੨. ਦੁਤਿਯਪਾਰਾਜਿਕਵਣ੍ਣਨਾ

ਗਾਮਾ ਵਾ ਅਰਞ੍ਞਾ ਵਾਤਿ ਲਕ੍ਖਣਾਨੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਕਤ੍ਤਾ ਆਦਿਮ੍ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਸਬ੍ਬਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਵਿਨਯਪਿਟਕੇ ਗਾਮੋ, ਗਾਮੂਪਚਾਰੋ, ਗਾਮਕ੍ਖੇਤ੍ਤਂ, ਗਾਮਸੀਮਾ, ਗਾਮਸੀਮੂਪਚਾਰੋਤਿ ਪਞ੍ਚਵਿਧੋ ਗਾਮਭੇਦੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਤਥਾ ਆਰਞ੍ਞਕਸੀਮਾਯ ਏਕਂ ਅਗਾਮਕਂ ਅਰਞ੍ਞਂ, ਸਂਵਿਧਾਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਂ (ਪਾਚਿ. ੧੮੦ ਆਦਯੋ) ਏਕਂ, ਸਗਾਮਕਂ ਏਕਂ, ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸੀਮਾਯ ਏਕਂ, ਗਣਮ੍ਹਾਓਹੀਯਨਕਸ੍ਸ (ਪਾਚਿ. ੬੯੧) ਏਕਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਚਵਿਧੋ ਅਰਞ੍ਞਭੇਦੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਤਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥਿ ਗਾਮੋ ਨ ਗਾਮਪਰਿਹਾਰਂ ਕਤ੍ਥਚਿ ਲਭਤਿ, ਅਤ੍ਥਿ ਗਾਮੋ ਨ ਗਾਮਕਿਚ੍ਚਂ ਕਰੋਤਿ, ਤਥਾ ਅਤ੍ਥਿ ਅਰਞ੍ਞਂ ਨ ਅਰਞ੍ਞਪਰਿਹਾਰਂ ਕਤ੍ਥਚਿ ਲਭਤਿ, ਅਤ੍ਥਿ ਅਰਞ੍ਞਂ ਨ ਅਰਞ੍ਞਕਿਚ੍ਚਂ ਕਰੋਤੀਤਿ ਅਯਮ੍ਪਿ ਭੇਦੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

ਤਤ੍ਥ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸੀਮਾਸਮ੍ਮਨ੍ਨਨਕਮ੍ਮਵਾਚਾਯ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਗਾਮਞ੍ਚ ਗਾਮੂਪਚਾਰਞ੍ਚਾ’’ਤਿ (ਮਹਾਵ. ੧੪੪) ਏਤ੍ਥ ਗਾਮੋ ਨਾਮ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ ਚੇ, ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੋ, ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ ਚੇ, ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੋਕਾਸਤੋ ਅਨ੍ਤੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਅਯਂ ਉਦੋਸਿਤਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ‘‘ਅਨ੍ਤੋਗਾਮੋ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੪੭੮) ਆਗਤੋ. ਸਾਸਙ੍ਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ‘‘ਅਨ੍ਤਰਘਰ’’ਨ੍ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੬੫੪) ਆਗਤੋ ਅਨਾਸਙ੍ਕਤੋ. ਯਥਾਹ ‘‘ਅਨ੍ਤਰਘਰੇ ਨਿਕ੍ਖਿਪੇਯ੍ਯਾਤਿ ਸਮਨ੍ਤਾ ਗੋਚਰਗਾਮੇ ਨਿਕ੍ਖਿਪੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੬੫੪). ਤਥਾ ਅਨ੍ਤਰਘਰਪ੍ਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਾਨਂ ਸੇਖਿਯਾਨਂ ਅਯਮੇਵ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ‘‘ਯਾ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਏਕਾ ਗਾਮਨ੍ਤਰਂ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ (ਪਾਚਿ. ੬੮੭) ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਅਯਮੇਵ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ ‘‘ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿਯਾ, ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ.

ਯੇਸੁ ਪੁਰਾਣਪੋਤ੍ਥਕੇਸੁ ‘‘ਉਪਚਾਰਂ ਓਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿਯਾ’’ਤਿ ਲਿਖਿਤਂ, ਤਂ ਵਿਕਾਲੇ ਗਾਮਪ੍ਪਵੇਸਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਸੁ ਆਚਿਣ੍ਣਂ ਨਯਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਮਾਦੇਨ ਲਿਖੀਯਤਿ, ਨ ਪਮਾਣਂ. ਯੇਸੁ ਚ ਪੋਤ੍ਥਕੇਸੁ ਵਿਕਾਲੇ ਗਾਮਪ੍ਪਵੇਸਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਸ੍ਸ ਵਿਭਙ੍ਗੇ (ਪਾਚਿ. ੫੧੩) ‘‘ਗਾਮਂ ਪਵਿਸੇਯ੍ਯਾਤਿ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਲਿਖੀਯਤਿ, ਸਾ ਪਮਾਦਲੇਖਾ. ਉਪਚਾਰਂ ਓਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਤਤ੍ਥ ਪਾਠੋ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹਿ ਸਮਨ੍ਤਪਾਸਾਦਿਕਾਯਂ ‘‘ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰੋ ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ (ਪਾਚਿ. ਅਟ੍ਠ. ੫੧੨). ਇਧ ਕਙ੍ਖਾਵਿਤਰਣਿਯਮ੍ਪਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸਨ੍ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਅਨਾਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾਤਿ…ਪੇ… ਉਪਚਾਰਂ ਓਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿ (ਕਙ੍ਖਾ. ਅਟ੍ਠ. ਵਿਕਾਲਗਾਮਪ੍ਪਵੇਸਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ).

ਯਂ ਪਨ ਕਤ੍ਥਚਿ ਪੋਤ੍ਥਕੇ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਗਾਮਨ੍ਤਰਾਧਿਕਾਰੇ ਏਕੇਨ ਪਾਦੇਨ ਇਤਰਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਂ ਵਾ ਅਤਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤੇ, ਉਪਚਾਰਂ ਵਾ ਓਕ੍ਕਨ੍ਤੇ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਂ, ਦੁਤਿਯੇਨ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਮਤ੍ਤੇ, ਓਕ੍ਕਨ੍ਤਮਤ੍ਤੇ ਚ ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸੋ’’ਤਿ ਪਾਠੋ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਓਕ੍ਕਨ੍ਤੇ, ਓਕ੍ਕਨ੍ਤਮਤ੍ਤੇ’’ਤਿ ਏਤਾਨਿ ਪਦਾਨਿ ਅਧਿਕਾਨਿ, ਕੇਵਲਂ ਲਿਖਿਤਕੇਹਿ ਅਞ੍ਞੇਹਿ ਲਿਖਿਤਾਨਿ. ਕਤ੍ਥਚਿ ਪੋਤ੍ਥਕੇ ‘‘ਓਕ੍ਕਨ੍ਤਮਤ੍ਤੇ ਚਾ’’ਤਿ ਪਦਂ ਨ ਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਇਤਰਂ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਤਾਨਿ ਦ੍ਵੇ ਪਦਾਨਿ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਵਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ. ‘‘ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਂ ਅਤਿਕ੍ਕਾਮੇਨ੍ਤਿਯਾ’’ਤਿ (ਪਾਚਿ. ੬੯੨) ਹਿ ਪਾਲ਼ਿ. ਤਥਾ ਸਮਨ੍ਤਪਾਸਾਦਿਕਾਯ (ਪਾਚਿ. ਅਟ੍ਠ. ੬੯੨) ਵਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ. ‘‘ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਾਰਹਟ੍ਠਾਨਂ ਏਕੇਨ ਪਾਦੇਨ ਅਤਿਕ੍ਕਮਤਿ, ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਂ, ਦੁਤਿਯੇਨ ਅਤਿਕ੍ਕਮਤਿ, ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸੋ. ਅਪਿਚੇਤ੍ਥ ਸਕਗਾਮਤੋ…ਪੇ… ਏਕੇਨ ਪਾਦੇਨ ਇਤਰਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੇ ਵਾ ਉਪਚਾਰੇ ਵਾ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤੇ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਂ, ਦੁਤਿਯੇਨ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਮਤ੍ਤੇ ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸੋ’’ਤਿ (ਪਾਚਿ. ਅਟ੍ਠ. ੬੯੨) ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਗਣ੍ਠਿਪਦੇ ਚਸ੍ਸ ‘‘ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਂ ਅਤਿਕ੍ਕਾਮੇਨ੍ਤਿਯਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਉਪਚਾਰੇਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਨੁਗਣ੍ਠਿਪਦੇ ਚ ‘‘ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਂ ‘ਓਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿਯਾ’ਤਿਪਿ ਪੋਤ੍ਥਕੇਸੁ ਏਕਚ੍ਚੇਸੁ ਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਂ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਪਰਮ੍ਪਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਂ ‘ਅਤਿਕ੍ਕਾਮੇਨ੍ਤਿਯਾ’ਤਿ ਵਚਨੇਨਾਪਿ ਏਵਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ – ਵਿਕਾਲੇ ਗਾਮਪ੍ਪਵੇਸਨੇ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤਾਨਂ ਏਵ ਵਸੇਨ ਉਪਚਾਰੋ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਇਤਰਥਾ ਯਥਾ ਏਤ੍ਥ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਾਰਹਟ੍ਠਾਨਂ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਂ ਵਿਯ ਕਤ੍ਵਾ ‘ਅਤਿਕ੍ਕਾਮੇਨ੍ਤਿਯਾ’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਏਵਂ ਤਤ੍ਥਾਪਿ ‘ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਂ ਅਤਿਕ੍ਕਾਮੇਨ੍ਤਸ੍ਸਾ’ਤਿ ਵਦੇਯ੍ਯ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਤਤ੍ਥ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਾਰਹਟ੍ਠਾਨਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿਮੇਕੋ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤੋ ਉਪਚਾਰੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਦਤ੍ਥਦੀਪਨਤ੍ਥਂ ‘ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਂ ਓਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸਾ’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ.

ਯਂ ਪਨ ਅਨ੍ਧਕਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਾਰਹਟ੍ਠਾਨਂਯੇਵ ਉਪਚਾਰਨ੍ਤਿ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਪਅਕ੍ਖੇਪਾਰਹਟ੍ਠਾਨਾਨਂ ਨਿਨ੍ਨਾਨਾਕਰਣਦੀਪਨਤ੍ਥਂ ਉਪਚਾਰਂ ਓਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਪਾਲ਼ਿਵਿਸੇਸਮਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸ ਇਧ ਉਪਚਾਰੋ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੋ ਯਥਾ ਭਵੇਯ੍ਯ, ਤਂ ਉਪਚਾਰਂ ਪਠਮਂ ਪਾਦਂ ਅਤਿਕ੍ਕਾਮੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ, ਦੁਤਿਯਂ ਪਾਦਂ ਅਤਿਕ੍ਕਾਮੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਮੇਵ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਵਿਸੇਸਸਮ੍ਭਵਤੋਤਿ. ਪੋਰਾਣਗਣ੍ਠਿਪਦੇ ‘‘ਉਪਚਾਰਂ ਅਤਿਕ੍ਕਾਮੇਨ੍ਤਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਗਾਮਨ੍ਤਰਾਪਤ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਇਧ ਕਙ੍ਖਾਵਿਤਰਣਿਯਾ ‘‘ਏਕੇਨ ਪਾਦੇਨ ਇਤਰਸ੍ਸ…ਪੇ… ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਮਤ੍ਤੇ ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸੋ’’ਤਿ ਅਯਮੇਵ ਪਾਠੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਇਮੇਸੁ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋਵ ਗਾਮੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਇਮਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਦੀਪਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਗਾਮੋ ਨਾਮ ਏਕਕੁਟਿਕੋਪੀ’’ਤਿਆਦਿ (ਪਾਰਾ. ੯੨) ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਮਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਅਸਤਿਪਿ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਾਤਿਕ੍ਕਮੇ, ਉਪਚਾਰੋਕ੍ਕਮਨੇ ਵਾ ਅਨ੍ਤਰਾਰਾਮਤੋ ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੁਪਸ੍ਸਯਤੋ ਵਾ ਤਿਤ੍ਥਿਯਸੇਯ੍ਯਤੋ ਵਾ ਪਟਿਕ੍ਕਮਨਤੋ ਵਾ ਤਂ ਗਾਮਂ ਪਵਿਸਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤਰਾਰਾਮਪਰਿਕ੍ਖੇਪਸ੍ਸ, ਉਪਚਾਰਸ੍ਸ ਵਾ ਅਤਿਕ੍ਕਮਨਵਸੇਨ ਗਾਮਪਚ੍ਚਯਾ ਆਪਤ੍ਤਿਯੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.

ਗਾਮੂਪਚਾਰੋ ਪਨ ‘‘ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਾਮਞ੍ਚ ਗਾਮੂਪਚਾਰਞ੍ਚਾ’’ਤਿ (ਮਹਾਵ. ੧੪੪) ਏਤ੍ਥ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੋਵ, ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੋਕਾਸੋਵ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ‘‘ਗਾਮੂਪਚਾਰੋਤਿ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੋ, ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੋਕਾਸੋ. ਤੇਸੁ ਅਧਿਟ੍ਠਿਤਤੇਚੀਵਰਿਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਰਿਹਾਰਂ ਨ ਲਭਤੀ’’ਤਿ (ਮਹਾਵ. ਅਟ੍ਠ. ੧੪੪). ਕਿਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਕਾਰਣਂ, ਯੇਨ ਅਯਂ ਗਾਮੋ, ਗਾਮੂਪਚਾਰੋ ਚ ਇਧ ਅਞ੍ਞਥਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਤਥਾਤਿ? ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਤੋ ‘‘ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ‘ਭਗਵਤਾ ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸਮ੍ਮੁਤਿ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਾ’ਤਿ ਅਨ੍ਤਰਘਰੇ ਚੀਵਰਾਨਿ ਨਿਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤੀ’’ਤਿ (ਮਹਾਵ. ੧੪੩) ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਹਿ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ‘‘ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਾਮਞ੍ਚ ਗਾਮੂਪਚਾਰਞ੍ਚਾ’’ਤਿ (ਮਹਾਵ. ੧੪੪) ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਯਤ੍ਥ ਅਨ੍ਤਰਘਰਸਞ੍ਞਾ, ਤਤ੍ਥ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸੀਮਾ ਨ ਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਤੇਨ ਚ ਉਦੋਸਿਤਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ‘‘ਅਨ੍ਤੋਗਾਮੇ ਚੀਵਰਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤੋਗਾਮੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੪੭੮) ਚ ‘‘ਸਭਾਯੇ ਵਾ ਦ੍ਵਾਰਮੂਲੇ ਵਾ, ਹਤ੍ਥਪਾਸਾ ਵਾ ਨ ਵਿਜਹਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਪ੍ਪਿਯਭੂਮਿਯਂ ਵਸਨ੍ਤੋਯੇਵ ਹਿ ਕਪ੍ਪਿਯਭੂਮਿਯਂ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਰਕ੍ਖਤਿ. ਸਾਸਙ੍ਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਪਨ ‘‘ਯਸ੍ਮਾ ਯਤ੍ਥ ਗਾਮੇ ਚੀਵਰਂ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ, ਤੇਨ ਗਾਮੇਨ ਵਿਪ੍ਪਵਸਨ੍ਤੋ ਚੀਵਰੇਨ ਵਿਪ੍ਪਵਸਤੀਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਪੁਨ ਗਾਮਸੀਮਂ ਓਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਵਸਿਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਮਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਗਾਮਸੀਮਾ ਗਾਮੋ ਨਾਮਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ. ਤਤ੍ਥ ਵਿਕਾਲੇ ਗਾਮਪ੍ਪਵੇਸਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਿਭਙ੍ਗੇ ‘‘ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ (ਪਾਚਿ. ੫੧੩) ਵਚਨਤੋ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੋ ਨ ਗਾਮੋ. ਕਿਨ੍ਤੁ ਗਾਮੂਪਚਾਰੋਤਿ ਲੇਸੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤਂ ਹੋਤਿ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਿਭਙ੍ਗੇ ‘‘ਗਾਮੂਪਚਾਰੋ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਆਰਭਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਘਰੂਪਚਾਰੇ ਠਿਤਸ੍ਸ ਮਜ੍ਝਿਮਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤੋ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੋਕਾਸੋ ਗਾਮੂਪਚਾਰੋਤਿ ਸਿਦ੍ਧਂ. ਤਦਤ੍ਥਸਮ੍ਭਵਤੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਘਰੂਪਚਾਰੇ ਠਿਤਸ੍ਸ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤੋ ਗਾਮੂਪਚਾਰੋਤਿ ਕੁਰੁਨ੍ਦਟ੍ਠਕਥਾਯਂ, ਮਹਾਪਚ੍ਚਰਿਯਮ੍ਪਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਉਪਚਾਰੋ ਹਿ ‘‘ਗਾਮੋ ਏਕੂਪਚਾਰੋ ਨਾਨੂਪਚਾਰੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਦ੍ਵਾਰਂ, ‘‘ਅਜ੍ਝੋਕਾਸੋ ਏਕੂਪਚਾਰੋ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਮਨ੍ਤਾ ਸਤ੍ਤਬ੍ਭਨ੍ਤਰਸਙ੍ਖਾਤਂ ਪਮਾਣਂ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਗਾਮੂਪਚਾਰੋਤਿ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੋ, ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੋਕਾਸੋ’’ਤਿ ਅਨ੍ਧਕਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਤਥਾ ਕੁਰੁਨ੍ਦਿਯਂ, ਮਹਾਪਚ੍ਚਰਿਯਞ੍ਚ. ਤਥਾ ਪਾਲ਼ਿਯਮ੍ਪਿ ‘‘ਅਜ੍ਝਾਰਾਮੋ ਨਾਮ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਰਾਮਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੋ ਆਰਾਮੋ, ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰੋ. ਅਜ੍ਝਾਵਸਥੋ ਨਾਮ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਵਸਥਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੋ ਆਵਸਥੋ, ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਮਹਾਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਨ ‘‘ਗਾਮੂਪਚਾਰੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਦੁਤਿਯੋ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤੋ ਉਪਚਾਰੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ.

‘‘ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਂ ਓਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਪਾਲ਼ਿਵਿਸੇਸਸਮ੍ਭਵਤੋ ਚ ਪਠਮੋ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤੋ ਗਾਮੋ ਏਵ, ਦੁਤਿਯੋ ਗਾਮੂਪਚਾਰੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਨ ਗਾਮਸ੍ਸ ਇਨ੍ਦਖੀਲੇ ਠਿਤਸ੍ਸ ਮਜ੍ਝਿਮਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤੋ ਗਾਮੂਪਚਾਰੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਭੇਦੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਦੁਵਿਧੋ ਉਪਚਾਰੋ, ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧੋ ਉਪਚਾਰੋ ਯਤ੍ਥ ਸਮ੍ਭਵਤਿ, ਯਤ੍ਥ ਚ ਨ ਸਮ੍ਭਵਤਿ, ਤਂ ਸਬ੍ਬਂ ਦਸ੍ਸਿਤਂ ਹੋਤਿ.

ਗਾਮਖੇਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਗਾਮਸੀਮਾਯ ਚ ਲਕ੍ਖਣਂ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਮੇਵ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਉਭਯਞ੍ਹਿ ਅਤ੍ਥਤੋ ਏਕਂ. ਤਤ੍ਥ ਗਾਮਸੀਮਾਯ ਗਾਮਭਾਵੋ ਸਾਸਙ੍ਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਸੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

ਗਾਮਸੀਮੂਪਚਾਰੋ ਨਾਮ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਕਟ੍ਠਤਿਣਪੁਪ੍ਫਫਲਾਦਿਅਤ੍ਥਿਕਾਨਂ ਵਨਚਰਕਾਨਂ ਵਲਞ੍ਜਨਟ੍ਠਾਨਂ. ਇਮਸ੍ਸ ਗਾਮਸੀਮੂਪਚਾਰਭਾਵੋ ਉਦੋਸਿਤਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ, ‘‘ਅਗਾਮਕੇ ਅਰਞ੍ਞੇ ਸਮਨ੍ਤਾ ਸਤ੍ਤਬ੍ਭਨ੍ਤਰਾ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੪੯੪) ਆਗਤਟ੍ਠਾਨੇ ਖਨ੍ਧਕੇ (ਮਹਾਵ. ੧੪੭) ਚ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਏਤ੍ਥ ਹਿ ਭਗਵਾ ਗਾਮਨ੍ਤਵਾਸੀਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸੀਮਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਯਂ ਗਾਮਂ ਵਾ ਨਿਗਮਂ ਵਾ ਉਪਨਿਸ੍ਸਾਯ ਵਿਹਰਤੀ’’ਤਿ (ਮਹਾਵ. ੧੪੭) ਵਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤਦਨਨ੍ਤਰਮੇਵ ‘‘ਅਗਾਮਕੇ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਸਤ੍ਤਬ੍ਭਨ੍ਤਰਸੀਮਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਗਾਮਂ ਵਾ ਨਿਗਮਂ ਵਾ ਉਪਨਿਸ੍ਸਾਯ ਨ ਵਿਹਰਤਿ, ਕੇਵਲਂ ਨਾਵਾਯਂ ਵਾ ਥਲਮਗ੍ਗੇਨ ਵਾ ਅਦ੍ਧਾਨਮਗ੍ਗਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਸਤ੍ਤਬ੍ਭਨ੍ਤਰਸੀਮਾ ਲਬ੍ਭਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹਿ ‘‘ਏਕਕੁਲਸ੍ਸ ਸਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ, ਸਤ੍ਥੇ ਚੀਵਰਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਪੁਰਤੋ ਵਾ ਪਚ੍ਛਤੋ ਵਾ ਸਤ੍ਤਬ੍ਭਨ੍ਤਰਾ ਨ ਵਿਜਹਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ (ਪਾਰਾ. ੪੮੯). ਇਦਮੇਵ ਅਰਞ੍ਞਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਆਰਞ੍ਞਕਸੀਮਾਯ ਏਕਂ ਅਗਾਮਕਂ ਅਰਞ੍ਞ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਯਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਅਗਾਮਕੇ ਅਰਞ੍ਞੇ ਅਦ੍ਧਯੋਜਨੇ ਅਦ੍ਧਯੋਜਨੇ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ (ਪਾਚਿ. ੪੧੪) ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਦਂ ਸਂਵਿਧਾਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਂ ਏਕਂ ਅਗਾਮਕਂ ਅਰਞ੍ਞਂ ਨਾਮ.

ਪੁਰਿਮੇਨ ਪਨ ਸਘਰਂ ਸਙ੍ਗਹਿਤਂ, ਇਮਿਨਾ ਤਮਸਙ੍ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ. ਯਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਗਣਮ੍ਹਾ ਓਹੀਯਨਾਧਿਕਾਰੇ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ (ਪਾਚਿ. ਅਟ੍ਠ. ੬੯੨) ‘‘ਅਗਾਮਕੇ ਅਰਞ੍ਞੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਬਹਿ ਇਨ੍ਦਖੀਲਾ ਸਬ੍ਬਮੇਤਂ ਅਰਞ੍ਞ’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਲਕ੍ਖਣਂ ਅਰਞ੍ਞਂ. ਤਂ ਪਨੇਤ ਕੇਵਲਂ ਗਾਮਾਭਾਵੇਨ ‘ਅਗਾਮਕ’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਵਿਞ੍ਝਾਟਵਿਸਦਿਸਤਾਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਆਰਞ੍ਞਕਂ ਨਾਮ ਸੇਨਾਸਨਂ ਪਞ੍ਚਧਨੁਸਤਿਕਂ ਪਚ੍ਛਿਮ’’ਨ੍ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੬੫੪; ਪਾਚਿ. ੫੭੩) ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਦਂ ਆਰਞ੍ਞਕਸੇਨਾਸਨਂ ਨਾਮ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਤੋ ਬਹਿ, ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਨ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੋਕਾਸਤੋ ਬਹਿ ਸਰੁਕ੍ਖਂ ਵਾ ਅਰੁਕ੍ਖਂ ਵਾ ਵਿਹਾਰੇ ਕੁਨ੍ਨਦਿਸਮਾਕਿਣ੍ਣਮ੍ਪਿ ਅਰਞ੍ਞਂ ਨਾਮ. ਤਥਾ ‘‘ਗਣਮ੍ਹਾ ਓਹੀਯਨਕਸ੍ਸ ਏਕ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਦਂ ਅਰਞ੍ਞਂਵ. ਇਦਂ ਪਨ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਗਾਮਕਭਾਵੇਨ ਆਗਤਟ੍ਠਾਨੇ ਵੁਤ੍ਤਲਕ੍ਖਣਮੇਵ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਬਹਿ ਇਨ੍ਦਖੀਲਾ ਦਸ੍ਸਨੂਪਚਾਰਵਿਜਹਨੇ ਏਕਮੇਵ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਕਰੋਤਿ, ਤਤੋ ਉਦ੍ਧਂ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ. ‘‘ਸਂਵਿਧਾਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਂ ਏਕ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਪਨ ਅਦ੍ਧਯੋਜਨੇ ਅਦ੍ਧਯੋਜਨੇ ਏਕੇਕਂ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਕਰੋਤਿ, ਨ ਤਤੋ ਓਰਂ. ਇਤਰਾਨਿ ਤੀਣਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਪਰਿਚ੍ਛੇਦਤੋ ਓਰਮੇਵ ਤਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਵਿਧਿਂ ਨ ਸਮ੍ਪਾਦੇਨ੍ਤਿ, ਪਰਂ ਸਮ੍ਪਾਦੇਨ੍ਤਿ. ਏਵਮੇਤੇਸਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਨਾਨਤ੍ਤਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਤਤ੍ਥ ਪਞ੍ਚਵਿਧੇ ਗਾਮੇ ਯੋ ‘‘ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਇਨ੍ਦਖੀਲੇ ਠਿਤਸ੍ਸ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤੋ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੯੨) ਵੁਤ੍ਤੋ, ਸੋ ਨ ਕਤ੍ਥਚਿ ਵਿਨਯਪਿਟਕੇ ਉਪਯੋਗਂ ਗਤੋ, ਕੇਵਲਂ ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੋਕਾਸਤੋ ਅਪਰੋ ਏਕੋ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤੋ ਗਾਮੂਪਚਾਰੋ ਨਾਮਾਤਿ ਦੀਪਨਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸਪਿ ਚੇ ਗਾਮਸ੍ਸ ਏਕੋ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤੋ ਕਪ੍ਪਿਯਭੂਮਿਸਮਾਨੋ ਉਪਚਾਰੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਪਗੇਵ ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੋਕਾਸਤੋ ਏਕੋ. ਸੋ ਪਨ ਪਾਕਟਤ੍ਤਾ ਚ ਅਜ੍ਝੋਕਾਸਤ੍ਤਾ ਚ ਓਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਕਰੋਤਿ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਗਾਮਨ੍ਤਰਾਪਤ੍ਤਿਂ. ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਹਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਦੁਤਿਯਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤਸਙ੍ਖਾਤੇ ਗਾਮੂਪਚਾਰੇ ਵਸਨ੍ਤੀ ਆਪਤ੍ਤਿਞ੍ਚ ਆਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਗਾਮਂ ਪਵਿਸਨ੍ਤੀ ਗਾਮਨ੍ਤਰਾਪਤ੍ਤਿਞ੍ਚ. ਤਾਸਞ੍ਹਿ ਠਿਤਟ੍ਠਾਨਂ ਅਰਞ੍ਞਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ ‘‘ਤਾਵਦੇਵ ਛਾਯਾ ਮੇਤਬ੍ਬਾ…ਪੇ… ਤਸ੍ਸਾ ਤਯੋ ਚ ਨਿਸ੍ਸਯੇ, ਅਟ੍ਠ ਚ ਅਕਰਣੀਯਾਨਿ ਆਚਿਕ੍ਖੇਯ੍ਯਾਥਾ’’ਤਿ (ਚੂਲ਼ਵ. ੪੩੦) ਵਚਨਤੋ. ਅਰਞ੍ਞਪ੍ਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਾਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਂ, ਵਿਕਾਲੇਗਾਮਪ੍ਪਵੇਸਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਸ੍ਸ (ਪਾਚਿ. ੫੦੮) ਚ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਨਂ ਅਸਾਧਾਰਣਤ੍ਤਾ ਚ ਅਨ੍ਤਰਾਰਾਮਭਿਕ੍ਖੁਨੁਪਸ੍ਸਯਪ੍ਪਟਿਕ੍ਕਮਨਾਦੀਨਂ ਕਪ੍ਪਿਯਭੂਮਿਭਾਵਵਚਨਤੋ ਚ ‘‘ਏਕਾ ਗਣਮ੍ਹਾ ਓਹੀਯੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਗਾਮਕੇ ਅਰਞ੍ਞੇ ਦੁਤਿਯਿਕਾਯ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਦਸ੍ਸਨੂਪਚਾਰਂ ਵਾ ਸਵਨੂਪਚਾਰਂ ਵਾ ਵਿਜਹਨ੍ਤਿਯਾ ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿਸਿਕ੍ਖਾਪਦਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਤੋ (ਪਾਚਿ. ੬੯੨) ਚ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਕ੍ਖਨ੍ਧਕਨਯਏਨ ਵਾ ਯਸ੍ਮਾ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਇਨ੍ਦਖੀਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਨੀਯਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਅਨ੍ਤਰਘਰੇ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਚੀਵਰੇ ਸਤਿ ਚਤੁਰਙ੍ਗਸਮੋਧਾਨੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਵਸਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਗਾਮਕਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ.

ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸੀਮਾਯ ਏਕਂ ਨਾਮ ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਅਰਞ੍ਞੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ, ਯਾ ਵਸੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾ’’ਤਿ (ਚੂਲ਼ਵ. ੪੩੧) ਵਚਨਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਨਂ ਅਰਞ੍ਞਵਾਸੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਸਿਦ੍ਧਂ. ਤਾਯ ਹਿ ਅਰਞ੍ਞੇ ਭਿਕ੍ਖੁਨੁਪਸ੍ਸਯੇ ਸਤਿ ਅਨ੍ਤੋਆਵਾਸੇਪਿ ਦੁਤਿਯਿਕਾਯ ਦਸ੍ਸਨਸਵਨੂਪਚਾਰਂ ਵਿਜਹਨ੍ਤਿਯਾ ਆਪਤ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸੀਮਾਧਿਕਾਰੇ ‘‘ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਾਮਞ੍ਚ ਗਾਮੂਪਚਾਰਞ੍ਚਾ’’ਤਿ (ਮਹਾਵ. ੧੪੪) ਏਤ੍ਥ ਯਂ ਠਾਨਂ ਠਪਿਤਂ, ਤਤ੍ਥੇਵ ਭਿਕ੍ਖੁਨੁਪਸ੍ਸਯੋਪਿ ਕਪ੍ਪਤਿ, ਨ ਤਤੋ ਪਰਂ.

ਤਾਸਞ੍ਚ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸੀਮਾਕਮ੍ਮਵਾਚਾਯਂ ‘‘ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਾਮਞ੍ਚ ਗਾਮੂਪਚਾਰਞ੍ਚਾ’’ਤਿ ਵਚਨਂ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਤੇਸ੍ਵੇਵ ਗਾਮਗਾਮੂਪਚਾਰੇਸੁ ਫਰਤਿ. ਤਤੋ ਪਰਂ ਦੁਤਿਯੇਸੁ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤਾਦੀਸੁ ਤਾਸਂ ਅਕਪ੍ਪਿਯਭੂਮਿਕਤ੍ਤਾ ਨ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸਕਸੀਮਾ ਅਰਞ੍ਞੇ ਫਰਤਿ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਗਾਮਗਾਮੂਪਚਾਰਂ ਵਿਯ. ਤਸ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਾਮਨ੍ਤਰਾਪਤ੍ਤਿ’’ਨ੍ਤਿ.

ਏਵਂ ਤਾਵ ਪਞ੍ਚਵਿਧਂ ਗਾਮਭੇਦਂ, ਅਰਞ੍ਞਭੇਦਞ੍ਚ ਞਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਗਾਮੋ ਨ ਗਾਮਪਰਿਹਾਰਂ ਕਤ੍ਥਚਿ ਲਭਤੀ’’ਤਿਆਦਿਭੇਦੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਤਤ੍ਥ ਯੋ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ‘‘ਅਮਨੁਸ੍ਸੋ ਨਾਮ ਯੋ ਸਬ੍ਬਸੋ ਵਾ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਅਭਾਵੇਨ ਯਕ੍ਖਪਰਿਗ੍ਗਹਭੂਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਸੋ ਗਾਮੋ ਨ ਗਾਮਪਰਿਹਾਰਂ ਕਤ੍ਥਚਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਲਭਤਿ. ਯਞ੍ਹਿ ਸਨ੍ਧਾਯ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ‘‘ਤਂ ਪਨੇਤਂ ਬੁਦ੍ਧਕਾਲੇ, ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤਿਕਾਲੇ ਚ ਨਗਰਂ ਹੋਤਿ, ਸੇਸਕਾਲੇ ਸੁਞ੍ਞਂ ਹੋਤਿ ਯਕ੍ਖਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤ’’ਨ੍ਤਿ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੮੪; ਦੀ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੧੫੦) ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯੋ ਪਨ ਪਟਿਰਾਜਚੋਰਾਦੀਹਿ ਵਿਲੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ, ਕੇਵਲਂ ਭਯੇਨ ਵਾ ਛਡ੍ਡਿਤੋ ਸਘਰੋਵ ਅਨ੍ਤਰਹਿਤਗਾਮਭੂਤੋ, ਸੋ ‘‘ਗਾਮਨ੍ਤਰੇ ਗਾਮਨ੍ਤਰੇ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ (ਪਾਚਿ. ੧੮੩) ਵੁਤ੍ਤਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ ਜਨੇਤਿ, ਵਿਕਾਲੇ ਗਾਮਪ੍ਪਵੇਸਨਂ, ਸੇਖਿਯੇ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਜਨੇਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਪਨ ਗਾਮੋ ਯਤੋ ਵਾ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਕੇਨਚਿਦੇਵ ਕਰਣੀਯੇਨ ਪੁਨਪਿ ਆਗਨ੍ਤੁਕਾਮਾ ਏਵ ਅਪਕ੍ਕਨ੍ਤਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਅਮਨੁਸ੍ਸੋ ਸੋ ਪਕਤਿਗਾਮਸਦਿਸੋਵ.

ਅਤ੍ਥਿ ਅਰਞ੍ਞਂ ਨ ਅਰਞ੍ਞਪਰਿਹਾਰਂ ਕਤ੍ਥਚਿ ਲਭਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਅਜ੍ਝੋਕਾਸੋ ਏਕੂਪਚਾਰੋ ਨਾਮ ਅਗਾਮਕੇ ਅਰਞ੍ਞੇ ਸਮਨ੍ਤਾ ਸਤ੍ਤਬ੍ਭਨ੍ਤਰਾ ਏਕੂਪਚਾਰੋ, ਤਤੋ ਪਰਂ ਨਾਨੂਪਚਾਰੋ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੪੯੪) ਏਤ੍ਥ ਯ੍ਵਾਯਂ ਨਾਨੂਪਚਾਰੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਤਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਪਨ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤਸਙ੍ਖਾਤੋ ਗਾਮੂਪਚਾਰਨਾਮਕੋ ਗਾਮੋ, ਯੋ ਵਾ ਸਤ੍ਥੋ ਨਾਤਿਰੇਕਚਾਤੁਮਾਸਨਿਵਿਟ੍ਠੋ, ਸੋ ਅਤ੍ਥਿ ਗਾਮੋ ਨ ਗਾਮਕਿਚ੍ਚਂ ਕਰੋਤਿ. ਨ ਹਿ ਤਂ ਠਾਨਂ ਓਕ੍ਕਮਨ੍ਤੋ ਗਾਮਪ੍ਪਵੇਸਨਾਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ. ਯਂ ਪਨ ਗਾਮਸੀਮਾਯ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਵਲਞ੍ਜਨਟ੍ਠਾਨਭੂਤਂ ਅਰਞ੍ਞਂ, ਤਂ ਅਤ੍ਥਿ ਅਰਞ੍ਞਂ ਨ ਅਰਞ੍ਞਕਿਚ੍ਚਂ ਕਰੋਤਿ ਨਾਮ. ਨ ਹਿ ਤਤ੍ਥ ਆਰਞ੍ਞਕਸੀਮਾ ਲਬ੍ਭਤੀਤਿ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ‘‘ਗਾਮਾ ਵਾ ਅਰਞ੍ਞਾ ਵਾ’’ਤਿ ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਅਨੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ ਲਕ੍ਖਣਾਨੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਭਾਵੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋ ਹੋਤਿ.

‘‘ਗੋਨਿਸਾਦਿਨਿਵਿਟ੍ਠੋਪਿ ਗਾਮੋ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਚੇ ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਗਾਮਖੇਤ੍ਤਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਸਬ੍ਬੋਪਿ ਏਕੋ ਗਾਮੋ. ਨੋ ਚੇ, ਉਪਚਾਰੇਨ ਵਾ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੇਨ ਵਾ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਸਚੇ ਗਾਮਖੇਤ੍ਤੇ ਸਤਿ ਕਾਨਿਚਿ ਤਾਨਿ ਘਰਾਨਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਉਪਚਾਰਪ੍ਪਹੋਨਕਂ ਠਾਨਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਦੂਰੇ ਦੂਰੇ ਕਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਵਿਕਾਲੇ ਗਾਮਪ੍ਪਵੇਸੇ ਉਪਚਾਰੋਵ ਪਮਾਣਂ. ਅਨ੍ਤਰਘਰਪ੍ਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੇਸੁ ਸੇਖਿਯੇਸੁ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਗਾਮਨ੍ਤਰਾਪਤ੍ਤੀਸੁ ਚ ਘਰਾਨਂ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਾਰਹਟ੍ਠਾਨਂ ਪਮਾਣਂ, ਉਪੋਸਥਾਦਿਕਮ੍ਮਾਨਂ ਗਾਮਖੇਤ੍ਤਂ ਪਮਾਣਂ, ਆਰਞ੍ਞਕਸੇਨਾਸਨਸ੍ਸ ਆਸਨ੍ਨਘਰਸ੍ਸ ਦੁਤਿਯਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪਞ੍ਚਧਨੁਸਤਨ੍ਤਰਤਾ ਪਮਾਣਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਨੋ ਪਟਿਭਾਨਨ੍ਤਿ ਆਚਰਿਯਾ.

‘‘ਯਮ੍ਪਿ ਏਕਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਗਾਮਖੇਤ੍ਤੇ ਏਕਂ ਪਦੇਸਂ ‘ਅਯਮ੍ਪਿ ਵਿਸੁਂਗਾਮੋ ਹੋਤੂ’ਤਿ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾ ਕਸ੍ਸਚਿ ਦੇਤਿ, ਸੋਪਿ ਵਿਸੁਂਗਾਮਸੀਮਾ ਹੋਤਿਯੇਵਾ’’ਤਿ (ਮਹਾਵ. ਅਟ੍ਠ. ੧੪੭) ਅਟ੍ਠਕਥਾਵਚਨਤੋ ਤਂ ਪਵਿਸਨ੍ਤਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਗਾਮਨ੍ਤਰਾਪਤ੍ਤਿ ਹੋਤਿ ਏਵ. ਸਚੇ ਤਤ੍ਥ ਵਿਹਾਰੋ ਵਾ ਦੇਵਕੁਲਂ ਵਾ ਸਭਾ ਵਾ ਗੇਹਂ ਵਾ ਨਤ੍ਥਿ, ਕੇਵਲਂ ਵਤ੍ਥੁਮਤ੍ਤਕਮੇਵ ਹੋਤਿ, ਗਾਮੋਤਿ ਵਿਨਯਕਮ੍ਮਂ ਸਬ੍ਬਂ ਤਤ੍ਥ ਕਪ੍ਪਤਿ. ‘‘ਅਮਨੁਸ੍ਸੋ ਗਾਮੋ’’ਤਿ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਞ੍ਚ ਠਾਨਂ ਇਤਰਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਵਾ ਉਪਚਾਰਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਵਾ ਹੋਤਿ, ਵਿਕਾਲੇ ਗਾਮਪ੍ਪਵੇਸਨਂ ਆਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾਵ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਨੋ ਚੇ, ਅਰਞ੍ਞਂ ਵਿਯ ਯਥਾਸੁਖਂ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਤਤ੍ਥ ਚੇ ਆਰਾਮੋ ਵਾ ਤਿਤ੍ਥਿਯਸੇਯ੍ਯਾਦੀਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰੋਵਾ ਹੋਤਿ, ਲਦ੍ਧਕਪ੍ਪਮੇਵ. ਭਿਕ੍ਖੁਨੁਪਸ੍ਸਯੋ ਚੇ ਹੋਤਿ, ਗਾਮਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਸਨ੍ਤਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਗਾਮਨ੍ਤਰਾਪਤ੍ਤਿ ਪਰਿਹਰਿਤਬ੍ਬਾ. ‘‘ਅਰਞ੍ਞਂ ਨਾਮ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਾਮਞ੍ਚ ਗਾਮੂਪਚਾਰਞ੍ਚ ਅਵਸੇਸਂ ਅਰਞ੍ਞਂ ਨਾਮਾ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੯੨) ਏਤ੍ਥ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੇ ਸਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਪਰਿਚ੍ਛੇਦਂ ਗਾਮਮੇਵ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਅਵਸੇਸਂ ਤਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਂ, ਤਤੋ ਪਰਞ੍ਚ ਅਰਞ੍ਞਂ ਨਾਮ, ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੇ ਅਸਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਪਰਿਚ੍ਛੇਦਂ ਗਾਮੂਪਚਾਰਮੇਵ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਪਰਂ ਅਵਸੇਸਂ ਅਰਞ੍ਞਂ ਨਾਮਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਏਵਂ ਸਤਿ ‘‘ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਬਹਿ ਇਨ੍ਦਖੀਲਾ ਸਬ੍ਬਮੇਤਂ ਅਰਞ੍ਞ’’ਨ੍ਤਿ (ਵਿਭ. ੫੨੯) ਵੁਤ੍ਤਲਕ੍ਖਣੇ ਅਗਾਮਕੇ ਅਰਞ੍ਞੇ ਗਣਮ੍ਹਾਓਹੀਯਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸੀਮਾਯ ਫਰਣਂ ਵਿਕਾਲੇ ਗਾਮਪ੍ਪਵੇਸਨਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਨਾਪਤ੍ਤੀਤਿ ਏਵਮਾਦਿਵਿਨਯਵਿਧਿ ਸਮੇਤਿ, ਅਞ੍ਞਥਾ ਨ ਸਮੇਤਿ.

‘‘ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਾਮੂਪਚਾਰਂ ਅਵਸੇਸਂ ਅਰਞ੍ਞਂ ਨਾਮਾ’’ਤਿ (ਮਹਾਵ. ੧੪੪) ਵੁਤ੍ਤੇ ਗਾਮੂਪਚਾਰਤੋ ਪਰੋ ਅਰਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਸਿਦ੍ਧੇ ‘‘ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਾਮ’’ਨ੍ਤਿ ਵਿਸੇਸਤ੍ਥੋ ਨ ਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਗਾਮਸ੍ਸ ਪਨ ਅਰਞ੍ਞਭਾਵਪ੍ਪਸਙ੍ਗਭਯਾ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਚੇ? ਨ, ਗਾਮੂਪਚਾਰਸ੍ਸ ਅਭਾਵਪ੍ਪਸਙ੍ਗਤੋ. ਸਤਿ ਹਿ ਗਾਮੇ ਗਾਮੂਪਚਾਰੋ ਹੋਤਿ, ਸੋ ਚ ਤਵ ਮਤੇਨ ਅਰਞ੍ਞਭੂਤੋ. ਕੁਤੋ ਦਾਨਿ ਗਾਮੂਪਚਾਰੋ. ਗਾਮੂਪਚਾਰੋਪਿ ਚੇ ਅਰਞ੍ਞਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਪਰੋਵ ਗਾਮੋਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਨ ਯੁਤ੍ਤਂ ਗਾਮਸ੍ਸ ਅਰਞ੍ਞਭਾਵਪ੍ਪਸਙ੍ਗਤੋ ਚ. ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਗਾਮਾ ਵਾ ਅਰਞ੍ਞਾ ਵਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਗਾਮੂਪਚਾਰੋਪਿ ‘‘ਗਾਮੋ’’ ਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਗਾਮਸ੍ਸ ਅਰਞ੍ਞਭਾਵਪ੍ਪਸਙ੍ਗੋ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿ. ਯਦਿ ਏਵਂ ‘‘ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਾਮਂ ਅਵਸੇਸਂ ਅਰਞ੍ਞਂ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਤਕਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਚੇ? ਨ, ਅਰਞ੍ਞਸ੍ਸ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਜਾਨਨਪ੍ਪਸਙ੍ਗਤੋ. ਤਥਾ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤੋ ‘‘ਅਰਞ੍ਞਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋ ਨ ਪਞ੍ਞਾਯਤੀ’’ਤਿ ਨੋ ਲਦ੍ਧਿ. ਗਾਮੂਪਚਾਰਪਰਿਯਨ੍ਤੋ ਹਿ ਇਧ ਗਾਮੋ ਨਾਮ. ਯਦਿ ਏਵਂ ‘‘ਗਾਮਸ੍ਸ ਚ ਅਰਞ੍ਞਸ੍ਸ ਚ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ‘‘ਅਰਞ੍ਞਸ੍ਸ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਕਿਮਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਚੇ? ਵੁਚ੍ਚਤੇ – ਅਟ੍ਠਕਥਾਚਰਿਯੇਨ ਪਠਮਗਾਮੂਪਚਾਰਂਯੇਵ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਅਰਞ੍ਞਪਰਿਚ੍ਛੇਦਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਹਿ ਬਾਹਿਰਇਨ੍ਦਖੀਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਗਾਮੂਪਚਾਰਂ ਅਰਞ੍ਞਂ ਨਾਮ. ਗਾਮਪਰਿਚ੍ਛੇਦਵਚਨੇ ਪਯੋਜਨਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਨਤ੍ਥਿ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੇਨੇਵ ਪਾਕਟਭੂਤਤ੍ਤਾ. ਦੁਤਿਯਗਾਮੂਪਚਾਰੋਵ ਗਾਮਸ੍ਸ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤੋ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਭਾਵੇਨ ਅਪਾਕਟਤ੍ਤਾ. ਤਤ੍ਥ ਪਠਮਗਾਮੂਪਚਾਰੋ ਚੇ ਅਰਞ੍ਞਪਰਿਚ੍ਛੇਦਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਤਤ੍ਥ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ. ‘‘ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਇਨ੍ਦਖੀਲਾ ਸਬ੍ਬਮੇਤਂ ਅਰਞ੍ਞ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ ਸੁਬ੍ਯਤ੍ਤਤਰਂ ਅਰਞ੍ਞਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋ ਹੋਤਿ, ਮਿਚ੍ਛਾਗਾਹੋ ਚ ਨ ਹੋਤਿ.

‘‘ਮਜ੍ਝਿਮਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤੋ’’ਤਿ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਅਯਂ ਗਾਮੂਪਚਾਰੋਵ ਅਰਞ੍ਞਂ ਗਾਮੂਪਚਾਰਸ੍ਸ ਵਿਭਙ੍ਗਤ੍ਤਾ. ਯਦਿ ਅਰਞ੍ਞਪਰਿਚ੍ਛੇਦਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਅਵੁਤ੍ਤਕਮੇਵ, ਅਰਞ੍ਞਤੋ ਪਰਨ੍ਤਿ ਚ ਮਿਚ੍ਛਾਗਾਹੋ ਹੋਤੀਤਿ ਚੇ, ਨਨੁ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਪਠਮਮੇਵ ਇਦਂ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਨਿਯਮਨਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ? ਅਰਞ੍ਞਪਰਿਚ੍ਛੇਦਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ‘‘ਗਾਮੂਪਚਾਰੋ’’ਤਿਆਦਿ ਆਰਦ੍ਧਂ, ਇਨ੍ਦਖੀਲੇ ਠਿਤਸ੍ਸ ਮਜ੍ਝਿਮਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤੋਤਿ ਪਨ ਏਵਂ ਵਚਨਪ੍ਪਯੋਜਨਂ. ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਗਾਮਸ੍ਸ ਯ੍ਵਾਯਂ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤੋ ਉਪਚਾਰੋ’’ਤਿ ਮਹਾਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਤਸ੍ਸ ਨਿਯਮਨਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਕਥਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤੀਤਿ ਚੇ? ‘‘ਅਰਞ੍ਞਂ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਪਦਂ ਅਨੁਦ੍ਧਰਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਗਾਮੂਪਚਾਰੋ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਉਦ੍ਧਰਣਸ੍ਸ ਕਤਤ੍ਤਾ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਗਾਮੂਪਚਾਰੋ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਮਾਤਿਕਾਯਂ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਂ ਪਦਂ ਉਦ੍ਧਰਨ੍ਤੋ ਤਯੋ ਅਤ੍ਥਵਸੇ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਅਰਞ੍ਞਪਰਿਚ੍ਛੇਦਦਸ੍ਸਨਮੇਕੋ ਅਤ੍ਥੋ, ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਦਸ੍ਸਨਮੇਕੋ, ਨ ਕੇਵਲਂ ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸਯੇਵ ਉਪਚਾਰੋ ਵਿਨਯਾਧਿਕਾਰੇ ਸਪ੍ਪਯੋਜਨੋ ਦਸ੍ਸਿਤਬ੍ਬੋ, ਨਿਪ੍ਪਯੋਜਨੋਪਿ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰੋ ਇਮਿਨਾ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਲਬ੍ਭਤੀਤਿ ਅਨੁਸਙ੍ਗਪ੍ਪਯੋਜਨਮੇਕੋ ਅਤ੍ਥੋਪਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

‘‘ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਘਰੂਪਚਾਰੇ ਠਿਤਸ੍ਸ ਮਜ੍ਝਿਮਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤੋ’’ਤਿ ਇਦਂ ਭਗਵਾ ਤਯੋ ਅਤ੍ਥਵਸੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਅਭਾਸਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਦਸ੍ਸਨਮੇਕੋ, ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸੀਮਾਧਿਕਾਰੇ ਅਯਮੇਵ ਗਾਮੂਪਚਾਰੋਤਿ ਦਸ੍ਸਨਮੇਕੋ, ਤਤ੍ਥ ਠਿਤਸ੍ਸ ਦੁਤਿਯੋ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤੋ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਗਾਮਪ੍ਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੇਸੁ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਸੁ ਸਕਿਚ੍ਚਕੋ ਉਪਚਾਰੋਤਿ ਦਸ੍ਸਨਮੇਕੋਤਿ ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਦੇਸਨਾਵਿਲਾਸਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਏਕੇਕਪਦੁਦ੍ਧਾਰਣੇਨ ਤਯੋ ਅਤ੍ਥਵਸੇ ਦਸ੍ਸੇਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਤਥਾ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸੀਮਾਕਮ੍ਮਵਾਚਾਯ ‘‘ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਾਮਞ੍ਚ ਗਾਮੂਪਚਾਰਞ੍ਚਾ’’ਤਿ (ਮਹਾਵ. ੧੪੪) ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੇ ਸਤਿ ਗਾਮਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ, ਅਸਤਿ ਗਾਮੂਪਚਾਰਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ, ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਮਜ੍ਝੇ ਆਰਾਮੇ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸੀਮਾਸਮ੍ਮਨ੍ਨਨਕਾਲੇ ਅਯਂ ਨਯੋ ਅਤਿਵਿਯ ਯੁਜ੍ਜਤਿ. ਉਭਯਪਰਿਵਜ੍ਜਨਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਵਾ ਉਭਯਤ੍ਥ ਉਭਯਂ ਲਬ੍ਭਤੇਵ. ‘‘ਅਨ੍ਤਰਾਰਾਮੇਸੁ ਪਨ ਆਚਿਣ੍ਣਕਪ੍ਪਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸੀਮਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਗਣ੍ਠਿਪਦੇ ਵੁਤ੍ਤਂ. ‘‘ਅਨ੍ਤਰਘਰਪ੍ਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਾਨਂ ਸੇਖਿਯਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਾਰਾਮੇਸੁ ਅਸਮ੍ਭਵਤੋ ਅਨ੍ਤਰਾਰਾਮੋ ਨ ਗਾਮਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਤ੍ਥਪਿ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸੀਮਾ ਰੁਹਤੇਵਾ’’ਤਿ ਏਕੇ. ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਦੁਤਿਯਸ੍ਸ ਗਾਮੂਪਚਾਰਸ੍ਸ ਗਾਮਸਙ੍ਖਾਸਭਾਵਤੋ ਤਾਸਂ ਇਮਾਯ ਦੁਤਿਯਾਯ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਕਮ੍ਮਵਾਚਾਯ ਅਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤਬ੍ਬਾ. ਅਜ੍ਝਾਰਾਮੋ ਪਨ ਗਾਮੋਪਿ ਸਮਾਨੋ ਤਿਤ੍ਥਿਯਸੇਯ੍ਯਾਦਿ ਵਿਯ ਕਪ੍ਪਿਯਭੂਮੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਂ, ਤਥਾਨਾਪਤ੍ਤਿਯਾਪਿ ਚ;

ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਗਾਮਸਮ੍ਬਨ੍ਧ-ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਿਭਾਵਨੇ.

ਗਾਮਗਾਮੂਪਚਾਰਾ ਦ੍ਵੇ, ਦਸ੍ਸਿਤਾ ਇਧ ਤਾਦਿਨਾ;

ਸੀਮਾ ਸੀਮੂਪਚਾਰਾ ਤੁ, ਅਨੇਕਨ੍ਤਾਤਿ ਨੁਦ੍ਧਟਾ.

ਉਪਚਾਰਾ ਚ ਦ੍ਵੇ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਬਾਹਿਰਬ੍ਭਨ੍ਤਰਬ੍ਬਸਾ;

ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤ-ਭੇਦਾ ਚੇ ਚਤੁਰੋ ਸਿਯੁਂ.

ਅਯਞ੍ਹਿ ਉਪਚਾਰਸਦ੍ਦੋ ਵਿਨਯਪਿਟਕੇ ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਗਿਲਾਨੇਨਪਿ ਆਰਾਮੇ ਆਰਾਮੂਪਚਾਰੇ ਛਤ੍ਤਂ ਧਾਰੇਤੁ’’ਨ੍ਤਿ (ਚੂਲ਼ਵ. ੨੭੦) ਏਵਮਾਦੀਸੁ ਬਾਹਿਰੇ ਉਪਚਾਰੇ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਬਾਹਿਰੋ ਉਪਚਾਰੋ ਨਾਮ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਤੋ, ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਾਰਹਟ੍ਠਾਨਤੋ ਵਾ ਏਕੋ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤੋ. ‘‘ਅਜ੍ਝਾਰਾਮੋ ਨਾਮ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਰਾਮਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੋਆਰਾਮੋ, ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰੋ. ਅਜ੍ਝਾਵਸਥੋ ਨਾਮ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਵਸਥਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੋਆਵਸਥੋ, ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਪਾਚਿ. ੫੦੬) ਪਨ ਉਪਚਾਰਸਦ੍ਦੋ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਉਪਚਾਰੇ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੋ ਉਪਚਾਰੋ ਚ ਨਾਮ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੋ, ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਾਰਹਟ੍ਠਾਨਞ੍ਚ ਹੋਤਿ. ਇਧ ਪਨ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੋ ‘‘ਅਜ੍ਝਾਰਾਮੋ, ਅਜ੍ਝਾਵਸਥੋ’’ਤਿ ਵਾ ਨ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਅਨ੍ਤੋ ਏਵ ਆਰਾਮੋ, ਆਵਸਥੋਤਿ ਵਾ. ਤੇਸੁ ਬਾਹਿਰਬ੍ਭਨ੍ਤਰਭੇਦਭਿਨ੍ਨੇਸੁ ਦ੍ਵੀਸੁ ਉਪਚਾਰੇਸੁ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸੀਮਾਧਿਕਾਰੇ ‘‘ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਾਮਞ੍ਚ ਗਾਮੂਪਚਾਰਞ੍ਚਾ’’ਤਿ (ਮਹਾਵ. ੧੪੪) ਏਤ੍ਥ ਗਾਮੂਪਚਾਰੋ ਨਾਮ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੂਪਚਾਰੋ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ, ਨ ਬਾਹਿਰੋ. ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਅਰਞ੍ਞਸਞ੍ਞਿਤਤਾਯ ਤਸ੍ਸ ਬਾਹਿਰਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਸਾ ਗਾਮਨ੍ਤਰਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਠਾਨਭੂਤਤ੍ਤਾ ਚ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਉਪਚਾਰਸ੍ਸਾਤਿ ਇਦਮੇਤ੍ਥ ਕਾਰਣਦ੍ਵਯਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਤਤ੍ਥ ਇਧ ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਪਾਰਾਜਿਕਵਿਭਙ੍ਗੇਯੇਵ ਪਠਮੋ ਗਾਮੂਪਚਾਰੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋ, ਸੋ ਬਾਹਿਰੋ, ਦੁਤਿਯੋ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਪਠਮੇਨ ਚ ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਦੁਤਿਯਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤਸਙ੍ਖਾਤੋ ਬਾਹਿਰੋ ਉਪਚਾਰੋ, ਦੁਤਿਯੇਨ ਚ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਤੋ ਬਾਹਿਰਸਙ੍ਖਾਤੋ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੋ ਉਪਚਾਰੋ ਲੇਸੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਏਵਂ ਚਤ੍ਤਾਰੋਪਿ ਉਪਚਾਰਾ ਇਧ ਭਗਵਤਾ ਦੇਸਨਾਵਿਲਾਸਪ੍ਪਤ੍ਤੇਨ ਦੇਸਨਾਲੀਲਾਯ ਦਸ੍ਸਿਤਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਅਯਂ ਨਯੋ ਸੁਟ੍ਠੁ ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਆਚਰਿਯੇਹਿ ਸਮ੍ਮਨ੍ਤਯਿਤ੍ਵਾ ਯਥਾਨੁਰੂਪਂ ਤਤ੍ਥ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬੋ. ਇਤਰਥਾ –

ਅਸਮ੍ਬੁਧਂ ਬੁਦ੍ਧਮਹਾਨੁਭਾਵਂ;

ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਗਮ੍ਭੀਰਨਯਤ੍ਤਤਞ੍ਚ;

ਯੋ ਵਣ੍ਣਯੇ ਨਂ ਵਿਨਯਂ ਅਵਿਞ੍ਞੂ;

ਸੋ ਦੁਦ੍ਦਸੋ ਸਾਸਨਨਾਸਹੇਤੁ.

ਪਾਲ਼ਿਂ ਤਦਤ੍ਥਞ੍ਚ ਅਸਮ੍ਬੁਧਞ੍ਹਿ;

ਨਾਸੇਤਿ ਯੋ ਅਟ੍ਠਕਥਾਨਯਞ੍ਚ;

ਅਨਿਚ੍ਛਯਂ ਨਿਚ੍ਛਯਤੋ ਪਰੇਹਿ;

ਗਾਮੋਤਿ ਤੇਯੇਵ ਪੁਰਕ੍ਖਤੋ ਸੋ.

ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨੇਵ ਮਹਾਜਨੇਨ;

ਪੁਰਕ੍ਖਤੋ ਪਣ੍ਡਿਤਮਾਨਿ ਭਿਕ੍ਖੁ;

ਅਪਣ੍ਡਿਤਾਨਂ ਵਿਮਤਿਂ ਅਕਤ੍ਵਾ;

ਆਚਰਿਯਲੀਲਂ ਪੁਰਤੋ ਕਰੋਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਹਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ‘‘ਗਾਮਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰੋ ਗਾਮੂਪਚਾਰੋ, ਗਾਮਸਙ੍ਖਾਤੋ ਉਪਚਾਰੋ ਗਾਮੂਪਚਾਰੋ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਉਦ੍ਧਰਿਤ੍ਵਾ ਗਾਮਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਇਨ੍ਦਖੀਲੇ ਠਿਤਸ੍ਸ ਮਜ੍ਝਿਮਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤੋ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੯੨) ਵਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਗਾਮਸਙ੍ਖਾਤਂ ਉਪਚਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਘਰੂਪਚਾਰੇ ਠਿਤਸ੍ਸ ਮਜ੍ਝਿਮਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਿਕਾਲੇ ਗਾਮਪ੍ਪਵੇਸਨਗਾਮਨ੍ਤਰਅਅਪ੍ਪਵਾਸਸਮ੍ਮੁਤਿਆਦੀਸੁ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਾਰਹਟ੍ਠਾਨਮੇਵ ਗਾਮੂਪਚਾਰਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਲਿਖਿਤਂ.

ਅਤ੍ਥਤੋ ਏਕਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖਾਸਦ੍ਦਂ ਸਙ੍ਖਾਤਸਦ੍ਦੇਨ ਸਮਾਨਯਤਿ. ‘‘ਆਦਿਯੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਇਦਂ ਪਞ੍ਚਵੀਸਤਿਯਾ ਅਵਹਾਰਾਨਂ ਸਾਧਾਰਣਪਦਂ. ਠਾਨਾਚਾਵਨਵਸੇਨ ਚ ਖੀਲਾਦੀਨਿ ਸਙ੍ਕਾਮੇਤ੍ਵਾ ਖੇਤ੍ਤਾਦਿਗ੍ਗਹਣਵਸੇਨ ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਠਾਨਾਚਾਵਨੇ ਯਥਾ ਸਾਮਿਕਸ੍ਸ ਧੁਰਨਿਕ੍ਖੇਪਾਦਿਂ ਅਨੋਲੋਕੇਤ੍ਵਾਵ ਆਪਤ੍ਤਿ, ਤਥਾ ਇਹਾਪੀਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ.

‘‘ਅਸੁਕਂ ਨਾਮ ਭਣ੍ਡਂ ਅਵਹਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਏਕਾਸਯਤ੍ਤਾ ‘‘ਏਕੇਨਾਪੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਦਿ ਆਣਤ੍ਤਿ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਾ, ਸਂਵਿਧਾਵਹਾਰੋ ਨਾਮ ਏਕੋ ਅਵਹਾਰੋ ਪਰਿਹਾਯਿਤਬ੍ਬੋ.

ਓਕਾਸਪਰਿਕਪ੍ਪੇ ਠਾਨਾਚਾਵਨਾਯ ਗਹਿਤਮ੍ਪਿ ਓਕਾਸਪਰਿਕਪ੍ਪਿਤਤ੍ਤਾ ਰਕ੍ਖਤਿ. ਓਕਾਸਾਤਿਕ੍ਕਮੋਵ ਪਮਾਣਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਸੁਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤੇਨ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ. ਇਦਾਨਿ ਸੁਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤੇਨ ਗਹਿਤੇਪਿ ਹੋਤਿ ਏਵਾਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ. ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯੋ ਸਮਨ੍ਤਪਾਸਾਦਿਕਂ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ.

ਉਦ੍ਧਾਰੋ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਠਾਨਾਚਾਵਨਂ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਉਦ੍ਧਤਮਤ੍ਤੇ ਅਵਹਾਰੋ ਸਕਲਸ੍ਸ ਪਯੋਗਸ੍ਸ ਨਿਟ੍ਠਾਪਿਤਤ੍ਤਾ, ਨ ਅਤ੍ਥਸਾਧਕਵਸੇਨ. ਉਦ੍ਧਾਰੇਯੇਵ ਰਕ੍ਖਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਏਵ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਪਾਤਨੇ ਨ ਰਕ੍ਖਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੇ ਸਿਦ੍ਧੇਪਿ ਅਤ੍ਥਸਾਧਕਵਸੇਨ ਅਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਤਂ ਉਦ੍ਧਰਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

‘‘ਪਥਬ੍ਯਾਰਾਜਪਦੇਸਰਾਜਾਦਯੋ ਬਹੂ, ਤੇਸਂ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਨਤ੍ਥਂ ‘ਰਾਜਾਨੋ’ਤਿ ਬਹੁਵਚਨਂ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਲਿਖਿਤਂ. ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਬਹੁਵਚਨਂ ਕਤਂ, ਇਦਂ ਪਨ ਏਕਂ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰਮੇਵਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਰਾਜਾਨੋਤਿ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਨਿਦ੍ਦਿਸਿਤ੍ਵਾ ਸਾਧਾਰਣਵਸੇਨ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਇਦਂ ਪਨ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰਮੇਵਾਤਿ.

ਪੁਬ੍ਬਪ੍ਪਯੋਗੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਗਮਨਕਾਲੇ ਮਗ੍ਗਸੋਧਨਾਧਿਕਰਣੇ ਅਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਖੇਤ੍ਤੇ ਦੁਕ੍ਕਟਂ, ਲਤਾਚ੍ਛੇਦਨਾਦੀਸੁ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਮੇਵ. ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਨ ਕੁਮ੍ਭਿਮਤ੍ਥਕੇ ਜਾਤਲਤਾਦਿਚ੍ਛੇਦਨੇ ਸਹਪਯੋਗਤ੍ਤਾ ਦੁਕ੍ਕਟਂ. ‘‘ਏਕਭਣ੍ਡੇ ਏਵਂ ਭਾਰਿਯਮਿਦਂ, ‘ਤ੍ਵਮ੍ਪਿ ਏਕਪਸ੍ਸਂ ਗਣ੍ਹ, ਅਹਮ੍ਪਿ ਏਕਪਸ੍ਸਂ ਗਣ੍ਹਾਮੀ’ਤਿ ਸਂਵਿਦਹਿਤ੍ਵਾ ਉਭਯੇਸਂ ਪਯੋਗੇਨ ਠਾਨਾਚਾਵਨੇ ਕਤੇ ਕਾਯਵਾਚਾਚਿਤ੍ਤੇਹਿ ਸਮੁਟ੍ਠਾਤਿ. ਅਞ੍ਞਥਾ ਸਾਹਤ੍ਥਿਕਂ ਵਾ ਆਣਤ੍ਤਿਕਸ੍ਸ ਅਙ੍ਗਂ ਨ ਹੋਤਿ, ਆਣਤ੍ਤਿਕਂ ਵਾ ਸਾਹਤ੍ਥਿਕਸ੍ਸਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਲਕ੍ਖਣੇਨ ਵਿਰੁਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ ਵਿਨਯਗਣ੍ਠਿਪਦੇ ਲਿਖਿਤਂ. ਪਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਪਨੇਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥੇਵ ਲਿਖਿਤੋ.

ਕਾਯਵਾਚਾਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ, ਯਸ੍ਸਾ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਿਯਾ;

ਤਤ੍ਰ ਵਾਚਙ੍ਗਂ ਚਿਤ੍ਤਂਵ, ਕਮ੍ਮਂ ਨਸ੍ਸਾ ਵਿਧੀਯਤਿ.

ਕਿਰਿਯਾਕਿਰਿਯਾਦਿਕਂ ਯਞ੍ਚੇ, ਯਮ੍ਪਿ ਕਮ੍ਮਤ੍ਤਯਂ ਭਵੇ;

ਨ ਯੁਤ੍ਤਂ ਤਂ ਵਿਰੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ, ਕਮ੍ਮਮੇਕਂਵ ਯੁਜ੍ਜਤੀਤਿ. (ਵਜਿਰ. ਟੀ. ਪਾਰਾਜਿਕ ੧੩੧ ਪਕਿਣ੍ਣਕਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ);

ਦੁਤਿਯਪਾਰਾਜਿਕਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.