੧. ਦੇਵਦਹਵਗ੍ਗੋ
੧. ਦੇਵਦਹਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੧. ਏਵਂ ਮੇ ਸੁਤਨ੍ਤਿ ਦੇਵਦਹਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਦੇਵਦਹਂ ਨਾਮਾਤਿ ਦੇਵਾ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਰਾਜਾਨੋ, ਤਤ੍ਥ ਚ ਸਕ੍ਯਰਾਜੂਨਂ ਮਙ੍ਗਲਪੋਕ੍ਖਰਣੀ ਅਹੋਸਿ ਪਾਸਾਦਿਕਾ ਆਰਕ੍ਖਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਸਾ ਦੇਵਾਨਂ ਦਹਤ੍ਤਾ ‘‘ਦੇਵਦਹ’’ਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ. ਤਦੁਪਾਦਾਯ ਸੋਪਿ ਨਿਗਮੋ ਦੇਵਦਹਨ੍ਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖਂ ਗਤੋ. ਭਗਵਾ ਤਂ ਨਿਗਮਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਲੁਮ੍ਬਿਨਿਵਨੇ ਵਿਹਰਤਿ. ਸਬ੍ਬਂ ਤਂ ਪੁਬ੍ਬੇਕਤਹੇਤੂਤਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਕਤਕਮ੍ਮਪਚ੍ਚਯਾ. ਇਮਿਨਾ ਕਮ੍ਮਵੇਦਨਞ੍ਚ ਕਿਰਿਯਵੇਦਨਞ੍ਚ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਏਕਂ ਵਿਪਾਕਵੇਦਨਮੇਵ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਏਵਂ ਵਾਦਿਨੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨਿਗਣ੍ਠਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਨਿਯਮੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ਨਿਯਮੇਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
ਅਹੁਵਮ੍ਹੇਵ ਮਯਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਭਗਵਾ ਤੇਸਂ ਅਜਾਨਨਭਾਵਂ ਜਾਨਨ੍ਤੋਵ ਕੇਵਲਂ ਕਲਿਸਾਸਨਂ ਆਰੋਪੇਤੁਕਾਮੋ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਯੇ ਹਿ ‘‘ਮਯਂ ਅਹੁਵਮ੍ਹਾ’’ਤਿਪਿ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਕਥਂ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਕਤਭਾਵਂ ਵਾ ਅਕਤਭਾਵਂ ਵਾ ਜਾਨਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਉਤ੍ਤਰਿਪੁਚ੍ਛਾਯਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.
੨. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਤਿ ਚੂਲ਼ਦੁਕ੍ਖਕ੍ਖਨ੍ਧੇ (ਮ. ਨਿ. ੧.੧੭੯-੧੮੦) ਮਹਾਨਿਗਣ੍ਠਸ੍ਸ ਵਚਨੇ ਸਚ੍ਚੇ ਸਨ੍ਤੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਇਧ ਪਨ ਏਤ੍ਤਕਸ੍ਸ ਠਾਨਸ੍ਸ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਅਜਾਨਨਭਾਵੇ ਸਨ੍ਤੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨ ਕਲ੍ਲਨ੍ਤਿ ਨ ਯੁਤ੍ਤਂ.
੩. ਗਾਲ਼੍ਹੂਪਲੇਪਨੇਨਾਤਿ ਬਹਲੂਪਲੇਪਨੇਨ, ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਵਿਸਰਞ੍ਜਿਤੇਨ, ਨ ਪਨ ਖਲਿਯਾ ਲਿਤ੍ਤੇਨ ਵਿਯ. ਏਸਨਿਯਾਤਿ ਏਸਨਿਸਲਾਕਾਯ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਨਨ੍ਤਕਵਟ੍ਟਿਯਾਪਿ. ਏਸੇਯ੍ਯਾਤਿ ਗਮ੍ਭੀਰਂ ਵਾ ਉਤ੍ਤਾਨਂ ਵਾਤਿ ਵੀਮਂਸੇਯ੍ਯ. ਅਗਦਙ੍ਗਾਰਨ੍ਤਿ ਝਾਮਹਰੀਤਕਸ੍ਸ ਵਾ ਆਮਲਕਸ੍ਸ ਵਾ ਚੁਣ੍ਣਂ. ਓਦਹੇਯ੍ਯਾਤਿ ਪਕ੍ਖਿਪੇਯ੍ਯ. ਅਰੋਗੋਤਿਆਦਿ ਮਾਗਣ੍ਡਿਯਸੁਤ੍ਤੇ (ਮ. ਨਿ. ੨.੨੧੩) ਵੁਤ੍ਤਮੇਵ.
ਏਵਮੇਵ ਖੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਇਦਂ ਓਪਮ੍ਮਸਂਸਨ੍ਦਨਂ, ਸਲ੍ਲੇਨ ਵਿਦ੍ਧਸ੍ਸ ਹਿ ਵਿਦ੍ਧਕਾਲੇ ਵੇਦਨਾਯ ਪਾਕਟਕਾਲੋ ਵਿਯ ਇਮੇਸਂ ‘‘ਮਯਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਹੁਵਮ੍ਹਾ ਵਾ ਨੋ ਵਾ, ਪਾਪਕਮ੍ਮਂ ਅਕਰਮ੍ਹਾ ਵਾ ਨੋ ਵਾ, ਏਵਰੂਪਂ ਵਾ ਪਾਪਂ ਕਰਮ੍ਹਾ’’ਤਿ ਜਾਨਨਕਾਲੋ ਸਿਯਾ. ਵਣਮੁਖਸ੍ਸ ਪਰਿਕਨ੍ਤਨਾਦੀਸੁ ਚਤੂਸੁ ਕਾਲੇਸੁ ਵੇਦਨਾਯ ਪਾਕਟਕਾਲੋ ਵਿਯ ‘‘ਏਤ੍ਤਕਂ ਵਾ ਨੋ ਦੁਕ੍ਖਂ ਨਿਜ੍ਜਿਣ੍ਣਂ, ਏਤ੍ਤਕੇ ਵਾ ਨਿਜ੍ਜਿਣ੍ਣੇ ਸਬ੍ਬਮੇਵ ਦੁਕ੍ਖਂ ਨਿਜ੍ਜਿਣ੍ਣਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਸੁਦ੍ਧਨ੍ਤੇ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਾ ਨਾਮ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਜਾਨਨਕਾਲੋ ਸਿਯਾ. ਅਪਰਭਾਗੇ ਫਾਸੁਭਾਵਜਾਨਨਕਾਲੋ ਵਿਯ ਦਿਟ੍ਠੇਵ ਧਮ੍ਮੇ ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਹਾਨਾਯ ਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਦਾਯ ਜਾਨਨਕਾਲੋ ਸਿਯਾ. ਏਵਮੇਤ੍ਥ ਏਕਾਯ ਉਪਮਾਯ ਤਯੋ ਅਤ੍ਥਾ, ਚਤੂਹਿ ਉਪਮਾਹਿ ਏਕੋ ਅਤ੍ਥੋ ਪਰਿਦੀਪਿਤੋ.
੪. ਇਮੇ ਪਨ ਤਤੋ ਏਕਮ੍ਪਿ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਵਿਰਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਗਤੇ ਸਲ੍ਲੇ ਅਵਿਦ੍ਧੋਵ ‘‘ਵਿਦ੍ਧੋਸਿ ਮਯਾ’’ਤਿ ਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਸ੍ਸ ਵਚਨਪ੍ਪਮਾਣੇਨੇਵ ‘‘ਵਿਦ੍ਧੋਸ੍ਮੀ’’ਤਿ ਸਞ੍ਞਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਦੁਕ੍ਖਪ੍ਪਤ੍ਤਪੁਰਿਸੋ ਵਿਯ ਕੇਵਲਂ ਮਹਾਨਿਗਣ੍ਠਸ੍ਸ ਵਚਨਪ੍ਪਮਾਣੇਨ ਸਬ੍ਬਮੇਤਂ ਸਦ੍ਦਹਨ੍ਤਾ ਏਵਂ ਸਲ੍ਲੋਪਮਾਯ ਭਗਵਤਾ ਨਿਗ੍ਗਹਿਤਾ ਪਚ੍ਚਾਹਰਿਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਾ ਯਥਾ ਨਾਮ ਦੁਬ੍ਬਲੋ ਸੁਨਖੋ ਮਿਗਂ ਉਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਾਮਿਕਸ੍ਸ ਅਭਿਮੁਖਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨਾ ਓਸਕ੍ਕਤਿ, ਏਵਂ ਮਹਾਨਿਗਣ੍ਠਸ੍ਸ ਮਤ੍ਥਕੇ ਵਾਦਂ ਪਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤਾ ਨਿਗਣ੍ਠੋ, ਆਵੁਸੋਤਿਆਦੀਮਾਹਂਸੁ.
੫. ਅਥ ਨੇ ਭਗਵਾ ਸਾਚਰਿਯਕੇ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਪਞ੍ਚ ਖੋ ਇਮੇਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਰਾਯਸ੍ਮਨ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿ ਤੇਸੁ ਪਞ੍ਚਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਾਨਂ. ਕਾ ਅਤੀਤਂਸੇ ਸਤ੍ਥਰਿ ਸਦ੍ਧਾਤਿ ਅਤੀਤਂਸਵਾਦਿਮ੍ਹਿ ਸਤ੍ਥਰਿ ਕਾ ਸਦ੍ਧਾ. ਯਾ ਅਤੀਤਵਾਦਂ ਸਦ੍ਦਹਨ੍ਤਾਨਂ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਮਹਾਨਿਗਣ੍ਠਸ੍ਸ ਸਦ੍ਧਾ, ਸਾ ਕਤਮਾ? ਕਿਂ ਭੂਤਤ੍ਥਾ ਅਭੂਤਤ੍ਥਾ, ਭੂਤਵਿਪਾਕਾ ਅਭੂਤਵਿਪਾਕਾਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਸੇਸਪਦੇਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਸਹਧਮ੍ਮਿਕਨ੍ਤਿ ਸਹੇਤੁਕਂ ਸਕਾਰਣਂ. ਵਾਦਪਟਿਹਾਰਨ੍ਤਿ ਪਚ੍ਚਾਗਮਨਕਵਾਦਂ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਤੇਸਂ ‘‘ਅਪਨੇਥ ਸਦ੍ਧਂ, ਸਬ੍ਬਦੁਬ੍ਬਲਾ ਏਸਾ’’ਤਿ ਸਦ੍ਧਾਛੇਦਕਵਾਦਂ ਨਾਮ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
੬. ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਅਞ੍ਞਾਣਾਤਿ ਅਵਿਜ੍ਜਾਯ ਅਞ੍ਞਾਣੇਨ. ਸਮ੍ਮੋਹਾਤਿ ਸਮ੍ਮੋਹੇਨ. ਵਿਪਚ੍ਚੇਥਾਤਿ ਵਿਪਰੀਤਤੋ ਸਦ੍ਦਹਥ, ਵਿਪਲ੍ਲਾਸਗ੍ਗਾਹਂ ਵਾ ਗਣ੍ਹਥਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
੭. ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਵੇਦਨੀਯਨ੍ਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਵਿਪਾਕਦਾਯਕਂ. ਉਪਕ੍ਕਮੇਨਾਤਿ ਪਯੋਗੇਨ. ਪਧਾਨੇਨਾਤਿ ਵੀਰਿਯੇਨ. ਸਮ੍ਪਰਾਯਵੇਦਨੀਯਨ੍ਤਿ ਦੁਤਿਯੇ ਵਾ ਤਤਿਯੇ ਵਾ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਵਿਪਾਕਦਾਯਕਂ. ਸੁਖਵੇਦਨੀਯਨ੍ਤਿ ਇਟ੍ਠਾਰਮ੍ਮਣਵਿਪਾਕਦਾਯਕਂ ਕੁਸਲਕਮ੍ਮਂ. ਵਿਪਰੀਤਂ ਦੁਕ੍ਖਵੇਦਨੀਯਂ. ਪਰਿਪਕ੍ਕਵੇਦਨੀਯਨ੍ਤਿ ਪਰਿਪਕ੍ਕੇ ਨਿਪ੍ਫਨ੍ਨੇ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਵੇਦਨੀਯਂ, ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਵੇਦਨੀਯਸ੍ਸੇਵੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਅਪਰਿਪਕ੍ਕਵੇਦਨੀਯਨ੍ਤਿ ਅਪਰਿਪਕ੍ਕੇ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਵੇਦਨੀਯਂ, ਸਮ੍ਪਰਾਯਵੇਦਨੀਯਸ੍ਸੇਵੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਵਿਸੇਸੋ – ਯਂ ਪਠਮਵਯੇ ਕਤਂ ਪਠਮਵਯੇ ਵਾ ਮਜ੍ਝਿਮਵਯੇ ਵਾ ਪਚ੍ਛਿਮਵਯੇ ਵਾ ਵਿਪਾਕਂ ਦੇਤਿ, ਮਜ੍ਝਿਮਵਯੇ ਕਤਂ ਮਜ੍ਝਿਮਵਯੇ ਵਾ ਪਚ੍ਛਿਮਵਯੇ ਵਾ ਵਿਪਾਕਂ ਦੇਤਿ, ਪਚ੍ਛਿਮਵਯੇ ਕਤਂ ਤਤ੍ਥੇਵ ਵਿਪਾਕਂ ਦੇਤਿ, ਤਂ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਵੇਦਨੀਯਂ ਨਾਮ. ਯਂ ਪਨ ਸਤ੍ਤਦਿਵਸਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਵਿਪਾਕਂ ਦੇਤਿ, ਤਂ ਪਰਿਪਕ੍ਕਵੇਦਨੀਯਂ ਨਾਮ. ਤਂ ਕੁਸਲਮ੍ਪਿ ਹੋਤਿ ਅਕੁਸਲਮ੍ਪਿ.
ਤਤ੍ਰਿਮਾਨਿ ਵਤ੍ਥੂਨਿ – ਪੁਣ੍ਣੋ ਨਾਮ ਕਿਰ ਦੁਗ੍ਗਤਮਨੁਸ੍ਸੋ ਰਾਜਗਹੇ ਸੁਮਨਸੇਟ੍ਠਿਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਵਸਤਿ. ਤਮੇਨਂ ਏਕਦਿਵਸਂ ਨਗਰਮ੍ਹਿ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤੇ ਸਙ੍ਘੁਟ੍ਠੇ ਸੇਟ੍ਠਿ ਆਹ – ‘‘ਸਚੇ ਅਜ੍ਜ ਕਸਿਸ੍ਸਸਿ, ਦ੍ਵੇ ਚ ਗੋਣੇ ਨਙ੍ਗਲਞ੍ਚ ਲਭਿਸ੍ਸਸਿ. ਕਿਂ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਂ ਕੀਲ਼ਿਸ੍ਸਸਿ, ਕਸਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ. ਕਿਂ ਮੇ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤੇਨ, ਕਸਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ? ਤੇਨ ਹਿ ਯੇ ਗੋਣੇ ਇਚ੍ਛਸਿ, ਤੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਸਾਹੀਤਿ. ਸੋ ਕਸਿਤੁਂ ਗਤੋ. ਤਂ ਦਿਵਸਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਤ੍ਥੇਰੋ ਨਿਰੋਧਾ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ‘‘ਕਸ੍ਸ ਸਙ੍ਗਹਂ ਕਰੋਮੀ’’ਤਿ? ਆਵਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਪੁਣ੍ਣਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਆਦਾਯ ਤਸ੍ਸ ਕਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਗਤੋ. ਪੁਣ੍ਣੋ ਕਸਿਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਥੇਰਸ੍ਸ ਦਨ੍ਤਕਟ੍ਠਂ ਦਤ੍ਵਾ ਮੁਖੋਦਕਂ ਅਦਾਸਿ. ਥੇਰੋ ਸਰੀਰਂ ਪਟਿਜਗ੍ਗਿਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਵਿਦੂਰੇ ਨਿਸੀਦਿ ਭਤ੍ਤਾਭਿਹਾਰਂ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋ. ਅਥਸ੍ਸ ਭਰਿਯਂ ਭਤ੍ਤਂ ਆਹਰਨ੍ਤਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇਯੇਵ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਦਸ੍ਸੇਸਿ.
ਸਾ ਸਾਮਿਕਸ੍ਸ ਆਹਟਭਤ੍ਤਂ ਥੇਰਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤੇ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਭਤ੍ਤਂ ਸਮ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਦਿਵਾ ਅਗਮਾਸਿ. ਪੁਣ੍ਣੋ ਏਕਵਾਰਂ ਕਸਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਿ. ਸਾਪਿ ਭਤ੍ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ ਆਹ – ‘‘ਸਾਮਿ ਪਾਤੋਵ ਤੇ ਭਤ੍ਤਂ ਆਹਰਿਯਿਤ੍ਥ, ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਪਨ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਤ੍ਥੇਰਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਤਂ ਤਸ੍ਸ ਦਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਪਚਿਤ੍ਵਾ ਆਹਰਨ੍ਤਿਯਾ ਮੇ ਉਸ੍ਸੂਰੋ ਜਾਤੋ, ਮਾ ਕੁਜ੍ਝਿ ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਭਦ੍ਦਕਂ ਤੇ ਭਦ੍ਦੇ ਕਤਂ, ਮਯਾ ਥੇਰਸ੍ਸ ਪਾਤੋਵ ਦਨ੍ਤਕਟ੍ਠਞ੍ਚ ਮੁਖੋਦਕਞ੍ਚ ਦਿਨ੍ਨਂ, ਅਮ੍ਹਾਕਂਯੇਵਾਨੇਨ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤੋਪਿ ਪਰਿਭੁਤ੍ਤੋ, ਅਜ੍ਜ ਥੇਰੇਨ ਕਤਸਮਣਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਮਯਂ ਭਾਗਿਨੋ ਜਾਤਾਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਸਾਦੇਸਿ. ਏਕਵਾਰਂ ਕਸਿਤਟ੍ਠਾਨਂ ਸੁਵਣ੍ਣਮੇਵ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਕਸਿਤਟ੍ਠਾਨਂ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ਵਿਜ੍ਜੋਤਮਾਨਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯ ਯਟ੍ਠਿਯਾ ਪਹਰਿਤ੍ਵਾ ਰਤ੍ਤਸੁਵਣ੍ਣਭਾਵਂ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਰਞ੍ਞੋ ਅਕਥੇਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾ’’ਤਿ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਰਾਜਾ ਤਂ ਸਬ੍ਬਂ ਸਕਟੇਹਿ ਆਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਰਾਜਙ੍ਗਣੇ ਰਾਸਿਂ ਕਾਰੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਸ੍ਸਿਮਸ੍ਮਿਂ ਨਗਰੇ ਏਤ੍ਤਕਂ ਸੁਵਣ੍ਣਂ ਅਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਕਸ੍ਸਚਿ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਚ ਵੁਤ੍ਤੇ ਸੇਟ੍ਠਿਟ੍ਠਾਨਮਸ੍ਸ ਅਦਾਸਿ. ਸੋ ਪੁਣ੍ਣਸੇਟ੍ਠਿ ਨਾਮ ਜਾਤੋ.
ਅਪਰਮ੍ਪਿ ਵਤ੍ਥੁ – ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਰਾਜਗਹੇ ਕਾਲ਼ਵੇਲ਼ਿਯੋ ਨਾਮ ਦੁਗ੍ਗਤੋ ਅਤ੍ਥਿ. ਤਸ੍ਸ ਭਰਿਯਾ ਪਣ੍ਣਮ੍ਬਿਲਯਾਗੁਂ ਪਚਿ. ਮਹਾਕਸ੍ਸਪਤ੍ਥੇਰੋ ਨਿਰੋਧਾ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ‘‘ਕਸ੍ਸ ਸਙ੍ਗਹਂ ਕਰੋਮੀ’’ਤਿ ਆਵਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਗੇਹਦ੍ਵਾਰੇ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਸਾ ਪਤ੍ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਂ ਤਤ੍ਥ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਥੇਰਸ੍ਸ ਅਦਾਸਿ, ਥੇਰੋ ਵਿਹਾਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥੁ ਉਪਨਾਮੇਸਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਯਾਪਨਮਤ੍ਤਂ ਗਣ੍ਹਿ, ਸੇਸਂ ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਤਾਨਂ ਪਹੋਸਿ. ਕਾਲ਼ਵਲ਼ਿਯੋਪਿ ਤਂ ਠਾਨਂ ਪਤ੍ਤੋ ਚੂਲ਼ਕਂ ਲਭਿ. ਮਹਾਕਸ੍ਸਪੋ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਕਾਲ਼ਵਲ਼ਿਯਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕਂ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਇਤੋ ਸਤ੍ਤਮੇ ਦਿਵਸੇ ਸੇਟ੍ਠਿਚ੍ਛਤ੍ਤਂ ਲਭਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਕਾਲ਼ਵਲ਼ਿਯੋ ਤਂ ਕਥਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਭਰਿਯਾਯ ਆਰੋਚੇਸਿ.
ਤਦਾ ਚ ਰਾਜਾ ਨਗਰਂ ਅਨੁਸਞ੍ਚਰਨ੍ਤੋ ਬਹਿਨਗਰੇ ਜੀਵਸੂਲੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਪੁਰਿਸਂ ਅਦ੍ਦਸ. ਪੁਰਿਸੋ ਰਾਜਾਨਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਉਚ੍ਚਾਸਦ੍ਦਂ ਅਕਾਸਿ ‘‘ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਮੇ ਭੁਞ੍ਜਨਭਤ੍ਤਂ ਪਹਿਣਥ ਦੇਵਾ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ‘‘ਪੇਸੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਸਾਯਮਾਸਭਤ੍ਤੇ ਉਪਨੀਤੇ ਸਰਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਂ ਹਰਿਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥਂ ਜਾਨਾਥਾ’’ਤਿ ਆਹ, ਨਗਰੇ ਸਹਸ੍ਸਭਣ੍ਡਿਕਂ ਚਾਰੇਸੁਂ. ਤਤਿਯਵਾਰੇ ਕਾਲ਼ਵਲ਼ਿਯਸ੍ਸ ਭਰਿਯਾ ਅਗ੍ਗਹੇਸਿ. ਅਥ ਨਂ ਰਞ੍ਞੋ ਦਸ੍ਸੇਸੁਂ, ਸਾ ਪੁਰਿਸਵੇਸਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਾਵੁਧਸਨ੍ਨਦ੍ਧਾ ਭਤ੍ਤਪਾਤਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਨਗਰਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿ. ਬਹਿਨਗਰੇ ਤਾਲੇ ਅਧਿਵਤ੍ਥੋ ਦੀਘਤਾਲੋ ਨਾਮ ਯਕ੍ਖੋ ਤਂ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲੇਨ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਤਿਟ੍ਠ ਤਿਟ੍ਠ ਭਕ੍ਖੋਸਿ ਮੇ’’ਤਿ ਆਹ. ਨਾਹਂ ਤਵ ਭਕ੍ਖੋ, ਰਾਜਦੂਤੋ ਅਹਨ੍ਤਿ. ਕਤ੍ਥ ਗਚ੍ਛਸੀਤਿ. ਜੀਵਸੂਲੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਨ੍ਤਿ. ਮਮਪਿ ਏਕਂ ਸਾਸਨਂ ਹਰਿਤੁਂ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਸੀਤਿ. ਆਮ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ. ‘‘ਦੀਘਤਾਲਸ੍ਸ ਭਰਿਯਾ ਸੁਮਨਦੇਵਰਾਜਧੀਤਾ ਕਾਲ਼ੀ ਪੁਤ੍ਤਂ ਵਿਜਾਤਾ’’ਤਿ ਆਰੋਚੇਯ੍ਯਾਸਿ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਤਾਲਮੂਲੇ ਸਤ੍ਤ ਨਿਧਿਕੁਮ੍ਭਿਯੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਾ ਤ੍ਵਂ ਗਣ੍ਹੇਯ੍ਯਾਸੀਤਿ. ਸਾ ‘‘ਦੀਘਤਾਲਸ੍ਸ ਭਰਿਯਾ ਸੁਮਨਦੇਵਰਾਜਧੀਤਾ ਕਾਲ਼ੀ ਪੁਤ੍ਤਂ ਵਿਜਾਤਾ’’ਤਿ ਉਗ੍ਘੋਸੇਨ੍ਤੀ ਅਗਮਾਸਿ.
ਸੁਮਨਦੇਵੋ ਯਕ੍ਖਸਮਾਗਮੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਕੋ ਮਨੁਸ੍ਸੋ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਪਿਯਪਵਤ੍ਤਿਂ ਆਹਰਤਿ, ਪਕ੍ਕੋਸਥ ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਸਾਸਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪਸਨ੍ਨੋ ‘‘ਇਮਸ੍ਸ ਰੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਪਰਿਮਣ੍ਡਲਚ੍ਛਾਯਾਯ ਫਰਣਟ੍ਠਾਨੇ ਨਿਧਿਕੁਮ੍ਭਿਯੋ ਤੁਯ੍ਹਂ ਦਮ੍ਮੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਜੀਵਸੂਲੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨਪੁਰਿਸੋ ਭਤ੍ਤਂ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਮੁਖਪੁਞ੍ਛਨਕਾਲੇ ਇਤ੍ਥਿਫਸ੍ਸੋਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਚੂਲ਼ਾਯ ਡਂਸਿ, ਸਾ ਅਸਿਨਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚੂਲ਼ਂ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਸਨ੍ਤਿਕਂਯੇਵ ਗਤਾ. ਰਾਜਾ ਭਤ੍ਤਭੋਜਿਤਭਾਵੋ ਕਥਂ ਜਾਨਿਤਬ੍ਬੋਤਿ? ਚੂਲ਼ਸਞ੍ਞਾਯਾਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਧਨਂ ਆਹਰਾਪੇਸਿ. ਰਾਜਾ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਏਤ੍ਤਕਂ ਧਨਂ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥੀਤਿ. ਨਤ੍ਥਿ ਦੇਵਾਤਿ. ਰਾਜਾ ਤਸ੍ਸਾ ਪਤਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਨਗਰੇ ਧਨਸੇਟ੍ਠਿਂ ਅਕਾਸਿ. ਮਲ੍ਲਿਕਾਯਪਿ ਦੇਵਿਯਾ ਵਤ੍ਥੁ ਕਥੇਤਬ੍ਬਂ. ਇਮਾਨਿ ਤਾਵ ਕੁਸਲਕਮ੍ਮੇ ਵਤ੍ਥੂਨਿ.
ਨਨ੍ਦਮਾਣਵਕੋ ਪਨ ਉਪ੍ਪਲਵਣ੍ਣਾਯ ਥੇਰਿਯਾ ਵਿਪ੍ਪਟਿਪਜ੍ਜਿ, ਤਸ੍ਸ ਮਞ੍ਚਤੋ ਉਟ੍ਠਾਯ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਸ੍ਸ ਮਹਾਪਥਵੀ ਭਿਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਓਕਾਸਮਦਾਸਿ, ਤਤ੍ਥੇਵ ਮਹਾਨਰਕਂ ਪਵਿਟ੍ਠੋ. ਨਨ੍ਦੋਪਿ ਗੋਘਾਤਕੋ ਪਣ੍ਣਾਸ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਗੋਘਾਤਕਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ਭੋਜਨਕਾਲੇ ਮਂਸਂ ਅਲਭਨ੍ਤੋ ਏਕਸ੍ਸ ਜੀਵਮਾਨਕਗੋਣਸ੍ਸ ਜਿਵ੍ਹਂ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਅਙ੍ਗਾਰੇਸੁ ਪਚਾਪੇਤ੍ਵਾ ਖਾਦਿਤੁਂ ਆਰਦ੍ਧੋ. ਅਥਸ੍ਸ ਜਿਵ੍ਹਾ ਮੂਲੇ ਛਿਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਭਤ੍ਤਪਾਤਿਯਂਯੇਵ ਪਤਿਤਾ, ਸੋ ਵਿਰਵਨ੍ਤੋ ਕਾਲਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਰਯੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ. ਨਨ੍ਦੋਪਿ ਯਕ੍ਖੋ ਅਞ੍ਞੇਨ ਯਕ੍ਖੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਆਕਾਸੇਨ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਤ੍ਥੇਰਂ ਨਵੋਰੋਪਿਤੇਹਿ ਕੇਸੇਹਿ ਰਤ੍ਤਿਭਾਗੇ ਅਬ੍ਭੋਕਾਸੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸੀਸੇ ਪਹਰਿਤੁਕਾਮੋ ਇਤਰਸ੍ਸ ਯਕ੍ਖਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ਵਾਰਿਯਮਾਨੋਪਿ ਪਹਾਰਂ ਦਤ੍ਵਾ ਡਯ੍ਹਾਮਿ ਡਯ੍ਹਾਮੀਤਿ ਵਿਰਵਨ੍ਤੋ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਠਾਨੇ ਭੂਮਿਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਮਹਾਨਿਰਯੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋਤਿ ਇਮਾਨਿ ਅਕੁਸਲਕਮ੍ਮੇ ਵਤ੍ਥੂਨਿ.
ਯਂ ਪਨ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਮਰਣਸਨ੍ਤਿਕੇਪਿ ਕਤਂ ਕਮ੍ਮਂ ਭਵਨ੍ਤਰੇ ਵਿਪਾਕਂ ਦੇਤਿ, ਤਂ ਸਬ੍ਬਂ ਸਮ੍ਪਰਾਯਵੇਦਨੀਯਂ ਨਾਮ. ਤਤ੍ਥ ਯੋ ਅਪਰਿਹੀਨਸ੍ਸ ਝਾਨਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਸ੍ਸਤਿ, ਸੋ ਇਧ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤਵਿਪਾਕੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਤਸ੍ਸ ਮੂਲਭੂਤਂ ਕਮ੍ਮਂ ਨੇਵ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਵੇਦਨੀਯਂ ਨ ਸਮ੍ਪਰਾਯਵੇਦਨੀਯਨ੍ਤਿ, ਨ ਵਿਚਾਰਿਤਂ, ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਨ ਵਿਚਾਰਿਤਂ, ਸਮ੍ਪਰਾਯਵੇਦਨੀਯਮੇਵ ਪਨੇਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਪਠਮਮਗ੍ਗਾਦੀਨਂ ਭਵਨ੍ਤਰੇ ਫਲਸਮਾਪਤ੍ਤਿਵਿਪਾਕੋ, ਸੋ ਇਧ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤਗੁਣੋਤ੍ਵੇਵ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਮਗ੍ਗਕਮ੍ਮਂ ਪਨ ਪਰਿਪਕ੍ਕਵੇਦਨੀਯਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਮਗ੍ਗਚੇਤਨਾਯੇਵ ਹਿ ਸਬ੍ਬਲਹੁਂ ਫਲਦਾਯਿਕਾ ਅਨਨ੍ਤਰਫਲਤ੍ਤਾਤਿ.
੮. ਬਹੁਵੇਦਨੀਯਨ੍ਤਿ ਸਞ੍ਞਾਭਵੂਪਗਂ. ਅਪ੍ਪਵੇਦਨੀਯਨ੍ਤਿ ਅਸਞ੍ਞਾਭਵੂਪਗਂ. ਸਵੇਦਨੀਯਨ੍ਤਿ ਸਵਿਪਾਕਂ ਕਮ੍ਮਂ. ਅਵੇਦਨੀਯਨ੍ਤਿ ਅਵਿਪਾਕਂ ਕਮ੍ਮਂ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਤਿ ਇਮੇਸਂ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਵੇਦਨੀਯਾਦੀਨਂ ਕਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪਕ੍ਕਮੇਨ ਸਮ੍ਪਰਾਯਵੇਦਨੀਯਾਦਿ ਭਾਵਕਾਰਣਸ੍ਸ ਅਲਾਭੇ ਸਤਿ. ਅਫਲੋਤਿ ਨਿਪ੍ਫਲੋ ਨਿਰਤ੍ਥਕੋਤਿ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਅਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਸਾਸਨੇ ਪਯੋਗਸ੍ਸ ਅਫਲਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਪਧਾਨਚ੍ਛੇਦਕਵਾਦੋ ਨਾਮ ਦਸ੍ਸਿਤੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਸਹਧਮ੍ਮਿਕਾ ਵਾਦਾਨੁਵਾਦਾਤਿ ਪਰੇਹਿ ਵੁਤ੍ਤਕਾਰਣੇਨ ਸਕਾਰਣਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਿਗਣ੍ਠਾਨਂ ਵਾਦਾ ਚ ਅਨੁਵਾਦਾ ਚ. ਗਾਰਯ੍ਹਂ ਠਾਨਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ ਵਿਞ੍ਞੂਹਿ ਗਰਹਿਤਬ੍ਬਂ ਕਾਰਣਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ‘‘ਵਾਦਾਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਗਾਰਯ੍ਹਟ੍ਠਾਨਾ’’ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ. ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਪਰੇਹਿ ਵੁਤ੍ਤੇਨ ਕਾਰਣੇਨ ਸਕਾਰਣਾ ਨਿਗਣ੍ਠਾਨਂ ਵਾਦਂ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਤਂ ਵਾਦਂ ਸੋਸੇਨ੍ਤਾ ਮਿਲਾਪੇਨ੍ਤਾ ਦੁਕ੍ਕਟਕਮ੍ਮਕਾਰਿਨੋਤਿਆਦਯੋ ਦਸ ਗਾਰਯ੍ਹਟ੍ਠਾਨਾ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ.
੯. ਸਙ੍ਗਤਿਭਾਵਹੇਤੂਤਿ ਨਿਯਤਿਭਾਵਕਾਰਣਾ. ਪਾਪਸਙ੍ਗਤਿਕਾਤਿ ਪਾਪਨਿਯਤਿਨੋ. ਅਭਿਜਾਤਿਹੇਤੂਤਿ ਛਲ਼ਭਿਜਾਤਿਹੇਤੁ.
੧੦. ਏਵਂ ਨਿਗਣ੍ਠਾਨਂ ਉਪਕ੍ਕਮਸ੍ਸ ਅਫਲਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਸਾਸਨੇ ਉਪਕ੍ਕਮਸ੍ਸ ਵੀਰਿਯਸ੍ਸ ਚ ਸਫਲਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਕਥਞ੍ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਅਨਦ੍ਧਭੂਤਨ੍ਤਿ ਅਨਧਿਭੂਤਂ. ਦੁਕ੍ਖੇਨ ਅਨਧਿਭੂਤੋ ਨਾਮ ਮਨੁਸ੍ਸਤ੍ਤਭਾਵੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਨ ਤਂ ਅਦ੍ਧਭਾਵੇਤਿ ਨਾਭਿਭਵਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਮ੍ਪਿ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਾਯ ਦੁਕ੍ਕਰਕਾਰਿਕਾਯ ਪਯੋਜੇਨ੍ਤੋ ਦੁਕ੍ਖੇਨ ਅਦ੍ਧਭਾਵੇਤਿ ਨਾਮ. ਯੇ ਪਨ ਸਾਸਨੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਆਰਞ੍ਞਕਾ ਵਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਿਕਾਦਯੋ ਵਾ, ਤੇ ਦੁਕ੍ਖੇਨ ਨ ਅਦ੍ਧਭਾਵੇਨ੍ਤਿ ਨਾਮ. ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਸਾਸਨਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਵੀਰਿਯਂ ਸਮ੍ਮਾਵਾਯਾਮੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ.
ਥੇਰੋ ਪਨਾਹ – ਯੋ ਇਸ੍ਸਰਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ ਸਤ੍ਤਵਸ੍ਸਿਕੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਲਙ੍ਕਤਪ੍ਪਟਿਯਤ੍ਤੋ ਪਿਤੁਅਙ੍ਕੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਘਰੇ ਭਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨ ਅਨੁਮੋਦਨਾਯ ਕਰਿਯਮਾਨਾਯ ਤਿਸ੍ਸੋ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯੋ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਸਚ੍ਚੇਸੁ ਪਕਾਸਿਤੇਸੁ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਾਤਿ, ਮਾਤਾਪਿਤੂਹਿ ਵਾ ‘‘ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਸਿ ਤਾਤਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ ‘‘ਆਮ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਨ੍ਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਲਙ੍ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਾਰਂ ਨੀਤੋ ਤਚਪਞ੍ਚਕਂ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਕੇਸੇਸੁ ਓਹਾਰਿਯਮਾਨੇਸੁ ਖੁਰਗ੍ਗੇਯੇਵ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਾਤਿ, ਨਵਪਬ੍ਬਜਿਤੋ ਵਾ ਪਨ ਮਨੋਸਿਲਾਤੇਲਮਕ੍ਖਿਤੇਨ ਸੀਸੇਨ ਪੁਨਦਿਵਸੇ ਮਾਤਾਪਿਤੂਹਿ ਪੇਸਿਤਂ ਕਾਜਭਤ੍ਤਂ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਾਰੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋਵ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਾਤਿ, ਅਯਂ ਨ ਦੁਕ੍ਖੇਨ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਅਦ੍ਧਭਾਵੇਤਿ ਨਾਮ. ਅਯਂ ਪਨ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਸਕ੍ਕਾਰੋ. ਯੋ ਦਾਸਿਕੁਚ੍ਛਿਯਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਰਜਤਮੁਦ੍ਦਿਕਮ੍ਪਿ ਪਿਲ਼ਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਗੋਰਕਪਿਯਙ੍ਗੁਮਤ੍ਤੇਨਾਪਿ ਸਰੀਰਂ ਵਿਲਿਮ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਪਬ੍ਬਾਜੇਥ ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਨੀਤੋ ਖੁਰਗ੍ਗੇ ਵਾ ਪੁਨਦਿਵਸੇ ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਾਤਿ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਨ ਅਨਦ੍ਧਭੂਤਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਦੁਕ੍ਖੇਨ ਅਦ੍ਧਭਾਵੇਤਿ ਨਾਮ.
ਧਮ੍ਮਿਕਂ ਸੁਖਂ ਨਾਮ ਸਙ੍ਘਤੋ ਵਾ ਗਣਤੋ ਵਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਚਤੁਪਚ੍ਚਯਸੁਖਂ. ਅਨਧਿਮੁਚ੍ਛਿਤੋਤਿ ਤਣ੍ਹਾਮੁਚ੍ਛਨਾਯ ਅਮੁਚ੍ਛਿਤੋ. ਧਮ੍ਮਿਕਞ੍ਹਿ ਸੁਖਂ ਨ ਪਰਿਚ੍ਚਜਾਮੀਤਿ ਨ ਤਤ੍ਥ ਗੇਧੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ. ਸਙ੍ਘਤੋ ਹਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਸਲਾਕਭਤ੍ਤਂ ਵਾ ਵਸ੍ਸਾਵਾਸਿਕਂ ਵਾ ‘‘ਇਦਮਤ੍ਥਂ ਏਤ’’ਨ੍ਤਿ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੋ ਪਤ੍ਤਨ੍ਤਰੇ ਪਦੁਮਂ ਵਿਯ ਸੀਲਸਮਾਧਿਵਿਪਸ੍ਸਨਾਮਗ੍ਗਫਲੇਹਿ ਵਡ੍ਢਤਿ. ਇਮਸ੍ਸਾਤਿ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਮੂਲਭੂਤਸ੍ਸ. ਦੁਕ੍ਖਨਿਦਾਨਸ੍ਸਾਤਿ ਤਣ੍ਹਾਯ. ਸਾ ਹਿ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਨਿਦਾਨਂ. ਸਙ੍ਖਾਰਂ ਪਦਹਤੋਤਿ ਸਮ੍ਪਯੋਗਵੀਰਿਯਂ ਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਵਿਰਾਗੋ ਹੋਤੀਤਿ ਮਗ੍ਗੇਨ ਵਿਰਾਗੋ ਹੋਤਿ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ ‘‘ਸਙ੍ਖਾਰਪਧਾਨੇਨ ਮੇ ਇਮਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਖਨਿਦਾਨਸ੍ਸ ਵਿਰਾਗੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਪਜਾਨਾਤੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸੁਖਾਪਟਿਪਦਾ ਖਿਪ੍ਪਾਭਿਞ੍ਞਾ ਕਥਿਤਾ. ਦੁਤਿਯਵਾਰੇਨ ਤਸ੍ਸ ਸਮ੍ਪਯੋਗਵੀਰਿਯਸ੍ਸ ਮਜ੍ਝਤ੍ਤਤਾਕਾਰੋ ਕਥਿਤੋ. ਸੋ ਯਸ੍ਸ ਹਿ ਖ੍ਵਾਸ੍ਸਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਯਂ ਸਙ੍ਖੇਪਤ੍ਥੋ – ਸੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਯਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਖਨਿਦਾਨਸ੍ਸ ਸਙ੍ਖਾਰਪਧਾਨੇਨ ਵਿਰਾਗੋ ਹੋਤਿ, ਸਙ੍ਖਾਰਂ ਤਤ੍ਥ ਪਦਹਤਿ, ਮਗ੍ਗਪਧਾਨੇਨ ਪਦਹਤਿ. ਯਸ੍ਸ ਪਨ ਦੁਕ੍ਖਨਿਦਾਨਸ੍ਸ ਅਜ੍ਝੁਪੇਕ੍ਖਤੋ ਉਪੇਕ੍ਖਂ ਭਾਵੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਰਾਗੋ ਹੋਤਿ, ਉਪੇਕ੍ਖਂ ਤਤ੍ਥ ਭਾਵੇਤਿ, ਮਗ੍ਗਭਾਵਨਾਯ ਭਾਵੇਤਿ. ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਤਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ.
੧੧. ਪਟਿਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤੋਤਿ ਛਨ੍ਦਰਾਗੇਨ ਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤੋ. ਤਿਬ੍ਬਚ੍ਛਨ੍ਦੋਤਿ ਬਹਲਚ੍ਛਨ੍ਦੋ. ਤਿਬ੍ਬਾਪੇਕ੍ਖੋਤਿ ਬਹਲਪਤ੍ਥਨੋ. ਸਨ੍ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਏਕਤੋ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿਂ. ਸਞ੍ਜਗ੍ਘਨ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਮਹਾਹਸਿਤਂ ਹਸਮਾਨਂ. ਸਂਹਸਨ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਸਿਤਂ ਕੁਰੁਮਾਨਂ.
ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਇਦਂ ਓਪਮ੍ਮਵਿਭਾਵਨਂ – ਏਕੋ ਹਿ ਪੁਰਿਸੋ ਏਕਿਸ੍ਸਾ ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਸਾਰਤ੍ਤੋ ਘਾਸਚ੍ਛਾਦਨਮਾਲਾਲਙ੍ਕਾਰਾਦੀਨਿ ਦਤ੍ਵਾ ਘਰੇ ਵਾਸੇਤਿ. ਸਾ ਤਂ ਅਤਿਚਰਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਸੇਵਤਿ. ਸੋ ‘‘ਨੂਨ ਅਹਂ ਅਸ੍ਸਾ ਅਨੁਰੂਪਂ ਸਕ੍ਕਾਰਂ ਨ ਕਰੋਮੀ’’ਤਿ ਸਕ੍ਕਾਰਂ ਵਡ੍ਢੇਸਿ. ਸਾ ਭਿਯ੍ਯੋਸੋਮਤ੍ਤਾਯ ਅਤਿਚਰਤਿਯੇਵ. ਸੋ – ‘‘ਅਯਂ ਸਕ੍ਕਰਿਯਮਾਨਾਪਿ ਅਤਿਚਰਤੇਵ, ਘਰੇ ਮੇ ਵਸਮਾਨਾ ਅਨਤ੍ਥਮ੍ਪਿ ਕਰੇਯ੍ਯ, ਨੀਹਰਾਮਿ ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਪਰਿਸਮਜ੍ਝੇ ਅਲਂਵਚਨੀਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਾ ਪੁਨ ਗੇਹਂ ਪਾਵਿਸੀ’’ਤਿ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸਿ. ਸਾ ਕੇਨਚਿ ਉਪਾਯੇਨ ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਨ੍ਥਵਂ ਕਾਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੀ ਨਟਨਚ੍ਚਕਾਦੀਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਵਿਚਰਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਨੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਦੋਮਨਸ੍ਸਂ, ਸੋਮਨਸ੍ਸਂ ਪਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਸਾਰਤ੍ਤਕਾਲੋ ਵਿਯ ਇਮਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਆਲਯੋ. ਘਾਸਚ੍ਛਾਦਨਾਦੀਨਿ ਦਤ੍ਵਾ ਘਰੇ ਵਸਾਪਨਕਾਲੋ ਵਿਯ ਅਤ੍ਤਭਾਵਸ੍ਸ ਪਟਿਜਗ੍ਗਨਕਾਲੋ. ਤਸ੍ਸਾ ਅਤਿਚਰਣਕਾਲੋ ਵਿਯ ਜਗ੍ਗਿਯਮਾਨਸ੍ਸੇਵ ਅਤ੍ਤਭਾਵਸ੍ਸ ਪਿਤ੍ਤਪਕੋਪਾਦੀਨਂ ਵਸੇਨ ਸਾਬਾਧਤਾ. ‘‘ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਨੁਰੂਪਂ ਸਕ੍ਕਾਰਂ ਅਲਭਨ੍ਤੀ ਅਤਿਚਰਤੀ’’ਤਿ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਸਕ੍ਕਾਰਵਡ੍ਢਨਂ ਵਿਯ ‘‘ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਅਲਭਨ੍ਤੋ ਏਵਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਭੇਸਜ੍ਜਕਰਣਕਾਲੋ. ਸਕ੍ਕਾਰੇ ਵਡ੍ਢਿਤੇਪਿ ਪੁਨ ਅਤਿਚਰਣਂ ਵਿਯ ਪਿਤ੍ਤਾਦੀਸੁ ਏਕਸ੍ਸ ਭੇਸਜ੍ਜੇ ਕਰਿਯਮਾਨੇ ਸੇਸਾਨਂ ਪਕੋਪਵਸੇਨ ਪੁਨ ਸਾਬਾਧਤਾ. ਪਰਿਸਮਜ੍ਝੇ ਅਲਂਵਚਨੀਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਗੇਹਾ ਨਿਕ੍ਕਡ੍ਢਨਂ ਵਿਯ ‘‘ਇਦਾਨਿ ਤੇ ਨਾਹਂ ਦਾਸੋ ਨ ਕਮ੍ਮਕਰੋ, ਅਨਮਤਗ੍ਗੇ ਸਂਸਾਰੇ ਤਂਯੇਵ ਉਪਟ੍ਠਹਨ੍ਤੋ ਵਿਚਰਿਂ, ਕੋ ਮੇ ਤਯਾ ਅਤ੍ਥੋ, ਛਿਜ੍ਜ ਵਾ ਭਿਜ੍ਜ ਵਾ’’ਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਨਪੇਕ੍ਖਤਂ ਆਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵੀਰਿਯਂ ਥਿਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਮਗ੍ਗੇਨ ਕਿਲੇਸਸਮੁਗ੍ਘਾਤਨਂ. ਨਟਨਚ੍ਚਕਾਦੀਹਿ ਨਚ੍ਚਮਾਨਂ ਵਿਚਰਨ੍ਤਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਯਥਾ ਤਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਦੋਮਨਸ੍ਸਂ ਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਸੋਮਨਸ੍ਸਮੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਇਮਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਿਤ੍ਤਪਕੋਪਾਦੀਨਂ ਵਸੇਨ ਆਬਾਧਿਕਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਦੋਮਨਸ੍ਸਂ ਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ‘‘ਮੁਚ੍ਚਿਸ੍ਸਾਮਿ ਵਤ ਖਨ੍ਧਪਰਿਹਾਰਦੁਕ੍ਖਤੋ’’ਤਿ ਸੋਮਨਸ੍ਸਮੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ. ਅਯਂ ਪਨ ਉਪਮਾ ‘‘ਪਟਿਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਦੋਮਨਸ੍ਸਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਅਪ੍ਪਟਿਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਨਤ੍ਥੇਤਨ੍ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਛਨ੍ਦਰਾਗਂ ਪਜਹਤਿ, ਏਵਮਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਙ੍ਖਾਰਂ ਵਾ ਪਦਹਨ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪੇਕ੍ਖਂ ਵਾ ਭਾਵੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਖਨਿਦਾਨਂ ਪਹੀਯਤਿ, ਨੋ ਅਞ੍ਞਥਾਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਤਦੁਭਯਂ ਸਮ੍ਪਾਦੇਨ੍ਤੋ ਦੁਕ੍ਖਨਿਦਾਨਂ ਪਜਹਤੀ’’ਤਿ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਵਿਭਾਵੇਤੁਂ ਆਗਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
੧੨. ਯਥਾ ਸੁਖਂ ਖੋ ਮੇ ਵਿਹਰਤੋਤਿ ਯੇਨ ਸੁਖੇਨ ਵਿਹਰਿਤੁਂ ਇਚ੍ਛਾਮਿ ਤੇਨ, ਮੇ ਵਿਹਰਤੋ. ਪਦਹਤੋਤਿ ਪੇਸੇਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਯਸ੍ਸ ਸੁਖਾ ਪਟਿਪਦਾ ਅਸਪ੍ਪਾਯਾ, ਸੁਖੁਮਚੀਵਰਾਨਿ ਧਾਰੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਪਾਸਾਦਿਕੇ ਸੇਨਾਸਨੇ ਵਸਨ੍ਤਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਕ੍ਖਿਪਤਿ, ਦੁਕ੍ਖਾ ਪਟਿਪਦਾ ਸਪ੍ਪਾਯਾ, ਛਿਨ੍ਨਭਿਨ੍ਨਾਨਿ ਥੂਲਚੀਵਰਾਨਿ ਧਾਰੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਸੁਸਾਨਰੁਕ੍ਖਮੂਲਾਦੀਸੁ ਵਸਨ੍ਤਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਏਕਗ੍ਗਂ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਏਵਮੇਵ ਖੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਇਦਂ ਓਪਮ੍ਮਸਂਸਨ੍ਦਨਂ, ਉਸੁਕਾਰੋ ਵਿਯ ਹਿ ਜਾਤਿਜਰਾਮਰਣਭੀਤੋ ਯੋਗੀ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ, ਵਙ੍ਕਕੁਟਿਲਜਿਮ੍ਹਤੇਜਨਂ ਵਿਯ ਵਙ੍ਕਕੁਟਿਲਜਿਮ੍ਹਚਿਤ੍ਤਂ, ਦ੍ਵੇ ਅਲਾਤਾ ਵਿਯ ਕਾਯਿਕਚੇਤਸਿਕਵੀਰਿਯਂ, ਤੇਜਨਂ ਉਜੁਂ ਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਸ ਕਞ੍ਜਿਕਤੇਲਂ ਵਿਯ ਸਦ੍ਧਾ, ਨਮਨਦਣ੍ਡਕੋ ਵਿਯ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਮਗ੍ਗੋ, ਉਸ੍ਸੁਕਾਰਸ੍ਸ ਵਙ੍ਕਕੁਟਿਲਜਿਮ੍ਹਤੇਜਨਂ ਕਞ੍ਜਿਕਤੇਲੇਨ ਸਿਨੇਹੇਤ੍ਵਾ ਅਲਾਤੇਸੁ ਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਨਮਨਦਣ੍ਡਕੇਨ ਉਜੁਕਰਣਂ ਵਿਯ ਇਮਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਵਙ੍ਕਕੁਟਿਲਜਿਮ੍ਹਚਿਤ੍ਤਂ ਸਦ੍ਧਾਯ ਸਿਨੇਹੇਤ੍ਵਾ ਕਾਯਿਕਚੇਤਸਿਕਵੀਰਿਯੇਨ ਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਮਗ੍ਗੇਨ ਉਜੁਕਰਣਂ, ਉਸੁਕਾਰਸ੍ਸੇਵ ਏਵਂ ਉਜੁਕਤੇਨ ਤੇਜਨੇਨ ਸਪਤ੍ਤਂ ਵਿਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਅਨੁਭਵਨਂ ਵਿਯ ਇਮਸ੍ਸ ਯੋਗਿਨੋ ਤਥਾ ਉਜੁਕਤੇਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਕਿਲੇਸਗਣਂ ਵਿਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਪਾਸਾਦਿਕੇ ਸੇਨਾਸਨੇ ਨਿਰੋਧਵਰਤਲਗਤਸ੍ਸ ਫਲਸਮਾਪਤ੍ਤਿਸੁਖਾਨੁਭਵਨਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਇਧ ਤਥਾਗਤੋ ਸੁਖਾਪਟਿਪਦਾਖਿਪ੍ਪਾਭਿਞ੍ਞਭਿਕ੍ਖੁਨੋ, ਦੁਕ੍ਖਾਪਟਿਪਦਾਦਨ੍ਧਾਭਿਞ੍ਞਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਚ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯੋ ਕਥਿਤਾ, ਇਤਰੇਸਂ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਨ ਕਥਿਤਾ, ਤਾ ਕਥੇਤੁਂ ਇਮਂ ਦੇਸਨਂ ਆਰਭਿ. ਇਮਾਸੁ ਵਾ ਦ੍ਵੀਸੁ ਕਥਿਤਾਸੁ ਇਤਰਾਪਿ ਕਥਿਤਾਵ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਆਗਮਨੀਯਪਟਿਪਦਾ ਪਨ ਨ ਕਥਿਤਾ, ਤਂ ਕਥੇਤੁਂ ਇਮਂ ਦੇਸਨਂ ਆਰਭਿ. ਸਹਾਗਮਨੀਯਾਪਿ ਵਾ ਪਟਿਪਦਾ ਕਥਿਤਾਵ, ਅਦਸ੍ਸਿਤਂ ਪਨ ਏਕਂ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਏਕਸ੍ਸ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਨਿਕ੍ਖਮਨਦੇਸਨਂ ਅਰਹਤ੍ਤੇਨ ਵਿਨਿਵਟ੍ਟੇਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਇਮਂ ਦੇਸਨਂ ਆਰਭਿ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਉਤ੍ਤਾਨਮੇਵਾਤਿ.
ਪਪਞ੍ਚਸੂਦਨਿਯਾ ਮਜ੍ਝਿਮਨਿਕਾਯਟ੍ਠਕਥਾਯ
ਦੇਵਦਹਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੨. ਪਞ੍ਚਤ੍ਤਯਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੨੧. ਏਵਂ ਮੇ ਸੁਤਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਚਤ੍ਤਯਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਏਕੇਤਿ ਏਕਚ੍ਚੇ. ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਤਿ ਪਰਿਬ੍ਬਜੁਪਗਤਭਾਵੇਨ ਸਮਣਾ ਜਾਤਿਯਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ, ਲੋਕੇਨ ਵਾ ਸਮਣਾਤਿ ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਤਿ ਚ ਏਵਂ ਸਮ੍ਮਤਾ. ਅਪਰਨ੍ਤਂ ਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਵਿਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੀਤਿ ਅਪਰਨ੍ਤਕਪ੍ਪਿਕਾ. ਅਪਰਨ੍ਤਕਪ੍ਪੋ ਵਾ ਏਤੇਸਂ ਅਤ੍ਥੀਤਿਪਿ ਅਪਰਨ੍ਤਕਪ੍ਪਿਕਾ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਅਨ੍ਤੋਤਿ ‘‘ਸਕ੍ਕਾਯੋ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਏਕੋ ਅਨ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਅ. ਨਿ. ੬.੬੧) ਵਿਯ ਇਧ ਕੋਟ੍ਠਾਸੋ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ. ਕਪ੍ਪੋਤਿ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਯੋ. ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ ‘‘ਕਪ੍ਪੋਤਿ ਉਦ੍ਦਾਨਤੋ ਦ੍ਵੇ ਕਪ੍ਪਾ ਤਣ੍ਹਾਕਪ੍ਪੋ ਚ ਦਿਟ੍ਠਿਕਪ੍ਪੋ ਚਾ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਵਸੇਨ ਅਨਾਗਤਂ ਖਨ੍ਧਕੋਟ੍ਠਾਸਂ ਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤਾਤਿ ਅਪਰਨ੍ਤਕਪ੍ਪਿਕਾਤਿ ਏਵਮੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਤੇਸਂ ਏਵਂ ਅਪਰਨ੍ਤਂ ਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤਾਨਂ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਵਸੇਨ ਅਪਰਨ੍ਤਮੇਵ ਅਨੁਗਤਾ ਦਿਟ੍ਠੀਤਿ ਅਪਰਨ੍ਤਾਨੁਦਿਟ੍ਠਿਨੋ. ਤੇ ਏਵਂਦਿਟ੍ਠਿਨੋ ਤਂ ਅਪਰਨ੍ਤਂ ਆਰਬ੍ਭ ਆਗਮ੍ਮ ਪਟਿਚ੍ਚ ਅਞ੍ਞਮ੍ਪਿ ਜਨਂ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਿਕਂ ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਾਨਿ ਅਧਿਵੁਤ੍ਤਿਪਦਾਨਿ ਅਭਿਵਦਨ੍ਤਿ. ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਾਨੀਤਿ ਅਨੇਕਵਿਧਾਨਿ. ਅਧਿਵੁਤ੍ਤਿਪਦਾਨੀਤਿ ਅਧਿਵਚਨਪਦਾਨਿ. ਅਥ ਵਾ ਭੂਤਮਤ੍ਥਂ ਅਧਿਭਵਿਤ੍ਵਾ ਯਥਾਸਭਾਵਤੋ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵਤ੍ਤਨਤੋ ਅਧਿਵੁਤ੍ਤਿਯੋਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਯੋ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ, ਅਧਿਵੁਤ੍ਤੀਨਂ ਪਦਾਨਿ ਅਧਿਵੁਤ੍ਤਿਪਦਾਨਿ, ਦਿਟ੍ਠਿਦੀਪਕਾਨਿ ਵਚਨਾਨੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਸਞ੍ਞੀਤਿ ਸਞ੍ਞਾਸਮਙ੍ਗੀ. ਅਰੋਗੋਤਿ ਨਿਚ੍ਚੋ. ਇਤ੍ਥੇਕੇਤਿ ਇਤ੍ਥਂ ਏਕੇ, ਏਵਮੇਕੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਮਿਨਾ ਸੋਲ਼ਸ ਸਞ੍ਞੀਵਾਦਾ ਕਥਿਤਾ, ਅਸਞ੍ਞੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਟ੍ਠ ਅਸਞ੍ਞੀਵਾਦਾ, ਨੇਵਸਞ੍ਞੀਨਾਸਞ੍ਞੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਟ੍ਠ ਨੇਵਸਞ੍ਞੀਨਾਸਞ੍ਞੀਵਾਦਾ, ਸਤੋ ਵਾ ਪਨ ਸਤ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸਤ੍ਤ ਉਚ੍ਛੇਦਵਾਦਾ. ਤਤ੍ਥ ਸਤੋਤਿ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸ੍ਸ. ਉਚ੍ਛੇਦਨ੍ਤਿ ਉਪਚ੍ਛੇਦਂ. ਵਿਨਾਸਨ੍ਤਿ ਅਦਸ੍ਸਨਂ. ਵਿਭਵਨ੍ਤਿ ਭਵਵਿਗਮਂ. ਸਬ੍ਬਾਨੇਤਾਨਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਵੇਵਚਨਾਨੇਵ. ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਵਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਞ੍ਚ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਨਿਬ੍ਬਾਨਵਾਦਾ ਕਥਿਤਾ. ਤਤ੍ਥ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮੋਤਿ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਧਮ੍ਮੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਪਟਿਲਦ੍ਧਅਤ੍ਤਭਾਵਸ੍ਸੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮੇ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਨਿਬ੍ਬਾਨਂ, ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਦੁਕ੍ਖਵੂਪਸਮਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਨ੍ਤਂ ਵਾਤਿ ਸਞ੍ਞੀਤਿਆਦਿਵਸੇਨ ਤੀਹਾਕਾਰੇਹਿ ਸਨ੍ਤਂ. ਤੀਣਿ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਸਞ੍ਞੀ ਅਤ੍ਤਾਤਿਆਦੀਨਿ ਸਨ੍ਤਅਤ੍ਤਵਸੇਨ ਏਕਂ, ਇਤਰਾਨਿ ਦ੍ਵੇਤਿ ਏਵਂ ਤੀਣਿ.
੨੨. ਰੂਪਿਂ ਵਾਤਿ ਕਰਜਰੂਪੇਨ ਵਾ ਕਸਿਣਰੂਪੇਨ ਵਾ ਰੂਪਿਂ. ਤਤ੍ਥ ਲਾਭੀ ਕਸਿਣਰੂਪਂ ਅਤ੍ਤਾਤਿ ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਤਕ੍ਕੀ ਉਭੋਪਿ ਰੂਪਾਨਿ ਗਣ੍ਹਾਤਿਯੇਵ. ਅਰੂਪਿਨ੍ਤਿ ਅਰੂਪਸਮਾਪਤ੍ਤਿਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਵਾ, ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸਞ੍ਞਾਕ੍ਖਨ੍ਧਂ ਸੇਸਅਰੂਪਧਮ੍ਮੇ ਵਾ ਅਤ੍ਤਾਤਿ ਪਞ੍ਞਪੇਨ੍ਤਾ ਲਾਭਿਨੋਪਿ ਤਕ੍ਕਿਕਾਪਿ ਏਵਂ ਪਞ੍ਞਪੇਨ੍ਤਿ. ਤਤਿਯਦਿਟ੍ਠਿ ਪਨ ਮਿਸ੍ਸਕਗਾਹਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਾ, ਚਤੁਤ੍ਥਾ ਤਕ੍ਕਗਾਹੇਨੇਵ. ਦੁਤਿਯਚਤੁਕ੍ਕੇ ਪਠਮਦਿਟ੍ਠਿ ਸਮਾਪਨ੍ਨਕਵਾਰੇਨ ਕਥਿਤਾ, ਦੁਤਿਯਦਿਟ੍ਠਿ ਅਸਮਾਪਨ੍ਨਕਵਾਰੇਨ, ਤਤਿਯਦਿਟ੍ਠਿ ਸੁਪ੍ਪਮਤ੍ਤੇਨ ਵਾ ਸਰਾਵਮਤ੍ਤੇਨ ਵਾ ਕਸਿਣਪਰਿਕਮ੍ਮਵਸੇਨ, ਚਤੁਤ੍ਥਦਿਟ੍ਠਿ ਵਿਪੁਲਕਸਿਣਵਸੇਨ ਕਥਿਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
ਏਤਂ ਵਾ ਪਨੇਕੇਸਂ ਉਪਾਤਿਵਤ੍ਤਤਨ੍ਤਿ ਸਞ੍ਞੀਤਿਪਦੇਨ ਸਙ੍ਖੇਪਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ ਸਞ੍ਞਾਸਤ੍ਤਕਂ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਪਰੇ ਅਟ੍ਠਕਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਤਦੁਭਯਂ ਪਰਤੋ ਆਵਿਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਅਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖੇਪਤ੍ਥੋ – ਕੇਚਿ ਹਿ ਏਤਾ ਸਤ੍ਤ ਵਾ ਅਟ੍ਠ ਵਾ ਸਞ੍ਞਾ ਸਮਤਿਕ੍ਕਮਿਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ, ਕੇਚਿ ਪਨ ਨ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਯੇ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ, ਤੇਵ ਗਹਿਤਾ. ਤੇਸਂ ਪਨ ਏਕੇਸਂ ਉਪਾਤਿਵਤ੍ਤਤਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਾਨਂ ਯਥਾਪਿ ਨਾਮ ਗਙ੍ਗਂ ਉਤ੍ਤਿਣ੍ਣੇਸੁ ਮਨੁਸ੍ਸੇਸੁ ਏਕੋ ਦੀਘਵਾਪਿਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯ, ਏਕੋ ਤਤੋ ਪਰਂ ਮਹਾਗਾਮਂ; ਏਵਮੇਵ ਏਕੇ ਵਿਞ੍ਞਾਣਞ੍ਚਾਯਤਨਂ ਅਪ੍ਪਮਾਣਂ ਆਨੇਞ੍ਜਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ, ਏਕੇ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਵਿਞ੍ਞਾਣਞ੍ਚਾਯਤਨਂ ਤਾਵ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਕਸਿਣਮੇਕੇਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਰਤੋ ‘‘ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਮੇਕੇ’’ਤਿ ਵਕ੍ਖਤਿ. ਤਯਿਦਨ੍ਤਿ ਤਂ ਇਦਂ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਞ੍ਚ ਦਿਟ੍ਠਿਪਚ੍ਚਯਞ੍ਚ ਦਿਟ੍ਠਾਰਮ੍ਮਣਞ੍ਚ. ਤਥਾਗਤੋ ਅਭਿਜਾਨਾਤੀਤਿ. ਇਮਿਨਾ ਪਚ੍ਚਯੇਨ ਇਦਂ ਨਾਮ ਦਸ੍ਸਨਂ ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਅਭਿਵਿਸਿਟ੍ਠੇਨ ਞਾਣੇਨ ਜਾਨਾਤਿ.
ਇਦਾਨਿ ਤਦੇਵ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ੍ਤੋ ਯੇ ਖੋ ਤੇ ਭੋਨ੍ਤੋਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਯਾ ਵਾ ਪਨ ਏਤਾਸਂ ਸਞ੍ਞਾਨਨ੍ਤਿ ਯਾ ਵਾ ਪਨ ਏਤਾਸਂ ‘‘ਯਦਿ ਰੂਪਸਞ੍ਞਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਸਞ੍ਞਾਨਂ. ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾਤਿ ਨਿਰੁਪਕ੍ਕਿਲੇਸਾ. ਪਰਮਾਤਿ ਉਤ੍ਤਮਾ. ਅਗ੍ਗਾਤਿ ਸੇਟ੍ਠਾ. ਅਨੁਤ੍ਤਰਿਯਾ ਅਕ੍ਖਾਯਤੀਤਿ ਅਸਦਿਸਾ ਕਥੀਯਤਿ. ਯਦਿ ਰੂਪਸਞ੍ਞਾਨਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਚਤਸ੍ਸੋ ਰੂਪਾਵਚਰਸਞ੍ਞਾ ਕਥਿਤਾ. ਯਦਿ ਅਰੂਪਸਞ੍ਞਾਨਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਆਕਾਸਾਨਞ੍ਚਾਯਤਨਵਿਞ੍ਞਾਣਞ੍ਚਾਯਤਨਸਞ੍ਞਾ. ਇਤਰੇਹਿ ਪਨ ਦ੍ਵੀਹਿ ਪਦੇਹਿ ਸਮਾਪਨ੍ਨਕਵਾਰੋ ਚ ਅਸਮਾਪਨ੍ਨਕਵਾਰੋ ਚ ਕਥਿਤੋਤਿ ਏਵਮੇਤਾ ਕੋਟ੍ਠਾਸਤੋ ਅਟ੍ਠ, ਅਤ੍ਥਤੋ ਪਨ ਸਤ੍ਤ ਸਞ੍ਞਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਸਮਾਪਨ੍ਨਕਵਾਰੋ ਹਿ ਪੁਰਿਮਾਹਿ ਛਹਿਸਙ੍ਗਹਿਤੋਯੇਵ. ਤਯਿਦਂ ਸਙ੍ਖਤਨ੍ਤਿ ਤਂ ਇਦਂ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਸਞ੍ਞਾਗਤਂ ਸਦ੍ਧਿਂ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤੇਨ ਸਙ੍ਖਤਂ ਪਚ੍ਚਯੇਹਿ ਸਮਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਕਤਂ. ਓਲ਼ਾਰਿਕਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਖਤਤ੍ਤਾਵ ਓਲ਼ਾਰਿਕਂ. ਅਤ੍ਥਿ ਖੋ ਪਨ ਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਨਿਰੋਧੋਤਿ ਏਤੇਸਂ ਪਨ ਸਙ੍ਖਤਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਨਂ ਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਨਿਰੋਧਸਙ੍ਖਾਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥਿ. ਅਤ੍ਥੇਤਨ੍ਤਿ ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾਤਿ ਤਂ ਖੋ ਪਨ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਏਤ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ. ਤਸ੍ਸ ਨਿਸ੍ਸਰਣਦਸ੍ਸਾਵੀਤਿ ਤਸ੍ਸ ਸਙ੍ਖਤਸ੍ਸ ਨਿਸ੍ਸਰਣਦਸ੍ਸੀ ਨਿਬ੍ਬਾਨਦਸ੍ਸੀ. ਤਥਾਗਤੋ ਤਦੁਪਾਤਿਵਤ੍ਤੋਤਿ ਤਂ ਸਙ੍ਖਤਂ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤੋ ਸਮਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
੨੩. ਤਤ੍ਰਾਤਿ ਤੇਸੁ ਅਟ੍ਠਸੁ ਅਸਞ੍ਞੀਵਾਦੇਸੁ. ਰੂਪਿਂ ਵਾਤਿਆਦੀਨਿ ਸਞ੍ਞੀਵਾਦੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਅਯਞ੍ਚ ਯਸ੍ਮਾ ਅਸਞ੍ਞੀਵਾਦੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਇਧ ਦੁਤਿਯਚਤੁਕ੍ਕਂ ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਟਿਕ੍ਕੋਸਨ੍ਤੀਤਿ ਪਟਿਬਾਹਨ੍ਤਿ ਪਟਿਸੇਧੇਨ੍ਤਿ. ਸਞ੍ਞਾ ਰੋਗੋਤਿਆਦੀਸੁ ਆਬਾਧਟ੍ਠੇਨ ਰੋਗੋ, ਸਦੋਸਟ੍ਠੇਨ ਗਣ੍ਡੋ, ਅਨੁਪਵਿਟ੍ਠਟ੍ਠੇਨ ਸਲ੍ਲਂ. ਆਗਤਿਂ ਵਾ ਗਤਿਂ ਵਾਤਿਆਦੀਸੁ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਸੇਨ ਆਗਤਿਂ, ਚੁਤਿਵਸੇਨ ਗਤਿਂ, ਚਵਨਵਸੇਨ ਚੁਤਿਂ, ਉਪਪਜ੍ਜਨਵਸੇਨ ਉਪਪਤ੍ਤਿਂ, ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਅਪਰਾਪਰਂ ਵਡ੍ਢਨਵਸੇਨ ਵੁਡ੍ਢਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ. ਕਾਮਞ੍ਚ ਚਤੁਵੋਕਾਰਭਵੇ ਰੂਪਂ ਵਿਨਾਪਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥਿ, ਸੇਸੇ ਪਨ ਤਯੋ ਖਨ੍ਧੇ ਵਿਨਾ ਨਤ੍ਥਿ. ਅਯਂ ਪਨ ਪਞ੍ਹੋ ਪਞ੍ਚਵੋਕਾਰਭਵਵਸੇਨ ਕਥਿਤੋ. ਪਞ੍ਚਵੋਕਾਰੇ ਹਿ ਏਤ੍ਤਕੇ ਖਨ੍ਧੇ ਵਿਨਾ ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਵਿਤਣ੍ਡਵਾਦੀ ਪਨੇਤ੍ਥ ‘‘ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਰੂਪਾਤਿਆਦਿਵਚਨਤੋ ਅਰੂਪਭਵੇਪਿ ਰੂਪਂ, ਅਸਞ੍ਞਾਭਵੇ ਚ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਥਾ ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਨ੍ਨਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਵਦਤਿ. ਸੋ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ – ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਚ੍ਛਾਯਾਯ ਚੇ ਅਤ੍ਥਂ ਪਟਿਬਾਹਸਿ, ਆਗਤਿਂ ਵਾਤਿਆਦਿਵਚਨਤੋ ਤਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਪਕ੍ਖਿਦ੍ਵਿਪਦਚਤੁਪ੍ਪਦਾ ਵਿਯ ਉਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾਪਿ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਪਦਸਾਪਿ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਗੋਵਿਸਾਣਵਲ੍ਲਿਆਦੀਨਿ ਵਿਯ ਚ ਵਡ੍ਢਤੀਤਿ ਆਪਜ੍ਜਤਿ. ਯੇ ਚ ਭਗਵਤਾ ਅਨੇਕਸਤੇਸੁ ਸੁਤ੍ਤੇਸੁ ਤਯੋ ਭਵਾ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤੇ ਅਰੂਪਭਵਸ੍ਸ ਅਭਾਵਾ ਦ੍ਵੇਵ ਆਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਮਾ ਏਵਂ ਅਵਚ, ਯਥਾ ਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਥਂ ਧਾਰੇਹੀਤਿ.
੨੪. ਤਤ੍ਰਾਤਿ ਅਟ੍ਠਸੁ ਨੇਵਸਞ੍ਞੀਨਾਸਞ੍ਞੀਵਾਦੇਸੁ ਭੁਮ੍ਮਂ. ਇਧਾਪਿ ਰੂਪਿਂ ਵਾਤਿਆਦੀਨਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਅਸਞ੍ਞਾ ਸਮ੍ਮੋਹੋਤਿ ਨਿਸ੍ਸਞ੍ਞਭਾਵੋ ਨਾਮੇਸ ਸਮ੍ਮੋਹਟ੍ਠਾਨਂ. ਯੋ ਹਿ ਕਿਞ੍ਚਿ ਨ ਜਾਨਾਤਿ, ਤਂ ਅਸਞ੍ਞੀ ਏਸੋਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਦਿਟ੍ਠਸੁਤਮੁਤਵਿਞ੍ਞਾਤਬ੍ਬਸਙ੍ਖਾਰਮਤ੍ਤੇਨਾਤਿ ਦਿਟ੍ਠਵਿਞ੍ਞਾਤਬ੍ਬਮਤ੍ਤੇਨ ਸੁਤਵਿਞ੍ਞਾਤਬ੍ਬਮਤ੍ਤੇਨ ਮੁਤਵਿਞ੍ਞਾਤਬ੍ਬਮਤ੍ਤੇਨ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਵਿਜਾਨਾਤੀਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਤਬ੍ਬਂ, ਦਿਟ੍ਠਸੁਤਮੁਤਵਿਞ੍ਞਾਤਬ੍ਬਮਤ੍ਤੇਨ ਪਞ੍ਚਦ੍ਵਾਰਿਕਸਞ੍ਞਾਪਵਤ੍ਤਿਮਤ੍ਤੇਨਾਤਿ ਅਯਞ੍ਹਿ ਏਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਙ੍ਖਾਰਮਤ੍ਤੇਨਾਤਿ ਓਲ਼ਾਰਿਕਸਙ੍ਖਾਰਪਵਤ੍ਤਿਮਤ੍ਤੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤਸ੍ਸ ਆਯਤਨਸ੍ਸਾਤਿ ਏਤਸ੍ਸ ਨੇਵਸਞ੍ਞਾਨਾਸਞ੍ਞਾਯਤਨਸ੍ਸ. ਉਪਸਮ੍ਪਦਨ੍ਤਿ ਪਟਿਲਾਭਂ. ਬ੍ਯਸਨਂ ਹੇਤਨ੍ਤਿ ਵਿਨਾਸੋ ਹੇਸ, ਵੁਟ੍ਠਾਨਂ ਹੇਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਞ੍ਚਦ੍ਵਾਰਿਕਸਞ੍ਞਾਪਵਤ੍ਤਞ੍ਹਿ ਓਲ਼ਾਰਿਕਸਙ੍ਖਾਰਪਵਤ੍ਤਂ ਵਾ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ. ਤਸ੍ਸ ਪਨ ਪਵਤ੍ਤੇਨ ਤਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਨਂ ਹੋਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਸਙ੍ਖਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਪਤ੍ਤਬ੍ਬਮਕ੍ਖਾਯਤੀਤਿ ਓਲ਼ਾਰਿਕਸਙ੍ਖਾਰਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ਪਤ੍ਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਨ ਅਕ੍ਖਾਯਤਿ. ਸਙ੍ਖਾਰਾਵਸੇਸਸਮਾਪਤ੍ਤਿਪਤ੍ਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂਯੇਵ ਅਵਸੇਸਾ ਭਾਵਨਾਵਸੇਨ ਸਬ੍ਬਸੁਖੁਮਭਾਵਂ ਪਤ੍ਤਾ ਸਙ੍ਖਾਰਾ, ਤੇਸਂ ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ਏਤਂ ਪਤ੍ਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਵਰੂਪੇਸੁ ਹਿ ਸਙ੍ਖਾਰੇਸੁ ਪਵਤ੍ਤੇਸੁ ਏਤਂ ਪਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਤਯਿਦਨ੍ਤਿ ਤਂ ਇਦਂ ਏਤਂ ਸੁਖੁਮਮ੍ਪਿ ਸਮਾਨਂ ਸਙ੍ਖਤਂ ਸਙ੍ਖਤਤ੍ਤਾ ਚ ਓਲ਼ਾਰਿਕਂ.
੨੫. ਤਤ੍ਰਾਤਿ ਸਤ੍ਤਸੁ ਉਚ੍ਛੇਦਵਾਦੇਸੁ ਭੁਮ੍ਮਂ. ਉਦ੍ਧਂ ਸਰਨ੍ਤਿ ਉਦ੍ਧਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਅਨਾਗਤਸਂਸਾਰਵਾਦੋ, ਅਨਾਗਤਂ ਸਂਸਾਰਵਾਦਂ ਸਰਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਆਸਤ੍ਤਿਂਯੇਵ ਅਭਿਵਦਨ੍ਤਿ ਲਗ੍ਗਨਕਂਯੇਵ ਵਦਨ੍ਤਿ. ‘‘ਆਸਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ, ਤਣ੍ਹਂਯੇਵ ਵਦਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਤਿ ਪੇਚ੍ਚ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮਾਤਿ ਏਵਂ ਪੇਚ੍ਚ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮ. ਖਤ੍ਤਿਯਾ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮਾਤਿ ਏਵਮੇਤ੍ਥ ਨਯੋ ਨੇਤਬ੍ਬੋ. ਵਾਣਿਜੂਪਮਾ ਮਞ੍ਞੇਤਿ ਵਾਣਿਜੂਪਮਾ ਵਿਯ ਵਾਣਿਜਪਟਿਭਾਗਾ ਵਾਣਿਜਸਦਿਸਾ ਮਯ੍ਹਂ ਉਪਟ੍ਠਹਨ੍ਤਿ. ਸਕ੍ਕਾਯਭਯਾਤਿ ਸਕ੍ਕਾਯਸ੍ਸ ਭਯਾ. ਤੇ ਹਿ ਯਥੇਵ ‘‘ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਅਭਯਸ੍ਸ ਭਾਯਨ੍ਤਿ. ਕਤਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ? ਗਣ੍ਡੁਪ੍ਪਾਦੋ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਭਯਾ ਪਥਵਿਂ ਨ ਖਾਦਤਿ ‘ਮਾ ਪਥਵੀ ਖਿਯੀ’ਤਿ, ਕੋਨ੍ਤੋ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਏਕਪਾਦੇਨ ਤਿਟ੍ਠਤਿ ‘ਮਾ ਪਥਵੀ ਓਸੀਦੀ’ਤਿ, ਕਿਕੀ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਉਤ੍ਤਾਨਾ ਸੇਤਿ ‘ਮਾ ਅਮ੍ਭਾ ਉਨ੍ਦ੍ਰਿਯੀ’ਤਿ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਧਮ੍ਮਿਕੋ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਨ ਚਰਤਿ ‘ਮਾ ਲੋਕੋ ਉਚ੍ਛਿਜ੍ਜੀ’ਤਿ ਇਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਅਭਯਸ੍ਸ ਭਾਯਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਸਕ੍ਕਾਯਸ੍ਸ ਭਾਯਨ੍ਤਿ’’. ਸਕ੍ਕਾਯਪਰਿਜੇਗੁਚ੍ਛਾਤਿ ਤਮੇਵ ਤੇਭੂਮਕਸਙ੍ਖਾਤਂ ਸਕ੍ਕਾਯਂ ਪਰਿਜਿਗੁਚ੍ਛਮਾਨਾ. ਸਾ ਗਦ੍ਦੁਲਬਦ੍ਧੋਤਿ ਦਣ੍ਡਕੇ ਰਜ੍ਜੁਂ ਪਵੇਸੇਤ੍ਵਾ ਬਦ੍ਧਸੁਨਖੋ. ਏਵਮੇਵਿਮੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਦਲ਼੍ਹਤ੍ਥਮ੍ਭੋ ਵਿਯ ਖੀਲੋ ਵਿਯ ਚ ਤੇਭੂਮਕਧਮ੍ਮਸਙ੍ਖਾਤੋ ਸਕ੍ਕਾਯੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ, ਸਾ ਵਿਯ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਿਕੋ, ਦਣ੍ਡਕੋ ਵਿਯ ਦਿਟ੍ਠਿ, ਰਜ੍ਜੁ ਵਿਯ ਤਣ੍ਹਾ, ਗਦ੍ਦੁਲੇਨ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਥਮ੍ਭੇ ਵਾ ਖੀਲੇ ਵਾ ਉਪਨਿਬਦ੍ਧਸੁਨਖਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਨੋ ਧਮ੍ਮਤਾਯ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਗਨ੍ਤੁਂ ਅਸਮਤ੍ਥਸ੍ਸ ਅਨੁਪਰਿਧਾਵਨਂ ਵਿਯ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਿਕਸ੍ਸ ਦਿਟ੍ਠਿਦਣ੍ਡਕੇ ਪਵੇਸਿਤਾਯ ਤਣ੍ਹਾਰਜ੍ਜੁਯਾ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਸਕ੍ਕਾਯੇ ਉਪਨਿਬਦ੍ਧਸ੍ਸ ਅਨੁਪਰਿਧਾਵਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
੨੬. ਇਮਾਨੇਵ ਪਞ੍ਚਾਯਤਨਾਨੀਤਿ ਇਮਾਨੇਵ ਪਞ੍ਚ ਕਾਰਣਾਨਿ. ਇਤਿ ਮਾਤਿਕਂ ਠਪੇਨ੍ਤੇਨਪਿ ਪਞ੍ਚੇਵ ਠਪਿਤਾਨਿ, ਨਿਗਮੇਨ੍ਤੇਨਪਿ ਪਞ੍ਚੇਵ ਨਿਗਮਿਤਾਨਿ, ਭਾਜੇਨ੍ਤੇਨ ਪਨ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਭਾਜਿਤਾਨਿ. ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਕੁਹਿਂ ਪਵਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ. ਏਕਤ੍ਤਨਾਨਤ੍ਤਵਸੇਨ ਦ੍ਵੀਸੁ ਪਦੇਸੁ ਪਵਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
੨੭. ਏਵਞ੍ਚ ਚਤੁਚਤ੍ਤਾਲੀਸ ਅਪਰਨ੍ਤਕਪ੍ਪਿਕੇ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਅਟ੍ਠਾਰਸ ਪੁਬ੍ਬਨ੍ਤਕਪ੍ਪਿਕੇ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਸਨ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਅਤੀਤਕੋਟ੍ਠਾਸਸਙ੍ਖਾਤਂ ਪੁਬ੍ਬਨ੍ਤਂ ਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਵਿਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੀਤਿ ਪੁਬ੍ਬਨ੍ਤਕਪ੍ਪਿਕਾ. ਪੁਬ੍ਬਨ੍ਤਕਪ੍ਪੋ ਵਾ ਏਤੇਸਂ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਪੁਬ੍ਬਨ੍ਤਕਪ੍ਪਿਕਾ. ਏਵਂ ਸੇਸਮ੍ਪਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਸਸ੍ਸਤੋ ਅਤ੍ਤਾ ਚ ਲੋਕੋ ਚਾਤਿ ਰੂਪਾਦੀਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਅਤ੍ਤਾਤਿ ਚ ਲੋਕੋਤਿ ਚ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸਸ੍ਸਤੋ ਅਮਰੋ ਨਿਚ੍ਚੋ ਧੁਵੋਤਿ ਅਭਿਵਦਨ੍ਤਿ. ਯਥਾਹ ‘‘ਰੂਪਂ ਅਤ੍ਤਾ ਚੇਵ ਲੋਕੋ ਚ ਸਸ੍ਸਤੋ ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਤਾਨਞ੍ਚ ਲੋਕਞ੍ਚ ਪਞ੍ਞਪੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵਿਤ੍ਥਾਰੋ. ਅਸਸ੍ਸਤਾਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਪਠਮਵਾਦੇਨ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਸਸ੍ਸਤਵਾਦਾ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਦੁਤਿਯਵਾਦੇਨ ਸਤ੍ਤ ਉਚ੍ਛੇਦਵਾਦਾ.
ਨਨੁ ਚੇਤੇ ਹੇਟ੍ਠਾ ਆਗਤਾ, ਇਧ ਕਸ੍ਮਾ ਪੁਨ ਗਹਿਤਾਤਿ. ਹੇਟ੍ਠਾ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਮਤੋ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥੇਵ ਉਚ੍ਛਿਜ੍ਜਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਆਗਤਾ. ਇਧ ਪਨ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਲਾਭੀ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਿਕੋ ਅਤੀਤਂ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਨ ਅਨਾਗਤਂ, ਤਸ੍ਸ ਏਵਂ ਹੋਤਿ ‘‘ਪੁਬ੍ਬਨ੍ਤਤੋ ਆਗਤੋ ਅਤ੍ਤਾ ਇਧੇਵ ਉਚ੍ਛਿਜ੍ਜਤਿ, ਇਤੋ ਪਰਂ ਨ ਗਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ ਇਮਸ੍ਸਤ੍ਥਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਗਹਿਤਾ. ਤਤਿਯਵਾਦੇਨ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਏਕਚ੍ਚਸਸ੍ਸਤਵਾਦਾ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਚਤੁਤ੍ਥਵਾਦੇਨ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਅਮਰਾਵਿਕ੍ਖੇਪਿਕਾ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਅਨ੍ਤਵਾਤਿ ਸਪਰਿਯਨ੍ਤੋ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨੋ ਪਰਿਵਟੁਮੋ. ਅਵਡ੍ਢਿਤਕਸਿਣਸ੍ਸ ਤਂ ਕਸਿਣਂ ਅਤ੍ਤਾਤਿ ਚ ਲੋਕੋਤਿ ਚ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਵਂ ਹੋਤਿ. ਦੁਤਿਯਵਾਦੋ ਵਡ੍ਢਿਤਕਸਿਣਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਤਤਿਯਵਾਦੋ ਤਿਰਿਯਂ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਉਦ੍ਧਮਧੋ ਅਵਡ੍ਢਿਤਕਸਿਣਸ੍ਸ, ਚਤੁਤ੍ਥਵਾਦੋ ਤਕ੍ਕਿਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਅਨਨ੍ਤਰਚਤੁਕ੍ਕਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵ.
ਏਕਨ੍ਤਸੁਖੀਤਿ ਨਿਰਨ੍ਤਰਸੁਖੀ. ਅਯਂ ਦਿਟ੍ਠਿ ਲਾਭੀਜਾਤਿਸ੍ਸਰਤਕ੍ਕੀਨਂ ਵਸੇਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਲਾਭਿਨੋ ਹਿ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਞਾਣੇਨ ਖਤ੍ਤਿਯਾਦਿਕੁਲੇ ਏਕਨ੍ਤਸੁਖਮੇਵ ਅਤ੍ਤਨੋ ਜਾਤਿਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤਸ੍ਸ ਏਵਂ ਦਿਟ੍ਠਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਤਥਾ ਜਾਤਿਸ੍ਸਰਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਸੁਖਮਨੁਭਵਤੋ ਅਤੀਤਾਸੁ ਸਤ੍ਤਸੁ ਜਾਤੀਸੁ ਤਾਦਿਸਮੇਵ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਤਕ੍ਕਿਸ੍ਸ ਪਨ ਇਧ ਸੁਖਸਮਙ੍ਗਿਨੋ ‘‘ਅਤੀਤੇਪਾਹਂ ਏਵਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ ਤਕ੍ਕੇਨੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ.
ਏਕਨ੍ਤਦੁਕ੍ਖੀਤਿ ਅਯਂ ਦਿਟ੍ਠਿ ਲਾਭਿਨੋ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਸੋ ਹਿ ਏਕਨ੍ਤੇਨੇਵ ਇਧ ਝਾਨਸੁਖੇਨ ਸੁਖੀ ਹੋਤਿ. ਇਧ ਦੁਕ੍ਖੇਨ ਫੁਟ੍ਠਸ੍ਸ ਪਨ ਜਾਤਿਸ੍ਸਰਸ੍ਸ ਤਕ੍ਕਿਸ੍ਸੇਵ ਚ ਸਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਤਤਿਯਾ ਇਧ ਵੋਕਿਣ੍ਣਸੁਖਦੁਕ੍ਖਾਨਂ ਸਬ੍ਬੇਸਮ੍ਪਿ ਤੇਸਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਥਾ ਚਤੁਤ੍ਥਾ ਦਿਟ੍ਠਿ. ਲਾਭਿਨੋ ਹਿ ਇਦਾਨਿ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਵਸੇਨ ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਸ੍ਸ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਿਕਮੇਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਜਾਤਿਸ੍ਸਰਸ੍ਸਾਪਿ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਮਜ੍ਝਤ੍ਤਸ੍ਸ, ਅਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਮਜ੍ਝਤ੍ਤਭੂਤਟ੍ਠਾਨਮੇਵ ਅਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਤਕ੍ਕਿਨੋਪਿ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਮਜ੍ਝਤ੍ਤਸ੍ਸ, ਅਤੀਤੇਪਿ ਏਵਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਤਕ੍ਕੇਨੇਵ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਸ੍ਸ ਏਸਾ ਦਿਟ੍ਠਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਸਸ੍ਸਤਵਾਦਾ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਏਕਚ੍ਚਸਸ੍ਸਤਿਕਾ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਅਨ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿਕਾ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਅਮਰਾਵਿਕ੍ਖੇਪਿਕਾ, ਦ੍ਵੇ ਅਧਿਚ੍ਚ-ਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਿਕਾਤਿ ਅਟ੍ਠਾਰਸਪਿ ਪੁਬ੍ਬਨ੍ਤਕਪ੍ਪਿਕਾ ਕਥਿਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ.
੨੮. ਇਦਾਨਿ ਦਿਟ੍ਠੁਦ੍ਧਾਰਂ ਉਦ੍ਧਰਨ੍ਤੋ ਤਤ੍ਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਂਯੇਵ ਞਾਣਨ੍ਤਿ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਞਾਣਂ. ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਨਿਰੁਪਕ੍ਕਿਲੇਸਂ. ਪਰਿਯੋਦਾਤਨ੍ਤਿ ਪਭਸ੍ਸਰਂ. ਸਬ੍ਬਪਦੇਹਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਞਾਣਂਯੇਵ ਕਥਿਤਂ. ਸਦ੍ਧਾਦਯੋ ਹਿ ਪਞ੍ਚ ਧਮ੍ਮਾ ਬਾਹਿਰਸਮਯਸ੍ਮਿਮ੍ਪਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਞਾਣਂ ਸਾਸਨਸ੍ਮਿਂਯੇਵ. ਤਤ੍ਥ ਞਾਣਭਾਗਮਤ੍ਤਮੇਵ ਪਰਿਯੋਦਪੇਨ੍ਤੀਤਿ ਮਯਮਿਦਂ ਜਾਨਾਮਾਤਿ ਏਵਂ ਤਤ੍ਥ ਞਾਣਕੋਟ੍ਠਾਸਂ ਓਤਾਰੇਨ੍ਤਿਯੇਵ. ਉਪਾਦਾਨਮਕ੍ਖਾਯਤੀਤਿ ਨ ਤਂ ਞਾਣਂ, ਮਿਚ੍ਛਾਦਸ੍ਸਨਂ ਨਾਮੇਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਦਪਿ ਤੇਸਂ ਭਵਨ੍ਤਾਨਂ ਦਿਟ੍ਠੁਪਾਦਾਨਂ ਅਕ੍ਖਾਯਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਥਾਪਿ ਤਂ ਜਾਨਨਮਤ੍ਤਲਕ੍ਖਣਤ੍ਤਾ ਞਾਣਭਾਗਮਤ੍ਤਮੇਵ, ਤਥਾਪਿ ਤਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਨਸ੍ਸ ਅਨੁਪਾਤਿਵਤ੍ਤਨਤੋ ਉਪਾਦਾਨਪਚ੍ਚਯਤੋ ਚ ਉਪਾਦਾਨਮੇਵ. ਤਦੁਪਾਤਿਵਤ੍ਤੋਤਿ ਤਂ ਦਿਟ੍ਠਿਂ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤੋ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਸਸ੍ਸਤਵਾਦਾ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਏਕਚ੍ਚਸਸ੍ਸਤਿਕਾ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਅਨ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿਕਾ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਅਮਰਾਵਿਕ੍ਖੇਪਿਕਾ, ਦ੍ਵੇ ਅਧਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਿਕਾ, ਸੋਲ਼ਸ ਸਞ੍ਞੀਵਾਦਾ, ਅਟ੍ਠ ਅਸਞ੍ਞੀਵਾਦਾ, ਅਟ੍ਠ ਨੇਵਸਞ੍ਞੀਨਾਸਞ੍ਞੀਵਾਦਾ, ਸਤ੍ਤ ਉਚ੍ਛੇਦਵਾਦਾ, ਪਞ੍ਚ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਨਿਬ੍ਬਾਨਵਾਦਾਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਜਾਲੇ ਆਗਤਾ ਦ੍ਵਾਸਟ੍ਠਿਪਿ ਦਿਟ੍ਠਿਯੋ ਕਥਿਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਬ੍ਰਹ੍ਮਜਾਲੇ ਪਨ ਕਥਿਤੇ ਇਦਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਅਕਥਿਤਮੇਵ ਹੋਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਇਧ ਤਤੋ ਅਤਿਰੇਕਾਯ ਸਕ੍ਕਾਯਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਆਗਤਤ੍ਤਾ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਕਥਿਤੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਜਾਲਂ ਕਥਿਤਮੇਵ ਹੋਤਿ.
੩੦. ਇਦਾਨਿ ਇਮਾ ਦ੍ਵਾਸਟ੍ਠਿ ਦਿਟ੍ਠਿਯੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਾ ਸਕ੍ਕਾਯਦਿਟ੍ਠਿਪਮੁਖੇਨੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਇਧ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਕਚ੍ਚੋਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਪਟਿਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਾਤਿ ਪਰਿਚ੍ਚਾਗੇਨ. ਕਾਮਸਂਯੋਜਨਾਨਂ ਅਨਧਿਟ੍ਠਾਨਾਤਿ ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਤਣ੍ਹਾਨਂ ਨਿਸ੍ਸਟ੍ਠਤ੍ਤਾ. ਪਵਿਵੇਕਂ ਪੀਤਿਨ੍ਤਿ ਸਪ੍ਪੀਤਿਕਜ੍ਝਾਨਦ੍ਵਯਪੀਤਿਂ. ਨਿਰੁਜ੍ਝਤੀਤਿ ਝਾਨਨਿਰੋਧੇਨ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤਿ. ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਤੋ ਪਨ ਵੁਟ੍ਠਿਤਸ੍ਸ ਨਿਰੁਦ੍ਧਾ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਯਥੇਵ ਹਿ ‘‘ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਾਯ ਵੇਦਨਾਯ ਨਿਰੋਧਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਨਿਰਾਮਿਸਂ ਸੁਖਂ, ਨਿਰਾਮਿਸਸੁਖਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਾ ਵੇਦਨਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਨ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ – ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਨਿਰੋਧਾ ਤਤਿਯਜ੍ਝਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਰਤੀਤਿ. ਅਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ – ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਾ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਤਤਿਯਂ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਤਿਯਜ੍ਝਾਨਾ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਚਤੁਤ੍ਥਂ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਤੀਤਿ, ਏਵਂਸਮ੍ਪਦਮਿਦਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਦੋਮਨਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਹੀਨਜ੍ਝਾਨਪਰਿਯਾਦਾਨਕਦੋਮਨਸ੍ਸਂ. ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਤੋ ਵੁਟ੍ਠਿਤਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਨ ਕਮ੍ਮਨੀਯਭਾਵੋ ਕਥਿਤੋ.
ਪਵਿਵੇਕਾ ਪੀਤੀਤਿ ਸਾ ਏਵ ਝਾਨਦ੍ਵਯਪੀਤਿ. ਯਂ ਛਾਯਾ ਜਹਤੀਤਿ ਯਂ ਠਾਨਂ ਛਾਯਾ ਜਹਤਿ. ਕਿਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ? ਯਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਛਾਯਾ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਆਤਪੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਆਤਪੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਛਾਯਾ ਨਤ੍ਥੀਤਿ.
੩੧. ਨਿਰਾਮਿਸਂ ਸੁਖਨ੍ਤਿ ਤਤਿਯਜ੍ਝਾਨਸੁਖਂ.
੩੨. ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਨ੍ਤਿ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਵੇਦਨਂ.
੩੩. ਅਨੁਪਾਦਾਨੋਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਨਿਗ੍ਗਹਣੋ ਅਹਮਸ੍ਮਿ. ਨਿਬ੍ਬਾਨਸਪ੍ਪਾਯਨ੍ਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸ੍ਸ ਸਪ੍ਪਾਯਂ ਉਪਕਾਰਭੂਤਂ. ਨਨੁ ਚ ਮਗ੍ਗਦਸ੍ਸਨਂ ਨਾਮ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਨਿਕਨ੍ਤਿਯਾ ਸੁਕ੍ਖਾਪਿਤਾਯ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਕਥਮੇਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸ੍ਸ ਉਪਕਾਰਪਟਿਪਦਾ ਨਾਮ ਜਾਤਨ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਅਨੁਪਾਦਿਯਨਵਸੇਨ ਅਗ੍ਗਣ੍ਹਨਵਸੇਨ ਉਪਕਾਰਪਟਿਪਦਾ ਨਾਮ ਜਾਤਂ. ਅਭਿਵਦਤੀਤਿ ਅਭਿਮਾਨੇਨ ਉਪਵਦਤਿ. ਪੁਬ੍ਬਨ੍ਤਾਨੁਦਿਟ੍ਠਿਨ੍ਤਿ ਅਟ੍ਠਾਰਸਵਿਧਮ੍ਪਿ ਪੁਬ੍ਬਨ੍ਤਾਨੁਦਿਟ੍ਠਿਂ. ਅਪਰਨ੍ਤਾਨੁਦਿਟ੍ਠਿਨ੍ਤਿ ਚਤੁਚਤ੍ਤਾਰੀਸਵਿਧਮ੍ਪਿ ਅਪਰਨ੍ਤਾਨੁਦਿਟ੍ਠਿਂ. ਉਪਾਦਾਨਮਕ੍ਖਾਯਤੀਤਿ ਅਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਗਹਣਸ੍ਸ ਸਕ੍ਕਾਯਦਿਟ੍ਠਿਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਦਿਟ੍ਠੁਪਾਦਾਨਂ ਅਕ੍ਖਾਯਤਿ.
ਸਨ੍ਤਿਵਰਪਦਨ੍ਤਿ ਵੂਪਸਨ੍ਤਕਿਲੇਸਤ੍ਤਾ ਸਨ੍ਤਂ ਉਤ੍ਤਮਪਦਂ. ਛਨ੍ਨਂ ਫਸ੍ਸਾਯਤਨਾਨਨ੍ਤਿ ਭਗਵਤਾ ‘‘ਯਤ੍ਥ ਚਕ੍ਖੁ ਚ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤਿ ਰੂਪਸਞ੍ਞਾ ਚ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤਿ ਸੋ ਆਯਤਨੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਆਯਤਨਾਨਂ ਪਟਿਕ੍ਖੇਪੇਨ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਦਸ੍ਸਿਤਂ.
‘‘ਯਤ੍ਥ ਆਪੋ ਚ ਪਥਵੀ, ਤੇਜੋ ਵਾਯੋ ਨ ਗਾਧਤਿ;
ਅਤੋ ਸਰਾ ਨਿਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ, ਏਤ੍ਥ ਵਟ੍ਟਂ ਨ ਵਤ੍ਤਤਿ;
ਏਤ੍ਥ ਨਾਮਞ੍ਚ ਰੂਪਞ੍ਚ, ਅਸੇਸਂ ਉਪਰੁਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ. (ਸਂ. ਨਿ. ੧.੨੭) –
ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਸਙ੍ਖਾਰਪਟਿਕ੍ਖੇਪੇਨ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਦਸ੍ਸਿਤਂ.
‘‘ਕਤ੍ਥ ਆਪੋ ਚ ਪਥਵੀ, ਤੇਜੋ ਵਾਯੋ ਨ ਗਾਧਤਿ;
ਕਤ੍ਥ ਦੀਘਞ੍ਚ ਰਸ੍ਸਞ੍ਚ, ਅਣੁਂ ਥੂਲਂ ਸੁਭਾਸੁਭਂ;
ਕਤ੍ਥ ਨਾਮਞ੍ਚ ਰੂਪਞ੍ਚ, ਅਸੇਸਂ ਉਪਰੁਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ. (ਦੀ. ਨਿ. ੧.੪੯੮);
ਤਤ੍ਰ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਂ ਭਵਤਿ –
‘‘ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਅਨਿਦਸ੍ਸਨਂ, ਅਨਨ੍ਤਂ ਸਬ੍ਬਤੋ ਪਭ’’ਨ੍ਤਿ –
ਏਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖਾਰਪਟਿਕ੍ਖੇਪੇਨ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਦਸ੍ਸਿਤਂ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਸੁਤ੍ਤੇ ਛਆਯਤਨਪਟਿਕ੍ਖੇਪੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤਂ. ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਚ ਅਨੁਪਾਦਾਵਿਮੋਕ੍ਖੋਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਮੇਵ ਦਸ੍ਸਿਤਂ, ਇਧ ਪਨ ਅਰਹਤ੍ਤਫਲਸਮਾਪਤ੍ਤਿ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਉਤ੍ਤਾਨਮੇਵਾਤਿ.
ਪਪਞ੍ਚਸੂਦਨਿਯਾ ਮਜ੍ਝਿਮਨਿਕਾਯਟ੍ਠਕਥਾਯ
ਪਞ੍ਚਤ੍ਤਯਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੩. ਕਿਨ੍ਤਿਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੩੪. ਏਵਂ ਮੇ ਸੁਤਨ੍ਤਿ ਕਿਨ੍ਤਿਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਪਿਸਿਨਾਰਾਯਨ੍ਤਿ ਏਵਂਨਾਮਕੇ ਮਣ੍ਡਲਪਦੇਸੇ. ਬਲਿਹਰਣੇਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਨਸਣ੍ਡੇ ਭੂਤਾਨਂ ਬਲਿਂ ਆਹਰਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸੋ ਬਲਿਹਰਣਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਚੀਵਰਹੇਤੂਤਿ ਚੀਵਰਕਾਰਣਾ, ਚੀਵਰਂ ਪਚ੍ਚਾਸੀਸਮਾਨੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਤਿਭਵਾਭਵਹੇਤੂਤਿ ਏਵਂ ਇਮਂ ਦੇਸਨਾਮਯਂ ਪੁਞ੍ਞਕਿਰਿਯਵਤ੍ਥੁਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਭਵੇ ਸੁਖਂ ਵੇਦਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤੀਤਿ ਕਿਂ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਏਵਂ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
੩੫. ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨਾਤਿਆਦਯੋ ਸਤ੍ਤਤਿਂਸ ਬੋਧਿਪਕ੍ਖਿਯਧਮ੍ਮਾ ਲੋਕਿਯਲੋਕੁਤ੍ਤਰਾਵ ਕਥਿਤਾ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤੇਸੁ ਸਤ੍ਤਤਿਂਸਾਯ ਧਮ੍ਮੇਸੁ. ਸਿਯਂਸੂਤਿ ਭਵੇਯ੍ਯੁਂ. ਅਭਿਧਮ੍ਮੇਤਿ ਵਿਸਿਟ੍ਠੇ ਧਮ੍ਮੇ, ਇਮੇਸੁ ਸਤ੍ਤਤਿਂਸਬੋਧਿਪਕ੍ਖਿਯਧਮ੍ਮੇਸੂਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਤ੍ਰ ਚੇਤਿ ਇਦਮ੍ਪਿ ਬੋਧਿਪਕ੍ਖਿਯਧਮ੍ਮੇਸ੍ਵੇਵ ਭੁਮ੍ਮਂ. ਅਤ੍ਥਤੋ ਚੇਵ ਨਾਨਂ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਤੋ ਚਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਕਾਯੋਵ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨਂ ਵੇਦਨਾਵ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਅਤ੍ਥਤੋ ਨਾਨਂ ਹੋਤਿ, ‘‘ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਪਨ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਤੋ ਨਾਨਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਤਦਮਿਨਾਪੀਤਿ ਤਂ ਤੁਮ੍ਹੇ ਇਮਿਨਾਪਿ ਕਾਰਣੇਨ ਜਾਨਾਥਾਤਿ ਅਤ੍ਥਞ੍ਚ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਞ੍ਚ ਸਮਾਨੇਤ੍ਵਾ ਅਥਸ੍ਸ ਚ ਅਞ੍ਞਥਾ ਗਹਿਤਭਾਵੋ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਸ੍ਸ ਚ ਮਿਚ੍ਛਾ ਰੋਪਿਤਭਾਵੋ ਦਸ੍ਸੇਤਬ੍ਬੋ. ਯੋ ਧਮ੍ਮੋ ਯੋ ਵਿਨਯੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥਞ੍ਚ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਞ੍ਚ ਵਿਞ੍ਞਾਪਨਕਾਰਣਮੇਵ ਧਮ੍ਮੋ ਚ ਵਿਨਯੋ ਚ.
੩੭. ਅਤ੍ਥਤੋ ਹਿ ਖੋ ਸਮੇਤੀਤਿ ਸਤਿਯੇਵ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਗਹਿਤਾ. ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਤੋ ਨਾਨਨ੍ਤਿ ਕੇਵਲਂ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਮੇਵ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨੋਤਿ ਵਾ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨਾਤਿ ਵਾ ਮਿਚ੍ਛਾ ਰੋਪੇਥ. ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕਂ ਖੋਤਿ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਂ ਪਤ੍ਵਾ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਪਰਿਤ੍ਤਮਤ੍ਤਂ ਧਨਿਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਰੋਪਿਤੇਪਿ ਹਿ ਨਿਬ੍ਬੁਤਿਂ ਪਤ੍ਤੁਂ ਸਕ੍ਕਾ ਹੋਤਿ.
ਤਤ੍ਰਿਦਂ ਵਤ੍ਥੁ – ਵਿਜਯਾਰਾਮਵਿਹਾਰਵਾਸੀ ਕਿਰੇਕੋ ਖੀਣਾਸਵਤ੍ਥੇਰੋ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਕਥੇਨ੍ਤੋ – ‘‘ਸਮੁਦ੍ਧੋ ਸਮੁਦ੍ਧੋਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਸ੍ਸੁਤਵਾ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨੋ ਭਾਸਤੀ’’ਤਿ ਧਨਿਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਆਹ. ਏਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ‘‘ਸਮੁਦ੍ਧੋ ਨਾਮ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਆਹ. ਆਵੁਸੋ, ਸਮੁਦ੍ਧੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇਪਿ ਸਮੁਦ੍ਦੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇਪਿ ਮਯਂ ਲੋਣਸਾਗਰਮੇਵ ਜਾਨਾਮ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਪਨ ਨੋ ਅਤ੍ਥਗਵੇਸਕਾ, ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਗਵੇਸਕਾ, ਗਚ੍ਛਥ ਮਹਾਵਿਹਾਰੇ ਪਗੁਣਬ੍ਯਞ੍ਜਨਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ ਸੋਧਾਪੇਥਾਤਿ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਅਕਥੇਤ੍ਵਾਵ ਉਟ੍ਠਾਪੇਸਿ. ਸੋ ਅਪਰਭਾਗੇ ਮਹਾਵਿਹਾਰੇ ਭੇਰਿਂ ਪਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਚਤੂਸੁ ਮਗ੍ਗੇਸੁ ਪਞ੍ਹਂ ਕਥੇਤ੍ਵਾਵ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤੋ. ਏਵਂ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਂ ਪਤ੍ਵਾ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ.
ਵਿਨਯਂ ਪਨ ਪਤ੍ਵਾ ਨੋ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕਂ. ਸਾਮਣੇਰਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਪਿ ਹਿ ਉਭਤੋਸੁਦ੍ਧਿਤੋ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਉਪਸਮ੍ਪਦਾਦਿਕਮ੍ਮਾਨਿਪਿ ਸਿਥਿਲਾਦੀਨਂ ਧਨਿਤਾਦਿਕਰਣਮਤ੍ਤੇਨੇਵ ਕੁਪ੍ਪਨ੍ਤਿ. ਇਧ ਪਨ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ.
੩੮. ਅਥ ਚਤੁਤ੍ਥਵਾਰੇ ਵਿਵਾਦੋ ਕਸ੍ਮਾ? ਸਞ੍ਞਾਯ ਵਿਵਾਦੋ. ‘‘ਅਹਂ ਸਤਿਮੇਵ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨਂ ਵਦਾਮਿ, ਅਯਂ ‘ਕਾਯੋ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤੀ’’ਤਿ ਹਿ ਨੇਸਂ ਸਞ੍ਞਾ ਹੋਤਿ. ਬ੍ਯਞ੍ਜਨੇਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.
੩੯. ਨ ਚੋਦਨਾਯ ਤਰਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਨ ਚੋਦਨਤ੍ਥਾਯ ਵੇਗਾਯਿਤਬ੍ਬਂ. ਏਕਚ੍ਚੋ ਹਿ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ‘‘ਨਲਾਟੇ ਤੇ ਸਾਸਪਮਤ੍ਤਾ ਪਿਲ਼ਕਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਨਲਾਟੇ ਸਾਸਪਮਤ੍ਤਂ ਪਿਲ਼ਕਂ ਪਸ੍ਸਸਿ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਨਲਾਟੇ ਤਾਲਪਕ੍ਕਮਤ੍ਤਂ ਮਹਾਗਣ੍ਡਂ ਨ ਪਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ ਵਦਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਉਪਪਰਿਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬੋ. ਅਦਲ਼੍ਹਦਿਟ੍ਠੀਤਿ ਅਨਾਦਾਨਦਿਟ੍ਠੀ ਸੁਂਸੁਮਾਰਂ ਹਦਯੇ ਪਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਦਲ਼੍ਹਂ ਨ ਗਣ੍ਹਾਤਿ.
ਉਪਘਾਤੋਤਿ ਚਣ੍ਡਭਾਵੇਨ ਵਣਘਟ੍ਟਿਤਸ੍ਸ ਵਿਯ ਦੁਕ੍ਖੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿ. ਸੁਪ੍ਪਟਿਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗੀਤਿ ‘‘ਕਿਂ ਨਾਮ ਅਹਂ ਆਪਨ੍ਨੋ, ਕਦਾ ਆਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਤ੍ਵਂ ਆਪਨ੍ਨੋ, ਤਵ ਉਪਜ੍ਝਾਯੋ ਆਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ ਵਾ ਏਕਂ ਦ੍ਵੇ ਵਾਰੇ ਵਤ੍ਵਾਪਿ ‘‘ਅਸੁਕਂ ਨਾਮ ਅਸੁਕਦਿਵਸੇ ਨਾਮ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਪਨ੍ਨਤ੍ਥ, ਸਣਿਕਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਥਾ’’ਤਿ ਸਰਿਤ੍ਵਾ ਤਾਵਦੇਵ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤਿ. ਵਿਹੇਸਾਤਿ ਬਹੁਂ ਅਤ੍ਥਞ੍ਚ ਕਾਰਣਞ੍ਚ ਆਹਰਨ੍ਤਸ੍ਸ ਕਾਯਚਿਤ੍ਤਕਿਲਮਥੋ. ਸਕ੍ਕੋਮੀਤਿ ਏਵਰੂਪੋ ਹਿ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਓਕਾਸਂ ਕਾਰੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਨ੍ਨਤ੍ਥ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ ‘‘ਕਦਾ ਕਿਸ੍ਮਿਂ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਸੁਕਦਿਵਸੇ ਅਸੁਕਸ੍ਮਿਂ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਨ ਸਰਾਮਿ, ਆਵੁਸੋ’’ਤਿ ਵਦਤਿ, ਤਤੋ ‘‘ਸਣਿਕਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਰਥਾ’’ਤਿ ਬਹੁਂ ਵਤ੍ਵਾ ਸਾਰਿਤੋ ਸਰਿਤ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸਕ੍ਕੋਮੀ’’ਤਿ. ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
ਉਪੇਕ੍ਖਾ ਨਾਤਿਮਞ੍ਞਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਉਪੇਕ੍ਖਾ ਨ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਾ, ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਾ ਜਨੇਤਬ੍ਬਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯੋ ਹਿ ਏਵਰੂਪਂ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਠਿਤਕਂਯੇਵ ਪਸ੍ਸਾਵਂ ਕਰੋਨ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾਪਿ ‘‘ਨਨੁ, ਆਵੁਸੋ, ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ, ਸੋ ਉਪੇਕ੍ਖਂ ਅਤਿਮਞ੍ਞਤਿ ਨਾਮ.
੪੦. ਵਚੀਸਂਹਾਰੋਤਿ ਵਚਨਸਞ੍ਚਾਰੋ. ਇਮੇਹਿ ਕਥਿਤਂ ਅਮੂਸਂ ਅਨ੍ਤਰਂ ਪਵੇਸੇਯ੍ਯ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਇਮੇਹਿ ਇਦਞ੍ਚਿਦਞ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਅਮੂਹਿ ਕਥਿਤਂ ਇਮੇਸਂ ਅਨ੍ਤਰਂ ਪਵੇਸੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦਿਟ੍ਠਿਪਲ਼ਾਸੋਤਿਆਦੀਹਿ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਨਾਰਾਧਨਿਯਭਾਵੋ ਕਥਿਤੋ. ਤਂ ਜਾਨਮਾਨੋ ਸਮਾਨੋ ਗਰਹੇਯ੍ਯਾਤਿ ਤਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜਾਨਮਾਨੋ ਸਮਾਨੋ ਨਿਨ੍ਦੇਯ੍ਯ ਅਮ੍ਹੇਤਿ. ਏਤਂ ਪਨਾਵੁਸੋ, ਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਏਤਂ ਕਲਹਭਣ੍ਡਨਧਮ੍ਮਂ.
ਤਞ੍ਚੇਤਿ ਤਂ ਸਞ੍ਞਤ੍ਤਿਕਾਰਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ. ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਾਤਿ ਮਯਾ ਏਤੇ ਸੁਦ੍ਧਨ੍ਤੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪਿਤਾਤਿ ਅਵਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਕਾਰਣੇਨ ਸਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਕਤਾ, ਤਦੇਵ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ. ਤਾਹਂ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਤ੍ਵਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਸਾਰਣੀਯਧਮ੍ਮੋ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ. ਨ ਚੇਵ ਅਤ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ ‘‘ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਪ੍ਪਮਾਣੋ ਹੇਸ ਅਗ੍ਗਿ ਉਟ੍ਠਾਸਿ, ਕੋ ਏਤਮਞ੍ਞਤ੍ਰ ਮਯਾ ਨਿਬ੍ਬਾਪੇਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥੋ’’ਤਿ ਹਿ ਵਦਨ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਉਕ੍ਕਂਸੇਤਿ ਨਾਮ. ‘‘ਏਤ੍ਤਕਾ ਜਨਾ ਵਿਚਰਨ੍ਤਿ, ਓਕਾਸੋ ਲਦ੍ਧੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾ, ਏਕੋਪਿ ਏਤ੍ਤਕਮਤ੍ਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਪੇਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਵਦਮਾਨੋ ਪਰਂ ਵਮ੍ਭੇਤਿ ਨਾਮ. ਤਦੁਭਯਮ੍ਪੇਸ ਨ ਕਰੋਤਿ. ਧਮ੍ਮੋ ਪਨੇਤ੍ਥ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਬ੍ਯਾਕਰਣਂ, ਤੇਸਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਞ੍ਞਤ੍ਤਿਕਰਣਂ ਅਨੁਧਮ੍ਮੋ, ਤਦੇਵ ਬ੍ਯਾਕਰੋਤਿ ਨਾਮ. ਨ ਚ ਕੋਚਿ ਸਹਧਮ੍ਮਿਕੋਤਿ ਅਞ੍ਞੋ ਚਸ੍ਸ ਕੋਚਿ ਸਹੇਤੁਕੋ ਪਰੇਹਿ ਵੁਤ੍ਤੋ ਵਾਦੋ ਵਾ ਅਨੁਵਾਦੋ ਵਾ ਗਰਹਿਤਬ੍ਬਭਾਵਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਉਤ੍ਤਾਨਮੇਵਾਤਿ.
ਪਪਞ੍ਚਸੂਦਨਿਯਾ ਮਜ੍ਝਿਮਨਿਕਾਯਟ੍ਠਕਥਾਯ
ਕਿਨ੍ਤਿਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੪. ਸਾਮਗਾਮਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੪੧. ਏਵਂ ਮੇ ਸੁਤਨ੍ਤਿ ਸਾਮਗਾਮਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਸਾਮਗਾਮੇਤਿ ਸਾਮਾਕਾਨਂ ਉਸ੍ਸਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਏਵਂਲਦ੍ਧਨਾਮੇ ਗਾਮੇ. ਅਧੁਨਾ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋਤਿ ਸਮ੍ਪਤਿ ਕਾਲਂ ਕਤੋ. ਦ੍ਵੇਧਿਕਜਾਤਾਤਿ ਦ੍ਵੇਜ੍ਝਜਾਤਾ ਦ੍ਵੇਭਾਗਜਾਤਾ. ਭਣ੍ਡਨਾਦੀਸੁ ਭਣ੍ਡਨਂ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਕਲਹੋ, ਤਂ ਦਣ੍ਡਾਦਾਨਾਦਿਵਸੇਨ ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵੀਤਿਕ੍ਕਮਵਸੇਨ ਚ ਵਦ੍ਧਿਤਂ ਕਲਹੋ, ‘‘ਨ ਤ੍ਵਂ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯਂ ਆਜਾਨਾਸੀ’’ਤਿਆਦਿਕਂ ਵਿਰੁਦ੍ਧਵਚਨਂ ਵਿਵਾਦੋ. ਵਿਤੁਦਨ੍ਤਾਤਿ ਵਿਤੁਜ੍ਜਨ੍ਤਾ. ਸਹਿਤਂ ਮੇਤਿ ਮਮ ਵਚਨਂ ਅਤ੍ਥਸਂਹਿਤਂ. ਅਧਿਚਿਣ੍ਣਂ ਤੇ ਵਿਪਰਾਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਯਂ ਤਵ ਅਧਿਚਿਣ੍ਣਂ ਚਿਰਕਾਲਸੇਵਨਵਸੇਨ ਪਗੁਣਂ, ਤਂ ਮਮ ਵਾਦਂ ਆਗਮ੍ਮ ਨਿਵਤ੍ਤਂ. ਆਰੋਪਿਤੋ ਤੇ ਵਾਦੋਤਿ ਤੁਯ੍ਹਂ ਉਪਰਿ ਮਯਾ ਦੋਸੋ ਆਰੋਪਿਤੋ. ਚਰ ਵਾਦਪ੍ਪਮੋਕ੍ਖਾਯਾਤਿ ਭਤ੍ਤਪੁਟਂ ਆਦਾਯ ਤਂ ਤਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਵਾਦਪ੍ਪਮੋਕ੍ਖਤ੍ਥਾਯ ਉਤ੍ਤਰਿ ਪਰਿਯੇਸਮਾਨੋ ਚਰ. ਨਿਬ੍ਬੇਠੇਹਿ ਵਾਤਿ ਅਥ ਮਯਾ ਆਰੋਪਿਤਵਾਦਤੋ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਮੋਚੇਹਿ. ਸਚੇ ਪਹੋਸੀਤਿ ਸਚੇ ਸਕ੍ਕੋਸਿ. ਵਧੋਯੇਵਾਤਿ ਮਰਣਮੇਵ.
ਨਾਟਪੁਤ੍ਤਿਯੇਸੂਤਿ ਨਾਟਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕੇਸੁ. ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਨਰੂਪਾਤਿ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤਸਭਾਵਾ, ਅਭਿਵਾਦਨਾਦੀਨਿ ਨ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਵਿਰਤ੍ਤਰੂਪਾਤਿ ਵਿਗਤਪੇਮਾ. ਪਟਿਵਾਨਰੂਪਾਤਿ ਤੇਸਂ ਨਿਪਚ੍ਚਕਿਰਿਯਤੋ ਨਿਵਤ੍ਤਸਭਾਵਾ. ਯਥਾ ਤਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਚ ਦੁਰਕ੍ਖਾਤਾਦਿਸਭਾਵੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਨਵਿਰਤ੍ਤਪਟਿਵਾਨਰੂਪੇਹਿ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ, ਤਥੇਵ ਜਾਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦੁਰਕ੍ਖਾਤੇਤਿ ਦੁਕ੍ਕਥਿਤੇ. ਦੁਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇਤਿ ਦੁਵਿਞ੍ਞਾਪਿਤੇ. ਅਨੁਪਸਮਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕੇਤਿ ਰਾਗਾਦੀਨਂ ਉਪਸਮਂ ਕਾਤੁਂ ਅਸਮਤ੍ਥੋ. ਭਿਨ੍ਨਥੂਪੇਤਿ ਭਿਨ੍ਨਪਤਿਟ੍ਠੇ. ਏਤ੍ਥ ਹਿ ਨਾਟਪੁਤ੍ਤੋਵ ਨੇਸਂ ਪਤਿਟ੍ਠੇਨ ਥੂਪੋ, ਸੋ ਪਨ ਭਿਨ੍ਨੋ ਮਤੋ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਭਿਨ੍ਨਥੂਪੇ’’ਤਿ. ਅਪ੍ਪਟਿਸਰਣੇਤਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਅਭਾਵੇਨ ਪਟਿਸਰਣਵਿਰਹਿਤੇ.
ਨਨੁ ਚਾਯਂ ਨਾਟਪੁਤ੍ਤੋ ਨਾਲ਼ਨ੍ਦਵਾਸਿਕੋ, ਸੋ ਕਸ੍ਮਾ ਪਾਵਾਯਂ ਕਾਲਂਕਤੋਤਿ. ਸੋ ਕਿਰ ਉਪਾਲਿਨਾ ਗਹਪਤਿਨਾ ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਸਚ੍ਚੇਨ ਦਸਹਿ ਗਾਥਾਹਿ ਭਾਸਿਤੇ ਬੁਦ੍ਧਗੁਣੇ ਸੁਤ੍ਵਾ ਉਣ੍ਹਂ ਲੋਹਿਤਂ ਛਡ੍ਡੇਸਿ. ਅਥ ਨਂ ਅਫਾਸੁਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਾਵਂ ਅਗਮਂਸੁ, ਸੋ ਤਤ੍ਥ ਕਾਲਮਕਾਸਿ. ਕਾਲਂ ਕੁਰੁਮਾਨੋ ਚ ‘‘ਮਮ ਲਦ੍ਧਿ ਅਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਾ ਸਾਰਰਹਿਤਾ, ਮਯਂ ਤਾਵ ਨਟ੍ਠਾ, ਅਵਸੇਸਜਨੋ ਮਾ ਅਪਾਯਪੂਰਕੋ ਅਹੋਸਿ. ਸਚੇ ਪਨਾਹਂ ‘ਮਮ ਸਾਸਨਂ ਅਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕ’ਨ੍ਤਿ ਵਕ੍ਖਾਮਿ, ਨ ਸਦ੍ਦਹਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਦ੍ਵੇਪਿ ਜਨੇ ਨ ਏਕਨੀਹਾਰੇਨ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਾਪੇਯ੍ਯਂ, ਤੇ ਮਮਚ੍ਚਯੇਨ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਵਿਵਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਤਂ ਵਿਵਾਦਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਏਕਂ ਧਮ੍ਮਕਥਂ ਕਥੇਸ੍ਸਤਿ, ਤਤੋ ਤੇ ਸਾਸਨਸ੍ਸ ਮਹਨ੍ਤਭਾਵਂ ਜਾਤਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ.
ਅਥ ਨਂ ਏਕੋ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕੋ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਹ ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਦੁਬ੍ਬਲਾ, ਮਯ੍ਹਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮੇ ਸਾਰਂ ਆਚਿਕ੍ਖਥ ਆਚਰਿਯਪ੍ਪਮਾਣ’’ਨ੍ਤਿ. ਆਵੁਸੋ, ਤ੍ਵਂ ਮਮਚ੍ਚਯੇਨ ਸਸ੍ਸਤਨ੍ਤਿ ਗਣ੍ਹੇਯ੍ਯਾਸੀਤਿ. ਅਪਰੋਪਿ ਤਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਤਂ ਉਚ੍ਛੇਦਂ ਗਣ੍ਹਾਪੇਸਿ. ਏਵਂ ਦ੍ਵੇਪਿ ਜਨੇ ਏਕਲਦ੍ਧਿਕੇ ਅਕਤ੍ਵਾ ਬਹੂ ਨਾਨਾਨੀਹਾਰੇਨ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਕਾਲਮਕਾਸਿ. ਤੇ ਤਸ੍ਸ ਸਰੀਰਕਿਚ੍ਚਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ ‘‘ਕਸ੍ਸਾਵੁਸੋ, ਆਚਰਿਯੋ ਸਾਰਮਾਚਿਕ੍ਖੀ’’ਤਿ? ਏਕੋ ਉਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਮਯ੍ਹਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਕਿਂ ਆਚਿਕ੍ਖੀਤਿ? ਸਸ੍ਸਤਨ੍ਤਿ. ਅਪਰੋ ਤਂ ਪਟਿਬਾਹਿਤ੍ਵਾ ਮਯ੍ਹਂ ਸਾਰਂ ਆਚਿਕ੍ਖੀਤਿ ਆਹ. ਏਵਂ ਸਬ੍ਬੇ ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਸਾਰਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿ, ਅਹਂ ਜੇਟ੍ਠਕੋ’’ਤਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਵਿਵਾਦਂ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਅਕ੍ਕੋਸੇ ਚੇਵ ਪਰਿਭਾਸੇ ਚ ਹਤ੍ਥਪਾਦਪਹਾਰਾਦੀਨਿ ਚ ਪਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਗ੍ਗੇਨ ਦ੍ਵੇ ਅਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਨਾਨਾਦਿਸਾਸੁ ਪਕ੍ਕਮਿਂਸੁ, ਏਕਚ੍ਚੇ ਗਿਹੀ ਅਹੇਸੁਂ.
ਭਗਵਤੋ ਪਨ ਧਰਮਾਨਕਾਲੇਪਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇ ਵਿਵਾਦੋ ਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਹਿ ਤੇਸਂ ਵਿਵਾਦਕਾਰਣੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਮਤ੍ਤੇਯੇਵ ਸਯਂ ਵਾ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤੇ ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਖਨ੍ਤਿ ਮੇਤ੍ਤਾ ਪਟਿਸਙ੍ਖਾ ਅਵਿਹਿਂਸਾ ਸਾਰਣੀਯਧਮ੍ਮੇਸੁ ਏਕਂ ਕਾਰਣਂ ਕਥੇਤ੍ਵਾ ਵਿਵਾਦਂ ਵੂਪਸਮੇਤਿ. ਏਵਂ ਧਰਮਾਨੋਪਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਤਿਟ੍ਠਾਵ ਅਹੋਸਿ. ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਮਾਨੋਪਿ ਅਵਿਵਾਦਕਾਰਣਂ ਕਤ੍ਵਾਵ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਿ. ਭਗਵਤਾ ਹਿ ਸੁਤ੍ਤੇ ਦੇਸਿਤਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਪਦੇਸਾ (ਅ. ਨਿ. ੪.੧੮੦; ਦੀ. ਨਿ. ੨.੧੮੭) ਯਾਵਜ੍ਜਦਿਵਸਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਤਿਟ੍ਠਾ ਚ ਅਵਸ੍ਸਯੋ ਚ. ਤਥਾ ਖਨ੍ਧਕੇ ਦੇਸਿਤਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਪਦੇਸਾ (ਮਹਾਵ. ੩੦੫) ਸੁਤ੍ਤੇ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਪਞ੍ਹਬ੍ਯਾਕਰਣਾਨਿ (ਅ. ਨਿ. ੪.੪੨) ਚ. ਤੇਨੇਵਾਹ – ‘‘ਯੋ ਵੋ ਮਯਾ, ਆਨਨ੍ਦ, ਧਮ੍ਮੋ ਚ ਵਿਨਯੋ ਚ ਦੇਸਿਤੋ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੋ, ਸੋ ਵੋ ਮਮਚ੍ਚਯੇਨ ਸਤ੍ਥਾ’’ਤਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੨.੨੧੬).
੪੨. ਅਥ ਖੋ ਚੁਨ੍ਦੋ ਸਮਣੁਦ੍ਦੇਸੋਤਿ ਅਯਂ ਥੇਰੋ ਧਮ੍ਮਸੇਨਾਪਤਿਸ੍ਸ ਕਨਿਟ੍ਠਭਾਤਿਕੋ. ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਕਾਲੇ ਚੁਨ੍ਦੋ ਸਮਣੁਦ੍ਦੇਸੋਤਿ ਸਮੁਦਾਚਰਿਤ੍ਵਾ ਥੇਰਕਾਲੇਪਿ ਤਥੇਵ ਸਮੁਦਾਚਰਿਂਸੁ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਚੁਨ੍ਦੋ ਸਮਣੁਦ੍ਦੇਸੋ’’ਤਿ. ਉਪਸਙ੍ਕਮੀਤਿ ਕਸ੍ਮਾ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿ? ਨਾਟਪੁਤ੍ਤੇ ਕਿਰ ਕਾਲਂਕਤੇ ਜਮ੍ਬੁਦੀਪੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਕਥਂ ਪਵਤ੍ਤਯਿਂਸੁ – ‘‘ਨਿਗਣ੍ਠੋ ਨਾਟਪੁਤ੍ਤੋ ਏਕੋ ਸਤ੍ਥਾਤਿ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਤਸ੍ਸ ਕਾਲਕਿਰਿਯਾਯ ਸਾਵਕਾਨਂ ਏਵਰੂਪੋ ਵਿਵਾਦੋ ਜਾਤੋ, ਸਮਣੋ ਪਨ ਗੋਤਮੋ ਜਮ੍ਬੁਦੀਪੇ ਚਨ੍ਦੋ ਵਿਯ ਸੂਰਿਯੋ ਵਿਯ ਚ ਪਾਕਟੋਯੇਵ, ਕੀਦਿਸੋ ਨੁ ਖੋ ਸਮਣੇ ਗੋਤਮੇ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤੇ ਸਾਵਕਾਨਂ ਵਿਵਾਦੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਥੇਰੋ ਤਂ ਕਥਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਇਮਂ ਕਥਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਦਸਬਲਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਸ੍ਸਾਮਿ, ਸਤ੍ਥਾ ਚ ਏਤਂ ਅਤ੍ਥੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਏਕਂ ਦੇਸਨਂ ਕਥੇਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਸਾਮਗਾਮੋ, ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ. ਉਜੁਮੇਵ ਭਗਵਤੋ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਅਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਯੇਨਸ੍ਸ ਉਪਜ੍ਝਾਯੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਵਂ ਕਿਰਸ੍ਸ ਅਹੋਸਿ – ‘‘ਉਪਜ੍ਝਾਯੋ ਮੇ ਮਹਾਪਞ੍ਞੋ, ਸੋ ਇਮਂ ਸਾਸਨਂ ਸਤ੍ਥੁ ਆਰੋਚੇਸ੍ਸਤਿ, ਅਥ ਸਤ੍ਥਾ ਤਦਨੁਰੂਪਂ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਕਥਾਪਾਭਤਨ੍ਤਿ ਕਥਾਮੂਲਂ, ਮੂਲਞ੍ਹਿ ਪਾਭਤਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਯਥਾਹ –
‘‘ਅਪ੍ਪਕੇਨਪਿ ਮੇਧਾਵੀ, ਪਾਭਤੇਨ ਵਿਚਕ੍ਖਣੋ;
ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਤਿ ਅਤ੍ਤਾਨਂ, ਅਣੁਂ ਅਗ੍ਗਿਂਵ ਸਨ੍ਧਮ’’ਨ੍ਤਿ. (ਜਾ. ੨.੧.੪);
ਦਸ੍ਸਨਾਯਾਤਿ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਾਯ. ਕਿਂ ਪਨਿਮਿਨਾ ਭਗਵਾ ਨ ਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬੋਤਿ? ਨੋ ਨ ਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬੋ, ਅਯਞ੍ਹਿ ਆਯਸ੍ਮਾ ਦਿਵਾ ਨਵ ਵਾਰੇ ਰਤ੍ਤਿਂ ਨਵ ਵਾਰੇਤਿ ਏਕਾਹਂ ਅਟ੍ਠਾਰਸ ਵਾਰੇ ਉਪਟ੍ਠਾਨਮੇਵ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਦਿਵਸਸ੍ਸ ਪਨ ਸਤਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਵਾ ਸਹਸ੍ਸਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਵਾ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮੋ ਸਮਾਨੋਪਿ ਨ ਅਕਾਰਣਾ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਏਕਂ ਪਞ੍ਹੁਦ੍ਧਾਰਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾਵ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਸੋ ਤਂਦਿਵਸਂ ਤੇਨ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮੋ ਏਵਮਾਹ.
ਅਹਿਤਾਯ ਦੁਕ੍ਖਾਯ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾਨਨ੍ਤਿ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਵਿਹਾਰੇ ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਿਵਾਦੋ ਕਥਂ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਅਹਿਤਾਯ ਦੁਕ੍ਖਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ? ਕੋਸਮ੍ਬਕਕ੍ਖਨ੍ਧਕੇ (ਮਹਾਵ. ੪੫੧) ਵਿਯ ਹਿ ਦ੍ਵੀਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂਸੁ ਵਿਵਾਦਂ ਆਪਨ੍ਨੇਸੁ ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਿਹਾਰੇ ਤੇਸਂ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕਾ ਵਿਵਦਨ੍ਤਿ, ਤੇਸਂ ਓਵਾਦਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਸਙ੍ਘੋ ਵਿਵਦਤਿ, ਤਤੋ ਤੇਸਂ ਉਪਟ੍ਠਾਕਾ ਵਿਵਦਨ੍ਤਿ, ਅਥ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਆਰਕ੍ਖਦੇਵਤਾ ਦ੍ਵੇ ਕੋਟ੍ਠਾਸਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਧਮ੍ਮਵਾਦੀਨਂ ਆਰਕ੍ਖਦੇਵਤਾ ਧਮ੍ਮਵਾਦਿਨਿਯੋ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਅਧਮ੍ਮਵਾਦੀਨਂ ਅਧਮ੍ਮਵਾਦਿਨਿਯੋ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਤੋ ਤਾਸਂ ਆਰਕ੍ਖਦੇਵਤਾਨਂ ਮਿਤ੍ਤਾ ਭੁਮ੍ਮਦੇਵਤਾ ਭਿਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਪਰਮ੍ਪਰਾਯ ਯਾਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਾ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਅਰਿਯਸਾਵਕੇ ਸਬ੍ਬੇ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾ ਦ੍ਵੇ ਕੋਟ੍ਠਾਸਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਧਮ੍ਮਵਾਦੀਹਿ ਪਨ ਅਧਮ੍ਮਵਾਦਿਨੋਵ ਬਹੁਤਰਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਤੋ ਯਂ ਬਹੂਹਿ ਗਹਿਤਂ, ਤਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ. ਧਮ੍ਮਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਬਹੁਤਰਾਵ ਅਧਮ੍ਮਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਅਧਮ੍ਮਂ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਾ ਅਪਾਯੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਵਿਹਾਰੇ ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਿਵਾਦੋ ਬਹੂਨਂ ਅਹਿਤਾਯ ਦੁਕ੍ਖਾਯ ਹੋਤਿ.
੪੩. ਅਭਿਞ੍ਞਾ ਦੇਸਿਤਾਤਿ ਮਹਾਬੋਧਿਮੂਲੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇਨ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਵੇਦਿਤਾ. ਪਤਿਸ੍ਸਯਮਾਨਰੂਪਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤੀਤਿ ਉਪਨਿਸ੍ਸਾਯ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਅਚ੍ਚਯੇਨਾਤਿ ਏਤਰਹਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਜੇਟ੍ਠਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਗਾਰਵਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ, ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਉਗ੍ਗਤੇਜਤਾਯ ਦੁਰਾਸਦਤਾਯ ਵਿਵਾਦਂ ਜਨੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ, ਭਗਵਤੋ ਪਨ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਵਿਵਾਦਂ ਜਨੇਯ੍ਯੁਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ. ਯਤ੍ਥ ਪਨ ਤਂ ਵਿਵਾਦਂ ਜਨੇਯ੍ਯੁਂ, ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਅਜ੍ਝਾਜੀਵੇ ਵਾ ਅਧਿਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੇ ਵਾਤਿ ਆਹ. ਤਤ੍ਥ ਅਜ੍ਝਾਜੀਵੇਤਿ ਆਜੀਵਹੇਤੁ ਆਜੀਵਕਾਰਣਾ – ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਂ ਉਲ੍ਲਪਤਿ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਪਰਿ. ੨੮੭) ਨਯੇਨ ਪਰਿਵਾਰੇ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਨਿ ਛ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਿ, ਤਾਨਿ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸੇਸਾਨਿ ਸਬ੍ਬਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਿ ਅਧਿਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਨਾਮ. ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕੋ ਸੋ ਆਨਨ੍ਦਾਤਿ ਅਜ੍ਝਾਜੀਵਂ ਅਧਿਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਞ੍ਚ ਆਰਬ੍ਭ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਵਿਵਾਦੋ ਨਾਮ ਯਸ੍ਮਾ ਪਰਸ੍ਸ ਕਥਾਯਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਧਮ੍ਮਤਾਯਪਿ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਸੁਪ੍ਪਜਹੋ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ.
ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਨਯੋ – ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ‘‘ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਂ ਅਨੁਲ੍ਲਪਨ੍ਤੇਨ ਕਿਞ੍ਚਿ ਲਦ੍ਧੁ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਨਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਆਜੀਵਹੇਤੁ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਂ ਵਾ ਉਲ੍ਲਪਤਿ ਸਞ੍ਚਰਿਤ੍ਤਂ ਵਾ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਯੋ ਤੇ ਵਿਹਾਰੇ ਵਸਤਿ, ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਰਹਾਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਸਾਮਨ੍ਤਜਪ੍ਪਨਂ ਵਾ ਕਰੋਤਿ, ਅਗਿਲਾਨੋ ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਥਾਯ ਪਣੀਤਭੋਜਨਾਨਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਵਾ ਪਨ ਤਾਨਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਾਟਿਦੇਸਨੀਯਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਯੋ ਕੋਚਿ ਦੁਕ੍ਕਟਵਤ੍ਥੁਕਂ ਯਂਕਿਞ੍ਚਿ ਸੂਪੋਦਨਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਮੇਵ ਵਾ ਕਰੋਤਿ, ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਵਾ ਪਨ ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵੀਤਿਕ੍ਕਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਵਿਹਰਤਿ, ਤਮੇਨਂ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਏਵਂ ਸਞ੍ਜਾਨਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਿਂ ਇਮਸ੍ਸ ਇਮਿਨਾ ਲਾਭੇਨ ਲਦ੍ਧੇਨ, ਯੋ ਸਾਸਨੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਮਿਚ੍ਛਾਜੀਵੇਨ ਜੀਵਿਕਂ ਕਪ੍ਪੇਤਿ, ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵੀਤਿਕ੍ਕਮਂ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਧਮ੍ਮਤਾਯਪਿਸ੍ਸ ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘‘ਕਿਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ ਇਮਿਨਾ ਲਾਭੇਨ, ਯ੍ਵਾਹਂ ਏਵਂ ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਮਿਚ੍ਛਾਜੀਵੇਨ ਜੀਵਿਕਂ ਕਪ੍ਪੇਮਿ, ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵੀਤਿਕ੍ਕਮਂ ਕਰੋਮੀ’’ਤਿ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਓਰਮਤਿ. ਏਵਂ ਪਰਸ੍ਸ ਕਥਾਯਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਧਮ੍ਮਤਾਯਪਿ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਸੁਪ੍ਪਜਹੋ ਹੋਤਿ. ਤੇਨ ਭਗਵਾ ‘‘ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕੋ’’ਤਿ ਆਹ.
ਮਗ੍ਗੇ ਵਾ ਹਿ, ਆਨਨ੍ਦ, ਪਟਿਪਦਾਯ ਵਾਤਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਮਗ੍ਗਂ ਪਤ੍ਵਾ ਵਿਵਾਦੋ ਨਾਮ ਸਬ੍ਬਸੋ ਵੂਪਸਮ੍ਮਤਿ, ਨਤ੍ਥਿ ਅਧਿਗਤਮਗ੍ਗਾਨਂ ਵਿਵਾਦੋ. ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਮਗ੍ਗਂ ਪਨ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਪਟਿਪਦਞ੍ਚ ਸਨ੍ਧਾਯੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਨਯੋ – ਏਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮੇ ਸਮ੍ਭਾਵੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਸਦ੍ਧਿਵਿਹਾਰਿਕਾਦਯੋ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤੇ ਪੁਚ੍ਛਤਿ ‘‘ਕਿਂ ਆਗਤਤ੍ਥਾ’’ਤਿ. ਮਨਸਿਕਾਤਬ੍ਬਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤੁਂ, ਭਨ੍ਤੇਤਿ. ਨਿਸੀਦਥ, ਖਣੇਨੇਵ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੇਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਕਥਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਵਦਤਿ – ‘‘ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਮੂਲਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਤਂ ਮਨਸਿਕਰੋਤੋ ਓਭਾਸੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਅਯਂ ਪਠਮਮਗ੍ਗੋ ਨਾਮ. ਸੋ ਦੁਤਿਯਂ ਓਭਾਸਞਾਣਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤਿ, ਦੁਤਿਯਮਗ੍ਗੋ ਅਧਿਗਤੋ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ਤਤਿਯਞ੍ਚ ਚਤੁਤ੍ਥਞ੍ਚ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਮਗ੍ਗਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਚੇਵ ਫਲਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਚ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ‘‘ਅਖੀਣਾਸਵੋ ਨਾਮ ਏਵਂ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਕਥੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਅਦ੍ਧਾਯਂ ਖੀਣਾਸਵੋ’’ਤਿ ਨਿਟ੍ਠਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ.
ਸੋ ਅਪਰੇਨ ਸਮਯੇਨ ਕਾਲਂ ਕਰੋਤਿ. ਸਮਨ੍ਤਾ ਭਿਕ੍ਖਾਚਾਰਗਾਮੇਹਿ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ‘‘ਕੇਨਚਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਥੇਰੋ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤੋ’’ਤਿ. ਉਪਾਸਕਾ ਪੁਬ੍ਬੇਵ ਥੇਰੇਨ ਪਞ੍ਹੋ ਕਥਿਤੋ ਅਮ੍ਹਾਕਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਪੁਪ੍ਫਮਣ੍ਡਪਂ ਪੁਪ੍ਫਕੂਟਾਗਾਰਂ ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਸੁਵਣ੍ਣੇਨ ਅਕ੍ਖਿਪਿਧਾਨਮੁਖਪਿਧਾਨਾਦਿਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਗਨ੍ਧਮਾਲਾਦੀਹਿ ਪੂਜੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਾਹਂ ਸਾਧੁਕੀਲ਼ਿਕਂ ਕੀਲ਼ੇਤ੍ਵਾ ਝਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠੀਨਿ ਆਦਾਯ ਚੇਤਿਯਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਅਞ੍ਞੇ ਆਗਨ੍ਤੁਕਾ ਵਿਹਾਰਂ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਾਦੇ ਧੋਵਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਹਾਥੇਰਂ ਪਸ੍ਸਿਸ੍ਸਾਮ, ਕਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਮਹਾਥੇਰੋ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤੋ, ਭਨ੍ਤੇਤਿ. ਦੁਕ੍ਕਰਂ, ਆਵੁਸੋ, ਥੇਰੇਨ ਕਤਂ ਮਗ੍ਗਫਲਾਨਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਨ੍ਤੇਨ, ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਥ, ਆਵੁਸੋਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਕਥੇਨ੍ਤੋ ਇਮਿਨਾ ਨਿਯਾਮੇਨ ਕਥੇਸਿ, ਭਨ੍ਤੇਤਿ. ਨ ਏਸੋ, ਆਵੁਸੋ, ਮਗ੍ਗੋ, ਵਿਪਸ੍ਸਨੁਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ ਨਾਮੇਸ, ਨ ਤੁਮ੍ਹੇ ਜਾਨਿਤ੍ਥ, ਪੁਥੁਜ੍ਜਨੋ, ਆਵੁਸੋ, ਥੇਰੋਤਿ. ਤੇ ਕਲਹਂ ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਉਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਕਲਵਿਹਾਰੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਚ ਭਿਕ੍ਖਾਚਾਰਗਾਮੇਸੁ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਚ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਤੁਮ੍ਹੇਯੇਵ ਜਾਨਾਥ. ਕਤਰਮਗ੍ਗੇਨ ਤੁਮ੍ਹੇ ਆਗਤਾ, ਕਿਂ ਵੋ ਵਿਹਾਰਦ੍ਵਾਰੇ ਚੇਤਿਯਂ ਨ ਦਿਟ੍ਠ’’ਨ੍ਤਿ. ਏਵਂਵਾਦੀਨਂ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਤਂ ਵਾ, ਹੋਤੁ ਸਹਸ੍ਸਂ ਵਾ, ਯਾਵ ਤਂ ਲਦ੍ਧਿਂ ਨਪ੍ਪਜਹਨ੍ਤਿ, ਸਗ੍ਗੋਪਿ ਮਗ੍ਗੋਪਿ ਵਾਰਿਤੋਯੇਵ.
ਅਪਰੋਪਿ ਤਾਦਿਸੋਵ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਕਥੇਨ੍ਤੋ ਏਵਂ ਕਥੇਤਿ – ਚਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਤੀਸੁ ਉਦ੍ਧਨੇਸੁ ਤੀਣਿ ਕਪਲ੍ਲਾਨਿ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਹੇਟ੍ਠਾ ਅਗ੍ਗਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਚਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਅਤ੍ਤਨੋ ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਂਸਾਕਾਰਂ ਉਪ੍ਪਾਟੇਤ੍ਵਾ ਕਪਲ੍ਲੇਸੁ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਚਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਦਣ੍ਡਕੇਨ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਭਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ, ਯਾ ਝਾਯਮਾਨੇ ਛਾਰਿਕਾ ਹੋਤਿ, ਸਾ ਮੁਖਵਾਤੇਨ ਪਲਾਸੇਤਬ੍ਬਾ. ਏਤ੍ਤਕੇਨ ਧੂਤਪਾਪੋ ਨਾਮੇਸ ਸਮਣੋ ਹੋਤਿ. ਸੇਸਂ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤਬ੍ਬਂ.
ਅਪਰੋ ਏਵਂ ਕਥੇਤਿ – ਚਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਮਹਾਚਾਟਿਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਮਤ੍ਥੁਂ ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਚਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਅਤ੍ਤਨੋ ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਂਸਾਕਾਰਂ ਉਪ੍ਪਾਟੇਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਮਤ੍ਥੁਂ ਓਤਾਰੇਤ੍ਵਾ ਮਨ੍ਥਿਤਬ੍ਬਂ. ਮਥਿਯਮਾਨਂ ਵਿਲੀਯਤਿ, ਵਿਲੀਨੇ ਉਪਰਿ ਫੇਣੋ ਉਗ੍ਗਚ੍ਛਤਿ. ਸੋ ਫੇਣੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬੋ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਵੋ ਅਮਤਂ ਪਰਿਭੁਤ੍ਤਂ ਨਾਮ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਇਤੋ ਪਰਂ ‘‘ਅਥ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿਆਦਿ ਸਬ੍ਬਂ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤਬ੍ਬਂ.
੪੪. ਇਦਾਨਿ ਯੋ ਏਵਂ ਵਿਵਾਦੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਤਸ੍ਸ ਮੂਲਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਛਯਿਮਾਨੀਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਅਗਾਰਵੋਤਿ ਗਾਰਵਵਿਰਹਿਤੋ. ਅਪ੍ਪਤਿਸ੍ਸੋਤਿ ਅਪ੍ਪਤਿਸ੍ਸਯੋ ਅਨੀਚਵੁਤ੍ਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਤ੍ਥਰਿ ਧਰਮਾਨੇ ਤੀਸੁ ਕਾਲੇਸੁ ਉਪਟ੍ਠਾਨਂ ਨ ਯਾਤਿ, ਸਤ੍ਥਰਿ ਅਨੁਪਾਹਨੇ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਸਉਪਾਹਨੋ ਚਙ੍ਕਮਤਿ, ਨੀਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਉਚ੍ਚੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਤਿ, ਹੇਟ੍ਠਾ ਵਸਨ੍ਤੇ ਉਪਰਿ ਵਸਤਿ, ਸਤ੍ਥੁ ਦਸ੍ਸਨਟ੍ਠਾਨੇ ਉਭੋ ਅਂਸੇ ਪਾਰੁਪਤਿ, ਛਤ੍ਤਂ ਧਾਰੇਤਿ, ਉਪਾਹਨਂ ਧਾਰੇਤਿ, ਨ੍ਹਾਨਤਿਤ੍ਥੇ ਉਚ੍ਚਾਰਂ ਵਾ ਪਸ੍ਸਾਵਂ ਵਾ ਕਰੋਤਿ, ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤੇ ਵਾ ਪਨ ਚੇਤਿਯਂ ਵਨ੍ਦਿਤੁਂ ਨ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਚੇਤਿਯਸ੍ਸ ਪਞ੍ਞਾਯਨਟ੍ਠਾਨੇ ਸਤ੍ਥੁਦਸ੍ਸਨਟ੍ਠਾਨੇ ਵੁਤ੍ਤਂ ਸਬ੍ਬਂ ਕਰੋਤਿ, ਅਞ੍ਞੇਹਿ ਚ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ‘‘ਕਸ੍ਮਾ ਏਵਂ ਕਰੋਸਿ, ਨ ਇਦਂ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਸਮ੍ਮਾਸਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਨਾਮ ਲਜ੍ਜਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਤੂਣ੍ਹੀ ਹੋਤਿ, ਕਿਂ ਬੁਦ੍ਧੋ ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਵਦਸੀ’’ਤਿ ਭਣਤਿ, ਅਯਂ ਸਤ੍ਥਰਿ ਅਗਾਰਵੋ ਨਾਮ.
ਯੋ ਪਨ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨੇ ਸਙ੍ਘੁਟ੍ਠੇ ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ ਨ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ ਧਮ੍ਮਂ ਨ ਸੁਣਾਤਿ, ਨਿਦ੍ਦਾਯਤਿ ਵਾ ਸਲ੍ਲਪੇਨ੍ਤੋ ਵਾ ਨਿਸੀਦਤਿ, ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ ਨ ਗਣ੍ਹਾਤਿ ਨ ਧਾਰੇਤਿ, ‘‘ਕਿਂ ਧਮ੍ਮੇ ਅਗਾਰਵਂ ਕਰੋਸੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਤੁਣ੍ਹੀ ਹੋਤਿ, ਧਮ੍ਮੋ ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਵਦਸਿ, ਕਿਂ ਧਮ੍ਮੋ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਵਦਤਿ, ਅਯਂ ਧਮ੍ਮੇ ਅਗਾਰਵੋ ਨਾਮ.
ਯੋ ਪਨ ਥੇਰੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਅਨਜ੍ਝਿਟ੍ਠੋ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤਿ, ਨਿਸੀਦਤਿ ਪਞ੍ਹਂ ਕਥੇਤਿ, ਵੁਡ੍ਢੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਘਟ੍ਟੇਨ੍ਤੋ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਤਿਟ੍ਠਤਿ ਨਿਸੀਦਤਿ, ਦੁਸ੍ਸਪਲ੍ਲਤ੍ਥਿਕਂ ਵਾ ਹਤ੍ਥਪਲ੍ਲਤ੍ਥਿਕਂ ਵਾ ਕਰੋਤਿ, ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਉਭੋ ਅਂਸੇ ਪਾਰੁਪਤਿ, ਛਤ੍ਤੁਪਾਹਨਂ ਧਾਰੇਤਿ, ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਲਜ੍ਜਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇਪਿ ‘‘ਤੁਣ੍ਹੀ ਹੋਤਿ, ਸਙ੍ਘੋ ਸਙ੍ਘੋਤਿ ਵਦਸਿ, ਕਿਂ ਸਙ੍ਘੋ, ਮਿਗਸਙ੍ਘੋ ਅਜਸਙ੍ਘੋ’’ਤਿਆਦੀਨਿ ਵਦਤਿ, ਅਯਂ ਸਙ੍ਘੇ ਅਗਾਰਵੋ ਨਾਮ. ਏਕਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਮਿਮ੍ਪਿ ਹਿ ਅਗਾਰਵੇ ਕਤੇ ਸਙ੍ਘੇ ਕਤੋਯੇਵ ਹੋਤਿ. ਤਿਸ੍ਸੋ ਸਿਕ੍ਖਾ ਪਨ ਅਪਰਿਪੂਰਯਮਾਨੋਵ ਸਿਕ੍ਖਾਯ ਨ ਪਰਿਪੂਰਕਾਰੀ ਨਾਮ.
ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨਿ ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਰਿਸਾਯ ਵਾ. ਬਾਹਿਦ੍ਧਾਤਿ ਪਰਸ੍ਮਿਂ ਵਾ ਪਰਸ੍ਸ ਪਰਿਸਾਯ ਵਾ.
੪੬. ਇਦਾਨਿ ਅਯਂ ਛ ਠਾਨਾਨਿ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਵਿਵਾਦੋ ਵਡ੍ਢਨ੍ਤੋ ਯਾਨਿ ਅਧਿਕਰਣਾਨਿ ਪਾਪੁਣਾਤਿ, ਤਾਨਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਚਤ੍ਤਾਰਿਮਾਨੀਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਵੂਪਸਮਨਤ੍ਥਾਯ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨੇਹਿ ਸਮਥੇਹਿ ਅਧਿਕਾਤਬ੍ਬਾਨੀਤਿ ਅਧਿਕਰਣਾਨਿ. ਵਿਵਾਦੋਵ ਅਧਿਕਰਣਂ ਵਿਵਾਦਾਧਿਕਰਣਂ. ਇਤਰੇਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.
ਇਦਾਨਿ ਇਮਾਨਿਪਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਅਧਿਕਰਣਾਨਿ ਪਤ੍ਵਾ ਉਪਰਿ ਵਡ੍ਢੇਨ੍ਤੋ ਸੋ ਵਿਵਾਦੋ ਯੇਹਿ ਸਮਥੇਹਿ ਵੂਪਸਮ੍ਮਤਿ, ਤੇਸਂ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਸਤ੍ਤ ਖੋ ਪਨਿਮੇਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਅਧਿਕਰਣਾਨਿ ਸਮੇਨ੍ਤਿ ਵੂਪਸਮੇਨ੍ਤੀਤਿ ਅਧਿਕਰਣਸਮਥਾ. ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਨ੍ਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ. ਅਧਿਕਰਣਾਨਨ੍ਤਿ ਏਤੇਸਂ ਵਿਵਾਦਾਧਿਕਰਣਾਦੀਨਂ ਚਤੁਨ੍ਨਂ. ਸਮਥਾਯ ਵੂਪਸਮਾਯਾਤਿ ਸਮਨਤ੍ਥਞ੍ਚੇਵ ਵੂਪਸਮਨਤ੍ਥਞ੍ਚ. ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੋ ਦਾਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਤਿਣਵਤ੍ਥਾਰਕੋਤਿ ਇਮੇ ਸਤ੍ਤ ਸਮਥਾ ਦਾਤਬ੍ਬਾ.
ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਕਥਾ – ਅਧਿਕਰਣੇਸੁ ਤਾਵ ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਵਾ ਅਧਮ੍ਮੋਤਿ ਵਾਤਿ ਅਟ੍ਠਾਰਸਹਿ ਵਤ੍ਥੂਹਿ ਵਿਵਦਨ੍ਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਯੋ ਵਿਵਾਦੋ, ਇਦਂ ਵਿਵਾਦਾਧਿਕਰਣਂ ਨਾਮ. ਸੀਲਵਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਾ ਆਚਾਰਦਿਟ੍ਠਿਆਜੀਵਵਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਾ ਅਨੁਵਦਨ੍ਤਾਨਂ ਯੋ ਅਨੁਵਾਦੋ ਉਪਵਦਨਾ ਚੇਵ ਚੋਦਨਾ ਚ, ਇਦਂ ਅਨੁਵਾਦਾਧਿਕਰਣਂ ਨਾਮ. ਮਾਤਿਕਾਯਂ ਆਗਤਾ ਪਞ੍ਚ ਵਿਭਙ੍ਗੇ ਦ੍ਵੇਤਿ ਸਤ੍ਤ ਆਪਤ੍ਤਿਕ੍ਖਨ੍ਧਾ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ ਨਾਮ. ਯਂ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਅਪਲੋਕਨਾਦੀਨਂ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਕਮ੍ਮਾਨਂ ਕਰਣਂ, ਇਦਂ ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ ਨਾਮ.
ਤਤ੍ਥ ਵਿਵਾਦਾਧਿਕਰਣਂ ਦ੍ਵੀਹਿ ਸਮਥੇਹਿ ਸਮ੍ਮਤਿ ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੇਨ ਚ ਯੇਭੁਯ੍ਯਸਿਕਾਯ ਚ. ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੇਨੇਵ ਸਮ੍ਮਮਾਨਂ ਯਸ੍ਮਿਂ ਵਿਹਾਰੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ, ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਵਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਵੂਪਸਮੇਤੁਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਵਾ, ਯਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਨਿਯ੍ਯਾਤਿਤਂ, ਤਤ੍ਥ ਸਙ੍ਘੇਨ ਵਾ ਗਣੇਨ ਵਾ ਵੂਪਸਮੇਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੇ ਤਤ੍ਥੇਵ ਉਬ੍ਬਾਹਿਕਾਯ ਸਮ੍ਮਤਪੁਗ੍ਗਲੇਹਿ ਵਾ ਵਿਨਿਚ੍ਛਿਤਂ ਸਮ੍ਮਤਿ. ਏਵਂ ਸਮ੍ਮਮਾਨੇ ਪਨ ਤਸ੍ਮਿਂ ਯਾ ਸਙ੍ਘਸਮ੍ਮੁਖਤਾ ਧਮ੍ਮਸਮ੍ਮੁਖਤਾ, ਵਿਨਯਸਮ੍ਮੁਖਤਾ, ਪੁਗ੍ਗਲਸਮ੍ਮੁਖਤਾ, ਅਯਂ ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੋ ਨਾਮ.
ਤਤ੍ਥ ਚ ਕਾਰਕਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਸਾਮਗ੍ਗਿਵਸੇਨ ਸਮ੍ਮੁਖੀਭਾਵੋ ਸਙ੍ਘਸਮ੍ਮੁਖਤਾ. ਸਮੇਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਵਤ੍ਥੁਨੋ ਭੂਤਤਾ ਧਮ੍ਮਸਮ੍ਮੁਖਤਾ. ਯਥਾ ਤਂ ਸਮੇਤਬ੍ਬਂ, ਤਥੇਵ ਸਮਨਂ ਵਿਨਯਸਮ੍ਮੁਖਤਾ. ਯੋ ਚ ਵਿਵਦਤਿ, ਯੇਨ ਚ ਵਿਵਦਤਿ, ਤੇਸਂ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਅਤ੍ਤਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾਨਂ ਸਮ੍ਮੁਖੀਭਾਵੋ ਪੁਗ੍ਗਲਸਮ੍ਮੁਖਤਾ. ਉਬ੍ਬਾਹਿਕਾਯ ਵੂਪਸਮੇ ਪਨੇਤ੍ਥ ਸਙ੍ਘਸਮ੍ਮੁਖਤਾ ਪਰਿਹਾਯਤਿ. ਏਵਂ ਤਾਵ ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੇਨੇਵ ਸਮ੍ਮਤਿ.
ਸਚੇ ਪਨੇਵਮ੍ਪਿ ਨ ਸਮ੍ਮਤਿ, ਅਥ ਨਂ ਉਬ੍ਬਾਹਿਕਾਯ ਸਮ੍ਮਤਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ‘‘ਨ ਮਯਂ ਸਕ੍ਕੋਮ ਵੂਪਸਮੇਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸੇਵ ਨਿਯ੍ਯਾਤੇਨ੍ਤਿ. ਤਤੋ ਸਙ੍ਘੋ ਪਞ੍ਚਙ੍ਗਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਸਲਾਕਗ੍ਗਾਹਕਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ਗੁਲ਼੍ਹਕਵਿਵਟਕਸਕਣ੍ਣਜਪ੍ਪਕੇਸੁ ਤੀਸੁ ਸਲਾਕਗ੍ਗਾਹੇਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰਵਸੇਨ ਸਲਾਕਂ ਗਾਹੇਤ੍ਵਾ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤਪਰਿਸਾਯ ਧਮ੍ਮਵਾਦੀਨਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯਤਾਯ ਯਥਾ ਤੇ ਧਮ੍ਮਵਾਦਿਨੋ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਵੂਪਸਨ੍ਤਂ ਅਧਿਕਰਣਂ ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੇਨ ਚ ਯੇਭੁਯ੍ਯਸਿਕਾਯ ਚ ਵੂਪਸਨ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੋ ਵੁਤ੍ਤਨਯੋ ਏਵ. ਯਂ ਪਨ ਯੇਭੁਯ੍ਯਸਿਕਾਯ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਕਰਣਂ, ਅਯਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯਸਿਕਾ ਨਾਮ. ਏਵਂ ਵਿਵਾਦਾਧਿਕਰਣਂ ਦ੍ਵੀਹਿ ਸਮਥੇਹਿ ਸਮ੍ਮਤਿ.
ਅਨੁਵਾਦਾਧਿਕਰਣਂ ਚਤੂਹਿ ਸਮਥੇਹਿ ਸਮ੍ਮਤਿ ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੇਨ ਚ ਸਤਿਵਿਨਯੇਨ ਚ ਅਮੂਲ਼੍ਹਵਿਨਯੇਨ ਚ ਤਸ੍ਸਪਾਪਿਯਸਿਕਾਯ ਚ. ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੇਨੇਵ ਸਮ੍ਮਮਾਨਂ ਯੋ ਚ ਅਨੁਵਦਤਿ, ਯਞ੍ਚ ਅਨੁਵਦਤਿ, ਤੇਸਂ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ, ਸਚੇ ਕਾਚਿ ਆਪਤ੍ਤਿ ਨਤ੍ਥਿ, ਉਭੋ ਖਮਾਪੇਤ੍ਵਾ, ਸਚੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਅਯਂ ਨਾਮੇਤ੍ਥ ਆਪਤ੍ਤੀਤਿ ਏਵਂ ਵਿਨਿਚ੍ਛਿਤਂ ਵੂਪਸਮ੍ਮਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯਲਕ੍ਖਣਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵ.
ਯਦਾ ਪਨ ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਅਮੂਲਿਕਾਯ ਸੀਲਵਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਨੁਦ੍ਧਂਸਿਤਸ੍ਸ ਸਤਿਵਿਨਯਂ ਯਾਚਮਾਨਸ੍ਸ ਸਙ੍ਘੋ ਞਤ੍ਤਿਚਤੁਤ੍ਥੇਨ ਕਮ੍ਮੇਨ ਸਤਿਵਿਨਯਂ ਦੇਤਿ, ਤਦਾ ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੇਨ ਚ ਸਤਿਵਿਨਯੇਨ ਚ ਵੂਪਸਨ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਦਿਨ੍ਨੇ ਪਨ ਸਤਿਵਿਨਯੇ ਪੁਨ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪੁਗ੍ਗਲੇ ਕਸ੍ਸਚਿ ਅਨੁਵਾਦੋ ਨ ਰੁਹਤਿ.
ਯਦਾ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਮ੍ਮਾਦਵਸੇਨ ਕਤੇ ਅਸ੍ਸਾਮਣਕੇ ਅਜ੍ਝਾਚਾਰੇ ‘‘ਸਰਤਾਯਸ੍ਮਾ ਏਵਰੂਪਿਂ ਆਪਤ੍ਤਿ’’ਨ੍ਤਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ – ‘‘ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕੇਨ ਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਏਤਂ ਕਤਂ, ਨਾਹਂ ਤਂ ਸਰਾਮੀ’’ਤਿ ਭਣਨ੍ਤੋਪਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਚੋਦਿਯਮਾਨੋਵ ਪੁਨ ਅਚੋਦਨਤ੍ਥਾਯ ਅਮੂਲ਼੍ਹਵਿਨਯਂ ਯਾਚਤਿ, ਸਙ੍ਘੋ ਚਸ੍ਸ ਞਤ੍ਤਿਚਤੁਤ੍ਥੇਨ ਕਮ੍ਮੇਨ ਅਮੂਲ਼੍ਹਵਿਨਯਂ ਦੇਤਿ, ਤਦਾ ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੇਨ ਚ ਅਮੂਲ਼੍ਹਵਿਨਯੇਨ ਚ ਵੂਪਸਨ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਦਿਨ੍ਨੇ ਪਨ ਅਮੂਲ਼੍ਹਵਿਨਯੇ ਪੁਨ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪੁਗ੍ਗਲੇ ਕਸ੍ਸਚਿ ਤਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ ਅਨੁਵਾਦੋ ਨ ਰੁਹਤਿ.
ਯਦਾ ਪਨ ਪਾਰਾਜਿਕੇਨ ਵਾ ਪਾਰਾਜਿਕਸਾਮਨ੍ਤੇਨ ਵਾ ਚੋਦਿਯਮਾਨਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞੇਨਾਞ੍ਞਂ ਪਟਿਚਰਤੋ ਪਾਪੁਸ੍ਸਨ੍ਨਤਾਯ ਪਾਪਿਯਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ – ‘‘ਸਚਾਯਂ ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਨਮੂਲੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਸਮ੍ਮਾ ਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਓਸਾਰਣਂ ਲਭਿਸ੍ਸਤਿ, ਸਚੇ ਛਿਨ੍ਨਮੂਲੋ, ਅਯਮੇਵਸ੍ਸ ਨਾਸਨਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਮਞ੍ਞਮਾਨੋ ਸਙ੍ਘੋ ਞਤ੍ਤਿਚਤੁਤ੍ਥੇਨ ਕਮ੍ਮੇਨ ਤਸ੍ਸਪਾਪਿਯਸਿਕਂ ਕਰੋਤਿ, ਤਦਾ ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੇਨ ਚ ਤਸ੍ਸ ਪਾਪਿਯਸਿਕਾਯ ਚ ਵੂਪਸਨ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਏਵਂ ਅਨੁਵਾਦਾਧਿਕਰਣਂ ਚਤੂਹਿ ਸਮਥੇਹਿ ਸਮ੍ਮਤਿ.
ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ ਤੀਹਿ ਸਮਥੇਹਿ ਸਮ੍ਮਤਿ ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੇਨ ਚ ਪਟਿਞ੍ਞਾਤਕਰਣੇਨ ਚ ਤਿਣਵਤ੍ਥਾਰਕੇਨ ਚ. ਤਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੇਨੇਵ ਵੂਪਸਮੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਯਦਾ ਪਨ ਏਕਸ੍ਸ ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਸਙ੍ਘਗਣਮਜ੍ਝੇਸੁ ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁ ਲਹੁਕਂ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਦੇਸੇਤਿ, ਤਦਾ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੇਨ ਚ ਪਟਿਞ੍ਞਾਤਕਰਣੇਨ ਚ ਵੂਪਸਮ੍ਮਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੋ ਤਾਵ ਯੋ ਚ ਦੇਸੇਤਿ, ਯਸ੍ਸ ਚ ਦੇਸੇਤਿ, ਤੇਸਂ ਸਮ੍ਮੁਖਤਾ. ਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵ. ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਚ ਗਣਸ੍ਸ ਚ ਦੇਸਨਾਕਾਲੇ ਸਙ੍ਘਸਮ੍ਮੁਖਤਾ ਪਰਿਹਾਯਤਿ. ਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ‘‘ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਂ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਅਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ ਚ, ਆਮ ‘‘ਪਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚ ਪਟਿਞ੍ਞਾਤਾਯ ‘‘ਆਯਤਿਂ ਸਂਵਰੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ ਕਰਣਂ, ਤਂ ਪਟਿਞ੍ਞਾਤਕਰਣਂ ਨਾਮ. ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸੇ ਪਰਿਵਾਸਾਦਿਯਾਚਨਾ ਪਟਿਞ੍ਞਾ, ਪਰਿਵਾਸਾਦੀਨਂ ਦਾਨਂ ਪਟਿਞ੍ਞਾਤਕਰਣਂ ਨਾਮ.
ਦ੍ਵੇਪਕ੍ਖਜਾਤਾ ਪਨ ਭਣ੍ਡਨਕਾਰਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਬਹੁਂ ਅਸ੍ਸਾਮਣਕਂ ਅਜ੍ਝਾਚਾਰਂ ਚਰਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਲਜ੍ਜਿਧਮ੍ਮੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ‘‘ਸਚੇ ਮਯਂ ਇਮਾਹਿ ਆਪਤ੍ਤੀਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਕਾਰੇਸ੍ਸਾਮ, ਸਿਯਾਪਿ ਤਂ ਅਧਿਕਰਣਂ ਕਕ੍ਖਲ਼ਤ੍ਤਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਕਾਰਾਪਨੇ ਦੋਸਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਯਦਾ ਤਿਣਵਤ੍ਥਾਰਕਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਤਦਾ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੇਨ ਚ ਤਿਣਵਤ੍ਥਾਰਕੇਨ ਚ ਸਮ੍ਮਤਿ. ਤਤ੍ਰ ਹਿ ਯਤ੍ਤਕਾ ਹਤ੍ਥਪਾਸੁਪਗਤਾ ‘‘ਨ ਮੇ ਤਂ ਖਮਤੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਦਿਟ੍ਠਾਵਿਕਮ੍ਮਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਦੁਕ੍ਕਟਂ ਕਮ੍ਮਂ ਪੁਨ ਕਾਤਬ੍ਬਂ ਕਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ ਨ ਉਕ੍ਕੋਟੇਨ੍ਤਿ, ਨਿਦ੍ਦਮ੍ਪਿ ਓਕ੍ਕਨ੍ਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬੇਸਮ੍ਪਿ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਥੁਲ੍ਲਵਜ੍ਜਞ੍ਚ ਗਿਹਿਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਞ੍ਚ ਸਬ੍ਬਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਵੁਟ੍ਠਹਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ ਤੀਹਿ ਸਮਥੇਹਿ ਸਮ੍ਮਤਿ. ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ ਏਕੇਨ ਸਮਥੇਨ ਸਮ੍ਮਤਿ ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੇਨੇਵ.
ਇਮਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਅਧਿਕਰਣਾਨਿ ਯਥਾਨੁਰੂਪਂ ਇਮੇਹਿ ਸਤ੍ਤਹਿ ਸਮਥੇਹਿ ਸਮ੍ਮਨ੍ਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਅਧਿਕਰਣਾਨਂ ਸਮਥਾਯ ਵੂਪਸਮਾਯ ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੋ ਦਾਤਬ੍ਬੋ…ਪੇ… ਤਿਣਵਤ੍ਥਾਰਕੋ’’ਤਿ. ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਨਯੋ, ਵਿਤ੍ਥਾਰੋ ਪਨ ਸਮਥਕ੍ਖਨ੍ਧਕੇ (ਚੂਲ਼ਵ. ੧੮੫) ਆਗਤੋਯੇਵ. ਵਿਨਿਚ੍ਛਯੋਪਿਸ੍ਸ ਸਮਨ੍ਤਪਾਸਾਦਿਕਾਯ ਵੁਤ੍ਤੋ.
੪੭. ਯੋ ਪਨਾਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਇਧਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੂ ਵਿਵਦਨ੍ਤੀ’’ਤਿਆਦਿਕੋ ਵਿਤ੍ਥਾਰੋ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਸੋ ਏਤੇਨ ਨਯੇਨ ਸਙ੍ਖੇਪਤੋਵ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਤਤ੍ਥ ਧਮ੍ਮੋਤਿਆਦੀਸੁ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਪਰਿਯਾਯੇਨ ਤਾਵ ਦਸ ਕੁਸਲਕਮ੍ਮਪਥਾ ਧਮ੍ਮੋ, ਅਕੁਸਲਕਮ੍ਮਪਥਾ ਅਧਮ੍ਮੋ. ਤਥਾ ‘‘ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨਾ’’ਤਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਆਗਤਾ ਸਤ੍ਤਤਿਂਸ ਬੋਧਿਪਕ੍ਖਿਯਧਮ੍ਮਾ, ਤਯੋ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨਾ ਤਯੋ ਸਮ੍ਮਪ੍ਪਧਾਨਾ ਤਯੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਛ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਛ ਬਲਾਨਿ ਅਟ੍ਠ ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਾ ਨਵਙ੍ਗਿਕੋ ਮਗ੍ਗੋ ਚਾਤਿ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਉਪਾਦਾਨਾ ਪਞ੍ਚ ਨੀਵਰਣਾਨੀਤਿਆਦਯੋ ਸਙ੍ਕਲਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਾ ਚਾਤਿ ਅਯਂ ਅਧਮ੍ਮੋ.
ਤਤ੍ਥ ਯਂਕਿਞ੍ਚਿ ਏਕਂ ਅਧਮ੍ਮਕੋਟ੍ਠਾਸਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਂ ਅਧਮ੍ਮਂ ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮ, ਏਵਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਆਚਰਿਯਕੁਲਂ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਮਯਞ੍ਚ ਲੋਕੇ ਪਾਕਟਾ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਤਂ ਅਧਮ੍ਮਂ ‘‘ਧਮ੍ਮੋ ਅਯ’’ਨ੍ਤਿ ਕਥੇਨ੍ਤਾ ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਵਿਵਦਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥੇਵ ਧਮ੍ਮਕੋਟ੍ਠਾਸੇਸੁ ਏਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਧਮ੍ਮੋ ਅਯ’’ਨ੍ਤਿ ਕਥੇਨ੍ਤਾ ਅਧਮ੍ਮੋਤਿ ਵਿਵਦਨ੍ਤਿ.
ਵਿਨਯਪਰਿਯਾਯੇਨ ਪਨ ਭੂਤੇਨ ਵਤ੍ਥੁਨਾ ਚੋਦੇਤ੍ਵਾ ਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ਯਥਾਪਟਿਞ੍ਞਾਯ ਕਾਤਬ੍ਬਕਮ੍ਮਂ ਧਮ੍ਮੋ ਨਾਮ, ਅਭੂਤੇਨ ਪਨ ਵਤ੍ਥੁਨਾ ਅਚੋਦੇਤ੍ਵਾ ਅਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ਅਪਟਿਞ੍ਞਾਯ ਕਤਬ੍ਬਕਮ੍ਮਂ ਅਧਮ੍ਮੋ ਨਾਮ. ਤੇਸੁਪਿ ਅਧਮ੍ਮਂ ‘‘ਧਮ੍ਮੋ ਅਯ’’ਨ੍ਤਿ ਕਥੇਨ੍ਤਾ ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਵਿਵਦਨ੍ਤਿ, ‘‘ਅਧਮ੍ਮੋ ਅਯ’’ਨ੍ਤਿ ਕਥੇਨ੍ਤਾ ਅਧਮ੍ਮੋਤਿ ਵਿਵਦਨ੍ਤਿ.
ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਪਰਿਯਾਯੇਨ ਪਨ ਰਾਗਵਿਨਯੋ ਦੋਸਵਿਨਯੋ ਮੋਹਵਿਨਯੋ ਸਂਵਰੋ ਪਹਾਨਂ ਪਟਿਸਙ੍ਖਾਤਿ ਅਯਂ ਵਿਨਯੋ ਨਾਮ, ਰਾਗਾਦੀਨਂ ਅਵਿਨਯੋ ਅਸਂਵਰੋ ਅਪ੍ਪਹਾਨਂ ਅਪ੍ਪਟਿਸਙ੍ਖਾਤਿ ਅਯਂ ਅਵਿਨਯੋ ਨਾਮ. ਵਿਨਯਪਰਿਯਾਯੇਨ ਵਤ੍ਥੁਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਞਤ੍ਤਿਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਅਨੁਸਾਵਨਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਸੀਮਸਮ੍ਪਤਿ ਪਰਿਸਸਮ੍ਪਤ੍ਤੀਤਿ ਅਯਂ ਵਿਨਯੋ ਨਾਮ, ਵਤ੍ਥੁਵਿਪਤ੍ਤਿ…ਪੇ… ਪਰਿਸਵਿਪਤ੍ਤੀਤਿ ਅਯਂ ਅਵਿਨਯੋ ਨਾਮ. ਤੇਸੁਪਿ ਯਂਕਿਞ੍ਚਿ ਅਵਿਨਯਂ ‘‘ਵਿਨਯੋ ਅਯ’’ਨ੍ਤਿ ਕਥੇਨ੍ਤਾ ਵਿਨਯੋਤਿ ਵਿਵਦਨ੍ਤਿ, ਵਿਨਯਂ ਅਵਿਨਯੋਤਿ ਕਥੇਨ੍ਤਾ ਅਵਿਨਯੋਤਿ ਵਿਵਦਨ੍ਤਿ.
ਧਮ੍ਮਨੇਤ੍ਤਿ ਸਮਨੁਮਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਧਮ੍ਮਰਜ੍ਜੁ ਅਨੁਮਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਾ ਞਾਣੇਨ ਘਂਸਿਤਬ੍ਬਾ ਉਪਪਰਿਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਾ. ਸਾ ਪਨੇਸਾ ਧਮ੍ਮਨੇਤ੍ਤਿ ‘‘ਇਤਿ ਖੋ ਵਚ੍ਛ ਇਮੇ ਦਸ ਧਮ੍ਮਾ ਅਕੁਸਲਾ ਦਸ ਧਮ੍ਮਾ ਕੁਸਲਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਮਹਾਵਚ੍ਛਗੋਤ੍ਤਸੁਤ੍ਤੇ (ਮ. ਨਿ. ੨.੧੯੪) ਆਗਤਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਸਾ ਏਵ ਵਾ ਹੋਤੁ, ਯੋ ਵਾ ਇਧ ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਚ ਵਿਨਯੋ ਚ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਯਥਾ ਤਤ੍ਥ ਸਮੇਤੀਤਿ ਯਥਾ ਤਾਯ ਧਮ੍ਮਨੇਤ੍ਤਿਯਾ ਸਮੇਤਿ, ‘‘ਧਮ੍ਮੋ ਧਮ੍ਮੋਵ ਹੋਤਿ, ਅਧਮ੍ਮੋ ਅਧਮ੍ਮੋਵ, ਵਿਨਯੋ ਵਿਨਯੋਵ ਹੋਤਿ, ਅਵਿਨਯੋ ਅਵਿਨਯੋਵ’’. ਤਥਾ ਤਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਤਂ ਅਧਿਕਰਣਂ ਵੂਪਸਮੇਤਬ੍ਬਂ. ਏਕਚ੍ਚਾਨਂ ਅਧਿਕਰਣਾਨਨ੍ਤਿ ਇਧ ਵਿਵਾਦਾਧਿਕਰਣਮੇਵ ਦਸ੍ਸਿਤਂ, ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੋ ਪਨ ਨ ਕਿਸ੍ਮਿਞ੍ਚਿ ਅਧਿਕਰਣੇ ਨ ਲਬ੍ਭਤਿ.
੪੮. ਤਂ ਪਨੇਤਂ ਯਸ੍ਮਾ ਦ੍ਵੀਹਿ ਸਮਥੇਹਿ ਸਮ੍ਮਤਿ ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੇਨ ਚ ਯੇਭੁਯ੍ਯਸਿਕਾਯ ਚ, ਤਸ੍ਮਾ ਹੇਟ੍ਠਾ ਮਾਤਿਕਾਯ ਠਪਿਤਾਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਇਦਾਨਿ ਸਤਿਵਿਨਯਸ੍ਸ ਵਾਰੇ ਪਤ੍ਤੇਪਿ ਤਂ ਅਵਤ੍ਵਾ ਵਿਵਾਦਾਧਿਕਰਣਯੇਵ ਤਾਵ ਦੁਤਿਯਸਮਥਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਕਥਞ੍ਚਾਨਨ੍ਦ, ਯੇਭੁਯ੍ਯਸਿਕਾਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਬਹੁਤਰਾਤਿ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਦ੍ਵੀਹਿ ਤੀਹਿਪਿ ਅਤਿਰੇਕਤਰਾ. ਸੇਸਮੇਤ੍ਥ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
੪੯. ਇਦਾਨਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਅਵਿਤ੍ਥਾਰਿਤਂ ਸਤਿਵਿਨਯਂ ਆਦਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਿਤ੍ਥਾਰਿਤਾਵਸੇਸਸਮਥੇ ਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤੁਂ ਕਥਞ੍ਚਾਨਨ੍ਦ, ਸਤਿਵਿਨਯੋਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਪਾਰਾਜਿਕਸਾਮਨ੍ਤੇਨ ਵਾਤਿ ਦ੍ਵੇ ਸਾਮਨ੍ਤਾਨਿ ਖਨ੍ਧਸਾਮਨ੍ਤਞ੍ਚ ਆਪਤ੍ਤਿਸਾਮਨ੍ਤਞ੍ਚ. ਤਤ੍ਥ ਪਾਰਾਜਿਕਾਪਤ੍ਤਿਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਾਪਤ੍ਤਿਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯ-ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ-ਪਾਟਿਦੇਸਨੀਯ-ਦੁਕ੍ਕਟ-ਦੁਬ੍ਭਾਸਿਤਾਪਤ੍ਤਿਕ੍ਖਨ੍ਧੋਤਿ ਏਵਂ ਪੁਰਿਮਸ੍ਸ ਪਚ੍ਛਿਮਖਨ੍ਧਂ ਖਨ੍ਧਸਾਮਨ੍ਤਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ ਪਨ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗੇ ਦੁਕ੍ਕਟਂ, ਸੇਸਾਨਂ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਆਪਤ੍ਤਿਸਾਮਨ੍ਤਂ ਨਾਮ. ਤਤ੍ਥ ਖਨ੍ਧਸਾਮਨ੍ਤੇ ਪਾਰਾਜਿਕਸਾਮਨ੍ਤਂ ਗਰੁਕਾਪਤ੍ਤਿ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਸਰਤਾਯਸ੍ਮਾਤਿ ਸਰਤੁ ਆਯਸ੍ਮਾ. ਏਕਚ੍ਚਾਨਂ ਅਧਿਕਰਣਾਨਨ੍ਤਿ ਇਧ ਅਨੁਵਾਦਾਧਿਕਰਣਮੇਵ ਦਸ੍ਸਿਤਂ.
੫੦. ਭਾਸਿਤਪਰਿਕ੍ਕਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵਾਚਾਯ ਭਾਸਿਤਂ ਕਾਯੇਨ ਚ ਪਰਿਕ੍ਕਨ੍ਤਂ, ਪਰਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਕਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਕਚ੍ਚਾਨਨ੍ਤਿ ਇਧਾਪਿ ਅਨੁਵਾਦਾਧਿਕਰਣਮੇਵ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ. ਪਟਿਞ੍ਞਾਤਕਰਣੇ ‘‘ਏਕਚ੍ਚਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ ਦਸ੍ਸਿਤਂ.
੫੨. ਦਵਾਤਿ ਸਹਸਾ. ਰਵਾਤਿ ਅਞ੍ਞਂ ਭਣਿਤੁਕਾਮੇਨ ਅਞ੍ਞਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਵਂ ਖੋ, ਆਨਨ੍ਦ, ਤਸ੍ਸਪਾਪਿਯਸਿਕਾ ਹੋਤੀਤਿ ਤਸ੍ਸਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਪਾਪੁਸ੍ਸਨ੍ਨਤਾ ਪਾਪਿਯਸਿਕਾ ਹੋਤਿ. ਇਮਿਨਾ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵਤ੍ਥੁ ਦਸ੍ਸਿਤਂ. ਏਵਰੂਪਸ੍ਸ ਹਿ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਂ ਕਾਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਕਮ੍ਮੇਨ ਹਿ ਅਧਿਕਰਣਸ੍ਸ ਵੂਪਸਮੋ ਹੋਤਿ, ਨ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਪਾਪੁਸ੍ਸਨ੍ਨਤਾਯ. ਇਧਾਪਿ ਚ ਅਨੁਵਾਦਾਧਿਕਰਣਮੇਵ ਅਧਿਕਰਣਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
੫੩. ਕਥਞ੍ਚਾਨਨ੍ਦ, ਤਿਣਵਤ੍ਥਾਰਕੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਇਦਂ ਕਮ੍ਮਂ ਤਿਣਵਤ੍ਥਾਰਕਸਦਿਸਤ੍ਤਾ ਤਿਣਵਤ੍ਥਾਰਕੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਥਾ ਹਿ ਗੂਥਂ ਵਾ ਮੁਤ੍ਤਂ ਵਾ ਘਟ੍ਟਿਯਮਾਨਂ ਦੁਗ੍ਗਨ੍ਧਤਾਯ ਬਾਧਤਿ, ਤਿਣੇਹਿ ਅਵਤ੍ਥਰਿਤ੍ਵਾ ਸੁਪ੍ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਿਤਸ੍ਸ ਪਨਸ੍ਸ ਸੋ ਗਨ੍ਧੋ ਨ ਬਾਧਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਯਂ ਅਧਿਕਰਣਂ ਮੂਲਾਨੁਮੂਲਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਵੂਪਸਮਿਯਮਾਨਂ ਕਕ੍ਖਲ਼ਤ੍ਤਾਯ ਵਾਲ਼ਤ੍ਤਾਯ ਭੇਦਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ, ਤਂ ਇਮਿਨਾ ਕਮ੍ਮੇਨ ਵੂਪਸਨ੍ਤਂ ਗੂਥਂ ਵਿਯ ਤਿਣਵਤ੍ਥਾਰਕੇਨ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਂ ਵੂਪਸਨ੍ਤਂ ਹੋਤੀਤਿ ਇਦਂ ਕਮ੍ਮਂ ਤਿਣਵਤ੍ਥਾਰਕਸਦਿਸਤ੍ਤਾ ਤਿਣਵਤ੍ਥਾਰਕੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਸ ਇਧਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਭਣ੍ਡਨਜਾਤਾਨਨ੍ਤਿਆਦਿਵਚਨੇਨ ਆਕਾਰਮਤ੍ਤਮੇਵ ਦਸ੍ਸਿਤਂ, ਖਨ੍ਧਕੇ ਆਗਤਾਯੇਵ ਪਨੇਤ੍ਥ ਕਮ੍ਮਵਾਚਾ ਪਮਾਣਂ. ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਥੁਲ੍ਲਵਜ੍ਜਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਿਹਿਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਥੁਲ੍ਲਵਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਥੂਲ੍ਲਵਜ੍ਜਂ ਪਾਰਾਜਿਕਞ੍ਚੇਵ ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਞ੍ਚ. ਗਿਹਿਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਗਿਹੀਨਂ ਹੀਨੇਨ ਖੁਂਸਨਵਮ੍ਭਨਧਮ੍ਮਿਕਪਟਿਸ੍ਸਵੇਸੁ ਆਪਨ੍ਨਾ ਆਪਤ੍ਤਿ. ਅਧਿਕਰਣਾਨਨ੍ਤਿ ਇਧ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਮੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਸ੍ਸ ਪਨ ਵਸੇਨ ਇਧ ਨ ਕਿਞ੍ਚਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਨਯੇਨੇਵ ਪਨਸ੍ਸ ਵੂਪਸਮੋ ਹੋਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
੫੪. ਛਯਿਮੇ, ਆਨਨ੍ਦ, ਧਮ੍ਮਾ ਸਾਰਣੀਯਾਤਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਕਲਹਵਸੇਨ ਸੁਤ੍ਤਂ ਆਰਦ੍ਧਂ, ਉਪਰਿ ਸਾਰਣੀਯਧਮ੍ਮਾ ਆਗਤਾ. ਇਤਿ ਯਥਾਨੁਸਨ੍ਧਿਨਾਵ ਦੇਸਨਾ ਗਤਾ ਹੋਤਿ. ਹੇਟ੍ਠਾ ਕੋਸਮ੍ਬਿਯਸੁਤ੍ਤੇ (ਮ. ਨਿ. ੧.੪੯੮-੫੦੦) ਪਨ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿ ਕਥਿਤਾ, ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸੁਤ੍ਤੇ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਅਣੁਨ੍ਤਿ ਅਪ੍ਪਸਾਵਜ੍ਜਂ. ਥੂਲਨ੍ਤਿ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜਂ. ਸੇਸਮੇਤ੍ਥ ਉਤ੍ਤਾਨਮੇਵਾਤਿ.
ਪਪਞ੍ਚਸੂਦਨਿਯਾ ਮਜ੍ਝਿਮਨਿਕਾਯਟ੍ਠਕਥਾਯ
ਸਾਮਗਾਮਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੫. ਸੁਨਕ੍ਖਤ੍ਤਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੫੫. ਏਵਂ ਮੇ ਸੁਤਨ੍ਤਿ ਸੁਨਕ੍ਖਤ੍ਤਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਅਞ੍ਞਾਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਂ. ਬ੍ਯਾਕਤਾਤਿ ਖੀਣਾ ਜਾਤੀਤਿਆਦੀਹਿ ਚਤੂਹਿ ਪਦੇਹਿ ਕਥਿਤਾ. ਅਧਿਮਾਨੇਨਾਤਿ ਅਪ੍ਪਤ੍ਤੇ ਪਤ੍ਤਸਞ੍ਞਿਨੋ, ਅਨਧਿਗਤੇ ਅਧਿਗਤਸਞ੍ਞਿਨੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਧਿਗਤਂ ਅਮ੍ਹੇਹੀਤਿ ਮਾਨੇਨ ਬ੍ਯਾਕਰਿਂਸੁ.
੫੬. ਏਵਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਸੁਨਕ੍ਖਤ੍ਤ ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਹੋਤੀਤਿ ਸੁਨਕ੍ਖਤ੍ਤ ਏਤ੍ਥ ਏਤੇਸਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਞ੍ਹਬ੍ਯਾਕਰਣੇ – ‘‘ਇਦਂ ਠਾਨਂ ਏਤੇਸਂ ਅਵਿਭੂਤਂ ਅਨ੍ਧਕਾਰਂ, ਤੇਨਿਮੇ ਅਨਧਿਗਤੇ ਅਧਿਗਤਸਞ੍ਞਿਨੋ, ਹਨ੍ਦ ਨੇਸਂ ਵਿਸੋਧੇਤ੍ਵਾ ਪਾਕਟਂ ਕਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਮੀ’’ਤਿ, ਏਵਞ੍ਚ ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਹੋਤਿ. ਅਥ ਚ ਪਨਿਧੇਕਚ੍ਚੇ…ਪੇ… ਤਸ੍ਸਪਿ ਹੋਤਿ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਭਗਵਾ ਪਟਿਪਨ੍ਨਕਾਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤਿ. ਯਤ੍ਥ ਪਨ ਇਚ੍ਛਾਚਾਰੇ ਠਿਤਾ ਏਕਚ੍ਚੇ ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਤ੍ਰ ਭਗਵਾ ਪਸ੍ਸਤਿ – ‘‘ਇਮੇ ਇਮਂ ਪਞ੍ਹਂ ਉਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾਵ ਜਾਨਨ੍ਤਾ ਵਿਯ ਅਪ੍ਪਤ੍ਤੇ ਪਤ੍ਤਸਞ੍ਞਿਨੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਗਾਮਨਿਗਮਾਦੀਸੁ ਵਿਸੇਵਮਾਨਾ ਵਿਚਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਨੇਸਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ ਦੀਘਰਤ੍ਤਂ ਅਹਿਤਾਯ ਦੁਕ੍ਖਾਯਾ’’ਤਿ ਏਵਮਸ੍ਸਾਯਂ ਇਚ੍ਛਾਚਾਰੇ ਠਿਤਾਨਂ ਕਾਰਣਾ ਪਟਿਪਨ੍ਨਕਾਨਮ੍ਪਿ ਅਤ੍ਥਾਯ ‘‘ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਥਾਭਾਵੋ ਹੋਤਿ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ.
੫੮. ਲੋਕਾਮਿਸਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਵਟ੍ਟਾਮਿਸ-ਕਾਮਾਮਿਸ-ਲੋਕਾਮਿਸਭੂਤੇਸੁ ਪਞ੍ਚਸੁ ਕਾਮਗੁਣੇਸੁ ਅਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਤਨ੍ਨਿਨ੍ਨੋ ਤਗ੍ਗਰੁਕੋ ਤਪ੍ਪਬ੍ਭਾਰੋ. ਤਪ੍ਪਤਿਰੂਪੀਤਿ ਕਾਮਗੁਣਸਭਾਗਾ. ਆਨੇਞ੍ਜਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਾਯਾਤਿ ਆਨੇਞ੍ਜਸਮਾਪਤ੍ਤਿਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਾਯ. ਸਂਸੇਯ੍ਯਾਤਿ ਕਥੇਯ੍ਯ. ਆਨੇਞ੍ਜਸਂਯੋਜਨੇਨ ਹਿ ਖੋ ਵਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਆਨੇਞ੍ਜਸਮਾਪਤ੍ਤਿਸਂਯੋਜਨੇਨ ਵਿਸਂਸਟ੍ਠੋ. ਲੋਕਾਮਿਸਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਏਵਰੂਪੋ ਹਿ ਲੂਖਚੀਵਰਧਰੋ ਮਤ੍ਤਿਕਾਪਤ੍ਤਂ ਆਦਾਯ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਦਿਸੇਹਿ ਕਤਿਪਯੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਜਨਪਦਂ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਗਾਮਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਟ੍ਠਕਾਲੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਮਹਾਪਂਸੁਕੁਲਿਕਾ ਆਗਤਾ’’ਤਿ ਯਾਗੁਭਤ੍ਤਾਦੀਨਿ ਸਮ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ ਦਾਨਂ ਦੇਨ੍ਤਿ, ਭਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚੇ ਨਿਟ੍ਠਿਤੇ ਅਨੁਮੋਦਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ – ‘‘ਸ੍ਵੇਪਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਇਧੇਵ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਸਥਾ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਅਲਂ ਉਪਾਸਕਾ, ਅਜ੍ਜਾਪਿ ਵੋ ਬਹੂਨਂ ਦਿਨ੍ਨਨ੍ਤਿ. ਤੇਨ ਹਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਨ੍ਤੋਵਸ੍ਸਂ ਇਧ ਵਸੇਯ੍ਯਾਥਾਤਿ ਅਧਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਵਿਹਾਰਮਗ੍ਗਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਾਰਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸੇਨਾਸਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਪਟਿਸਾਮੇਨ੍ਤਿ. ਸਾਯਂ ਏਕੋ ਆਵਾਸਿਕੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪੁਚ੍ਛਤਿ ‘‘ਕਤ੍ਥ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਿਤ੍ਥਾ’’ਤਿ? ਅਸੁਕਗਾਮੇਤਿ. ਭਿਕ੍ਖਾਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਤਿ? ਆਮ ਏਵਰੂਪਾ ਨਾਮ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਸਦ੍ਧਾ ਹੋਤਿ. ‘‘ਅਜ੍ਜੇਵ ਨੁ ਖੋ ਏਤੇ ਏਦਿਸਾ, ਨਿਚ੍ਚਮ੍ਪਿ ਏਦਿਸਾ’’ਤਿ? ਸਦ੍ਧਾ ਤੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਨਿਚ੍ਚਮ੍ਪਿ ਏਦਿਸਾ, ਤੇ ਨਿਸ੍ਸਾਯੇਵ ਅਯਂ ਵਿਹਾਰੋ ਵਡ੍ਢਤੀਤਿ. ਤਤੋ ਤੇ ਪਂਸੁਕੁਲਿਕਾ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਤੇਸਂ ਵਣ੍ਣਂ ਕਥੇਨ੍ਤਿ, ਦਿਵਸਾਵਸੇਸਂ ਕਥੇਤ੍ਵਾ ਰਤ੍ਤਿਮ੍ਪਿ ਕਥੇਨ੍ਤਿ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਇਚ੍ਛਾਚਾਰੇ ਠਿਤਸ੍ਸ ਸੀਸਂ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤਂ ਹੋਤਿ ਉਦਰਂ ਫਾਲਿਤਂ. ਏਵਂ ਲੋਕਾਮਿਸਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
੫੯. ਇਦਾਨਿ ਆਨੇਞ੍ਜਸਮਾਪਤ੍ਤਿਲਾਭਿਂ ਅਧਿਮਾਨਿਕਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨੇਤਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਆਨੇਞ੍ਜਾਧਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਕਿਲੇਸਸਿਞ੍ਚਨਵਿਰਹਿਤਾਸੁ ਹੇਟ੍ਠਿਮਾਸੁ ਛਸੁ ਸਮਾਪਤ੍ਤੀਸੁ ਅਧਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਤਨ੍ਨਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਤਗ੍ਗਰੁਨੋ ਤਪ੍ਪਬ੍ਭਾਰਸ੍ਸ. ਸੇ ਪਵੁਤ੍ਤੇਤਿ ਤਂ ਪਵੁਤ੍ਤਂ. ਛ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਲਾਭਿਨੋ ਹਿ ਅਧਿਮਾਨਿਕਸ੍ਸ ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਾਮਿਸਬਨ੍ਧਨਾ ਪਤਿਤਪਣ੍ਡੁਪਲਾਸੋ ਵਿਯ ਉਪਟ੍ਠਾਤਿ. ਤੇਨੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ.
੬੦. ਇਦਾਨਿ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਲਾਭਿਨੋ ਅਧਿਮਾਨਿਕਸ੍ਸ ਨਿਘਂਸਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨਾਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਦ੍ਵੇਧਾ ਭਿਨ੍ਨਾਤਿ ਮਜ੍ਝੇ ਭਿਨ੍ਨਾ. ਅਪ੍ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕਾਤਿ ਖੁਦ੍ਦਕਾ ਮੁਟ੍ਠਿਪਾਸਾਣਮਤ੍ਤਾ ਜਤੁਨਾ ਵਾ ਸਿਲੇਸੇਨ ਵਾ ਅਲ੍ਲੀਯਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਟਿਸਨ੍ਧਾਤੁਂ ਸਕ੍ਕਾ. ਮਹਨ੍ਤਂ ਪਨ ਕੁਟਾਗਾਰਪ੍ਪਮਾਣਂ ਸਨ੍ਧਾਯੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸੇ ਭਿਨ੍ਨੇਤਿ ਤਂ ਭਿਨ੍ਨਂ. ਉਪਰਿ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਲਾਭਿਨੋ ਹਿ ਹੇਟ੍ਠਾਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਦ੍ਵੇਧਾਭਿਨ੍ਨਾ ਸੇਲਾ ਵਿਯ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਤੇਨੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ.
੬੧. ਇਦਾਨਿ ਨੇਵਸਞ੍ਞਾਨਾਸਞ੍ਞਾਯਤਨਲਾਭਿਨੋ ਅਧਿਮਾਨਿਕਸ੍ਸ ਚ ਨਿਘਂਸਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨਾਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਸੇ ਵਨ੍ਤੇਤਿ ਤਂ ਵਨ੍ਤਂ. ਅਟ੍ਠਸਮਾਪਤ੍ਤਿਲਾਭਿਨੋ ਹਿ ਹੇਟ੍ਠਾਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਵਨ੍ਤਸਦਿਸਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਉਪਟ੍ਠਹਨ੍ਤਿ, ਪੁਨ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਤੇਨੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ.
੬੨. ਇਦਾਨਿ ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸ ਨਿਘਂਸਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨਾਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਸੇ ਉਚ੍ਛਿਨ੍ਨਮੂਲੇਤਿ ਸੋ ਉਚ੍ਛਿਨ੍ਨਮੂਲੋ. ਉਪਰਿ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਲਾਭਿਨੋ ਹਿ ਹੇਟ੍ਠਾਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਮੂਲਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤਾਲੋ ਵਿਯ ਉਪਟ੍ਠਾਤਿ, ਤਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਤੇਨੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ.
੬੩. ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨਾਤਿ ਪਾਟਿਯੇਕ੍ਕੋ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿ. ਹੇਟ੍ਠਾ ਹਿ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਲਾਭਿਨੋ ਅਧਿਮਾਨਿਕਸ੍ਸਪਿ ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸਪਿ ਨਿਘਂਸੋ ਕਥਿਤੋ, ਸੁਕ੍ਖਵਿਪਸ੍ਸਕਸ੍ਸ ਪਨ ਅਧਿਮਾਨਿਕਸ੍ਸਪਿ ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸਪਿ ਨ ਕਥਿਤੋ. ਤੇਸਂ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਨਿਘਂਸਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਇਮਂ ਦੇਸਨਂ ਆਰਭਿ. ਤਂ ਪਨ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ. ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਲਾਭਿਨੋ ਹਿ ਅਧਿਮਾਨਿਕਸ੍ਸ ਨਿਘਂਸੇ ਕਥਿਤੇ ਸੁਕ੍ਖਵਿਪਸ੍ਸਕਸ੍ਸਪਿ ਅਧਿਮਾਨਿਕਸ੍ਸ ਕਥਿਤੋਵ ਹੋਤਿ, ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਲਾਭਿਨੋ ਚ ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸ ਕਥਿਤੇ ਸੁਕ੍ਖਵਿਪਸ੍ਸਕਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸ ਕਥਿਤੋਵ ਹੋਤਿ. ਏਤੇਸਂ ਪਨ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਪ੍ਪਾਯਾਸਪ੍ਪਾਯਂ ਕਥੇਤੁਂ ਇਮਂ ਦੇਸਨਂ ਆਰਭਿ.
ਤਤ੍ਥ ਸਿਯਾ – ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਸ੍ਸ ਤਾਵ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਅਸਪ੍ਪਾਯਂ ਹੋਤੁ, ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸ ਕਥਂ ਅਸਪ੍ਪਾਯਨ੍ਤਿ. ਯਦਗ੍ਗੇਨ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਸ੍ਸ ਅਸਪ੍ਪਾਯਂ, ਤਦਗ੍ਗੇਨ ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸਾਪਿ ਅਸਪ੍ਪਾਯਮੇਵ. ਵਿਸਂ ਨਾਮ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਖਾਦਿਤਮ੍ਪਿ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਖਾਦਿਤਮ੍ਪਿ ਵਿਸਮੇਵ. ਨ ਹਿ ਖੀਣਾਸਵੇਨਪਿ ‘‘ਅਹਂ ਖੀਣਾਸਵੋ’’ਤਿ ਅਸਂਵੁਤੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ. ਖੀਣਾਸਵੇਨਪਿ ਯੁਤ੍ਤਪਯੁਤ੍ਤੇਨੇਵ ਭਵਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ.
੬੪. ਤਤ੍ਥ ਸਮਣੇਨਾਤਿ ਬੁਦ੍ਧਸਮਣੇਨ. ਛਨ੍ਦਰਾਗਬ੍ਯਾਪਾਦੇਨਾਤਿ ਸੋ ਅਵਿਜ੍ਜਾਸਙ੍ਖਾਤੋ ਵਿਸਦੋਸੋ ਛਨ੍ਦਰਾਗੇਨ ਚ ਬ੍ਯਾਪਾਦੇਨ ਚ ਰੁਪ੍ਪਤਿ ਕੁਪ੍ਪਤਿ. ਅਸਪ੍ਪਾਯਾਨੀਤਿ ਅਵਡ੍ਢਿਕਰਾਨਿ ਆਰਮ੍ਮਣਾਨਿ. ਅਨੁਦ੍ਧਂਸੇਯ੍ਯਾਤਿ ਸੋਸੇਯ੍ਯ ਮਿਲਾਪੇਯ੍ਯ. ਸਉਪਾਦਿਸੇਸਨ੍ਤਿ ਸਗਹਣਸੇਸਂ, ਉਪਾਦਿਤਬ੍ਬਂ ਗਣ੍ਹਿਤਬ੍ਬਂ ਇਧ ਉਪਾਦੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਨਲਞ੍ਚ ਤੇ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾਯਾਤਿ ਜੀਵਿਤਨ੍ਤਰਾਯਂ ਤੇ ਕਾਤੁਂ ਅਸਮਤ੍ਥਂ. ਰਜੋਸੂਕਨ੍ਤਿ ਰਜੋ ਚ ਵੀਹਿਸੁਕਾਦਿ ਚ ਸੂਕਂ. ਅਸੁ ਚ ਵਿਸਦੋਸੋਤਿ ਸੋ ਚ ਵਿਸਦੋਸੋ. ਤਦੁਭਯੇਨਾਤਿ ਯਾ ਸਾ ਅਸਪ੍ਪਾਯਕਿਰਿਯਾ ਚ ਯੋ ਵਿਸਦੋਸੋ ਚ, ਤੇਨ ਉਭਯੇਨ. ਪੁਥੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਮਹਨ੍ਤਭਾਵਂ.
ਏਵਮੇਵ ਖੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਉਪਾਦਾਨਸਲ੍ਲੁਦ੍ਧਾਰੋ ਵਿਯ ਅਪ੍ਪਹੀਨੋ ਅਵਿਜ੍ਜਾਵਿਸਦੋਸੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ, ਅਸਪ੍ਪਾਯਕਿਰਿਯਾਯ ਠਿਤਭਾਵੋ ਵਿਯ ਛਸੁ ਦ੍ਵਾਰੇਸੁ ਅਸਂਵੁਤਕਾਲੋ, ਤਦੁਭਯੇਨ ਵਣੇ ਪੁਥੁਤ੍ਤਂ ਗਤੇ ਮਰਣਂ ਵਿਯ ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਯ ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਨਂ, ਮਰਣਮਤ੍ਤਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਿਯ ਅਞ੍ਞਤਰਾਯ ਗਰੁਕਾਯ ਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠਾਯ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਆਪਜ੍ਜਨਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਸੁਕ੍ਕਪਕ੍ਖੇਪਿ ਇਮਿਨਾਵ ਨਯੇਨ ਓਪਮ੍ਮਸਂਸਨ੍ਦਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
੬੫. ਸਤਿਯਾਯੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਤਿ ਪਞ੍ਞਾਗਤਿਕਾ. ਲੋਕਿਕਾਯ ਪਞ੍ਞਾਯ ਲੋਕਿਕਾ ਹੋਤਿ, ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਾਯ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਾ. ਅਰਿਯਾਯੇਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਾਤਿ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾਯ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਞ੍ਞਾਯ.
ਇਦਾਨਿ ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸ ਬਲਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਸੋ ਵਤਾਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਸਂਵੁਤਕਾਰੀਤਿ ਪਿਹਿਤਕਾਰੀ. ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਨਿਰੁਪਧੀਤਿ ਏਵਂ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਕਿਲੇਸੁਪਧਿਪਹਾਨਾ ਨਿਰੁਪਧਿ ਹੋਤਿ, ਨਿਰੁਪਾਦਾਨੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਉਪਧਿਸਙ੍ਖਯੇ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਉਪਧੀਨਂ ਸਙ੍ਖਯਭੂਤੇ ਨਿਬ੍ਬਾਨੇ ਆਰਮ੍ਮਣਤੋ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ. ਉਪਧਿਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਕਾਮੁਪਧਿਸ੍ਮਿਂ. ਕਾਯਂ ਉਪਸਂਹਰਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਕਾਯਂ ਅਲ੍ਲੀਯਾਪੇਸ੍ਸਤਿ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਤਣ੍ਹਕ੍ਖਯੇ ਨਿਬ੍ਬਾਨੇ ਆਰਮ੍ਮਣਤੋ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਖੀਣਾਸਵੋ ਪਞ੍ਚ ਕਾਮਗੁਣੇ ਸੇਵਿਤੁਂ, ਕਾਯਂ ਵਾ ਉਪਸਂਹਰਿਸ੍ਸਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਾ ਉਪ੍ਪਾਦੇਸ੍ਸਤੀਤਿ ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਉਤ੍ਤਾਨਤ੍ਥਮੇਵਾਤਿ.
ਪਪਞ੍ਚਸੂਦਨਿਯਾ ਮਜ੍ਝਿਮਨਿਕਾਯਟ੍ਠਕਥਾਯ
ਸੁਨਕ੍ਖਤ੍ਤਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੬. ਆਨੇਞ੍ਜਸਪ੍ਪਾਯਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੬੬. ਏਵਂ ਮੇ ਸੁਤਨ੍ਤਿ ਆਨੇਞ੍ਜਸਪ੍ਪਾਯਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਅਨਿਚ੍ਚਾਤਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਭਾਵਟ੍ਠੇਨ ਅਨਿਚ੍ਚਾ. ਕਾਮਾਤਿ ਵਤ੍ਥੁਕਾਮਾਪਿ ਕਿਲੇਸਕਾਮਾਪਿ. ਤੁਚ੍ਛਾਤਿ ਨਿਚ੍ਚਸਾਰਧੁਵਸਾਰਅਤ੍ਤਸਾਰਵਿਰਹਿਤਤ੍ਤਾ ਰਿਤ੍ਤਾ, ਨ ਪਨ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ. ਨ ਹਿ ਤੁਚ੍ਛਮੁਟ੍ਠੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਮੁਟ੍ਠਿ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਯਸ੍ਸ ਪਨ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਕਿਞ੍ਚਿ ਨਤ੍ਥਿ, ਸੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਤੁਚ੍ਛੋ. ਮੁਸਾਤਿ ਨਾਸਨਕਾ. ਮੋਸਧਮ੍ਮਾਤਿ ਨਸ੍ਸਨਸਭਾਵਾ, ਖੇਤ੍ਤਂ ਵਿਯ ਵਤ੍ਥੁ ਵਿਯ ਹਿਰਞ੍ਞਸੁਵਣ੍ਣਂ ਵਿਯ ਚ ਨ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ, ਕਤਿਪਾਹੇਨੇਵ ਸੁਪਿਨਕੇ ਦਿਟ੍ਠਾ ਵਿਯ ਨਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਨ ਪਞ੍ਞਾਯਨ੍ਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਮੋਸਧਮ੍ਮਾ’’ਤਿ, ਮਾਯਾਕਤਮੇਤਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਮਾਯਾਯ ਉਦਕਂ ਮਣੀਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸਿਤਂ, ਬਦਰਿਪਣ੍ਣਂ ਕਹਾਪਣੋਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸਿਤਂ, ਅਞ੍ਞਂ ਵਾ ਪਨ ਏਵਰੂਪਂ ਦਸ੍ਸਨੂਪਚਾਰੇ ਠਿਤਸ੍ਸੇਵ ਤਥਾ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਉਪਚਾਰਾਤਿਕ੍ਕਮਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪਾਕਤਿਕਮੇਵ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਏਵਂ ਕਾਮਾਪਿ ਇਤ੍ਤਰਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਾਨਟ੍ਠੇਨ ‘‘ਮਾਯਾਕਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਯਥਾ ਚ ਮਾਯਾਕਾਰੋ ਉਦਕਾਦੀਨਿ ਮਣਿਆਦੀਨਂ ਵਸੇਨ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਵਞ੍ਚੇਤਿ, ਏਵਂ ਕਾਮਾਪਿ ਅਨਿਚ੍ਚਾਦੀਨਿ ਨਿਚ੍ਚਾਦਿਸਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤਾ ਵਞ੍ਚੇਨ੍ਤੀਤਿ ਵਞ੍ਚਨਕਟ੍ਠੇਨਪਿ ‘‘ਮਾਯਾਕਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਬਾਲਲਾਪਨਨ੍ਤਿ ਮਯ੍ਹਂ ਪੁਤ੍ਤੋ, ਮਯ੍ਹਂ ਧੀਤਾ, ਮਯ੍ਹਂ ਹਿਰਞ੍ਞਂ ਮਯ੍ਹਂ ਸੁਵਣ੍ਣਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਬਾਲਾਨਂ ਲਾਪਨਤੋ ਬਾਲਲਾਪਨਂ. ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਿਕਾ ਕਾਮਾਤਿ ਮਾਨੁਸਕਾ ਪਞ੍ਚ ਕਾਮਗੁਣਾ. ਸਮ੍ਪਰਾਯਿਕਾਤਿ ਤੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਅਵਸੇਸਾ. ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਿਕਾ. ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਤਿ ਮਾਨੁਸਕੇ ਕਾਮੇ ਆਰਬ੍ਭ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞਾ. ਉਭਯਮੇਤਂ ਮਾਰਧੇਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਏਤੇ ਕਾਮਾ ਚ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾ ਚ ਉਭਯਮ੍ਪਿ ਮਾਰਧੇਯ੍ਯਂ. ਯੇਹਿ ਉਭਯਮੇਤਂ ਗਹਿਤਂ, ਤੇਸਞ੍ਹਿ ਉਪਰਿ ਮਾਰੋ ਵਸਂ ਵਤ੍ਤੇਤਿ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਉਭਯਮੇਤਂ ਮਾਰਧੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਮਾਰਸ੍ਸੇਸ ਵਿਸਯੋਤਿਆਦੀਸੁਪਿ ਯਥਾ ਚੋਲ਼ਸ੍ਸ ਵਿਸਯੋ ਚੋਲ਼ਵਿਸਯੋ, ਪਣ੍ਡਸ੍ਸ ਵਿਸਯੋ ਪਣ੍ਡਵਿਸਯੋ, ਸਂਵਰਾਨਂ ਵਿਸਯੋ ਸਂਵਰਵਿਸਯੋਤਿ ਪਵਤ੍ਤਨਟ੍ਠਾਨਂ ਵਿਸਯੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਏਵਂ ਯੇਹਿ ਏਤੇ ਕਾਮਾ ਗਹਿਤਾ, ਤੇਸਂ ਉਪਰਿ ਮਾਰੋ ਵਸਂ ਵਤ੍ਤੇਤਿ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਮਾਰਸ੍ਸੇਸ ਵਿਸਯੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਞ੍ਚ ਪਨ ਕਾਮਗੁਣੇ ਨਿਵਾਪਬੀਜਂ ਵਿਯ ਵਿਪ੍ਪਕਿਰਨ੍ਤੋ ਮਾਰੋ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਯੇਹਿ ਪਨ ਤੇ ਗਹਿਤਾ, ਤੇਸਂ ਉਪਰਿ ਮਾਰੋ ਵਸਂ ਵਤ੍ਤੇਤਿ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਮਾਰਸ੍ਸੇਸ ਨਿਵਾਪੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਥਾ ਚ ਯਤ੍ਥ ਹਤ੍ਥਿਆਦਯੋ ਵਸਂ ਵਤ੍ਤੇਨ੍ਤਿ, ਸੋ ਹਤ੍ਥਿਗੋਚਰੋ ਅਸ੍ਸਗੋਚਰੋ ਅਜਗੋਚਰੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਏਵਂ ਯੇਹਿ ਏਤੇ ਕਾਮਾ ਗਹਿਤਾ, ਤੇਸੁ ਮਾਰੋ ਵਸਂ ਵਤ੍ਤੇਤਿ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਮਾਰਸ੍ਸੇਸ ਗੋਚਰੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਏਤੇਸੁ ਕਾਮੇਸੁ. ਮਾਨਸਾਤਿ ਚਿਤ੍ਤਸਮ੍ਭੂਤਾ. ਤਤ੍ਥ ਸਿਯਾ – ਦੁਵਿਧੇ ਤਾਵ ਕਾਮੇ ਆਰਬ੍ਭ ਅਭਿਜ੍ਝਾਨਲਕ੍ਖਣਾ ਅਭਿਜ੍ਝਾ, ਕਰਣੁਤ੍ਤਰਿਯਲਕ੍ਖਣੋ ਸਾਰਮ੍ਭੋ ਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੁ, ਬ੍ਯਾਪਾਦੋ ਕਥਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ? ਮਮਾਯਿਤੇ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਨੇਪਿ ਸੋਚਨ੍ਤਿ, ਅਚ੍ਛਿਜ੍ਜਨ੍ਤੇਪਿ ਸੋਚਨ੍ਤਿ, ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਨਸਙ੍ਕਿਨੋਪਿ ਸੋਚਨ੍ਤਿ, ਯੋ ਏਵਰੂਪੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਘਾਤੋਤਿ ਏਵਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਤੇਵ ਅਰਿਯਸਾਵਕਸ੍ਸਾਤਿ ਤੇ ਅਰਿਯਸਾਵਕਸ੍ਸ. ਵਕਾਰੋ ਆਗਮਸਨ੍ਧਿਮਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਇਧ ਮਨੁਸਿਕ੍ਖਤੋਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸਾਸਨੇ ਸਿਕ੍ਖਨ੍ਤਸ੍ਸ ਤੇ ਤਯੋਪਿ ਕਿਲੇਸਾ ਅਨ੍ਤਰਾਯਕਰਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਭਿਭੁਯ੍ਯ ਲੋਕਨ੍ਤਿ ਕਾਮਲੋਕਂ ਅਭਿਭਵਿਤ੍ਵਾ. ਅਧਿਟ੍ਠਾਯ ਮਨਸਾਤਿ ਝਾਨਾਰਮ੍ਮਣਚਿਤ੍ਤੇਨ ਅਧਿਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ. ਅਪਰਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਕਾਮਾਵਚਰਚਿਤ੍ਤਂ ਪਰਿਤ੍ਤਂ ਨਾਮ, ਤਸ੍ਸ ਪਟਿਕ੍ਖੇਪੇਨ ਮਹਗ੍ਗਤਂ ਅਪਰਿਤ੍ਤਂ ਨਾਮ. ਪਮਾਣਨ੍ਤਿਪਿ ਕਾਮਾਵਚਰਮੇਵ, ਰੂਪਾਵਚਰਂ ਅਰੂਪਾਵਚਰਂ ਅਪ੍ਪਮਾਣਂ. ਸੁਭਾਵਿਤਨ੍ਤਿ ਪਨ ਏਤਂ ਕਾਮਾਵਚਰਾਦੀਨਂ ਨਾਮਂ ਨ ਹੋਤਿ, ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਸ੍ਸੇਵੇਤਂ ਨਾਮਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਏਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਅਪਰਿਤ੍ਤਂ ਅਪ੍ਪਮਾਣਂ ਸੁਭਾਵਿਤਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਂ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਮੇਵ ਵਟ੍ਟਤਿ.
ਤਬ੍ਬਹੁਲਵਿਹਾਰਿਨੋਤਿ ਕਾਮਪਟਿਬਾਹਨੇਨ ਤਮੇਵ ਪਟਿਪਦਂ ਬਹੁਲਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਆਯਤਨੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਸੀਦਤੀਤਿ ਕਾਰਣੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਸੀਦਤਿ. ਕਿਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਕਾਰਣਂ? ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਵਾ, ਅਰਹਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਵਾ, ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਂ ਵਾ, ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਂ ਵਾ. ਸਮ੍ਪਸਾਦੇ ਸਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਦੁਵਿਧੋ ਸਮ੍ਪਸਾਦੋ ਅਧਿਮੋਕ੍ਖਸਮ੍ਪਸਾਦੋ ਚ ਪਟਿਲਾਭਸਮ੍ਪਸਾਦੋ ਚ. ਅਰਹਤ੍ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਪਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤੋ ਮਹਾਭੂਤਾਦੀਸੁ ਉਪਟ੍ਠਹਨ੍ਤੇਸੁ ਯੇਨਿਮੇ ਨੀਹਾਰੇਨ ਮਹਾਭੂਤਾ ਉਪਟ੍ਠਹਨ੍ਤਿ, ਉਪਾਦਾਰੂਪਾ ਉਪਟ੍ਠਹਨ੍ਤਿ ਨਾਮਰੂਪਾ ਉਪਟ੍ਠਹਨ੍ਤਿ, ਪਚ੍ਚਯਾ ਸਬ੍ਬਥਾ ਉਪਟ੍ਠਹਨ੍ਤਿ, ਲਕ੍ਖਣਾਰਮ੍ਮਣਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਉਪਟ੍ਠਹਤਿ, ਅਜ੍ਜੇਵ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਅਪ੍ਪਟਿਲਦ੍ਧੇਯੇਵ ਆਸਾ ਸਨ੍ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਅਧਿਮੋਕ੍ਖਂ ਪਟਿਲਭਤਿ. ਤਤਿਯਜ੍ਝਾਨਂ ਵਾ ਪਾਦਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਤ੍ਥਾਯ ਕਸਿਣਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਸ ਨੀਵਰਣਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਾਦੀਨਿ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਤੋ ਯੇਨਿਮੇ ਨੀਹਾਰੇਨ ਨੀਵਰਣਾ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨ੍ਤਿ, ਕਿਲੇਸਾ ਸਨ੍ਨਿਸੀਦਨ੍ਤਿ, ਸਤਿ ਸਨ੍ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਸਙ੍ਖਾਰਗਤਂ ਵਾ ਵਿਭੂਤਂ ਪਾਕਟਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਕਸ੍ਸ ਪਰਲੋਕੋ ਵਿਯ ਉਪਟ੍ਠਾਤਿ, ਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦੋ ਲੇਪਪਿਣ੍ਡੇ ਲਗ੍ਗਮਾਨੋ ਵਿਯ ਉਪਚਾਰੇਨ ਸਮਾਧਿਯਤਿ, ਅਜ੍ਜੇਵ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਅਪਟਿਲਦ੍ਧੇਯੇਵ ਆਸਾ ਸਨ੍ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਅਧਿਮੋਕ੍ਖਂ ਪਟਿਲਭਤਿ. ਅਯਂ ਅਧਿਮੋਕ੍ਖਸਮ੍ਪਸਾਦੋ ਨਾਮ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮ੍ਪਸਾਦੇ ਸਤਿ. ਯੋ ਪਨ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਵਾ ਪਟਿਲਭਤਿ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਂ ਵਾ, ਤਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਪ੍ਪਸਨ੍ਨਂ ਹੋਤਿਯੇਵ. ਇਧ ਪਨ ‘‘ਆਯਤਨੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਸੀਦਤੀ’’ਤਿ ਵਚਨਤੋ ਅਰਹਤ੍ਤਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਚੇਵ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨੂਪਚਾਰਸ੍ਸ ਚ ਪਟਿਲਾਭੋ ਪਟਿਲਾਭਸਮ੍ਪਸਾਦੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਹਿ ਪਞ੍ਞਾਯ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਨਸ੍ਸ ਕਾਰਣਂ, ਉਪਚਾਰਂ ਆਨੇਞ੍ਜਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ.
ਏਤਰਹਿ ਵਾ ਆਨੇਞ੍ਜਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਤਿ. ਪਞ੍ਞਾਯ ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਏਤਰਹਿ ਵਾ ਪਞ੍ਞਾਯ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਤਿ, ਆਨੇਞ੍ਜਂ ਵਾ ਸਮਾਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਏਵਂ ਪਦਪਰਿਵਤ੍ਤਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਇਦਞ੍ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮ੍ਪਸਾਦੇ ਸਤਿ ਏਤਰਹਿ ਵਾ ਪਞ੍ਞਾਯ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਤਿ, ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਸਚ੍ਛਿਕਰੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਂ ਅਨਭਿਸਮ੍ਭੁਣਨ੍ਤੋ ਆਨੇਞ੍ਜਂ ਵਾ ਸਮਾਪਜ੍ਜਤਿ, ਅਥ ਵਾ ਪਞ੍ਞਾਯ ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਂ ਭਾਵੇਤਿ, ਤਂ ਅਨਭਿਸਮ੍ਭੁਣਨ੍ਤੋ ਆਨੇਞ੍ਜਂ ਵਾ ਸਮਾਪਜ੍ਜਤਿ. ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਂ ਭਾਵੇਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ਏਤਰਹਿ ਚਤੁਸਚ੍ਚਂ ਵਾ ਸਚ੍ਛਿਕਰੋਤਿ. ਤਂ ਅਨਭਿਸਮ੍ਭੁਣਨ੍ਤੋ ਆਨੇਞ੍ਜਂ ਵਾ ਸਮਾਪਜ੍ਜਤੀਤਿ.
ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਨਯੋ – ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਤਤਿਯਜ੍ਝਾਨਂ ਪਾਦਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸ੍ਸ ਕਸਿਣਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਨੀਵਰਣਾ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨ੍ਤਿ, ਸਤਿ ਸਨ੍ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਉਪਚਾਰੇਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਮਾਧਿਯਤਿ. ਸੋ ਰੂਪਾਰੂਪਂ ਪਰਿਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਪਚ੍ਚਯਂ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਲਕ੍ਖਣਾਰਮ੍ਮਣਿਕਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਵਵਤ੍ਥਪੇਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘‘ਉਪਚਾਰੇਨ ਮੇ ਝਾਨਂ ਵਿਸੇਸਭਾਗਿਯਂ ਭਵੇਯ੍ਯ, ਤਿਟ੍ਠਤੁ ਵਿਸੇਸਭਾਗਿਯਤਾ, ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਂ ਨਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਸਚ੍ਛਿਕਰੋਤਿ. ਏਤ੍ਤਕੇਨਸ੍ਸ ਕਿਚ੍ਚਂ ਕਤਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਸਚ੍ਛਿਕਾਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ਪਨ ਤਤੋ ਓਸਕ੍ਕਿਤਮਾਨਸੋ ਅਨ੍ਤਰਾ ਨ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਤਿਯੇਵ. ਯਥਾ ਕਿਂ? ਯਥਾ ਪੁਰਿਸੋ ‘‘ਵਨਮਹਿਂਸਂ ਘਾਤੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਸਤ੍ਤਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਨੁਬਨ੍ਧਨ੍ਤੋ ਸਚੇ ਤਂ ਘਾਤੇਤਿ, ਸਕਲਗਾਮਵਾਸਿਨੋ ਤੋਸੇਸ੍ਸਤਿ, ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ਪਨ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਸਸਗੋਧਾਦਯੋ ਖੁਦ੍ਦਕਮਿਗੇ ਘਾਤੇਤ੍ਵਾ ਕਾਜਂ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਏਤਿਯੇਵ.
ਤਤ੍ਥ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵਨਮਹਿਂਸਾਨੁਬਨ੍ਧਨਂ ਵਿਯ ਇਮਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਤਤਿਯਜ੍ਝਾਨਂ ਪਾਦਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸ੍ਸ ਪਰਿਕਮ੍ਮਕਰਣਂ, ਵਨਮਹਿਂਸਘਾਤਨਂ ਵਿਯ – ‘‘ਨੀਵਰਣਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਾਦੀਨਿ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਤੋ ਵਿਸੇਸਭਾਗਿਯਂ ਭਵੇਯ੍ਯ, ਤਿਟ੍ਠਤੁ ਵਿਸੇਸਭਾਗਿਯਤਾ, ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਂ ਨਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਚ੍ਛਿਕਰਣਂ, ਮਹਿਂਸਂ ਘਾਤੇਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਸਸਗੋਧਾਦਯੋ ਖੁਦ੍ਦਕਮਿਗੇ ਘਾਤੇਤ੍ਵਾ ਕਾਜਂ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਗਮਨਂ ਵਿਯ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਸਚ੍ਛਿਕਾਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਤਤੋ ਓਸਕ੍ਕਿਤ੍ਵਾ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸਮਾਪਜ੍ਜਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਮਗ੍ਗਭਾਵਨਾ ਚਤੁਸਚ੍ਚਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਯੋਜਨਾਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.
ਇਦਾਨਿ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਸਚ੍ਛਿਕਾਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਸ੍ਸ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਯਨ੍ਤਿ ਯੇਨ ਕਾਰਣੇਨ ਤਂ ਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਅਸ੍ਸ ਆਨੇਞ੍ਜੂਪਗਂ, ਤਂ ਕਾਰਣਂ ਵਿਜ੍ਜਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਤਂਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਂ. ਯੇਨ ਵਿਪਾਕਵਿਞ੍ਞਾਣੇਨ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤਿ, ਤਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਆਨੇਞ੍ਜੂਪਗਨ੍ਤਿ ਕੁਸਲਾਨੇਞ੍ਜਸਭਾਵੂਪਗਤਂ ਅਸ੍ਸ, ਤਾਦਿਸਮੇਵ ਭਵੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕੇਚਿ ਕੁਸਲਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਯਂ ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਂ ਉਪਪਤ੍ਤਿਹੇਤੁਭੂਤਂ ਕੁਸਲਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਆਨੇਞ੍ਜੂਪਗਤਂ ਅਸ੍ਸ, ਵਿਪਾਕਕਾਲੇਪਿ ਤਨ੍ਨਾਮਕਮੇਵ ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੋ ਪਨਾਯਮਤ੍ਥੋ – ‘‘ਪੁਞ੍ਞਂ ਚੇ ਸਙ੍ਖਾਰਂ ਅਭਿਸਙ੍ਖਰੋਤਿ, ਪੁਞ੍ਞੂਪਗਂ ਹੋਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਅਪੁਞ੍ਞਂ ਚੇ ਸਙ੍ਖਾਰਂ ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰੋਤਿ, ਅਪੁਞ੍ਞੁਪਗਂ ਹੋਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਆਨੇਞ੍ਜਂ ਚੇ ਸਙ੍ਖਾਰਂ ਅਭਿਸਙ੍ਖਰੋਤਿ, ਆਨੇਞ੍ਜੂਪਗਂ ਹੋਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣ’’ਨ੍ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੨.੫੧) ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਆਨੇਞ੍ਜਸਪ੍ਪਾਯਾਤਿ ਆਨੇਞ੍ਜਸ੍ਸ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸ੍ਸ ਸਪ੍ਪਾਯਾ. ਨ ਕੇਵਲਞ੍ਚ ਸਾ ਆਨੇਞ੍ਜਸ੍ਸੇਵ, ਉਪਰਿ ਅਰਹਤ੍ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਸਪ੍ਪਾਯਾਵ ਉਪਕਾਰਭੂਤਾਯੇਵਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਇਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਠਮਕਆਨੇਞ੍ਜੇ ਸਮਾਧਿਵਸੇਨ ਓਸਕ੍ਕਨਾ ਕਥਿਤਾ.