੫. ਸੇਯ੍ਯੋਹਮਸ੍ਮਿਸੁਤ੍ਤਂ

੧੦੮. ‘‘ਕਿਸ੍ਮਿਂ ਨੁ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤਿ ਕਿਂ ਉਪਾਦਾਯ ਕਿਂ ਅਭਿਨਿਵਿਸ੍ਸ ਸੇਯ੍ਯੋਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਵਾ ਹੋਤਿ, ਸਦਿਸੋਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਵਾ ਹੋਤਿ, ਹੀਨੋਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਵਾ ਹੋਤੀ’’ਤਿ?

‘‘ਭਗਵਂਮੂਲਕਾ ਨੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਧਮ੍ਮਾ.

‘‘ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਮਿਂ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤਿ ਚਕ੍ਖੁਂ ਉਪਾਦਾਯ ਚਕ੍ਖੁਂ ਅਭਿਨਿਵਿਸ੍ਸ ਸੇਯ੍ਯੋਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਵਾ ਹੋਤਿ, ਸਦਿਸੋਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਵਾ ਹੋਤਿ, ਹੀਨੋਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਵਾ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਜਿਵ੍ਹਾਯ ਸਤਿ…ਪੇ… ਮਨਸ੍ਮਿਂ ਸਤਿ ਮਨਂ ਉਪਾਦਾਯ ਮਨਂ ਅਭਿਨਿਵਿਸ੍ਸ ਸੇਯ੍ਯੋਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਵਾ ਹੋਤਿ, ਸਦਿਸੋਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਵਾ ਹੋਤਿ, ਹੀਨੋਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਵਾ ਹੋਤਿ. ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚਕ੍ਖੁ ਨਿਚ੍ਚਂ ਵਾ ਅਨਿਚ੍ਚਂ ਵਾ’’ਤਿ?

‘‘ਅਨਿਚ੍ਚਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’.

‘‘ਯਂ ਪਨਾਨਿਚ੍ਚਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਾ ਤਂ ਸੁਖਂ ਵਾ’’ਤਿ?

‘‘ਦੁਕ੍ਖਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’.

‘‘ਯਂ ਪਨਾਨਿਚ੍ਚਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਿਪਰਿਣਾਮਧਮ੍ਮਂ, ਅਪਿ ਨੁ ਤਂ ਅਨੁਪਾਦਾਯ ਸੇਯ੍ਯੋਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਵਾ ਅਸ੍ਸ, ਸਦਿਸੋਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਵਾ ਅਸ੍ਸ, ਹੀਨੋਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਵਾ ਅਸ੍ਸਾ’’ਤਿ?

‘‘ਨੋ ਹੇਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’…ਪੇ… ਜਿਵ੍ਹਾ… ਕਾਯੋ ਨਿਚ੍ਚੋ ਵਾ ਅਨਿਚ੍ਚੋ ਵਾ’’ਤਿ?

‘‘ਅਨਿਚ੍ਚੋ, ਭਨ੍ਤੇ’’…ਪੇ….

‘‘ਮਨੋ ਨਿਚ੍ਚੋ ਵਾ ਅਨਿਚ੍ਚੋ ਵਾ’’ਤਿ?

‘‘ਅਨਿਚ੍ਚੋ, ਭਨ੍ਤੇ’’.

‘‘ਯਂ ਪਨਾਨਿਚ੍ਚਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਾ ਤਂ ਸੁਖਂ ਵਾ’’ਤਿ?

‘‘ਦੁਕ੍ਖਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’.

‘‘ਯਂ ਪਨਾਨਿਚ੍ਚਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਿਪਰਿਣਾਮਧਮ੍ਮਂ, ਅਪਿ ਨੁ ਤਂ ਅਨੁਪਾਦਾਯ ਸੇਯ੍ਯੋਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਵਾ ਅਸ੍ਸ, ਸਦਿਸੋਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਵਾ ਅਸ੍ਸ, ਹੀਨੋਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਵਾ ਅਸ੍ਸਾ’’ਤਿ?

‘‘ਨੋ ਹੇਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’.

‘‘ਏਵਂ ਪਸ੍ਸਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੁਤਵਾ ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਮਿਮ੍ਪਿ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦਤਿ…ਪੇ… ਮਨਸ੍ਮਿਮ੍ਪਿ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦਤਿ. ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦਂ ਵਿਰਜ੍ਜਤਿ; ਵਿਰਾਗਾ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤਿ; ਵਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਿਮੁਤ੍ਤਮਿਤਿ ਞਾਣਂ ਹੋਤਿ. ‘ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ, ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ, ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾ’ਤਿ ਪਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿ. ਪਞ੍ਚਮਂ.