(੧.) ਏਕਕਨਿਦ੍ਦੇਸਵਣ੍ਣਨਾ

੭੬੧. ਨ ਹੇਤੁਮੇਵਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਚ ਨ ਹੇਤੂ ਏਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਸਿਲਿਟ੍ਠਤਾਵਸੇਨ ਪਨ ਰਸ੍ਸਤ੍ਤਂ ਮ-ਕਾਰੋ ਚ ਕਤੋ ‘‘ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵਿਯ. ਇਮਿਨਾਪਿ ਨਯੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨ ਹੇਤੁਭਾਵਾਦਿਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ, ਪਚ੍ਛਿਮਨਯੇਨ ਨਹੇਤੁਧਮ੍ਮਾਦਿਕੋਟ੍ਠਾਸਸਙ੍ਗਹੋਤਿ ਅਯਂ ਵਿਸੇਸੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਚੁਤਿਗ੍ਗਹਣੇਨ ਚੁਤਿਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਾਯ ਏਕਾਯ ਜਾਤਿਯਾ ਗਹਣਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ, ਭਵਗ੍ਗਹਣੇਨ ਨਵਧਾ ਵੁਤ੍ਤਭਵਸ੍ਸ. ਤਦਨ੍ਤੋਗਧਤਾਯ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਤਾ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਮਨੋਵਿਞ੍ਞਾਣਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਮੇਵਾਤਿ ‘‘ਨ ਰੂਪਂ ਵਿਯ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਛਵਿਞ੍ਞਾਣਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਰੂਪਤੋ ਏਤੇਸਂ ਵਿਸੇਸਨਂ ਕਰੋਤਿ.

੭੬੨. ਕਪ੍ਪਤੋ ਕਪ੍ਪਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾਪਿ ਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਨ ਕਦਾਚਿ ਤਥਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਨ ਹਿ ਖੀਰਾਦੀਨਂ ਵਿਯ ਏਤੇਸਂ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਲਕ੍ਖਣਵਿਲਕ੍ਖਣਤਾ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.

੭੬੩. ਸਮੋਧਾਨੇਤ੍ਵਾਤਿ ਲੋਕੇ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਂ ਸਬ੍ਬਂ ਰੂਪਂ ਸਮੋਧਾਨੇਤ੍ਵਾ. ਏਤੇਨ ਮਹਤ੍ਤੇਪਿ ਅਵਿਭਾਵਕਤ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਸੁਖੁਮਤ੍ਤਾ ਨ ਵਿਭਾਵੇਸ੍ਸਤੀਤਿ ਵਾਦਪਥਂ ਛਿਨ੍ਦਤਿ. ਚਕ੍ਖੁਪਸਾਦੇ ਮਮ ਵਤ੍ਥੁਮ੍ਹੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਿਸਯੋਤਿ ਇਸ੍ਸਰਿਯਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.

੭੬੪. ਅਬ੍ਬੋਕਿਣ੍ਣਾਤਿ ਅਬ੍ਯਵਹਿਤਾ, ਅਨਨ੍ਤਰਿਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਵਤ੍ਥਿਤਾਨਮ੍ਪਿ ਪਟਿਪਾਟਿਨਿਯਮੋ ਤੇਨ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਨਨ੍ਤਰਤਾਤਿ ਅਨਨ੍ਤਰਪਚ੍ਚਯਤਾ ਏਤੇਨ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

੭੬੫. ਸਮਨਨ੍ਤਰਤਾਤਿ ਚ ਸਮਨਨ੍ਤਰਪਚ੍ਚਯਤਾ.

੭੬੬. ਆਭੁਜਨਤੋਤਿ ਆਭੁਗ੍ਗਕਰਣਤੋ, ਨਿਵਤ੍ਤਨਤੋ ਇਚ੍ਚੇਵ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਪਞ੍ਚ ਵਿਞ੍ਞਾਣਾ ਅਨਾਭੋਗਾ’’ਤਿ ਆਭੋਗਸਭਾਵਾ ਨ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ‘‘ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਾਨਂ ਨਤ੍ਥਿ ਆਵਟ੍ਟਨਾ ਵਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁਪਿ ਆਵਟ੍ਟਨਭਾਵੋ ਵਾਤਿਆਦਿਨਾ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.

ਨ ਕਞ੍ਚਿ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਵਿਜਾਨਾਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਨ ਸਬ੍ਬੇ ਰੂਪਾਦਿਧਮ੍ਮਾ ਧਮ੍ਮਗ੍ਗਹਣੇਨ ਗਹਿਤਾਤਿ ਯਥਾਧਿਪ੍ਪੇਤਧਮ੍ਮਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਮਨੋਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਾ ਧਮ੍ਮਾਤਿ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ.

ਰੂਪਾਦੀਸੁ ਅਭਿਨਿਪਤਨਂ ਤੇਹਿ ਸਮਾਗਮੋ ਤੇਸਨ੍ਤਿਪਿ ਵਤ੍ਤੁਂ ਯੁਜ੍ਜਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਰੂਪਾਦੀਨਂ ਅਭਿਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਕਮ੍ਮਤ੍ਥੇ ਵਾ ਸਾਮਿਵਚਨਂ. ਵਿਞ੍ਞਾਣੇਹਿ ਅਭਿਨਿਪਤਿਤਬ੍ਬਾਨਿ ਹਿ ਰੂਪਾਦੀਨੀਤਿ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤੀਤਿਆਦੀਸੁ ਹਿ ਅਯਂ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ – ਆਰਮ੍ਮਣਕਰਣੇਨ ਪਟਿਵਿਜਾਨਿਤਬ੍ਬਾਨਿ ਰੂਪਾਦੀਨਿ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਚੇਤਨਾਯ ਤਂਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਞ੍ਚ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਾਨਂ ਸਹਜਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਧਮ੍ਮੇਨ ਪਟਿਵਿਜਾਨਿਤਬ੍ਬਾਨਂ ਪਟਿਵਿਜਾਨਨਂ ਏਤੇਸਂ ਨਤ੍ਥੀਤਿ. ਏਵਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਦਸ੍ਸਨਾਦਿਮਤ੍ਤਤੋ ਪਨ ਮੁਤ੍ਤਾ ਅਞ੍ਞਾ ਏਤੇਸਂ ਕੁਸਲਾਦਿਪਟਿਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਕਿਚ੍ਚਨ੍ਤਰਂ ਪਟਿਸੇਧੇਤਿ.

ਅਵਿਪਾਕਭਾਵੇਨ ਅਞ੍ਞਂ ਅਬ੍ਯਾਕਤਸਾਮਞ੍ਞਂ ਅਨਿਵਾਰੇਨ੍ਤੋ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਗ੍ਗਹਣਞ੍ਚ ਕਰੋਤੀਤਿ ਚਵਨਪਰਿਯੋਸਾਨਞ੍ਚ ਕਿਚ੍ਚਂ. ਪਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਸਹਜਵਨਕਾਨਿ ਵੀਥਿਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਦ੍ਵਾਰੇ ਪਟਿਸੇਧਨੇ ਅਯਂ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ ਸਿਯਾ – ‘‘ਮਨਸਾ ਚੇ ਪਦੁਟ੍ਠੇਨ…ਪੇ… ਪਸਨ੍ਨੇਨ ਭਾਸਤਿ ਵਾ ਕਰੋਤਿ ਵਾ’’ਤਿ (ਧ. ਪ. ੧-੨) ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਾ ਭਾਸਨਕਰਣਕਰਾ, ਤਂਸਦਿਸਾ ਚ ਸੁਖਦੁਕ੍ਖੁਪ੍ਪਾਦਕਾ ਬਲਵਨ੍ਤੋ ਛਟ੍ਠਦ੍ਵਾਰਿਕਾ ਏਵ ਧਮ੍ਮਗ੍ਗਹਣੇਨ ਗਹਿਤਾਤਿ ਨ ਤੇਸਂ ਪਞ੍ਚਦ੍ਵਾਰਿਕਜਵਨੇਨ ਪਟਿਵਿਜਾਨਨਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਦੁਬ੍ਬਲਾਨਂ ਪਨ ਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਪਟਿਵਿਜਾਨਨਂ ਤਤ੍ਥ ਨ ਪਟਿਸਿਦ੍ਧਂ ‘‘ਨ ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ ਨ ਵਚੀਕਮ੍ਮਂ ਪਟ੍ਠਪੇਤੀ’’ਤਿ ਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਦ੍ਵਯਜਨਕਸ੍ਸੇਵ ਪਟ੍ਠਪਨਪਟਿਕ੍ਖੇਪੇਨ ਦੁਬ੍ਬਲਸ੍ਸ ਮਨੋਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਤ੍ਤਾ. ਤਥਾ ਕਾਯਸੁਚਰਿਤਾਦਿਕੁਸਲਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਮੀਤਿ, ਤਬ੍ਬਿਪਰੀਤਂ ਅਕੁਸਲਂ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਮੀਤਿ ਚ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਸਮਾਦਾਨਂ ਪਞ੍ਚਦ੍ਵਾਰਿਕਜਵਨੇਨ ਨ ਹੋਤਿ. ਤਥਾ ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦਵਣ੍ਣਨਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਾ ‘‘ਪਞ੍ਚਦ੍ਵਾਰਿਕਚੁਤਿ ਚ ਨ ਪਞ੍ਚਦ੍ਵਾਰਿਕਚਿਤ੍ਤੇਹਿ ਹੋਤਿ ਚੁਤਿਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਤਂਦ੍ਵਾਰਿਕਤ੍ਤਾ’’ਤਿ. ਯਾ ਪਨਾਯਂ ਪਾਲ਼ਿ ‘‘ਪਞ੍ਚਹਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣੇਹਿ ਨ ਕਞ੍ਚਿ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਵਿਜਾਨਾਤਿ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਭਿਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤਾ’’ਤਿ, ਤਸ੍ਸਾ ਰੂਪਾਦੀਨਂ ਆਪਾਥਮਤ੍ਤਂ ਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਕਞ੍ਚਿ ਧਮ੍ਮਸਭਾਵਂ ਨ ਪਟਿਵਿਜਾਨਾਤੀਤਿ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਨ ਹਿ ਰੂਪਂ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਰੂਪਨ੍ਤਿ ਚ ਗਣ੍ਹਾਤੀਤਿ. ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨਸ੍ਸਪਿ ਰੂਪਨੀਲਾਦਿਆਕਾਰਪਟਿਵਿਜਾਨਨਂ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਕਿਞ੍ਚਿ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਪਟਿਵਿਜਾਨਨਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ, ਪਞ੍ਚਹਿ ਪਨ ਵਿਞ੍ਞਾਣੇਹਿ ਸਾਤਿਸਯਂ ਤਸ੍ਸ ਵਿਜਾਨਨਨ੍ਤਿ ‘‘ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਭਿਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਸ੍ਸ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਬਹਿਦ੍ਧਾਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਰਮ੍ਮਣਤਾ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤਤੋ ਅਞ੍ਞਂ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਂ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤੇਹਿ ਪਞ੍ਚਦ੍ਵਾਰਜਵਨੇਨ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਞਾਣਸ੍ਸ ਸਹੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਪਟਿਸਿਦ੍ਧਾ. ਰੂਪਾਰੂਪਧਮ੍ਮੇਤਿ ਰੂਪਾਰੂਪਾਵਚਰਧਮ੍ਮੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਪਞ੍ਚਦ੍ਵਾਰਿਕਚਿਤ੍ਤੇਨ ਨ ਪਟਿਬੁਜ੍ਝਤੀਤਿ ਕਸ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨਨੁ ਰੂਪਾਦੀਨਂ ਆਪਾਥਗਮਨੇ ਨਿਦ੍ਦਾਪਟਿਬੋਧੋ ਹੋਤੀਤਿ? ਨ, ਪਠਮਂ ਮਨੋਦ੍ਵਾਰਿਕਜਵਨਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਤੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਨਿਦ੍ਦਾਯਨ੍ਤਸ੍ਸ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਪਲੋਭੇਤ੍ਵਾ ਸਚ੍ਚਸੁਪਿਨੇਨ.

ਅਬ੍ਯਾਕਤੋਯੇਵ ਆਵਜ੍ਜਨਮਤ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਵਦਨ੍ਤੇਹਿ ਮਨੋਦ੍ਵਾਰੇਪਿ ਆਵਜ੍ਜਨਂ ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਜਵਨਟ੍ਠਾਨੇ ਠਤ੍ਵਾ ਭਵਙ੍ਗਂ ਓਤਰਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.

ਤਸ੍ਸਾ ਏਵ ਵਸੇਨਾਤਿ ਤਸ੍ਸਾ ਵਸੇਨ ਏਕਵਿਧੇਨ ਞਾਣਵਤ੍ਥੁ ਹੋਤੀਤਿ ਚ, ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਚ ਯੋਜਨਾ ਕਾਤਬ੍ਬਾ.

ਏਕਕਨਿਦ੍ਦੇਸਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.