਤ੍ਤਾਵਿਲਮਤ੍ਤਕੋਵਾਤਿ ਚਿਤ੍ਤਕ੍ਖੋਭਮਤ੍ਤਕੋਵ. ਅਨਿਗ੍ਗਹਿਤੋਤਿ ਪਟਿਸਙ੍ਖਾਨਬਲੇਨ ਅਨਿਵਾਰਿਤੋ. ਮੁਖਵਿਕੁਲਨਂ ਮੁਖਸਙ੍ਕੋਚੋ. ਹਨੁਸਞ੍ਚੋਪਨਂ ਪਾਪੇਤਿ ਅਨ੍ਤੋਜਪ੍ਪਨਾਵਤ੍ਥਾਯਂ. ਦਿਸਾ ਵਿਲੋਕਨਂ ਪਾਪੇਤਿ ਯਤ੍ਥ ਬਾਧੇਤਬ੍ਬੋ ਠਿਤੋ, ਤਂਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਨਿਵਾਰਕਪਰਿਵਾਰਣਤ੍ਥਂ. ਦਣ੍ਡਸਤ੍ਥਾਭਿਨਿਪਾਤਨ੍ਤਿ ਦਣ੍ਡਸਤ੍ਥਾਨਂ ਪਰਸ੍ਸ ਉਪਰਿ ਨਿਪਾਤਨਾਵਤ੍ਥਂ. ਯੇਨ ਕੋਧੇਨ ਅਨਿਗ੍ਗਹਿਤੇਨ ਮਾਤਾਦਿਕਂ ਅਘਾਤੇਤਬ੍ਬਂ ਉਗ੍ਘਾਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਯੁਤ੍ਤਂ ਵਤ ਮਯਾ ਕਤ’’ਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਾਨਮ੍ਪਿ ਹਨਤਿ, ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਪਰਘਾਤਨਮ੍ਪਿ ਅਤ੍ਤਘਾਤਨਮ੍ਪਿ ਪਾਪੇਤੀ’’ਤਿ. ਯੇਨ ਵਾ ਪਰਸ੍ਸ ਹਞ੍ਞਮਾਨਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਘਾਤਕੋਪਿ ਘਾਤਨਂ ਪਾਪੁਣਾਤਿ, ਤਾਦਿਸਸ੍ਸ ਵਸੇਨਾਯਮਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਕੋਧਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਹੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਪਰਂ ਘਾਤੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਘਾਤੇਤੀ’’ਤਿ. ਪਰਮੁਸ੍ਸਦਗਤੋਤਿ ਪਰਮੁਕ੍ਕਂਸਗਤੋ. ਦਲ਼੍ਹਂ ਪਰਿਸ੍ਸਯਮਾਵਹਤਾਯ ਕੋਧੋਵ ਕੋਧੂਪਾਯਾਸੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਬਲਵਪ੍ਪਤ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦਿ.
ਦ੍ਵੇਧਾਪਥਸਮਾ ਹੋਤਿ ਅਪ੍ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਹੇਤੁਭਾਵਤੋ.
ਕੁਸਲਧਮ੍ਮੋ ਨ ਤਿਟ੍ਠਤਿ ਨੀਵਰਣੇਹਿ ਨਿਵਾਰਿਤਪਰਮਤ੍ਤਾ. ਸਮਥਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਭਾਵਯਤੋ ਪਠਮਂ ਸਮਥੇਨ ਨੀਵਰਣਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਂ ਹੋਤਿ, ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਪਨ ਤਦਙ੍ਗਵਸੇਨੇਵ ਤਾਨਿ ਨੀਹਰਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਤਦਙ੍ਗਵਸੇਨਾ’’ਤਿ.
‘‘ਕੁਮ੍ਮੋਵ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਸਕੇ ਕਪਾਲੇ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਸਂ. ਨਿ. ੧.੧੭) ਕੁਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਙ੍ਗਭਾਵੇਨ ਵਿਸੇਸਤੋ ਪਾਦਸੀਸਾਨਿ ਏਵ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਞ੍ਚੇਵ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਚਾਰਸ੍ਸ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਤ੍ਤਾ ਅਧਿਕਾਰਤੋ ਸਮ੍ਮਸਨੀਯਾਨਮੇਵ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਇਧ ਗਹਣਨ੍ਤਿ ‘‘ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਸਙ੍ਖਤਾ ਧਮ੍ਮਾ’’ਤਿ ਵਿਸੇਸਂ ਕਤ੍ਵਾਵ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨਾਹ ਭਗਵਾ ‘‘ਪਞ੍ਚਨ੍ਨੇਤਂ ਉਪਾਦਾਨਕ੍ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਅਧਿਵਚਨ’’ਨ੍ਤਿ.
ਸੁਨਨ੍ਤਿ ਕੋਟ੍ਟਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਸੂਨਾ, ਅਧਿਕੁਟ੍ਟਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਸੂਨਾਯ ਉਪਰੀ’’ਤਿ. ਅਸਿਨਾਤਿ ਮਂਸਕਨ੍ਤਨੇਨ. ਘਾਤਿਯਮਾਨਾਤਿ ਹਞ੍ਞਮਾਨਾ ਵਿਬਾਧਿਯਮਾਨਾ. ਵਤ੍ਥੁਕਾਮਾਨਂ ਉਪਰਿ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਵਤ੍ਥੁਕਾਮੇਸੁ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਤੇ ਅਚ੍ਚਾਧਾਨਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਕਨ੍ਤਿਤਾਤਿ ਛਿਨ੍ਦਿਤਾ. ਕੋਟ੍ਟਿਤਾਤਿ ਬਿਲਸੋ ਵਿਭਜਿਤਾ. ਛਨ੍ਦਰਾਗਪ੍ਪਹਾਨਨ੍ਤਿ ਛਨ੍ਦਰਾਗਸ੍ਸ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਪ੍ਪਹਾਨਂ.
ਸਮ੍ਮਤ੍ਤਾਤਿ ਮੁਚ੍ਛਿਤਾ ਸਮ੍ਮੂਲ਼੍ਹਾ. ਨਨ੍ਦੀਰਾਗਂ ਉਪਗਮ੍ਮ ਵਟ੍ਟਂ ਵਡ੍ਢੇਨ੍ਤੀਤਿ ਸਮ੍ਮੂਲ਼੍ਹਤ੍ਤਾ ਏਵਆਦੀਨਵਂ ਅਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾ ਨਨ੍ਦੀਰਾਗਸ੍ਸ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਉਪਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪਰਿਬ੍ਰੂਹੇਨ੍ਤਿ. ਨਨ੍ਦੀਰਾਗਬਦ੍ਧਾਤਿ ਨਨ੍ਦੀਰਾਗੇ ਲਗ੍ਗਤ੍ਤਾ ਤੇਨ ਬਦ੍ਧਾ. ਵਟ੍ਟੇ ਲਗ੍ਗਨ੍ਤੀਤਿ ਤੇਭੂਮਕੇ ਵਟ੍ਟੇ ਸਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਜ੍ਜਤ੍ਤਾ ਏਵ ਦੁਕ੍ਖਂ ਪਤ੍ਵਾਪਿ ਨ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਨ੍ਤਿ ਨ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦਨ੍ਤਿ. ਇਧ ਅਨਵਸੇਸਪ੍ਪਹਾਨਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਚਤੁਤ੍ਥਮਗ੍ਗੇਨ ਨਨ੍ਦੀਰਾਗਪ੍ਪਹਾਨਂ ਕਥਿਤ’’ਨ੍ਤਿ.
ਅਨਙ੍ਗਣਸੁਤ੍ਤੇ (ਮ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੬੩) ਪਕਾਸਿਤੋ ਏਵ ‘‘ਛਨ੍ਦਾਦੀਹਿ ਨ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ. ‘‘ਬੁਦ੍ਧੋ ਸੋ ਭਗਵਾ’’ਤਿਆਦਿ ‘‘ਨਮੋ ਕਰੋਹੀ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੨੪੯, ੨੫੧) ਵੁਤ੍ਤਨਮਕ੍ਕਾਰਸ੍ਸ ਕਰਣਾਕਾਰਦਸ੍ਸਨਂ. ਬੋਧਾਯਾਤਿ ਚਤੁਸਚ੍ਚਸਮ੍ਬੋਧਾਯ. ਤਥਾ ਦਮਥਸਮਥਤਰਣਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਾਨਿ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਵਸੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਸਮਥਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਾਨਿ ਪਨ ਅਨੁਪਾਦਿਸੇਸਵਸੇਨਪਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਅਹੋਸੀਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਅਹੋਸਿ. ਏਤਸ੍ਸ ਪਞ੍ਹਸ੍ਸਾਤਿ ਏਤਸ੍ਸ ਪਨ੍ਨਰਸਮਸ੍ਸ ਪਞ੍ਹਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਵਂ ਇਤਰੇਸੁਪਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਖੀਣਾਸਵਗੁਣੇਹਿ ਮਤ੍ਥਕਂ ਪਾਪੇਨ੍ਤੋ ਯਥਾਨੁਸਨ੍ਧਿਨਾਵ ਦੇਸਨਂ ਨਿਟ੍ਠਪੇਸਿ, ਨ ਪੁਚ੍ਛਿਤਾਨੁਸਨ੍ਧਿਨਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਨਨੁ ਚ ਪੁਚ੍ਛਾਵਸੇਨਾਯਂ ਦੇਸਨਾ ਆਰਦ੍ਧਾਤਿ? ਸਚ੍ਚਂ ਆਰਦ੍ਧਾ, ਏਵਂ ਪਨ ‘‘ਪੁਚ੍ਛਾਵਸਿਕੋ ਨਿਕ੍ਖੇਪੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਨ ‘‘ਪੁਚ੍ਛਾਨੁਸਨ੍ਧਿਵਸੇਨ ਨਿਟ੍ਠਪਿਤਾ’’ਤਿ. ਅਨ੍ਤਰਪੁਚ੍ਛਾਵਸੇਨ ਦੇਸਨਾਯ ਅਪਰਿਵਤ੍ਤਿਤਤ੍ਤਾ ਆਰਮ੍ਭਾਨੁਰੂਪਮੇਵ ਪਨ ਦੇਸਨਾ ਨਿਟ੍ਠਪਿਤਾ.
ਵਮ੍ਮਿਕਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾਯ ਲੀਨਤ੍ਥਪ੍ਪਕਾਸਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.
੪. ਰਥਵਿਨੀਤਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੨੫੨. ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੇਨ ਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਤਾਕਿਤ੍ਤਨਂ ਤਦਾ ਮਗਧਰਾਜੇਨ ਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤੂਪਲਕ੍ਖਣਂ. ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਸੋ ਪੁਰੋਹਿਤੋ. ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦੋਤਿ ਪੁਰਾਤਨੋ ਏਕੋ ਮਗਧਰਾਜਾਤਿ ਕੇਚਿ. ਗਯ੍ਹਤੀਤਿ ਗਹੋ, ਰਾਜੂਨਂ ਗਹੋ ਰਾਜਗਹਂ. ਨਗਰ-ਸਦ੍ਦਾਪੇਕ੍ਖਾਯ ਨਪੁਂਸਕਨਿਦ੍ਦੇਸੋ. ਅਞ੍ਞੇਪੇਤ੍ਥ ਪਕਾਰੇਤਿ ਰਾਜੂਹਿ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸਮ੍ਮਾ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪਿਤਤ੍ਤਾ ਤੇਸਂ ਗਹਂ ਗੇਹਭੂਤਨ੍ਤਿਪਿ ਰਾਜਗਹਂ. ਆਰਕ੍ਖਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਅਨਤ੍ਥੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਹੇਤੁਤਾਯ ਉਪਗਤਾਨਂ ਪਟਿਰਾਜੂਨਂ ਗਹਂ ਗਹਭੂਤਨ੍ਤਿਪਿ ਰਾਜਗਹਂ, ਆਰਾਮਰਾਮਣੀਯਕਾਦੀਹਿ ਰਾਜਤੇ, ਨਿਵਾਸਸੁਖਤਾਦਿਨਾ ਸਤ੍ਤੇਹਿ ਮਮਤ੍ਤਵਸੇਨ ਗਯ੍ਹਤਿ, ਪਰਿਗ੍ਗਯ੍ਹਤੀਤਿ ਵਾ ਰਾਜਗਹਨ੍ਤਿ ਏਵਮਾਦਿਕੇ ਪਕਾਰੇ. ਬੁਦ੍ਧਕਾਲੇ ਚ ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤਿਕਾਲੇ ਚਾਤਿ ਇਦਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਵੇਲ਼ੂਹਿ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ ਅਹੋਸਿ, ਨ ਪਨ ਕੇਵਲਂ ਕਟ੍ਠਕਪਵਨਮੇਵ. ਰਞ੍ਞੋ ਉਯ੍ਯਾਨਕਾਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪਿਤਅਟ੍ਟਾਲਕਵਸੇਨ ਅਟ੍ਟਾਲਕਯੁਤ੍ਤਂ.
ਜਨਨਂ ਜਾਤਿ, ਜਾਤਿਯਾ ਭੂਮਿ ਜਾਤਿਭੂਮਂ, ਜਾਯਿ ਵਾ ਮਹਾਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਏਤ੍ਥਾਭਿ ਜਾਤਿ, ਸਾ ਏਵ ਭੂਮੀਤਿ ਜਾਤਿਭੂਮਂ, ਸਾ ਇਮੇਸਂ ਨਿਵਾਸੋਤਿ ਜਾਤਿਭੂਮਕਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਜਾਤਿਭੂਮਕਾਤਿ ਜਾਤਿਭੂਮਿਵਾਸਿਨੋ’’ਤਿ. ਕਸ੍ਸ ਪਨਾਯਂ ਜਾਤਿਭੂਮੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਤਂ ਖੋ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਤੇਨ ਅਨਞ੍ਞਸਾਧਾਰਣਾਯ ਜਾਤਿਯਾ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਤਾ ਸਦੇਵਕੇ ਲੋਕੇ ਸੁਪਾਕਟਭਾਵਤੋ ਵਿਸੇਸਨੇਨ ਵਿਨਾਪਿ ਵਿਸਿਟ੍ਠਵਿਸਯੋਵ ਇਧ ਜਾਤਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਜਾਤਟ੍ਠਾਨਸਾਕਿਯਜਨਪਦੋ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਥਪਿ ਕਪਿਲਵਤ੍ਥੁਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਯੋ ਪਦੇਸੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਪਿਲਵਤ੍ਥਾਹਾਰੋ’’ਤਿ.
ਗਰੁਧਮ੍ਮਭਾਵਵਣ੍ਣਨਾ
ਸਾਕਿਯਮਣ੍ਡਲਸ੍ਸਾਤਿ ਸਾਕਿਯਰਾਜਸਮੂਹਸ੍ਸ. ਦਸਨ੍ਨਂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਕਥਾਦੀਨਂ ਵਤ੍ਥੁ ਦਸਕਥਾਵਤ੍ਥੁ, ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਾਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਸੁਪ੍ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਤਾਯ ਤਸ੍ਸ ਲਾਭੀ ਦਸਕਥਾਵਤ੍ਥੁਲਾਭੀ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਦਸਕਥਾਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ.
ਗਰੁਕਰਣੀਯਤਾਯ ਧਮ੍ਮੋ ਗਰੁ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਧਮ੍ਮਗਰੁ, ਤਸ੍ਸ ਭਾਵੋ ਧਮ੍ਮਗਰੁਤਾ, ਤਾਯ. ‘‘ਅਜ੍ਝਾਸਯੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਨ ਕੇਵਲਂ ਅਜ੍ਝਾਸਯੇਨੇਵ, ਅਥ ਖੋ ਕਾਯਵਚੀਪਯੋਗੇਹਿਪਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਧਮ੍ਮਗਰੁਤਾਯੇਵ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਿਯਾਮਰਤ੍ਤਿਂ ਧਮ੍ਮਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਕੁਮ੍ਭਕਾਰਸ੍ਸ ਨਿਵੇਸਨੇ ਤਿਯਾਮਰਤ੍ਤਿਂ ਵਸਨ੍ਤੋ ਧਮ੍ਮਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਵਚਨਸੇਸਵਸੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਅਞ੍ਞਥਾ ਯਥਾਲਾਭਵਸੇਨ ਅਤ੍ਥੇ ਗਯ੍ਹਮਾਨੇ ਤਿਯਾਮਰਤ੍ਤਿਂ ਧਮ੍ਮਕਥਾ ਕਤਾਤਿ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਨ ਚ ਤਂ ਅਤ੍ਥਿ. ਵਕ੍ਖਤਿ ਹਿ ‘‘ਬਹੁਦੇਵ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਦਿਯਡ੍ਢਯਾਮਮਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਦਸਬਲਾਦਿਗੁਣਵਿਸੇਸਾ ਵਿਯ ਧਮ੍ਮਗਾਰਵਹੇਤੁਕਾ ਪਰਹਿਤਪਟਿਪਤ੍ਤਿਪਿ ਸਬ੍ਬਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਮਜ੍ਝੇ ਭਿਨ੍ਨਸੁਵਣ੍ਣਂ ਵਿਯ ਸਦਿਸਾ ਏਵਾਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਧਮ੍ਮਗਾਰਵਕਿਤ੍ਤਨੇ ‘‘ਕਸ੍ਸਪੋਪਿ ਭਗਵਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਕਸ੍ਸਪਭਗਵਤੋ ਧਮ੍ਮਗਾਰਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
ਚਾਰਿਕਂ ਨਿਕ੍ਖਮੀਤਿ ਜਨਪਦਚਾਰਿਕਂ ਚਰਿਤੁਂ ਨਿਕ੍ਖਮਿ. ਜਨਪਦਚਾਰਿਕਾਯ ਅਕਾਲੇ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤਤ੍ਤਾ ਕੋਸਲਰਾਜਾਦਯੋ ਵਾਰੇਤੁਂ ਆਰਭਿਂਸੁ. ਪਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਹਿ ਚਰਣਂ ਬੁਦ੍ਧਾਚਿਣ੍ਣਂ. ਪੁਣ੍ਣਾਯ ਸਮ੍ਮਾਪਟਿਪਤ੍ਤਿਂ ਪਚ੍ਚਾਸੀਸਨ੍ਤੋ ਭਗਵਾ ‘‘ਕਿਂ ਮੇ ਕਰਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ ਆਹ.
ਅਨਹਾਤੋਵਾਤਿ ਧਮ੍ਮਸਵਨੁਸ੍ਸੁਕ੍ਕੇਨ ਸਾਯਨ੍ਹੇ ਬੁਦ੍ਧਾਚਿਣ੍ਣਂ ਨ੍ਹਾਨਂ ਅਕਤ੍ਵਾਵ. ਅਤ੍ਤਹਿਤਪਰਹਿਤਪਟਿਪਤ੍ਤੀਸੁ ਏਕਿਸ੍ਸਾ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਞ੍ਚ ਅਤ੍ਥਿਤਾਸਿਦ੍ਧਾ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਤਾ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਕਤਾ ਏਵ ਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਪਟਿਪਨ੍ਨਕੋ ਚ ਨਾਮ…ਪੇ… ਚਤੁਬ੍ਬਿਧੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਪਟਿਕ੍ਖੇਪਪੁਬ੍ਬਕੋਪਿ ਹਿ ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਅਤ੍ਥਤੋ ਪਟਿਪਨ੍ਨਤ੍ਥੋ ਏਵਾਤਿ. ਕਾਮਂ ਅਤ੍ਤਹਿਤਾਯ ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਤਾਯ ਸਮ੍ਮਾਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਾਸਨਂ ਸੋਭਤਿ, ਨ ਪਨ ਸਾਸਨਂ ਵਡ੍ਢੇਤਿ ਅਪ੍ਪੋਸ੍ਸੁਕ੍ਕਭਾਵਤੋ, ਨ ਚ ਕਾਰੁਣਿਕਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਸਬ੍ਬਥਾ ਮਨੋਰਥਂ ਪੂਰੇਤਿ. ਤਥਾ ਹਿ ਭਗਵਾ ਪਠਮਬੋਧਿਯਂ ਏਕਸਟ੍ਠਿਯਾ ਚ ਅਰਹਨ੍ਤੇਸੁ ਜਾਤੇਸੁ – ‘‘ਚਰਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਬਹੁਜਨਹਿਤਾਯਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਦੀ. ਨਿ. ੨.੮੬-੮੮; ਮਹਾਵ. ੩੨) ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਰਹਿਤਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਂ ਨਿਯੋਜੇਸਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਏਵਰੂਪਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਭਗਵਾ ਨ ਪੁਚ੍ਛਤਿ, ਕਸ੍ਮਾ? ਨ ਮਯ੍ਹਂ ਸਾਸਨਸ੍ਸ ਵੁਡ੍ਢਿਪਕ੍ਖੇ ਠਿਤੋ’’ਤਿ.
ਸਮੁਦਾਯੋ ਅਪ੍ਪਕੇਨ ਊਨੋਪਿ ਅਨੂਨੋ ਵਿਯ ਹੋਤੀਤਿ ਬਾਕੁਲਤ੍ਥੇਰਂ ਚਤੁਤ੍ਥਰਾਸਿਤੋ ਬਹਿ ਕਤ੍ਵਾਪਿ ‘‘ਅਸੀਤਿਮਹਾਥੇਰਾ ਵਿਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਸੀਤਿਮਹਾਥੇਰਸਮਞ੍ਞਾ ਵਾ ਅਵਯਵੇਪਿ ਅਟ੍ਠਸਮਾਪਤ੍ਤਿਸਾਮਞ੍ਞਾ ਵਿਯ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਈਦਿਸੇ ਠਾਨੇ ਬਹੂਨਂ ਏਕਤੋ ਕਥਨਂ ਮਹਤਾ ਕਣ੍ਠੇਨ ਚ ਕਥਨਂ ਸਤ੍ਥੁ ਚਿਤ੍ਤਾਰਾਧਨਮੇਵਾਤਿ ਤੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਤਥਾ ਪਟਿਪਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਮੇਘਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਗੁਣਸਮ੍ਭਾਵਨਾਯਾਤਿ ਵਕ੍ਖਮਾਨਗੁਣਹੇਤੁਕਾਯ ਸਮ੍ਭਾਵਨਾਯ ਸਮ੍ਭਾਵਿਤੋ, ਨ ਯੇਨ ਕੇਨਚਿ ਕਿਚ੍ਚਸਮਤ੍ਥਤਾਦਿਨਾ.
ਗਰੁਧਮ੍ਮਭਾਵਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਾਦਿਵਣ੍ਣਨਾ
ਅਪ੍ਪ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਪਰਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਤਂ ਮਨਸਿ ਕਤ੍ਵਾ ਆਹ ‘‘ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ ਸਾਵਸੇਸਂ ਵਿਯਾ’’ਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਨ ਹਿ ਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਅਪ੍ਪ-ਸਦ੍ਦੋ ਪਨੇਤ੍ਥ ਅਭਾਵਤ੍ਥੋਤਿ ਸਕ੍ਕਾ ਵਿਞ੍ਞਾਤੁਂ ‘‘ਅਪ੍ਪਾਬਾਧਤਞ੍ਚ ਸਞ੍ਜਾਨਾਮੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਮ. ਨਿ. ੧.੨੨੫; ੨.੧੩੪) ਵਿਯ.
ਅਤ੍ਰਿਚ੍ਛਤਾ ਨਾਮ (ਅ. ਨਿ. ਟੀ. ੧.੧.੬੩) ਅਤ੍ਰ ਅਤ੍ਰ ਇਚ੍ਛਾਤਿ ਕਤ੍ਵਾ. ਅਸਨ੍ਤਗੁਣਸਮ੍ਭਾਵਨਤਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨਿ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਂ ਗੁਣਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾਨਂ ਵਿਯ ਪਰੇਸਂ ਪਕਾਸਨਾ. ਸਦ੍ਧੋਤਿ ਮਂ ਜਨੋ ਜਾਨਾਤੂਤਿ ਵਤ੍ਤਪਟਿਪਤ੍ਤਿਕਾਰਕਵਿਸੇਸਲਾਭੀਤਿ ਜਾਨਾਤੁ ‘‘ਵਤ੍ਤਪਟਿਪਤ੍ਤਿਆਪਾਥਕਜ੍ਝਾਯਿਤਾ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦਿਨਾ. ਸਨ੍ਤਗੁਣਸਮ੍ਭਾਵਨਾਤਿ ਇਚ੍ਛਾਚਾਰੇ ਠਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨਿ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸੀਲਧੁਤਧਮ੍ਮਾਦਿਗੁਣਵਿਭਾਵਨਾ. ਤਾਦਿਸਸ੍ਸ ਹਿ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣੇ ਅਮਤ੍ਤਞ੍ਞੁਤਾਪਿ ਹੋਤਿ.
ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋਯੇਵ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਿ ਅਞ੍ਞੇਸਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤਾਨਂਯੇਵਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.
ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਾਪਧਾਨਂ ਪੁਗ੍ਗਲਾਧਿਟ੍ਠਾਨੇਨ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਂ ਇਚ੍ਛਾਪਭੇਦਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨਪਿ ਪੁਗ੍ਗਲਾਧਿਟ੍ਠਾਨੇਨ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਂ ਇਚ੍ਛਾਪਭੇਦਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਪਰੋਪਿ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧੋ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛੋ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਦਾਯਕਸ੍ਸ ਵਸਨ੍ਤਿ ਦਾਯਕਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਵਸਂ. ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵਸਨ੍ਤਿ ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਪ੍ਪਬਹੁਭਾਵਂ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਥਾਮਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਯਾਪਨਮਤ੍ਤਕਥਾਮਂ.
ਏਕਭਿਕ੍ਖੁਪਿ ਨ ਅਞ੍ਞਾਸਿ ਸੋਸਾਨਿਕਵਤ੍ਤੇ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਵੁਤ੍ਤਿਤ੍ਤਾ. ਅਬ੍ਬੋਕਿਣ੍ਣਨ੍ਤਿ ਅਵਿਚ੍ਛੇਦਂ. ਦੁਤਿਯੋ ਮਂ ਨ ਜਾਨੇਯ੍ਯਾਤਿ ਦੁਤਿਯੋ ਸਹਾਯਭੂਤੋਪਿ ਯਥਾ ਮਂ ਜਾਨਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯ, ਤਥਾ ਸਟ੍ਠਿ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਨਿਰਨ੍ਤਰਂ ਸੁਸਾਨੇ ਵਸਾਮਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਹਂ ਅਹੋ ਸੋਸਾਨਿਕੁਤ੍ਤਮੋ.
ਧਮ੍ਮਕਥਾਯ ਜਨਤਂ ਖੋਭੇਤ੍ਵਾਤਿ ਲੋਮਹਂਸਨਸਾਧੁਕਾਰਦਾਨਚੇਲੁਕ੍ਖੇਪਾਦਿਵਸੇਨ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤਂ ਇਤਰਞ੍ਚ ‘‘ਕਥਂ ਨੁ ਖੋ ਅਯ੍ਯਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇਵ ਧਮ੍ਮਂ ਸੋਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਕੋਲਾਹਲਵਸੇਨ ਮਹਾਜਨਂ ਖੋਭੇਤ੍ਵਾ. ਗਤੋਤਿ ‘‘ਅਯਂ ਸੋ, ਤੇਨ ਰਤ੍ਤਿਯਂ ਧਮ੍ਮਕਥਾ ਕਤਾ’’ਤਿ ਜਾਨਨਭਯੇਨ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਾਯ ਪਰਿਵੇਣਂ ਗਤੋ.
ਤਯੋ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਾ ਵਿਯਾਤਿ ਪਾਚੀਨਵਂਸਦਾਯੇ ਸਮਗ੍ਗਵਾਸਂ ਵੁਤ੍ਥਾ ਤਯੋ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਾ ਵਿਯ. ਪਹਾਯਾਤਿ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗੇ ਤਦਙ੍ਗਾਦਿਵਸੇਨ ਪਚ੍ਛਾ ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗੇਨੇਵ ਪਜਹਿਤ੍ਵਾ.
ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਾਦਿਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਦ੍ਵਾਦਸਵਿਧਸਨ੍ਤੋਸਵਣ੍ਣਨਾ
ਪਕਤਿਦੁਬ੍ਬਲਾਦੀਨਂ ਗਰੁਚੀਵਰਾਦੀਨਿ ਨਫਾਸੁਭਾਵਾਵਹਾਨਿ ਸਰੀਰਖੇਦਾਵਹਾਨਿ ਚ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਪਯੋਜਨਵਸੇਨ ਨਅਤ੍ਰਿਚ੍ਛਤਾਦਿਵਸੇਨ ਤਾਨਿ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਲਹੁਕਚੀਵਰਪਰਿਭੋਗੋ ਨ ਸਨ੍ਤੋਸਵਿਰੋਧੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਲਹੁਕੇਨ ਯਾਪੇਨ੍ਤੋਪਿ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠੋਵ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਮਹਗ੍ਘਚੀਵਰਂ, ਬਹੂਨਿ ਵਾ ਚੀਵਰਾਨਿ ਲਭਿਤ੍ਵਾਪਿ ਤਾਨਿ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਤਦਞ੍ਞਸ੍ਸ ਗਹਣਂ ਯਥਾਸਾਰੁਪ੍ਪਨਯੇ ਠਿਤਤ੍ਤਾ ਨ ਸਨ੍ਤੋਸਵਿਰੋਧੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਤੇਸਂ…ਪੇ… ਧਾਰੇਨ੍ਤੋਪਿ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠੋਵ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਸੇਸਪਚ੍ਚਯੇਸੁਪਿ ਯਥਾਬਲਯਥਾਸਾਰੁਪ੍ਪਸਨ੍ਤੋਸਨਿਦ੍ਦੇਸੇਸੁ ਅਪਿਸਦ੍ਦਗ੍ਗਹਣੇ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਯਥਾਸਾਰੁਪ੍ਪਸਨ੍ਤੋਸੋਯੇਵ ਅਗ੍ਗੋ ਅਲੋਭਜ੍ਝਾਸਯਸ੍ਸ ਉਕ੍ਕਂਸਨਤੋ.
ਦ੍ਵਾਦਸਵਿਧਸਨ੍ਤੋਸਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਤਿਵਿਧਪਵਿਵੇਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਏਕੋਤਿ ਏਕਾਕੀ. ਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਚੁਣ੍ਣਿਕਇਰਿਯਾਪਥਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਚਰਤੀਤਿ ਵਿਹਾਰਤੋ ਬਹਿ ਸਞ੍ਚਾਰਵਸੇਨ, ਵਿਹਰਤੀਤਿ ਦਿਵਾਵਿਹਾਰਾਦਿਵਸੇਨ. ਕਾਯਵਿਵੇਕੋਤਿ ਚ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਾਧਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਾਵਨਾਨੁਯੋਗਵਸੇਨ ਵਿਵੇਕਟ੍ਠਕਾਯਤਾ, ਨ ਝਾਨਵਿਵੇਕਮਤ੍ਤਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਾਭਿਰਤਾਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿ ਨੀਵਰਣਾਦਿਸਂਕਿਲੇਸਤੋ ਵਿਸੁਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤਾਨਂ. ਪਰਮਵੋਦਾਨਪ੍ਪਤ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿ ਵਿਤਕ੍ਕਾਦਿਤਂਤਂਝਾਨਪਟਿਪਕ੍ਖਵਿਗਮੇਨ ਪਰਮਂ ਉਤ੍ਤਮਂ ਵੋਦਾਨਂ ਪਤ੍ਤਾਨਂ. ਨਿਰੁਪਧੀਨਨ੍ਤਿ ਕਿਲੇਸੁਪਧਿਆਦੀਨਂ ਵਿਗਮੇਨ ਨਿਰੁਪਧੀਨਂ.
ਤਿਵਿਧਪਵਿਵੇਕਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਪਞ੍ਚਵਿਧਸਂਸਗ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾ
ਸਂਸੀਦਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਸਂਸਗ੍ਗੋ, ਰਾਗੋ. ਸਵਨਹੇਤੁਕੋ, ਸਵਨਵਸੇਨ ਵਾ ਪਵਤ੍ਤੋ ਸਂਸਗ੍ਗੋ ਸਵਨਸਂਸਗ੍ਗੋ. ਏਸ ਨਯੋ ਸੇਸੇਸੁਪਿ. ਕਾਯਸਂਸਗ੍ਗੋ ਪਨ ਕਾਯਪਰਾਮਾਸੋ. ਇਤ੍ਥੀ ਵਾਤਿ ਵਧੂ, ਯੁਵਤੀ ਵਾ. ਸਨ੍ਧਾਨੇਤੁਨ੍ਤਿ ਪੁਬ੍ਬੇਨਾਪਰਂ ਘਟੇਤੁਂ. ਸੋਤਵਿਞ੍ਞਾਣਵੀਥਿਵਸੇਨਾਤਿ ਇਦਂ ਮੂਲਭੂਤਂ ਸਵਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਸ ਪਿਟ੍ਠਿਵਤ੍ਤਕਮਨੋਦ੍ਵਾਰਿਕਜਵਨਵੀਥੀਸੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋਪਿ ਰਾਗੋ ਸਵਨਸਂਸਗ੍ਗੋਯੇਵ. ਦਸ੍ਸਨਸਂਸਗ੍ਗੇਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਅਨਿਤ੍ਥਿਗਨ੍ਧਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਪਰੇਹਿ ਕਥਿਯਮਾਨਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਸਵਨਸਂਸਗ੍ਗਸ੍ਸ ਨਿਦਸ੍ਸਨਂ. ਤਿਸ੍ਸਦਹਰੋ ਅਤ੍ਤਨਾ ਸੁਯ੍ਯਮਾਨਵਸੇਨ. ਤਤ੍ਥ ਪਠਮਂ ਜਾਤਕੇ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਇਤਰਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਦਹਰੋ ਕਿਰਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਕਾਮਰਾਗੇਨ ਵਿਦ੍ਧੋਤਿ ਰਾਗਸਲ੍ਲੇਨ ਹਦਯੇ ਅਪ੍ਪਿਤੋ ਅਨ੍ਤੋ ਅਨੁਵਿਦ੍ਧੋ.
ਸੋਤਿ ਦਸ੍ਸਨਸਂਸਗ੍ਗੋ. ਏਵਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਵਤ੍ਥੁਵਸੇਨ ਪਾਕਟਂ ਕਰੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਿਰ ਗਾਮੇ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਅਭਿਰੂਪਾ ਦਸ੍ਸਨੀਯਾ ਪਾਸਾਦਿਕਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਥੇਰੋ ‘‘ਸਚੇ ਅਨ੍ਤੋਗਾਮੇ ਨ ਚਰਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਕਾਲਸ੍ਸੇਵ ਪਵਿਟ੍ਠਤ੍ਤਾ ਯਾਗੁਂ ਅਦਾਸਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਯਾਗੁਮੇਵ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ‘‘ਨਿਵਤ੍ਤਥ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖਂ ਗਣ੍ਹਾਹੀ’’ਤਿ ਆਹਂਸੁ. ਯਾਚਿਤ੍ਵਾਤਿ ‘‘ਨ ਮਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖਂ ਦਾਤੁਕਾਮਾ ਨਿਵਤ੍ਤੇਮ, ਅਪਿਚ ਇਦਂ ਭਨ੍ਤੇ ਕਾਰਣ’’ਨ੍ਤਿ ਯਾਚਿਤ੍ਵਾ.
ਆਦਿਤੋ ਲਪਨਂ ਆਲਾਪੋ, ਵਚਨਪਟਿਵਚਨਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤੋ ਲਾਪੋ ਸਲ੍ਲਾਪੋ. ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾਤਿ ਇਦਂ ਨਿਦਸ੍ਸਨਮਤ੍ਤਂ. ਯਾਯ ਕਾਯਚਿਪਿ ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਸਨ੍ਤਕਪਰਿਭੋਗਵਸੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਰਾਗੋਪਿ ਸਮ੍ਭੋਗਸਂਸਗ੍ਗੋਵ.
ਪਞ੍ਚਵਿਧਸਂਸਗ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਗਾਹਗਾਹਕਾਦਿਵਣ੍ਣਨਾ
ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਕਾਯਪਰਾਮਾਸੋ ਕਾਯਸਮ੍ਬਾਹਨਾਦਿਵਸੇਨ. ਕਾਯਸਂਸਗ੍ਗਨ੍ਤਿ ਕਾਯਪਰਾਮਾਸਸਂਸਗ੍ਗਂ. ਗਾਹਗਾਹਕੋਤਿ ਗਣ੍ਹਨਕਾਨਂ ਗਣ੍ਹਨਕੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਗਾਹਮੁਤ੍ਤਕੋਤਿ ਅਯੋਨਿਸੋ ਆਮਿਸੇਹਿ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਨਕੇਹਿ ਸਯਂ ਮੁਚ੍ਚਨਕੋ. ਮੁਤ੍ਤਗਾਹਕੋਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਸਙ੍ਗਹਤੋ ਮੁਤ੍ਤਾਨਂ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਨਕੋ. ਮੁਤ੍ਤਮੁਤ੍ਤਕੋਤਿ ਮੁਚ੍ਚਨਕੇਹਿ ਸਯਮ੍ਪਿ ਮੁਚ੍ਚਨਕੋ. ਗਹਣਵਸੇਨ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਨਵਸੇਨ. ਉਪਸਙ੍ਕਮਨ੍ਤਿ ਤਤੋ ਕਿਞ੍ਚਿ ਲੋਕਾਮਿਸਂ ਪਚ੍ਚਾਸੀਸਨ੍ਤਾ, ਨ ਦਕ੍ਖਿਣੇਯ੍ਯਵਸੇਨ. ਭਿਕ੍ਖੁਪਕ੍ਖੇ ਗਹਣਵਸੇਨਾਤਿ ਪਚ੍ਚਯਲਾਭਾਯ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਨਵਸੇਨਾਤਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨਾਤਿ ‘‘ਆਮਿਸੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ.
ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਠਾਨਾਵਤ੍ਥਂ. ਪਾਪੁਣਿਤੁਂ ਨ ਦੇਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਮੇਵ ਤਂ ਪਟਿਸਙ੍ਖਾਨਬਲੇਨ ਨੀਹਰਨ੍ਤੋ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭੇਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਮਨ੍ਤੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਯਥਾ ਜੀਵਿਤੁਕਾਮੋ ਪੁਰਿਸੋ ਕਣ੍ਹਸਪ੍ਪੇਨ, ਅਮਿਤ੍ਤੇਨ ਵਾ ਸਹ ਨ ਸਂਵਸਤਿ, ਏਵਂ ਖਣਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਕਿਲੇਸੇਹਿ ਸਹ ਨ ਸਂਵਸਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਚਤੁਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਸੀਲਂ ਲੋਕਿਯਂ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਞ੍ਚ. ਤਥਾ ਸਮਾਧਿਪਿ. ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਪਾਦਕਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਾਦਕਾਤਿ ਅਟ੍ਠਸਮਾਪਤ੍ਤਿਗ੍ਗਹਣੇਨ ਯਥਾ ਲੋਕਿਯਸਮਾਧਿ ਗਹਿਤੋ, ਏਵਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਾਦਕਾ ਏਤੇਸਨ੍ਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਾਦਕਾਤਿ ਅਟ੍ਠਸਮਾਪਤ੍ਤਿਗ੍ਗਹਣੇਨੇਵ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰੋ ਸਮਾਧਿ ਗਹਿਤੋ. ਯਥਾ ਹਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਰੂਪਜ੍ਝਾਨਾਨਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਵਤ੍ਤੋ ਮਗ੍ਗਸਮਾਧਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਾਦਕੋ, ਏਵਂ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਅਰੂਪਜ੍ਝਾਨਾਨਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਵਤ੍ਤੋਪਿ. ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਪਰਿਯਾਯੋ ਪਨ ਪੁਬ੍ਬਵੋਹਾਰੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਪਟਿਪਕ੍ਖਸਮੁਚ੍ਛੇਦਨੇਨ ਸਮ੍ਮਾ ਆਪਜ੍ਜਨਤੋ ਵਾ ਯਥਾ ‘‘ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗੋ’’ਤਿ. ਏਵਮੇਤ੍ਥ ਸੀਲਸਮਾਧੀਨਮ੍ਪਿ ਮਿਸ੍ਸਕਭਾਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਪਞ੍ਞਾਯ ਏਵ. ਵਿਮੁਤ੍ਤੀਤਿ ਅਰਿਯਫਲਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਤਞ੍ਹਿ ਨਿਪ੍ਫਾਦਨਟ੍ਠੇਨ ਸਮ੍ਪਾਦੇਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਿ.
ਏਤ੍ਥ ਚ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਾਯ ਲਦ੍ਧਪਚ੍ਚਯੇਨ ਪਰਿਤੁਸ੍ਸਤਿ, ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਤਾਯ ਲਦ੍ਧਾ ਤੇ ਅਗਧਿਤੋ ਅਮੁਚ੍ਛਿਤੋਆਦੀਨਵਦਸ੍ਸੀ ਨਿਸ੍ਸਰਣਪਞ੍ਞੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਏਵਂਭੂਤੋ ਚ ਕਤ੍ਥਚਿ ਅਲਗ੍ਗਮਾਨਸਤਾਯ ਪਵਿਵੇਕਂ ਪਰਿਬ੍ਰੂਹੇਨ੍ਤੋ ਕੇਨਚਿ ਅਸਂਸਟ੍ਠੋ ਵਿਹਰਤਿ ਗਹਟ੍ਠੇਨ ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤੇਨ ਵਾ. ਸੋ ਏਵਂ ਅਜ੍ਝਾਸਯਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵੀਰਿਯਂ ਆਰਭਤਿ ਅਪ੍ਪਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਿਯਾ, ਅਨਧਿਗਮਸ੍ਸ ਅਧਿਗਮਾਯ. ਆਰਭਨ੍ਤੋ ਚ ਯਥਾਸਮਾਦਿਨ੍ਨਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸੀਲਂ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਸੀਲਸ੍ਸ ਸੁਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਅਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੋ, ਅਯਮਸ੍ਸ ਸੀਲਸਮ੍ਪਦਾ. ਤਸ੍ਸ ਅਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰਮੂਲਕੇਹਿ ਪਾਮੋਜ੍ਜਪੀਤਿਪਸ੍ਸਦ੍ਧਿਸੁਖੇਹਿ ਸਮ੍ਮਾ ਬ੍ਰੂਹਿਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਸਮਾਧਿਯਤਿ, ਅਯਮਸ੍ਸ ਸਮਾਧਿਸਮ੍ਪਦਾ. ਤਤੋ ਯਥਾਭੂਤਂ ਜਾਨਂ ਪਸ੍ਸਂ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦਤਿ, ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦਂ ਵਿਰਜ੍ਜਤਿ, ਵਿਰਾਗਾ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤਿ, ਅਯਮਸ੍ਸ ਪਞ੍ਞਾਸਮ੍ਪਦਾ. ਵਿਮੁਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਤਾ ਪਨਸ੍ਸ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਸਮ੍ਪਦਾ, ਤਤੋ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਤੋ ਞਾਣਦਸ੍ਸਨਨ੍ਤਿ ਏਤੇਸਂ ਦਸਨ੍ਨਂ ਕਥਾਵਤ੍ਥੂਨਂ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੀ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਤਸ੍ਸ ਯੋ ਦਸਹਿ ਕਥਾਵਤ੍ਥੂਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਮੋ, ਅਯਂ ਅਤ੍ਤਹਿਤਾਯ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿ. ਯਾ ਨੇਸਂ ਪਰੇਸਂ ਸਂਕਿਤ੍ਤਨਂ, ਅਯਂ ਪਰਹਿਤਾਯ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿ. ਤਾਸੁ ਪੁਰਿਮਾ ਞਾਣਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਾ ਞਾਣਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਚ, ਇਤਰਾ ਕਰੁਣਾਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਾ ਕਰੁਣਾਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਚਾਤਿ ਸਬ੍ਬਂ ਞਾਣਕਰੁਣਾਕਣ੍ਡਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ.
ਦਸਹਿ ਕਥਾਵਤ੍ਥੂਹਿ ਕਰਣਭੂਤੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਓਵਾਦਂ ਦੇਤਿ, ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਨਾਮ ਅਤ੍ਰਿਚ੍ਛਤਾਦਿਕੇ ਦੂਰਤੋ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਤਂ ਤਂ ਕਥਾਵਤ੍ਥੁਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਉਪਦਿਸਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਉਪਦਿਸਨ੍ਤੋ ਹਿ ਤਾਨਿ ‘‘ਤੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂ ਓਵਦਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਓਵਦਤਿਯੇਵ ਸਰੂਪਦਸ੍ਸਨਮਤ੍ਤੇਨ. ਸੁਖੁਮਂ ਅਤ੍ਥਂ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾਤਿ ਏਵਮ੍ਪਿ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਾ ਹੋਤਿ ਏਵਮ੍ਪੀਤਿ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਾਦਿਵਸੇਨ ਅਪਰਾਪਰਂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਾਵੁਤ੍ਤਿਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਸੁਖੁਮਨਿਪੁਣਂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਾਸਙ੍ਖਾਤਂ ਅਤ੍ਥਂ ਜਾਨਾਪੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ. ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤੀਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਹਿ ਵਿਸੇਸੇਹਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ. ਕਾਰਣਨ੍ਤਿ ਯੇਨ ਕਾਰਣੇਨ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਾ ਇਜ੍ਝਤਿ, ਤਂ ਪਨ ‘‘ਮਹਿਚ੍ਛਤਾਦੀਸੁ ਏਤੇ ਦੋਸਾ, ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਾਯ ਅਯਮਾਨਿਸਂਸੋ’’ਤਿਆਦੀਨਵਾਨਿਸਂਸਦਸ੍ਸਨਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਸਮ੍ਮਾ ਹੇਤੁਨਾ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੀਤਿ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸਕੋ. ਗਾਹੇਤੁਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਗਣ੍ਹਤਿ, ਤਥਾ ਕਾਤੁਂ, ਤਤ੍ਥ ਪਟ੍ਠਪੇਤੁਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਉਸ੍ਸਾਹਜਨਨਵਸੇਨਾਤਿ ਯਥਾ ਤਂ ਸਮਾਦਾਨਂ ਨਿਚ੍ਚਲਂ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ਉਸ੍ਸੋਲ਼੍ਹਿਯਾ ਉਪ੍ਪਾਦਨਵਸੇਨ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਉਤ੍ਤੇਜੇਤੀਤਿ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜਕੋ. ਉਸ੍ਸਾਹਜਾਤੇਤਿ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਾਯ ਜਾਤੁਸ੍ਸਾਹੇ. ਵਣ੍ਣਂ ਵਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਆਯਤਿਞ੍ਚ ਲਬ੍ਭਮਾਨਗੁਣਂ ਕਿਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਹਂਸੇਤਿ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਪਕਾਰੇਹਿ ਤੋਸੇਤੀਤਿ ਸਮ੍ਪਹਂਸਕੋ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਿਆਦੀਸੁ ਯਥਾਰਹਂ ਯੋਜਨਾ ਕਾਤਬ੍ਬਾ.
ਗਾਹਗਾਹਕਾਦਿਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਪਞ੍ਚਲਾਭਵਣ੍ਣਨਾ
੨੫੩. ਸਤ੍ਥੁ ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਏਵਂ ਵਣ੍ਣੋ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਤੋਤਿ. ਇਮਿਨਾ ਤਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਸ੍ਸ ਯਥਾਭੂਤਗੁਣਸਮੁਟ੍ਠਿਤਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਮਨ੍ਦਮਨ੍ਦੋ ਵਿਯਾਤਿ ਅਤਿ ਵਿਯ ਅਛੇਕੋ ਵਿਯ. ਅਬਲਬਲੋ ਵਿਯਾਤਿ ਅਤਿ ਵਿਯ ਅਬਲੋ ਵਿਯ. ਭਾਕੁਟਿਕਭਾਕੁਟਿਕੋ ਵਿਯਾਤਿ ਅਤਿ ਵਿਯ ਦੁਮ੍ਮੁਖੋ ਵਿਯ. ਅਨੁਮਸ੍ਸਾਤਿ ਅਨੁਮਸਿਤ੍ਵਾ, ਦਸ ਕਥਾਵਤ੍ਥੂਨਿ ਸਰੂਪਤੋ ਵਿਸੇਸਤੋ ਚ ਅਨੁਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨਂ ਪਨ ਨੇਸਂ ਅਨੁਪਵਿਸਨਂ ਵਿਯ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਅਨੁਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਹਿ ਵਣ੍ਣਭਾਸਨਂ ਏਕੋ ਲਾਭੋਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਏਵਂ ਸੇਸੇਸੁਪਿ. ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ ਏਵਮਾਹ ਧਮ੍ਮਗਰੁਤਾਯਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.
ਪਞ੍ਚਲਾਭਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਚਾਰਿਕਾਦਿਵਣ੍ਣਨਾ
੨੫੪. ਅਭਿਰਮਨਂ ਅਭਿਰਤਂ, ਤਦੇਵ ਅਨੁਨਾਸਿਕਲੋਪਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਅਭਿਰਨ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਭਾਵਨਪੁਂਸਕਞ੍ਚੇਤਂ. ਅਨਭਿਰਤਿ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਅਭਿਰਮਿਤ੍ਵਾ ਚਿਰਵਿਹਾਰੋਪਿ ਨਤ੍ਥਿ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਪਰਿਞ੍ਞਾਤਵਤ੍ਥੁਕਤ੍ਤਾ. ਸਬ੍ਬਸਹਾ ਹਿ ਬੁਦ੍ਧਾ ਭਗਵਨ੍ਤੋ ਅਸਯ੍ਹਲਾਭਿਨੋ.
ਪੁਬ੍ਬੇ ਧਮ੍ਮਗਰੁਤਾਕਿਤ੍ਤਨਪਸਙ੍ਗੇਨ ਗਹਿਤਂ ਅਗ੍ਗਹਿਤਞ੍ਚ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪਪਚ੍ਚੁਗ੍ਗਮਨਾਦਿਂ ਏਕਦੇਸੇਨ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਵਨਵਾਸਿਤਿਸ੍ਸਸਾਮਣੇਰਸ੍ਸ ਵਤ੍ਥੁਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤ੍ਵਾ ਜਨਪਦਚਾਰਿਕਂ ਕਥੇਤੁਂ ‘‘ਭਗਵਾ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ ਆਰਦ੍ਧਂ. ਆਕਾਸਗਾਮੀਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮੋ ‘‘ਛਲ਼ਭਿਞ੍ਞਾਨਂ ਆਰੋਚੇਹੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮੇਨ ਸਿਜ੍ਝਮਾਨਾਪਿ ਉਪਸਮ੍ਪਦਾ ਸਤ੍ਥੁ ਆਣਾਵਸੇਨੇਵ ਸਿਜ੍ਝਨਤੋ ‘‘ਬੁਦ੍ਧਦਾਯਜ੍ਜਂ ਤੇ ਦਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਅਪਰੇ ‘‘ਅਪਰਿਪੁਣ੍ਣਵੀਸਤਿਵਸ੍ਸਸ੍ਸੇਵ ਤਸ੍ਸ ਉਪਸਮ੍ਪਦਂ ਅਨੁਜਾਨਨ੍ਤੋ ਸਤ੍ਥਾ ‘ਬੁਦ੍ਧਦਾਯਜ੍ਜਂ ਤੇ ਦਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਅਵੋਚਾ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਉਪਸਮ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾਤਿ ਧਮ੍ਮਸੇਨਾਪਤਿਨਾ ਉਪਜ੍ਝਾਯੇਨ ਉਪਸਮ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ.
ਨਵਯੋਜਨਸਤਿਕਂ ਮਜ੍ਝਿਮਦੇਸਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਮੇਵ, ਤਤੋ ਪਰਂ ਨਾਧਿਪ੍ਪੇਤਂ ਦਨ੍ਧਤਾਵਸੇਨ ਗਮਨਤੋ. ਸਮਨ੍ਤਾਤਿ ਗਤਗਤਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਚਤੂਸੁ ਪਸ੍ਸੇਸੁ. ਅਞ੍ਞੇਨਪਿ ਕਾਰਣੇਨਾਤਿ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾਤਰੁਣਭਾਵਤੋ ਅਞ੍ਞੇਨਪਿ ਮਜ੍ਝਿਮਮਣ੍ਡਲੇ ਵੇਨੇਯ੍ਯਾਨਂ ਞਾਣਪਰਿਪਾਕਾਦਿਕਾਰਣੇਨ ਨਿਕ੍ਖਮਤਿ, ਅਨ੍ਤੋਮਣ੍ਡਲਂ ਓਤਰਤਿ. ਸਤ੍ਤਹਿ ਵਾਤਿਆਦਿ ‘‘ਏਕਂ ਮਾਸਂ ਵਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਾਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ.
ਸਰੀਰਫਾਸੁਕਤ੍ਥਾਯਾਤਿ ਏਕਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਠਾਨੇ ਨਿਬਦ੍ਧਵਾਸੇਨ ਉਸ੍ਸਨ੍ਨਧਾਤੁਕਸ੍ਸ ਸਰੀਰਸ੍ਸ ਵਿਰੇਚਨੇਨ ਫਾਸੁਭਾਵਤ੍ਥਾਯ. ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕਾਲਾਭਿਕਙ੍ਖਨਤ੍ਥਾਯਾਤਿ ਅਗ੍ਗਿਕ੍ਖਨ੍ਧੂਪਮਸੁਤ੍ਤ (ਅ. ਨਿ. ੭.੭੨) ਮਘਦੇਵਜਾਤਕਾਦਿਦੇਸਨਾਨਂ (ਜਾ. ੧.੧.੯) ਵਿਯ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾਯ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕਾਲਸ੍ਸ ਆਕਙ੍ਖਨੇਨ. ਸੁਰਾਪਾਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਪਞ੍ਞਾਪਨੇ (ਪਾਚਿ. ੩੨੬) ਵਿਯ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਪਞ੍ਞਾਪਨਤ੍ਥਾਯ. ਬੋਧਨੇਯ੍ਯਸਤ੍ਤੇ ਅਙ੍ਗੁਲਿਮਾਲਾਦਿਕੇ ਬੋਧਨਤ੍ਥਾਯ. ਨਿਬਦ੍ਧਵਾਸਞ੍ਚ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਚਾਰਿਕਾ ਨਿਬਦ੍ਧਚਾਰਿਕਾ.
੨੫੫. ਅਪਰਿਗ੍ਗਹਭਾਵਂ ਕਤ੍ਥਚਿ ਅਲਗ੍ਗਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਯੂਥਂ ਪਹਾਯ…ਪੇ… ਮਤ੍ਤਹਤ੍ਥੀ ਵਿਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਸਹਾਯਕਿਚ੍ਚੋਤਿ ਸਹਾਯਕਿਚ੍ਚਰਹਿਤੋ ਸੀਹੋ ਵਿਯ. ਤੇਨਸ੍ਸ ਏਕਵਿਹਾਰਿਤਂ ਤੇਜਵਨ੍ਤਤਞ੍ਚ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤਦਾ ਪਨ ਕਾਯਵਿਵੇਕੋ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਲਦ੍ਧੁਨ੍ਤਿ ਇਦਮੇਤ੍ਥ ਕਾਰਣਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਬਹੂਹੀਤਿਆਦਿ ਪਨ ਸਭਾਵਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਥੇਰਸ੍ਸ ਪਰਿਸਾ ਸੁਵਿਨੀਤਾ ਚਿਣ੍ਣਗਰੁਵਾਸਾ ਗਰੁਨੋ ਇਚ੍ਛਾਨੁਰੂਪਮੇਵ ਵਤ੍ਤਤਿ.
ਵੁਤ੍ਤਕਾਰਣਯੁਤ੍ਤੇ ਅਦ੍ਧਾਨਗਮਨੇ ਚਾਰਿਕਾਨਂ ਵੋਹਾਰੋ ਸਾਸਨੇ ਨਿਰੁਲ਼੍ਹੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਿਞ੍ਚਾਪੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਕੇਨਚਿਦੇਵ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇਨ ਕਿਸ੍ਮਿਞ੍ਚਿ ਅਤ੍ਥੇ ਪਵਤ੍ਤਾਯ ਸਞ੍ਞਾਯ ਤਨ੍ਨਿਮਿਤ੍ਤਰਹਿਤੇਪਿ ਅਞ੍ਞਸ੍ਮਿਂ ਪਵਤ੍ਤਿ ਰੁਲ਼੍ਹੀ ਨਾਮ. ਵਿਜਿਤਮਾਰਤ੍ਤਾ ਸਙ੍ਗਾਮਵਿਜਯਮਹਾਯੋਧੋ ਵਿਯ. ਅਞ੍ਞਂ ਸੇਵਿਤ੍ਵਾਤਿ ‘‘ਮਮ ਆਗਤਭਾਵਂ ਸਤ੍ਥੁ ਆਰੋਚੇਹੀ’’ਤਿ ਆਰੋਚਨਤ੍ਥਂ ਅਞ੍ਞਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਸੇਵਿਤ੍ਵਾ.
ਭਗਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਤਂਤਂਪੁਗ੍ਗਲਜ੍ਝਾਸਯਾਨੁਰੂਪਂ ਤਦਨੁਚ੍ਛਵਿਕਮੇਵ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਰੋਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਚੂਲ਼ਗੋਸਿਙ੍ਗਸੁਤ੍ਤੇ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਸਾਮਗ੍ਗਿਰਸਾਨਿਸਂਸਨ੍ਤਿ ‘‘ਕਚ੍ਚਿ ਪਨ ਵੋ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਸਮਗ੍ਗਾ ਸਮ੍ਮੋਦਮਾਨਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਮ. ਨਿ. ੧.੩੨੬) ਸਾਮਗ੍ਗਿਰਸਾਨਿਸਂਸਂ ਕਥੇਸਿ. ਆਵਸਥਾਨਿਸਂਸਨ੍ਤਿ ‘‘ਸੀਤਂ ਉਣ੍ਹਂ ਪਟਿਹਨਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਚੂਲ਼ਵ. ੨੯੫, ੩੧੫) ਆਵਸਥਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਂ ਆਨਿਸਂਸਂ. ਸਤਿਪਟਿਲਾਭਿਕਨ੍ਤਿ ਜੋਤਿਪਾਲਤ੍ਥੇਰੇ ਲਾਮਕਂ ਠਾਨਂ ਓਤਿਣ੍ਣਮਤ੍ਤੇ ਮਹਾਬੋਧਿਪਲ੍ਲਙ੍ਕੇ ਪਨ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਂ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਿਤੁਂ ਪਤ੍ਥਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਾਰਮਿਯੋ ਪੂਰੇਨ੍ਤੋ ਆਗਤੋ. ਤਾਦਿਸਸ੍ਸ ਨਾਮ ਪਮਾਦਵਿਹਾਰੋ ਨ ਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਯਥਾ ਕਸ੍ਸਪੋ ਭਗਵਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਤਿਂ ਪਟਿਲਭਿਤੁਂ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਥੇਸਿ, ਤਥਾ ਅਯਂ ਭਗਵਾ ਤਮੇਵ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਕਥਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਘਟਿਕਾਰਸੁਤ੍ਤਂ (ਮ. ਨਿ. ੨.੨੮੨) ਕਥੇਸਿ. ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਧਮ੍ਮੁਦ੍ਦੇਸੇਤਿ – ‘‘ਉਪਨੀਯਤਿ ਲੋਕੋ ਅਦ੍ਧੁਵੋ, ਅਤਾਣੋ ਲੋਕੋ ਅਨਭਿਸ੍ਸਰੋ, ਅਸ੍ਸਕੋ ਲੋਕੋ ਸਬ੍ਬਂ ਪਹਾਯ ਗਮਨੀਯਂ, ਊਨੋ ਲੋਕੋ ਅਤਿਤ੍ਤੋ ਤਣ੍ਹਾਦਾਸੋ ਚਾ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੨.੩੦੫) ਇਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਧਮ੍ਮੁਦ੍ਦੇਸੇ ਕਥੇਸਿ. ਕਾਮਞ੍ਚੇਤੇ ਧਮ੍ਮੁਦ੍ਦੇਸਾ ਰਟ੍ਠਪਾਲਸੁਤ੍ਤੇ (ਮ. ਨਿ. ੨.੩੦੪) ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਰਟ੍ਠਪਾਲਤ੍ਥੇਰੇਨ ਰਞ੍ਞੋ ਕੋਰਬ੍ਯਸ੍ਸ ਕਥਿਤਾ, ਤੇ ਪਨ ਭਗਵਤੋ ਏਵ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਥੇਰੇਨ ਤਤ੍ਥ ਕਥਿਤਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਰਟ੍ਠਪਾਲਸੁਤ੍ਤੇ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਥਾ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਸੁਤ੍ਤੇ – ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ ਜਾਨਤਾ ਪਸ੍ਸਤਾ ਅਰਹਤਾ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੇਨ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਧਮ੍ਮੁਦ੍ਦੇਸਾ ਉਦ੍ਦਿਟ੍ਠਾ’’ਤਿਆਦਿ (ਮ. ਨਿ. ੨.੩੦੫) ਪਾਨਕਾਨਿਸਂਸਕਥਨ੍ਤਿ ‘‘ਅਗ੍ਗਿਹੁਤ੍ਤਂ ਮੁਖਂ ਯਞ੍ਞਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਮ. ਨਿ. ੨.੪੦੦; ਸੁ. ਨਿ. ੫੭੩) ਅਨੁਮੋਦਨਂ ਵਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਪਕਿਣ੍ਣਕਕਥਾਵਸੇਨ ਪਾਨਕਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਂ ਆਨਿਸਂਸਕਥਂ ਕਥੇਸਿ. ਏਕੀਭਾਵੇ ਆਨਿਸਂਸਂ ਕਥੇਸਿ, ਯਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਭਗੁਂ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸੇਸੀ’’ਤਿਆਦਿ (ਮ. ਨਿ. ੩.੨੩੮). ਅਨਨ੍ਤਨਯਨ੍ਤਿ ਅਪਰਿਮਾਣਦੇਸਨਾਨਯਂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਾਦਿਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਂ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਪੁਣ੍ਣ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਕਥਾਯੇਵਾ’’ਤਿਆਦਿ ਬਹੂਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਹਿ ਨਾਨਾਨਯਂ ਦੇਸੇਤਿ. ਕਥਂ ਤਥਾ ਦੇਸਿਤਂ ਥੇਰੋ ਅਞ੍ਞਾਸੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਪਤ੍ਤਸ੍ਸ…ਪੇ… ਅਹੋਸੀ’’ਤਿ.
ਚਾਰਿਕਾਦਿਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਸਤ੍ਤਵਿਸੁਦ੍ਧਿਪਞ੍ਹਵਣ੍ਣਨਾ
੨੫੬. ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯਾਤਿ. ਯਦਾ ਜਾਤਿਭੂਮਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਤ੍ਥੁ ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਥੇਰਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਂ ਭਾਸਿਂਸੁ, ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ. ਸੀਸਾਨੁਲੋਕੀ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਅਨੁਬਨ੍ਧਨਂ ਥੇਰੇਨ ਸਮਾਗਮੇ ਆਦਰਵਸੇਨ ਕਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਤਥਾ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਪਾਠੇ ‘‘ਅਪ੍ਪੇਵ ਨਾਮਾ’’ਤਿਆਦਿ, ‘‘ਤਰਮਾਨਰੂਪੋ’’ਤਿ ਚ. ਯਂ ਪਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ‘‘ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਨਿਲੀਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ, ਤਂ ਅਕਾਰਣਂ. ਨ ਹਿ ਧਮ੍ਮਸੇਨਾਪਤਿ ਤਸ੍ਸ ਥੇਰਸ੍ਸ ਨਿਸਿਨ੍ਨਟ੍ਠਾਨਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾਞਾਣੇਨ ਜਾਨਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ. ‘‘ਕਚ੍ਚਿ ਨੁ ਖੋ ਮਂ ਅਦਿਸ੍ਵਾਵ ਗਮਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਅਯਮ੍ਪਿ ਚਿਨ੍ਤਾ ਆਦਰਵਸੇਨੇਵਾਤਿ ਯੁਤ੍ਤਂ. ਨ ਹਿ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਦਟ੍ਠੁਂ ਆਗਤੋ ਸਾਵਕੋ ਅਪਿ ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਞ੍ਞਾਤਕੋਣ੍ਡਞ੍ਞੋ ਸਤ੍ਥੁਕਪ੍ਪਂ ਧਮ੍ਮਸੇਨਾਪਤਿਂ ਤਤ੍ਥ ਵਸਨ੍ਤਂ ਅਦਿਸ੍ਵਾਵ ਗਚ੍ਛਨਕੋ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥਿ. ਦਿਵਾਵਿਹਾਰਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਪਦਾਨੇ ਉਪਯੋਗਵਚਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਦਿਵਾਵਿਹਾਰਤ੍ਥਾਯਾ’’ਤਿ.
੨੫੭. ਪੁਰਿਮਕਥਾਯਾਤਿ ਪਠਮਾਲਾਪੇ. ਅਪ੍ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਾਯਾਤਿ ਨਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਤਾਯ. ਪਚ੍ਛਿਮਕਥਾ ਨ ਜਾਯਤੀਤਿ ਪਚ੍ਛਾ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਕਥਾਯ ਅਵਸਰੋ ਨ ਹੋਤਿ. ਸਤ੍ਤ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਯੋ ਪੁਚ੍ਛਿ ਦਿਟ੍ਠਸਂਸਨ੍ਦਨਵਸੇਨ. ਞਾਣਦਸ੍ਸਨਵਿਸੁਦ੍ਧਿ ਨਾਮ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੋ. ਯਸ੍ਮਾ ਤਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿਮ੍ਪਿ ਪਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਅਤ੍ਥੇਵ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਚਤੁਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਸੀਲਾਦੀਸੁ ਠਿਤਸ੍ਸਪਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਵਾਸੋ ਮਤ੍ਥਕਂ ਨ ਪਾਪੁਣਾਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਵਾਸਸ੍ਸ ਮਤ੍ਥਕਂ ਅਪ੍ਪਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਸਬ੍ਬਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪੀਤਿ ਸਤ੍ਤਮਮ੍ਪਿ ਪਞ੍ਹਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿ, ਇਤਰੇਸੁ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਮੇਵ ਨਤ੍ਥਿ.
ਅਪ੍ਪਚ੍ਚਯਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਿ ਅਨੁਪਾਦਿਸੇਸਨਿਬ੍ਬਾਨਮਾਹ. ਇਦਾਨਿ ਪਕਾਰਨ੍ਤਰੇਨਪਿ ਅਨੁਪਾਦਾਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਦ੍ਵੇਧਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਗਹਣੂਪਾਦਾਨਨ੍ਤਿ ਦਲ਼੍ਹਗ੍ਗਹਣਭੂਤਂ ਉਪਾਦਾਨਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਕਾਮੁਪਾਦਾਨਾਦਿਕ’’ਨ੍ਤਿ. ਪਚ੍ਚਯੂਪਾਦਾਨਨ੍ਤਿ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਪਚ੍ਚਯਮਾਹ. ਸੋ ਹਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਫਲਂ ਉਪਾਦਿਯਤਿ ਉਪਾਦਾਨਵਸੇਨ ਗਣ੍ਹਤੀਤਿ ਉਪਾਦਾਨਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਪਚ੍ਚਯੂਪਾਦਾਨਂ ਨਾਮ…ਪੇ… ਪਚ੍ਚਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਨੁਪਾਦਾਯ ਆਸਵੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤੀ’’ਤਿ ਵਚਨਤੋ (ਮਹਾਵ. ੨੮, ੩੦) ਅਰਹਤ੍ਤਫਲਂ ਅਨੁਪਾਦਾਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਿ ਕਥੇਨ੍ਤਿ. ਨ ਚ ਉਪਾਦਾਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਉਪਾਦਾਨੇਹਿ ਏਤਂ ਨ ਸਹਿਤਂ ਨਾਪਿ ਉਪਾਦਾਨੇਹਿ ਸਹ ਪਵਤ੍ਤਿ ਹੁਤ੍ਵਾ. ਨ ਚ ਕਞ੍ਚਿ ਧਮ੍ਮਂ ਉਪਾਦਿਯਤੀਤਿ ਕਸ੍ਸਚਿ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਆਰਮ੍ਮਣਕਰਣਵਸੇਨ ਨ ਉਪਾਦਿਯਤਿ. ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤਨ੍ਤੇਤਿ ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗੇਨ ਕਾਤਬ੍ਬਕਿਲੇਸਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਪਰਿਯੋਸਾਨਨ੍ਤੇ ਜਾਤਤ੍ਤਾ. ਅਮਤਧਾਤੁਮੇਵ ਅਨੁਪਾਦਾਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਕਥੇਨ੍ਤਿ, ਕਥੇਨ੍ਤਾਨਞ੍ਚ ਯਥਾ ਤਸ੍ਸ ਕੋਚਿ ਪਚ੍ਚਯੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਏਵਂ ਅਧਿਗਤੋਪਿ ਯਥਾ ਕੋਚਿ ਪਚ੍ਚਯੋ ਨਾਮ ਨ ਹੋਤਿ, ਤਥਾ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਅਪਚ੍ਚਯਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਯਂ ਅਨ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਪੁਨ ਪੁਚ੍ਛਂ ਆਰਭਿ ਅਨੁਪਾਦਾਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਸਰੂਪਤੋ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਤੁਕਾਮੋ.
੨੫੮. ਸਬ੍ਬਪਰਿਵਤ੍ਤੇਸੂਤਿ ਸਬ੍ਬੇਸੁ ਪਞ੍ਹਪਰਿਵਤ੍ਤਨੇਸੁ, ਪਞ੍ਹਵਾਰੇਸੂਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਗਹਣਧਮ੍ਮਮੇਵਾਤਿ ‘‘ਏਤਂ ਮਮਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਗਣ੍ਹਤੀਤਿ ਗਹਣਂ, ਸਹ ਗਹਣੇਨਾਤਿ ਸਗਹਣਂ, ਉਪਾਦਾਨਿਯਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਿਵਟ੍ਟਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ ਵਟ੍ਟਮੇਵ ਅਨੁਗਤੋਤਿ ਵਟ੍ਟਾਨੁਗਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਚਤੁਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਸੀਲਮਤ੍ਤਸ੍ਸਪਿ ਅਭਾਵਤੋ’’ਤਿ. ਯੋ ਪਨ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧੇ ਵਿਵਟ੍ਟੂਪਨਿਸ੍ਸਯੇ ਸੀਲੇ ਠਿਤੋ, ਸੋਪਿ ‘‘ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਇਮੇਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਂ ਅਰਹਤਿ.
ਸਤ੍ਤਵਿਸੁਦ੍ਧਿਪਞ੍ਹਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਸਤ੍ਤਰਥਵਿਨੀਤਵਣ੍ਣਨਾ
੨੫੯. ਨਿਸ੍ਸਕ੍ਕਵਚਨਮੇਤਂ ‘‘ਯਾਵ ਹੇਟ੍ਠਿਮਸੋਪਾਨਕਲ਼ੇਵਰਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ. ਅਤ੍ਥੋਤਿ ਪਯੋਜਨਂ. ਚਿਤ੍ਤਵਿਸੁਦ੍ਧਿ ਹੇਤ੍ਥ ਸੀਲਵਿਸੁਦ੍ਧਿਂ ਪਯੋਜੇਤਿ ਤਸ੍ਸ ਤਦਤ੍ਥਤ੍ਤਾ. ਸੀਲਵਿਸੁਦ੍ਧਿਕਿਚ੍ਚਂ ਕਤਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ ਸਮਾਧਿਸਂਵਤ੍ਤਨਤੋ. ਸਮਾਧਿਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਾ ਹਿ ਸੀਲਵਿਸੁਦ੍ਧਿ ਨਾਮ. ਸਬ੍ਬਪਦੇਸੂਤਿ ‘‘ਚਿਤ੍ਤਵਿਸੁਦ੍ਧਿ ਯਾਵਦੇਵ ਦਿਟ੍ਠਿਵਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਥਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਸਬ੍ਬਪਦੇਸੁ, ਦਿਟ੍ਠਿਵਿਸੁਦ੍ਧਿਯਂ ਠਿਤਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਵਿਸੁਦ੍ਧਕਿਚ੍ਚਂ ਕਤਂ ਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿਆਦਿਨਾ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ.
ਸਾਵਤ੍ਥਿਨਗਰਂ ਵਿਯ ਸਕ੍ਕਾਯਨਗਰਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ. ਸਾਕੇਤਨਗਰਂ ਵਿਯ ਨਿਬ੍ਬਾਨਨਗਰਂ ਪਾਪੁਣਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ. ਅਚ੍ਚਾਯਿਕਸ੍ਸ ਕਿਚ੍ਚਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦਕਾਲੋ ਵਿਯ ਨਵਮੇਨੇਵ ਖਣੇਨ ਪਤ੍ਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਅਭਿਸਮਯਕਿਚ੍ਚਸ੍ਸ ਉਪਾਦਕਾਲੋ. ਯਥਾ ਰਞ੍ਞੋ ਸਤ੍ਤਮੇਨ ਰਥਵਿਨੀਤੇਨ ਸਾਕੇਤੇ ਅਨ੍ਤੇਪੁਰਦ੍ਵਾਰੇ ਓਰੁਲ਼੍ਹਸ੍ਸ ਨ ਤਾਵ ਕਿਚ੍ਚਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਸਂਵਿਧਾਤਬ੍ਬਸਂਵਿਧਾਨਂ ਞਾਤਿਮਿਤ੍ਤਗਣਪਰਿਵੁਤਸ੍ਸ ਸੁਰਸਭੋਜਨਪਰਿਭੋਗੇ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਨਾਮ ਸਿਯਾ, ਏਵਮੇਤਂ ਞਾਣਦਸ੍ਸਨਵਿਸੁਦ੍ਧਿਯਾ ਕਿਲੇਸੇ ਖੇਪੇਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂਯੇਵ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਿਪਹਾਨਸਾਧਕਅਰਿਯਫਲਸਮਙ੍ਗਿਕਾਲੇ ਅਭਿਸਮਯਕਿਚ੍ਚਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯੋਗਿਨੋ…ਪੇ… ਕਾਲੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਪਰੋਪਣ੍ਣਾਸ ਕੁਸਲਧਮ੍ਮਾ ਨਾਮ ਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾ ਫਸ੍ਸਾਦਯੋ ਪਰੋਪਣ੍ਣਾਸ ਅਨਵਜ੍ਜਧਮ੍ਮਾ. ਨਿਰੋਧਸਯਨੇਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸਯਨੇ.
‘‘ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਯੋ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਕਥਾਵਤ੍ਥੂਨੀ’’ਤਿ ਵਾ ਅਤ੍ਥਤੋ ਏਕਂ, ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਮੇਵ ਨਾਨਨ੍ਤਿ ਤੇਸਂ ਅਤ੍ਥਤੋ ਅਨਞ੍ਞਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਇਤੀ’’ਤਿ ਆਰਦ੍ਧਂ. ਆਯਸ੍ਮਾ ਪੁਣ੍ਣੋ ਦਸ ਕਥਾਵਤ੍ਥੂਨਿ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸੀਤਿ ਸਤ੍ਤ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਯੋ ਨਾਮ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨ੍ਤੋਪਿ ਦਸ ਕਥਾਵਤ੍ਥੂਨਿ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸਿ ਤੇਸਂ ਅਤ੍ਥਤੋ ਅਨਞ੍ਞਤ੍ਤਾ. ਏਤੇਨੇਵ ਧਮ੍ਮਸੇਨਾਪਤਿ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਤ੍ਥੇਰੋ ਸਤ੍ਤ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਯੋ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਦਸ ਕਥਾਵਤ੍ਥੂਨਿ ਪੁਚ੍ਛੀਤਿ ਅਯਮ੍ਪਿ ਅਤ੍ਥੋ ਵੁਤ੍ਤੋਵਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਹਂ. ਕਿਂ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪੁਚ੍ਛੀਤਿ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਪਰਿਯਾਯੇਨ ਕਥਾਵਤ੍ਥੂਨਿ ਪੁਚ੍ਛਾਮੀਤਿ ਕਿਂ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਦਸਕਥਾਵਤ੍ਥੁਲਾਭਿਨਂ ਥੇਰਂ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਯੋ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਪੁਚ੍ਛਿਤਟ੍ਠਾਨੇਯੇਵ ਪੁਚ੍ਛਨੇਨ ਕਿਂ ਤਿਤ੍ਥਕੁਸਲੋ ਵਾ ਪਨ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵਿਸਯਸ੍ਮਿਂ ਪੁਚ੍ਛਿ, ਉਦਾਹੁ ਪਾਨੀਯਤ੍ਥਿਕਮਤਿਤ੍ਥੇਹਿ ਛਿਨ੍ਨਤਟੇਹਿ ਪਾਤੇਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਅਤਿਤ੍ਥਕੁਸਲੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਟ੍ਠਾਨੇ ਅਵਿਸਯਸ੍ਮਿਂ ਪੁਚ੍ਛੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਪਕ੍ਖੇਪਿ ਅਤ੍ਥਯੋਜਨਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਯਦਤ੍ਥਮਸ੍ਸ ਵਿਚਾਰਣਾ ਆਰਦ੍ਧਾ, ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੇਨ ‘‘ਤਿਤ੍ਥਕੁਸਲੋ ਹੁਤ੍ਵਾ’’ਤਿਆਦਿਂ ਵਤ੍ਵਾ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਕਥਾਵਤ੍ਥੂਨਂ ਅਤ੍ਥਤੋ ਅਨਞ੍ਞਤ੍ਤੇਪਿ ਅਯਂ ਵਿਸੇਸੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਯਂ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਦਮਿਨਾਤਿ ਯਂ ‘‘ਸਂਖਿਤ੍ਤਂ, ਵਿਤ੍ਥਿਣ੍ਣ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਇਮਿਨਾ ਇਦਾਨਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੇਨ ਨਯੇਨ ਵਿਧਿਨਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.