੩. ਸਤ੍ਤਿਵਗ੍ਗੋ
੧. ਸਤ੍ਤਿਸੁਤ੍ਤਂ
੨੧. ਸਾਵਤ੍ਥਿਨਿਦਾਨਂ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਿਤਾ ਖੋ ਸਾ ਦੇਵਤਾ ਭਗਵਤੋ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਇਮਂ ਗਾਥਂ ਅਭਾਸਿ –
‘‘ਸਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਯ ਓਮਟ੍ਠੋ, ਡਯ੍ਹਮਾਨੋਵ [ਡਯ੍ਹਮਾਨੇਵ (ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ)] ਮਤ੍ਥਕੇ;
ਕਾਮਰਾਗਪ੍ਪਹਾਨਾਯ, ਸਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਰਿਬ੍ਬਜੇ’’ਤਿ.
‘‘ਸਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਯ ਓਮਟ੍ਠੋ, ਡਯ੍ਹਮਾਨੋਵ ਮਤ੍ਥਕੇ;
ਸਕ੍ਕਾਯਦਿਟ੍ਠਿਪ੍ਪਹਾਨਾਯ, ਸਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਰਿਬ੍ਬਜੇ’’ਤਿ.
੨. ਫੁਸਤਿਸੁਤ੍ਤਂ
੨੨. ‘‘ਨਾਫੁਸਨ੍ਤਂ ਫੁਸਤਿ ਚ, ਫੁਸਨ੍ਤਞ੍ਚ ਤਤੋ ਫੁਸੇ;
ਤਸ੍ਮਾ ਫੁਸਨ੍ਤਂ ਫੁਸਤਿ, ਅਪ੍ਪਦੁਟ੍ਠਪਦੋਸਿਨ’’ਨ੍ਤਿ.
‘‘ਯੋ ਅਪ੍ਪਦੁਟ੍ਠਸ੍ਸ ਨਰਸ੍ਸ ਦੁਸ੍ਸਤਿ,
ਸੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਪੋਸਸ੍ਸ ਅਨਙ੍ਗਣਸ੍ਸ;
ਤਮੇਵ ਬਾਲਂ ਪਚ੍ਚੇਤਿ ਪਾਪਂ,
ਸੁਖੁਮੋ ਰਜੋ ਪਟਿਵਾਤਂਵ ਖਿਤ੍ਤੋ’’ਤਿ.
੩. ਜਟਾਸੁਤ੍ਤਂ
੨੩. ‘‘ਅਨ੍ਤੋ ਜਟਾ ਬਹਿ ਜਟਾ, ਜਟਾਯ ਜਟਿਤਾ ਪਜਾ;
ਤਂ ਤਂ ਗੋਤਮ ਪੁਚ੍ਛਾਮਿ, ਕੋ ਇਮਂ ਵਿਜਟਯੇ ਜਟ’’ਨ੍ਤਿ.
‘‘ਸੀਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਯ ਨਰੋ ਸਪਞ੍ਞੋ, ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਞ੍ਚ ਭਾਵਯਂ;
ਆਤਾਪੀ ਨਿਪਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਸੋ ਇਮਂ ਵਿਜਟਯੇ ਜਟਂ.
‘‘ਯੇਸਂ ਰਾਗੋ ਚ ਦੋਸੋ ਚ, ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਚ ਵਿਰਾਜਿਤਾ;
ਖੀਣਾਸਵਾ ਅਰਹਨ੍ਤੋ, ਤੇਸਂ ਵਿਜਟਿਤਾ ਜਟਾ.
‘‘ਯਤ੍ਥ ਨਾਮਞ੍ਚ ਰੂਪਞ੍ਚ, ਅਸੇਸਂ ਉਪਰੁਜ੍ਝਤਿ;
ਪਟਿਘਂ ਰੂਪਸਞ੍ਞਾ ਚ, ਏਤ੍ਥੇਸਾ ਛਿਜ੍ਜਤੇ [ਵਿਜਟੇ (ਕ.)] ਜਟਾ’’ਤਿ.
੪. ਮਨੋਨਿਵਾਰਣਸੁਤ੍ਤਂ
੨੪. ‘‘ਯਤੋ ਯਤੋ ਮਨੋ ਨਿਵਾਰਯੇ,
ਨ ਦੁਕ੍ਖਮੇਤਿ ਨਂ ਤਤੋ ਤਤੋ;
ਸ ਸਬ੍ਬਤੋ ਮਨੋ ਨਿਵਾਰਯੇ,
ਸ ਸਬ੍ਬਤੋ ਦੁਕ੍ਖਾ ਪਮੁਚ੍ਚਤਿ’’.
‘‘ਨ ਸਬ੍ਬਤੋ ਮਨੋ ਨਿਵਾਰਯੇ,
ਨ ਮਨੋ ਸਂਯਤਤ੍ਤਮਾਗਤਂ;
ਯਤੋ ਯਤੋ ਚ ਪਾਪਕਂ,
ਤਤੋ ਤਤੋ ਮਨੋ ਨਿਵਾਰਯੇ’’ਤਿ.
੫. ਅਰਹਨ੍ਤਸੁਤ੍ਤਂ
੨੫. ‘‘ਯੋ ਹੋਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਰਹਂ ਕਤਾਵੀ,
ਖੀਣਾਸਵੋ ਅਨ੍ਤਿਮਦੇਹਧਾਰੀ;
ਅਹਂ ਵਦਾਮੀਤਿਪਿ ਸੋ ਵਦੇਯ੍ਯ,
ਮਮਂ ਵਦਨ੍ਤੀਤਿਪਿ ਸੋ ਵਦੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ.
‘‘ਯੋ ਹੋਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਰਹਂ ਕਤਾਵੀ,
ਖੀਣਾਸਵੋ ਅਨ੍ਤਿਮਦੇਹਧਾਰੀ;
ਅਹਂ ਵਦਾਮੀਤਿਪਿ ਸੋ ਵਦੇਯ੍ਯ,
ਮਮਂ ਵਦਨ੍ਤੀਤਿਪਿ ਸੋ ਵਦੇਯ੍ਯ;
ਲੋਕੇ ਸਮਞ੍ਞਂ ਕੁਸਲੋ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ,
ਵੋਹਾਰਮਤ੍ਤੇਨ ਸੋ [ਸ (?)] ਵੋਹਰੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ.
‘‘ਯੋ ਹੋਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਰਹਂ ਕਤਾਵੀ,
ਖੀਣਾਸਵੋ ਅਨ੍ਤਿਮਦੇਹਧਾਰੀ;
ਮਾਨਂ ਨੁ ਖੋ ਸੋ ਉਪਗਮ੍ਮ ਭਿਕ੍ਖੁ,
ਅਹਂ ਵਦਾਮੀਤਿਪਿ ਸੋ ਵਦੇਯ੍ਯ;
ਮਮਂ ਵਦਨ੍ਤੀਤਿਪਿ ਸੋ ਵਦੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ.
‘‘ਪਹੀਨਮਾਨਸ੍ਸ ਨ ਸਨ੍ਤਿ ਗਨ੍ਥਾ,
ਵਿਧੂਪਿਤਾ ਮਾਨਗਨ੍ਥਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬੇ;
ਸ ਵੀਤਿਵਤ੍ਤੋ ਮਞ੍ਞਤਂ [ਮਾਨਨਂ (ਸੀ.), ਮਞ੍ਞੀਤਂ (?)] ਸੁਮੇਧੋ,
ਅਹਂ ਵਦਾਮੀਤਿਪਿ ਸੋ ਵਦੇਯ੍ਯ.
‘‘ਮਮਂ ਵਦਨ੍ਤੀਤਿਪਿ ਸੋ ਵਦੇਯ੍ਯ;
ਲੋਕੇ ਸਮਞ੍ਞਂ ਕੁਸਲੋ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ;
ਵੋਹਾਰਮਤ੍ਤੇਨ ਸੋ ਵੋਹਰੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ.
੬. ਪਜ੍ਜੋਤਸੁਤ੍ਤਂ
੨੬. ‘‘ਕਤਿ ਲੋਕਸ੍ਮਿਂ ਪਜ੍ਜੋਤਾ, ਯੇਹਿ ਲੋਕੋ ਪਕਾਸਤਿ [ਪਭਾਸਤਿ (ਕ. ਸੀ.)];
ਭਗਵਨ੍ਤਂ [ਭਵਨ੍ਤਂ (ਕ.)] ਪੁਟ੍ਠੁਮਾਗਮ੍ਮ, ਕਥਂ ਜਾਨੇਮੁ ਤਂ ਮਯ’’ਨ੍ਤਿ.
‘‘ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਲੋਕੇ ਪਜ੍ਜੋਤਾ, ਪਞ੍ਚਮੇਤ੍ਥ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤਿ;
ਦਿਵਾ ਤਪਤਿ ਆਦਿਚ੍ਚੋ, ਰਤ੍ਤਿਮਾਭਾਤਿ ਚਨ੍ਦਿਮਾ.
‘‘ਅਥ ਅਗ੍ਗਿ ਦਿਵਾਰਤ੍ਤਿਂ, ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਪਕਾਸਤਿ;
ਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਤਪਤਂ ਸੇਟ੍ਠੋ, ਏਸਾ ਆਭਾ ਅਨੁਤ੍ਤਰਾ’’ਤਿ.
੭. ਸਰਸੁਤ੍ਤਂ
੨੭. ‘‘ਕੁਤੋ ਸਰਾ ਨਿਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ, ਕਤ੍ਥ ਵਟ੍ਟਂ ਨ ਵਤ੍ਤਤਿ;
ਕਤ੍ਥ ਨਾਮਞ੍ਚ ਰੂਪਞ੍ਚ, ਅਸੇਸਂ ਉਪਰੁਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ.
‘‘ਯਤ੍ਥ ਆਪੋ ਚ ਪਥਵੀ, ਤੇਜੋ ਵਾਯੋ ਨ ਗਾਧਤਿ;
ਅਤੋ ਸਰਾ ਨਿਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ, ਏਤ੍ਥ ਵਟ੍ਟਂ ਨ ਵਤ੍ਤਤਿ;
ਏਤ੍ਥ ਨਾਮਞ੍ਚ ਰੂਪਞ੍ਚ, ਅਸੇਸਂ ਉਪਰੁਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ.
੮. ਮਹਦ੍ਧਨਸੁਤ੍ਤਂ
੨੮. ‘‘ਮਹਦ੍ਧਨਾ ਮਹਾਭੋਗਾ, ਰਟ੍ਠਵਨ੍ਤੋਪਿ ਖਤ੍ਤਿਯਾ;
ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਾਭਿਗਿਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਕਾਮੇਸੁ ਅਨਲਙ੍ਕਤਾ.
‘‘ਤੇਸੁ ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕਜਾਤੇਸੁ, ਭਵਸੋਤਾਨੁਸਾਰਿਸੁ;
ਕੇਧ ਤਣ੍ਹਂ [ਰੋਧਤਣ੍ਹਂ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ.), ਗੇਧਤਣ੍ਹਂ (ਕ.)] ਪਜਹਿਂਸੁ [ਪਵਾਹਿਂਸੁ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਕ.)], ਕੇ ਲੋਕਸ੍ਮਿਂ ਅਨੁਸ੍ਸੁਕਾ’’ਤਿ.
‘‘ਹਿਤ੍ਵਾ ਅਗਾਰਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ, ਹਿਤ੍ਵਾ ਪੁਤ੍ਤਂ ਪਸੁਂ ਵਿਯਂ;
ਹਿਤ੍ਵਾ ਰਾਗਞ੍ਚ ਦੋਸਞ੍ਚ, ਅਵਿਜ੍ਜਞ੍ਚ ਵਿਰਾਜਿਯ;
ਖੀਣਾਸਵਾ ਅਰਹਨ੍ਤੋ, ਤੇ ਲੋਕਸ੍ਮਿਂ ਅਨੁਸ੍ਸੁਕਾ’’ਤਿ.
੯. ਚਤੁਚਕ੍ਕਸੁਤ੍ਤਂ
੨੯. ‘‘ਚਤੁਚਕ੍ਕਂ ਨਵਦ੍ਵਾਰਂ, ਪੁਣ੍ਣਂ ਲੋਭੇਨ ਸਂਯੁਤਂ;
ਪਙ੍ਕਜਾਤਂ ਮਹਾਵੀਰ, ਕਥਂ ਯਾਤ੍ਰਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ.
‘‘ਛੇਤ੍ਵਾ ਨਦ੍ਧਿਂ ਵਰਤ੍ਤਞ੍ਚ, ਇਚ੍ਛਾ ਲੋਭਞ੍ਚ ਪਾਪਕਂ;
ਸਮੂਲਂ ਤਣ੍ਹਮਬ੍ਬੁਯ੍ਹ, ਏਵਂ ਯਾਤ੍ਰਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ.
੧੦. ਏਣਿਜਙ੍ਘਸੁਤ੍ਤਂ
੩੦. ‘‘ਏਣਿਜਙ੍ਘਂ ਕਿਸਂ ਵੀਰਂ, ਅਪ੍ਪਾਹਾਰਂ ਅਲੋਲੁਪਂ;
ਸੀਹਂ ਵੇਕਚਰਂ ਨਾਗਂ, ਕਾਮੇਸੁ ਅਨਪੇਕ੍ਖਿਨਂ;
ਉਪਸਙ੍ਕਮ੍ਮ ਪੁਚ੍ਛਾਮ, ਕਥਂ ਦੁਕ੍ਖਾ ਪਮੁਚ੍ਚਤੀ’’ਤਿ.
‘‘ਪਞ੍ਚ ਕਾਮਗੁਣਾ ਲੋਕੇ, ਮਨੋਛਟ੍ਠਾ ਪਵੇਦਿਤਾ;
ਏਤ੍ਥ ਛਨ੍ਦਂ ਵਿਰਾਜੇਤ੍ਵਾ, ਏਵਂ ਦੁਕ੍ਖਾ ਪਮੁਚ੍ਚਤੀ’’ਤਿ.
ਸਤ੍ਤਿਵਗ੍ਗੋ ਤਤਿਯੋ.
ਤਸ੍ਸੁਦ੍ਦਾਨਂ –
ਸਤ੍ਤਿਯਾ ਫੁਸਤਿ ਚੇਵ, ਜਟਾ ਮਨੋਨਿਵਾਰਣਾ;
ਅਰਹਨ੍ਤੇਨ ਪਜ੍ਜੋਤੋ, ਸਰਾ ਮਹਦ੍ਧਨੇਨ ਚ;
ਚਤੁਚਕ੍ਕੇਨ ਨਵਮਂ, ਏਣਿਜਙ੍ਘੇਨ ਤੇ ਦਸਾਤਿ.