੧੮. ਧਮ੍ਮਹਦਯਵਿਭਙ੍ਗੋ
੧. ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਗਾਹਿਕਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ
੯੭੮. ਧਾਤੁਸਮ੍ਭਵ…ਪੇ… ਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਖਨ੍ਧਾਦੀਨਂ ਕਾਮਧਾਤੁਆਦਿਧਾਤੂਸੁ ਸਮ੍ਭਵਭੇਦਭਿਨ੍ਨਾਨਂ ਨਿਰਵਸੇਸਤੋ ਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾਤਿ ਵਿਭਾਗੇਨ ਯੋਜਨਾ, ਤਥਾ ਸੇਸੇਸੁਪਿ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਪਭੇਦਭਿਨ੍ਨਾਨਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਨਿਰਵਸੇਸਤੋ ਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ‘‘ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਗਾਹਿਕਵਾਰੋ’’ਤਿ ਅਯਮਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਾਨੁਗਤਾ ਸਮਞ੍ਞਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਚੇਤ੍ਥ ਖਨ੍ਧਾਦੀਨਂ ਦ੍ਵਾਦਸਨ੍ਨਂ ਕੋਟ੍ਠਾਸਾਨਂ ਅਨਵਸੇਸਸਙ੍ਗਹੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਏਵਂ ਦੁਤਿਯਵਾਰਾਦੀਨਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਅਨੁਪ੍ਪਵੇਸੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਖਨ੍ਧਾਦੀਨਮੇਵ ਹਿ ਤੇਸਂ ਸਮ੍ਭਵਾਦਿਵਿਚਾਰੋ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਾਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਦਸ੍ਸਨਵਾਰੋਤਿ ਵਤ੍ਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥਾਪਤ੍ਤਿਸਿਦ੍ਧਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਨ ਹਿ ਤਤ੍ਥ ‘‘ਕਤਿ ਖਨ੍ਧਾ ਨ ਪਾਤੁਭਵਨ੍ਤੀ’’ਤਿਆਦਿਪਾਲ਼ਿ ਅਤ੍ਥਿ.
੯੭੯. ਪੁਚ੍ਛਾਨੁਰੂਪਨ੍ਤਿ ਯੇਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ ਪੁਚ੍ਛਾ ਕਤਾ, ਤਦਨੁਰੂਪਂ. ਅਵਿਤਥਬ੍ਯਾਕਰਣਂ ਨਾਮ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਏਵ ਆਵੇਣਿਕਂ, ਅਞ੍ਞੇਸਂ ਤਂ ਯਾਦਿਚ੍ਛਿਕਂ ਸੁਤਕ੍ਖਰਸਦਿਸਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਵਚਨਂ ਵਿਞ੍ਞਾਯ ਕਤਤ੍ਤਾ’’ਤਿ.
ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਗਾਹਿਕਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੨. ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਾਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ
੯੯੧. ‘‘ਕਾਮਭਵੇ’’ਤਿ ਇਦਂ ਓਕਾਸਵਸੇਨ ਵਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਸਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨਵਸੇਨ ਵਤ੍ਤੁਂ ‘‘ਕਾਮਧਾਤੁਸਮ੍ਭੂਤਾਨਞ੍ਚਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਤਮਤ੍ਥਵਿਸੇਸਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਇਦ੍ਧਿਯਾ…ਪੇ… ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਸਿਯਾ’’ਤਿ ਕਸ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਯਦਿਪਿ ਅਸਞ੍ਞਸਤ੍ਤਾਨਂ ਅਚਕ੍ਖੁਕਤ੍ਤਾ ਰੂਪਾਯਤਨਂ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਸੁਖੁਮਤ੍ਤਾ ਹੇਟ੍ਠਿਮਭੂਮਿਕਾਨਞ੍ਚ ਅਗੋਚਰੋ, ਸਮਾਨਭੂਮਿਕਾਨਂ ਪਨ ਵੇਹਪ੍ਫਲਾਨਂ, ਉਪਰਿਭੂਮਿਕਾਨਞ੍ਚ ਸੁਦ੍ਧਾਵਾਸਾਨਂ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਸ੍ਸ ਗੋਚਰੋ ਹੋਤੀਤਿ ਆਯਤਨਾਦਿਕਿਚ੍ਚਂ ਕਰੋਤਿਯੇਵਾਤਿ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਂ. ਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਤਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵ. ‘‘ਹੇਟ੍ਠਤੋ ਅਵੀਚਿਨਿਰਯਂ ਪਰਿਯਨ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਉਪਰਿਤੋ ਪਰਨਿਮ੍ਮਿਤਵਸਵਤ੍ਤਿਦੇਵੇ ਅਨ੍ਤੋਕਰਿਤ੍ਵਾ ਯਂ ਏਤਸ੍ਮਿ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ (ਧ. ਸ. ੧੨੮੭) ਵੁਤ੍ਤਪਦੇਸਾ ਕਾਮਾਵਚਰਾਦਿਓਕਾਸਾ. ਤੇ ਸਤ੍ਤਨਿਕਾਯਾ ਚ ਧਾਤੂਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਸਮੁਦਾਯਸ੍ਸ ਅਵਯਵਾਧਾਰਭਾਵਤੋ ਯਥਾ ‘‘ਮਾਸਪੁਞ੍ਜੋ ਮਾਸੋ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਤਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਸਤ੍ਤੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿ, ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਟ੍ਠੇਨ ਸਤ੍ਤਾਵ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਸਤ੍ਤੁਪ੍ਪਤ੍ਤੀਤਿ ਏਵਂ ਓਕਾਸਸਤ੍ਤਲੋਕਦ੍ਵਯਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਪਰਿਯਾਯੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਸਤ੍ਤਭਾਵੇਨ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ, ਨ ਅਨੁਪਾਦਿਨ੍ਨਕ੍ਖਨ੍ਧਾ ਵਿਯ ਸਙ੍ਖਾਰਭਾਵੇਨੇਵਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਕੇ ਪਨ ਤੇਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਤ੍ਤਾਵਾਸਵਸੇਨ…ਪੇ… ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਕ੍ਖਨ੍ਧਾ’’ਤਿ. ਤਂਤਂਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਨਨ੍ਤਿ ਤਂਤਂਸਤ੍ਤਾਵਾਸਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਨਂ ਸਤ੍ਤਾਨਂ, ਸਙ੍ਖਾਰਾਨਮੇਵ ਵਾ. ਸਦਿਸਾਧਿਟ੍ਠਾਨਭਾਵੇਨਾਤਿ ਸਦਿਸਾਕਾਰੇਨ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨਾਨਂ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਪਤਿਟ੍ਠਾਨਭਾਵੇਨ. ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਹਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਤ੍ਤਾਵਾਸੇ ਧਮ੍ਮਾ ਸਮਾਨਾਕਾਰੇਨ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ.
ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਾਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੩. ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ
੯੯੯. ਤਤ੍ਥ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਚਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ, ਅਞ੍ਞਸ੍ਮਿਞ੍ਚ ਭਵੇ, ਓਕਾਸੇ ਚ. ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਕਾਰਿਕਾਯ ਕਾਮਾਦਿਤਣ੍ਹਾਯ ਪਰਿਚ੍ਛਿਜ੍ਜ ਆਪਨ੍ਨਾ ਗਹਿਤਾਤਿ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਤਿ ਤਂਤਂਭਵਾਦਿਅਨ੍ਤੋਗਧਾ ਤਂਤਂਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾ.
ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੬. ਉਪ੍ਪਾਦਕਕਮ੍ਮਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਵਾਰੋ
੧. ਉਪ੍ਪਾਦਕਕਮ੍ਮਵਣ੍ਣਨਾ
੧੦੨੧. ਧਾਤੁਤ੍ਤਯਭੂਤਦੇਵਵਸੇਨਾਤਿ ਕਾਮਾਦਿਧਾਤੁਤ੍ਤਯੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਦੇਵਾਨਂ ਵਸੇਨ.
ਉਪ੍ਪਾਦਕਕਮ੍ਮਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੨. ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਵਣ੍ਣਨਾ
੧੦੨੬. ਸੁਪਰਿਮਜ੍ਜਿਤਕਞ੍ਚਨਾਦਾਸਂ ਵਿਯ ਸੋਭਤਿ ਵਿਜ੍ਜੋਤਤੀਤਿ ਸੁਭੋ, ਸਰੀਰੋਭਾਸੋ, ਤੇਨ ਸੁਭੇਨ ਕਿਣ੍ਣਾ ਵਿਕਿਣ੍ਣਾਤਿ ਸੁਭਕਿਣ੍ਣਾ.
੧੦੨੭. ਤਂਤਂਮਨਸਿਕਾਰਨ੍ਤਿ ਪਰਿਤ੍ਤਪਥਵੀਕਸਿਣਾਦਿਗਤਮਨਸਿਕਾਰਂ. ਅਪ੍ਪਨਾਕ੍ਖਣੇਪੀਤਿ ਪਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਂ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡੇਤਿ. ਛਨ੍ਦਨਂ ਆਰਮ੍ਮਣਪਰਿਯੇਸਨਂ ਛਨ੍ਦੋ, ਕਤ੍ਤੁਕਮ੍ਯਤਾਛਨ੍ਦੋ. ਪਣਿਧਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਟ੍ਠਪਨਾ ਪਣਿਧਿ, ਸਞ੍ਞਾਵਿਰਾਗਾਦੀਹਿ ਆਰਮ੍ਮਣਸ੍ਸ ਵਿਸੇਸਨਂ ਤਥਾਪਵਤ੍ਤਾਯ ਭਾਵਨਾਯ ਆਰਮ੍ਮਣਕਰਣਮੇਵ.
ਵਿਪੁਲਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਮਹਨ੍ਤਂ, ਸਨ੍ਤਭਾਵੋਪਿ ਮਹਨੀਯਤਾਯ ਮਹਨ੍ਤਮੇਵਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਵਿਪੁਲਾ ਫਲਾਤਿ ਵਿਪੁਲਸਨ੍ਤਸੁਖਾਯੁਵਣ੍ਣਾਦਿਫਲਾ’’ਤਿ.
੧੦੨੮. ਯਂ ਚਾਤੁਮਹਾਰਾਜਿਕਾਨਂ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਂ, ਸਞ੍ਜੀਵੇ ਏਸੋ ਏਕੋ ਰਤ੍ਤਿਦਿਵੋ, ਤਾਯ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਤਿਂਸ ਰਤ੍ਤਿਯੋ ਮਾਸੋ, ਤੇਨ ਮਾਸੇਨ ਦ੍ਵਾਦਸਮਾਸਿਕੋ ਸਂਵਚ੍ਛਰੋ, ਤੇਨ ਸਂਵਚ੍ਛਰੇਨ ਪਞ੍ਚ ਵਸ੍ਸਸਤਾਨਿ ਸਞ੍ਜੀਵੇ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਂ. ਯਂ ਤਾਵਤਿਂਸਾਨਂ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਂ, ਏਸੋ ਕਾਲ਼ਸੁਤ੍ਤੇ ਏਕੋ ਰਤ੍ਤਿਦਿਵੋ…ਪੇ… ਤੇਨ ਸਂਵਚ੍ਛਰੇਨ ਵਸ੍ਸਸਹਸ੍ਸਂ ਕਾਲ਼ਸੁਤ੍ਤੇ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਂ. ਯਂ ਯਾਮਾਨਂ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਂ, ਏਸੋ ਸਙ੍ਘਾਤੇ ਏਕੋ ਰਤ੍ਤਿਦਿਵੋ…ਪੇ… ਤੇਨ ਸਂਵਚ੍ਛਰੇਨ ਦ੍ਵੇ ਵਸ੍ਸਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਸਙ੍ਘਾਤੇ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਂ. ਯਂ ਤੁਸਿਤਾਨਂ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਂ, ਰੋਰੁਵੇ ਏਸੋ ਏਕੋ ਰਤ੍ਤਿਦਿਵੋ…ਪੇ… ਤੇਨ ਸਂਵਚ੍ਛਰੇਨ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਵਸ੍ਸਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਰੋਰੁਵੇ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਂ. ਯਂ ਨਿਮ੍ਮਾਨਰਤੀਨਂ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਂ, ਮਹਾਰੋਰੁਵੇ ਏਸੋ ਏਕੋ ਰਤ੍ਤਿਦਿਵੋ…ਪੇ… ਤੇਨ ਸਂਵਚ੍ਛਰੇਨ ਅਟ੍ਠ ਵਸ੍ਸਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਮਹਾਰੋਰੁਵੇ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਂ. ਯਂ ਪਰਨਿਮ੍ਮਿਤਵਸਵਤ੍ਤੀਨਂ ਦੇਵਾਨਂ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਂ, ਤਾਪਨੇ ਏਸੋ ਏਕੋ ਰਤ੍ਤਿਦਿਵੋ…ਪੇ… ਤੇਨ ਸਂਵਚ੍ਛਰੇਨ ਸੋਲ਼ਸ ਵਸ੍ਸਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਤਾਪਨੇ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਂ. ਮਹਾਤਾਪਨੇ ਉਪਡ੍ਢਨ੍ਤਰਕਪ੍ਪੋ. ਅਵੀਚਿਯਂ ਏਕੋ ਅਨ੍ਤਰਕਪ੍ਪੋ ਚ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਦੇਵਾਨਂ ਅਧਿਮੁਤ੍ਤਕਾਲਕਿਰਿਯਾ ਵਿਯ ਤਾਦਿਸੇਨ ਪੁਞ੍ਞਬਲੇਨ ਅਨ੍ਤਰਾਪਿ ਮਰਣਂ ਹੋਤੀਤਿ ‘‘ਕਮ੍ਮਮੇਵ ਪਮਾਣ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਅਬ੍ਬੁਦਾਦਿਆਯੁਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋਪਿ ਯੁਤ੍ਤਤਰੋ ਹੋਤੀਤਿ.
ਕਿਂ ਝਾਨਨ੍ਤਿ ਅਟ੍ਠਸੁ ਝਾਨੇਸੁ ਕਤਰਂ ਝਾਨਂ. ਭਵਸੀਸਾਨੀਤਿ ਭਵਗ੍ਗਾਨਿ, ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਭਵਗ੍ਗਂ ਅਰਿਯਭਵਗ੍ਗਂ ਸਬ੍ਬਭਵਗ੍ਗਨ੍ਤਿ ਵੇਹਪ੍ਫਲਾਦੀਨਂ ਸਮਞ੍ਞਾ. ਕਸ੍ਸਚਿ ਸਤ੍ਤਾਤਿ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਸ੍ਸ, ਕਸ੍ਸਚਿ ਪਞ੍ਚਾਤਿ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਸ੍ਸ, ਸਕਦਾਗਾਮਿਨੋ ਚ, ਕਸ੍ਸਚਿ ਤਯੋਤਿ ਅਨਾਗਾਮਿਨੋ ਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਸੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਕਾਯਿਕਾਦੀਹਿ ਚੁਤੋ ਅਰੂਪਂ ਉਪਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ‘‘ਨਵਸੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇਸੁ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਅਰਿਯਸਾਵਕਾਨਂ ਤਤ੍ਰੂਪਪਤ੍ਤਿਯੇਵ ਹੋਤਿ, ਨ ਹੇਟ੍ਠੂਪਪਤ੍ਤੀ’’ਤਿ (ਵਿਭ. ਅਟ੍ਠ. ੧੦੨੮) ਅਯਂ ਅਟ੍ਠਕਥਾਪਾਠੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ ‘‘ਯਂ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ‘‘ਤਤ੍ਰੂਪਪਤ੍ਤਿਪਿ ਹੋਤਿ ਉਪਰੂਪਪਤ੍ਤਿਪਿ, ਨ ਹੇਟ੍ਠੂਪਪਤ੍ਤੀ’’ਤਿ ਪਨ ਪਾਠੋਤਿ ਤੇਨ ‘‘ਹੇਟ੍ਠੂਪਪਤ੍ਤਿਯੇਵ ਨਿਵਾਰਿਤਾ’’ਤਿਆਦਿਵਚਨੇਨ ਪਯੋਜਨਂ ਨਤ੍ਥਿ. ਅਰੂਪਧਾਤੂਪਪਤ੍ਤਿ ਚ ਨ ਨਿਵਾਰਿਤਾਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਅਰੂਪਧਾਤੂਪਪਤ੍ਤਿ ਨ ਨਿਵਾਰਿਤਾ ‘‘ਮਤ੍ਥਕੇ ਠਿਤੋਵ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਤੀ’’ਤਿ ਨਿਯਮਸ੍ਸ ਅਨਿਚ੍ਛਿਤਤ੍ਤਾ.
ਅਞ੍ਞਤ੍ਥਾਤਿ ਕਾਮਲੋਕੇ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਰੂਪਲੋਕੇ. ਅਯਂ ਅਟ੍ਠਕਥਾਤਿ ‘‘ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਭੂਮਿਯਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ…ਪੇ… ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਤੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਪਵਤ੍ਤਾ ਅਟ੍ਠਕਥਾ. ਤੇਨੇਵਾਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਰੂਪਧਾਤੁਯਂ ਉਪਪਨ੍ਨੋ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ, ਨ ਉਪਪਜ੍ਜਨਾਰਹੋ, ਤੇਨੇਵ ਕਾਰਣੇਨ. ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਰੂਪਧਾਤੁਯਂ ਉਪਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਅਰਿਯਸਾਵਕਸ੍ਸ. ਯੇਨ ਰੂਪਰਾਗੇਨ ਤਤ੍ਥ ਰੂਪਭਵੇ ਉਪਪਨ੍ਨੋ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਰੂਪਜ੍ਝਾਨੇਨ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਿਤੇ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਦਿਟ੍ਠਾਦੀਨਵੇਸੁ ਯਥਾ ਕਾਮਰੂਪਭਵੇਸੁ ਆਯਤਿਂ ਭਵਾਭਿਲਾਸੋ ਨ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਏਵਂ ਅਰੂਪਭਵੇਪੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਪੁਨ…ਪੇ… ਭਵਿਸ੍ਸਤਿਯੇਵਾ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋਤਿ ਰੂਪਧਾਤੁਯਂ ਉਪਪਨ੍ਨੋ. ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਂ ਭਾਵੇਤ੍ਵਾਤਿ ਹੇਟ੍ਠਿਮਂ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਂ ਸਮ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ. ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਭਵਾਦੀਨਵਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਰੂਪਭਵੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋਪਿ ਤਤ੍ਥੇਵ ਆਦੀਨਵਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ. ਅਨਿਵਤ੍ਤਿਤਭਵਾਭਿਲਾਸੋਤਿ ਉਪਰਿ ਅਰੂਪਭਵੇ ਅਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਭਵਪਤ੍ਥਨੋ, ਯਤੋ ਅਰੂਪਧਾਤੁਯਂ ਉਪਪਜ੍ਜਨਾਰਹੋ. ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨਾਤਿ ਤਾਦਿਸਸ੍ਸ ਅਰਿਯਸਾਵਕਸ੍ਸ ਵਸੇਨ. ‘‘ਕਸ੍ਸਚਿ ਪਞ੍ਚ, ਕਸ੍ਸਚਿ ਤਯੋ ਅਨੁਸਯਾ ਅਨੁਸੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਅਯਂ ਯਮਕਪਾਲ਼ਿ (ਯਮ. ੨.ਅਨੁਸਯਯਮਕ.੩੧੨) ਪਵਤ੍ਤਾ.
ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੭. ਅਭਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾਦਿਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ
੧੦੩੦. ‘‘ਰੁਪ੍ਪਨਲਕ੍ਖਣਂ ਰੂਪਂ, ਅਨੁਭਵਨਲਕ੍ਖਣਾ ਵੇਦਨਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਸਾਮਞ੍ਞਲਕ੍ਖਣਪਰਿਗ੍ਗਾਹਿਕਾ. ‘‘ਫੁਸਨਲਕ੍ਖਣੋ ਫਸ੍ਸੋ, ਸਾਤਲਕ੍ਖਣਂ ਸੁਖ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਵਿਸੇਸਲਕ੍ਖਣਪਰਿਗ੍ਗਾਹਿਕਾ.
‘‘ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਖਨ੍ਧਾ ਸਿਯਾ ਕੁਸਲਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਇਧ ਯਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਤਂ ਖਨ੍ਧਵਿਭਙ੍ਗਾਦੀਸੁ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਗਹੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਸੇਸਂ ਯਦੇਤ੍ਥ ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਸੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਮੇਵਾਤਿ.
ਅਭਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾਦਿਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਧਮ੍ਮਹਦਯਵਿਭਙ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਇਤਿ ਸਮ੍ਮੋਹਵਿਨੋਦਨਿਯਾ ਟੀਕਾਯ ਲੀਨਤ੍ਥਵਣ੍ਣਨਾ
ਵਿਭਙ੍ਗ-ਅਨੁਟੀਕਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.