੪. ਨਤੁਮ੍ਹਾਕਂਵਗ੍ਗੋ

੧. ਨਤੁਮ੍ਹਾਕਂਸੁਤ੍ਤਂ

੩੩. ਸਾਵਤ੍ਥਿਨਿਦਾਨਂ. ‘‘ਯਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ, ਤਂ ਪਜਹਥ. ਤਂ ਵੋ ਪਹੀਨਂ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਕਿਞ੍ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ? ਰੂਪਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ, ਤਂ ਪਜਹਥ. ਤਂ ਵੋ ਪਹੀਨਂ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਵੇਦਨਾ ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ, ਤਂ ਪਜਹਥ. ਸਾ ਵੋ ਪਹੀਨਾ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਸਞ੍ਞਾ ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ… ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ, ਤੇ ਪਜਹਥ. ਤੇ ਵੋ ਪਹੀਨਾ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ, ਤਂ ਪਜਹਥ. ਤਂ ਵੋ ਪਹੀਨਂ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ’’.

‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਜੇਤਵਨੇ ਤਿਣਕਟ੍ਠਸਾਖਾਪਲਾਸਂ ਤਂ ਜਨੋ ਹਰੇਯ੍ਯ ਵਾ ਡਹੇਯ੍ਯ ਵਾ ਯਥਾਪਚ੍ਚਯਂ ਵਾ ਕਰੇਯ੍ਯ. ਅਪਿ ਨੁ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਏਵਮਸ੍ਸ – ‘ਅਮ੍ਹੇ ਜਨੋ ਹਰਤਿ ਵਾ ਡਹਤਿ ਵਾ ਯਥਾਪਚ੍ਚਯਂ ਵਾ ਕਰੋਤੀ’’’ਤਿ? ‘‘ਨੋ ਹੇਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’. ‘‘ਤਂ ਕਿਸ੍ਸ ਹੇਤੁ’’? ‘‘ਨ ਹਿ ਨੋ ਏਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਤ੍ਤਾ ਵਾ ਅਤ੍ਤਨਿਯਂ ਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਰੂਪਂ ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ, ਤਂ ਪਜਹਥ. ਤਂ ਵੋ ਪਹੀਨਂ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਵੇਦਨਾ ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ, ਤਂ ਪਜਹਥ. ਸਾ ਵੋ ਪਹੀਨਾ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਸਞ੍ਞਾ ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ… ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ, ਤਂ ਪਜਹਥ. ਤਂ ਵੋ ਪਹੀਨਂ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਪਠਮਂ.

੨. ਦੁਤਿਯਨਤੁਮ੍ਹਾਕਂਸੁਤ੍ਤਂ

੩੪. ਸਾਵਤ੍ਥਿਨਿਦਾਨਂ. ‘‘ਯਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ, ਤਂ ਪਜਹਥ. ਤਂ ਵੋ ਪਹੀਨਂ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਕਿਞ੍ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ? ਰੂਪਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ, ਤਂ ਪਜਹਥ. ਤਂ ਵੋ ਪਹੀਨਂ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਵੇਦਨਾ ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ… ਸਞ੍ਞਾ ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ… ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ, ਤਂ ਪਜਹਥ. ਤਂ ਵੋ ਪਹੀਨਂ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਯਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਤਂ ਪਜਹਥ. ਤਂ ਵੋ ਪਹੀਨਂ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਦੁਤਿਯਂ.

੩. ਅਞ੍ਞਤਰਭਿਕ੍ਖੁਸੁਤ੍ਤਂ

੩੫. ਸਾਵਤ੍ਥਿਨਿਦਾਨਂ. ਅਥ ਖੋ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਸਾਧੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤੁ; ਯਮਹਂ ਭਗਵਤੋ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਏਕੋ ਵੂਪਕਟ੍ਠੋ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਆਤਾਪੀ ਪਹਿਤਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਯਂ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਨੁਸੇਤਿ, ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ; ਯਂ ਨਾਨੁਸੇਤਿ, ਨ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਅਞ੍ਞਾਤਂ, ਭਗਵਾ; ਅਞ੍ਞਾਤਂ, ਸੁਗਤਾ’’ਤਿ.

‘‘ਯਥਾ ਕਥਂ ਪਨ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਮਯਾ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਅਤ੍ਥਂ ਆਜਾਨਾਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਰੂਪਂ ਚੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਨੁਸੇਤਿ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਵੇਦਨਂ ਚੇ ਅਨੁਸੇਤਿ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਸਞ੍ਞਂ ਚੇ ਅਨੁਸੇਤਿ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਚੇ ਅਨੁਸੇਤਿ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਚੇ ਅਨੁਸੇਤਿ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਰੂਪਂ ਚੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਨਾਨੁਸੇਤਿ ਨ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਵੇਦਨਂ ਚੇ… ਸਞ੍ਞਂ ਚੇ… ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਚੇ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਚੇ ਨਾਨੁਸੇਤਿ ਨ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਇਮਸ੍ਸ ਖ੍ਵਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਤਾ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਏਵਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਅਤ੍ਥਂ ਆਜਾਨਾਮੀ’’ਤਿ.

‘‘ਸਾਧੁ ਸਾਧੁ, ਭਿਕ੍ਖੁ! ਸਾਧੁ ਖੋ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਮਯਾ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਅਤ੍ਥਂ ਆਜਾਨਾਸਿ. ਰੂਪਂ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਨੁਸੇਤਿ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਵੇਦਨਂ ਚੇ… ਸਞ੍ਞਂ ਚੇ… ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਚੇ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਚੇ ਅਨੁਸੇਤਿ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਰੂਪਂ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਨਾਨੁਸੇਤਿ ਨ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਵੇਦਨਂ ਚੇ… ਸਞ੍ਞਂ ਚੇ… ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਚੇ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਚੇ ਨਾਨੁਸੇਤਿ ਨ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਇਮਸ੍ਸ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਮਯਾ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ, ਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਏਵਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ’’ਤਿ.

ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਗਵਤੋ ਭਾਸਿਤਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਮੋਦਿਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ.

ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਏਕੋ ਵੂਪਕਟ੍ਠੋ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਆਤਾਪੀ ਪਹਿਤਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਨਚਿਰਸ੍ਸੇਵ – ਯਸ੍ਸਤ੍ਥਾਯ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਾ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਨ੍ਤਿ ਤਦਨੁਤ੍ਤਰਂ – ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਪਰਿਯੋਸਾਨਂ ਦਿਟ੍ਠੇਵ ਧਮ੍ਮੇ ਸਯਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾ ਸਚ੍ਛਿਕਤ੍ਵਾ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਾਸਿ. ‘‘ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ, ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ, ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾ’’ਤਿ ਅਬ੍ਭਞ੍ਞਾਸਿ. ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਚ ਪਨ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਰਹਤਂ ਅਹੋਸੀਤਿ. ਤਤਿਯਂ.

੪. ਦੁਤਿਯਅਞ੍ਞਤਰਭਿਕ੍ਖੁਸੁਤ੍ਤਂ

੩੬. ਸਾਵਤ੍ਥਿਨਿਦਾਨਂ. ਅਥ ਖੋ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯੇਨ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਸਾਧੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤੁ ਯਮਹਂ ਭਗਵਤੋ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਏਕੋ ਵੂਪਕਟ੍ਠੋ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਆਤਾਪੀ ਪਹਿਤਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਯਂ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਨੁਸੇਤਿ ਤਂ ਅਨੁਮੀਯਤਿ; ਯਂ ਅਨੁਮੀਯਤਿ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਯਂ ਨਾਨੁਸੇਤਿ ਨ ਤਂ ਅਨੁਮੀਯਤਿ; ਯਂ ਨਾਨੁਮੀਯਤਿ ਨ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਅਞ੍ਞਾਤਂ, ਭਗਵਾ; ਅਞ੍ਞਾਤਂ, ਸੁਗਤਾ’’ਤਿ.

‘‘ਯਥਾ ਕਥਂ ਪਨ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਮਯਾ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਅਤ੍ਥਂ ਆਜਾਨਾਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਰੂਪਂ ਚੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਨੁਸੇਤਿ ਤਂ ਅਨੁਮੀਯਤਿ; ਯਂ ਅਨੁਮੀਯਤਿ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਵੇਦਨਂ ਚੇ ਅਨੁਸੇਤਿ… ਸਞ੍ਞਂ ਚੇ ਅਨੁਸੇਤਿ… ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਚੇ ਅਨੁਸੇਤਿ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਚੇ ਅਨੁਸੇਤਿ ਤਂ ਅਨੁਮੀਯਤਿ; ਯਂ ਅਨੁਮੀਯਤਿ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਰੂਪਂ ਚੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਨਾਨੁਸੇਤਿ ਨ ਤਂ ਅਨੁਮੀਯਤਿ; ਯਂ ਨਾਨੁਮੀਯਤਿ ਨ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਵੇਦਨਂ ਚੇ ਨਾਨੁਸੇਤਿ… ਸਞ੍ਞਂ ਚੇ ਨਾਨੁਸੇਤਿ… ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਚੇ ਨਾਨੁਸੇਤਿ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਚੇ ਨਾਨੁਸੇਤਿ ਨ ਤਂ ਅਨੁਮੀਯਤਿ; ਯਂ ਨਾਨੁਮੀਯਤਿ ਨ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਇਮਸ੍ਸ ਖ੍ਵਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਤਾ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਏਵਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਅਤ੍ਥਂ ਆਜਾਨਾਮੀ’’ਤਿ.

‘‘ਸਾਧੁ ਸਾਧੁ, ਭਿਕ੍ਖੁ! ਸਾਧੁ ਖੋ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਮਯਾ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਅਤ੍ਥਂ ਆਜਾਨਾਸਿ. ਰੂਪਂ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਨੁਸੇਤਿ ਤਂ ਅਨੁਮੀਯਤਿ; ਯਂ ਅਨੁਮੀਯਤਿ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਵੇਦਨਂ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ… ਸਞ੍ਞਂ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ… ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਨੁਸੇਤਿ ਤਂ ਅਨੁਮੀਯਤਿ; ਯਂ ਅਨੁਮੀਯਤਿ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਰੂਪਂ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਨਾਨੁਸੇਤਿ ਨ ਤਂ ਅਨੁਮੀਯਤਿ; ਯਂ ਨਾਨੁਮੀਯਤਿ ਨ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਵੇਦਨਂ ਚੇ ਨਾਨੁਸੇਤਿ… ਸਞ੍ਞਂ ਚੇ ਨਾਨੁਸੇਤਿ… ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਚੇ ਨਾਨੁਸੇਤਿ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਚੇ ਨਾਨੁਸੇਤਿ ਨ ਤਂ ਅਨੁਮੀਯਤਿ; ਯਂ ਨਾਨੁਮੀਯਤਿ ਨ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਇਮਸ੍ਸ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਮਯਾ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਏਵਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ’’ਤਿ…ਪੇ… ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਚ ਪਨ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਰਹਤਂ ਅਹੋਸੀਤਿ. ਚਤੁਤ੍ਥਂ.

੫. ਆਨਨ੍ਦਸੁਤ੍ਤਂ

੩੭. ਸਾਵਤ੍ਥਿਨਿਦਾਨਂ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਮ੍ਮੋਦਿ. ਸਮ੍ਮੋਦਨੀਯਂ ਕਥਂ ਸਾਰਣੀਯਂ ਵੀਤਿਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਆਨਨ੍ਦਂ ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ –

‘‘ਸਚੇ ਤਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ – ‘ਕਤਮੇਸਂ, ਆਵੁਸੋ ਆਨਨ੍ਦ, ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ [ਠਿਤਾਨਂ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ. ਕ.)] ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤੀ’ਤਿ? ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਤ੍ਵਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਕਿਨ੍ਤਿ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਸਚੇ ਮਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ – ‘ਕਤਮੇਸਂ, ਆਵੁਸੋ ਆਨਨ੍ਦ, ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤੀ’ਤਿ? ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ – ‘ਰੂਪਸ੍ਸ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਵੇਦਨਾਯ… ਸਞ੍ਞਾਯ… ਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਇਮੇਸਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤੀ’ਤਿ. ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਸਾਧੁ ਸਾਧੁ, ਆਨਨ੍ਦ! ਰੂਪਸ੍ਸ ਖੋ, ਆਨਨ੍ਦ, ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਵੇਦਨਾਯ… ਸਞ੍ਞਾਯ… ਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਇਮੇਸਂ ਖੋ, ਆਨਨ੍ਦ, ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤੀਤਿ. ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਤ੍ਵਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ. ਪਞ੍ਚਮਂ.

੬. ਦੁਤਿਯਆਨਨ੍ਦਸੁਤ੍ਤਂ

੩੮. ਸਾਵਤ੍ਥਿਨਿਦਾਨਂ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਆਨਨ੍ਦਂ ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ –

‘‘ਸਚੇ ਤਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ – ‘ਕਤਮੇਸਂ, ਆਵੁਸੋ ਆਨਨ੍ਦ, ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ? ਕਤਮੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ? ਕਤਮੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤੀ’ਤਿ? ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਤ੍ਵਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਕਿਨ੍ਤਿ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਸਚੇ ਮਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ – ‘ਕਤਮੇਸਂ, ਆਵੁਸੋ ਆਨਨ੍ਦ, ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ? ਕਤਮੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ? ਕਤਮੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤੀ’ਤਿ? ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ – ‘ਯਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਰੂਪਂ ਅਤੀਤਂ ਨਿਰੁਦ੍ਧਂ ਵਿਪਰਿਣਤਂ; ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ. ਯਾ ਵੇਦਨਾ ਅਤੀਤਾ ਨਿਰੁਦ੍ਧਾ ਵਿਪਰਿਣਤਾ; ਤਸ੍ਸਾ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਠਿਤਾਯ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ. ਯਾ ਸਞ੍ਞਾ… ਯੇ ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਅਤੀਤਾ ਨਿਰੁਦ੍ਧਾ ਵਿਪਰਿਣਤਾ; ਤੇਸਂ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ. ਯਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਅਤੀਤਂ ਨਿਰੁਦ੍ਧਂ ਵਿਪਰਿਣਤਂ; ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ. ਇਮੇਸਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ’’’.

‘‘ਯਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਰੂਪਂ ਅਜਾਤਂ ਅਪਾਤੁਭੂਤਂ; ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ. ਯਾ ਵੇਦਨਾ ਅਜਾਤਾ ਅਪਾਤੁਭੂਤਾ; ਤਸ੍ਸਾ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਠਿਤਾਯ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ. ਯਾ ਸਞ੍ਞਾ…ਪੇ… ਯੇ ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਅਜਾਤਾ ਅਪਾਤੁਭੂਤਾ; ਤੇਸਂ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ. ਯਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਅਜਾਤਂ ਅਪਾਤੁਭੂਤਂ; ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ. ਇਮੇਸਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ.

‘‘ਯਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਰੂਪਂ ਜਾਤਂ ਪਾਤੁਭੂਤਂ; ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਯਾ ਵੇਦਨਾ ਜਾਤਾ ਪਾਤੁਭੂਤਾ…ਪੇ… ਯਾ ਸਞ੍ਞਾ… ਯੇ ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਜਾਤਾ ਪਾਤੁਭੂਤਾ; ਤੇਸਂ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਯਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਜਾਤਂ ਪਾਤੁਭੂਤਂ ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਇਮੇਸਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤੀ’ਤਿ. ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਸਾਧੁ, ਸਾਧੁ, ਆਨਨ੍ਦ! ਯਂ ਖੋ, ਆਨਨ੍ਦ, ਰੂਪਂ ਅਤੀਤਂ ਨਿਰੁਦ੍ਧਂ ਵਿਪਰਿਣਤਂ; ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ. ਯਾ ਵੇਦਨਾ … ਯਾ ਸਞ੍ਞਾ… ਯੇ ਸਙ੍ਖਾਰਾ… ਯਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਅਤੀਤਂ ਨਿਰੁਦ੍ਧਂ ਵਿਪਰਿਣਤਂ; ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ. ਇਮੇਸਂ ਖੋ, ਆਨਨ੍ਦ, ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ.

‘‘ਯਂ ਖੋ, ਆਨਨ੍ਦ, ਰੂਪਂ ਅਜਾਤਂ ਅਪਾਤੁਭੂਤਂ; ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ. ਯਾ ਵੇਦਨਾ… ਯਾ ਸਞ੍ਞਾ… ਯੇ ਸਙ੍ਖਾਰਾ… ਯਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਅਜਾਤਂ ਅਪਾਤੁਭੂਤਂ; ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ. ਇਮੇਸਂ ਖੋ, ਆਨਨ੍ਦ, ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤਿ.

‘‘ਯਂ ਖੋ, ਆਨਨ੍ਦ, ਰੂਪਂ ਜਾਤਂ ਪਾਤੁਭੂਤਂ; ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਯਾ ਵੇਦਨਾ ਜਾਤਾ ਪਾਤੁਭੂਤਾ… ਯਾ ਸਞ੍ਞਾ… ਯੇ ਸਙ੍ਖਾਰਾ… ਯਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਜਾਤਂ ਪਾਤੁਭੂਤਂ; ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਇਮੇਸਂ ਖੋ, ਆਨਨ੍ਦ, ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਵਯੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤੀਤਿ. ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਤ੍ਵਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ. ਛਟ੍ਠਂ.

੭. ਅਨੁਧਮ੍ਮਸੁਤ੍ਤਂ

੩੯. ਸਾਵਤ੍ਥਿਨਿਦਾਨਂ. ‘‘ਧਮ੍ਮਾਨੁਧਮ੍ਮਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨਸ੍ਸ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਅਯਮਨੁਧਮ੍ਮੋ ਹੋਤਿ ਯਂ ਰੂਪੇ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਬਹੁਲੋ [ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਬਹੁਲਂ (ਪੀ. ਕ.)] ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ, ਵੇਦਨਾਯ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਬਹੁਲੋ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ, ਸਞ੍ਞਾ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਬਹੁਲੋ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ, ਸਙ੍ਖਾਰੇਸੁ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਬਹੁਲੋ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ, ਵਿਞ੍ਞਾਣੇ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਬਹੁਲੋ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ. ਯੋ ਰੂਪੇ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਬਹੁਲੋ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ, ਵੇਦਨਾਯ… ਸਞ੍ਞਾਯ… ਸਙ੍ਖਾਰੇਸੁ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਬਹੁਲੋ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ, ਵਿਞ੍ਞਾਣੇ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਬਹੁਲੋ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਰੂਪਂ ਪਰਿਜਾਨਾਤਿ, ਵੇਦਨਂ… ਸਞ੍ਞਂ… ਸਙ੍ਖਾਰੇ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਪਰਿਜਾਨਾਤਿ, ਸੋ ਰੂਪਂ ਪਰਿਜਾਨਂ, ਵੇਦਨਂ… ਸਞ੍ਞਂ… ਸਙ੍ਖਾਰੇ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਪਰਿਜਾਨਂ ਪਰਿਮੁਚ੍ਚਤਿ ਰੂਪਮ੍ਹਾ, ਪਰਿਮੁਚ੍ਚਤਿ ਵੇਦਨਾ, ਪਰਿਮੁਚ੍ਚਤਿ ਸਞ੍ਞਾਯ, ਪਰਿਮੁਚ੍ਚਤਿ ਸਙ੍ਖਾਰੇਹਿ, ਪਰਿਮੁਚ੍ਚਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਮ੍ਹਾ, ਪਰਿਮੁਚ੍ਚਤਿ ਜਾਤਿਯਾ ਜਰਾਮਰਣੇਨ ਸੋਕੇਹਿ ਪਰਿਦੇਵੇਹਿ ਦੁਕ੍ਖੇਹਿ ਦੋਮਨਸ੍ਸੇਹਿ ਉਪਾਯਾਸੇਹਿ, ਪਰਿਮੁਚ੍ਚਤਿ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਮਾਤਿ ਵਦਾਮੀ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਤਮਂ.

੮. ਦੁਤਿਯਅਨੁਧਮ੍ਮਸੁਤ੍ਤਂ

੪੦. ਸਾਵਤ੍ਥਿਨਿਦਾਨਂ. ‘‘ਧਮ੍ਮਾਨੁਧਮ੍ਮਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨਸ੍ਸ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਅਯਮਨੁਧਮ੍ਮੋ ਹੋਤਿ ਯਂ ਰੂਪੇ ਅਨਿਚ੍ਚਾਨੁਪਸ੍ਸੀ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ…ਪੇ… ਪਰਿਮੁਚ੍ਚਤਿ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਮਾਤਿ ਵਦਾਮੀ’’ਤਿ. ਅਟ੍ਠਮਂ.

੯. ਤਤਿਯਅਨੁਧਮ੍ਮਸੁਤ੍ਤਂ

੪੧. ਸਾਵਤ੍ਥਿਨਿਦਾਨਂ. ‘‘ਧਮ੍ਮਾਨੁਧਮ੍ਮਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨਸ੍ਸ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਅਯਮਨੁਧਮ੍ਮੋ ਹੋਤਿ ਯਂ ਰੂਪੇ ਦੁਕ੍ਖਾਨੁਪਸ੍ਸੀ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ…ਪੇ… ਪਰਿਮੁਚ੍ਚਤਿ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਮਾਤਿ ਵਦਾਮੀ’’ਤਿ. ਨਵਮਂ.

੧੦. ਚਤੁਤ੍ਥਅਨੁਧਮ੍ਮਸੁਤ੍ਤਂ

੪੨. ਸਾਵਤ੍ਥਿਨਿਦਾਨਂ. ‘‘ਧਮ੍ਮਾਨੁਧਮ੍ਮਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨਸ੍ਸ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਅਯਮਨੁਧਮ੍ਮੋ ਹੋਤਿ ਯਂ ਰੂਪੇ ਅਨਤ੍ਤਾਨੁਪਸ੍ਸੀ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ, ਵੇਦਨਾਯ… ਸਞ੍ਞਾਯ… ਸਙ੍ਖਾਰੇਸੁ… ਵਿਞ੍ਞਾਣੇ ਅਨਤ੍ਤਾਨੁਪਸ੍ਸੀ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ. ਯੋ ਰੂਪੇ ਅਨਤ੍ਤਾਨੁਪਸ੍ਸੀ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ…ਪੇ… ਰੂਪਂ ਪਰਿਜਾਨਾਤਿ, ਵੇਦਨਂ… ਸਞ੍ਞਂ… ਸਙ੍ਖਾਰੇ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਪਰਿਜਾਨਾਤਿ, ਸੋ ਰੂਪਂ ਪਰਿਜਾਨਂ, ਵੇਦਨਂ… ਸਞ੍ਞਂ… ਸਙ੍ਖਾਰੇ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਪਰਿਜਾਨਂ ਪਰਿਮੁਚ੍ਚਤਿ ਰੂਪਮ੍ਹਾ, ਪਰਿਮੁਚ੍ਚਤਿ ਵੇਦਨਾਯ, ਪਰਿਮੁਚ੍ਚਤਿ ਸਞ੍ਞਾਯ, ਪਰਿਮੁਚ੍ਚਤਿ ਸਙ੍ਖਾਰੇਹਿ, ਪਰਿਮੁਚ੍ਚਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਮ੍ਹਾ, ਪਰਿਮੁਚ੍ਚਤਿ ਜਾਤਿਯਾ ਜਰਾਮਰਣੇਨ ਸੋਕੇਹਿ ਪਰਿਦੇਵੇਹਿ ਦੁਕ੍ਖੇਹਿ ਦੋਮਨਸ੍ਸੇਹਿ ਉਪਾਯਾਸੇਹਿ, ਪਰਿਮੁਚ੍ਚਤਿ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਮਾਤਿ ਵਦਾਮੀ’’ਤਿ. ਦਸਮਂ.

ਨਤੁਮ੍ਹਾਕਂਵਗ੍ਗੋ ਚਤੁਤ੍ਥੋ.

ਤਸ੍ਸੁਦ੍ਦਾਨਂ –

ਨਤੁਮ੍ਹਾਕੇਨ ਦ੍ਵੇ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਅਪਰੇ ਦੁਵੇ;

ਆਨਨ੍ਦੇਨ ਚ ਦ੍ਵੇ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਅਨੁਧਮ੍ਮੇਹਿ ਦ੍ਵੇ ਦੁਕਾਤਿ.