੨. ਕਲ਼ਾਰਸੁਤ੍ਤਂ

੩੨. ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਕਲ਼ਾਰਖਤ੍ਤਿਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਮ੍ਮੋਦਿ. ਸਮ੍ਮੋਦਨੀਯਂ ਕਥਂ ਸਾਰਣੀਯਂ ਵੀਤਿਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਕਲ਼ਾਰਖਤ੍ਤਿਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਮੋਲ਼ਿਯਫਗ੍ਗੁਨੋ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਯ ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤੋਤਿ. ਨ ਹਿ ਨੂਨ ਸੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਅਸ੍ਸਾਸਮਲਤ੍ਥਾਤਿ. ਤੇਨ ਹਾਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਅਸ੍ਸਾਸਂ ਪਤ੍ਤੋ’’ਤਿ?

‘‘ਨ ਖ੍ਵਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਕਙ੍ਖਾਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਆਯਤਿਂ, ਪਨਾਵੁਸੋ’’ਤਿ?

‘‘ਨ ਖ੍ਵਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਮੀ’’ਤਿ.

ਅਥ ਖੋ ਕਲ਼ਾਰਖਤ੍ਤਿਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਕਲ਼ਾਰਖਤ੍ਤਿਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਆਯਸ੍ਮਤਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੇਨ ਅਞ੍ਞਾ ਬ੍ਯਾਕਤਾ – ‘ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ, ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ, ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾ’ਤਿ ਪਜਾਨਾਮੀ’’ਤਿ.

ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਏਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਮਮ ਵਚਨੇਨ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਆਮਨ੍ਤੇਹਿ – ‘ਸਤ੍ਥਾ ਤਂ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਆਮਨ੍ਤੇਤੀ’’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤ੍ਵਾ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਸਤ੍ਥਾ ਤਂ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਆਮਨ੍ਤੇਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਆਵੁਸੋ’’ਤਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਤਯਾ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਅਞ੍ਞਾ ਬ੍ਯਾਕਤਾ – ‘ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ, ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ, ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾ’ਤਿ ਪਜਾਨਾਮੀ’’ਤਿ? ‘‘ਨ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਤੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਏਤੇਹਿ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨੇਹਿ ਅਤ੍ਥੋ [ਅਤ੍ਥੋ ਚ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਕ.)] ਵੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ. ‘‘ਯੇਨ ਕੇਨਚਿਪਿ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤੋ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਤਿ, ਅਥ ਖੋ ਬ੍ਯਾਕਤਂ ਬ੍ਯਾਕਤਤੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਨਨੁ ਅਹਮ੍ਪਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਵਦਾਮਿ – ‘ਨ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਤੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਏਤੇਹਿ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨੇਹਿ ਅਤ੍ਥੋ ਵੁਤ੍ਤੋ’’’ਤਿ.

‘‘ਸਚੇ ਤਂ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ – ‘ਕਥਂ ਜਾਨਤਾ ਪਨ ਤਯਾ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਕਥਂ ਪਸ੍ਸਤਾ ਅਞ੍ਞਾ ਬ੍ਯਾਕਤਾ – ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾਤਿ ਪਜਾਨਾਮੀ’ਤਿ. ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਤ੍ਵਂ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਕਿਨ੍ਤਿ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ?

‘‘ਸਚੇ ਮਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ – ‘ਕਥਂ ਜਾਨਤਾ ਪਨ ਤਯਾ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਕਥਂ ਪਸ੍ਸਤਾ ਅਞ੍ਞਾ ਬ੍ਯਾਕਤਾ – ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾਤਿ ਪਜਾਨਾਮੀ’ਤਿ; ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋਹਂ [ਪੁਟ੍ਠੋ ਅਹਂ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ.), ਪੁਟ੍ਠਾਹਂ (ਪੀ. ਕ.)], ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ – ‘ਯਂਨਿਦਾਨਾ, ਆਵੁਸੋ, ਜਾਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਨਿਦਾਨਸ੍ਸ ਖਯਾ ਖੀਣਸ੍ਮਿਂ ਖੀਣਾਮ੍ਹੀਤਿ ਵਿਦਿਤਂ. ਖੀਣਾਮ੍ਹੀਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ – ਖੀਣਾਜਾਤਿ ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾਤਿ ਪਜਾਨਾਮੀ’ਤਿ. ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਸਚੇ ਪਨ ਤਂ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ – ‘ਜਾਤਿ ਪਨਾਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਕਿਂਨਿਦਾਨਾ ਕਿਂਸਮੁਦਯਾ ਕਿਂਜਾਤਿਕਾ ਕਿਂਪਭਵਾ’ਤਿ? ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਤਂ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਕਿਨ੍ਤਿ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਸਚੇ ਮਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ – ‘ਜਾਤਿ ਪਨਾਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਕਿਂਨਿਦਾਨਾ ਕਿਂਸਮੁਦਯਾ ਕਿਂਜਾਤਿਕਾ ਕਿਂਪਭਵਾ’ਤਿ? ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ – ‘ਜਾਤਿ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਭਵਨਿਦਾਨਾ ਭਵਸਮੁਦਯਾ ਭਵਜਾਤਿਕਾ ਭਵਪ੍ਪਭਵਾ’ਤਿ. ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਸਚੇ ਪਨ ਤਂ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ – ‘ਭਵੋ ਪਨਾਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਕਿਂਨਿਦਾਨੋ ਕਿਂਸਮੁਦਯੋ ਕਿਂਜਾਤਿਕੋ ਕਿਂਪਭਵੋ’ਤਿ? ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਤ੍ਵਂ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਕਿਨ੍ਤਿ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਸਚੇ ਮਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ – ‘ਭਵੋ ਪਨਾਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਕਿਂਨਿਦਾਨੋ ਕਿਂਸਮੁਦਯੋ ਕਿਂਜਾਤਿਕੋ ਕਿਂਪਭਵੋ’ਤਿ? ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ – ‘ਭਵੋ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਉਪਾਦਾਨਨਿਦਾਨੋ ਉਪਾਦਾਨਸਮੁਦਯੋ ਉਪਾਦਾਨਜਾਤਿਕੋ ਉਪਾਦਾਨਪ੍ਪਭਵੋ’ਤਿ. ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਸਚੇ ਪਨ ਤਂ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ – ‘ਉਪਾਦਾਨਂ ਪਨਾਵੁਸੋ…ਪੇ… ਸਚੇ ਪਨ ਤਂ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ – ਤਣ੍ਹਾ ਪਨਾਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਕਿਂਨਿਦਾਨਾ ਕਿਂਸਮੁਦਯਾ ਕਿਂਜਾਤਿਕਾ ਕਿਂਪਭਵਾ’ਤਿ? ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਤ੍ਵਂ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਕਿਨ੍ਤਿ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਸਚੇ ਮਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ – ਤਣ੍ਹਾ ਪਨਾਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਕਿਂਨਿਦਾਨਾ ਕਿਂਸਮੁਦਯਾ ਕਿਂਜਾਤਿਕਾ ਕਿਂਪਭਵਾ’ਤਿ? ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ – ‘ਤਣ੍ਹਾ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਵੇਦਨਾਨਿਦਾਨਾ ਵੇਦਨਾਸਮੁਦਯਾ ਵੇਦਨਾਜਾਤਿਕਾ ਵੇਦਨਾਪਭਵਾ’ਤਿ. ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਸਚੇ ਪਨ ਤਂ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ – ‘ਕਥਂ ਜਾਨਤੋ ਪਨ ਤੇ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਕਥਂ ਪਸ੍ਸਤੋ ਯਾ ਵੇਦਨਾਸੁ ਨਨ੍ਦੀ ਸਾ ਨ ਉਪਟ੍ਠਾਸੀ’ਤਿ. ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਤ੍ਵਂ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਕਿਨ੍ਤਿ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਸਚੇ ਮਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ – ‘ਕਥਂ ਜਾਨਤੋ ਪਨ ਤੇ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਕਥਂ ਪਸ੍ਸਤੋ ਯਾ ਵੇਦਨਾਸੁ ਨਨ੍ਦੀ ਸਾ ਨ ਉਪਟ੍ਠਾਸੀ’ਤਿ ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ – ‘ਤਿਸ੍ਸੋ ਖੋ ਇਮਾ, ਆਵੁਸੋ, ਵੇਦਨਾ. ਕਤਮਾ ਤਿਸ੍ਸੋ? ਸੁਖਾ ਵੇਦਨਾ, ਦੁਕ੍ਖਾ ਵੇਦਨਾ, ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਾ ਵੇਦਨਾ. ਇਮਾ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਤਿਸ੍ਸੋ ਵੇਦਨਾ ਅਨਿਚ੍ਚਾ. ਯਦਨਿਚ੍ਚਂ ਤਂ ਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਵਿਦਿਤਂ [ਵਿਦਿਤਾ (ਟੀਕਾ)], ਯਾ ਵੇਦਨਾਸੁ ਨਨ੍ਦੀ ਸਾ ਨ ਉਪਟ੍ਠਾਸੀ’ਤਿ. ਏਵਂ, ਪੁਟ੍ਠੋਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਸਾਧੁ ਸਾਧੁ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ. ਅਯਮ੍ਪਿ ਖੋ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਪਰਿਯਾਯੋ, ਏਤਸ੍ਸੇਵ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਾਯ – ‘ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਵੇਦਯਿਤਂ ਤਂ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਮਿ’’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਸਚੇ ਪਨ ਤਂ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ – ‘ਕਥਂ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾ ਪਨ ਤਯਾ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਅਞ੍ਞਾ ਬ੍ਯਾਕਤਾ – ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾਤਿ ਪਜਾਨਾਮੀ’ਤਿ? ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਤ੍ਵਂ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਕਿਨ੍ਤਿ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਸਚੇ ਮਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ – ‘ਕਥਂ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾ ਪਨ ਤਯਾ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਅਞ੍ਞਾ ਬ੍ਯਾਕਤਾ – ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾਤਿ ਪਜਾਨਾਮੀ’ਤਿ. ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ – ‘ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾ ਖ੍ਵਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਸਬ੍ਬੁਪਾਦਾਨਕ੍ਖਯਾ ਤਥਾ ਸਤੋ ਵਿਹਰਾਮਿ ਯਥਾ ਸਤਂ ਵਿਹਰਨ੍ਤਂ ਆਸਵਾ ਨਾਨੁਸ੍ਸਵਨ੍ਤਿ, ਅਤ੍ਤਾਨਞ੍ਚ ਨਾਵਜਾਨਾਮੀ’ਤਿ. ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਸਾਧੁ ਸਾਧੁ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ. ਅਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਪਰਿਯਾਯੋ ਏਤਸ੍ਸੇਵ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਾਯ – ਯੇ ਆਸਵਾ ਸਮਣੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾ ਤੇਸ੍ਵਾਹਂ ਨ ਕਙ੍ਖਾਮਿ, ਤੇ ਮੇ ਪਹੀਨਾਤਿ ਨ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਮੀ’’ਤਿ. ਇਦਮਵੋਚ ਭਗਵਾ. ਇਦਂ ਵਤ੍ਵਾ ਸੁਗਤੋ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਵਿਹਾਰਂ ਪਾਵਿਸਿ.

ਤਤ੍ਰ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਅਚਿਰਪਕ੍ਕਨ੍ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਪ੍ਪਟਿਸਂਵਿਦਿਤਂ ਮਂ, ਆਵੁਸੋ, ਭਗਵਾ ਪਠਮਂ ਪਞ੍ਹਂ ਅਪੁਚ੍ਛਿ, ਤਸ੍ਸ ਮੇ ਅਹੋਸਿ ਦਨ੍ਧਾਯਿਤਤ੍ਤਂ. ਯਤੋ ਚ ਖੋ ਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਭਗਵਾ ਪਠਮਂ ਪਞ੍ਹਂ ਅਨੁਮੋਦਿ, ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ਦਿਵਸਂ ਚੇਪਿ ਮਂ ਭਗਵਾ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਹਿ, ਦਿਵਸਮ੍ਪਾਹਂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਹਿ. ਰਤ੍ਤਿਂ ਚੇਪਿ ਮਂ ਭਗਵਾ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਹਿ, ਰਤ੍ਤਿਮ੍ਪਾਹਂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਹਿ. ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਂ [ਰਤ੍ਤਿਦਿਵਂ (ਕ.)] ਚੇਪਿ ਮਂ ਭਗਵਾ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਹਿ, ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਮ੍ਪਾਹਂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਹਿ. ਦ੍ਵੇ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿ ਚੇਪਿ ਮਂ ਭਗਵਾ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯ…ਪੇ… ਦ੍ਵੇ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿਪਾਹਂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ…ਪੇ… ਤੀਣਿ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿ ਚੇਪਿ ਮਂ ਭਗਵਾ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯ…ਪੇ… ਤੀਣਿ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿਪਾਹਂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ…ਪੇ… ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿ ਚੇਪਿ ਮਂ ਭਗਵਾ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯ…ਪੇ… ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿਪਾਹਂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ…ਪੇ… ਪਞ੍ਚ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿ ਚੇਪਿ ਮਂ ਭਗਵਾ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯ…ਪੇ… ਪਞ੍ਚ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿਪਾਹਂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ…ਪੇ… ਛ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿ ਚੇਪਿ ਮਂ ਭਗਵਾ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯ…ਪੇ… ਛ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿਪਾਹਂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ…ਪੇ… ਸਤ੍ਤ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿ ਚੇਪਿ ਮਂ ਭਗਵਾ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਹਿ, ਸਤ੍ਤ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿਪਾਹਂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਹੀ’’ਤਿ.

ਅਥ ਖੋ ਕਲ਼ਾਰਖਤ੍ਤਿਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਕਲ਼ਾਰਖਤ੍ਤਿਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਆਯਸ੍ਮਤਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੇਨ ਸੀਹਨਾਦੋ ਨਦਿਤੋ – ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਪ੍ਪਟਿਸਂਵਿਦਿਤਂ ਮਂ, ਆਵੁਸੋ, ਭਗਵਾ ਪਠਮਂ ਪਞ੍ਹਂ ਅਪੁਚ੍ਛਿ, ਤਸ੍ਸ ਮੇ ਅਹੋਸਿ ਦਨ੍ਧਾਯਿਤਤ੍ਤਂ. ਯਤੋ ਚ ਖੋ ਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਭਗਵਾ ਪਠਮਂ ਪਞ੍ਹਂ ਅਨੁਮੋਦਿ, ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ਦਿਵਸਂ ਚੇਪਿ ਮਂ ਭਗਵਾ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਹਿ, ਦਿਵਸਮ੍ਪਾਹਂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਹਿ; ਰਤ੍ਤਿਂ ਚੇਪਿ…ਪੇ… ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਂ ਚੇਪਿ ਮਂ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਦ੍ਵੇ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿ ਚੇਪਿ ਮਂ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਤੀਣਿ… ਚਤ੍ਤਾਰਿ… ਪਞ੍ਚ… ਛ… ਸਤ੍ਤ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿ ਚੇਪਿ ਮਂ ਭਗਵਾ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਹਿ, ਸਤ੍ਤ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿਪਾਹਂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਹੀ’’ਤਿ.

‘‘ਸਾ ਹਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਧਾਤੁ ਸੁਪ੍ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਾ, ਯਸ੍ਸਾ ਧਮ੍ਮਧਾਤੁਯਾ ਸੁਪ੍ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਦਿਵਸਂ ਚੇਪਾਹਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਹਿ, ਦਿਵਸਮ੍ਪਿ ਮੇ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਹਿ. ਰਤ੍ਤਿਂ ਚੇਪਾਹਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਹਿ, ਰਤ੍ਤਿਮ੍ਪਿ ਮੇ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ…ਪੇ… ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਂ ਚੇਪਾਹਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ, ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਮ੍ਪਿ ਮੇ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ… ਦ੍ਵੇ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿ ਚੇਪਾਹਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ, ਦ੍ਵੇ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿਪਿ ਮੇ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ… ਤੀਣਿ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿ ਚੇਪਾਹਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ, ਤੀਣਿ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿਪਿ ਮੇ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ… ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿ ਚੇਪਾਹਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ, ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿਪਿ ਮੇ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ… ਪਞ੍ਚ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿ ਚੇਪਾਹਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ, ਪਞ੍ਚ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿਪਿ ਮੇ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ… ਛ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿ ਚੇਪਾਹਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ, ਛ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿਪਿ ਮੇ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ… ਸਤ੍ਤ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿ ਚੇਪਾਹਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਹਿ, ਸਤ੍ਤ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾਨਿਪਿ ਮੇ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞੇਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਹੀ’’ਤਿ. ਦੁਤਿਯਂ.