੧੦. ਕੀਟਾਗਿਰਿਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੭੪. ਏਵਂ ਮੇ ਸੁਤਨ੍ਤਿ ਕੀਟਾਗਿਰਿਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਕਾਸੀਸੂਤਿ ਏਵਂਨਾਮਕੇ ਜਨਪਦੇ. ਏਥ ਤੁਮ੍ਹੇਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇਤਿ ਏਥ ਤੁਮ੍ਹੇਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮੇ ਪਞ੍ਚ ਆਨਿਸਂਸੇ ਸਮ੍ਪਸ੍ਸਮਾਨਾ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰੇਵ ਰਤ੍ਤਿਭੋਜਨਾ ਭੁਞ੍ਜਥ. ਇਤਿ ਭਗਵਾ ਰਤ੍ਤਿਂ ਵਿਕਾਲਭੋਜਨਂ, ਦਿਵਾ ਵਿਕਾਲਭੋਜਨਨ੍ਤਿ ਇਮਾਨਿ ਦ੍ਵੇ ਭੋਜਨਾਨਿ ਏਕਪ੍ਪਹਾਰੇਨ ਅਜਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਦਿਵਾ ਵਿਕਾਲਭੋਜਨਮੇਵ ਜਹਾਪੇਸਿ, ਪੁਨ ਕਾਲਂ ਅਤਿਨਾਮੇਤ੍ਵਾ ਰਤ੍ਤਿਂ ਵਿਕਾਲਭੋਜਨਂ ਜਹਾਪੇਨ੍ਤੋ ਏਵਮਾਹ. ਕਸ੍ਮਾ? ਇਮਾਨਿ ਹਿ ਦ੍ਵੇ ਭੋਜਨਾਨਿ ਵਤ੍ਤਮਾਨਾਨਿ ਵਟ੍ਟੇ ਆਚਿਣ੍ਣਾਨਿ ਸਮਾਚਿਣ੍ਣਾਨਿ ਨਦਿਂ ਓਤਿਣ੍ਣਉਦਕਂ ਵਿਯ ਅਨੁਪਕ੍ਖਨ੍ਦਾਨਿ, ਨਿਵਾਤੇਸੁ ਚ ਘਰੇਸੁ ਸੁਭੋਜਨਾਨਿ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵਡ੍ਢਿਤਾ ਸੁਖੁਮਾਲਾ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਾ ਦ੍ਵੇ ਭੋਜਨਾਨਿ ਏਕਪ੍ਪਹਾਰੇਨ ਪਜਹਨ੍ਤਾ ਕਿਲਮਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਏਕਪ੍ਪਹਾਰੇਨ ਅਜਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਦ੍ਦਾਲਿਸੁਤ੍ਤੇ ਦਿਵਾ ਵਿਕਾਲਭੋਜਨਂ ਜਹਾਪੇਸਿ, ਇਧ ਰਤ੍ਤਿਂ ਵਿਕਾਲਭੋਜਨਂ. ਜਹਾਪੇਨ੍ਤੋ ਪਨ ਨ ਤਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵਾ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾ ਵਾ, ਤੇਸਂ ਪਹਾਨਪਚ੍ਚਯਾ ਪਨ ਅਪ੍ਪਾਬਾਧਤਞ੍ਚ ਸਞ੍ਜਾਨਿਸ੍ਸਥਾਤਿ ਏਵਂ ਆਨਿਸਂਸਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾਵ ਜਹਾਪੇਸਿ. ਕੀਟਾਗਿਰੀਤਿ ਤਸ੍ਸ ਨਿਗਮਸ੍ਸ ਨਾਮਂ.

੧੭੫. ਅਸ੍ਸਜਿਪੁਨਬ੍ਬਸੁਕਾਤਿ ਅਸ੍ਸਜਿ ਚ ਪੁਨਬ੍ਬਸੁਕੋ ਚ ਛਸੁ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯੇਸੁ ਦ੍ਵੇ ਗਣਾਚਰਿਯਾ. ਪਣ੍ਡੁਕੋ ਲੋਹਿਤਕੋ ਮੇਤ੍ਤਿਯੋ ਭੁਮ੍ਮਜਕੋ ਅਸ੍ਸਜਿ ਪੁਨਬ੍ਬਸੁਕੋਤਿ ਇਮੇ ਛ ਜਨਾ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਨਾਮ. ਤੇਸੁ ਪਣ੍ਡੁਕਲੋਹਿਤਕਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਰਿਸਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਸਨ੍ਤਿ, ਮੇਤ੍ਤਿਯਭੁਮ੍ਮਜਕਾ ਰਾਜਗਹੇ, ਇਮੇ ਦ੍ਵੇ ਜਨਾ ਕੀਟਾਗਿਰਿਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸਿਕਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਆਵਾਸਿਕਾਤਿ ਨਿਬਦ੍ਧਵਾਸਿਨੋ, ਤਂਨਿਬਨ੍ਧਾ ਅਕਤਂ ਸੇਨਾਸਨਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਜਿਣ੍ਣਂ ਪਟਿਸਙ੍ਖਰੋਨ੍ਤਿ, ਕਤੇ ਇਸ੍ਸਰਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਕਾਲਿਕਨ੍ਤਿ ਅਨਾਗਤੇ ਕਾਲੇ ਪਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਆਨਿਸਂਸਂ.

੧੭੮. ਮਯਾ ਚੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇਤਿ ਇਧ ਕਿਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ? ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਵਸਸ੍ਸ ਤਯੋ ਵਾਰੇ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਸੁਖਵੇਦਨਂਯੇਵ ਉਪ੍ਪਾਦੇਨ੍ਤੋ ਨ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸਾਸਨੇ ਕਿਚ੍ਚਕਾਰੀ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਏਤ੍ਤਕਾ ਪਨ ਵੇਦਨਾ ਸੇਵਿਤਬ੍ਬਾ, ਏਤ੍ਤਕਾ ਨ ਸੇਵਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਇਮਂ ਦੇਸਨਂ ਆਰਭਿ. ਏਵਰੂਪਂ ਸੁਖਵੇਦਨਂ ਪਜਹਥਾਤਿ ਇਦਞ੍ਚ ਗੇਹਸ੍ਸਿਤਸੋਮਨਸ੍ਸਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਰਥਾਤਿ ਇਦਞ੍ਚ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਸਿਤਸੋਮਨਸ੍ਸਵਸੇਨ. ਇਤੋ ਪਰੇਸੁਪਿ ਦ੍ਵੀਸੁ ਵਾਰੇਸੁ ਗੇਹਸ੍ਸਿਤਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਸਿਤਾਨਂਯੇਵ ਦੋਮਨਸ੍ਸਾਨਞ੍ਚ ਉਪੇਕ੍ਖਾਨਞ੍ਚ ਵਸੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

੧੮੧. ਏਵਂ ਸੇਵਿਤਬ੍ਬਾਸੇਵਿਤਬ੍ਬਵੇਦਨਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਯੇਸਂ ਅਪ੍ਪਮਾਦੇਨ ਕਿਚ੍ਚਂ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਯੇਸਞ੍ਚ ਨ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਤੇ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਨਾਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਬ੍ਬੇਸਂਯੇਵਾਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਕਤਂ ਤੇਸਂ ਅਪ੍ਪਮਾਦੇਨਾਤਿ ਤੇਸਂ ਯਂ ਅਪ੍ਪਮਾਦੇਨ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਤਂ ਕਤਂ. ਅਨੁਲੋਮਿਕਾਨੀਤਿ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਅਨੁਲੋਮਾਨਿ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਸਪ੍ਪਾਯਾਨਿ, ਯਤ੍ਥ ਵਸਨ੍ਤੇਨ ਸਕ੍ਕਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਮਗ੍ਗਫਲਾਨਿ ਪਾਪੁਣਿਤੁਂ. ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਸਮਨ੍ਨਾਨਯਮਾਨਾਤਿ ਸਦ੍ਧਾਦੀਨਿ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਸਮਾਨਂ ਕੁਰੁਮਾਨਾ.

੧੮੨. ਸਤ੍ਤਿਮੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪੁਗ੍ਗਲਾਤਿ ਇਧ ਕਿਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ? ਯੇਸਂ ਅਪ੍ਪਮਾਦੇਨ ਕਰਣੀਯਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਤੇ ਦ੍ਵੇ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਯੇਸਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਤੇ ਪਞ੍ਚਾਤਿ ਏਵਂ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਇਮੇ ਸਤ੍ਤ ਪੁਗ੍ਗਲਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਦ੍ਵੀਹਿ ਭਾਗੇਹਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ. ਅਰੂਪਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਰੂਪਕਾਯਤੋ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ, ਮਗ੍ਗੇਨ ਨਾਮਕਾਯਤੋ. ਸੋ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਅਰੂਪਸਮਾਪਤ੍ਤੀਨਂ ਏਕੇਕਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਸਮ੍ਮਸਿਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤਾਨਂ ਚਤੁਨ੍ਨਂ, ਨਿਰੋਧਾ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤਅਨਾਗਾਮਿਨੋ ਚ ਵਸੇਨ ਪਞ੍ਚਵਿਧੋ ਹੋਤਿ. ਪਾਲ਼ਿ ਪਨੇਤ੍ਥ – ‘‘ਕਤਮੋ ਚ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤੋ, ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਅਟ੍ਠ ਵਿਮੋਕ੍ਖੇ ਕਾਯੇਨ ਫੁਸਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ, ਪਞ੍ਞਾਯ ਚਸ੍ਸ ਦਿਸ੍ਵਾ ਆਸਵਾ ਪਰਿਕ੍ਖੀਣਾ ਹੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ (ਪੁ. ਪ. ੨੦੮) ਏਵਂ ਅਭਿਧਮ੍ਮੇ ਅਟ੍ਠਵਿਮੋਕ੍ਖਲਾਭਿਨੋ ਵਸੇਨ ਆਗਤਾ.

ਪਞ੍ਞਾਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਪਞ੍ਞਾਯ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ. ਸੋ ਸੁਕ੍ਖਵਿਪਸ੍ਸਕੋ, ਚਤੂਹਿ ਝਾਨੇਹਿ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਚਾਤਿ ਇਮੇਸਂ ਵਸੇਨ ਪਞ੍ਚਵਿਧੋਵ ਹੋਤਿ. ਪਾਲ਼ਿ ਪਨੇਤ੍ਥ ਅਟ੍ਠਵਿਮੋਕ੍ਖਪਟਿਕ੍ਖੇਪਵਸੇਨੇਵ ਆਗਤਾ. ਯਥਾਹ – ‘‘ਨ ਹੇਵ ਖੋ ਅਟ੍ਠ ਵਿਮੋਕ੍ਖੇ ਕਾਯੇਨ ਫੁਸਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ, ਪਞ੍ਞਾਯ ਚਸ੍ਸ ਦਿਸ੍ਵਾ ਆਸਵਾ ਪਰਿਕ੍ਖੀਣਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਪਞ੍ਞਾਵਿਮੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ.

ਫੁਟ੍ਠਨ੍ਤਂ ਸਚ੍ਛਿਕਰੋਤੀਤਿ ਕਾਯਸਕ੍ਖੀ. ਯੋ ਝਾਨਫਸ੍ਸਂ ਪਠਮਂ ਫੁਸਤਿ, ਪਚ੍ਛਾ ਨਿਰੋਧਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਸਚ੍ਛਿਕਰੋਤਿ, ਸੋ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਟ੍ਠਂ ਆਦਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਯਾਵ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਟ੍ਠਾ ਛਬ੍ਬਿਧੋ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਤੇਨੇਵਾਹ – ‘‘ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਅਟ੍ਠ ਵਿਮੋਕ੍ਖੇ ਕਾਯੇਨ ਫੁਸਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ, ਪਞ੍ਞਾਯ ਚਸ੍ਸ ਦਿਸ੍ਵਾ ਏਕਚ੍ਚੇ ਆਸਵਾ ਪਰਿਕ੍ਖੀਣਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਕਾਯਸਕ੍ਖੀ’’ਤਿ.

ਦਿਟ੍ਠਨ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੋਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਪ੍ਪਤ੍ਤੋ. ਤਤ੍ਰਿਦਂ ਸਙ੍ਖੇਪਲਕ੍ਖਣਂ – ਦੁਕ੍ਖਾ ਸਙ੍ਖਾਰਾ, ਸੁਖੋ ਨਿਰੋਧੋਤਿ ਞਾਤਂ ਹੋਤਿ ਦਿਟ੍ਠਂ ਵਿਦਿਤਂ ਸਚ੍ਛਿਕਤਂ ਫੁਸਿਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਾਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਪ੍ਪਤ੍ਤੋ. ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋ ਪਨੇਸੋਪਿ ਕਾਯਸਕ੍ਖਿ ਵਿਯ ਛਬ੍ਬਿਧੋ ਹੋਤਿ. ਤੇਨੇਵਾਹ – ‘‘ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਇਦਂ ਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤਾ ਚਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਾ ਪਞ੍ਞਾਯ ਵੋਦਿਟ੍ਠਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਵੋਚਰਿਤਾ…ਪੇ… ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਦਿਟ੍ਠਿਪ੍ਪਤ੍ਤੋ’’ਤਿ (ਪੁ. ਪ. ੨੦੮).

ਸਦ੍ਧਾਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਸਦ੍ਧਾਯ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ. ਸੋਪਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਛਬ੍ਬਿਧੋ ਹੋਤਿ. ਤੇਨੇਵਾਹ – ‘‘ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਇਦਂ ਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ – ਯਥਾਭੂਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ. ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤਾ ਚਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਾ ਪਞ੍ਞਾਯ ਵੋਦਿਟ੍ਠਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਵੋਚਰਿਤਾ…ਪੇ… ਨੋ ਚ ਖੋ ਯਥਾ ਦਿਟ੍ਠਿਪ੍ਪਤ੍ਤਸ੍ਸ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਸਦ੍ਧਾਵਿਮੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ (ਪੁ. ਪ. ੨੦੮). ਏਤੇਸੁ ਹਿ ਸਦ੍ਧਾਵਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਮਗ੍ਗਕ੍ਖਣੇ ਸਦ੍ਦਹਨ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਯ ਓਕਪ੍ਪੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਯ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਨ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਯ ਚ ਕਿਲੇਸਕ੍ਖਯੋ ਹੋਤਿ, ਦਿਟ੍ਠਿਪ੍ਪਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਮਗ੍ਗਕ੍ਖਣੇ ਕਿਲੇਸਚ੍ਛੇਦਕਞਾਣਂ ਅਦਨ੍ਧਂ ਤਿਖਿਣਂ ਸੂਰਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵਹਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਯਥਾ ਨਾਮ ਨਾਤਿਤਿਖਿਣੇਨ ਅਸਿਨਾ ਕਦਲਿਂ ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਤਸ੍ਸ ਛਿਨ੍ਨਟ੍ਠਾਨਂ ਨ ਮਟ੍ਠਂ ਹੋਤਿ, ਅਸਿ ਨ ਸੀਘਂ ਵਹਤਿ, ਸਦ੍ਦੋ ਸੁਯ੍ਯਤਿ, ਬਲਵਤਰੋ ਵਾਯਾਮੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ ਹੋਤਿ, ਏਵਰੂਪਾ ਸਦ੍ਧਾਵਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਮਗ੍ਗਭਾਵਨਾ. ਯਥਾ ਪਨ ਨਿਸਿਤਅਸਿਨਾ ਕਦਲਿਂ ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਤਸ੍ਸ ਛਿਨ੍ਨਟ੍ਠਾਨਂ ਮਟ੍ਠਂ ਹੋਤਿ, ਅਸਿ ਸੀਘਂ ਵਹਤਿ, ਸਦ੍ਦੋ ਨ ਸੁਯ੍ਯਤਿ, ਬਲਵਵਾਯਾਮਕਿਚ੍ਚਂ ਨ ਹੋਤਿ, ਏਵਰੂਪਾ ਪਞ੍ਞਾਵਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਮਗ੍ਗਭਾਵਨਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.

ਧਮ੍ਮਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਤੀਤਿ ਧਮ੍ਮਾਨੁਸਾਰੀ. ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਪਞ੍ਞਾ, ਪਞ੍ਞਾਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਂ ਮਗ੍ਗਂ ਭਾਵੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਦ੍ਧਾਨੁਸਾਰਿਮ੍ਹਿ ਚ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਉਭੋ ਪਨੇਤੇ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਟ੍ਠਾਯੇਵ. ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ – ‘‘ਯਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਯ ਪਟਿਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪਞ੍ਞਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਅਧਿਮਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਪਞ੍ਞਾਵਾਹਿਂ ਪਞ੍ਞਾਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਂ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਂ ਭਾਵੇਤਿ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਧਮ੍ਮਾਨੁਸਾਰੀ’’ਤਿ (ਪੁ. ਪ. ੨੦੮). ਤਥਾ – ‘‘ਯਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਯ ਪਟਿਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਸਦ੍ਧਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਅਧਿਮਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਸਦ੍ਧਾਵਾਹਿਂ ਸਦ੍ਧਾਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਂ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਂ ਭਾਵੇਤਿ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਸਦ੍ਧਾਨੁਸਾਰੀ’’ਤਿ. ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖੇਪੋ. ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋ ਪਨੇਸਾ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤਾਦਿਕਥਾ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਮਗ੍ਗੇ ਪਞ੍ਞਾਭਾਵਨਾਧਿਕਾਰੇ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਯਾ ਪਨੇਸਾ ਏਤੇਸਂ ਵਿਭਾਗਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਇਧ ਪਾਲ਼ਿ ਆਗਤਾ, ਤਤ੍ਥ ਯਸ੍ਮਾ ਰੂਪਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਨਾ ਅਰੂਪਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਆਰੁਪ੍ਪਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇਪਿ ਅਟ੍ਠ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾ ਵੁਤ੍ਤਾਵ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.

ਕਾਯੇਨ ਫੁਸਿਤ੍ਵਾਤਿ ਸਹਜਾਤਨਾਮਕਾਯੇਨ ਫੁਸਿਤ੍ਵਾ. ਪਞ੍ਞਾਯ ਚਸ੍ਸ ਦਿਸ੍ਵਾਤਿ ਪਞ੍ਞਾਯ ਚ ਏਤਸ੍ਸ ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਧਮ੍ਮੇ ਦਿਸ੍ਵਾ. ਏਕਚ੍ਚੇ ਆਸਵਾਤਿ ਪਠਮਮਗ੍ਗਾਦੀਹਿ ਪਹਾਤਬ੍ਬਾ ਏਕਦੇਸਆਸਵਾ. ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤਾਤਿ ਤਥਾਗਤੇਨ ਪਵੇਦਿਤਾ ਚਤੁਸਚ੍ਚਧਮ੍ਮਾ. ਪਞ੍ਞਾਯ ਵੋਦਿਟ੍ਠਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਸੀਲਂ ਕਥਿਤਂ, ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸਮਾਧਿ, ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ, ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਮਗ੍ਗੋ, ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਫਲਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਅਤ੍ਥੇਨ ਅਤ੍ਥੇ ਕਾਰਣੇਨ ਕਾਰਣੇ ਚਿਣ੍ਣਚਰਿਤਤ੍ਤਾ ਮਗ੍ਗਪਞ੍ਞਾਯ ਸੁਦਿਟ੍ਠਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਵੋਚਰਿਤਾਤਿ ਵਿਚਰਿਤਾ. ਸਦ੍ਧਾ ਨਿਵਿਟ੍ਠਾ ਹੋਤੀਤਿ ਓਕਪ੍ਪਨਸਦ੍ਧਾ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਾ ਹੋਤਿ. ਮਤ੍ਤਸੋ ਨਿਜ੍ਝਾਨਂ ਖਮਨ੍ਤੀਤਿ ਮਤ੍ਤਾਯ ਓਲੋਕਨਂ ਖਮਨ੍ਤਿ. ਸਦ੍ਧਾਮਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸਦ੍ਧਾਯੇਵ, ਇਤਰਂ ਤਸ੍ਸੇਵ ਵੇਵਚਨਂ

ਇਤਿ ਇਮੇਸੁ ਅਪ੍ਪਮਾਦੇਨ ਕਰਣੀਯੇਸੁ ਪੁਗ੍ਗਲੇਸੁ ਤਯੋ ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਮਗ੍ਗਫਲਾ ਸੇਖਾ. ਤੇਸੁ ਅਨੁਲੋਮਸੇਨਾਸਨਂ ਸੇਵਮਾਨਾ ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤੇ ਭਜਮਾਨਾ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਸਮਨ੍ਨਾਨਯਮਾਨਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਸਂ ਯਥਾਠਿਤੋਵ ਪਾਲ਼ਿਅਤ੍ਥੋ. ਅਵਸਾਨੇ ਪਨ ਦ੍ਵੇ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਸਮਙ੍ਗਿਨੋ. ਤੇਹਿ ਤਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਅਨੁਲੋਮਸੇਨਾਸਨਂ ਸੇਵਿਤਂ, ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਾ ਭਜਿਤਾ, ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਸਮਨ੍ਨਾਨੀਤਾਨਿ. ਉਪਰਿ ਪਨ ਤਿਣ੍ਣਂ ਮਗ੍ਗਾਨਂ ਅਤ੍ਥਾਯ ਸੇਵਮਾਨਾ ਭਜਮਾਨਾ ਸਮਨ੍ਨਾਨਯਮਾਨਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਪਾਲ਼ਿਅਤ੍ਥੋ.

ਵਿਤਣ੍ਡਵਾਦੀ ਪਨ ਇਮਮੇਵ ਪਾਲ਼ਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ – ‘‘ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਮਗ੍ਗੋ ਨ ਏਕਚਿਤ੍ਤਕ੍ਖਣਿਕੋ, ਬਹੁਚਿਤ੍ਤਕ੍ਖਣਿਕੋ’’ਤਿ ਵਦਤਿ. ਸੋ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ – ‘‘ਯਦਿ ਅਞ੍ਞੇਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸੇਨਾਸਨਂ ਪਟਿਸੇਵਤਿ, ਅਞ੍ਞੇਨ ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤੇ ਭਜਤਿ, ਅਞ੍ਞੇਨ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਸਮਨ੍ਨਾਨੇਤਿ, ਅਞ੍ਞਂ ਮਗ੍ਗਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਧਾਯ ਤ੍ਵਂ ‘ਨ ਏਕਚਿਤ੍ਤਕ੍ਖਣਿਕੋ ਮਗ੍ਗੋ, ਬਹੁਚਿਤ੍ਤਕ੍ਖਣਿਕੋ’ਤਿ ਵਦਸਿ, ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ ਸੇਨਾਸਨਂ ਸੇਵਮਾਨੋ ਨੀਲੋਭਾਸਂ ਪਬ੍ਬਤਂ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਵਨਂ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਮਿਗਪਕ੍ਖੀਨਂ ਸਦ੍ਦਂ ਸੁਣਾਤਿ, ਪੁਪ੍ਫਫਲਾਨਂ ਗਨ੍ਧਂ ਘਾਯਤਿ, ਪਾਨੀਯਂ ਪਿਵਨ੍ਤੋ ਰਸਂ ਸਾਯਤਿ, ਨਿਸੀਦਨ੍ਤੋ ਨਿਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਫਸ੍ਸਂ ਫੁਸਤਿ. ਏਵਂ ਤੇ ਪਞ੍ਚਵਿਞ੍ਞਾਣਸਮਙ੍ਗੀਪਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਸਮਙ੍ਗੀਯੇਵ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਸਚੇ ਪਨੇਤਂ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਸਿ, ਸਤ੍ਥਾਰਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਟਿਵਿਰੁਜ੍ਝਸਿ. ਸਤ੍ਥਾਰਾ ਹਿ ਪਞ੍ਚਵਿਞ੍ਞਾਣਕਾਯਾ ਏਕਨ੍ਤਂ ਅਬ੍ਯਾਕਤਾਵ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤਂਸਮਙ੍ਗਿਸ੍ਸ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ, ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਮਗ੍ਗੋ ਚ ਏਕਨ੍ਤਕੁਸਲੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਪਜਹੇਤਂ ਵਾਦ’’ਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਞਪੇਤਬ੍ਬੋ. ਸਚੇ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਂ ਨ ਉਪਗਚ੍ਛਤਿ, ‘‘ਗਚ੍ਛ ਪਾਤੋਵ ਵਿਹਾਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਯਾਗੁਂ ਪਿਵਾਹੀ’’ਤਿ ਉਯ੍ਯੋਜੇਤਬ੍ਬੋ.

੧੮੩. ਨਾਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਦਿਕੇਨੇਵਾਤਿ ਅਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਠਮਮੇਵ ਮਣ੍ਡੂਕਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਗਮਨਂ ਵਿਯ ਅਞ੍ਞਾਰਾਧਨਂ ਅਰਹਤ੍ਤੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਨਂ ਨ ਵਦਾਮਿ. ਅਨੁਪੁਬ੍ਬਸਿਕ੍ਖਾਤਿ ਕਰਣਤ੍ਥੇ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵਚਨਂ. ਪਰਤੋ ਪਦਦ੍ਵਯੇਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਸਦ੍ਧਾਜਾਤੋਤਿ ਓਕਪ੍ਪਨਿਯਸਦ੍ਧਾਯ ਜਾਤਸਦ੍ਧੋ. ਉਪਸਙ੍ਕਮਤੀਤਿ ਗਰੂਨਂ ਸਮੀਪਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਪਯਿਰੁਪਾਸਤੀਤਿ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਨਿਸੀਦਤਿ. ਧਾਰੇਤੀਤਿ ਸਾਧੁਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਧਾਰੇਤਿ. ਛਨ੍ਦੋ ਜਾਯਤੀਤਿ ਕਤ੍ਤੁਕਮ੍ਯਤਾਕੁਸਲਚ੍ਛਨ੍ਦੋ ਜਾਯਤਿ. ਉਸ੍ਸਹਤੀਤਿ ਵੀਰਿਯਂ ਕਰੋਤਿ. ਤੁਲੇਤੀਤਿ ਅਨਿਚ੍ਚਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਅਨਤ੍ਤਾਤਿ ਤੁਲਯਤਿ. ਤੁਲਯਿਤ੍ਵਾ ਪਦਹਤੀਤਿ ਏਵਂ ਤੀਰਣਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਤੁਲਯਨ੍ਤੋ ਮਗ੍ਗਪਧਾਨਂ ਪਦਹਤਿ. ਪਹਿਤਤ੍ਤੋਤਿ ਪੇਸਿਤਚਿਤ੍ਤੋ. ਕਾਯੇਨ ਚੇਵ ਪਰਮਸਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਨਾਮਕਾਯੇਨ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸਚ੍ਚਂ ਸਚ੍ਛਿਕਰੋਤਿ. ਪਞ੍ਞਾਯ ਚਾਤਿ ਨਾਮਕਾਯਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਯ ਮਗ੍ਗਪਞ੍ਞਾਯ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਤਿ ਪਸ੍ਸਤਿ.

ਇਦਾਨਿ ਯਸ੍ਮਾ ਤੇ ਸਤ੍ਥੁ ਆਗਮਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚੁਗ੍ਗਮਨਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨ ਅਕਂਸੁ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਸਂ ਚਰਿਯਂ ਗਰਹਨ੍ਤੋ ਸਾਪਿ ਨਾਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਦ੍ਧਾ ਨਾਹੋਸੀਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਕੀਵਦੂਰੇਵਿਮੇਤਿ ਕਿਤ੍ਤਕਂ ਦੂਰੇ ਠਾਨੇ. ਯੋਜਨਸਤਮ੍ਪਿ ਯੋਜਨਸਹਸ੍ਸਮ੍ਪਿ ਅਪਕ੍ਕਨ੍ਤਾਤਿ ਵਤ੍ਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਨ ਪਨ ਕਿਞ੍ਚਿ ਆਹ. ਚਤੁਪ੍ਪਦਂ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਨ੍ਤਿ ਚਤੁਸਚ੍ਚਬ੍ਯਾਕਰਣਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ.

੧੮੪. ਯਸ੍ਸੁਦ੍ਦਿਟ੍ਠਸ੍ਸਾਤਿ ਯਸ੍ਸ ਉਦ੍ਦਿਟ੍ਠਸ੍ਸ. ਯੋਪਿ ਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤ੍ਥਾਤਿ ਬਾਹਿਰਕਸਤ੍ਥਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਏਵਰੂਪੀਤਿ ਏਵਂਜਾਤਿਕਾ. ਪਣੋਪਣਵਿਯਾਤਿ ਪਣਵਿਯਾ ਚ ਓਪਣਵਿਯਾ ਚ. ਨ ਉਪੇਤੀਤਿ ਨ ਹੋਤਿ. ਕਯਵਿਕ੍ਕਯਕਾਲੇ ਵਿਯ ਅਗ੍ਘਵਡ੍ਢਨਹਾਪਨਂ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਯਂ ਗੋਣੋ ਕਿਂ ਅਗ੍ਘਤਿ, ਵੀਸਤਿ ਅਗ੍ਘਤੀਤਿ ਭਣਨ੍ਤੋ ਪਣਤਿ ਨਾਮ. ਨ ਵੀਸਤਿ ਅਗ੍ਘਤਿ, ਦਸ ਅਗ੍ਘਤੀਤਿ ਭਣਨ੍ਤੋ ਓਪਣਤਿ ਨਾਮ. ਇਦਂ ਪਟਿਸੇਧੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਪਣੋਪਣਵਿਯਾ ਨ ਉਪੇਤੀ’’ਤਿ. ਇਦਾਨਿ ਤਂ ਪਣੋਪਣਵਿਯਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਏਵਞ੍ਚ ਨੋ ਅਸ੍ਸ, ਅਥ ਨਂ ਕਰੇਯ੍ਯਾਮ, ਨ ਚ ਨੋ ਏਵਮਸ੍ਸ, ਨ ਨਂ ਕਰੇਯ੍ਯਾਮਾਤਿ ਆਹ.

ਕਿਂ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਂ ਤਥਾਗਤੋ ਸਬ੍ਬਸੋ ਆਮਿਸੇਹਿ ਵਿਸਂਸਟ੍ਠੋ ਵਿਹਰਤਿ, ਏਵਂ ਵਿਸਂਸਟ੍ਠਸ੍ਸ ਸਤ੍ਥੁਨੋ ਏਵਰੂਪਾ ਪਣੋਪਣਵਿਯਾ ਕਿਂ ਯੁਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤਿ? ਪਰਿਯੋਗਾਹਿਯ ਵਤ੍ਤਤੋਤਿ ਪਰਿਯੋਗਾਹਿਤ੍ਵਾ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵਤ੍ਤਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਅਯਮਨੁਧਮ੍ਮੋਤਿ ਅਯਂ ਸਭਾਵੋ. ਜਾਨਾਤਿ ਭਗਵਾ, ਨਾਹਂ ਜਾਨਾਮੀਤਿ ਭਗਵਾ ਏਕਾਸਨਭੋਜਨੇ ਆਨਿਸਂਸਂ ਜਾਨਾਤਿ, ਅਹਂ ਨ ਜਾਨਾਮੀਤਿ ਮਯਿ ਸਦ੍ਧਾਯ ਦਿਵਸਸ੍ਸ ਤਯੋ ਵਾਰੇ ਭੋਜਨਂ ਪਹਾਯ ਏਕਾਸਨਭੋਜਨਂ ਭੁਞ੍ਜਤਿ. ਰੁਲ਼ਹਨੀਯਨ੍ਤਿ ਰੋਹਨੀਯਂ. ਓਜਵਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸਿਨੇਹਵਨ੍ਤਂ. ਕਾਮਂ ਤਚੋ ਚਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਚਤੁਰਙ੍ਗਵੀਰਿਯਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਹਿ ਤਚੋ ਏਕਂ ਅਙ੍ਗਂ, ਨ੍ਹਾਰੁ ਏਕਂ, ਅਟ੍ਠਿ ਏਕਂ, ਮਂਸਲੋਹਿਤਂ ਏਕਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਚਤੁਰਙ੍ਗਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਵੀਰਿਯਂ ਅਧਿਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਅਪ੍ਪਤ੍ਵਾ ਨ ਵੁਟ੍ਠਹਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਏਵਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਉਤ੍ਤਾਨਮੇਵ. ਦੇਸਨਂ ਪਨ ਭਗਵਾ ਨੇਯ੍ਯਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਅਰਹਤ੍ਤਨਿਕੂਟੇਨ ਨਿਟ੍ਠਾਪੇਸੀਤਿ.

ਪਪਞ੍ਚਸੂਦਨਿਯਾ ਮਜ੍ਝਿਮਨਿਕਾਯਟ੍ਠਕਥਾਯ

ਕੀਟਾਗਿਰਿਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਦੁਤਿਯਵਗ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.