੧. ਉਦ੍ਦੇਸੋ

੨੦੯. ਪੁਰਿਮਨਿਦਾਨਂ. ‘‘ਤਯੋਮੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਿਮੋਕ੍ਖਾ. ਕਤਮੇ ਤਯੋ? ਸੁਞ੍ਞਤੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਅਨਿਮਿਤ੍ਤੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਅਪ੍ਪਣਿਹਿਤੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ – ਇਮੇ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਯੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾ.

‘‘ਅਪਿ ਚ, ਅਟ੍ਠਸਟ੍ਠਿ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾ – ਸੁਞ੍ਞਤੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਅਨਿਮਿਤ੍ਤੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਅਪ੍ਪਣਿਹਿਤੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ; ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਵੁਟ੍ਠਾਨੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਬਹਿਦ੍ਧਾਵੁਟ੍ਠਾਨੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਦੁਭਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਨੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ; ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਵੁਟ੍ਠਾਨਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾ, ਬਹਿਦ੍ਧਾਵੁਟ੍ਠਾਨਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾ, ਦੁਭਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਨਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾ; ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਵੁਟ੍ਠਾਨਾਨਂ ਅਨੁਲੋਮਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾ, ਬਹਿਦ੍ਧਾਵੁਟ੍ਠਾਨਾਨਂ ਅਨੁਲੋਮਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾ, ਦੁਭਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਨਾਨਂ ਅਨੁਲੋਮਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾ; ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਵੁਟ੍ਠਾਨਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧੀ [ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਵੁਟ੍ਠਾਨਾ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧੀ (ਸ੍ਯਾ.)] ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾ, ਬਹਿਦ੍ਧਾਵੁਟ੍ਠਾਨਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧੀ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾ, ਦੁਭਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਨਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧੀ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾ; ਰੂਪੀ ਰੂਪਾਨਿ ਪਸ੍ਸਤੀਤਿ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਅਰੂਪਸਞ੍ਞੀ ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਰੂਪਾਨਿ ਪਸ੍ਸਤੀਤਿ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਸੁਭਂ ਤੇਵ ਅਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤੀਤਿ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ; ਆਕਾਸਾਨਞ੍ਚਾਯਤਨਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਵਿਞ੍ਞਾਣਞ੍ਚਾਯਤਨਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ; ਨੇਵਸਞ੍ਞਾਨਾਸਞ੍ਞਾਯਤਨਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਸਞ੍ਞਾਵੇਦਯਿਤਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ; ਸਮਯਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਅਸਮਯਵਿਮੋਕ੍ਖੋ; ਸਾਮਯਿਕੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਅਸਾਮਯਿਕੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ; ਕੁਪ੍ਪੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਅਕੁਪ੍ਪੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ; ਲੋਕਿਯੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਲੋਕੁਤ੍ਤਰੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ; ਸਾਸਵੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਅਨਾਸਵੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ; ਸਾਮਿਸੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਨਿਰਾਮਿਸੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ; ਨਿਰਾਮਿਸਾਨਿਰਾਮਿਸਤਰੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਪਣਿਹਿਤੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਅਪ੍ਪਣਿਹਿਤੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਪਣਿਹਿਤਪ੍ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਿ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ; ਸਞ੍ਞੁਤ੍ਤੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਵਿਸਞ੍ਞੁਤ੍ਤੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ; ਏਕਤ੍ਤਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਨਾਨਤ੍ਤਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਸਞ੍ਞਾਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਞਾਣਵਿਮੋਕ੍ਖੋ; ਸੀਤਿਸਿਯਾਵਿਮੋਕ੍ਖੋ [ਸੀਤੀਸਿਯਾਵਿਮੋਕ੍ਖੋ (ਸੀ. ਅਟ੍ਠ.)], ਝਾਨਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਅਨੁਪਾਦਾਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ’’.