੨. ਮਹਾਗੋਸਿਙ੍ਗਸੁਤ੍ਤਂ

੩੩੨. ਏਵਂ ਮੇ ਸੁਤਂ – ਏਕਂ ਸਮਯਂ ਭਗਵਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਦਾਯੇ ਵਿਹਰਤਿ ਸਮ੍ਬਹੁਲੇਹਿ ਅਭਿਞ੍ਞਾਤੇਹਿ ਅਭਿਞ੍ਞਾਤੇਹਿ ਥੇਰੇਹਿ ਸਾਵਕੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ – ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਚ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੇਨ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਚ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੇਨ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਚ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪੇਨ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਚ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੇਨ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਚ ਰੇਵਤੇਨ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਚ ਆਨਨ੍ਦੇਨ, ਅਞ੍ਞੇਹਿ ਚ ਅਭਿਞ੍ਞਾਤੇਹਿ ਅਭਿਞ੍ਞਾਤੇਹਿ ਥੇਰੇਹਿ ਸਾਵਕੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਾ ਵੁਟ੍ਠਿਤੋ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਆਯਾਮਾਵੁਸੋ, ਕਸ੍ਸਪ, ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਸ੍ਸਾਮ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਾਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਮਾਵੁਸੋ’’ਤਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਚ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਚ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਚ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਾਯ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਞ੍ਚ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਞ੍ਚ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪਂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਞ੍ਚ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਂ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਾਯ. ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਰੇਵਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਰੇਵਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਉਪਸਙ੍ਕਮਨ੍ਤਾ ਖੋ ਅਮੂ, ਆਵੁਸੋ [ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਾਵੁਸੋ (ਕ.)] ਰੇਵਤ, ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਾ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇਨ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਾਯ. ਆਯਾਮਾਵੁਸੋ ਰੇਵਤ, ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਸ੍ਸਾਮ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਾਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਮਾਵੁਸੋ’’ਤਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਰੇਵਤੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਆਨਨ੍ਦਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਚ ਰੇਵਤੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਚ ਆਨਨ੍ਦੋ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਾਯ.

੩੩੩. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਞ੍ਚ ਰੇਵਤਂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਞ੍ਚ ਆਨਨ੍ਦਂ ਦੂਰਤੋਵ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇ. ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਆਨਨ੍ਦਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਏਤੁ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ! ਸ੍ਵਾਗਤਂ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਆਨਨ੍ਦਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਉਪਟ੍ਠਾਕਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਸਨ੍ਤਿਕਾਵਚਰਸ੍ਸ! ਰਮਣੀਯਂ, ਆਵੁਸੋ ਆਨਨ੍ਦ, ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ, ਦੋਸਿਨਾ ਰਤ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬਫਾਲਿਫੁਲ੍ਲਾ [ਸਬ੍ਬਪਾਲਿਫੁਲ੍ਲਾ (ਸੀ.)] ਸਾਲਾ, ਦਿਬ੍ਬਾ, ਮਞ੍ਞੇ, ਗਨ੍ਧਾ ਸਮ੍ਪਵਨ੍ਤਿ; ਕਥਂਰੂਪੇਨ, ਆਵੁਸੋ ਆਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ? ‘‘ਇਧਾਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਬਹੁਸ੍ਸੁਤੋ ਹੋਤਿ ਸੁਤਧਰੋ ਸੁਤਸਨ੍ਨਿਚਯੋ. ਯੇ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਆਦਿਕਲ੍ਯਾਣਾ ਮਜ੍ਝੇਕਲ੍ਯਾਣਾ ਪਰਿਯੋਸਾਨਕਲ੍ਯਾਣਾ ਸਾਤ੍ਥਾ ਸਬ੍ਯਞ੍ਜਨਾ; ਕੇਵਲਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਅਭਿਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਥਾਰੂਪਾਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਾ ਬਹੁਸ੍ਸੁਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਧਾਤਾ [ਧਤਾ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.)], ਵਚਸਾ ਪਰਿਚਿਤਾ, ਮਨਸਾਨੁਪੇਕ੍ਖਿਤਾ, ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਸੁਪ੍ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਾ. ਸੋ ਚਤਸ੍ਸਨ੍ਨਂ ਪਰਿਸਾਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤਿ ਪਰਿਮਣ੍ਡਲੇਹਿ ਪਦਬ੍ਯਞ੍ਜਨੇਹਿ ਅਨੁਪ੍ਪਬਨ੍ਧੇਹਿ [ਅਪ੍ਪਬਦ੍ਧੇਹਿ (ਸੀ. ਪੀ.)] ਅਨੁਸਯਸਮੁਗ੍ਘਾਤਾਯ. ਏਵਰੂਪੇਨ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ.

੩੩੪. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਰੇਵਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਬ੍ਯਾਕਤਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਰੇਵਤ, ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਆਨਨ੍ਦੇਨ ਯਥਾਸਕਂ ਪਟਿਭਾਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਦਾਨਿ ਮਯਂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਰੇਵਤਂ ਪੁਚ੍ਛਾਮ – ‘ਰਮਣੀਯਂ, ਆਵੁਸੋ ਰੇਵਤ, ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ, ਦੋਸਿਨਾ ਰਤ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬਫਾਲਿਫੁਲ੍ਲਾ ਸਾਲਾ, ਦਿਬ੍ਬਾ, ਮਞ੍ਞੇ, ਗਨ੍ਧਾ ਸਮ੍ਪਵਨ੍ਤਿ; ਕਥਂਰੂਪੇਨ, ਆਵੁਸੋ ਰੇਵਤ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’’’ਤਿ? ‘‘ਇਧਾਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਾਰਾਮੋ ਹੋਤਿ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਰਤੋ, ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਚੇਤੋਸਮਥਮਨੁਯੁਤ੍ਤੋ ਅਨਿਰਾਕਤਜ੍ਝਾਨੋ, ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ, ਬ੍ਰੂਹੇਤਾ ਸੁਞ੍ਞਾਗਾਰਾਨਂ. ਏਵਰੂਪੇਨ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ.

੩੩੫. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਬ੍ਯਾਕਤਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧ, ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਰੇਵਤੇਨ ਯਥਾਸਕਂ ਪਟਿਭਾਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਦਾਨਿ ਮਯਂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਂ ਪੁਚ੍ਛਾਮ – ‘ਰਮਣੀਯਂ, ਆਵੁਸੋ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧ, ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ, ਦੋਸਿਨਾ ਰਤ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬਫਾਲਿਫੁਲ੍ਲਾ ਸਾਲਾ, ਦਿਬ੍ਬਾ, ਮਞ੍ਞੇ, ਗਨ੍ਧਾ ਸਮ੍ਪਵਨ੍ਤਿ; ਕਥਂਰੂਪੇਨ, ਆਵੁਸੋ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’’’ਤਿ? ‘‘ਇਧਾਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਦਿਬ੍ਬੇਨ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਵਿਸੁਦ੍ਧੇਨ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਮਾਨੁਸਕੇਨ ਸਹਸ੍ਸਂ ਲੋਕਾਨਂ ਵੋਲੋਕੇਤਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਚਕ੍ਖੁਮਾ ਪੁਰਿਸੋ ਉਪਰਿਪਾਸਾਦਵਰਗਤੋ ਸਹਸ੍ਸਂ ਨੇਮਿਮਣ੍ਡਲਾਨਂ ਵੋਲੋਕੇਯ੍ਯ; ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਦਿਬ੍ਬੇਨ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਵਿਸੁਦ੍ਧੇਨ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਮਾਨੁਸਕੇਨ ਸਹਸ੍ਸਂ ਲੋਕਾਨਂ ਵੋਲੋਕੇਤਿ. ਏਵਰੂਪੇਨ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ.

੩੩੬. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਬ੍ਯਾਕਤਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਕਸ੍ਸਪ, ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੇਨ ਯਥਾਸਕਂ ਪਟਿਭਾਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਦਾਨਿ ਮਯਂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪਂ ਪੁਚ੍ਛਾਮ – ‘ਰਮਣੀਯਂ, ਆਵੁਸੋ ਕਸ੍ਸਪ, ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ, ਦੋਸਿਨਾ ਰਤ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬਫਾਲਿਫੁਲ੍ਲਾ ਸਾਲਾ, ਦਿਬ੍ਬਾ, ਮਞ੍ਞੇ, ਗਨ੍ਧਾ ਸਮ੍ਪਵਨ੍ਤਿ; ਕਥਂਰੂਪੇਨ, ਆਵੁਸੋ ਕਸ੍ਸਪ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’’’ਤਿ? ‘‘ਇਧਾਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਆਰਞ੍ਞਿਕੋ ਹੋਤਿ ਆਰਞ੍ਞਿਕਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਿਕੋ ਹੋਤਿ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਿਕਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਪਂਸੁਕੂਲਿਕੋ ਹੋਤਿ ਪਂਸੁਕੂਲਿਕਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਤੇਚੀਵਰਿਕੋ ਹੋਤਿ ਤੇਚੀਵਰਿਕਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛੋ ਹੋਤਿ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਾਯ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠੋ ਹੋਤਿ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਿਯਾ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਪਵਿਵਿਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ ਪਵਿਵੇਕਸ੍ਸ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਅਸਂਸਟ੍ਠੋ ਹੋਤਿ ਅਸਂਸਗ੍ਗਸ੍ਸ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਆਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯੋ ਹੋਤਿ ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭਸ੍ਸ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਸੀਲਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ ਸੀਲਸਮ੍ਪਦਾਯ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਸਮਾਧਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ ਸਮਾਧਿਸਮ੍ਪਦਾਯ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਪਞ੍ਞਾਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ ਪਞ੍ਞਾਸਮ੍ਪਦਾਯ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਸਮ੍ਪਦਾਯ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਞਾਣਦਸ੍ਸਨਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਞਾਣਦਸ੍ਸਨਸਮ੍ਪਦਾਯ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਏਵਰੂਪੇਨ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ.

੩੩੭. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਬ੍ਯਾਕਤਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨ, ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪੇਨ ਯਥਾਸਕਂ ਪਟਿਭਾਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਦਾਨਿ ਮਯਂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਂ ਪੁਚ੍ਛਾਮ – ‘ਰਮਣੀਯਂ, ਆਵੁਸੋ ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨ, ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ, ਦੋਸਿਨਾ ਰਤ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬਫਾਲਿਫੁਲ੍ਲਾ ਸਾਲਾ, ਦਿਬ੍ਬਾ, ਮਞ੍ਞੇ, ਗਨ੍ਧਾ ਸਮ੍ਪਵਨ੍ਤਿ; ਕਥਂਰੂਪੇਨ, ਆਵੁਸੋ ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’’’ਤਿ? ‘‘ਇਧਾਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਦ੍ਵੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਭਿਧਮ੍ਮਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਸ੍ਸ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਟ੍ਠਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਨ੍ਤਿ, ਨੋ ਚ ਸਂਸਾਦੇਨ੍ਤਿ [ਸਂਸਾਰੇਨ੍ਤਿ (ਕ.)], ਧਮ੍ਮੀ ਚ ਨੇਸਂ ਕਥਾ ਪਵਤ੍ਤਿਨੀ ਹੋਤਿ. ਏਵਰੂਪੇਨ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ.

੩੩੮. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਬ੍ਯਾਕਤਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਸਬ੍ਬੇਹੇਵ ਯਥਾਸਕਂ ਪਟਿਭਾਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਦਾਨਿ ਮਯਂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਾਮ – ‘ਰਮਣੀਯਂ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ, ਦੋਸਿਨਾ ਰਤ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬਫਾਲਿਫੁਲ੍ਲਾ ਸਾਲਾ, ਦਿਬ੍ਬਾ, ਮਞ੍ਞੇ, ਗਨ੍ਧਾ ਸਮ੍ਪਵਨ੍ਤਿ; ਕਥਂਰੂਪੇਨ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’’’ਤਿ? ‘‘ਇਧਾਵੁਸੋ ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਸਂ ਵਤ੍ਤੇਤਿ, ਨੋ ਚ ਭਿਕ੍ਖੁ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਵਤ੍ਤਤਿ. ਸੋ ਯਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਆਕਙ੍ਖਤਿ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਵਿਹਰਿਤੁਂ, ਤਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਵਿਹਰਤਿ; ਯਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਆਕਙ੍ਖਤਿ ਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਸਮਯਂ [ਮਜ੍ਝਨ੍ਤਿਕਸਮਯਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ. ਕ.)] ਵਿਹਰਿਤੁਂ, ਤਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਸਮਯਂ ਵਿਹਰਤਿ; ਯਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਆਕਙ੍ਖਤਿ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਵਿਹਰਿਤੁਂ, ਤਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਆਵੁਸੋ ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨ, ਰਞ੍ਞੋ ਵਾ ਰਾਜਮਹਾਮਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਾ ਨਾਨਾਰਤ੍ਤਾਨਂ ਦੁਸ੍ਸਾਨਂ ਦੁਸ੍ਸਕਰਣ੍ਡਕੋ ਪੂਰੋ ਅਸ੍ਸ. ਸੋ ਯਞ੍ਞਦੇਵ ਦੁਸ੍ਸਯੁਗਂ ਆਕਙ੍ਖੇਯ੍ਯ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਪਾਰੁਪਿਤੁਂ, ਤਂ ਤਦੇਵ ਦੁਸ੍ਸਯੁਗਂ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਪਾਰੁਪੇਯ੍ਯ; ਯਞ੍ਞਦੇਵ ਦੁਸ੍ਸਯੁਗਂ ਆਕਙ੍ਖੇਯ੍ਯ ਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਸਮਯਂ ਪਾਰੁਪਿਤੁਂ, ਤਂ ਤਦੇਵ ਦੁਸ੍ਸਯੁਗਂ ਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਸਮਯਂ ਪਾਰੁਪੇਯ੍ਯ; ਯਞ੍ਞਦੇਵ ਦੁਸ੍ਸਯੁਗਂ ਆਕਙ੍ਖੇਯ੍ਯ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਪਾਰੁਪਿਤੁਂ, ਤਂ ਤਦੇਵ ਦੁਸ੍ਸਯੁਗਂ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਪਾਰੁਪੇਯ੍ਯ. ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਸਂ ਵਤ੍ਤੇਤਿ, ਨੋ ਚ ਭਿਕ੍ਖੁ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਵਤ੍ਤਤਿ. ਸੋ ਯਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਆਕਙ੍ਖਤਿ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਵਿਹਰਿਤੁਂ, ਤਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਵਿਹਰਤਿ; ਯਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਆਕਙ੍ਖਤਿ ਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਸਮਯਂ ਵਿਹਰਿਤੁਂ, ਤਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਸਮਯਂ ਵਿਹਰਤਿ; ਯਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਆਕਙ੍ਖਤਿ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਵਿਹਰਿਤੁਂ, ਤਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਏਵਰੂਪੇਨ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ.

੩੩੯. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੇ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਬ੍ਯਾਕਤਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਸਬ੍ਬੇਹੇਵ ਯਥਾਸਕਂ ਪਟਿਭਾਨਂ. ਆਯਾਮਾਵੁਸੋ, ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਸ੍ਸਾਮ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਭਗਵਤੋ ਆਰੋਚੇਸ੍ਸਾਮ. ਯਥਾ ਨੋ ਭਗਵਾ ਬ੍ਯਾਕਰਿਸ੍ਸਤਿ ਤਥਾ ਨਂ ਧਾਰੇਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਮਾਵੁਸੋ’’ਤਿ ਖੋ ਤੇ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸੁਂ. ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਦ੍ਦਸਂ ਖੋ ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਞ੍ਚ ਰੇਵਤਂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਞ੍ਚ ਆਨਨ੍ਦਂ ਦੂਰਤੋਵ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇ. ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਆਨਨ੍ਦਂ ਏਤਦਵੋਚਂ – ‘ਏਤੁ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ! ਸ੍ਵਾਗਤਂ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਆਨਨ੍ਦਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਉਪਟ੍ਠਾਕਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਸਨ੍ਤਿਕਾਵਚਰਸ੍ਸ! ਰਮਣੀਯਂ, ਆਵੁਸੋ ਆਨਨ੍ਦ, ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ, ਦੋਸਿਨਾ ਰਤ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬਫਾਲਿਫੁਲ੍ਲਾ ਸਾਲਾ, ਦਿਬ੍ਬਾ, ਮਞ੍ਞੇ, ਗਨ੍ਧਾ ਸਮ੍ਪਵਨ੍ਤਿ; ਕਥਂਰੂਪੇਨ, ਆਵੁਸੋ ਆਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’ਤਿ? ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਮਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਇਧਾਵੁਸੋ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਬਹੁਸ੍ਸੁਤੋ ਹੋਤਿ ਸੁਤਧਰੋ…ਪੇ… ਅਨੁਸਯਸਮੁਗ੍ਘਾਤਾਯ. ਏਵਰੂਪੇਨ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’’’ਤਿ. ‘‘ਸਾਧੁ ਸਾਧੁ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ! ਯਥਾ ਤਂ ਆਨਨ੍ਦੋਵ ਸਮ੍ਮਾ ਬ੍ਯਾਕਰਮਾਨੋ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ. ਆਨਨ੍ਦੋ ਹਿ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਬਹੁਸ੍ਸੁਤੋ ਸੁਤਧਰੋ ਸੁਤਸਨ੍ਨਿਚਯੋ. ਯੇ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਆਦਿਕਲ੍ਯਾਣਾ ਮਜ੍ਝੇਕਲ੍ਯਾਣਾ ਪਰਿਯੋਸਾਨਕਲ੍ਯਾਣਾ ਸਾਤ੍ਥਾ ਸਬ੍ਯਞ੍ਜਨਾ; ਕੇਵਲਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਅਭਿਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਥਾਰੂਪਾਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਾ ਬਹੁਸ੍ਸੁਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਧਾਤਾ, ਵਚਸਾ ਪਰਿਚਿਤਾ, ਮਨਸਾਨੁਪੇਕ੍ਖਿਤਾ, ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਸੁਪ੍ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਾ. ਸੋ ਚਤਸ੍ਸਨ੍ਨਂ ਪਰਿਸਾਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤਿ ਪਰਿਮਣ੍ਡਲੇਹਿ ਪਦਬ੍ਯਞ੍ਜਨੇਹਿ ਅਨੁਪ੍ਪਬਨ੍ਧੇਹਿ ਅਨੁਸਯਸਮੁਗ੍ਘਾਤਾਯਾ’’ਤਿ.

੩੪੦. ‘‘ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਰੇਵਤਂ ਏਤਦਵੋਚਂ – ‘ਬ੍ਯਾਕਤਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਰੇਵਤ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਆਨਨ੍ਦੇਨ ਯਥਾਸਕਂ ਪਟਿਭਾਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਦਾਨਿ ਮਯਂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਰੇਵਤਂ ਪੁਚ੍ਛਾਮ – ਰਮਣੀਯਂ, ਆਵੁਸੋ ਰੇਵਤ, ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ, ਦੋਸਿਨਾ ਰਤ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬਫਾਲਿਫੁਲ੍ਲਾ ਸਾਲਾ, ਦਿਬ੍ਬਾ ਮਞ੍ਞੇ ਗਨ੍ਧਾ ਸਮ੍ਪਵਨ੍ਤਿ. ਕਥਂਰੂਪੇਨ, ਆਵੁਸੋ ਰੇਵਤ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’ਤਿ? ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਰੇਵਤੋ ਮਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਇਧਾਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਾਰਾਮੋ ਹੋਤਿ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਰਤੋ, ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਚੇਤੋਸਮਥਮਨੁਯੁਤ੍ਤੋ, ਅਨਿਰਾਕਤਜ੍ਝਾਨੋ, ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ, ਬ੍ਰੂਹੇਤਾ ਸੁਞ੍ਞਾਗਾਰਾਨਂ. ਏਵਰੂਪੇਨ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’’’ਤਿ. ‘‘ਸਾਧੁ ਸਾਧੁ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ! ਯਥਾ ਤਂ ਰੇਵਤੋਵ ਸਮ੍ਮਾ ਬ੍ਯਾਕਰਮਾਨੋ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ. ਰੇਵਤੋ ਹਿ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਾਰਾਮੋ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਰਤੋ, ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਚੇਤੋਸਮਥਮਨੁਯੁਤ੍ਤੋ ਅਨਿਰਾਕਤਜ੍ਝਾਨੋ, ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਬ੍ਰੂਹੇਤਾ ਸੁਞ੍ਞਾਗਾਰਾਨ’’ਨ੍ਤਿ.

੩੪੧. ‘‘ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਂ ਏਤਦਵੋਚਂ – ‘ਬ੍ਯਾਕਤਂ ਖੋ ਆਵੁਸੋ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਰੇਵਤੇਨ…ਪੇ… ਕਥਂਰੂਪੇਨ, ਆਵੁਸੋ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’ਤਿ. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਮਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਇਧਾਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਦਿਬ੍ਬੇਨ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਵਿਸੁਦ੍ਧੇਨ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਮਾਨੁਸਕੇਨ ਸਹਸ੍ਸਂ ਲੋਕਾਨਂ ਵੋਲੋਕੇਤਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਚਕ੍ਖੁਮਾ ਪੁਰਿਸੋ…ਪੇ… ਏਵਰੂਪੇਨ ਖੋ ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’’’ਤਿ. ‘‘ਸਾਧੁ ਸਾਧੁ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਯਥਾ ਤਂ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋਵ ਸਮ੍ਮਾ ਬ੍ਯਾਕਰਮਾਨੋ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ. ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਹਿ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਦਿਬ੍ਬੇਨ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਵਿਸੁਦ੍ਧੇਨ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਮਾਨੁਸਕੇਨ ਸਹਸ੍ਸਂ ਲੋਕਾਨਂ ਵੋਲੋਕੇਤੀ’’ਤਿ.

੩੪੨. ‘‘ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪਂ ਏਤਦਵੋਚਂ – ‘ਬ੍ਯਾਕਤਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਕਸ੍ਸਪ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੇਨ ਯਥਾਸਕਂ ਪਟਿਭਾਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਦਾਨਿ ਮਯਂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪਂ ਪੁਚ੍ਛਾਮ…ਪੇ… ਕਥਂ ਰੂਪੇਨ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਕਸ੍ਸਪ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’ਤਿ? ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪੋ ਮਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਇਧਾਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਆਰਞ੍ਞਿਕੋ ਹੋਤਿ ਆਰਞ੍ਞਿਕਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਿਕੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਪਂਸੁਕੂਲਿਕੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਤੇਚੀਵਰਿਕੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਪਵਿਵਿਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਅਸਂਸਟ੍ਠੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਆਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਸੀਲਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਸਮਾਧਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਪਞ੍ਞਾਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ… ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ… ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਞਾਣਦਸ੍ਸਨਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਞਾਣਦਸ੍ਸਨਸਮ੍ਪਦਾਯ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਏਵਰੂਪੇਨ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’’’ਤਿ. ‘‘ਸਾਧੁ ਸਾਧੁ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ! ਯਥਾ ਤਂ ਕਸ੍ਸਪੋਵ ਸਮ੍ਮਾ ਬ੍ਯਾਕਰਮਾਨੋ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ. ਕਸ੍ਸਪੋ ਹਿ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਆਰਞ੍ਞਿਕੋ ਆਰਞ੍ਞਿਕਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਿਕੋ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਿਕਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਪਂਸੁਕੂਲਿਕੋ ਪਂਸੁਕੂਲਿਕਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਤੇਚੀਵਰਿਕੋ ਤੇਚੀਵਰਿਕਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛੋ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਾਯ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠੋ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਿਯਾ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਪਵਿਵਿਤ੍ਤੋ ਪਵਿਵੇਕਸ੍ਸ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਅਸਂਸਟ੍ਠੋ ਅਸਂਸਗ੍ਗਸ੍ਸ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਆਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯੋ ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭਸ੍ਸ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਸੀਲਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਸੀਲਸਮ੍ਪਦਾਯ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਸਮਾਧਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਸਮਾਧਿਸਮ੍ਪਦਾਯ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਪਞ੍ਞਾਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਪਞ੍ਞਾਸਮ੍ਪਦਾਯ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਸਮ੍ਪਦਾਯ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਞਾਣਦਸ੍ਸਨਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਞਾਣਦਸ੍ਸਨਸਮ੍ਪਦਾਯ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ’’ਤਿ.

੩੪੩. ‘‘ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਅਹਂ ਭਨ੍ਤੇ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਂ ਏਤਦਵੋਚਂ – ‘ਬ੍ਯਾਕਤਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨ, ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪੇਨ ਯਥਾਸਕਂ ਪਟਿਭਾਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਦਾਨਿ ਮਯਂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਂ ਪੁਚ੍ਛਾਮ…ਪੇ… ਕਥਂਰੂਪੇਨ, ਆਵੁਸੋ ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’ਤਿ? ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਮਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਇਧਾਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਦ੍ਵੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਭਿਧਮ੍ਮਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਸ੍ਸ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਟ੍ਠਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਨ੍ਤਿ, ਨੋ ਚ ਸਂਸਾਦੇਨ੍ਤਿ, ਧਮ੍ਮੀ ਚ ਨੇਸਂ ਕਥਾ ਪਵਤ੍ਤਿਨੀ ਹੋਤਿ. ਏਵਰੂਪੇਨ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’’’ਤਿ. ‘‘ਸਾਧੁ ਸਾਧੁ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਯਥਾ ਤਂ ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋਵ ਸਮ੍ਮਾ ਬ੍ਯਾਕਰਮਾਨੋ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ. ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਹਿ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਧਮ੍ਮਕਥਿਕੋ’’ਤਿ.

੩੪੪. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਥ ਖ੍ਵਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚਂ – ‘ਬ੍ਯਾਕਤਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਸਬ੍ਬੇਹੇਵ ਯਥਾਸਕਂ ਪਟਿਭਾਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਦਾਨਿ ਮਯਂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਾਮ – ਰਮਣੀਯਂ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ, ਦੋਸਿਨਾ ਰਤ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬਫਾਲਿਫੁਲ੍ਲਾ ਸਾਲਾ, ਦਿਬ੍ਬਾ, ਮਞ੍ਞੇ, ਗਨ੍ਧਾ ਸਮ੍ਪਵਨ੍ਤਿ. ਕਥਂਰੂਪੇਨ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’ਤਿ? ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਮਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਇਧਾਵੁਸੋ, ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਸਂ ਵਤ੍ਤੇਤਿ ਨੋ ਚ ਭਿਕ੍ਖੁ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਵਤ੍ਤਤਿ. ਸੋ ਯਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਆਕਙ੍ਖਤਿ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਵਿਹਰਿਤੁਂ, ਤਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਵਿਹਰਤਿ; ਯਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਆਕਙ੍ਖਤਿ ਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਸਮਯਂ ਵਿਹਰਿਤੁਂ, ਤਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਸਮਯਂ ਵਿਹਰਤਿ; ਯਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਆਕਙ੍ਖਤਿ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਵਿਹਰਿਤੁਂ, ਤਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਆਵੁਸੋ ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨ, ਰਞ੍ਞੋ ਵਾ ਰਾਜਮਹਾਮਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਾ ਨਾਨਾਰਤ੍ਤਾਨਂ ਦੁਸ੍ਸਾਨਂ ਦੁਸ੍ਸਕਰਣ੍ਡਕੋ ਪੂਰੋ ਅਸ੍ਸ. ਸੋ ਯਞ੍ਞਦੇਵ ਦੁਸ੍ਸਯੁਗਂ ਆਕਙ੍ਖੇਯ੍ਯ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਪਾਰੁਪਿਤੁਂ, ਤਂ ਤਦੇਵ ਦੁਸ੍ਸਯੁਗਂ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਪਾਰੁਪੇਯ੍ਯ; ਯਞ੍ਞਦੇਵ ਦੁਸ੍ਸਯੁਗਂ ਆਕਙ੍ਖੇਯ੍ਯ ਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਸਮਯਂ ਪਾਰੁਪਿਤੁਂ, ਤਂ ਤਦੇਵ ਦੁਸ੍ਸਯੁਗਂ ਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਸਮਯਂ ਪਾਰੁਪੇਯ੍ਯ; ਯਞ੍ਞਦੇਵ ਦੁਸ੍ਸਯੁਗਂ ਆਕਙ੍ਖੇਯ੍ਯ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਪਾਰੁਪਿਤੁਂ, ਤਂ ਤਦੇਵ ਦੁਸ੍ਸਯੁਗਂ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਪਾਰੁਪੇਯ੍ਯ. ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਸਂ ਵਤ੍ਤੇਤਿ, ਨੋ ਚ ਭਿਕ੍ਖੁ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਵਤ੍ਤਤਿ. ਸੋ ਯਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਆਕਙ੍ਖਤਿ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਵਿਹਰਿਤੁਂ, ਤਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਵਿਹਰਤਿ; ਯਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਆਕਙ੍ਖਤਿ ਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਸਮਯਂ ਵਿਹਰਿਤੁਂ, ਤਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਸਮਯਂ ਵਿਹਰਤਿ; ਯਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਆਕਙ੍ਖਤਿ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਵਿਹਰਿਤੁਂ, ਤਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਏਵਰੂਪੇਨ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’’’ਤਿ. ‘‘ਸਾਧੁ ਸਾਧੁ, ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨ! ਯਥਾ ਤਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋਵ ਸਮ੍ਮਾ ਬ੍ਯਾਕਰਮਾਨੋ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ. ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਹਿ, ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨ, ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਸਂ ਵਤ੍ਤੇਤਿ ਨੋ ਚ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਵਤ੍ਤਤਿ. ਸੋ ਯਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਆਕਙ੍ਖਤਿ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਵਿਹਰਿਤੁਂ, ਤਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਵਿਹਰਤਿ; ਯਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਆਕਙ੍ਖਤਿ ਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਸਮਯਂ ਵਿਹਰਿਤੁਂ, ਤਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਸਮਯਂ ਵਿਹਰਤਿ; ਯਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਆਕਙ੍ਖਤਿ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਵਿਹਰਿਤੁਂ, ਤਾਯ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਵਿਹਰਤੀ’’ਤਿ.

੩੪੫. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਸ੍ਸ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸੁਭਾਸਿਤ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਵੋ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਸੁਭਾਸਿਤਂ ਪਰਿਯਾਯੇਨ. ਅਪਿ ਚ ਮਮਪਿ ਸੁਣਾਥ ਯਥਾਰੂਪੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯ. ਇਧ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਚ੍ਛਾਭਤ੍ਤਂ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਪਟਿਕ੍ਕਨ੍ਤੋ ਨਿਸੀਦਤਿ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਂ ਆਭੁਜਿਤ੍ਵਾ ਉਜੁਂ ਕਾਯਂ ਪਣਿਧਾਯ ਪਰਿਮੁਖਂ ਸਤਿਂ ਉਪਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ – ‘ਨ ਤਾਵਾਹਂ ਇਮਂ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਂ ਭਿਨ੍ਦਿਸ੍ਸਾਮਿ ਯਾਵ ਮੇ ਨਾਨੁਪਾਦਾਯ ਆਸਵੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ. ਏਵਰੂਪੇਨ ਖੋ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ.

ਇਦਮਵੋਚ ਭਗਵਾ. ਅਤ੍ਤਮਨਾ ਤੇ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ [ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ (ਕ.)] ਭਗਵਤੋ ਭਾਸਿਤਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦੁਨ੍ਤਿ.

ਮਹਾਗੋਸਿਙ੍ਗਸੁਤ੍ਤਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਦੁਤਿਯਂ.