੨. ਹੇਤੁਚਤੁਕ੍ਕਵਣ੍ਣਨਾ

੨੪੪. ਜਾਤਿਕ੍ਖਣਮਤ੍ਤੇ ਏਵ ਅਭਾਵਤੋਤਿ ਤਤੋ ਉਦ੍ਧਂ ਭਾਵਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਵਿਗਤਪਚ੍ਚਯਨਿਯਮਾਭਾਵਤੋ ਭਵੇ ਉਪਾਦਾਨਹੇਤੁਕਗ੍ਗਹਣਂ ਨ ਕਤਂ, ਅਭਾਵਤੋ ਅਵਿਗਤਪਚ੍ਚਯਸ੍ਸ ਜਾਤਿਆਦੀਸੁ ਭਵਹੇਤੁਕਾਦਿਗ੍ਗਹਣਂ ਨ ਕਤਨ੍ਤਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਯਥਾ ਪਨ ਯਾਵ ਵਤ੍ਥੁ, ਤਾਵ ਅਨੁਪਲਬ੍ਭਮਾਨਸ੍ਸ ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਵਤ੍ਥੁ ਅਵਿਗਤਪਚ੍ਚਯੋ ਹੋਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਤੋ ਉਦ੍ਧਂ ਪਵਤ੍ਤਨਕਮ੍ਪਿ, ਏਵਂ ਉਪਾਦਾਨਂ ਭਵਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨਂ ਜਾਤਿਆਦੀਨਂ, ਭਵੋ ਚ ਜਾਤਿਯਾ ਅਵਿਗਤਪਚ੍ਚਯੋ ਸਿਯਾ. ਅਥ ਨ ਸਿਯਾ, ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧੇ ਜਾਤਿਆਦੀਨਂ ਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਨਾਮਸ੍ਸ, ਨਾਮਞ੍ਚ ਅਤਕ੍ਖਣਿਕਸਮ੍ਭਵਾ ਛਟ੍ਠਾਯਤਨਸ੍ਸ ਅਵਿਗਤਪਚ੍ਚਯੋ ਨ ਸਿਯਾਤਿ ਇਧ ਵਿਯ ਤਤ੍ਥਾਪਿ ਹੇਤੁਕਗ੍ਗਹਣਂ ਨ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਸਿਯਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਯਾਵ ਉਪਾਦਾਨਂ, ਤਾਵ ਜਾਤਿਆਦੀਨਂ ਅਨੁਪਲਬ੍ਭੋ, ਜਾਤਿਕ੍ਖਣਮਤ੍ਤੇ ਏਵ ਭਵਸ੍ਸ ਅਭਾਵੋ ਚ ਕਾਰਣਨ੍ਤਿ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਕਾਤੁਂ. ਸਙ੍ਖਤਲਕ੍ਖਣਾਨਂ ਪਨ ਜਾਤਿਆਦੀਨਂ ਅਸਭਾਵਧਮ੍ਮਾਨਂ ਭਵੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਅਸਭਾਵਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਚ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਭਵਨ੍ਤਰਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ ਹੇਤੁਆਦਿਪਚ੍ਚਯਾ ਨ ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਭਵਸ੍ਸ ਉਪਾਦਾਨਂ ਨ ਨਿਯਮੇਨ ਅਵਿਗਤਪਚ੍ਚਯੋ, ਭਵੋ ਪਨ ਜਾਤਿਯਾ, ਜਾਤਿ ਜਰਾਮਰਣਸ੍ਸ ਨੇਵ ਅਵਿਗਤਪਚ੍ਚਯੋਤਿ ਅਵਿਗਤਪਚ੍ਚਯਨਿਯਮਾਭਾਵਤੋ ਅਭਾਵਤੋ ਚ ਅਵਿਗਤਪਚ੍ਚਯਸ੍ਸ ਭਵਾਦੀਸੁ ਹੇਤੁਕਗ੍ਗਹਣਂ ਨ ਕਤਨ੍ਤਿ ਯੁਤ੍ਤਂ.

ਨਨੁ ਏਵਂ ‘‘ਨਾਮਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਹੇਤੁਕਂ ਛਟ੍ਠਾਯਤਨਂ ਨਾਮਹੇਤੁਕ’’ਨ੍ਤਿ ਵਚਨਂ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਨ ਹਿ ਨਾਮਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨਂ ਜਾਤਿਆਦੀਨਂ ਅਵਿਗਤਪਚ੍ਚਯੋ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਅਵਿਗਤਪਚ੍ਚਯਭਾਵੋ ਚ ਅਤ੍ਥਿ ਅਸਭਾਵਧਮ੍ਮਤ੍ਤਾਤਿ? ਨ, ਤੇਸਂ ਨਾਮੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ. ਨਮਨਕਿਚ੍ਚਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਞ੍ਹਿ ਨਾਮਂ, ਤਞ੍ਚ ਕਿਚ੍ਚਂ ਸਭਾਵਧਮ੍ਮਾਨਮੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਸਭਾਵਧਮ੍ਮਭੂਤਾ ਏਵ ਤਯੋ ਖਨ੍ਧਾ ‘‘ਨਾਮ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਤ੍ਥ ਹੇਤੁਕਗ੍ਗਹਣਂ ਯੁਤ੍ਤਂ, ਇਧ ਪਨ ਭਵਤੀਤਿ ਭਵੋ, ਨ ਚ ਜਾਤਿਆਦੀਨਿ ਨ ਭਵਨ੍ਤਿ ‘‘ਭਵਪਚ੍ਚਯਾ ਜਾਤਿ ਸਮ੍ਭਵਤਿ, ਜਾਤਿਪਚ੍ਚਯਾ ਜਰਾਮਰਣਂ ਸਮ੍ਭਵਤੀ’’ਤਿ ਯੋਜਨਤੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਙ੍ਖਰਣਤੋ ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਵਿਯ ਭਵਨਤੋ ਭਵੇ ਜਾਤਿਆਦੀਨਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨੀਤਿ ਨਿਯਮਾਭਾਵਾਭਾਵੇਹਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਹਿ ਹੇਤੁਕਗ੍ਗਹਣਂ ਨ ਕਤਨ੍ਤਿ.

ਕੇਚਿ ਪਨਾਤਿਆਦਿਨਾ ਰੇਵਤਤ੍ਥੇਰਮਤਂ ਵਦਤਿ. ਅਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾ ਹਿ ਇਧ ਭਵੋਤਿ ਆਗਤਾ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹਿ ‘‘ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਉਪਾਦਾਨਪਚ੍ਚਯਾ ਭਵੋ, ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਉਪਾਦਾਨਂ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧੋ…ਪੇ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧੋ’’ਤਿ (ਵਿਭ. ੨੪੯).

‘‘ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਪਦੇਸਾਭਾਵਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਸਤਿਪਿ ਪਨ ਪਦੇਸੇ ਉਪਾਦਾਨਂ ਵਿਯ ਸਭਾਵਾਨਿ ਜਾਤਿਆਦੀਨਿ ਨ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਠਪੇਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਭਾਵਨ੍ਤਰਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ ਏਵ ਠਪਨਂ ਨ ਕਾਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਯੁਤ੍ਤਂ. ਜਾਯਮਾਨਾਨਂ ਪਨ ਜਾਤਿ, ਜਾਤਾਨਞ੍ਚ ਜਰਾਮਰਣਨ੍ਤਿ ‘‘ਭਵਪਚ੍ਚਯਾ ਜਾਤਿ, ਜਾਤਿਪਚ੍ਚਯਾ ਜਰਾਮਰਣ’’ਨ੍ਤਿ (ਵਿਭ. ੨੨੫) ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਥਾ ਪਨ ‘‘ਨਾਮਪਚ੍ਚਯਾ ਫਸ੍ਸੋਤਿ ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਨਾਮਂ? ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਫਸ੍ਸਂ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧੋ…ਪੇ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧੋ. ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਨਾਮ’’ਨ੍ਤਿ (ਵਿਭ. ੨੫੯), ‘‘ਨਾਮਰੂਪਪਚ੍ਚਯਾ ਸਲ਼ਾਯਤਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥਿ ਨਾਮਂ ਅਤ੍ਥਿ ਰੂਪਂ. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਨਾਮਂ? ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਸਞ੍ਞਾਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧੋ. ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਨਾਮਂ. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਰੂਪਂ? ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਯਞ੍ਚ ਰੂਪਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਮਨੋਧਾਤੁ ਮਨੋਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤੁ ਵਤ੍ਤਤਿ, ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿ (ਵਿਭ. ੨੬੧) ਚ ਯਂ ਨਾਮਰੂਪਞ੍ਚ ਫਸ੍ਸਸ੍ਸ ਸਲ਼ਾਯਤਨਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯੋ, ਤਸ੍ਸ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਪਦੇਸੋ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠੋ, ਏਵਂ ਯੋ ਭਵੋ ਜਾਤਿਯਾ ਪਚ੍ਚਯੋ, ਤਸ੍ਸਪਿ ਠਪੇਤਬ੍ਬਗਹੇਤਬ੍ਬਵਿਸੇਸੇ ਸਤਿ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਪਦੇਸੋ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਵਤ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.

ਹੇਤੁਚਤੁਕ੍ਕਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.