੯. ਪੋਟ੍ਠਪਾਦਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

ਪੋਟ੍ਠਪਾਦਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਵਤ੍ਥੁਵਣ੍ਣਨਾ

੪੦੬. ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਨ੍ਤਿ ਸਮੀਪਤ੍ਥੇ ਭੁਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਾਵਤ੍ਥਿਂ ਉਪਨਿਸ੍ਸਾਯਾ’’ਤਿ. ਜੇਤਸ੍ਸ ਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਵਨੇਤਿ ਜੇਤੇਨ ਨਾਮ ਰਾਜਕੁਮਾਰੇਨ ਰੋਪਿਤੇ ਉਪਵਨੇ. ਨਿਵਾਸਫਾਸੁਤਾਦਿਨਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ ਆਰਮਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਆਰਾਮੋ, ਵਿਹਾਰੋ. ਫੋਟੋ ਪਾਦੇਸੁ ਜਾਤੋਤਿ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦੋ. ਵਤ੍ਥਚ੍ਛਾਯਾਛਾਦਨਪਬ੍ਬਜੂਪਗਤਤ੍ਤਾ ਛਨ੍ਨਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਮਹਾਸਾਲੋਤਿ ਮਹਾਵਿਭਵਤਾਯ ਮਹਾਸਾਰਤਾਪਤ੍ਤੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ. ਸਮਯਨ੍ਤਿ ਸਾਮਞ੍ਞਨਿਦ੍ਦੇਸੋ, ਤਂ ਤਂ ਸਮਯਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਵਦਨ੍ਤੀਤਿ ਪਕਾਰਤੋ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਅਤ੍ਤਨਾ ਉਗ੍ਗਹਿਤਨਿਯਾਮੇਨ ਯਥਾ ਤਥਾ ਸਮਯਂ ਵਦਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਪਭੁਤਯੋ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਤੋਦੇਯ੍ਯਜਾਣੁਸੋਣੀਸੋਣਦਣ੍ਡਾਦਿਕੇ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾਦਯੋਤਿ ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਛਨ੍ਨਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾਦਿਕੇ. ਤਿਨ੍ਦੁਕਾਚੀਰਮੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਤਿਨ੍ਦੁਕਾਚੀਰੋ, ਆਰਾਮੋ. ਤਥਾ ਏਕਾ ਸਾਲਾ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਏਕਸਾਲਕੋ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਿਨ੍ਦੁਕਾਚੀਰੇ ਏਕਸਾਲਕੇ.

ਅਨੇਕਾਕਾਰਾਨਵਸੇਸਞੇਯ੍ਯਤ੍ਥਵਿਭਾਵਨਤੋ, ਅਪਰਾਪਰੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਤੋ ਚ ਭਗਵਤੋ ਞਾਣਂ ਤਤ੍ਥ ਪਤ੍ਥਟਂ ਵਿਯ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣਂ ਪਤ੍ਥਰਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ, ਯਤੋ ਤਸ੍ਸ ਞਾਣਜਾਲਤਾ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਵੇਨੇਯ੍ਯਾਨਂ ਤਦਨ੍ਤੋਗਧਤਾ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਾਯੇਵ. ਵੇਨੇਯ੍ਯਸਤ੍ਤਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨਤ੍ਥਂ ਸਮਨ੍ਨਾਹਾਰੇ ਕਤੇ ਪਠਮਂ ਨੇਸਂ ਵੇਨੇਯ੍ਯਭਾਵੇਨੇਵ ਉਪਟ੍ਠਾਨਂ ਹੋਤਿ, ਅਥ ਸਰਣਗਮਨਾਦਿਵਸੇਨ ਕਿਚ੍ਚਨਿਪ੍ਫਤ੍ਤਿ ਵੀਮਂਸੀਯਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਉਪਪਰਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਨਿਰੋਧਨ੍ਤਿ ਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਂ. ਨਿਰੋਧਾ ਵੁਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਤਤੋ ਨਿਰੋਧਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਨਂ ਸਞ੍ਞੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਂ. ਸਬ੍ਬਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਞਾਣੇਨ ਸਂਸਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾਤਿ ਯਥਾ ਤੇ ਨਿਰੋਧਂ, ਨਿਰੋਧਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਨਞ੍ਚ ਬ੍ਯਾਕਰਿਂਸੁ, ਬ੍ਯਾਕਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਚ, ਤਥਾ ਬ੍ਯਾਕਰਣਵਸੇਨ ਸਂਸਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ. ਹਤ੍ਥਿਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋਤਿ ਹਤ੍ਥਿਸਾਰਿਨੋ ਪੁਤ੍ਤੋ. ‘‘ਯੁਗਨ੍ਧਰਪਬ੍ਬਤਂ ਪਰਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਇਦਂ ਪਰਿਕਪ੍ਪਵਚਨਂ ‘‘ਤਾਦਿਸਂ ਅਤ੍ਥਿ ਚੇ, ਤਂ ਵਿਯਾ’’ਤਿ. ਮੇਘਵਣ੍ਣਨ੍ਤਿ ਰਤ੍ਤਮੇਘਵਣ੍ਣਂ, ਸਞ੍ਝਾਪ੍ਪਭਾਨੁਰਞ੍ਜਿਤਮੇਘਸਙ੍ਕਾਸਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਚ੍ਚਗ੍ਘਨ੍ਤਿ ਅਭਿਨਵਂ ਆਦਿਤੋ ਤਥਾਲਦ੍ਧਵੋਹਾਰੇਨ, ਅਨਞ੍ਞਪਰਿਭੋਗਤਾਯ, ਤਥਾ ਵਾ ਸਤ੍ਥੁ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨੇਨ ਸੋ ਪਤ੍ਤੋ ਸਬ੍ਬਕਾਲਂ ‘‘ਪਚ੍ਚਗ੍ਘਂ’’ ਤ੍ਵੇਵ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਸਿਲਾਦਿਵੁਤ੍ਤਰਤਨਲਕ੍ਖਣੂਪਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਾ ਸੋ ਪਤ੍ਤੋ ‘‘ਪਚ੍ਚਗ੍ਘ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.

੪੦੭. ਅਤ੍ਤਨੋ ਰੁਚਿਵਸੇਨ ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਜ੍ਝਾਸਯਵਸੇਨ, ਨ ਪਰੇਨ ਉਸ੍ਸਾਹਿਤੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ‘‘ਅਤਿਪ੍ਪਗਭਾਵਮੇਵ ਦਿਸ੍ਵਾ’’ਤਿ ਇਦਂ ਭੂਤਕਥਨਂ ਨ ਤਾਵ ਭਿਕ੍ਖਾਚਾਰਵੇਲਾ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਾਤਿ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ. ਭਗਵਾ ਹਿ ਤਦਾ ਕਾਲਸ੍ਸੇਵ ਵਿਹਾਰਤੋ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ‘‘ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਾਯ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾਯ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦਂ ਅਨੁਗ੍ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਯਨ੍ਨੂਨਾਹਨ੍ਤਿ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਸਂਸਯਪਰਿਦੀਪਨੋ, ਇਧ ਪਨ ਸਂਸਯਪਰਿਦੀਪਨੋ ਵਿਯ. ਕਸ੍ਮਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਬੁਦ੍ਧਾਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਸਂਸਯੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ ਬੋਧਿਮੂਲੇ ਏਵ ਸਮੁਗ੍ਘਾਟਿਤਤ੍ਤਾ. ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕਪੁਬ੍ਬਭਾਗੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਕਿਚ੍ਚਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕੋ ਏਵ. ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਲਬ੍ਭਤੀਤਿ ‘‘ਕਰਿਸ੍ਸਾਮ, ਨ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿਆਦਿਕੋ ਏਸ ਚਿਤ੍ਤਚਾਰੋ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਲਬ੍ਭਤਿ ਸਮ੍ਭਵਤਿ ਵਿਚਾਰਣਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਨਤੋ, ਨ ਪਨ ਸਂਸਯਵਸੇਨ. ਤੇਨਾਹਾਤਿ ਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧਾਨਮ੍ਪਿ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਤੇਨੇਵਾਹ ਭਗਵਾ ‘‘ਯਨ੍ਨੂਨਾਹ’’ਨ੍ਤਿ. ਪਰਿਕਪ੍ਪਨੇ ਵਾਯਂ ਨਿਪਾਤੋ. ‘‘ਉਪਸਙ੍ਕਮੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਕਿਰਿਯਾਪਦੇਨ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ਏਵ ਹਿ ਅਤ੍ਥੋ ‘‘ਯਨ੍ਨੂਨਾ’’ਤਿ ਨਿਪਾਤਪਦੇਨ ਜੋਤੀਯਤਿ. ਅਹਂ ਯਨ੍ਨੂਨ ਉਪਸਙ੍ਕਮੇਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਯਦਿ ਪਨਾਤਿ ਇਦਮ੍ਪਿ ਤੇਨ ਸਮਾਨਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਯਦਿ ਪਨਾਹਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ.

੪੦੮. ਯਥਾ ਉਨ੍ਨਤਪ੍ਪਾਯੋ ਸਦ੍ਦੋ ਉਨ੍ਨਾਦੋ, ਏਵਂ ਵਿਪੁਲਭਾਵੇਨ ਉਪਰੂਪਰਿ ਪਵਤ੍ਤੋਪਿ ਉਨ੍ਨਾਦੋਤਿ ਤਦੁਭਯਂ ਏਕਜ੍ਝਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ‘‘ਉਨ੍ਨਾਦਿਨਿਯਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਵਿਭਾਗੇਨ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਉਚ੍ਚਾਸਦ੍ਦਮਹਾਸਦ੍ਦਾਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਤਮਤ੍ਥਂ ਵਿਵਰਨ੍ਤੋ ‘‘ਉਚ੍ਚਂ ਨਦਮਾਨਾਯਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਪਰਿਸਾਯ. ਉਦ੍ਧਂਗਮਨਵਸੇਨਾਤਿ ਉਨ੍ਨਤਬਹੁਲਤਾਯ ਉਗ੍ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਉਗ੍ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਵਤ੍ਤਨਵਸੇਨ. ਦਿਸਾਸੁ ਪਤ੍ਥਟਵਸੇਨਾਤਿ ਵਿਪੁਲਭਾਵੇਨ ਭੂਤਪਰਮ੍ਪਰਾਯ ਸਬ੍ਬਦਿਸਾਸੁ ਪਤ੍ਥਰਣਵਸੇਨ. ਇਦਾਨਿ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਪਰਿਸਾਯ ਉਚ੍ਚਾਸਦ੍ਦਮਹਾਸਦ੍ਦਤਾਯ ਕਾਰਣਂ, ਤਸ੍ਸ ਚ ਪਵਤ੍ਤਿਆਕਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਤੇਸਞ੍ਹੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਕਾਮਸ੍ਸਾਦੋ ਨਾਮ ਕਾਮਗੁਣਸ੍ਸਾਦੋ. ਕਾਮਭਵਾਦਿਗਤੋ ਅਸ੍ਸਾਦੋ ਭਵਸ੍ਸਾਦੋ.

੪੦੯. ਸਣ੍ਠਪੇਸੀਤਿ ਸਂਯਮਨਵਸੇਨ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਠਪੇਸਿ, ਸਣ੍ਠਪਨਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਕਥਾਯ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਸ੍ਮਿਂ ਅਗਾਰਵਸ੍ਸ ਜਹਾਪਨਵਸੇਨ ਆਚਾਰਸ੍ਸ ਸਿਕ੍ਖਾਪਨਂ, ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਦੋਸਸ੍ਸ ਨਿਗੂਹਨਞ੍ਚ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਿਕ੍ਖਾਪੇਸੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਅਪ੍ਪਸਦ੍ਦਨ੍ਤਿ ਨਿਸ੍ਸਦ੍ਦਂ, ਉਚ੍ਚਾਸਦ੍ਦਮਹਾਸਦ੍ਦਾਭਾਵਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਨਪ੍ਪਮਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ ਨ ਅਗਾਰਵਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ.

੪੧੦. ਨੋ ਆਗਤੇ ਆਨਨ੍ਦੋਤਿ ਭਗਵਤਿ ਆਗਤੇ ਨੋ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਆਨਨ੍ਦੋ ਪੀਤਿ ਹੋਤਿ. ਪਿਯਸਮੁਦਾਚਾਰਾਤਿ ਪਿਯਾਲਾਪਾ. ‘‘ਪਚ੍ਚੁਗ੍ਗਮਨਂ ਅਕਾਸੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਨ ਕੇਵਲਮਯਮੇਵ, ਅਥ ਖੋ ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਭਗਵਤੋ ਅਪਚਿਤਿਂ ਕਰੋਨ੍ਤੇਵਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਭਗਵਨ੍ਤਞ੍ਹੀ’’ਤਿਆਦਿਂ ਵਤ੍ਵਾ, ਤਤ੍ਥ ਕਾਰਣਮਾਹ ‘‘ਉਚ੍ਚਾਕੁਲੀਨਤਾਯਾ’’ਤਿ, ਤੇਨ ਸਾਸਨੇ ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਪਿ ਕੁਲਗਾਰਵੇਨ ਭਗਵਤਿ ਅਪਚਿਤਿਂ ਕਰੋਨ੍ਤੇ ਵਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਕਾ ਨਾਮ ਕਥਾਤਿ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਪਰਿਚ੍ਛੇਦਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਕਥਾ ਕਾ ਨਾਮ. ਵਿਪ੍ਪਕਤਾ ਆਰਦ੍ਧਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਪਰਿਯੋਸਿਤਾ. ‘‘ਕਾ ਕਥਾ ਵਿਪ੍ਪਕਤਾ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤੋ ਅਤ੍ਥਤੋ ਤਸ੍ਸਾ ਪਰਿਯੋਸਾਪਨਂ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ ਨਾਮ. ‘‘ਕਾ ਕਥਾ’’ਤਿ ਚ ਅਵਿਸੇਸਚੋਦਨਾਤਿ ਯਸ੍ਸਾ ਤਸ੍ਸਾ ਸਬ੍ਬਸ੍ਸਾਪਿ ਕਥਾਯ ਪਰਿਯੋਸਾਪਨਂ ਪਟਿਞ੍ਞਾਤਞ੍ਚ ਹੋਤਿ, ਤਞ੍ਚ ਪਰੇਸਂ ਅਸਬ੍ਬਞ੍ਞੂਨਂ ਅਵਿਸਯਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਰਿਯਨ੍ਤਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ਦੇਮੀਤਿ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਪਵਾਰਣਂ ਪਵਾਰੇਸੀ’’ਤਿ.

ਅਭਿਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

੪੧੧. ਸੁਕਾਰਣਨ੍ਤਿ ਸੁਨ੍ਦਰਂ ਅਤ੍ਥਾਵਹਂ ਹਿਤਾਵਹਂ ਕਾਰਣਂ. ਨਾਨਾਤਿਤ੍ਥੇਸੁ ਨਾਨਾਲਦ੍ਧੀਸੁ ਨਿਯੁਤ੍ਤਾਤਿ ਨਾਨਾਤਿਤ੍ਥਿਕਾ, ਤੇ ਏਵ ਨਾਨਾਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਕ-ਕਾਰਸ੍ਸ ਯ-ਕਾਰਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਕੁਤੂਹਲਮੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਕੋਤੂਹਲਾ, ਸਾ ਏਵ ਸਾਲਾਤਿ ਕੋਤੂਹਲਸਾਲਾ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਕੋਤੂਹਲੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਤੋ’’ਤਿ. ਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧੇਤਿ ਸਞ੍ਞਾਸੀਸੇਨਾਯਂ ਦੇਸਨਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਞ੍ਞਾਸਹਗਤਾ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਧਮ੍ਮਾ ਸਙ੍ਗਯ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਪਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਧਾਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਚਿਤ੍ਤਨਿਰੋਧੇ’’ਤਿ. ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਨਿਰੋਧਸ੍ਸ ਪਨ ਤੇਹਿ ਅਨਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਤਾ, ਅਵਿਸਯਤ੍ਤਾ ਚ ‘‘ਖਣਿਕਨਿਰੋਧੇ’’ਤਿ ਆਹ. ਕਾਮਂ ਸੋਪਿ ਤੇਸਂ ਅਵਿਸਯੋਵ, ਅਤ੍ਥਤੋ ਪਨ ਨਿਰੋਧਕਥਾ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਤਿਟ੍ਠਤੀਤਿ ਤਥਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਿਤ੍ਤਿਘੋਸੋਤਿ ‘‘ਅਹੋ ਬੁਦ੍ਧਾਨੁਭਾਵੋ ਭਵਨ੍ਤਰਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਂ ਕਾਰਣਂ ਏਵਂ ਹਤ੍ਥਾਮਲਕਂ ਵਿਯ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਤੋ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਸਾਵਕੇ ਚ ਏਦਿਸੇ ਸਂਵਰਸਮਾਦਾਨੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਤੀ’’ਤਿ ਥੁਤਿਘੋਸੋ ਯਾਵ ਭਵਗ੍ਗਾ ਪਤ੍ਥਰਤਿ. ਪਟਿਭਾਗਕਿਰਿਯਨ੍ਤਿ ਪਲ਼ਾਸਵਸੇਨ ਪਟਿਭਾਗਭੂਤਂ ਪਯੋਗਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ. ਭਵਨ੍ਤਰਸਮਯਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰ ਵੁਟ੍ਠਨਸਮਯਂ ਅਭੂਤਪਰਿਕਪ੍ਪਿਤਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਉਪ੍ਪਾਦਿਯਂ ਵਤ੍ਥੁਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਮਯਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਕਿਞ੍ਚਿਦੇਵ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਨ੍ਤਿ ‘‘ਏਲਮੂਗੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ, ਏਤ੍ਤਕਂ, ਵੇਲਂ ਏਕਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਠਾਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਮਾਦਿਕਂ ਕਿਞ੍ਚਿਦੇਵ ਕਾਰਣਂ ਸਿਕ੍ਖਾਕੋਟ੍ਠਾਸਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਪੇਨ੍ਤਿ. ਨਿਰੋਧਕਥਨ੍ਤਿ ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕਥਂ.

ਤੇਸੂਤਿ ਕੋਤੂਹਲਸਾਲਾਯਂ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤੇਸੁ ਤਿਤ੍ਥਿਯਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਸੁ. ਏਕਚ੍ਚੇਤਿ ਏਕੇ. ਪੁਰਿਮੋਤਿ ‘‘ਅਹੇਤੂ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ’’ਤਿ ਏਵਂਵਾਦੀ. ਯ੍ਵਾਯਂ ਇਧ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਅਸਞ੍ਞਭਾਵਾਵਹਂ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ. ਨਿਰੋਧੇਤਿ ਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧੇ. ਹੇਤੁਂ ਅਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋਤਿ ਯੇਨ ਹੇਤੁਨਾ ਅਸਞ੍ਞਭਵੇ ਸਞ੍ਞਾਯ ਨਿਰੋਧੋ ਸਬ੍ਬਸੋ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦੋ, ਯੇਨ ਚ ਤਤੋ ਚੁਤਸ੍ਸ ਇਧ ਪਞ੍ਚਵੋਕਾਰਭਵੇ ਤਸ੍ਸਾ ਉਪ੍ਪਾਦੋ, ਤਂ ਅਵਿਸਯਤਾਯ ਅਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ.

ਨਨ੍ਤਿ ਪਠਮਵਾਦਿਂ. ਨਿਸੇਧੇਤ੍ਵਾਤਿ ‘‘ਨ ਖੋ ਨਾਮੇਤਂ ਭੋ ਏਵਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ. ਅਸਞ੍ਞਿਕਭਾਵਨ੍ਤਿ ਮੁਞ੍ਛਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਕਿਰਿਯਮਯਸਞ੍ਞਾਵਸੇਨ ਵਿਗਤਸਞ੍ਞਿਭਾਵਂ. ਵਕ੍ਖਤਿ ਹਿ ‘‘ਵਿਸਞ੍ਞੀ ਹੁਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਵਸੇਨ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਸਨ੍ਤਾਪਨੇਨ ਅਤ੍ਤਨ੍ਤਪੋ. ਘੋਰਤਪੋਤਿ ਦੁਕ੍ਕਰਤਾਯ ਭੀਮਤਪੋ. ਪਰਿਮਾਰਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯੋਤਿ ਨਿਬ੍ਬਿਸੇਵਨਭਾਵਾਪਾਦਨੇਨ ਸਬ੍ਬਸੋ ਮਿਲਾਪਿਤਚਕ੍ਖਾਦਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯੋ. ਭਗ੍ਗੋਤਿ ਭਞ੍ਜਿਤਕੁਸਲਜ੍ਝਾਸਯੋ. ਏਵਮਾਹਾਤਿ ‘‘ਏਵਂ ਸਞ੍ਞਾ ਹਿ ਭੋ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਾ’’ਤਿਆਦਿਆਕਾਰੇਨ ਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਮਾਹ. ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਇਤੋ ਪਰੇਸੁ ਦ੍ਵੀਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਯਥਾਰਹਂ ਯੋਜਨਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.

ਆਥਬ੍ਬਣਪਯੋਗਨ੍ਤਿ ਆਥਬ੍ਬਣਵੇਦਵਿਹਿਤਂ ਆਥਬ੍ਬਣਿਕਾਨਂ ਵਿਸਞ੍ਞਿਭਾਵਾਪਾਦਨਪਯੋਗਂ. ਆਥਬ੍ਬਣਂ ਪਯੋਜੇਤ੍ਵਾਤਿ ਆਥਬ੍ਬਣਵੇਦੇ ਆਗਤਅਗ੍ਗਿਜੁਹਨਪੁਬ੍ਬਕਂ ਮਨ੍ਤਜਪ੍ਪਨਂ ਪਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਸੀਸਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤਾਦਿਦਸ੍ਸਨੇਨ ਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਮਾਹ. ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਯਸ੍ਸ ਸੀਸਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤਾਦਿ ਦਸ੍ਸਿਤਂ, ਤਸ੍ਸ.

ਯਕ੍ਖਦਾਸੀਨਨ੍ਤਿ ਦੇਵਦਾਸੀਨਂ, ਯਾ ‘‘ਦੇਵਤਾਭਤਿਯੋਤਿਪਿ’’ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਮਦਨਿਦ੍ਦਨ੍ਤਿ ਸੁਰਾਮਦਨਿਮਿਤ੍ਤਕਂ ਸੁਪਨਂ ਦੇਵਤੂਪਹਾਰਨ੍ਤਿ ਨਚ੍ਚਨਗਾਯਨਾਦਿਨਾ ਦੇਵਤਾਨਂ ਪੂਜਂ. ਸੁਰਾਪਾਤਿਨ੍ਤਿ ਪਾਤਿਪੁਣ੍ਣਂ ਸੁਰਂ. ਦਿਵਾਤਿ ਅਤਿਦਿਵਾ ਉਸ੍ਸੂਰੇ.

ਏਲਮੂਗਕਥਾ ਵਿਯਾਤਿ ਇਮੇਸਂ ਪਣ੍ਡਿਤਮਾਨੀਨਂ ਕਥਾ ਅਨ੍ਧਬਾਲਕਥਾਸਦਿਸੀ. ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਨਿਰੋਧੇਤਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਵਿਧੁਰੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਨਿਰੋਧੇ ਏਤੇ ਪਞ੍ਞਪੇਨ੍ਤਿ. ਨ ਚ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਵਿਰੁਦ੍ਧਨਾਨਾਸਭਾਵੇਨ ਤੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ, ਅਥ ਖੋ ਏਕਸਭਾਵੇਨ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਇਮਿਨਾ ਚਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਅਞ੍ਞੇਨੇਵਾਤਿ ਇਮੇਹਿ ਵੁਤ੍ਤਾਕਾਰਤੋ ਅਞ੍ਞਾਕਾਰੇਨੇਵ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ. ‘‘ਅਯਂ ਨਿਰੋਧੋ, ਅਯਂ ਨਿਰੋਧੋ’’ਤਿ ਆਮੇਡਿਤਵਚਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਦੇਸਨਾਵਿਲਾਸੇਨ ਅਨੇਕਾਕਾਰਵੋਕਾਰਂ ਨਿਰੋਧਂ ਵਿਭਾਵੇਸ੍ਸਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਕਤਂ ਅਹੋ ਨੂਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਹੋਤਿ ਅਚ੍ਛਰਿਯੇ, ਨੂਨਾਤਿ ਅਨੁਸ੍ਸਰਣੇ ਨਿਪਾਤੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਅਹੋ ਨੂਨ ਭਗਵਾ ਅਨਞ੍ਞਸਾਧਾਰਣਦੇਸਨਤ੍ਤਾ ਨਿਰੋਧਮ੍ਪਿ ਅਹੋ ਅਚ੍ਛਰਿਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਕਥੇਯ੍ਯ ਮਞ੍ਞੇਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ‘‘ਅਹੋ ਨੂਨ ਸੁਗਤੋ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਅਚ੍ਛਰਿਯਵਿਭਾਵਨਤੋ ਏਵ ਚੇਤ੍ਥ ਦ੍ਵਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਵਚਨਂ, ਅਚ੍ਛਰਿਯਤ੍ਥੋਪਿ ਚੇਤ੍ਥ ਅਹੋ-ਸਦ੍ਦੋ. ਸੋ ਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਸ੍ਸਰਣਮੁਖੇਨੇਵ ਤੇਨ ਗਹਿਤੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਅਹੋ ਨੂਨਾਤਿ ਅਨੁਸ੍ਸਰਣਤ੍ਥੇ’’ਤਿ. ਕਾਲਪੁਗ੍ਗਲਾਦਿਵਿਭਾਗੇਨ ਬਹੁਭੇਦਤ੍ਤਾ ਇਮੇਸਂ ਨਿਰੋਧਧਮ੍ਮਾਨਨ੍ਤਿ ਬਹੁਵਚਨਂ, ਕੁਸਲ-ਸਦ੍ਦਯੋਗੇਨ ਸਾਮਿਵਚਨਂ ਭੁਮ੍ਮਤ੍ਥੇ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਚਿਣ੍ਣਵਸਿਤਾਯਾਤਿ ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਂ ਵਸੀਭਾਵਸ੍ਸ ਚਿਣ੍ਣਤ੍ਤਾ. ਸਭਾਵਂ ਜਾਨਾਤੀਤਿ ਨਿਰੋਧਸ੍ਸ ਸਭਾਵਂ ਯਾਥਾਵਤੋ ਜਾਨਾਤਿ.

ਅਹੇਤੁਕਸਞ੍ਞੁਪ੍ਪਾਦਨਿਰੋਧਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

੪੧੨. ਘਰਮਜ੍ਝੇਯੇਵ ਪਕ੍ਖਲਿਤਾਤਿ ਘਰਤੋ ਬਹਿ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮਾ ਪੁਰਿਸਾ ਮਗ੍ਗਂ ਅਨੋਤਰਿਤ੍ਵਾ ਘਰਾਜਿਰੇਨ ਸਮਤਲੇ ਵਿਵਟਙ੍ਗਣੇ ਏਵ ਪਕ੍ਖਲਨਂ ਪਤ੍ਤਾ, ਏਵਂ ਸਮ੍ਪਦਮਿਦਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਸਾਧਾਰਣੋ ਹੇਤੁ, ਸਾਧਾਰਣੋ ਪਚ੍ਚਯੋਤਿ ਏਵਮਾਦਿ ਵਿਭਾਗੇਨ ਇਧ ਪਯੋਜਨਂ ਨਤ੍ਥਿ ਸਞ੍ਞਾਯ ਅਕਾਰਣਭਾਵਪਟਿਕ੍ਖੇਪਤ੍ਤਾ ਚੋਦਨਾਯਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਕਾਰਣਸ੍ਸੇਵ ਨਾਮ’’ਨ੍ਤਿ.

ਪਾਲ਼ਿਯਂ ‘‘ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿਪਿ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿਪੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਤ੍ਥ ‘‘ਸਹੇਤੂ ਸਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ ਸਞ੍ਞਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਪਨ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿਯੇਵ, ਨ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵਚਨਂ, ਨ ਨਿਰੋਧਸ੍ਸ ਸਹੇਤੁਸਪ੍ਪਚ੍ਚਯਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ. ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਹਿ ਸਹੇਤੁਕੋ, ਨ ਨਿਰੋਧੋ. ਯਦਿ ਹਿ ਨਿਰੋਧੋਪਿ ਸਹੇਤੁਕੋ ਸਿਯਾ, ਤਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧੇਨਾਪਿ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ ਅਙ੍ਕੁਰਾਦੀਨਂ ਵਿਯ, ਨ ਚ ਤਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧੋ ਅਤ੍ਥਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਅਯਞ੍ਚ ਨਯੋ ਖਣਨਿਰੋਧਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਯੋ ਪਨ ਯਥਾਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਕਾਲਵਸੇਨ ਸਬ੍ਬਸੋਵ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਨਿਰੋਧੋ, ਸੋ ‘‘ਸਹੇਤੁਕੋ’’ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ ਤਥਾਰੂਪਾਯ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਨਾ ਅਭਾਵਤੋ. ਤੇਨਾਹ ਭਗਵਾ ‘‘ਸਿਕ੍ਖਾ ਏਕਾ ਸਞ੍ਞਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ. (ਦੀ. ਨਿ. ੧.੪੧੨) ਤਤੋ ਏਵ ਚ ਇਧਾਪਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸਞ੍ਞਾਯ ਸਹੇਤੁਕਂ ਉਪ੍ਪਾਦਨਿਰੋਧਂ ਦੀਪੇਤੁ’’ਨ੍ਤਿ.

ਸਿਕ੍ਖਾ ਏਕਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਿਕ੍ਖਾਤਿ ਕਰਣੇ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵਚਨਂ, ਏਕ-ਸਦ੍ਦੋ ਅਞ੍ਞਪਰਿਯਾਯੋ ‘‘ਇਤ੍ਥੇਕੇ ਅਭਿਵਦਨ੍ਤਿ ਸਤੋ ਵਾ ਪਨ ਸਤ੍ਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਦੀ. ਨਿ. ੧.੮੫ ਆਦਯੋ; ਮ. ਨਿ. ੩.੨੧) ਵਿਯ, ਨ ਸਙ੍ਖ੍ਯਾਵਾਚੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਿਕ੍ਖਾ ਏਕਾ ਸਞ੍ਞਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾਯ ਏਕਚ੍ਚਾ ਸਞ੍ਞਾ ਜਾਯਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਸੇਸਪਦੇਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.

੪੧੩. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤਸ੍ਸਂ ਉਪਰਿਦੇਸਨਾਯਂ. ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿਸਮ੍ਮਾਸਙ੍ਕਪ੍ਪਵਸੇਨ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਆਗਤਾਤਿ ਸਭਾਵਤੋ ਉਪਕਾਰਤੋ ਚ ਪਞ੍ਞਾਕ੍ਖਨ੍ਧੇ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਤਤਿਯਾ ਅਧਿਪਞ੍ਞਾਸਿਕ੍ਖਾ ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿਸਮ੍ਮਾਸਙ੍ਕਪ੍ਪਵਸੇਨ ਆਗਤਾ. ਤਥਾ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਯਾ ਚਾਵੁਸੋ ਵਿਸਾਖ ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿ, ਯੋ ਚ ਸਮ੍ਮਾਸਙ੍ਕਪ੍ਪੋ, ਇਮੇ ਧਮ੍ਮਾ ਪਞ੍ਞਾਕ੍ਖਨ੍ਧੇ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੪੬੨) ਕਾਮਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਤਿਸ੍ਸੋਪਿ ਸਿਕ੍ਖਾ ਆਗਤਾ ਏਵ, ਤਥਾਪਿ ਅਧਿਚਿਤ੍ਤਸਿਕ੍ਖਾਯ ਏਵ ਅਭਿਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋ, ਇਤਰਾ ਤਸ੍ਸ ਸਮ੍ਭਾਰਭਾਵੇਨ ਆਨੀਤਾ.

ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਿਕਰਾਗੋਤਿ ਪਞ੍ਚਕਾਮਕੋਟ੍ਠਾਸੇ ਆਰਬ੍ਭ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਰਾਗੋ. ਅਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਕਾਮਚਾਰੋਤਿ ਵਤ੍ਤਮਾਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਤਾਵਸੇਨ ਅਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਯੋ ਕੋਚਿ ਕਾਮਚਾਰੋ ਯਾ ਕਾਚਿ ਲੋਭੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿ. ਪੁਰਿਮੋ ਵਿਸਯਵਸੇਨ ਨਿਯਮਿਤਤ੍ਤਾ ਕਾਮਗੁਣਾਰਮ੍ਮਣੋਵ ਲੋਭੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ, ਇਤਰੋ ਪਨ ਝਾਨਨਿਕਨ੍ਤਿਭਵਰਾਗਾਦਿਪ੍ਪਭੇਦੋ ਸਬ੍ਬੋਪਿ ਲੋਭਚਾਰੋ ਕਾਮਨਟ੍ਠੇਨ ਕਾਮੇਸੁ ਪਵਤ੍ਤਨਤੋ. ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਹਿ ਤੇਭੂਮਕਾ ਧਮ੍ਮਾ ਕਾਮਨੀਯਟ੍ਠੇਨ ਕਾਮਾਤਿ. ਉਭਯੇਸਮ੍ਪਿ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਤਿਨਾਮਤਾ ਸਹਚਰਣਞਾਯੇਨਾਤਿ ‘‘ਕਾਮਸਞ੍ਞਾ’’ਤਿ ਪਦੁਦ੍ਧਾਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਦੁਭਯਂ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠਂ.

‘‘ਤਤ੍ਥਾ’’ਤਿਆਦਿ ਅਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਕਾਮਚਾਰਤੋ ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਿਕਰਾਗਸ੍ਸ ਵਿਸੇਸਦਸ੍ਸਨਂ. ਕਾਮਂ ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਿਕਰਾਗੋਪਿ ਅਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਏਵ ਮਗ੍ਗੇਨ ਸਮੁਗ੍ਘਾਟੀਯਤਿ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਸਮੁਗ੍ਘਾਟਿਤੇਪਿ ਨ ਸਬ੍ਬੋ ਰਾਗੋ ਸਮੁਗ੍ਘਾਟਂ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਿਕਰਾਗਗ੍ਗਹਣੇਨ ਨ ਇਤਰਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਸ੍ਸ ਰਾਗਸ੍ਸ ਗਹਣਂ ਹੋਤੀਤਿ ਉਭਯਸਾਧਾਰਣੇਨ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਉਭਯਂ ਸਙ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਗ੍ਗਹਣਂ ਕਤਨ੍ਤਿ ਤਦੁਭਯਂ ਸਰੂਪਤੋ ਵਿਸੇਸਤੋ ਚ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਗਾਹਿਕਭਾਵਤੋ ‘‘ਅਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਕਾਮਚਾਰੋ ਪਨ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਸਦਿਸਤ੍ਤਾਤਿ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਦਿਭਾਵੇਨ ਸਮਾਨਤ੍ਤਾ, ਏਤੇਨ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ‘‘ਪੁਰਿਮਾ’’ਤਿ ਸਦਿਸਕਪ੍ਪਨਾਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਅਨਾਗਤਾ ਹਿ ਇਧ ‘‘ਨਿਰੁਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਸ੍ਸ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਤਾ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਵ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ.

ਨੀਵਰਣਵਿਵੇਕਤੋ ਜਾਤਤ੍ਤਾ ਵਿਵੇਕਜੇਹਿ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਪੀਤਿਸੁਖੇਹਿ ਸਹ ਅਕ੍ਖਾਤਬ੍ਬਾ, ਤਂਕੋਟ੍ਠਾਸਿਕਾ ਵਾਤਿ ਵਿਵੇਕਜਂ ਪੀਤਿਸੁਖਸਙ੍ਖਾਤਾ. ਨਾਨਤ੍ਤਸਞ੍ਞਾਪਟਿਘਸਞ੍ਞਾਹਿ ਨਿਪੁਣਤਾਯ ਸੁਖੁਮਭੂਤਤਾਯ ਸੁਖੁਮਸਞ੍ਞਾ ਭੂਤਾ ਸੁਖੁਮਭਾਵੇਨ, ਪਰਮਤ੍ਥਭਾਵੇਨ ਅਵਿਪਰੀਤਸਭਾਵਾ. ਝਾਨਂ ਤਂਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਧਮ੍ਮਾਨਂ ਭਾਵਨਾਸਿਦ੍ਧਾ ਸਣ੍ਹਸੁਖੁਮਤਾ ਨੀਵਰਣਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਵਸੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਾਦਿਓਲ਼ਾਰਿਕਙ੍ਗਪ੍ਪਹਾਨਵਸੇਨ ਸੁਖੁਮਾ’’ਤਿ. ਭੂਤਤਾਯਾਤਿ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤਾਯ. ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਾਤਿ ਸਬ੍ਬਵਾਰੇਸੁ.

ਸਮਾਪਜ੍ਜਨਾਧਿਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਵਿਯ ਵੁਟ੍ਠਾਨਂ ਝਾਨੇ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਹੋਤਿ ਯਥਾ ਤਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਭਙ੍ਗਕ੍ਖਣੋ ਧਮ੍ਮੇਸੁ, ਨ ਆਵਜ੍ਜਨਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਾਨੀਤਿ ‘‘ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਅਧਿਟ੍ਠਹਨ੍ਤੋ ਵੁਟ੍ਠਹਨ੍ਤੋ ਚ ਸਿਕ੍ਖਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ‘‘ਆਵਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਨ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਤਨ੍ਤਿ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਂ. ਤੇਨਾਤਿ ਹੇਤੁਮ੍ਹਿ ਕਰਣਵਚਨਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨੇਨ ਹੇਤੁਭੂਤੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਹੇਤੁਭਾਵੋ ਚੇਤ੍ਥ ਝਾਨਸ੍ਸ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਸਞ੍ਞਾਯ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਹਜਾਤਾਦਿਪਚ੍ਚਯਭਾਵੋ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਯ ਨਿਰੋਧਸ੍ਸ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਤਾਵ, ਤਞ੍ਚ ਖੋ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਪਰਿਯਾਯੇਨ. ਤਥਾ ਚੇਵ ਸਂਵਣ੍ਣਿਤਂ ‘‘ਤਥਾਰੂਪਾਯ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਨਾ ਅਭਾਵਤੋ’’ਤਿ. ਏਤੇਨੁਪਾਯੇਨਾਤਿ ਯ੍ਵਾਯਂ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਤਪ੍ਪਟਿਪਕ੍ਖਸਞ੍ਞਾਵਸੇਨ ‘‘ਸਿਕ੍ਖਾ ਏਕਾ ਸਞ੍ਞਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਸਿਕ੍ਖਾ ਏਕਾ ਸਞ੍ਞਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਏਤੇਨ ਨਯੇਨ. ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਾਤਿ ਸਬ੍ਬਵਾਰੇਸੁ.

੪੧੪. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨੇਤ੍ਥ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਵਸੇਨ ਤਂਤਂਸਞ੍ਞਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦਨਿਰੋਧੇ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੇ ਅਙ੍ਗਵਸੇਨ ਸੋ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਯਸ੍ਮਾ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ‘‘ਅਙ੍ਗਤੋ ਸਮ੍ਮਸਨ’’ਨ੍ਤਿ ਅਨੁਪਦਧਮ੍ਮਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਲਕ੍ਖਣਵਚਨਂ. ਅਨੁਪਦਧਮ੍ਮਵਿਪਸ੍ਸਨਞ੍ਹਿ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਪਤ੍ਵਾ ਅਙ੍ਗਤੋ ਸਮ੍ਮਸਨਂ ਕਰੋਤਿ, ਨ ਚ ਸਞ੍ਞਾ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਙ੍ਗਂ ਹੋਤਿ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਚ ‘‘ਇਦਞ੍ਚ ਸਞ੍ਞਾ ਸਞ੍ਞਾਤਿ ਏਵਂ ਅਙ੍ਗਤੋ ਸਮ੍ਮਸਨਂ ਉਦ੍ਧਟ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਙ੍ਗਤੋਤਿ ਵਾ ਅਵਯਵਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਅਨੁਪਦਧਮ੍ਮਤੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਤਦੇਵਾਤਿ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਮੇਵ.

ਯਤੋ ਖੋਤਿ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤੇ ਨਿਸ੍ਸਕ੍ਕਵਚਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਯੋ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਯਥਾ ‘‘ਆਦਿਮ੍ਹੀ’’ਤਿ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ‘‘ਆਦਿਤੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਇਤਰਵਿਭਤ੍ਤਿਤੋਪਿ ਤੋ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਲਬ੍ਭਨਤੋ. ਸਕਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਤਨਾ ਅਧਿਗਤੇ ਸਞ੍ਞਾ ਸਕਸਞ੍ਞਾ, ਸਾ ਏਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਸਕਸਞ੍ਞੀ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਸਞ੍ਞਾਯ ਸਞ੍ਞਵਾ’’ਤਿ. ਸਕਸਞ੍ਞੀਤਿ ਚੇਤ੍ਥ ਉਪਰਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਨਿਰੋਧਪਾਦਕਤਾਯ ਸਾਤਿਸਯਾਯ ਝਾਨਸਞ੍ਞਾਯ ਅਤ੍ਥਿਭਾਵਜੋਤਕੋ ਈ-ਕਾਰੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ, ਤੇਨੇਵਾਹ ‘‘ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਸਞ੍ਞਗ੍ਗਂ ਫੁਸਤੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਸਕਸਞ੍ਞਿਤਾਗ੍ਗਹਣੇਨ ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਝਾਨੇ ਸਬ੍ਬਸੋ ਸੁਚਿਣ੍ਣਵਸੀਭਾਵੋ ਦੀਪਿਤੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਲੋਕਿਯਾਨਨ੍ਤਿ ਨਿਦ੍ਧਾਰਣੇ ਸਾਮਿਵਚਨਂ, ਸਾਮਿਅਤ੍ਥੇ ਏਵ ਵਾ. ਯਦਗ੍ਗੇਨ ਹਿ ਤਂ ਤੇਸੁ ਸੇਟ੍ਠਂ, ਤਦਗ੍ਗੇਨ ਤੇਸਮ੍ਪਿ ਸੇਟ੍ਠਨ੍ਤਿ. ‘‘ਲੋਕਿਯਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵਿਸੇਸਨਂ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਸਮਾਪਤ੍ਤੀਹਿ ਤਸ੍ਸ ਅਸੇਟ੍ਠਭਾਵਤੋ. ‘‘ਕਿਚ੍ਚਕਾਰਕਸਮਾਪਤ੍ਤੀਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵਿਸੇਸਨਂ ਅਕਿਚ੍ਚਕਾਰਕਸਮਾਪਤ੍ਤਿਤੋ ਤਸ੍ਸ ਅਸੇਟ੍ਠਭਾਵਤੋ. ਅਕਿਚ੍ਚਕਾਰਕਤਾ ਚਸ੍ਸਾ ਪਟੁਸਞ੍ਞਾਕਿਚ੍ਚਾਭਾਵਵਚਨਤੋ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਯਥੇਵ ਹਿ ਤਤ੍ਥ ਸਞ੍ਞਾ, ਏਵਂ ਫਸ੍ਸਾਦਯੋ ਪੀਤਿ. ਯਦਗ੍ਗੇਨ ਹਿ ਤਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖਾਰਾਵਸੇਸਸੁਖੁਮਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪਕਤਿਵਿਪਸ੍ਸਕਾਨਂ ਸਮ੍ਮਸਿਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯਰੂਪੇਨ ਠਿਤਾ, ਤਦਗ੍ਗੇਨ ਹੇਟ੍ਠਿਮਸਮਾਪਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮਾ ਵਿਯ ਪਟੁਕਿਚ੍ਚਕਰਣਸਮਤ੍ਥਾਪਿ ਨ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ. ਸ੍ਵਾਯਮਤ੍ਥੋ ਪਰਮਤ੍ਥਮਞ੍ਜੁਸਾਯਂ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਮਗ੍ਗਸਂਵਣ੍ਣਨਾਯਂ ਆਰੁਪ੍ਪਕਥਾਯਂ (ਵਿਸੁਦ੍ਧਿ. ਟੀ. ੧.੨੮੬) ਸਵਿਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਕੇਚਿ ਪਨ ‘‘ਯਥਾ ਹੇਟ੍ਠਿਮਾ ਹੇਟ੍ਠਿਮਾ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਉਪਰਿਮਾਨਂ ਉਪਰਿਮਾਨਂ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਕਿਚ੍ਚਂ ਸਾਧੇਨ੍ਤਿ, ਨ ਏਵਂ ਨੇਵਸਞ੍ਞਾਨਾਸਞ੍ਞਾਯਤਨਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਕਸ੍ਸਚਿਪਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਕਿਚ੍ਚਂ ਸਾਧੇਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਾ ਅਕਿਚ੍ਚਕਾਰਿਕਾ, ਇਤਰਾ ਕਿਚ੍ਚਕਾਰਿਕਾ ਵੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਦਯੁਤ੍ਤਂ ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਚਿਤ੍ਤਪਰਿਦਮਨਾਦੀਨਂ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਕਿਚ੍ਚਸਾਧਨਤੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਪੁਰਿਮੋਯੇਵ ਅਤ੍ਥੋ ਯੁਤ੍ਤੋ.

ਪਕਪ੍ਪੇਤੀਤਿ ਸਂਵਿਦਹਤਿ. ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਹਿ ਝਾਨਸੁਖਂ ਅਤ੍ਤਨਿ ਸਂਵਿਦਹਤਿ ਨਾਮ. ਅਭਿਸਙ੍ਖਰੋਤੀਤਿ ਆਯੂਹਤਿ, ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡਨਤ੍ਥੋ ਹਿ ਸਮੁਦਯਟ੍ਠੋ. ਯਸ੍ਮਾ ਨਿਕਨ੍ਤਿਵਸੇਨ ਚੇਤਨਾਕਿਚ੍ਚਸ੍ਸ ਮਤ੍ਥਕਪ੍ਪਤ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਫਲੂਪਚਾਰੇਨ ਕਾਰਣਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਨਿਕਨ੍ਤਿਂ ਕੁਰੁਮਾਨੋ ਅਭਿਸਙ੍ਖਰੋਤਿ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਮਾ ਇਦਾਨਿ ਮੇ ਲਬ੍ਭਮਾਨਾ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਸਞ੍ਞਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝੇਯ੍ਯੁਂ ਤਂਸਮਤਿਕ੍ਕਮੇਨੇਵ ਉਪਰਿਝਾਨਤ੍ਥਾਯ ਚੇਤਨਾਭਿਸਙ੍ਖਰਣਸਮ੍ਭਵਤੋ. ਅਞ੍ਞਾਤਿ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਸਞ੍ਞਾਹਿ ਅਞ੍ਞਾ. ਤਤੋ ਥੂਲਤਰਭਾਵਤੋ ਓਲ਼ਾਰਿਕਾ. ਕਾ ਪਨ ਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਭਵਙ੍ਗਸਞ੍ਞਾ’’ਤਿ. ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਏਵ ਹਿ ਉਪਰਿਝਾਨਤ੍ਥਾਯ ਚੇਤਨਾਭਿਸਙ੍ਖਰਣਾਨਿ ਭਵੇਯ੍ਯੁਂ, ਵੁਟ੍ਠਾਨਞ੍ਚ ਭਵਙ੍ਗਵਸੇਨ ਹੋਤਿ. ਯਾਵ ਚ ਉਪਰਿ ਝਾਨਸਮਾਪਜ੍ਜਨਂ, ਤਾਵ ਅਨ੍ਤਰਨ੍ਤਰਾ ਭਵਙ੍ਗਪ੍ਪਵਤ੍ਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਭਵਙ੍ਗਸਞ੍ਞਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯੁ’’ਨ੍ਤਿ.

ਚੇਤੇਨ੍ਤੋਵਾਤਿ ਨੇਵਸਞ੍ਞਾਨਾਸਞ੍ਞਾਯਤਨਜ੍ਝਾਨਂ ਏਕਂ ਦ੍ਵੇ ਚਿਤ੍ਤਵਾਰੇ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਏਵ. ਨ ਚੇਤੇਤਿ ਤਥਾ ਹੇਟ੍ਠਿਮਜ੍ਝਾਨੇਸੁ ਵਿਯ ਵਾ ਪੁਬ੍ਬਾਭੋਗਾਭਾਵਤੋ ਪੁਬ੍ਬਾਭੋਗਵਸੇਨ ਹਿ ਝਾਨਂ ਪਕਪ੍ਪੇਨ੍ਤੋ ਇਧ ‘‘ਚੇਤੇਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਯਸ੍ਮਾ ‘‘ਅਹਮੇਤਂ ਝਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਮਿ ਉਪਸਮ੍ਪਾਦੇਮਿ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਅਭਿਸਙ੍ਖਰਣਂ ਤਤ੍ਥ ਸਾਲਯਸ੍ਸੇਵ ਹੋਤਿ, ਨ ਅਨਾਲਯਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਮਾ ਏਕਂ ਚਿਤ੍ਤਕ੍ਖਣਿਕਮ੍ਪਿ ਝਾਨਂ ਪਵਤ੍ਤੇਨ੍ਤੋ ਤਤ੍ਥ ਅਪ੍ਪਹੀਨਨਿਕਨ੍ਤਿਕਤਾਯ ਅਭਿਸਙ੍ਖਰੋਨ੍ਤੋ ਏਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨਸ੍ਸ ਤਥਾ ਹੇਟ੍ਠਿਮਜ੍ਝਾਨੇਸੁ ਵਿਯ ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਪੁਬ੍ਬਾਭੋਗੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਨ ਅਭਿਸਙ੍ਖਰੋਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ‘‘ਇਮਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸੇਵਤ੍ਥਸ੍ਸ ਵਿਵਰਣਂ. ‘‘ਸ੍ਵਾਯਮਤ੍ਥੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਤਮੇਵਤ੍ਥਂ ਉਪਮਾਯ ਪਟਿਪਾਦੇਤਿ.

ਪਚ੍ਛਾਭਾਗੇਤਿ ਪਿਤੁਘਰਸ੍ਸ ਪਚ੍ਛਾਭਾਗੇ. ਤਤੋ ਪੁਤ੍ਤਘਰਤੋ. ਲਦ੍ਧਘਰਮੇਵਾਤਿ ਯਤੋ ਅਨੇਨ ਭਿਕ੍ਖਾ ਲਦ੍ਧਾ, ਤਮੇਵ ਘਰਂ ਪੁਤ੍ਤਗੇਹਮੇਵ. ਆਸਨਸਾਲਾ ਵਿਯ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਤਤੋ ਪਿਤੁਘਰਪੁਤ੍ਤਘਰਟ੍ਠਾਨਿਯਾਨਂ ਨੇਵਸਞ੍ਞਾਨਾਸਞ੍ਞਾਯਤਨਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤੀਨਂ ਉਪਗਨ੍ਤਬ੍ਬਤੋ. ਪਿਤੁਘਰਂ ਅਮਨਸਿਕਰਿਤ੍ਵਾਤਿ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਸਮਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਮ੍ਪਿ ਪਿਤੁਘਰਂ ਨ ਮਨਸਿ ਕਤ੍ਵਾ. ਪੁਤ੍ਤਘਰਸ੍ਸੇਵ ਆਚਿਕ੍ਖਨਂ ਵਿਯ ਏਕਂ ਦ੍ਵੇ ਚਿਤ੍ਤਵਾਰੇ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਨੇਵਸਞ੍ਞਾਨਾਸਞ੍ਞਾਯਤਨਂ ਨ ਮਨਸਿ ਕਤ੍ਵਾ ਪਰਤੋ ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤਿਅਤ੍ਥਾਯ ਏਵ ਮਨਸਿਕਾਰੋ. ਏਵਂ ਅਮਨਸਿਕਾਰਸਾਮਞ੍ਞੇਨ, ਮਨਸਿਕਾਰਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਚ ਉਪਮੁਪਮੇਯ੍ਯਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ ਆਚਿਕ੍ਖਨੇਨਪਿ ਮਨਸਿਕਾਰਸ੍ਸੇਵ ਜੋਤਿਤਤ੍ਤਾ. ਨ ਹਿ ਮਨਸਿਕਾਰੇਨ ਵਿਨਾ ਆਚਿਕ੍ਖਨਂ ਸਮ੍ਭਵਤਿ.

ਤਾ ਝਾਨਸਞ੍ਞਾਤਿ ਤਾ ਏਕਂ ਦ੍ਵੇ ਚਿਤ੍ਤਵਾਰੇ ਪਵਤ੍ਤਾ ਨੇਵਸਞ੍ਞਾਨਾਸਞ੍ਞਾਯਤਨਸਞ੍ਞਾ. ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤੀਤਿ ਪਦੇਸੇਨੇਵ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਪੁਬ੍ਬਾਭਿਸਙ੍ਖਾਰਵਸੇਨ ਪਨ ਉਪਰਿ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦੋ. ਯਥਾ ਚ ਝਾਨਸਞ੍ਞਾਨਂ, ਏਵਂ ਇਤਰਸਞ੍ਞਾਨਂ ਪੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਞ੍ਞਾ ਚ ਓਲ਼ਾਰਿਕਾ ਭਵਙ੍ਗਸਞ੍ਞਾ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀ’’ਤਿ, ਯਥਾਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਕਾਲਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਸੋ ਏਵਂ ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ ਸੋ ਏਵਂ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇ ਸਞ੍ਞਾਗ੍ਗੇ ਠਿਤੋ ਅਰਹਤ੍ਤੇ, ਅਨਾਗਾਮਿਫਲੇ ਵਾ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਦ੍ਵੀਹਿ ਫਲੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਮੋ, ਤਿਣ੍ਣਂ ਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਿ, ਸੋਲ਼ਸਵਿਧਾ ਞਾਣਚਰਿਯਾ, ਨਵਵਿਧਾ ਸਮਾਧਿਚਰਿਯਾਤਿ ਇਮੇਸਂ ਵਸੇਨ ਨਿਰੋਧਪਟਿਪਾਦਨਪਟਿਪਤ੍ਤਿਂ ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ. ਫੁਸਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਫੁਸਨਂ ਨਾਮ ਵਿਨ੍ਦਨਂ ਪਟਿਲਦ੍ਧੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਵਿਨ੍ਦਤਿ ਪਟਿਲਭਤੀ’’ਤਿ. ਅਤ੍ਥਤੋ ਪਨ ਯਥਾਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਕਾਲਂ ਚਿਤ੍ਤਚੇਤਸਿਕਾਨਂ ਸਬ੍ਬਸੋ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿ ਏਵ.

ਅਭੀਤਿ ਉਪਸਗ੍ਗਮਤ੍ਤਂ ਨਿਰਤ੍ਥਕਂ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਸਞ੍ਞਾ’’ ਇਚ੍ਚੇਵ ਅਤ੍ਥੋ. ਨਿਰੋਧਪਦੇਨ ਅਨਨ੍ਤਰਿਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਪਦੇ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ਤੇਸਂ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਸਮ੍ਪਜਾਨਪਦਂ ਠਪਿਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਨਿਰੋਧਪਦੇਨ ਅਨਨ੍ਤਰਿਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਨੁਪਟਿ…ਪੇ… ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਰਾਪੀਤਿ ਤਸ੍ਮਿਮ੍ਪਿ ਤਥਾ ਪਦਾਨੁਪੁਬ੍ਬਿਠਪਨੇਪਿ ਅਯਂ ਵਿਸੇਸਤ੍ਥੋਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਸਮ੍ਪਜਾਨਨ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਤਂ ਤਂ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਸਮ੍ਮਸਨਵਸੇਨ ਪਜਾਨਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਅਨ੍ਤੇਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਾਯ ਨਿਰੋਧਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪਰਿਯੋਸਾਨੇ. ਦੁਤਿਯਵਿਕਪ੍ਪੇ ਸਮ੍ਪਜਾਨਨ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਸਮ੍ਪਜਾਨਕਾਰਿਨੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਤੇਨ ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਜ੍ਜਨਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਆਦਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਸਬ੍ਬਪਾਟਿਹਾਰਿਕਪਞ੍ਞਾਯ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਤ੍ਥਸਾਧਿਕਾ ਪਞ੍ਞਾ ਕਿਚ੍ਚਤੋ ਦਸ੍ਸਿਤਾ ਹੋਤਿ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਪਣ੍ਡਿਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ’’ਤਿ.

ਸਬ੍ਬਾਕਾਰੇਨਾਤਿ ‘‘ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਰੂਪਵਿਸੇਸੋ, ਸਮਾਪਜ੍ਜਨਕੋ, ਸਮਾਪਜ੍ਜਨਸ੍ਸ ਠਾਨਂ, ਕਾਰਣਂ, ਸਮਾਪਜ੍ਜਨਾਕਾਰੋ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦਿ ਸਬ੍ਬਪ੍ਪਕਾਰੇਨ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਮਗ੍ਗੇ. (ਵਿਸੁਦ੍ਧੀ. ੨.੮੬੭) ਕਥਿਤਤੋਵਾਤਿ ਕਥਿਤਟ੍ਠਾਨਤੋ ਏਵ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਇਧ ਤਂ ਵਦਾਮ ਪੁਨਰੁਤ੍ਤਿਭਾਵਤੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.

ਏਵਂ ਖੋ ਅਹਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਆਕਾਰਤ੍ਥੋ ਏਵਂ-ਸਦ੍ਦੋ ਉਗ੍ਗਹਿਤਾਕਾਰਦਸ੍ਸਨਨ੍ਤਿ ਕਤ੍ਵਾ. ਏਵਂ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨਤ੍ਥੋ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸੁਉਗ੍ਗਹਿਤਂ ਤਯਾਤਿ ਅਨੁਜਾਨਨ੍ਤੋ’’ਤਿ.

੪੧੫. ਸਞ੍ਞਾ ਅਗ੍ਗਾ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਸਞ੍ਞਾਗ੍ਗਂ, ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਂ. ਅਟ੍ਠਸੁ ਸਮਾਪਤ੍ਤੀਸੁਪਿ ਸਞ੍ਞਾਗ੍ਗਂ ਅਤ੍ਥਿ ਉਪਲਬ੍ਭਤੀਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ. ‘‘ਪੁਥੂ’’ਤਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਲਿਙ੍ਗਵਿਪਲ੍ਲਾਸਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਬਹੂਨਿਪੀ’’ਤਿ. ‘‘ਯਥਾ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਕਾਰਵਿਸੇਸੋ ਕਰਣਪ੍ਪਕਾਰੋ ਗਹਿਤੋ, ਨ ਪਕਾਰਸਾਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਯੇਨ ਯੇਨ ਕਸਿਣੇਨਾ’’ਤਿ, ਪਥਵੀਕਸਿਣੇਨ ਕਰਣਭੂਤੇਨਾ’’ਤਿ ਚ. ਝਾਨਂ ਤਾਵ ਯੁਤ੍ਤੋ ਕਰਣਭਾਵੋ ਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਫੁਸਨਸ੍ਸ ਸਾਧਕਤਮਭਾਵਤੋ, ਕਥਂ ਕਸਿਣਾਨਨ੍ਤਿ? ਤੇਸਮ੍ਪਿ ਸੋ ਯੁਤ੍ਤੋ ਏਵ. ਯਦਗ੍ਗੇਨ ਹਿ ਝਾਨਾਨਂ ਨਿਰੋਧਫੁਸਨਸ੍ਸ ਸਾਧਕਤਂ ਅਭਾਵੋ, ਤਦਗ੍ਗੇਨ ਕਸਿਣਾਨਮ੍ਪਿ ਤਦਵਿਨਾਭਾਵਤੋ. ਅਨੇਕਕਰਣਾਪਿ ਕਿਰਿਯਾ ਹੋਤਿਯੇਵ ਯਥਾ ‘‘ਅਸ੍ਸੇਨ ਯਾਨੇਨ ਦੀਪਿਕਾਯ ਗਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ.

ਏਕਵਾਰਨ੍ਤਿ ਸਕਿਂ. ਪੁਰਿਮਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਨ੍ਤਿ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਦਿਪੁਰਿਮਸਞ੍ਞਾਯ ਨਿਰੋਧਂ, ਨ ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤਿਸਞ੍ਞਿਤਂ ਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਂ. ਏਕਂ ਸਞ੍ਞਾਗ੍ਗਨ੍ਤਿ ਏਕਂ ਸਞ੍ਞਾਭੂਤਂ ਅਗ੍ਗਂ ਸੇਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਹੇਟ੍ਠਿਮਸਞ੍ਞਾਯ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਭਾਵਤੋ. ਸਞ੍ਞਾ ਚ ਸਾ ਅਗ੍ਗਞ੍ਚਾਤਿ ਸਞ੍ਞਾਗ੍ਗਂ, ਨ ਸਞ੍ਞਾਸੁ ਅਗ੍ਗਨ੍ਤਿ. ਦ੍ਵੇ ਵਾਰੇਤਿ ਦ੍ਵਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ. ਸੇਸਕਸਿਣੇਸੂਤਿ ਕਸਿਣਾਨਂਯੇਵ ਗਹਣਂ ਨਿਰੋਧਕਥਾਯ ਅਧਿਕਤਤ੍ਤਾ. ਤਤੋ ਏਵ ਚੇਤ੍ਥ ਝਾਨਗ੍ਗਹਣੇਨ ਕਸਿਣਜ੍ਝਾਨਾਨਿ ਏਵ ਗਹਿਤਾਨੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ‘‘ਪਠਮਜ੍ਝਾਨੇਨ ਕਰਣਭੂਤੇਨਾ’’ਤਿ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਅਨਾਮਸਿਤ੍ਵਾ ਵਦਤਿ ਯਥਾ ‘‘ਯੇਨ ਯੇਨ ਕਸਿਣੇਨਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਝਾਨਂ ਅਨਾਮਸਿਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ‘‘ਇਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵਤ੍ਥਂ ਸਙ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਨਿਗਮਨਵਸੇਨ ਵਦਤਿ. ਸਬ੍ਬਮ੍ਪੀਤਿ ਸਬ੍ਬਂ ਏਕਵਾਰਂ ਸਮਾਪਨ੍ਨਝਾਨਂ. ਸਙ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਸਞ੍ਜਾਨਨਲਕ੍ਖਣੇਨ ਤਂਸਭਾਵਾਵਿਸੇਸਤੋ ਏਕਜ੍ਝਂ ਸਙ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ. ਅਪਰਾਪਰਨ੍ਤਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ.

੪੧੬. ਝਾਨਪਦਟ੍ਠਾਨਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਵਡ੍ਢੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਸਞ੍ਞਾਞਾਣਾਨਿ ਦਸ੍ਸਿਤਾਨਿ ਪਠਮਨਯੇ. ਦੁਤਿਯਨਯੇ ਪਨ ਯਸ੍ਮਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕਾਪੇਤ੍ਵਾ ਮਗ੍ਗੇਨ ਘਟੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਞਾਣਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਮਗ੍ਗਵਸੇਨ ਸਞ੍ਞਾਞਾਣਾਨਿ ਦਸ੍ਸਿਤਾਨਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਪਠਮਨਯੋ ਲੋਕਿਯਤ੍ਤਾ ਓਲ਼ਾਰਿਕੋ, ਦੁਤਿਯਨਯੋ ਮਿਸ੍ਸਕੋ ਤਸ੍ਮਾ ਤਦੁਭਯਂ ਅਸਮ੍ਭਾਵੇਤ੍ਵਾ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਸੁਖੁਮਂ ਸੁਭਂ ਥਿਰਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤਲੋਕੁਤ੍ਤਰਮੇਵ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਮਗ੍ਗਫਲਵਸੇਨ ਸਞ੍ਞਾਞਾਣਾਨਿ ਦਸ੍ਸਿਤਾਨਿ ਤਤਿਯਨਯੇ. ਤਯੋਪੇਤੇ ਨਯਾ ਮਗ੍ਗਸੋਧਨਵਸੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤਾ.

‘‘ਅਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਸਾਰੋ’’ਤਿ ਵਿਭਾਵੇਤੁਂ ਤਿਪਿਟਕਮਹਾਸਿਵਤ੍ਥੇਰਵਾਦੋ ਆਭਤੋ. ਨਿਰੋਧਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਥਿਤੇ ਤਦਨਨ੍ਤਰਂ ਸਞ੍ਞਾਞਾਣੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਅਤ੍ਥਤੋ ਨਿਰੋਧਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਨਂ ਪੁਚ੍ਛਤਿ ਨਾਮ, ਨਿਰੋਧਤੋ ਚ ਵੁਟ੍ਠਾਨਂ ਅਰਹਤ੍ਤਫਲੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਾ ਸਿਯਾ ਅਨਾਗਾਮਿਫਲੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਾ, ਤਤ੍ਥ ਸਞ੍ਞਾ ਪਧਾਨਾ, ਤਦਨਨ੍ਤਰਞ੍ਚ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਞਾਣਨ੍ਤਿ ਤਦੁਭਯਂ ਨਿਦ੍ਧਾਰੇਨ੍ਤੋ ਥੇਰੋ ‘‘ਕਿਂ ਇਮੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਣਨ੍ਤੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਕਿਂ ਇਮੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਣਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਤਦਾ ਦੀਘਨਿਕਾਯਤਨ੍ਤਿਂ ਪਰਿਵਤ੍ਤਨ੍ਤੇ ਇਮਂ ਠਾਨਂ ਪਤ੍ਵਾ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਨ ਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਤਯੋ ਨਯੇ ਕਥੇਨ੍ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦਤਿ.

ਯਸ੍ਸ ਯਥਾ ਮਗ੍ਗਵੀਥਿਯਂ ਮਗ੍ਗਫਲਞਾਣੇਸੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇਸੁ ਨਿਯਮਤੋ ਮਗ੍ਗਫਲਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਞਾਣਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਫਲਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਂ ਫਲਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਞਾਣਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਚ੍ਛਾ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਞਾਣ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਇਦਂ ਅਰਹਤ੍ਤਫਲ’’ਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਞਾਣਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿਆਕਾਰਦਸ੍ਸਨਂ. ਫਲਸਮਾਧਿਸਞ੍ਞਾਪਚ੍ਚਯਾਤਿ ਫਲਸਮਾਧਿਸਹਗਤਸਞ੍ਞਾਪਚ੍ਚਯਾ. ਕਿਰ-ਸਦ੍ਦੋ ਅਨੁਸ੍ਸਰਣਤ੍ਥੋ. ਯਥਾਧਿਗਤਧਮ੍ਮਾਨੁਸ੍ਸਰਣਪਕ੍ਖਿਯਾ ਹਿ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਾ. ਸਮਾਧਿਸੀਸੇਨ ਚੇਤ੍ਥ ਸਬ੍ਬਂ ਅਰਹਤ੍ਤਫਲਂ ਗਹਿਤਂ ਸਹਚਰਣਞਾਯੇਨ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਸਤਿ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਾਯ ਅਸਮ੍ਭਵੋ ਏਵਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਇਦਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ’’ਤਿ.

ਸਞ੍ਞਾਅਤ੍ਤਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

੪੧੭. ਦੇਸਨਾਯ ਸਣ੍ਹਭਾਵੇਨ ਸਾਰਮ੍ਭਮਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਦਿਮਲਵਿਸੋਧਨਤੋ ਸੁਤਮਯਞਾਣਂ ਨ੍ਹਾਪਿਤਂ ਵਿਯ, ਸੁਖੁਮਭਾਵੇਨ ਤਨੁਲੇਪਨਵਿਲਿਤ੍ਤਂ ਵਿਯ, ਤਿਲਕ੍ਖਣਬ੍ਭਾਹਤਤਾਯ ਕੁਣ੍ਡਲਾਦਿਅਲਙ੍ਕਾਰਵਿਭੂਸਿਤਂ ਵਿਯ ਚ ਹੋਤਿ, ਤਦਨੁਪਸੇਵਤੋ ਞਾਣਸ੍ਸ ਚ ਤਥਾਭਾਵੋ ਤਂਸਮਙ੍ਗਿਨੋ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਤਥਾਭਾਵਾਪਤ੍ਤਿ, ਨਿਰੋਧਕਥਾਯ ਨਿਵੇਸਨਞ੍ਚਸ੍ਸ ਸਿਰਿਸਯਨਪ੍ਪਵੇਸਨਸਦਿਸਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਣ੍ਹਸੁਖੁਮ…ਪੇ… ਆਰੋਪਿਤੋਪੀ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤਸ੍ਸਂ ਨਿਰੋਧਕਥਾਯਂ. ਸੁਖਂ ਅਵਿਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਮਨ੍ਦਬੁਦ੍ਧਿਤਾਯ ਅਲਭਨ੍ਤੋ. ਮਲਵਿਦੂਸਿਤਤਾਯ ਗੂਥਟ੍ਠਾਨਸਦਿਸਂ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਲਦ੍ਧਿਂ ਅਤ੍ਤਦਿਟ੍ਠਿਂ. ਅਨੁਮਤਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਨੁਞ੍ਞਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਦਿਸੋ ਮੇ ਅਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਅਨੁਜਾਨਾਪੇਤ੍ਵਾ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਲਦ੍ਧਿਯਂ ਪਤਿਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਂ ਪਨਾਤਿ ਓਲ਼ਾਰਿਕੋ, ਮਨੋਮਯੋ, ਅਰੂਪੀਤਿ ਤਿਣ੍ਣਂ ਅਤ੍ਤਵਾਦਾਨਂ ਵਸੇਨ ਤਿਵਿਧੇਸੁ ਕਤਮਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਰਿਹਰਨ੍ਤੋਤਿ ਵਿਦ੍ਧਂਸਨਤੋ ਪਰਿਹਰਨ੍ਤੋ, ਨਿਗੂਹਨ੍ਤੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਯਸ੍ਮਾ ਚਤੁਸਨ੍ਤਤਿਰੂਪਪ੍ਪਬਨ੍ਧਂ ਏਕਤ੍ਤਵਸੇਨ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਰੂਪੀਭਾਵਤੋ ‘‘ਓਲ਼ਾਰਿਕੋ ਅਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਪਚ੍ਚੇਤਿ ਅਤ੍ਤਵਾਦੀ, ਅਨ੍ਨਪਾਨੋਪਧਾਨਤਞ੍ਚਸ੍ਸ ਪਰਿਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਸ੍ਸਤੋ’’ਤਿ ਮਞ੍ਞਤਿ, ਰੂਪੀਭਾਵਤੋ ਏਵ ਚ ਸਞ੍ਞਾਯ ਅਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਞਾਯਾਗਤਮੇਵ, ਯਂ ਵੇਦਵਾਦਿਨੋ ‘‘ਅਨ੍ਨਮਯੋ, ਪਾਨਮਯੋ’’ਤਿ ਚ ਦ੍ਵਿਧਾ ਵੋਹਰਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾ ‘‘ਓਲ਼ਾਰਿਕਂ ਖੋ’’ਤਿ ਆਹ.

ਤਤ੍ਥ ਯਦਿ ਅਤ੍ਤਾ ਰੂਪੀ, ਨ ਸਞ੍ਞੀ, ਸਞ੍ਞਾਯ ਅਰੂਪਭਾਵਤ੍ਤਾ, ਰੂਪਧਮ੍ਮਾਨਞ੍ਚ ਅਸਞ੍ਜਾਨਨਸਭਾਵਤ੍ਤਾ, ਰੂਪੀ ਚ ਸਮਾਨੋ ਯਦਿ ਤਵ ਮਤੇਨ ਨਿਚ੍ਚੋ, ਸਞ੍ਞਾ ਅਪਰਾਪਰਂ ਪਵਤ੍ਤਨਤੋ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਭਿਜ੍ਜਤੀਤਿ ਭੇਦਸਬ੍ਭਾਵਤੋ ਅਨਿਚ੍ਚਾ, ਏਵਮ੍ਪਿ ‘‘ਅਞ੍ਞਾ ਸਞ੍ਞਾ, ਅਞ੍ਞੋ ਅਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਸਞ੍ਞਾਯ ਅਭਾਵਤੋ ਅਚੇਤਨੋਤਿ ਨ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਕਾਰਕੋ, ਫਲਸ੍ਸ ਚ ਨ ਉਪਭੁਞ੍ਜਕੋਤਿ ਆਪਨ੍ਨਮੇਵ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਓਲ਼ਾਰਿਕੋ ਚ ਹਿ ਤੇ’’ਤਿਆਦਿ. ਪਚ੍ਚਾਗਚ੍ਛਤੋਤਿ ਪਚ੍ਚਾਗਚ੍ਛਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਜਾਨਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਅਞ੍ਞਾ ਚ ਸਞ੍ਞਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਅਞ੍ਞਾ ਚ ਸਞ੍ਞਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਕਸ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨਨੁ ਉਪ੍ਪਾਦਪੁਬ੍ਬਕੋ ਨਿਰੋਧੋ, ਨ ਚ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਅਨਿਰੁਜ੍ਝਕਂ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਚੋਦਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ ‘‘ਚਤੁਨ੍ਨਞ੍ਚ ਖਨ੍ਧਾਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ.

੪੧੮-੪੨੦. ਮਨੋਮਯਨ੍ਤਿ ਝਾਨਮਨਸੋ ਵਸੇਨ ਮਨੋਮਯਂ. ਯੋ ਹਿ ਬਾਹਿਰਪਚ੍ਚਯਨਿਰਪੇਕ੍ਖੋ, ਸੋ ਮਨਸਾਵ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋਤਿ ਮਨੋਮਯੋ. ਰੂਪਲੋਕੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਸਰੀਰਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦਤਿ, ਯਂ ਵੇਦਵਾਦਿਨੋ ਆਨਨ੍ਦਮਯੋ, ਵਿਞ੍ਞਾਣਮਯੋਤਿ ਚ ਦ੍ਵਿਧਾ ਵੋਹਰਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਰਾਪੀਤਿ ‘‘ਮਨੋਮਯੋ ਅਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਮ੍ਪਿ ਪਕ੍ਖੇ. ਦੋਸੇ ਦਿਨ੍ਨੇਤਿ ‘‘ਅਞ੍ਞਾਵ ਸਞ੍ਞਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਦੋਸੇ ਦਿਨ੍ਨੇ. ਇਧਾਪਿ ਪੁਰਿਮਵਾਦੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਦੋਸਦਸ੍ਸਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਯਂ ਪਨ ਵਿਸੇਸੋ – ਯਦਿ ਅਤ੍ਤਾ ਮਨੋਮਯੋ, ਸਬ੍ਬਙ੍ਗਪਚ੍ਚਙ੍ਗੀ, ਅਹੀਨਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯੋ ਚ ਭਵੇਯ੍ਯ, ਏਵਂ ਸਤਿ ‘‘ਰੂਪਂ ਅਤ੍ਤਾ ਸਿਯਾ, ਨ ਚ ਸਞ੍ਞੀ’’ਤਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵਿਯ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਤੇਨਾਹ – ‘‘ਮਨੋਮਯੋ ਚ ਹਿ ਤੇ’’ਤਿਆਦਿ. ਕਸ੍ਮਾ ਪਨਾਯਂ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ ਪਠਮਂ ਓਲ਼ਾਰਿਕਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਟਿਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਲਦ੍ਧਿਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਮਨੋਮਯਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ, ਤਞ੍ਚ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਅਰੂਪਿਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਟਿਜਾਨਾਤੀਤਿ? ਕਾਮਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਕਾਰਣਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵ, ਤਥਾਪਿ ਇਮੇ ਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਨਾਮ ਅਨਵਟ੍ਠਿਤਚਿਤ੍ਤਾ ਥੁਸਰਾਸਿਮ੍ਹਿ ਨਿਖਾਤਖਾਣੁਕੋ ਵਿਯ ਚਞ੍ਚਲਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਯਥਾ ਨਾਮ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕੋ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਸਞ੍ਞਾਯਾਤਿ ਪਕਤਿਸਞ੍ਞਾਯ. ਉਪ੍ਪਾਦਨਿਰੋਧਂ ਇਚ੍ਛਤਿ ਅਪਰਾਪਰਂ ਪਵਤ੍ਤਾਯ ਸਞ੍ਞਾਯ ਉਦਯਵਯਦਸ੍ਸਨਤੋ. ਤਥਾਪਿ ‘‘ਸਞ੍ਞਾ ਸਞ੍ਞਾ’’ਤਿ ਪਵਤ੍ਤਸਮਞ੍ਞਂ ‘‘ਅਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਚ ਅਵਿਚ੍ਛੇਦਂ ਪਰਿਕਪ੍ਪੇਨ੍ਤੋ ਸਸ੍ਸਤਂ ਮਞ੍ਞਤਿ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਨ ਸਸ੍ਸਤਂ ਮਞ੍ਞਤੀ’’ਤਿ.

ਤਥੇਵਾਤਿ ਯਥਾ ‘‘ਰੂਪੀ ਅਤ੍ਤਾ’’ਤਿ, ‘‘ਮਨੋਮਯੋ ਅਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਚ ਵਾਦਦ੍ਵਯੇ ਸਞ੍ਞਾਯ ਅਤ੍ਤਤੋ ਅਞ੍ਞਤਾ, ਤਥਾ ਚਸ੍ਸ ਅਚੇਤਨਤਾਦਿਦੋਸਪ੍ਪਸਙ੍ਗੋ ਦੁਨ੍ਨਿਵਾਰੋ, ਤਥੇਵ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਵਾਦੇ ਦੋਸੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤਥੇਵਸ੍ਸ ਦੋਸਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਮਿਚ੍ਛਾਦਸ੍ਸਨੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਤਦਿਟ੍ਠਿਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਮਿਚ੍ਛਾਭਿਨਿਵੇਸੇਨ. ਅਭਿਭੂਤਤ੍ਤਾਤਿ ਅਨਾਦਿਕਾਲਭਾਵਿਤਭਾਵੇਨ ਅਜ੍ਝੋਤ੍ਥਟਤ੍ਤਾ ਨਿਵਾਰਿਤਞਾਣਚਾਰਤ੍ਤਾ. ਤਂ ਨਾਨਤ੍ਤਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋਤਿ ਯੇਨ ਸਨ੍ਤਤਿਘਨੇਨ, ਸਮੂਹਘਨੇਨ ਚ ਵਞ੍ਚਿਤੋ ਬਾਲੋ ਪਬਨ੍ਧਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨਂ ਧਮ੍ਮਸਮੂਹਂ ਮਿਚ੍ਛਾਗਾਹਵਸੇਨ ‘‘ਅਤ੍ਤਾ’’ਤਿ, ‘‘ਨਿਚ੍ਚੋ’’ਤਿ ਚ ਅਭਿਨਿਵਿਸ੍ਸ ਵੋਹਰਤਿ, ਤਂ ਏਕਤ੍ਤਸਞ੍ਞਿਤਂ ਘਨਗ੍ਗਹਣਂ ਵਿਨਿਭੁਜ੍ਜ ਯਾਥਾਵਤੋ ਜਾਨਨਂ ਘਨਵਿਨਿਬ੍ਭੋਗੋ, ਸਬ੍ਬੇਨ ਸਬ੍ਬਂ ਤਿਤ੍ਥਿਯਾਨਂ ਸੋ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਅਯਮ੍ਪਿ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ ਤਾਦਿਸਸ੍ਸ ਞਾਣਸ੍ਸ ਪਰਿਪਾਕਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਮ੍ਪਿ ਨਾਞ੍ਞਾਸਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਭਗਵਤਾ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਮ੍ਪਿ ਤਂ ਨਾਨਤ੍ਤਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਸਞ੍ਞਾ ਨਾਮਾਯਂ ਨਾਨਾਰਮ੍ਮਣਾ ਨਾਨਾਕ੍ਖਣੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਵੇਤਿ ਚਾਤਿ ਸਞ੍ਞਾਯ ਉਪ੍ਪਾਦਨਿਰੋਧਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋਪਿ ਸਞ੍ਞਾਮਯਂ ਸਞ੍ਞਾਭੂਤਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਰਿਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਘਨਵਿਨਿਬ੍ਭੋਗਾਭਾਵਤੋ ਨਿਚ੍ਚਮੇਵ ਕਤ੍ਵਾ ਮਞ੍ਞਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਮਞ੍ਞਨਾਯ. ਤਥਾਭੂਤਸ੍ਸ ਚ ਤਸ੍ਸ ਸਣ੍ਹਸੁਖੁਮਪਰਮਗਮ੍ਭੀਰਧਮ੍ਮਤਾ ਨ ਞਾਯਤੇਵਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਦੁਜ੍ਜਾਨਂ ਖੋ’’ਤਿਆਦਿ.

ਦਿਟ੍ਠਿਆਦੀਸੁ ‘‘ਏਵਮੇਤ’’ਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸਨਂ ਅਭਿਨਿਵਿਸਨਂ ਦਿਟ੍ਠਿ. ਤਸ੍ਸਾ ਏਵ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਭੂਤਂ ‘‘ਏਵਮੇਤ’’ਨ੍ਤਿ ਨਿਜ੍ਝਾਨਵਸੇਨ ਖਮਨਂ ਖਨ੍ਤਿ. ਤਥਾ ਰੋਚਨਂ ਰੁਚਿ. ‘‘ਅਞ੍ਞਥਾ’’ਤਿਆਦਿ ਤੇਸਂ ਦਿਟ੍ਠਿਆਦੀਨਂ ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਅਞ੍ਞਥਾਤਿ ਯਥਾ ਅਰਿਯਵਿਨਯੇ ਅਨ੍ਤਦ੍ਵਯਂ ਅਨੁਪਗ੍ਗਮ੍ਮ ਮਜ੍ਝਿਮਾ ਪਟਿਪਦਾਵਸੇਨ ਦਸ੍ਸਨਂ ਹੋਤਿ, ਤਤੋ ਅਞ੍ਞਥਾਯੇਵ. ਅਞ੍ਞਦੇਵਾਤਿ ਯਂ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਵਿਜ੍ਜਤਿ ਖਨ੍ਧਾਯਤਨਾਦਿ, ਤਸ੍ਸ ਚ ਅਨਿਚ੍ਚਤਾਦਿ, ਤਤੋ ਅਞ੍ਞਦੇਵ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਸਸ੍ਸਤਾਦਿ ਤੇ ਖਮਤਿ ਚੇਵ ਰੁਚ੍ਚਤਿ ਚ. ਆਯੁਞ੍ਜਨਂ ਅਨੁਯੁਞ੍ਜਨਂ ਆਯੋਗੋ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯੁਤ੍ਤਪਯੁਤ੍ਤਤਾ’’ਤਿ. ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾਤਿ ਪਰਮਤ੍ਤਚਿਨ੍ਤਨਾਦਿਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ. ਦੁਜ੍ਜਾਨਮੇਤਂ ਧਮ੍ਮਤਂ ਤ੍ਵਂ ‘‘ਅਯਂ ਪਰਮਤ੍ਥੋ, ਅਯਂ ਸਮ੍ਮੁਤੀ’’ਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਵਿਭਾਗਸ੍ਸ ਦੁਬ੍ਬਿਭਾਗਤ੍ਤਾ. ‘‘ਯਦਿ ਏਤਂ ਦੁਜ੍ਜਾਨਂ, ਤਂ ਤਾਵ ਤਿਟ੍ਠਤੁ, ਇਮਂ ਪਨਤ੍ਥਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਯਥਾ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿ, ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਅਥ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਞ੍ਞੋ ਵਾ ਸਞ੍ਞਤੋਤਿ ਸਞ੍ਞਾਸਭਾਵਤੋ ਅਞ੍ਞੋ ਸਭਾਵੋ ਵਾ ਅਤ੍ਤਾ ਹੋਤੂਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ.

ਲੋਕੀਯਤਿ ਦਿਸ੍ਸਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪੁਞ੍ਞਪਾਪਂ, ਤਬ੍ਬਿਪਾਕੋ ਚਾਤਿ ਲੋਕੋ, ਅਤ੍ਤਾ. ਸੋ ਹਿਸ੍ਸ ਕਾਰਕੋ, ਵੇਦਕੋ ਚਾਤਿ ਇਚ੍ਛਿਤੋ. ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਨ੍ਤਿ ‘‘ਸਸ੍ਸਤੋ ਅਤ੍ਤਾ ਚ ਲੋਕੋ ਚਾ’’ਤਿਆਦਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੧.੩੧; ਉਦਾ. ੫੫) ਨਯਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਂ. ਨ ਹੇਸ ਦਿਟ੍ਠਾਭਿਨਿਵੇਸੋ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਿਕਾਦਿਅਤ੍ਥਨਿਸ੍ਸਿਤੋ ਤਦਸਂਵਤ੍ਤਨਤੋ. ਯੋ ਹਿ ਤਦਾਵਹੋ, ਸੋ ਤਂਨਿਸ੍ਸਿਤੋਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਂ ਲਭੇਯ੍ਯ ਯਥਾ ਤਂ ਪੁਞ੍ਞਞਾਣਸਮ੍ਭਾਰੋ. ਏਤੇਨੇਵ ਤਸ੍ਸ ਨ ਧਮ੍ਮਨਿਸ੍ਸਿਤਤਾਪਿ ਸਂਵਣ੍ਣਿਤਾ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਆਦਿਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਸ੍ਸਾਤਿ ਆਦਿਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਤਦੇਵ ਆਦਿਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਕਂ ਯਥਾ ‘‘ਵਿਨਯੋ ਏਵ ਵੇਨਯਿਕੋ’’ਤਿ, (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨੧) ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸਿਕ੍ਖਤ੍ਤਯਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਦਿਟ੍ਠਾਭਿਨਿਵੇਸਸ੍ਸ ਸਂਸਾਰਵਟ੍ਟੇ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਵਿਰਾਗਨਿਰੋਧੁਪਸਮਾਸਂਵਤ੍ਤਨਂ ਵਟ੍ਟਨ੍ਤੋਗਧਤ੍ਤਾ, ਤਸ੍ਸ ਵਟ੍ਟਸਮ੍ਬਨ੍ਧਨਤੋ ਚ. ਤਥਾ ਅਭਿਞ੍ਞਾਸਮ੍ਬੋਧਨਿਬ੍ਬਾਨਾਸਂਵਤ੍ਤਨਞ੍ਚ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਅਭਿਜਾਨਨਾਯਾਤਿ ਞਾਤਪਰਿਞ੍ਞਾਵਸੇਨ ਅਭਿਜਾਨਨਤ੍ਥਾਯ. ਸਮ੍ਬੁਜ੍ਝਨਤ੍ਥਾਯਾਤਿ ਤੀਰਣਪਹਾਨਪਰਿਞ੍ਞਾਵਸੇਨ ਸਮ੍ਬੋਧਨਤ੍ਥਾਯਾਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਅਭਿਜਾਨਨਾਯਾਤਿ ਅਭਿਞ੍ਞਾਪਞ੍ਞਾਵਸੇਨ ਜਾਨਨਾਯ, ਤਂ ਪਨ ਵਟ੍ਟਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਕਰਣਮੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਕਿਰਿਯਾਯਾ’’ਤਿ. ਸਮ੍ਬੁਜ੍ਝਨਤ੍ਥਾਯਾਤਿ ਪਰਿਞ੍ਞਾਭਿਸਮਯਵਸੇਨ ਪਟਿਵੇਧਾਯ.

ਕਾਮਂ ਤਣ੍ਹਾਪਿ ਦੁਕ੍ਖਸਭਾਵਾ, ਤਸ੍ਸਾ ਪਨ ਸਮੁਦਯਭਾਵੇਨ ਵਿਸੁਂ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਤਣ੍ਹਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਭਾਵਨਤੋ ਉਪ੍ਪਾਦਨਤੋ. ਦੁਕ੍ਖਂ ਪਭਾਵੇਨ੍ਤੀਪਿ ਤਣ੍ਹਾ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦਿਪਚ੍ਚਯਨ੍ਤਰਸਹਿਤਾ ਏਵ ਪਭਾਵੇਤਿ, ਨ ਕੇਵਲਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ’’ਤਿ. ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤੀਤਿ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਨਿਮਿਤ੍ਤਂ, ਨਪ੍ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਦੁਕ੍ਖਸਮੁਦਯਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਵਾ ਅਧਿਗਤੇਤਿ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿ. ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਗਚ੍ਛਤਿ ਅਧਿਗਚ੍ਛਤਿ, ਤਦਤ੍ਥਂ ਪਟਿਪਦਾ ਚਾਤਿ ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀਪਟਿਪਦਾ. ਮਗ੍ਗਪਾਤੁਭਾਵੋਤਿ ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗਸਮੁਪ੍ਪਾਦੋ. ਫਲਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਤਿ ਅਸੇਕ੍ਖਫਲਾਧਿਗਮੋ. ਆਕਾਰਨ੍ਤਿ ਤਂ ਗਮਨਲਿਙ੍ਗਂ.

੪੨੧. ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨਵਸੇਨ ਤੋਦਨਂ ਵਿਜ੍ਝਨਂ ਸਨ੍ਨਿਤੋਦਕਂ, ਵਾਚਾਯਾਤਿ ਚ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤੇ ਕਰਣਵਚਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਵਚਨਪਤੋਦੇਨਾ’’ਤਿ. ਸਜ੍ਝਬ੍ਭਰਿਤਨ੍ਤਿ ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਭੁਸਂ ਅਰਿਤਂ ਅਕਂਸੂਤਿ ਸਤਮਤ੍ਤੇਹਿ ਤੁਤ੍ਤਕੇਹਿ ਵਿਯ ਤਿਂਸਸਤਮਤ੍ਤਾ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾ ਵਾਚਾਪਤੋਦਨੇਹਿ ਤੁਦਿਂਸੁ ਸਭਾਵਤੋ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਨ੍ਤਿ ਪਰਮਤ੍ਥਸਭਾਵਤੋ ਉਪਲਬ੍ਭਮਾਨਂ, ਨਪਕਤਿਆਦਿ ਵਿਯ ਅਨੁਪਲਬ੍ਭਮਾਨਂ. ਤਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਸਚ੍ਚਂ. ਤਥਨ੍ਤਿ ਅਵਿਪਰੀਤਂ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮੇਸੂਤਿ ਵਿਸਯੇ ਭੁਮ੍ਮਂ ਤੇ ਧਮ੍ਮੇ ਵਿਸਯਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਠਿਤਸਭਾਵਨ੍ਤਿ ਅਵਟ੍ਠਿਤਸਭਾਵਂ, ਤਦੁਪ੍ਪਾਦਕਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਨਿਯਾਮਤਨ੍ਤਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਸਮ੍ਪਾਪਨਨਿਯਾਮੇਨ ਨਿਯਤਂ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਬੁਦ੍ਧਾਨਞ੍ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਏਦਿਸਾਤਿ ‘‘ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰਾ.

ਚਿਤ੍ਤਹਤ੍ਥਿਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਪੋਟ੍ਠਪਾਦਵਤ੍ਥੁਵਣ੍ਣਨਾ

੪੨੨. ਸੁਖੁਮੇਸੁ ਅਤ੍ਥਨ੍ਤਰੇਸੂਤਿ ਖਨ੍ਧਾਯਤਨਾਦੀਸੁ ਸੁਖੁਮਞਾਣਗੋਚਰੇਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੁ. ਕੁਸਲੋਤਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਬੁਦ੍ਧਸਾਸਨੇ ਕਤਪਰਿਚਯਤਾਯ ਛੇਕੋ ਅਹੋਸਿ. ਗਿਹਿਭਾਵੇ ਆਨਿਸਂਸਕਥਾਯਕਥਿਤਤ੍ਤਾ ਸੀਲਵਨ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਤਥਾ ਕਥਨੇਨ ਵਿਬ੍ਭਮਨੇ ਨਿਯੋਜਿਤਤ੍ਤਾ ਇਦਾਨਿ ਸਯਮ੍ਪਿ ਸੀਲਵਾ ਏਵ ਹੁਤ੍ਵਾ ਛ ਵਾਰੇ (ਧ. ਪ. ਅਟ੍ਠ. ੩੭; ਜਾ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੧.੬੯) ਵਿਬ੍ਭਮਿ. ਕਮ੍ਮਸਰਿਕ੍ਖਕੇਨ ਹਿ ਫਲੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ. ਮਹਾਸਾਵਕਸ੍ਸ ਕਥਿਤੇਤਿ ਮਹਾਸਾਵਕਸ੍ਸ ਮਹਾਕੋਟ੍ਠਿਕਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਅਪਸਾਦਨਕਥਿਤਨਿਮਿਤ੍ਤਂ. ਪਤਿਟ੍ਠਾਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋਤਿ ਸਾਸਨੇ ਪਤਿਟ੍ਠਂ ਲਦ੍ਧੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ.

੪੨੩. ਪਞ੍ਞਾਚਕ੍ਖੁਨੋ ਨਤ੍ਥਿਤਾਯਾਤਿ ਸੁਵੁਤ੍ਤਦੁਰੁਤ੍ਤਸਮਵਿਸਮਦਸ੍ਸਨਸਮਤ੍ਥਪਞ੍ਞਾਚਕ੍ਖੁਨੋ ਅਭਾਵੇਨ. ਚਕ੍ਖੁਮਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਯਾਦਿਸੇਨ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਪੁਰਿਸੋ ‘‘ਚਕ੍ਖੁਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਸੁਭਾਸਿਤਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਕਕੋਟ੍ਠਾਸਾਤਿ ਏਕਨ੍ਤਿਕਾ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਾਵਹਭਾਵੇਨ ਨਿਚ੍ਛਿਤਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਠਪਿਤਾਤਿ ਵਵਤ੍ਥਾਪਿਤਾ. ਨ ਏਕਕੋਟ੍ਠਾਸਾ ਨ ਏਕਨ੍ਤਿਕਾ, ਨ ਨਿਬ੍ਬਾਨਾਵਹਭਾਵੇਨ ਨਿਚ੍ਛਿਤਾ ਵਟ੍ਟਨ੍ਤੋਗਧਭਾਵਤੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.

ਏਕਂਸਿਕਧਮ੍ਮਵਣ੍ਣਨਾ

੪੨੫. ‘‘ਕਸ੍ਮਾ ਆਰਭੀ’’ਤਿ ਕਾਰਣਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿ ਪਯੋਜਨਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਂ. ਸਤਿ ਹਿ ਫਲਸਿਦ੍ਧਿਯਂ ਹੇਤੁਸਿਦ੍ਧੋਯੇਵ ਹੋਤੀਤਿ. ਪਞ੍ਞਾਪਿਤਨਿਟ੍ਠਾਯਾਤਿ ਪਵੇਦਿਤਵਿਮੁਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਸ੍ਸ, ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖਪਰਿਯੋਸਾਨਂ ਗਚ੍ਛਤਿ ਏਤਾਯਾਤਿ ‘‘ਨਿਟ੍ਠਾ’’ਤਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਨਿਟ੍ਠਾਮਗ੍ਗੋ ਹਿ ਇਧ ਉਤ੍ਤਰਪਦਲੋਪੇਨ ‘‘ਨਿਟ੍ਠਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਅਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਤਾ, ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਤਾ ਚ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਨ ਨਿਟ੍ਠਾਯ. ਨਿਯ੍ਯਾਨਂ ਵਾ ਨਿਗ੍ਗਮਨਂ ਨਿਸ੍ਸਰਣਂ, ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਵੁਪਸਮੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨਿਯ੍ਯਾਨਮੇਵ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਂ, ਨ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਂ ਅਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਂ, ਸੋ ਏਵ ਭਾਵੋ ਅਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਭਾਵੋ, ਤਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ‘‘ਏਵ’’ਨ੍ਤਿ ‘‘ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵਚਨਮਤ੍ਤਸਾਮਞ੍ਞਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵਦਤਿ, ਨ ਪਨ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਤੇਸਂ ਸਮਯੇ ਨਿਬ੍ਬਾਨਪਞ੍ਞਾਪਨਸ੍ਸ ਲਬ੍ਭਨਤੋ, ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸਾ ਚ ਨ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਲੋਕਥੂਪਿਕਾਦਿਵਸੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ‘‘ਅਞ੍ਞੋ ਪੁਰਿਸੋ, ਅਞ੍ਞਾ ਪਕਤੀ’’ਤਿ ਪਕਤਿਪੁਰਿਸਨ੍ਤਰਾਵਬੋਧੋ ਮੋਕ੍ਖੋ, ਬੁਦ੍ਧਿਆਦਿਗੁਣਵਿਨਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਕਤ੍ਤਨਿ ਅਵਟ੍ਠਾਨਂ ਮੋਕ੍ਖੋ, ਕਾਯਪਵਤ੍ਤਿਗਤਿਜਾਤਿਬਨ੍ਧਾਨਂ ਅਪ੍ਪਮਜ੍ਜਨਵਸੇਨ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤੋ ਮੋਕ੍ਖੋ, ਯਞ੍ਞੇਹਿ ਜੁਤੇਨ ਪਰੇਨ ਪੁਰਿਸੇਨ ਸਲੋਕਤਾ ਮੋਕ੍ਖੋ, ਸਮੀਪਤਾ ਮੋਕ੍ਖੋ, ਸਹਯੋਗੋ ਮੋਕ੍ਖੋਤਿ ਏਵਮਾਦੀਨਂ ਸਙ੍ਗਹੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਯਥਾਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਤਿ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨ ਨਿਯ੍ਯਾਤਿ, ਯੇਨਾਕਾਰੇਨ ‘‘ਨਿਟ੍ਠਾ ਪਾਪੁਣੀਯਤੀ’’ਤਿ ਤੇਹਿ ਪਵੇਦਿਤਾ, ਤੇਨਾਕਾਰੇਨ ਤਸ੍ਸਾ ਅਪ੍ਪਤ੍ਤਬ੍ਬਤੋ ਨ ਨਿਯ੍ਯਾਤਿ. ਪਣ੍ਡਿਤੇਹਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾਤਿ ‘‘ਨਾਯਂ ਨਿਟ੍ਠਾ ਪਟਿਪਦਾ ਵਟ੍ਟਸ੍ਸ ਅਨਤਿਕ੍ਕਮਨਤੋ’’ਤਿ ਬੁਦ੍ਧਾਦੀਹਿ ਪਣ੍ਡਿਤੇਹਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾ. ਨਿਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਪਟਿਕ੍ਖੇਪਸ੍ਸ ਕਾਰਣਵਚਨਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਹਿ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾ ਨਿਟ੍ਠਾ ਪਟਿਪਦਾ ਨ ਨਿਯ੍ਯਾਤਿ, ਅਞ੍ਞਦਤ੍ਥੁ ਤਂਸਮਙ੍ਗਿਨਂ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਸਂਸਾਰੇ ਏਵ ਪਰਿਬ੍ਭਮਾਪੇਨ੍ਤੀ ਨਿਵਤ੍ਤਤਿ.

ਪਧਾਨਂ ਜਾਨਨਂ ਨਾਮ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਤੋ ਜਾਨਨਂ ਤਸ੍ਸ ਪਮਾਣਜੇਟ੍ਠਭਾਵਤੋ, ਇਤਰਸ੍ਸ ਸਂਸਯਾਨੁਬਦ੍ਧਤ੍ਤਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਜਾਨਂ ਪਸ੍ਸ’’ਨ੍ਤਿ. ਤੇਨੇਤ੍ਥ ਦਸ੍ਸਨੇਨ ਜਾਨਨਂ ਵਿਸੇਸੇਤਿ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਏਕਨ੍ਤਸੁਖੇ ਲੋਕੇ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਤੋ ਞਾਣਦਸ੍ਸਨਂ ਅਤ੍ਥੀਤਿ. ਜਾਨਨ੍ਤਿ ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਲੋਕਸ੍ਸ ਅਨੁਮਾਨਵਿਸਯਤਂ ਪੁਚ੍ਛਤਿ, ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਤੋ ਗੋਚਰਤਂ. ਅਯਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ – ਅਪਿ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਲੋਕੋ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਤੋ ਞਾਤੋ, ਉਦਾਹੁ ਅਨੁਮਾਨਤੋਤਿ.

ਯਸ੍ਮਾ ਲੋਕੇ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਭੂਤੋ ਅਤ੍ਥੋ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਗੋਚਰਭਾਵੇਨ ਪਾਕਟੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬਾਨੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬਾਨੀਤਿ ਦਿਟ੍ਠਵਾ, ਦਸ੍ਸਨਭੂਤੇਨ, ਤਦਨੁਗਤੇਨ ਚ ਞਾਣੇਨ ਗਹਿਤਪੁਬ੍ਬਾਨੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਵਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਰੀਰਸਣ੍ਠਾਨਾਦੀਨੀ’’ਤਿ ਵਚਨਂ ਸਮਤ੍ਥਿਤਂ ਹੋਤਿ. ‘‘ਅਪ੍ਪਾਟਿਹੀਰਕ ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਅਨੁਨਾਸਿਕਲੋਪਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਦ੍ਦੇਸੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਪ੍ਪਾਟਿਹੀਰਕਂ ਤ’’ਨ੍ਤਿ ‘‘ਅਪ੍ਪਾਟਿਹੀਰਂ ਕਤ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਮੇਤ੍ਥ ਵਣ੍ਣੇਨ੍ਤਿ. ਪਟਿਪਕ੍ਖਹਰਣਤੋ ਪਟਿਹਾਰਿਯਂ, ਤਦੇਵ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ, ਉਤ੍ਤਰਵਿਰਹਿਤਂ ਵਚਨਂ. ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਮੇਵੇਤ੍ਥ ‘‘ਪਾਟਿਹੀਰਕ’’ਨ੍ਤਿ ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨ ਪਾਟਿਹੀਰਕਂ ਅਪ੍ਪਾਟਿਹੀਰਕਂ ਪਰੇਹਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਉਤ੍ਤਰੇਹਿ ਸਉਤ੍ਤਰਤ੍ਤਾ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਪਟਿਹਰਣਵਿਰਹਿਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਸਉਤ੍ਤਰਞ੍ਹਿ ਵਚਨਂ ਤੇਨ ਉਤ੍ਤਰੇਨ ਪਟਿਹਾਰੀਯਤਿ ਅਤਿਵਿਪਰਿਵਤ੍ਤੀਯਤਿ. ਤਤੋ ਏਵ ਨਿਯ੍ਯਾਨਸ੍ਸ ਪਟਿਹਰਣਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ ‘‘ਅਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਂ ਲਭਤਿ.

੪੨੬. ਵਿਲਾਸੋ ਲੀਲ਼ਾ. ਆਕਪ੍ਪੋ ਕੇਸਬਨ੍ਧਵਤ੍ਥਗ੍ਗਹਣਂ ਆਦਿਆਕਾਰਵਿਸੇਸੋ, ਵੇਸਸਂਵਿਧਾਨਂ ਵਾ. ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਭਾਵਾਦੀਨਂ ਸਙ੍ਗਹੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ‘‘ਭਾਵੋ’’ਤਿ ਚ ਚਾਤੁਰਿਯਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਤਯੋਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭਵਣ੍ਣਨਾ

੪੨੮. ਆਹਿਤੋ ਅਹਂ ਮਾਨੋ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਅਤ੍ਤਾ, ਅਤ੍ਤਭਾਵੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋਤਿ ਅਤ੍ਤਭਾਵਪਟਿਲਾਭੋ’’ਤਿ. ਕਾਮਭਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ ਤਸ੍ਸ ਇਤਰਦ੍ਵਯਤ੍ਤਭਾਵਤੋ ਓਲ਼ਾਰਿਕਤ੍ਤਾ. ਰੂਪਭਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ ਝਾਨਮਨੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਰੂਪੀਭਾਵੇਨ ਉਪਲਬ੍ਭਨਤੋ. ਸਂਕਿਲੇਸਿਕਾ ਧਮ੍ਮਾ ਨਾਮ ਦ੍ਵਾਦਸ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਾ ਤਦਭਾਵੇ ਕਸ੍ਸਚਿ ਸਂਕਿਲੇਸਸ੍ਸਾਪਿ ਅਸਮ੍ਭਵਤੋ. ਵੋਦਾਨਿਯਾ ਧਮ੍ਮਾ ਨਾਮ ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਤਾਸਂ ਵਸੇਨ ਸਬ੍ਬਸੋ ਚਿਤ੍ਤਵੋਦਾਨਸ੍ਸ ਸਿਜ੍ਝਨਤੋ.

੪੨੯. ਪਟਿਪਕ੍ਖਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਸਮੁਚ੍ਛੇਦੇ ਪਨ ਨ ਕਦਾਚਿਪਿ ਅਨਵਜ੍ਜਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਾਰਿਪੂਰੀ, ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਵਾ ਸਮ੍ਭਵਤਿ, ਸਮੁਚ੍ਛੇਦੇ ਪਨ ਸਤਿ ਏਵ ਸਮ੍ਭਵਤੀਤਿ ਮਗ੍ਗਪਞ੍ਞਾਫਲਪਞ੍ਞਾ-ਗ੍ਗਹਣਂ. ਤਾ ਹਿ ਸਕਿਂ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਾ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਾ ਏਵ ਅਪਰਿਹਾਨਧਮ੍ਮਤ੍ਤਾ. ਤਰੁਣਪੀਤੀਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਮਤ੍ਤਾ ਅਲਦ੍ਧਾਸੇਵਨਾ ਦੁਬ੍ਬਲਾ ਪੀਤਿ. ਬਲਵਤੁਟ੍ਠੀਤਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਲਦ੍ਧਾਸੇਵਨਾ ਉਪਰਿਵਿਸੇਸਾਧਿਗਮਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯਭੂਤਾ ਥਿਰਤਰਾ ਪੀਤਿ. ‘‘ਯਂ ਅਵੋਚੁਮ੍ਹਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਅਯਂ ਸਙ੍ਖੇਪਤ੍ਥੋ – ਯਂ ਵੋਹਾਰਂ ‘‘ਸਂਕਿਲੇਸਿਕਵੋਦਾਨਿਯਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਹਾਨਾਭਿਵੁਦ੍ਧਿਨਿਟ੍ਠਂ ਪਞ੍ਞਾਯ ਪਾਰਿਪੂਰਿਵੇਪੁਲ੍ਲਭੂਤਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਅਪਰਪ੍ਪਚ੍ਚਯੇਨ ਞਾਣੇਨ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਤੋ ਸਮ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਕਥਯਿਮ੍ਹ. ਤਤ੍ਥ ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਿਹਾਰੇ ਤਸ੍ਸ ਮਮ ਓਵਾਦਕਰਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰੇਨ ਵਿਹਰਣਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਪਮੋਦਪ੍ਪਭਾਵਿਤਾ ਪੀਤਿ ਚ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਸ੍ਸਾ ਚ ਪਚ੍ਚਯਭੂਤਂ ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਿਦ੍ਵਯਂ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਉਪਟ੍ਠਿਤਾ ਸਤਿ ਚ ਉਕ੍ਕਂਸਗਤਂ ਞਾਣਞ੍ਚ ਤਥਾਭੂਤੋ ਚ ਸੋ ਵਿਹਾਰੋ. ਸਨ੍ਤਪਣੀਤਤਾਯ ਅਤਪ੍ਪਕੋ ਅਨਞ੍ਞਸਾਧਾਰਣੋ ਸੁਖਵਿਹਾਰੋਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਂ ਅਰਹਤੀਤਿ.

ਪਠਮਜ੍ਝਾਨੇ ਪਟਿਲਦ੍ਧਮਤ੍ਤੇ ਹੀਨਭਾਵਤੋ ਪੀਤਿ ਦੁਬ੍ਬਲਾ ਪਾਮੋਜ੍ਜਪਕ੍ਖਿਕਾ, ਸੁਵਿਭਾਵਿਤੇ ਪਨ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਗੁਣੇ ਸਾ ਪਣੀਤਾ ਬਲਵਭਾਵਤੋ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਕਿਚ੍ਚਾ ਪੀਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਪਠਮਜ੍ਝਾਨੇ ਪਾਮੋਜ੍ਜਾਦਯੋ ਛਪਿ ਧਮ੍ਮਾ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਸੁਖੋ ਵਿਹਾਰੋ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸਮਾਧਿ ਗਹਿਤੋ. ਸੁਖਂ ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਅਪਰੇ, ਤੇਸਂ ਮਤੇਨ ਸਨ੍ਤਸੁਖਤਾਯ ਉਪੇਕ੍ਖਾ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨੇ ‘‘ਸੁਖ’’ਨ੍ਤਿ ਇਚ੍ਛਿਤਾ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤਥਾ ਚਤੁਤ੍ਥੇ’’ਤਿਆਦਿ. ਪਾਮੋਜ੍ਜਂ ਨਿਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਦੁਬ੍ਬਲਪੀਤਿਸਙ੍ਖਾਤਂ ਪਾਮੋਜ੍ਜਂ ਛਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਨਿਵਤ੍ਤਤਿ ਹਾਯਤਿ. ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਕ੍ਖੋਭਵਿਰਹੇਨ ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨੇ ਸਬ੍ਬਦਾ ਪੀਤਿ ਬਲਵਤੀ ਏਵ ਹੋਤਿ, ਨ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨੇ ਵਿਯ ਕਦਾਚਿ ਦੁਬ੍ਬਲਾ. ਸੁਦ੍ਧਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਮੇਵਾਤਿ ਉਪਰਿ ਮਗ੍ਗਂ ਅਕਥੇਤ੍ਵਾ ਕੇਵਲਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਂ ਕਥਿਤਂ. ਚਤੂਹਿ ਮਗ੍ਗੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਕਥਿਤਾਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਪਾਦਕਭਾਵੇਨ ਝਾਨਾਨਿ ਕਥੇਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਪਰਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪੁਬ੍ਬਕਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋਪਿ ਮਗ੍ਗਾ ਕਥਿਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਿਕਫਲਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਕਥਿਤਾਤਿ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਿਕਾਦਿਕਾ ਫਲਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਅਕਥੇਤ੍ਵਾ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਿਕਾ ਏਵ ਫਲਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਕਥਿਤਾ. ਪੀਤਿਵੇਵਚਨਮੇਵ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਪੀਤੀਨਂ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦੇ ਅਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋ ਪਾਮੋਜ੍ਜਂ ਪੀਤਿਵੇਵਚਨਮੇਵ ਕਤ੍ਵਾ. ਪੀਤਿਸੁਖਾਨਂ ਅਪਰਿਚ੍ਚਤ੍ਤਤ੍ਤਾ, ‘‘ਸੁਖੋ ਚ ਵਿਹਾਰੋ’’ਤਿ ਸਾਤਿਸਯਸ੍ਸ ਸੁਖਵਿਹਾਰਸ੍ਸ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਚ ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨਿਕਫਲਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਨਾਮ ਕਥਿਤਾ. ਕਾਮਂ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨੇਪਿ ਪੀਤਿਸੁਖਾਨਿ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤਿ, ਤਾਨਿ ਪਨ ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਕ੍ਖੋਭੇਨ ਨ ਸਨ੍ਤਪਣੀਤਾਨਿ, ਸਨ੍ਤਪਣੀਤਾਨਿ ਚ ਇਧਾਧਿਪ੍ਪੇਤਾਨਿ.

੪੩੨-੪੩੭. ਵਿਭਾਵਨਤ੍ਥੋਤਿ ਪਕਾਸਨਤ੍ਥੋ ਸਰੂਪਤੋ ਨਿਰੂਪਨਤ੍ਥੋ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਯਂ ਸੋ’’ਤਿਆਦਿ. ਨਨ੍ਤਿ ਓਲ਼ਾਰਿਕਂ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭਂ. ਸਪ੍ਪਟਿਹਰਣਨ੍ਤਿ ਪਰੇਨ ਚੋਦਿਤਵਚਨੇਨ ਸਪਰਿਹਾਰਂ ਸਉਤ੍ਤਰਂ. ਤੁਚ੍ਛੋਤਿ ਮੁਸਾ ਅਭੂਤੋ. ਸ੍ਵੇਵਾਤਿ ਸੋ ਏਵ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਹੋਤੀਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਸਮਯੇ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੋ ਹੋਤਿ. ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋਤ੍ਵੇਵ ਨਿਯ੍ਯਾਤੇਸਿ, ਨ ਨਂ ਸਰੂਪਤੋ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਸਿ. ਰੂਪਾਦਯੋ ਚੇਤ੍ਥ ਧਮ੍ਮਾਤਿ ਰੂਪਵੇਦਨਾਦਯੋ ਏਵ ਏਤ੍ਥ ਲੋਕੇ ਸਭਾਵਧਮ੍ਮਾ. ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋਤਿ ਪਨ ਤੇ ਰੂਪਾਦਿਕੇ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧੇ ਉਪਾਦਾਯ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਨਾਮਮਤ੍ਤਮੇਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਨਾਮਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਸੇਨਾਤਿ ਨਾਮਭੂਤਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਮਤ੍ਤਤਾਵਸੇਨ.

੪੩੮. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ ਵਤ੍ਵਾਤਿ ‘‘ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋਤਿ ਰੂਪਾਦਿਕੇ ਉਪਾਦਾਯ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਮਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ‘‘ਯਸ੍ਮਿਂ ਚਿਤ੍ਤ ਸਮਯੇ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵਤ੍ਵਾ. ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਵਿਨਯਨਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਪਰੇ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ, ਤੇਨਾਕਾਰੇਨ ਕਾਲਵਿਭਾਗਤੋ ਪਟਿਪਦਾਨਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਞਾਪਨਵਸੇਨ ਵਿਨਯਨਤ੍ਥਂ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਸਚ੍ਚੋ ਅਹੋਸੀਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤੀਤਸਮਯੇ ਉਪਾਦਾਨਸ੍ਸ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤਾਯ ਸਚ੍ਚਭੂਤੋ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੋ ਵਿਯ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ ਅਹੋਸਿ, ਨ ਪਨ ਅਨਾਗਤੋ ਇਦਾਨਿ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋ ਤਦੁਪਾਦਾਨਸ੍ਸ ਤਦਾ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤ੍ਤਾ. ਯੇ ਤੇ ਅਤੀਤਾ ਧਮ੍ਮਾ ਅਤੀਤਸਮਯੇ ਅਤੀਤਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭਸ੍ਸ ਉਪਾਦਾਨਭੂਤਾ ਰੂਪਾਦਯੋ. ਤੇ ਏਤਰਹਿ ਨਤ੍ਥਿ ਨਿਰੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ. ਤਤੋ ਏਵ ਅਹੇਸੁਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਤਾ. ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਸਮਯੇ ਲਬ੍ਭਨਤੋ. ਸੋਪਿ ਤਦੁਪਾਦਾਨੋ ਮੇ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਅਤੀਤਸਮਯੇ ਸਚ੍ਚੋ ਭੂਤੋ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੋ ਵਿਯ ਅਹੋਸਿ. ਅਨਾਗਤਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਨ੍ਤਿ ਅਨਾਗਤਾਨਞ੍ਚੇਵ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਞ੍ਚ ਰੂਪਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪਾਦਾਨਭੂਤਾਨਂ ਤਦਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤੀਤਸਮਯੇ ਅਭਾਵਾ ਤਦੁਪਾਦਾਨੋ ਅਨਾਗਤੋ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤੀਤਸਮਯੇ ਮੋਘੋ ਤੁਚ੍ਛੋ ਮੁਸਾ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨਾਮਮਤ੍ਤਮੇਵਾਤਿ ਸਮਞ੍ਞਾਮਤ੍ਤਮੇਵ. ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭਂ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਅਨੁਪਲਬ੍ਭਮਾਨਤ੍ਤਾ.

‘‘ਏਸੇਵ ਨਯੋ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਯੇ ਤੇ ਅਨਾਗਤਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਤੇ ਏਤਰਹਿ ਨਤ੍ਥਿ, ‘‘ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਪਨ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸੋਪਿ ਮੇ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਸਮਯੇ ਸਚ੍ਚੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਅਤੀਤਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਪਨ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਤਦਾ ਅਭਾਵਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਮੋਘੋ ਅਤੀਤੋ ਮੋਘੋ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ. ਯੇ ਇਮੇ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਤੇ ਏਤਰਹਿ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਯੋਯਂ ਮੇ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋ, ਸੋ ਇਦਾਨਿ ਸਚ੍ਚੋ. ਅਤੀਤਾਨਾਗਤਾਨਂ ਪਨ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਇਦਾਨਿ ਅਭਾਵਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਮੋਘੋ ਅਤੀਤੋ ਮੋਘੋ ਅਨਾਗਤੋਤਿ ਏਵਂ ਅਤ੍ਥਤੋ ਨਾਮਮਤ੍ਤਮੇਵ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭਂ ਪਟਿਜਾਨਾਤੀਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਅਤਿਦਿਸਤਿ.

੪੩੯-੪੪੩. ਸਂਸਨ੍ਦਿਤੁਨ੍ਤਿ ਸਮਾਨੇਤੁਂ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਖੀਰਂ ਹੋਤੀਤਿ ਯਸ੍ਮਿਂ ਕਾਲੇ ਭੂਤੁਪਾਦਾਯਸਞ੍ਞਿਤਂ ਉਪਾਦਾਨਵਿਸੇਸਂ ਉਪਾਦਾਯ ਖੀਰਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਹੋਤਿ. ਨ ਤਸ੍ਮਿਂ…ਪੇ… ਗਚ੍ਛਤਿ ਖੀਰਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਉਪਾਦਾਨਸ੍ਸ ਦਧਿਆਦਿਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ ਅਨੁਪਾਦਾਨਤੋ. ਪਟਿਨਿਯਤਵਤ੍ਥੁਕਾ ਹਿ ਏਕਾ ਲੋਕਸਮਞ੍ਞਾ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯੇ ਧਮ੍ਮੇ ਉਪਾਦਾਯਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖਾਯਤਿ ਏਤਾਯਾਤਿ ਸਙ੍ਖਾ, ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ. ਨਿਦ੍ਧਾਰੇਤ੍ਵਾ ਵਚਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ ਏਤਾਯਾਤਿ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿ. ਨਮਨ੍ਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਨਾਮਂ. ਵੋਹਰਨ੍ਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਵੋਹਾਰੋ, ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯੇਵ. ਏਸ ਨਯੋ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਾਤਿ ‘‘ਯਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਖੀਰੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯਂ ਦਧਿਆਦੀਸੁ ਅਤਿਦਿਸਤਿ.

ਸਮਨੁਜਾਨਨਮਤ੍ਤਕਾਨੀਤਿ ‘‘ਇਦਂ ਖੀਰਂ, ਇਦਂ ਦਧੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਤਾਦਿਸੇ ਭੂਤੁਪਾਦਾਯਰੂਪਵਿਸੇਸੇ ਲੋਕੇ ਪਰਮ੍ਪਰਾਭਤਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਂ ਅਪ੍ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਸਮਨੁਜਾਨਨਂ ਵਿਯ ਪਚ੍ਚਯਵਿਸੇਸਵਿਸਿਟ੍ਠਂ ਰੂਪਾਦਿਖਨ੍ਧਸਮੂਹਂ ਉਪਾਦਾਯ ‘‘ਓਲ਼ਾਰਿਕੋ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋ’’ਤਿ ਚ ‘‘ਮਨੋਮਯੋ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋ’’ਤਿ ਚ ‘‘ਅਰੂਪੋ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋ’’ਤਿ ਚ ਤਥਾ ਤਥਾ ਸਮਨੁਜਾਨਨਮਤ੍ਤਕਾਨਿ, ਨ ਚ ਤਬ੍ਬਿਨਿਮੁਤ੍ਤੋ ਉਪਾਦਾਨਤੋ ਅਞ੍ਞੋ ਕੋਚਿ ਅਤ੍ਥੋ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਮਤ੍ਤਕਾਨੀਤਿ ਸਦ੍ਦਨਿਰੁਤ੍ਤਿਯਾ ਗਹਣੂਪਾਯਮਤ੍ਤਕਾਨਿ. ‘‘ਸਤ੍ਤੋ ਫਸ੍ਸੋਤਿ ਹਿ ਸਦ੍ਦਗ੍ਗਹਣੁਤ੍ਤਰਕਾਲਂ ਤਦਨੁਵਿਦ੍ਧਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਗ੍ਗਹਣਮੁਖੇਨੇਵ ਤਦਤ੍ਥਾਵਬੋਧੋ. ਵਚਨਪਥਮਤ੍ਤਕਾਨੀਤਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਵੇਵਚਨਂ. ਵੋਹਾਰਮਤ੍ਤਕਾਨੀਤਿ ਤਥਾ ਤਥਾ ਵੋਹਾਰਮਤ੍ਤਕਾਨਿ. ਨਾਮਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਮਤ੍ਤਕਾਨੀਤਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਵੇਵਚਨਂ, ਤਂਤਂਨਾਮਪਞ੍ਞਾਪਨਮਤ੍ਤਕਾਨਿ. ਸਬ੍ਬਮੇਤਨ੍ਤਿ ‘‘ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਸਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਪੋਸੋ’’ਤਿ ਵਾ ਸਬ੍ਬਮੇਤਂ ਵੋਹਾਰਮਤ੍ਤਕਂ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਅਨੁਪਲਬ੍ਭਨਤੋ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯਸ੍ਮਾ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਸਤ੍ਤੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿਆਦਿ.

ਯਦਿ ਏਵਂ ਕਸ੍ਮਾ ਤਂ ਬੁਦ੍ਧੇਹਿਪਿ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਪਨ ਦ੍ਵੇ ਕਥਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਸਮ੍ਮੁਤਿਯਾ ਵੋਹਾਰਸ੍ਸ ਕਥਨਂ ਸਮ੍ਮੁਤਿਕਥਾ. ਪਰਮਤ੍ਥਸ੍ਸ ਸਭਾਵਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਕਥਨਂ ਪਰਮਤ੍ਥਕਥਾ. ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਕਥਾਪਿ ਪਰਮਤ੍ਥਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਕਥਾ ਪਰਮਤ੍ਥਕਥਾਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਪਰਮਤ੍ਥਕਥਾ. ਪਰਮਤ੍ਥਧਮ੍ਮੋ ਹਿ ‘‘ਅਨਿਚ੍ਚੋ, ਦੁਕ੍ਖੋ, ਅਨਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਚ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਨ ਸਮ੍ਮੁਤਿਧਮ੍ਮੋ. ਕਸ੍ਮਾ ਪਨੇਵਂ ਦੁਵਿਧਾ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਕਥਾਪਵਤ੍ਤੀਤਿ ਤਤ੍ਥ ਕਾਰਣਮਾਹ ‘‘ਤਤ੍ਥ ਯੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਰਮਤ੍ਥਕਥਾਯ ਸਚ੍ਚਸਮ੍ਪਟਿਵੇਧੋ, ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਕਥਾ ਚ ਸਿਖਾਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਦੇਸਨਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਵਿਨੇਯ੍ਯਪੁਗ੍ਗਲਵਸੇਨ ਸਮ੍ਮੁਤਿਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤੋਪਿ ਭਗਵਾ ਪਰਮਤ੍ਥਕਥਂਯੇਵ ਕਥੇਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਆਦਿਤੋਵ…ਪੇ… ਕਥੇਤੀ’’ਤਿ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤਥਾ’’ਤਿਆਦਿ, ਤੇਨਸ੍ਸ ਕਤ੍ਥਚਿ ਸਮ੍ਮੁਤਿਕਥਾਪੁਬ੍ਬਿਕਾ ਪਰਮਤ੍ਥਕਥਾ ਹੋਤਿ ਪੁਗ੍ਗਲਜ੍ਝਾਸਯਵਸੇਨ, ਕਤ੍ਥਚਿ ਪਰਮਤ੍ਥਕਥਾਪੁਬ੍ਬਿਕਾ ਸਮ੍ਮੁਤਿਕਥਾ. ਇਤਿ ਵਿਨੇਯ੍ਯਦਮਨਕੁਸਲਸ੍ਸ ਸਤ੍ਥੁ ਵਿਨੇਯ੍ਯਜ੍ਝਾਸਯਵਸੇਨ ਤਥਾ ਤਥਾ ਦੇਸਨਾਪਵਤ੍ਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਪਨ ਭਗਵਾ ਧਮ੍ਮਤਂ ਅਵਿਜਹਨ੍ਤੋ ਏਵ ਸਮ੍ਮੁਤਿਂ ਅਨੁਵਤ੍ਤਤਿ, ਸਮ੍ਮੁਤਿਂ ਅਪਰਿਚ੍ਚਜਨ੍ਤੋਯੇਵ ਧਮ੍ਮਤਂ ਵਿਭਾਵੇਤਿ, ਨ ਤਤ੍ਥ ਅਭਿਨਿਵੇਸਾਤਿਧਾਵਨਾਨਿ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ ‘‘ਜਨਪਦਨਿਰੁਤ੍ਤਿਂ ਨਾਭਿਨਿਵਿਸੇਯ੍ਯ, ਸਮਞ੍ਞਂ ਨਾਤਿਧਾਵੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ.

ਪਠਮਂ ਸਮ੍ਮੁਤਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਕਥਨਂ ਪਨ ਵੇਨੇਯ੍ਯਵਸੇਨ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਆਚਿਣ੍ਣਨ੍ਤਿ ਤਂ ਕਾਰਣੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਪਕਤਿਯਾ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਨਨੁ ਚ ਸਮ੍ਮੁਤਿ ਨਾਮ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤ੍ਤਾ ਅਭੂਤਾ, ਤਂ ਕਥਂ ਬੁਦ੍ਧਾ ਕਥੇਨ੍ਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਮ੍ਮੁਤਿਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤਾਪੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਸਚ੍ਚਮੇਵਾਤਿ ਤਥਮੇਵ. ਸਭਾਵਮੇਵਾਤਿ ਸਮ੍ਮੁਤਿਭਾਵੇਨ ਤਂਸਭਾਵਮੇਵ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਮੁਸਾਵਾ’’ਤਿ. ਪਰਮਤ੍ਥਸ੍ਸ ਪਨ ਸਚ੍ਚਾਦਿਭਾਵੇ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਮੇਵ ਨਤ੍ਥਿ.

ਇਮੇਸਂ ਪਨ ਸਮ੍ਮੁਤਿਪਰਮਤ੍ਥਾਨਂ ਕੋ ਵਿਸੇਸੋ? ਯਸ੍ਮਿਂ ਭਿਨ੍ਨੇ, ਬੁਦ੍ਧਿਯਾ ਵਾ ਅਵਯਵਵਿਨਿਬ੍ਭੋਗੇ ਕਤੇ ਨ ਤਂਸਞ੍ਞਾ, ਸੋ ਘਟਪਟਾਦਿਪ੍ਪਭੇਦੋ ਸਮ੍ਮੁਤਿ, ਤਬ੍ਬਿਪਰਿਯਾਯਤੋ ਪਰਮਤ੍ਥੋ. ਨ ਹਿ ਕਕ੍ਖਲ਼ਫੁਸਨਾਦਿਸਭਾਵੇ ਅਯਂ ਨਯੋ ਲਬ੍ਭਤਿ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਸਮ੍ਮੁਤਿਪਿ ਸਚ੍ਚਸਭਾਵਾ ਏਵਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਦੁਵੇ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਅਕ੍ਖਾਸੀ’’ਤਿਆਦਿ.

ਇਦਾਨਿ ਨੇਸਂ ਸਚ੍ਚਸਭਾਵਂ ਕਾਰਣੇਨ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਸਙ੍ਕੇਤਵਚਨਂ ਸਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਸਙ੍ਕੇਤਵਚਨਂ ਸਚ੍ਚਂ ਵਿਸਂਵਾਦਨਾਭਾਵਤੋ. ਤਤ੍ਥ ਹੇਤੁਮਾਹ ‘‘ਲੋਕਸਮ੍ਮੁਤਿਕਾਰਣ’’ਨ੍ਤਿ. ਲੋਕਸਿਦ੍ਧਾ ਹਿ ਸਮ੍ਮੁਤਿ ਸਙ੍ਕੇਤਵਚਨਸ੍ਸ ਅਵਿਸਂਵਾਦਨਤਾਯ ਕਾਰਣਂ. ਪਰਮੋ ਉਤ੍ਤਮੋ ਅਤ੍ਥੋ ਪਰਮਤ੍ਥੋ, ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਯਥਾਭੂਤਸਭਾਵੋ. ਤਸ੍ਸ ਵਚਨਂ ਸਚ੍ਚਂ ਯਾਥਾਵਤੋ ਅਵਿਸਂਵਾਦਨਵਸੇਨ ਚ ਪਵਤ੍ਤਨਤੋ. ਤਤ੍ਥ ਕਾਰਣਮਾਹ ‘‘ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਭੂਤਲਕ੍ਖਣ’’ਨ੍ਤਿ, ਸਭਾਵਧਮ੍ਮਾਨਂ ਯੋ ਭੂਤੋ ਅਵਿਪਰੀਤੋ ਸਭਾਵੋ, ਤਸ੍ਸ ਲਕ੍ਖਣਂ ਅਙ੍ਗਨਂ ਞਾਪਨਨ੍ਤਿ ਕਤ੍ਵਾ.

ਯਦਿ ਤਥਾਗਤੋ ਪਰਮਤ੍ਥਸਚ੍ਚਂ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਅਭਿਸਮ੍ਬੁਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤੋਪਿ ਲੋਕਸਮਞ੍ਞਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾਵ ਵਦਤਿ, ਕੋ ਏਤ੍ਥ ਲੋਕਿਯਮਹਾਜਨੇਹਿ ਵਿਸੇਸੋਤਿ ਆਹ. ‘‘ਯਾਹਿ ਤਥਾਗਤੋ ਵੋਹਰਤਿ ਅਪਰਾਮਾਸ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਲੋਕਿਯਮਹਾਜਨੋ ਅਪ੍ਪਹੀਨਪਰਾਮਾਸਤ੍ਤਾ ‘‘ਏਤਂ ਮਮਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਪਰਾਮਸਨ੍ਤੋ ਵੋਹਰਤਿ, ਤਥਾਗਤੋ ਪਨ ਸਬ੍ਬਸੋ ਪਹੀਨਪਰਾਮਾਸਤ੍ਤਾ ਅਪਰਾਮਸਨ੍ਤੋ ਯਸ੍ਮਾ ਲੋਕਸਮਞ੍ਞਾਹਿ ਵਿਨਾ ਲੋਕਿਯੋ ਅਤ੍ਥੋ ਲੋਕੇ ਕੇਨਚਿ ਦੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਾਹਿ ਤਂ ਵੋਹਰਤਿ. ਤਥਾ ਵੋਹਰਨ੍ਤੋ ਏਵ ਚ ਅਤ੍ਤਨੋ ਦੇਸਨਾਵਿਲਾਸੇਨ ਵੇਨੇਯ੍ਯਸਤ੍ਤੇ ਪਰਮਤ੍ਥਸਚ੍ਚੇ ਪਤਿਟ੍ਠਪੇਤਿ. ਦੇਸਨਂ ਵਿਨਿਵਟ੍ਟੇਤ੍ਵਾਤਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਪਵਤ੍ਤਿਤਕਥਾਯ ਵਿਨਿਵਟ੍ਟੇਤ੍ਵਾ ਵਿਵੇਚੇਤ੍ਵਾ ਦੇਸਨਂ ‘‘ਅਪਰਾਮਾਸ’’ਨ੍ਤਿ ਤਣ੍ਹਾਮਾਨਪਰਾਮਾਸਪ੍ਪਹਾਨਕਿਤ੍ਤਨੇਨ ਅਰਹਤ੍ਤਨਿਕੂਟੇਨ ਨਿਟ੍ਠਾਪੇਸਿ. ਯਂ ਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥਤੋ ਨ ਵਿਭਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਸੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਮੇਵ.

ਪੋਟ੍ਠਪਾਦਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾਯ ਲੀਨਤ੍ਥਪ੍ਪਕਾਸਨਾ.