੧੧. ਕੇਵਟ੍ਟਸੁਤ੍ਤਂ

ਕੇਵਟ੍ਟਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤਵਤ੍ਥੁ

੪੮੧. ਏਵਂ ਮੇ ਸੁਤਂ – ਏਕਂ ਸਮਯਂ ਭਗਵਾ ਨਾਲ਼ਨ੍ਦਾਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਪਾਵਾਰਿਕਮ੍ਬਵਨੇ. ਅਥ ਖੋ ਕੇਵਟ੍ਟੋ ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਕੇਵਟ੍ਟੋ ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਨਾਲ਼ਨ੍ਦਾ ਇਦ੍ਧਾ ਚੇਵ ਫੀਤਾ ਚ ਬਹੁਜਨਾ ਆਕਿਣ੍ਣਮਨੁਸ੍ਸਾ ਭਗਵਤਿ ਅਭਿਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾ. ਸਾਧੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਏਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਸਮਾਦਿਸਤੁ, ਯੋ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਾ, ਇਦ੍ਧਿਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ; ਏਵਾਯਂ ਨਾਲ਼ਨ੍ਦਾ ਭਿਯ੍ਯੋਸੋ ਮਤ੍ਤਾਯ ਭਗਵਤਿ ਅਭਿਪ੍ਪਸੀਦਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਕੇਵਟ੍ਟਂ ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਨ ਖੋ ਅਹਂ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਵਂ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਮਿ – ਏਥ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਿਹੀਨਂ ਓਦਾਤਵਸਨਾਨਂ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਾ ਇਦ੍ਧਿਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ ਕਰੋਥਾ’’ਤਿ.

੪੮੨. ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਕੇਵਟ੍ਟੋ ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਨਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਧਂਸੇਮਿ; ਅਪਿ ਚ, ਏਵਂ ਵਦਾਮਿ – ‘ਅਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਨਾਲ਼ਨ੍ਦਾ ਇਦ੍ਧਾ ਚੇਵ ਫੀਤਾ ਚ ਬਹੁਜਨਾ ਆਕਿਣ੍ਣਮਨੁਸ੍ਸਾ ਭਗਵਤਿ ਅਭਿਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾ. ਸਾਧੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਏਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਸਮਾਦਿਸਤੁ, ਯੋ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਾ ਇਦ੍ਧਿਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ; ਏਵਾਯਂ ਨਾਲ਼ਨ੍ਦਾ ਭਿਯ੍ਯੋਸੋ ਮਤ੍ਤਾਯ ਭਗਵਤਿ ਅਭਿਪ੍ਪਸੀਦਿਸ੍ਸਤੀ’’’ਤਿ. ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਭਗਵਾ ਕੇਵਟ੍ਟਂ ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਨ ਖੋ ਅਹਂ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਵਂ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਮਿ – ਏਥ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਿਹੀਨਂ ਓਦਾਤਵਸਨਾਨਂ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਾ ਇਦ੍ਧਿਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ ਕਰੋਥਾ’’’ਤਿ.

ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਕੇਵਟ੍ਟੋ ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਨਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਧਂਸੇਮਿ; ਅਪਿ ਚ, ਏਵਂ ਵਦਾਮਿ – ‘ਅਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਨਾਲ਼ਨ੍ਦਾ ਇਦ੍ਧਾ ਚੇਵ ਫੀਤਾ ਚ ਬਹੁਜਨਾ ਆਕਿਣ੍ਣਮਨੁਸ੍ਸਾ ਭਗਵਤਿ ਅਭਿਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾ. ਸਾਧੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਏਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਸਮਾਦਿਸਤੁ, ਯੋ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਾ ਇਦ੍ਧਿਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ. ਏਵਾਯਂ ਨਾਲ਼ਨ੍ਦਾ ਭਿਯ੍ਯੋਸੋ ਮਤ੍ਤਾਯ ਭਗਵਤਿ ਅਭਿਪ੍ਪਸੀਦਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ.

ਇਦ੍ਧਿਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ

੪੮੩. ‘‘ਤੀਣਿ ਖੋ ਇਮਾਨਿ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਾਨਿ ਮਯਾ ਸਯਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾ ਸਚ੍ਛਿਕਤ੍ਵਾ ਪਵੇਦਿਤਾਨਿ. ਕਤਮਾਨਿ ਤੀਣਿ? ਇਦ੍ਧਿਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ, ਆਦੇਸਨਾਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ, ਅਨੁਸਾਸਨੀਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ.

੪੮੪. ‘‘ਕਤਮਞ੍ਚ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਇਦ੍ਧਿਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ? ਇਧ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਂ ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਂ ਪਚ੍ਚਨੁਭੋਤਿ. ਏਕੋਪਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਬਹੁਧਾ ਹੋਤਿ, ਬਹੁਧਾਪਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਏਕੋ ਹੋਤਿ; ਆਵਿਭਾਵਂ ਤਿਰੋਭਾਵਂ ਤਿਰੋਕੁਟ੍ਟਂ ਤਿਰੋਪਾਕਾਰਂ ਤਿਰੋਪਬ੍ਬਤਂ ਅਸਜ੍ਜਮਾਨੋ ਗਚ੍ਛਤਿ ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਆਕਾਸੇ; ਪਥਵਿਯਾਪਿ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਨਿਮੁਜ੍ਜਂ ਕਰੋਤਿ ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਉਦਕੇ; ਉਦਕੇਪਿ ਅਭਿਜ੍ਜਮਾਨੇ ਗਚ੍ਛਤਿ ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਪਥਵਿਯਂ; ਆਕਾਸੇਪਿ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕੇਨ ਕਮਤਿ ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਪਕ੍ਖੀ ਸਕੁਣੋ; ਇਮੇਪਿ ਚਨ੍ਦਿਮਸੂਰਿਯੇ ਏਵਂ ਮਹਿਦ੍ਧਿਕੇ ਏਵਂ ਮਹਾਨੁਭਾਵੇ ਪਾਣਿਨਾ ਪਰਾਮਸਤਿ ਪਰਿਮਜ੍ਜਤਿ; ਯਾਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਾਪਿ ਕਾਯੇਨ ਵਸਂ ਵਤ੍ਤੇਤਿ.

‘‘ਤਮੇਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਸਦ੍ਧੋ ਪਸਨ੍ਨੋ ਪਸ੍ਸਤਿ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਂ ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਂ ਪਚ੍ਚਨੁਭੋਨ੍ਤਂ – ਏਕੋਪਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਬਹੁਧਾ ਹੋਨ੍ਤਂ, ਬਹੁਧਾਪਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਏਕੋ ਹੋਨ੍ਤਂ; ਆਵਿਭਾਵਂ ਤਿਰੋਭਾਵਂ; ਤਿਰੋਕੁਟ੍ਟਂ ਤਿਰੋਪਾਕਾਰਂ ਤਿਰੋਪਬ੍ਬਤਂ ਅਸਜ੍ਜਮਾਨਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਆਕਾਸੇ; ਪਥਵਿਯਾਪਿ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਨਿਮੁਜ੍ਜਂ ਕਰੋਨ੍ਤਂ ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਉਦਕੇ; ਉਦਕੇਪਿ ਅਭਿਜ੍ਜਮਾਨੇ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਪਥਵਿਯਂ; ਆਕਾਸੇਪਿ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕੇਨ ਕਮਨ੍ਤਂ ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਪਕ੍ਖੀ ਸਕੁਣੋ; ਇਮੇਪਿ ਚਨ੍ਦਿਮਸੂਰਿਯੇ ਏਵਂ ਮਹਿਦ੍ਧਿਕੇ ਏਵਂ ਮਹਾਨੁਭਾਵੇ ਪਾਣਿਨਾ ਪਰਾਮਸਨ੍ਤਂ ਪਰਿਮਜ੍ਜਨ੍ਤਂ ਯਾਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਾਪਿ ਕਾਯੇਨ ਵਸਂ ਵਤ੍ਤੇਨ੍ਤਂ.

‘‘ਤਮੇਨਂ ਸੋ ਸਦ੍ਧੋ ਪਸਨ੍ਨੋ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਸ੍ਸ ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਤਿ – ‘ਅਚ੍ਛਰਿਯਂ ਵਤ, ਭੋ, ਅਬ੍ਭੁਤਂ ਵਤ, ਭੋ, ਸਮਣਸ੍ਸ ਮਹਿਦ੍ਧਿਕਤਾ ਮਹਾਨੁਭਾਵਤਾ. ਅਮਾਹਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਅਦ੍ਦਸਂ ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਂ ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਂ ਪਚ੍ਚਨੁਭੋਨ੍ਤਂ – ਏਕੋਪਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਬਹੁਧਾ ਹੋਨ੍ਤਂ, ਬਹੁਧਾਪਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਏਕੋ ਹੋਨ੍ਤਂ…ਪੇ… ਯਾਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਾਪਿ ਕਾਯੇਨ ਵਸਂ ਵਤ੍ਤੇਨ੍ਤ’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਤਮੇਨਂ ਸੋ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧੋ ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨੋ ਤਂ ਸਦ੍ਧਂ ਪਸਨ੍ਨਂ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਅਤ੍ਥਿ ਖੋ, ਭੋ, ਗਨ੍ਧਾਰੀ ਨਾਮ ਵਿਜ੍ਜਾ. ਤਾਯ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਂ ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਂ ਪਚ੍ਚਨੁਭੋਤਿ – ਏਕੋਪਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਬਹੁਧਾ ਹੋਤਿ, ਬਹੁਧਾਪਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਏਕੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਯਾਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਾਪਿ ਕਾਯੇਨ ਵਸਂ ਵਤ੍ਤੇਤੀ’ਤਿ.

‘‘ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਸਿ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਅਪਿ ਨੁ ਸੋ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧੋ ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨੋ ਤਂ ਸਦ੍ਧਂ ਪਸਨ੍ਨਂ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ? ‘‘ਵਦੇਯ੍ਯ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ. ‘‘ਇਮਂ ਖੋ ਅਹਂ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਇਦ੍ਧਿਪਾਟਿਹਾਰਿਯੇ ਆਦੀਨਵਂ ਸਮ੍ਪਸ੍ਸਮਾਨੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਟਿਹਾਰਿਯੇਨ ਅਟ੍ਟੀਯਾਮਿ ਹਰਾਯਾਮਿ ਜਿਗੁਚ੍ਛਾਮਿ’’.

ਆਦੇਸਨਾਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ

੪੮੫. ‘‘ਕਤਮਞ੍ਚ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਆਦੇਸਨਾਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ? ਇਧ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਰਸਤ੍ਤਾਨਂ ਪਰਪੁਗ੍ਗਲਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਆਦਿਸਤਿ, ਚੇਤਸਿਕਮ੍ਪਿ ਆਦਿਸਤਿ, ਵਿਤਕ੍ਕਿਤਮ੍ਪਿ ਆਦਿਸਤਿ, ਵਿਚਾਰਿਤਮ੍ਪਿ ਆਦਿਸਤਿ – ‘ਏਵਮ੍ਪਿ ਤੇ ਮਨੋ, ਇਤ੍ਥਮ੍ਪਿ ਤੇ ਮਨੋ, ਇਤਿਪਿ ਤੇ ਚਿਤ੍ਤ’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਤਮੇਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਸਦ੍ਧੋ ਪਸਨ੍ਨੋ ਪਸ੍ਸਤਿ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਪਰਸਤ੍ਤਾਨਂ ਪਰਪੁਗ੍ਗਲਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਆਦਿਸਨ੍ਤਂ, ਚੇਤਸਿਕਮ੍ਪਿ ਆਦਿਸਨ੍ਤਂ, ਵਿਤਕ੍ਕਿਤਮ੍ਪਿ ਆਦਿਸਨ੍ਤਂ, ਵਿਚਾਰਿਤਮ੍ਪਿ ਆਦਿਸਨ੍ਤਂ – ‘ਏਵਮ੍ਪਿ ਤੇ ਮਨੋ, ਇਤ੍ਥਮ੍ਪਿ ਤੇ ਮਨੋ, ਇਤਿਪਿ ਤੇ ਚਿਤ੍ਤ’ਨ੍ਤਿ. ਤਮੇਨਂ ਸੋ ਸਦ੍ਧੋ ਪਸਨ੍ਨੋ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਸ੍ਸ ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਤਿ – ‘ਅਚ੍ਛਰਿਯਂ ਵਤ, ਭੋ, ਅਬ੍ਭੁਤਂ ਵਤ, ਭੋ, ਸਮਣਸ੍ਸ ਮਹਿਦ੍ਧਿਕਤਾ ਮਹਾਨੁਭਾਵਤਾ. ਅਮਾਹਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਅਦ੍ਦਸਂ ਪਰਸਤ੍ਤਾਨਂ ਪਰਪੁਗ੍ਗਲਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਆਦਿਸਨ੍ਤਂ, ਚੇਤਸਿਕਮ੍ਪਿ ਆਦਿਸਨ੍ਤਂ, ਵਿਤਕ੍ਕਿਤਮ੍ਪਿ ਆਦਿਸਨ੍ਤਂ, ਵਿਚਾਰਿਤਮ੍ਪਿ ਆਦਿਸਨ੍ਤਂ – ‘‘ਏਵਮ੍ਪਿ ਤੇ ਮਨੋ, ਇਤ੍ਥਮ੍ਪਿ ਤੇ ਮਨੋ, ਇਤਿਪਿ ਤੇ ਚਿਤ੍ਤ’’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਤਮੇਨਂ ਸੋ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧੋ ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨੋ ਤਂ ਸਦ੍ਧਂ ਪਸਨ੍ਨਂ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਅਤ੍ਥਿ ਖੋ, ਭੋ, ਮਣਿਕਾ ਨਾਮ ਵਿਜ੍ਜਾ; ਤਾਯ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਰਸਤ੍ਤਾਨਂ ਪਰਪੁਗ੍ਗਲਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਆਦਿਸਤਿ, ਚੇਤਸਿਕਮ੍ਪਿ ਆਦਿਸਤਿ, ਵਿਤਕ੍ਕਿਤਮ੍ਪਿ ਆਦਿਸਤਿ, ਵਿਚਾਰਿਤਮ੍ਪਿ ਆਦਿਸਤਿ – ‘ਏਵਮ੍ਪਿ ਤੇ ਮਨੋ, ਇਤ੍ਥਮ੍ਪਿ ਤੇ ਮਨੋ, ਇਤਿਪਿ ਤੇ ਚਿਤ੍ਤ’’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਸਿ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਅਪਿ ਨੁ ਸੋ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧੋ ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨੋ ਤਂ ਸਦ੍ਧਂ ਪਸਨ੍ਨਂ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ? ‘‘ਵਦੇਯ੍ਯ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ. ‘‘ਇਮਂ ਖੋ ਅਹਂ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਆਦੇਸਨਾਪਾਟਿਹਾਰਿਯੇ ਆਦੀਨਵਂ ਸਮ੍ਪਸ੍ਸਮਾਨੋ ਆਦੇਸਨਾਪਾਟਿਹਾਰਿਯੇਨ ਅਟ੍ਟੀਯਾਮਿ ਹਰਾਯਾਮਿ ਜਿਗੁਚ੍ਛਾਮਿ’’.

ਅਨੁਸਾਸਨੀਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ

੪੮੬. ‘‘ਕਤਮਞ੍ਚ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਅਨੁਸਾਸਨੀਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ? ਇਧ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਏਵਮਨੁਸਾਸਤਿ – ‘ਏਵਂ ਵਿਤਕ੍ਕੇਥ, ਮਾ ਏਵਂ ਵਿਤਕ੍ਕਯਿਤ੍ਥ, ਏਵਂ ਮਨਸਿਕਰੋਥ, ਮਾ ਏਵਂ ਮਨਸਾਕਤ੍ਥ, ਇਦਂ ਪਜਹਥ, ਇਦਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਰਥਾ’ਤਿ. ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਅਨੁਸਾਸਨੀਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਇਧ ਤਥਾਗਤੋ ਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਅਰਹਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ …ਪੇ… (ਯਥਾ ੧੯੦-੨੧੨ ਅਨੁਚ੍ਛੇਦੇਸੁ ਏਵਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤਬ੍ਬਂ). ਏਵਂ ਖੋ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਸੀਲਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਰਤਿ. ਇਦਮ੍ਪਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਅਨੁਸਾਸਨੀਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ…ਪੇ… ਦੁਤਿਯਂ ਝਾਨਂ…ਪੇ… ਤਤਿਯਂ ਝਾਨਂ…ਪੇ… ਚਤੁਤ੍ਥਂ ਝਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਰਤਿ. ਇਦਮ੍ਪਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਅਨੁਸਾਸਨੀਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ…ਪੇ… ਞਾਣਦਸ੍ਸਨਾਯ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਭਿਨੀਹਰਤਿ ਅਭਿਨਿਨ੍ਨਾਮੇਤਿ…ਪੇ… ਇਦਮ੍ਪਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਅਨੁਸਾਸਨੀਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ…ਪੇ… ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾਤਿ ਪਜਾਨਾਤਿ…ਪੇ… ਇਦਮ੍ਪਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਅਨੁਸਾਸਨੀਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ.

‘‘ਇਮਾਨਿ ਖੋ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਤੀਣਿ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਾਨਿ ਮਯਾ ਸਯਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾ ਸਚ੍ਛਿਕਤ੍ਵਾ ਪਵੇਦਿਤਾਨਿ’’.

ਭੂਤਨਿਰੋਧੇਸਕਭਿਕ੍ਖੁਵਤ੍ਥੁ

੪੮੭. ‘‘ਭੂਤਪੁਬ੍ਬਂ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਇਮਸ੍ਮਿਞ੍ਞੇਵ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਏਵਂ ਚੇਤਸੋ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕੋ ਉਦਪਾਦਿ – ‘ਕਤ੍ਥ ਨੁ ਖੋ ਇਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂ’ਤਿ?

੪੮੮. ‘‘ਅਥ ਖੋ ਸੋ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਤਥਾਰੂਪਂ ਸਮਾਧਿਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿ, ਯਥਾਸਮਾਹਿਤੇ ਚਿਤ੍ਤੇ ਦੇਵਯਾਨਿਯੋ ਮਗ੍ਗੋ ਪਾਤੁਰਹੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਯੇਨ ਚਾਤੁਮਹਾਰਾਜਿਕਾ ਦੇਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਚਾਤੁਮਹਾਰਾਜਿਕੇ ਦੇਵੇ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਕਤ੍ਥ ਨੁ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਇਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂ’ਤਿ?

‘‘ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਚਾਤੁਮਹਾਰਾਜਿਕਾ ਦੇਵਾ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘ਮਯਮ੍ਪਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਨ ਜਾਨਾਮ, ਯਤ੍ਥਿਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂਤਿ [ਵਾਯੋਧਾਤੁ. ਅਤ੍ਥਿ ਖੋ (ਪੀ. ਏਵਮੁਪਰਿਪਿ)]. ਅਤ੍ਥਿ ਖੋ [ਵਾਯੋਧਾਤੁ. ਅਤ੍ਥਿ ਖੋ (ਪੀ. ਏਵਮੁਪਰਿਪਿ)], ਭਿਕ੍ਖੁ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਰਾਜਾਨੋ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਤਰਾ ਚ ਪਣੀਤਤਰਾ ਚ. ਤੇ ਖੋ ਏਤਂ ਜਾਨੇਯ੍ਯੁਂ, ਯਤ੍ਥਿਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂ’ਤਿ.

੪੮੯. ‘‘ਅਥ ਖੋ ਸੋ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਯੇਨ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਰਾਜਾਨੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਰਾਜੇ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਕਤ੍ਥ ਨੁ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਇਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂ’ਤਿ? ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਰਾਜਾਨੋ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘ਮਯਮ੍ਪਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਨ ਜਾਨਾਮ, ਯਤ੍ਥਿਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ, ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂਤਿ. ਅਤ੍ਥਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਤਾਵਤਿਂਸਾ ਨਾਮ ਦੇਵਾ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਤਰਾ ਚ ਪਣੀਤਤਰਾ ਚ. ਤੇ ਖੋ ਏਤਂ ਜਾਨੇਯ੍ਯੁਂ, ਯਤ੍ਥਿਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂ’ਤਿ.

੪੯੦. ‘‘ਅਥ ਖੋ ਸੋ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਯੇਨ ਤਾਵਤਿਂਸਾ ਦੇਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤਾਵਤਿਂਸੇ ਦੇਵੇ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਕਤ੍ਥ ਨੁ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਇਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂ’ਤਿ? ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਤਾਵਤਿਂਸਾ ਦੇਵਾ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘ਮਯਮ੍ਪਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਨ ਜਾਨਾਮ, ਯਤ੍ਥਿਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂਤਿ. ਅਤ੍ਥਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਸਕ੍ਕੋ ਨਾਮ ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦੋ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਤਰੋ ਚ ਪਣੀਤਤਰੋ ਚ. ਸੋ ਖੋ ਏਤਂ ਜਾਨੇਯ੍ਯ, ਯਤ੍ਥਿਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂ’ਤਿ.

੪੯੧. ‘‘ਅਥ ਖੋ ਸੋ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਯੇਨ ਸਕ੍ਕੋ ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਸਕ੍ਕਂ ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਕਤ੍ਥ ਨੁ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਇਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂ’ਤਿ? ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਸਕ੍ਕੋ ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦੋ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਅਹਮ੍ਪਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਨ ਜਾਨਾਮਿ, ਯਤ੍ਥਿਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂਤਿ. ਅਤ੍ਥਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਯਾਮਾ ਨਾਮ ਦੇਵਾ…ਪੇ… ਸੁਯਾਮੋ ਨਾਮ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋ… ਤੁਸਿਤਾ ਨਾਮ ਦੇਵਾ… ਸਨ੍ਤੁਸ੍ਸਿਤੋ ਨਾਮ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋ… ਨਿਮ੍ਮਾਨਰਤੀ ਨਾਮ ਦੇਵਾ … ਸੁਨਿਮ੍ਮਿਤੋ ਨਾਮ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋ… ਪਰਨਿਮ੍ਮਿਤਵਸਵਤ੍ਤੀ ਨਾਮ ਦੇਵਾ… ਵਸਵਤ੍ਤੀ ਨਾਮ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਤਰੋ ਚ ਪਣੀਤਤਰੋ ਚ. ਸੋ ਖੋ ਏਤਂ ਜਾਨੇਯ੍ਯ, ਯਤ੍ਥਿਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂ’ਤਿ.

੪੯੨. ‘‘ਅਥ ਖੋ ਸੋ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਯੇਨ ਵਸਵਤ੍ਤੀ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਵਸਵਤ੍ਤਿਂ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਕਤ੍ਥ ਨੁ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਇਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂ’ਤਿ? ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਵਸਵਤ੍ਤੀ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਅਹਮ੍ਪਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਨ ਜਾਨਾਮਿ ਯਤ੍ਥਿਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂਤਿ. ਅਤ੍ਥਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਕਾਯਿਕਾ ਨਾਮ ਦੇਵਾ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਤਰਾ ਚ ਪਣੀਤਤਰਾ ਚ. ਤੇ ਖੋ ਏਤਂ ਜਾਨੇਯ੍ਯੁਂ, ਯਤ੍ਥਿਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂ’ਤਿ.

੪੯੩. ‘‘ਅਥ ਖੋ ਸੋ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਤਥਾਰੂਪਂ ਸਮਾਧਿਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿ, ਯਥਾਸਮਾਹਿਤੇ ਚਿਤ੍ਤੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਯਾਨਿਯੋ ਮਗ੍ਗੋ ਪਾਤੁਰਹੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਯੇਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮਕਾਯਿਕਾ ਦੇਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਕਾਯਿਕੇ ਦੇਵੇ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਕਤ੍ਥ ਨੁ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਇਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂ’ਤਿ? ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਕਾਯਿਕਾ ਦੇਵਾ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘ਮਯਮ੍ਪਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਨ ਜਾਨਾਮ, ਯਤ੍ਥਿਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂਤਿ. ਅਤ੍ਥਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਅਭਿਭੂ ਅਨਭਿਭੂਤੋ ਅਞ੍ਞਦਤ੍ਥੁਦਸੋ ਵਸਵਤ੍ਤੀ ਇਸ੍ਸਰੋ ਕਤ੍ਤਾ ਨਿਮ੍ਮਾਤਾ ਸੇਟ੍ਠੋ ਸਜਿਤਾ ਵਸੀ ਪਿਤਾ ਭੂਤਭਬ੍ਯਾਨਂ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਤਰੋ ਚ ਪਣੀਤਤਰੋ ਚ. ਸੋ ਖੋ ਏਤਂ ਜਾਨੇਯ੍ਯ, ਯਤ੍ਥਿਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂ’’ਤਿ.

‘‘‘ਕਹਂ ਪਨਾਵੁਸੋ, ਏਤਰਹਿ ਸੋ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾ’ਤਿ? ‘ਮਯਮ੍ਪਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਨ ਜਾਨਾਮ, ਯਤ੍ਥ ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਯੇਨ ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਯਹਿਂ ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ; ਅਪਿ ਚ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਯਥਾ ਨਿਮਿਤ੍ਤਾ ਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਆਲੋਕੋ ਸਞ੍ਜਾਯਤਿ, ਓਭਾਸੋ ਪਾਤੁਭਵਤਿ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਪਾਤੁਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਹੇਤਂ ਪੁਬ੍ਬਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਪਾਤੁਭਾਵਾਯ, ਯਦਿਦਂ ਆਲੋਕੋ ਸਞ੍ਜਾਯਤਿ, ਓਭਾਸੋ ਪਾਤੁਭਵਤੀ’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਨਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਪਾਤੁਰਹੋਸਿ.

੪੯੪. ‘‘ਅਥ ਖੋ ਸੋ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਯੇਨ ਸੋ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਕਤ੍ਥ ਨੁ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਇਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂ’’ਤਿ? ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਸੋ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਅਹਮਸ੍ਮਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਅਭਿਭੂ ਅਨਭਿਭੂਤੋ ਅਞ੍ਞਦਤ੍ਥੁਦਸੋ ਵਸਵਤ੍ਤੀ ਇਸ੍ਸਰੋ ਕਤ੍ਤਾ ਨਿਮ੍ਮਾਤਾ ਸੇਟ੍ਠੋ ਸਜਿਤਾ ਵਸੀ ਪਿਤਾ ਭੂਤਭਬ੍ਯਾਨ’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਸੋ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਤਂ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਨ ਖੋਹਂ ਤਂ, ਆਵੁਸੋ, ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛਾਮਿ – ‘‘ਤ੍ਵਮਸਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਅਭਿਭੂ ਅਨਭਿਭੂਤੋ ਅਞ੍ਞਦਤ੍ਥੁਦਸੋ ਵਸਵਤ੍ਤੀ ਇਸ੍ਸਰੋ ਕਤ੍ਤਾ ਨਿਮ੍ਮਾਤਾ ਸੇਟ੍ਠੋ ਸਜਿਤਾ ਵਸੀ ਪਿਤਾ ਭੂਤਭਬ੍ਯਾਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਏਵਞ੍ਚ ਖੋ ਅਹਂ ਤਂ, ਆਵੁਸੋ, ਪੁਚ੍ਛਾਮਿ – ‘‘ਕਤ੍ਥ ਨੁ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਇਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂ’’’ਤਿ?

‘‘ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਸੋ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਅਹਮਸ੍ਮਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਅਭਿਭੂ ਅਨਭਿਭੂਤੋ ਅਞ੍ਞਦਤ੍ਥੁਦਸੋ ਵਸਵਤ੍ਤੀ ਇਸ੍ਸਰੋ ਕਤ੍ਤਾ ਨਿਮ੍ਮਾਤਾ ਸੇਟ੍ਠੋ ਸਜਿਤਾ ਵਸੀ ਪਿਤਾ ਭੂਤਭਬ੍ਯਾਨ’ਨ੍ਤਿ. ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਸੋ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਤਂ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਨ ਖੋਹਂ ਤਂ, ਆਵੁਸੋ, ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛਾਮਿ – ‘‘ਤ੍ਵਮਸਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਅਭਿਭੂ ਅਨਭਿਭੂਤੋ ਅਞ੍ਞਦਤ੍ਥੁਦਸੋ ਵਸਵਤ੍ਤੀ ਇਸ੍ਸਰੋ ਕਤ੍ਤਾ ਨਿਮ੍ਮਾਤਾ ਸੇਟ੍ਠੋ ਸਜਿਤਾ ਵਸੀ ਪਿਤਾ ਭੂਤਭਬ੍ਯਾਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਏਵਞ੍ਚ ਖੋ ਅਹਂ ਤਂ, ਆਵੁਸੋ, ਪੁਚ੍ਛਾਮਿ – ‘‘ਕਤ੍ਥ ਨੁ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਇਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂ’’’ਤਿ?

੪੯੫. ‘‘ਅਥ ਖੋ ਸੋ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਬਾਹਾਯਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਪਨੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਇਮੇ ਖੋ ਮਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਕਾਯਿਕਾ ਦੇਵਾ ਏਵਂ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ‘‘ਨਤ੍ਥਿ ਕਿਞ੍ਚਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਅਞ੍ਞਾਤਂ, ਨਤ੍ਥਿ ਕਿਞ੍ਚਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਅਦਿਟ੍ਠਂ, ਨਤ੍ਥਿ ਕਿਞ੍ਚਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਅਵਿਦਿਤਂ, ਨਤ੍ਥਿ ਕਿਞ੍ਚਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਅਸਚ੍ਛਿਕਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾਹਂ ਤੇਸਂ ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਨ ਬ੍ਯਾਕਾਸਿਂ. ਅਹਮ੍ਪਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਨ ਜਾਨਾਮਿ ਯਤ੍ਥਿਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂਤਿ. ਤਸ੍ਮਾਤਿਹ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਤੁਯ੍ਹੇਵੇਤਂ ਦੁਕ੍ਕਟਂ, ਤੁਯ੍ਹੇਵੇਤਂ ਅਪਰਦ੍ਧਂ, ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਤਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਤਿਧਾਵਿਤ੍ਵਾ ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਪਰਿਯੇਟ੍ਠਿਂ ਆਪਜ੍ਜਸਿ ਇਮਸ੍ਸ ਪਞ੍ਹਸ੍ਸ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਾਯ. ਗਚ੍ਛ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਤਮੇਵ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਚ੍ਛ, ਯਥਾ ਚ ਤੇ ਭਗਵਾ ਬ੍ਯਾਕਰੋਤਿ, ਤਥਾ ਨਂ ਧਾਰੇਯ੍ਯਾਸੀ’ਤਿ.

੪੯੬. ‘‘ਅਥ ਖੋ ਸੋ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਭਿਕ੍ਖੁ – ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਨਾਮ ਬਲਵਾ ਪੁਰਿਸੋ ਸਮਿਞ੍ਜਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਪਸਾਰੇਯ੍ਯ, ਪਸਾਰਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਸਮਿਞ੍ਜੇਯ੍ਯ ਏਵਮੇਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਅਨ੍ਤਰਹਿਤੋ ਮਮ ਪੁਰਤੋ ਪਾਤੁਰਹੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਮਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ, ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਮਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਕਤ੍ਥ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਇਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂ’ਤਿ?

ਤੀਰਦਸ੍ਸਿਸਕੁਣੁਪਮਾ

੪੯੭. ‘‘ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਅਹਂ, ਕੇਵਟ੍ਟ, ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਏਤਦਵੋਚਂ – ‘ਭੂਤਪੁਬ੍ਬਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਸਾਮੁਦ੍ਦਿਕਾ ਵਾਣਿਜਾ ਤੀਰਦਸ੍ਸਿਂ ਸਕੁਣਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਨਾਵਾਯ ਸਮੁਦ੍ਦਂ ਅਜ੍ਝੋਗਾਹਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਅਤੀਰਦਕ੍ਖਿਨਿਯਾ ਨਾਵਾਯ ਤੀਰਦਸ੍ਸਿਂ ਸਕੁਣਂ ਮੁਞ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਗਚ੍ਛਤੇਵ ਪੁਰਤ੍ਥਿਮਂ ਦਿਸਂ, ਗਚ੍ਛਤਿ ਦਕ੍ਖਿਣਂ ਦਿਸਂ, ਗਚ੍ਛਤਿ ਪਚ੍ਛਿਮਂ ਦਿਸਂ, ਗਚ੍ਛਤਿ ਉਤ੍ਤਰਂ ਦਿਸਂ, ਗਚ੍ਛਤਿ ਉਦ੍ਧਂ ਦਿਸਂ, ਗਚ੍ਛਤਿ ਅਨੁਦਿਸਂ. ਸਚੇ ਸੋ ਸਮਨ੍ਤਾ ਤੀਰਂ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਤਥਾਗਤਕੋਵ [ਤਥਾਪਕ੍ਕਨ੍ਤੋਵ (ਸ੍ਯਾ.)] ਹੋਤਿ. ਸਚੇ ਪਨ ਸੋ ਸਮਨ੍ਤਾ ਤੀਰਂ ਨ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਤਮੇਵ ਨਾਵਂ ਪਚ੍ਚਾਗਚ੍ਛਤਿ. ਏਵਮੇਵ ਖੋ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਯਤੋ ਯਾਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਾ ਪਰਿਯੇਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਸ ਪਞ੍ਹਸ੍ਸ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਂ ਨਾਜ੍ਝਗਾ, ਅਥ ਮਮਞ੍ਞੇਵ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਪਚ੍ਚਾਗਤੋ. ਨ ਖੋ ਏਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਪਞ੍ਹੋ ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬੋ – ‘ਕਤ੍ਥ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਇਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਭੂਤਾ ਅਪਰਿਸੇਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਵਾਯੋਧਾਤੂ’ਤਿ?

੪੯੮. ‘‘ਏਵਞ੍ਚ ਖੋ ਏਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਪਞ੍ਹੋ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬੋ –

‘ਕਤ੍ਥ ਆਪੋ ਚ ਪਥਵੀ, ਤੇਜੋ ਵਾਯੋ ਨ ਗਾਧਤਿ;

ਕਤ੍ਥ ਦੀਘਞ੍ਚ ਰਸ੍ਸਞ੍ਚ, ਅਣੁਂ ਥੂਲਂ ਸੁਭਾਸੁਭਂ;

ਕਤ੍ਥ ਨਾਮਞ੍ਚ ਰੂਪਞ੍ਚ, ਅਸੇਸਂ ਉਪਰੁਜ੍ਝਤੀ’ਤਿ.

੪੯੯. ‘‘ਤਤ੍ਰ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਂ ਭਵਤਿ –

‘ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਅਨਿਦਸ੍ਸਨਂ, ਅਨਨ੍ਤਂ ਸਬ੍ਬਤੋਪਭਂ;

ਏਤ੍ਥ ਆਪੋ ਚ ਪਥਵੀ, ਤੇਜੋ ਵਾਯੋ ਨ ਗਾਧਤਿ.

ਏਤ੍ਥ ਦੀਘਞ੍ਚ ਰਸ੍ਸਞ੍ਚ, ਅਣੁਂ ਥੂਲਂ ਸੁਭਾਸੁਭਂ;

ਏਤ੍ਥ ਨਾਮਞ੍ਚ ਰੂਪਞ੍ਚ, ਅਸੇਸਂ ਉਪਰੁਜ੍ਝਤਿ;

ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧੇਨ, ਏਤ੍ਥੇਤਂ ਉਪਰੁਜ੍ਝਤੀ’ਤਿ.

੫੦੦. ਇਦਮਵੋਚ ਭਗਵਾ. ਅਤ੍ਤਮਨੋ ਕੇਵਟ੍ਟੋ ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤੋ ਭਗਵਤੋ ਭਾਸਿਤਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦੀਤਿ.

ਕੇਵਟ੍ਟਸੁਤ੍ਤਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਏਕਾਦਸਮਂ.