੯. ਮਹਾਅਸ੍ਸਪੁਰਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੪੧੫. ਏਵਂ ਮੇ ਸੁਤਨ੍ਤਿ ਮਹਾਅਸ੍ਸਪੁਰਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਅਙ੍ਗੇਸੂਤਿ ਅਙ੍ਗਾ ਨਾਮ ਜਾਨਪਦਿਨੋ ਰਾਜਕੁਮਾਰਾ, ਤੇਸਂ ਨਿਵਾਸੋ ਏਕੋਪਿ ਜਨਪਦੋ ਰੁਲ਼੍ਹੀਸਦ੍ਦੇਨ ‘‘ਅਙ੍ਗਾ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਙ੍ਗੇਸੁ ਜਨਪਦੇ. ਅਸ੍ਸਪੁਰਂ ਨਾਮ ਅਙ੍ਗਾਨਂ ਨਿਗਮੋਤਿ ਅਸ੍ਸਪੁਰਨ੍ਤਿ ਨਗਰਨਾਮੇਨ ਲਦ੍ਧਵੋਹਾਰੋ ਅਙ੍ਗਾਨਂ ਜਨਪਦਸ੍ਸ ਏਕੋ ਨਿਗਮੋ, ਤਂ ਗੋਚਰਗਾਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚਾਤਿ ਏਤਂ ‘‘ਸਮਣਾ ਸਮਣਾਤਿ ਵੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਜਨੋ ਸਞ੍ਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿਆਦਿਵਚਨਮਵੋਚ.

ਕਸ੍ਮਾ ਪਨ ਏਵਂ ਅਵੋਚਾਤਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਿਰ ਨਿਗਮੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਸਦ੍ਧਾ ਪਸਨ੍ਨਾ ਬੁਦ੍ਧਮਾਮਕਾ ਧਮ੍ਮਮਾਮਕਾ ਸਙ੍ਘਮਾਮਕਾ, ਤਦਹੁਪਬ੍ਬਜਿਤਸਾਮਣੇਰਮ੍ਪਿ ਵਸ੍ਸਸਤਿਕਤ੍ਥੇਰਸਦਿਸਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਸਂਸਨ੍ਤਿ; ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਸਨ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਬੀਜਨਙ੍ਗਲਾਦੀਨਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਖੇਤ੍ਤਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾਪਿ, ਫਰਸੁਆਦੀਨਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਰਞ੍ਞਂ ਪਵਿਸਨ੍ਤਾਪਿ ਤਾਨਿ ਉਪਕਰਣਾਨਿ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਨਿਸੀਦਨਟ੍ਠਾਨਂ ਆਸਨਸਾਲਂ ਵਾ ਮਣ੍ਡਪਂ ਵਾ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਂ ਵਾ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਆਸਨਾਨਿ ਪਞ੍ਞਪੇਤ੍ਵਾ ਅਰਜਪਾਨੀਯਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਨਿਸੀਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਯਾਗੁਖਜ੍ਜਕਾਦੀਨਿ ਦਤ੍ਵਾ ਕਤਭਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਉਯ੍ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਤਾਨਿ ਉਪਕਰਣਾਨਿ ਆਦਾਯ ਖੇਤ੍ਤਂ ਵਾ ਅਰਞ੍ਞਂ ਵਾ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਕਮ੍ਮਾਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇਪਿ ਨੇਸਂ ਅਞ੍ਞਾ ਕਥਾ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਗ੍ਗਟ੍ਠਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਫਲਟ੍ਠਾਤਿ ਅਟ੍ਠ ਪੁਗ੍ਗਲਾ ਅਰਿਯਸਙ੍ਘੋ ਨਾਮ; ਤੇ ‘‘ਏਵਰੂਪੇਨ ਸੀਲੇਨ, ਏਵਰੂਪੇਨ ਆਚਾਰੇਨ, ਏਵਰੂਪਾਯ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ ਲਜ੍ਜਿਨੋ ਪੇਸਲਾ ਉਲ਼ਾਰਗੁਣਾ’’ਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸੇਵ ਵਣ੍ਣਂ ਕਥੇਨ੍ਤਿ. ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਟ੍ਠਾਨਤੋ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਭੁਤ੍ਤਸਾਯਮਾਸਾ ਘਰਦ੍ਵਾਰੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾਪਿ, ਸਯਨਿਘਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾਪਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸੇਵ ਵਣ੍ਣਂ ਕਥੇਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਾ ਤੇਸਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਨਿਪਚ੍ਚਕਾਰਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਾਪਚਾਯਨੇ ਨਿਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਏਤਦਵੋਚ.

ਯੇ ਧਮ੍ਮਾ ਸਮਣਕਰਣਾ ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਕਰਣਾ ਚਾਤਿ ਯੇ ਧਮ੍ਮਾ ਸਮਾਦਾਯ ਪਰਿਪੂਰਿਤਾ ਸਮਿਤਪਾਪਸਮਣਞ੍ਚ ਬਾਹਿਤਪਾਪਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਞ੍ਚ ਕਰੋਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਤੀਣਿਮਾਨਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮਣਸ੍ਸ ਸਮਣਿਯਾਨਿ ਸਮਣਕਰਣੀਯਾਨਿ. ਕਤਮਾਨਿ ਤੀਣਿ? ਅਧਿਸੀਲਸਿਕ੍ਖਾਸਮਾਦਾਨਂ, ਅਧਿਚਿਤ੍ਤਸਿਕ੍ਖਾਸਮਾਦਾਨਂ, ਅਧਿਪਞ੍ਞਾਸਿਕ੍ਖਾਸਮਾਦਾਨ’’ਨ੍ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੩.੮੨) ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਸਮਣੇਨ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਧਮ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਤੇਪਿ ਚ ਸਮਣਕਰਣਾ ਹੋਨ੍ਤਿਯੇਵ. ਇਧ ਪਨ ਹਿਰੋਤ੍ਤਪ੍ਪਾਦਿਵਸੇਨ ਦੇਸਨਾ ਵਿਤ੍ਥਾਰਿਤਾ. ਏਵਂ ਨੋ ਅਯਂ ਅਮ੍ਹਾਕਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਨੋਤਿ ਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤਂ. ਏਵਂ ਅਯਂ ਅਮ੍ਹਾਕਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਮਹਪ੍ਫਲਾ ਮਹਾਨਿਸਂਸਾਤਿ ਉਭਯਮ੍ਪਿ ਅਤ੍ਥਤੋ ਏਕਮੇਵ. ਅਵਞ੍ਝਾਤਿ ਅਮੋਘਾ. ਸਫਲਾਤਿ ਅਯਂ ਤਸ੍ਸੇਵ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਸ੍ਸਾ ਹਿ ਫਲਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਸਾ ਵਞ੍ਝਾ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਸਉਦ੍ਰਯਾਤਿ ਸਵਡ੍ਢਿ, ਇਦਂ ਸਫਲਤਾਯ ਵੇਵਚਨਂ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਵੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਿਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਵਂ ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਸਿਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਂ. ਇਤਿ ਭਗਵਾ ਇਮਿਨਾ ਏਤ੍ਤਕੇਨ ਠਾਨੇਨ ਹਿਰੋਤ੍ਤਪ੍ਪਾਦੀਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਵਣ੍ਣਂ ਕਥੇਸਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਵਚਨਪਥਪਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨਤ੍ਥਂ. ਸਚੇ ਹਿ ਕੋਚਿ ਅਚਿਰਪਬ੍ਬਜਿਤੋ ਬਾਲਭਿਕ੍ਖੁ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘‘ਭਗਵਾ ਹਿਰੋਤ੍ਤਪ੍ਪਾਦਿਧਮ੍ਮੇ ਸਮਾਦਾਯ ਵਤ੍ਤਥਾਤਿ ਵਦਤਿ, ਕੋ ਨੁ ਖੋ ਤੇਸਂ ਸਮਾਦਾਯ ਵਤ੍ਤਨੇ ਆਨਿਸਂਸੋ’’ਤਿ? ਤਸ੍ਸ ਵਚਨਪਥਪਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨਤ੍ਥਂ. ਅਯਞ੍ਚ ਆਨਿਸਂਸੋ, ਇਮੇ ਹਿ ਧਮ੍ਮਾ ਸਮਾਦਾਯ ਪਰਿਪੂਰਿਤਾ ਸਮਿਤਪਾਪਸਮਣਂ ਨਾਮ ਬਾਹਿਤਪਾਪਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਨਾਮ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਚਤੁਪਚ੍ਚਯਲਾਭਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਨ੍ਤਿ, ਪਚ੍ਚਯਦਾਯਕਾਨਂ ਮਹਪ੍ਫਲਤਂ ਸਮ੍ਪਾਦੇਨ੍ਤਿ, ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਅਵਞ੍ਝਂ ਸਫਲਂ ਸਉਦ੍ਰਯਂ ਕਰੋਨ੍ਤੀਤਿ ਵਣ੍ਣਂ ਅਭਾਸਿ. ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖੇਪੋ. ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋ ਪਨ ਵਣ੍ਣਕਥਾ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨੇ (ਦੀ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੩੭੩; ਮ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੩੭੩) ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.

੪੧੬. ਹਿਰੋਤ੍ਤਪ੍ਪੇਨਾਤਿ ‘‘ਯਂ ਹਿਰੀਯਤਿ ਹਿਰੀਯਿਤਬ੍ਬੇਨ, ਓਤ੍ਤਪ੍ਪਤਿ ਓਤ੍ਤਪ੍ਪਿਤਬ੍ਬੇਨਾ’’ਤਿ (ਧ. ਸ. ੧੩੩੧) ਏਵਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰਿਤਾਯ ਹਿਰਿਯਾ ਚੇਵ ਓਤ੍ਤਪ੍ਪੇਨ ਚ. ਅਪਿਚੇਤ੍ਥ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾ ਹਿਰੀ, ਬਹਿਦ੍ਧਾਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਓਤ੍ਤਪ੍ਪਂ. ਅਤ੍ਤਾਧਿਪਤੇਯ੍ਯਾ ਹਿਰੀ, ਲੋਕਾਧਿਪਤੇਯ੍ਯਂ ਓਤ੍ਤਪ੍ਪਂ. ਲਜ੍ਜਾਸਭਾਵਸਣ੍ਠਿਤਾ ਹਿਰੀ, ਭਯਸਭਾਵਸਣ੍ਠਿਤਂ ਓਤ੍ਤਪ੍ਪਂ, ਵਿਤ੍ਥਾਰਕਥਾ ਪਨੇਤ੍ਥ ਸਬ੍ਬਾਕਾਰੇਨ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਮਗ੍ਗੇ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਅਪਿਚ ਇਮੇ ਦ੍ਵੇ ਧਮ੍ਮਾ ਲੋਕਂ ਪਾਲਨਤੋ ਲੋਕਪਾਲਧਮ੍ਮਾ ਨਾਮਾਤਿ ਕਥਿਤਾ. ਯਥਾਹ – ‘‘ਦ੍ਵੇਮੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੁਕ੍ਕਾ ਧਮ੍ਮਾ ਲੋਕਂ ਪਾਲੇਨ੍ਤਿ. ਕਤਮੇ ਦ੍ਵੇ? ਹਿਰੀ ਚ ਓਤ੍ਤਪ੍ਪਞ੍ਚ. ਇਮੇ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦ੍ਵੇ ਸੁਕ੍ਕਾ ਧਮ੍ਮਾ ਲੋਕਂ ਪਾਲੇਨ੍ਤਿ. ਇਮੇ ਚ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦ੍ਵੇ ਸੁਕ੍ਕਾ ਧਮ੍ਮਾ ਲੋਕਂ ਨ ਪਾਲੇਯ੍ਯੁਂ, ਨਯਿਧ ਪਞ੍ਞਾਯੇਥ, ‘ਮਾਤਾ’ਤਿ ਵਾ, ‘ਮਾਤੁਚ੍ਛਾ’ਤਿ ਵਾ, ‘ਮਾਤੁਲਾਨੀ’ਤਿ ਵਾ, ‘ਆਚਰਿਯਭਰਿਯਾ’ਤਿ ਵਾ, ‘ਗਰੂਨਂ ਦਾਰਾ’ਤਿ ਵਾ, ਸਮ੍ਭੇਦਂ ਲੋਕੋ ਅਗਮਿਸ੍ਸ, ਯਥਾ ਅਜੇਲ਼ਕਾ ਕੁਕ੍ਕੁਟਸੂਕਰਾ ਸੋਣਸਿਙ੍ਗਾਲਾ’’ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੨.੯). ਇਮੇਯੇਵ ਜਾਤਕੇ ‘‘ਦੇਵਧਮ੍ਮਾ’’ਤਿ ਕਥਿਤਾ. ਯਥਾਹ –

‘‘ਹਿਰਿਓਤ੍ਤਪ੍ਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਸੁਕ੍ਕਧਮ੍ਮਸਮਾਹਿਤਾ;

ਸਨ੍ਤੋ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਾ ਲੋਕੇ, ਦੇਵਧਮ੍ਮਾਤਿ ਵੁਚ੍ਚਰੇ’’ਤਿ. (ਜਾ. ੧.੧.੬);

ਮਹਾਚੁਨ੍ਦਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਪਨ ਕਿਲੇਸਸਲ੍ਲੇਖਨਪਟਿਪਦਾਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸਿਤਾ. ਯਥਾਹ – ‘‘ਪਰੇ ਅਹਿਰਿਕਾ ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਮਯਮੇਤ੍ਥ ਹਿਰਿਮਨਾ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮਾਤਿ ਸਲ੍ਲੇਖੋ ਕਰਣੀਯੋ. ਪਰੇ ਅਨੋਤ੍ਤਾਪੀ ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਮਯਮੇਤ੍ਥ ਓਤ੍ਤਾਪੀ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮਾਤਿ ਸਲ੍ਲੇਖੋ ਕਰਣੀਯੋ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੮੩). ਇਮੇਵ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਓਵਾਦੂਪਸਮ੍ਪਦਾਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸਿਤਾ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ – ‘‘ਤਸ੍ਮਾ ਤਿਹ ਤੇ, ਕਸ੍ਸਪ, ਏਵਂ ਸਿਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਂ, ਤਿਬ੍ਬਂ ਮੇ ਹਿਰੋਤ੍ਤਪ੍ਪਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਿਤਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ ਥੇਰੇਸੁ ਨਵੇਸੁ ਮਜ੍ਝਿਮੇਸੂਤਿ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਤੇ, ਕਸ੍ਸਪ, ਸਿਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੨.੧੫੪). ਇਧ ਪਨੇਤੇ ਸਮਣਧਮ੍ਮਾ ਨਾਮਾਤਿ ਦਸ੍ਸਿਤਾ.

ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਸਾਮਞ੍ਞਤ੍ਥੋ ਮਤ੍ਥਕਂ ਪਤ੍ਤੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਪਰੇਪਿ ਸਮਣਕਰਣਧਮ੍ਮੇ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਸਿਯਾ ਖੋ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤੁਮ੍ਹਾਕਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਸਾਮਞ੍ਞਤ੍ਥੋਤਿ ਸਂਯੁਤ੍ਤਕੇ ਤਾਵ, ‘‘ਕਤਮਞ੍ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਮਞ੍ਞਂ? ਅਯਮੇਵ ਅਰਿਯੋ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕੋ ਮਗ੍ਗੋ. ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ, ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਸਮਾਧਿ, ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਮਞ੍ਞਂ. ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਮਞ੍ਞਤ੍ਥੋ? ਯੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਰਾਗਕ੍ਖਯੋ ਦੋਸਕ੍ਖਯੋ ਮੋਹਕ੍ਖਯੋ, ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਮਞ੍ਞਤ੍ਥੋ’’ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੫.੩੬) ਮਗ੍ਗੋ ‘‘ਸਾਮਞ੍ਞ’’ਨ੍ਤਿ, ਫਲਨਿਬ੍ਬਾਨਾਨਿ ‘‘ਸਾਮਞ੍ਞਤ੍ਥੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਠਾਨੇ ਮਗ੍ਗਮ੍ਪਿ ਫਲਮ੍ਪਿ ਏਕਤੋ ਕਤ੍ਵਾ ਸਾਮਞ੍ਞਤ੍ਥੋ ਕਥਿਤੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਆਰੋਚਯਾਮੀਤਿ ਕਥੇਮਿ. ਪਟਿਵੇਦਯਾਮੀਤਿ ਜਾਨਾਪੇਮਿ.

੪੧੭. ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਨੋ ਕਾਯਸਮਾਚਾਰੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕਾਯਸਮਾਚਾਰੋ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋਤਿ ਦੁਵਿਧੋ. ਯੋ ਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਾਣਂ ਹਨਤਿ ਅਦਿਨ੍ਨਂ ਆਦਿਯਤਿ, ਕਾਮੇਸੁ ਮਿਚ੍ਛਾ ਚਰਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਕਾਯਸਮਾਚਾਰੋ ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਨਾਮ, ਅਯਂ ਪਨ ਕਮ੍ਮਪਥਵਸੇਨੇਵ ਵਾਰਿਤੋ. ਯੋ ਪਨ ਪਾਣਿਨਾ ਵਾ ਲੇਡ੍ਡੁਨਾ ਵਾ ਦਣ੍ਡੇਨ ਵਾ ਸਤ੍ਥੇਨ ਵਾ ਪਰਂ ਪੋਥੇਤਿ ਵਿਹੇਠੇਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਕਾਯਸਮਾਚਾਰੋ ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਨਾਮ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਬਦ੍ਧੇਨੇਵ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸੁਤ੍ਤੇ ਉਭਯਮ੍ਪੇਤਂ ਅਕਥੇਤ੍ਵਾ ਪਰਮਸਲ੍ਲੇਖੋ ਨਾਮ ਕਥਿਤੋ. ਯੋ ਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਾਨੀਯਘਟੇ ਵਾ ਪਾਨੀਯਂ ਪਿਵਨ੍ਤਾਨਂ, ਪਤ੍ਤੇ ਵਾ ਭਤ੍ਤਂ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਾਨਂ ਕਾਕਾਨਂ ਨਿਵਾਰਣਵਸੇਨ ਹਤ੍ਥਂ ਵਾ ਦਣ੍ਡਂ ਵਾ ਲੇਡ੍ਡੁਂ ਵਾ ਉਗ੍ਗਿਰਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਕਾਯਸਮਾਚਾਰੋ ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ. ਵਿਪਰੀਤੋ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਨਾਮ. ਉਤ੍ਤਾਨੋਤਿ ਉਗ੍ਗਤੋ ਪਾਕਟੋ. ਵਿਵਟੋਤਿ ਅਨਾਵਟੋ ਅਸਞ੍ਛਨ੍ਨੋ. ਉਭਯੇਨਾਪਿ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤਂਯੇਵ ਦੀਪੇਤਿ. ਨ ਚ ਛਿਦ੍ਦਵਾਤਿ ਸਦਾ ਏਕਸਦਿਸੋ ਅਨ੍ਤਰਨ੍ਤਰੇ ਛਿਦ੍ਦਰਹਿਤੋ. ਸਂਵੁਤੋਤਿ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਦ੍ਵਾਰ ਪਿਦਹਨੇਨ ਪਿਦਹਿਤੋ, ਨ ਵਜ੍ਜਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨਤ੍ਥਾਯ.

੪੧੮. ਵਚੀਸਮਾਚਾਰੇਪਿ ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਮੁਸਾ ਵਦਤਿ, ਪਿਸੁਣਂ ਕਥੇਤਿ, ਫਰੁਸਂ ਭਾਸਤਿ, ਸਮ੍ਫਂ ਪਲਪਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਵਚੀਸਮਾਚਾਰੋ ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਨਾਮ. ਅਯਂ ਪਨ ਕਮ੍ਮਪਥਵਸੇਨ ਵਾਰਿਤੋ. ਯੋ ਪਨ ਗਹਪਤਿਕਾਤਿ ਵਾ ਦਾਸਾਤਿ ਵਾ ਪੇਸ੍ਸਾਤਿ ਵਾ ਆਦੀਹਿ ਖੁਂਸੇਨ੍ਤੋ ਵਦਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਵਚੀਸਮਾਚਾਰੋ ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਨਾਮ. ਅਯਂ ਪਨ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਬਦ੍ਧੇਨੇਵ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸੁਤ੍ਤੇ ਉਭਯਮ੍ਪੇਤਂ ਅਕਥੇਤ੍ਵਾ ਪਰਮਸਲ੍ਲੇਖੋ ਨਾਮ ਕਥਿਤੋ. ਯੋ ਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁ ਦਹਰੇਨ ਵਾ ਸਾਮਣੇਰੇਨ ਵਾ, ‘‘ਕਚ੍ਚਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਉਪਜ੍ਝਾਯਂ ਪਸ੍ਸਥਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ, ਆਵੁਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਪਦੇਸੇ ਵਿਚਦਿਂਸੁ, ਉਪਜ੍ਝਾਯੋ ਤੇ ਵਿਕ੍ਕਾਯਿਕਸਾਕਭਣ੍ਡਿਕਂ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਗਤੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਹਸਾਧਿਪ੍ਪਾਯੋਪਿ ਏਵਰੂਪਂ ਕਥਂ ਕਥੇਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਵਚੀਸਮਾਚਾਰੋ ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ. ਵਿਪਰੀਤੋ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਨਾਮ.

੪੧੯. ਮਨੋਸਮਾਚਾਰੇ ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਭਿਜ੍ਝਾਲੁ ਬ੍ਯਾਪਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤੋ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਮਨੋਸਮਾਚਾਰੋ ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਨਾਮ. ਅਯਂ ਪਨ ਕਮ੍ਮਪਥਵਸੇਨੇਵ ਵਾਰਿਤੋ. ਯੋ ਪਨ ਉਪਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ ਜਾਤਰੂਪਰਜਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਮਨੋਸਮਾਚਾਰੋ ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਨਾਮ. ਅਯਮ੍ਪਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਬਦ੍ਧੇਨੇਵ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸੁਤ੍ਤੇ ਉਭਯਮ੍ਪੇਤਂ ਅਕਥੇਤ੍ਵਾ ਪਰਮਸਲ੍ਲੇਖੋ ਨਾਮ ਕਥਿਤੋ. ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕਂ ਵਾ ਬ੍ਯਾਪਾਦਵਿਤਕ੍ਕਂ ਵਾ ਵਿਹਿਂਸਾਵਿਤਕ੍ਕਂ ਵਾ ਵਿਤਕ੍ਕੇਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਮਨੋਸਮਾਚਾਰੋ ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ. ਵਿਪਰੀਤੋ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਨਾਮ.

੪੨੦. ਆਜੀਵਸ੍ਮਿਂ ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਆਜੀਵਹੇਤੁ ਵੇਜ੍ਜਕਮ੍ਮਂ ਪਹਿਣਗਮਨਂ ਗਣ੍ਡਫਾਲਨਂ ਕਰੋਤਿ, ਅਰੁਮਕ੍ਖਨਂ ਦੇਤਿ, ਤੇਲਂ ਪਚਤੀਤਿ ਏਕਵੀਸਤਿਅਨੇਸਨਾਵਸੇਨ ਜੀਵਿਕਂ ਕਪ੍ਪੇਤਿ. ਯੋ ਵਾ ਪਨ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਆਜੀਵੋ ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਨਾਮ. ਅਯਂ ਪਨ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਬਦ੍ਧੇਨੇਵ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸੁਤ੍ਤੇ ਉਭਯਮ੍ਪੇਤਂ ਅਕਥੇਤ੍ਵਾ ਪਰਮਸਲ੍ਲੇਖੋ ਨਾਮ ਕਥਿਤੋ. ਯੋ ਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਪ੍ਪਿਨਵਨੀਤਤੇਲਮਧੁਫਾਣਿਤਾਦੀਨਿ ਲਭਿਤ੍ਵਾ, ‘‘ਸ੍ਵੇ ਵਾ ਪੁਨਦਿਵਸੇ ਵਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਸਨ੍ਨਿਧਿਕਾਰਕਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਯੋ ਵਾ ਪਨ ਨਿਮ੍ਬਙ੍ਕੁਰਾਦੀਨਿ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸਾਮਣੇਰੇ ਵਦਤਿ – ‘‘ਅਂਙ੍ਕੁਰੇ ਖਾਦਥਾ’’ਤਿ, ਸਾਮਣੇਰਾ ਥੇਰੋ ਖਾਦਿਤੁਕਾਮੋਤਿ ਕਪ੍ਪਿਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦੇਨ੍ਤਿ, ਦਹਰੇ ਪਨ ਸਾਮਣੇਰੇ ਵਾ ਪਾਨੀਯਂ ਪਿਵਥ, ਆਵੁਸੋਤਿ ਵਦਤਿ, ਤੇ ਥੇਰੋ ਪਾਨੀਯਂ ਪਿਵਿਤੁਕਾਮੋਤਿ ਪਾਨੀਯਸਙ੍ਖਂ ਧੋਵਿਤ੍ਵਾ ਦੇਨ੍ਤਿ, ਤਮ੍ਪਿ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਜੀਵੋ ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਵਿਪਰੀਤੋ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਨਾਮ.

੪੨੨. ਮਤ੍ਤਞ੍ਞੂਤਿ ਪਰਿਯੇਸਨਪਟਿਗ੍ਗਹਣਪਰਿਭੋਗੇਸੁ ਮਤ੍ਤਞ੍ਞੂ, ਯੁਤ੍ਤਞ੍ਞੂ, ਪਮਾਣਞ੍ਞੂ.

੪੨੩. ਜਾਗਰਿਯਮਨੁਯੁਤ੍ਤਾਤਿ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਂ ਛ ਕੋਟ੍ਠਾਸੇ ਕਤ੍ਵਾ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਕੋਟ੍ਠਾਸੇ ਨਿਦ੍ਦਾਯ ਓਕਾਸਂ ਦਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚ ਕੋਟ੍ਠਾਸੇ ਜਾਗਰਿਯਮ੍ਹਿ ਯੁਤ੍ਤਾ ਪਯੁਤ੍ਤਾ. ਸੀਹਸੇਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕਾਮਭੋਗਿਸੇਯ੍ਯਾ, ਪੇਤਸੇਯ੍ਯਾ, ਸੀਹਸੇਯ੍ਯਾ, ਤਥਾਗਤਸੇਯ੍ਯਾਤਿ ਚਤਸ੍ਸੋ ਸੇਯ੍ਯਾ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਾਮਭੋਗੀ ਸਤ੍ਤਾ ਵਾਮੇਨ ਪਸ੍ਸੇਨ ਸੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੪.੨੪੬) ਅਯਂ ਕਾਮਭੋਗਿਸੇਯ੍ਯਾ, ਤੇਸੁ ਹਿ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਦਕ੍ਖਿਣਪਸ੍ਸੇਨ ਸਯਾਨੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ.

‘‘ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪੇਤਾ ਉਤ੍ਤਾਨਾ ਸੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੪.੨੪੬) ਅਯਂ ਪੇਤਸੇਯ੍ਯਾ, ਪੇਤਾ ਹਿ ਅਪ੍ਪਮਂਸਲੋਹਿਤਤ੍ਤਾ ਅਟ੍ਠਿਸਙ੍ਘਾਤਜਟਿਤਾ ਏਕੇਨ ਪਸ੍ਸੇਨ ਸਯਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ, ਉਤ੍ਤਾਨਾਵ ਸੇਨ੍ਤਿ.

‘‘ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੀਹੋ ਮਿਗਰਾਜਾ ਨਙ੍ਗੁਟ੍ਠਂ ਅਨ੍ਤਰਸਤ੍ਥਿਮ੍ਹਿ ਅਨੁਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਦਕ੍ਖਿਣੇਨ ਪਸ੍ਸੇਨ ਸੇਤੀ’’ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੪.੨੪੬) ਅਯਂ ਸੀਹਸੇਯ੍ਯਾ. ਤੇਜੁਸ੍ਸਦਤ੍ਤਾ ਹਿ ਸੀਹੋ ਮਿਗਰਾਜਾ ਦ੍ਵੇ ਪੁਰਿਮਪਾਦੇ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਪਚ੍ਛਿਮਪਾਦੇ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਨਙ੍ਗੁਟ੍ਠਂ ਅਨ੍ਤਰਸਤ੍ਥਿਮ੍ਹਿ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਪੁਰਿਮਪਾਦਪਚ੍ਛਿਮਪਾਦਨਙ੍ਗੁਟ੍ਠਾਨਂ ਠਿਤੋਕਾਸਂ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਪੁਰਿਮਪਾਦਾਨਂ ਮਤ੍ਥਕੇ ਸੀਸਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸਯਤਿ. ਦਿਵਸਮ੍ਪਿ ਸਯਿਤ੍ਵਾ ਪਬੁਜ੍ਝਮਾਨੋ ਨ ਉਤ੍ਰਾਸਨ੍ਤੋ ਪਬੁਜ੍ਝਤਿ. ਸੀਸਂ ਪਨ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਪੁਰਿਮਪਾਦਾਨਂ ਠਿਤੋਕਾਸਂ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤਿ. ਸਚੇ ਕਿਞ੍ਚਿ ਠਾਨਂ ਵਿਜਹਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਂ ਹੋਤਿ, ‘‘ਨਯਿਦਂ ਤੁਯ੍ਹਂ ਜਾਤਿਯਾ, ਨ ਸੂਰਭਾਵਸ੍ਸ ਚ ਅਨੁਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿ ਅਨਤ੍ਤਮਨੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਸਯਤਿ, ਨ ਗੋਚਰਾਯ ਪਕ੍ਕਮਤਿ. ਅਵਿਜਹਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤੇ ਪਨ ‘‘ਤੁਯ੍ਹਂ ਜਾਤਿਯਾ ਸੂਰਭਾਵਸ੍ਸ ਚ ਅਨੁਰੂਪਮਿਦ’’ਨ੍ਤਿ ਹਟ੍ਠਤੁਟ੍ਠੋ ਉਟ੍ਠਾਯ ਸੀਹਵਿਜਮ੍ਭਿਤਂ ਵਿਜਮ੍ਭਿਤ੍ਵਾ ਕੇਸਰਭਾਰਂ ਵਿਧੁਨਿਤ੍ਵਾ ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਸੀਹਨਾਦਂ ਨਦਿਤ੍ਵਾ ਗੋਚਰਾਯ ਪਕ੍ਕਮਤਿ. ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸੇਯ੍ਯਾ ਪਨ ਤਥਾਗਤਸੇਯ੍ਯਾਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਤਾਸੁ ਇਧ ਸੀਹਸੇਯ੍ਯਾ ਆਗਤਾ. ਅਯਞ੍ਹਿ ਤੇਜੁਸ੍ਸਦਇਰਿਯਾਪਥਤ੍ਤਾ ਉਤ੍ਤਮਸੇਯ੍ਯਾ ਨਾਮ. ਪਾਦੇ ਪਾਦਨ੍ਤਿ ਦਕ੍ਖਿਣਪਾਦੇ ਵਾਮਪਾਦਂ. ਅਚ੍ਚਾਧਾਯਾਤਿ ਅਤਿਆਧਾਯ ਈਸਕਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮ੍ਮ ਠਪੇਤ੍ਵਾ, ਗੋਪ੍ਫਕੇਨ ਹਿ ਗੋਪ੍ਫਕੇ, ਜਾਣੁਨਾ ਵਾ ਜਾਣੁਮ੍ਹਿ ਸਙ੍ਘਟ੍ਟਿਯਮਾਨੇ ਅਭਿਣ੍ਹਂ ਵੇਦਨਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਚਿਤ੍ਤਂ ਏਕਗ੍ਗਂ ਨ ਹੋਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਾ ਅਫਾਸੁਕਾ ਹੋਤਿ. ਯਥਾ ਪਨ ਨ ਸਙ੍ਘਟ੍ਟੇਤਿ, ਏਵਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮ੍ਮ ਠਪਿਤੇ ਵੇਦਨਾ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਚਿਤ੍ਤਂ ਏਕਗ੍ਗਂ ਹੋਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਾ ਫਾਸੁਕਾ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਏਵਮਾਹ.

੪੨੫. ਅਭਿਜ੍ਝਂ ਲੋਕੇਤਿਆਦਿ ਚੂਲ਼ਹਤ੍ਥਿਪਦੇ ਵਿਤ੍ਥਾਰਿਤਂ.

੪੨੬. ਯਾ ਪਨਾਯਂ ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇਤਿ ਉਪਮਾ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਤਤ੍ਥ ਇਣਂ ਆਦਾਯਾਤਿ ਵਡ੍ਢਿਯਾ ਧਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ. ਬ੍ਯਨ੍ਤੀ ਕਰੇਯ੍ਯਾਤਿ ਵਿਗਤਨ੍ਤਾਨਿ ਕਰੇਯ੍ਯ. ਯਥਾ ਤੇਸਂ ਕਾਕਣਿਕਮਤ੍ਤੋਪਿ ਪਰਿਯਨ੍ਤੋ ਨਾਮ ਨਾਵਸਿਸ੍ਸਤਿ, ਏਵਂ ਕਰੇਯ੍ਯ, ਸਬ੍ਬਸੋ ਪਟਿਨਿਯ੍ਯਾਤੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਤੋਨਿਦਾਨਨ੍ਤਿ ਆਣਣ੍ਯਨਿਦਾਨਂ. ਸੋ ਹਿ ਅਣਣੋਮ੍ਹੀਤਿ ਆਵਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਬਲਵਪਾਮੋਜ੍ਜਂ ਲਭਤਿ, ਬਲਵਸੋਮਨਸ੍ਸਮਧਿਗਚ੍ਛਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਲਭੇਥ ਪਾਮੋਜ੍ਜਂ, ਅਧਿਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਸੋਮਨਸ੍ਸ’’ਨ੍ਤਿ.

ਵਿਸਭਾਗਵੇਦਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਕਕਚੇਨੇਵ ਚਤੁਇਰਿਯਾਪਥਂ ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਆਬਾਧਤੀਤਿ ਆਬਾਧੋ, ਸ੍ਵਾਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਆਬਾਧਿਕੋ. ਤਂਸਮੁਟ੍ਠਾਨੇਨ ਦੁਕ੍ਖੇਨ ਦੁਕ੍ਖਿਤੋ. ਅਧਿਮਤ੍ਤਗਿਲਾਨੋਤਿ ਬਾਲ਼੍ਹਗਿਲਾਨੋ. ਨਚ੍ਛਾਦੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਧਿਮਤ੍ਤਬ੍ਯਾਧਿਪਰੇਤਤਾਯ ਨ ਰੁਚ੍ਚੇਯ੍ਯ. ਬਲਮਤ੍ਤਾਤਿ ਬਲਮੇਵ, ਬਲਞ੍ਚਸ੍ਸ ਕਾਯੇ ਨ ਭਵੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਤੋਨਿਦਾਨਨ੍ਤਿ ਆਰੋਗ੍ਯਨਿਦਾਨਂ, ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਅਰੋਗੋਮ੍ਹੀਤਿ ਆਵਜ੍ਜਯਤੋ ਤਦੁਭਯਂ ਹੋਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਲਭੇਥ ਪਾਮੋਜ੍ਜਂ, ਅਧਿਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਸੋਮਨਸ੍ਸ’’ਨ੍ਤਿ. ਨ ਚਸ੍ਸ ਕਿਞ੍ਚਿ ਭੋਗਾਨਂ ਵਯੋਤਿ ਕਾਕਣਿਕਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਭੋਗਾਨਂ ਵਯੋ ਨ ਭਵੇਯ੍ਯ. ਤਤੋਨਿਦਾਨਨ੍ਤਿ ਬਨ੍ਧਨਾਮੋਕ੍ਖਨਿਦਾਨਂ, ਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਸਬ੍ਬਪਦੇਸੁ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਅਨਤ੍ਤਾਧੀਨੋਤਿ ਨ ਅਤ੍ਤਨਿ ਅਧੀਨੋ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਰੁਚਿਯਾ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਾਤੁਂ ਨ ਲਭਤਿ. ਪਰਾਧੀਨੋਤਿ ਪਰੇਸੁ ਅਧੀਨੋ, ਪਰਸ੍ਸੇਵ ਰੁਚਿਯਾ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਨ ਯੇਨ ਕਾਮਂ ਗਮੋਤਿ ਯੇਨ ਦਿਸਾਭਾਗੇਨਸ੍ਸ ਕਾਮੋ ਹੋਤਿ. ਇਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਗਮਨਾਯ, ਤੇਨ ਗਨ੍ਤੁਂ ਨ ਲਭਤਿ. ਦਾਸਬ੍ਯਾਤਿ ਦਾਸਭਾਵਾ. ਭੁਜਿਸ੍ਸੋਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਕੋ. ਤਤੋਨਿਦਾਨਨ੍ਤਿ ਭੁਜਿਸ੍ਸਨਿਦਾਨਂ. ਕਨ੍ਤਾਰਦ੍ਧਾਨਮਗ੍ਗਨ੍ਤਿ ਕਨ੍ਤਾਰਂ ਅਦ੍ਧਾਨਮਗ੍ਗਂ, ਨਿਰੁਦਕਂ ਦੀਘਮਗ੍ਗਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਤੋਨਿਦਾਨਨ੍ਤਿ ਖੇਮਨ੍ਤਭੂਮਿਨਿਦਾਨਂ.

ਇਮੇ ਪਞ੍ਚ ਨੀਵਰਣੇ ਅਪ੍ਪਹੀਨੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਭਗਵਾ ਅਪ੍ਪਹੀਨਂ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਨੀਵਰਣਂ ਇਣਸਦਿਸਂ, ਸੇਸਾਨਿ ਰੋਗਾਦਿਸਦਿਸਾਨਿ ਕਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਸਦਿਸਤਾ – ਯੋ ਹਿ ਪਰੇਸਂ ਇਣਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵਿਨਾਸੇਤਿ. ਸੋ ਤੇਹਿ ਇਣਂ ਦੇਹੀਤਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋਪਿ ਫਰੁਸਂ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋਪਿ ਬਜ੍ਝਮਾਨੋਪਿ ਪਹਰਿਯਮਾਨੋਪਿ ਕਿਞ੍ਚਿ ਪਟਿਬਾਹਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਸਬ੍ਬਂ ਤਿਤਿਕ੍ਖਤਿ, ਤਿਤਿਕ੍ਖਕਾਰਣਞ੍ਹਿਸ੍ਸ ਤਂ ਇਣਂ ਹੋਤਿ. ਏਵਮੇਵਂ ਯੋ ਯਮ੍ਹਿ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦੇਨ ਰਜ੍ਜਤਿ, ਤਣ੍ਹਾਗਣੇਨ ਤਂ ਵਤ੍ਥੁਂ ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਸੋ ਤੇਨ ਫਰੁਸਂ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋਪਿ ਬਜ੍ਝਮਾਨੋਪਿ ਪਹਰਿਯਮਾਨੋਪਿ ਸਬ੍ਬਂ ਤਿਤਿਕ੍ਖਤਿ. ਤਿਤਿਕ੍ਖਕਾਰਣਞ੍ਹਿਸ੍ਸ ਸੋ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦੋ ਹੋਤਿ ਘਰਸਾਮਿਕੇਹਿ ਵਧੀਯਮਾਨਾਨਂ ਇਤ੍ਥੀਨਂ ਵਿਯਾਤਿ. ਏਵਂ ਇਣਂ ਵਿਯ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.

ਯਥਾ ਪਨ ਪਿਤ੍ਤਰੋਗਾਤੁਰੋ ਮਧੁਸਕ੍ਕਰਾਦੀਸੁਪਿ ਦਿਨ੍ਨੇਸੁ ਪਿਤ੍ਤਰੋਗਾਤੁਰਤਾਯ ਤੇਸਂ ਰਸਂ ਨ ਵਿਨ੍ਦਤਿ, ਤਿਤ੍ਤਕਂ ਤਿਤ੍ਤਕਨ੍ਤਿ ਉਗ੍ਗਿਰਤਿਯੇਵ. ਏਵਮੇਵਂ ਬ੍ਯਾਪਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤੋ ਹਿਤਕਾਮੇਹਿ ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯੇਹਿ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕਮ੍ਪਿ ਓਵਦੀਯਮਾਨੋ ਓਵਾਦਂ ਨ ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ‘‘ਅਤਿ ਵਿਯ ਮੇ ਤੁਮ੍ਹੇ ਉਪਦ੍ਦਵੇਥਾ’’ਤਿਆਦੀਨਿ ਵਤ੍ਵਾ ਵਿਬ੍ਭਮਤਿ. ਪਿਤ੍ਤਰੋਗਾਤੁਰਤਾਯ ਸੋ ਪੁਰਿਸੋ ਮਧੁਸਕ੍ਕਰਾਦਿਰਸਂ ਵਿਯ, ਕੋਧਾਤੁਰਤਾਯ ਝਾਨਸੁਖਾਦਿਭੇਦਂ ਸਾਸਨਰਸਂ ਨ ਵਿਨ੍ਦਤੀਤਿ. ਏਵਂ ਰੋਗੋ ਵਿਯ ਬ੍ਯਾਪਾਦੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.

ਯਥਾ ਪਨ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਦਿਵਸੇ ਬਨ੍ਧਨਾਗਾਰੇ ਬਦ੍ਧੋ ਪੁਰਿਸੋ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਸ੍ਸ ਨੇਵ ਆਦਿਂ, ਨ ਮਜ੍ਝਂ, ਨ ਪਰਿਯੋਸਾਨਂ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਸੋ ਦੁਤਿਯਦਿਵਸੇ ਮੁਤ੍ਤੋ, ‘‘ਅਹੋ ਹਿਯ੍ਯੋ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਂ ਮਨਾਪਂ, ਅਹੋ ਨਚ੍ਚਂ, ਅਹੋ ਗੀਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਨਿ ਸੁਤ੍ਵਾਪਿ ਪਟਿਵਚਨਂ ਨ ਦੇਤਿ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਨਨੁਭੂਤਤ੍ਤਾ. ਏਵਮੇਵਂ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਾਭਿਭੂਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਵਿਚਿਤ੍ਤਨਯੇਪਿ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨੇ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨੇ ਨੇਵ ਤਸ੍ਸ ਆਦਿਂ, ਨ ਮਜ੍ਝਂ, ਨ ਪਰਿਯੋਸਾਨਂ ਜਾਨਾਤਿ. ਸੋ ਉਟ੍ਠਿਤੇ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨੇ, ‘‘ਅਹੋ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਂ, ਅਹੋ ਕਾਰਣਂ, ਅਹੋ ਉਪਮਾ’’ਤਿ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਂ ਭਣਮਾਨਾਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾਪਿ ਪਟਿਵਚਨਂ ਨ ਦੇਤਿ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਵਸੇਨ ਧਮ੍ਮਕਥਾਯ ਅਨਨੁਭੂਤਤ੍ਤਾਤਿ. ਏਵਂ ਬਨ੍ਧਨਾਗਾਰਂ ਵਿਯ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.

ਯਥਾ ਪਨ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਂ ਕੀਲ਼ਨ੍ਤੋਪਿ ਦਾਸੋ, ‘‘ਇਦਂ ਨਾਮ ਅਚ੍ਚਾਯਿਕਂ ਕਰਣੀਯਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਸੀਘਂ, ਤਤ੍ਥ ਗਚ੍ਛ, ਨੋ ਚੇ ਗਚ੍ਛਸਿ, ਹਤ੍ਥਪਾਦਂ ਵਾ ਤੇ ਛਿਨ੍ਦਾਮਿ ਕਣ੍ਣਨਾਸਂ ਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ ਸੀਘਂ ਗਚ੍ਛਤਿਯੇਵ, ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਦਿਮਜ੍ਝਪਰਿਯੋਸਾਨਂ ਅਨੁਭਵਿਤੁਂ ਨ ਲਭਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਪਰਾਧੀਨਤਾਯ. ਏਵਮੇਵਂ ਵਿਨਯੇ ਅਪ੍ਪਕਤਞ੍ਞੁਨਾ ਵਿਵੇਕਤ੍ਥਾਯ ਅਰਞ੍ਞਂ ਪਵਿਟ੍ਠੇਨਾਪਿ ਕਿਸ੍ਮਿਞ੍ਚਿਦੇਵ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਕਪ੍ਪਿਯਮਂਸੇਪਿ ਅਕਪ੍ਪਿਯਮਂਸਸਞ੍ਞਾਯ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਯ ਵਿਵੇਕਂ ਪਹਾਯ ਸੀਲਵਿਸੋਧਨਤ੍ਥਂ ਵਿਨਯਧਰਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬਂ ਹੋਤਿ. ਵਿਵੇਕਸੁਖਂ ਅਨੁਭਵਿਤੁਂ ਨ ਲਭਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਭਿਭੂਤਤਾਯਾਤਿ, ਏਵਂ ਦਾਸਬ੍ਯਂ ਵਿਯ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਦਟ੍ਟਬ੍ਬਂ.

ਯਥਾ ਪਨ ਕਨ੍ਤਾਰਦ੍ਧਾਨਮਗ੍ਗਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਪੁਰਿਸੋ ਚੋਰੇਹਿ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਵਿਲੁਤ੍ਤੋਕਾਸਂ ਪਹਤੋਕਾਸਞ੍ਚ ਦਿਸ੍ਵਾ ਦਣ੍ਡਕਸਦ੍ਦੇਨਪਿ ਸਕੁਣਸਦ੍ਦੇਨਪਿ ਚੋਰਾ ਆਗਤਾਤਿ ਉਸ੍ਸਙ੍ਕਿਤਪਰਿਸਙ੍ਕਿਤੋ ਹੋਤਿ, ਗਚ੍ਛਤਿਪਿ, ਤਿਟ੍ਠਤਿਪਿ, ਨਿਵਤ੍ਤਤਿਪਿ, ਗਤਟ੍ਠਾਨਤੋ ਆਗਤਟ੍ਠਾਨਮੇਵ ਬਹੁਤਰਂ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਕਿਚ੍ਛੇਨ ਕਸਿਰੇਨ ਖੇਮਨ੍ਤਭੂਮਿਂ ਪਾਪੁਣਾਤਿ ਵਾ, ਨ ਵਾ ਪਾਪੁਣਾਤਿ. ਏਵਮੇਵਂ ਯਸ੍ਸ ਅਟ੍ਠਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਹੋਤਿ. ਸੋ ‘‘ਬੁਦ੍ਧੋ ਨੁ ਖੋ, ਨ ਨੁ ਖੋ ਬੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਸਦ੍ਧਾਯ ਗਣ੍ਹਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ. ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ਮਗ੍ਗਂ ਵਾ ਫਲਂ ਵਾ ਨ ਪਾਪੁਣਾਤੀਤਿ ਯਥਾ ਕਨ੍ਤਾਰਦ੍ਧਾਨਮਗ੍ਗੇ ‘‘ਚੋਰਾ ਅਤ੍ਥਿ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਆਸਪ੍ਪਨਪਰਿਸਪ੍ਪਨਂ ਅਪਰਿਯੋਗਾਹਨਂ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦੇਨ੍ਤੋ ਖੇਮਨ੍ਤਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਨ੍ਤਰਾਯਂ ਕਰੋਤਿ, ਏਵਂ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਪਿ ‘‘ਬੁਦ੍ਧੋ ਨੁ ਖੋ ਨ ਬੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਆਸਪ੍ਪਨਪਰਿਸਪ੍ਪਨਂ ਅਪਰਿਯੋਗਾਹਨਂ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦਯਮਾਨਾ ਅਰਿਯਭੂਮਿਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਨ੍ਤਰਾਯਂ ਕਰੋਤੀਤਿ ਕਨ੍ਤਾਰਦ੍ਧਾਨਮਗ੍ਗੋ ਵਿਯ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ.

ਇਦਾਨਿ ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਣਣ੍ਯਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਭਗਵਾ ਪਹੀਨਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਨੀਵਰਣਂ ਆਣਣ੍ਯਸਦਿਸਂ, ਸੇਸਾਨਿ ਆਰੋਗ੍ਯਾਦਿਸਦਿਸਾਨਿ ਕਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਸਦਿਸਤਾ – ਯਥਾ ਹਿ ਪੁਰਿਸੋ ਇਣਂ ਆਦਾਯ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤੇ ਪਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਸਮਿਦ੍ਧਕਮ੍ਮਨ੍ਤੋ, ‘‘ਇਦਂ ਇਣਂ ਨਾਮ ਪਲਿਬੋਧਮੂਲ’’ਨ੍ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਸਵਡ੍ਢਿਕਂ ਇਣਂ ਨਿਯ੍ਯਾਤੇਤ੍ਵਾ ਪਣ੍ਣਂ ਫਾਲਾਪੇਯ੍ਯ. ਅਥਸ੍ਸ ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਨੇਵ ਕੋਚਿ ਦੂਤਂ ਪੇਸੇਤਿ, ਨ ਪਣ੍ਣਂ, ਸੋ ਇਣਸਾਮਿਕੇ ਦਿਸ੍ਵਾਪਿ ਸਚੇ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਆਸਨਾ ਉਟ੍ਠਹਤਿ, ਨੋ ਚੇ, ਨ ਉਟ੍ਠਹਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਤੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਨਿਲ੍ਲੇਪਤਾਯ ਅਲਗ੍ਗਤਾਯ. ਏਵਮੇਵ ਭਿਕ੍ਖੁ, ‘‘ਅਯਂ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦੋ ਨਾਮ ਪਲਿਬੋਧਮੂਲ’’ਨ੍ਤਿ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਛ ਧਮ੍ਮੇ ਭਾਵੇਤ੍ਵਾ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਨੀਵਰਣਂ ਪਜਹਤਿ. ਤਸ੍ਸੇਵਂ ਪਹੀਨਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਸ੍ਸ ਯਥਾ ਇਣਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਇਣਸਾਮਿਕੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਨੇਵ ਭਯਂ ਨ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਏਵਮੇਵ ਪਰਵਤ੍ਥੁਮ੍ਹਿ ਨੇਵ ਸਙ੍ਗੋ ਨ ਬਨ੍ਧੋ ਹੋਤਿ. ਦਿਬ੍ਬਾਨਿਪਿ ਰੂਪਾਨਿ ਪਸ੍ਸਤੋ ਕਿਲੇਸੋ ਨ ਸਮੁਦਾਚਰਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਭਗਵਾ ਆਣਣ੍ਯਮਿਵ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਪ੍ਪਹਾਨਮਾਹ.

ਯਥਾ ਪਨ ਸੋ ਪਿਤ੍ਤਰੋਗਾਤੁਰੋ ਪੁਰਿਸੋ ਭੇਸਜ੍ਜਕਿਰਿਯਾਯ ਤਂ ਰੋਗਂ ਵੂਪਸਮੇਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਮਧੁਸਕ੍ਕਰਾਦੀਨਂ ਰਸਂ ਵਿਨ੍ਦਤਿ. ਏਵਮੇਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ, ‘‘ਅਯਂ ਬ੍ਯਾਪਾਦੋ ਨਾਮ ਅਨਤ੍ਥਕਾਰਕੋ’’ਤਿ ਛ ਧਮ੍ਮੇ ਭਾਵੇਤ੍ਵਾ ਬ੍ਯਾਪਾਦਨੀਵਰਣਂ ਪਜਹਤਿ. ਸੋ ਏਵਂ ਪਹੀਨਬ੍ਯਾਪਾਦੋ ਯਥਾ ਪਿਤ੍ਤਰੋਗਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਪੁਰਿਸੋ ਮਧੁਸਕ੍ਕਰਾਦੀਨਿ ਮਧੁਰਾਨਿ ਸਮ੍ਪਿਯਾਯਮਾਨੋ ਪਟਿਸੇਵਤਿ. ਏਵਮੇਵਂ ਆਚਾਰਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਆਦੀਨਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਿਯਮਾਨੋ ਸਿਰਸਾ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਿਯਾਯਮਾਨੋ ਸਿਕ੍ਖਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਭਗਵਾ ਆਰੋਗ੍ਯਮਿਵ ਬ੍ਯਾਪਾਦਪ੍ਪਹਾਨਮਾਹ.

ਯਥਾ ਸੋ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਦਿਵਸੇ ਬਨ੍ਧਨਾਗਾਰਂ ਪਵੇਸਿਤੋ ਪੁਰਿਸੋ ਅਪਰਸ੍ਮਿਂ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਦਿਵਸੇ, ‘‘ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਅਹਂ ਪਮਾਦਦੋਸੇਨ ਬਦ੍ਧੋ ਤਂ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਂ ਨਾਨੁਭਵਾਮਿ, ਇਦਾਨਿ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਯਥਾਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਓਕਾਸਂ ਨ ਲਭਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਂ ਅਨੁਭਵਿਤ੍ਵਾ – ‘‘ਅਹੋ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਂ ਅਹੋ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਉਦਾਨਂ ਉਦਾਨੇਸਿ. ਏਵਮੇਵ ਭਿਕ੍ਖੁ, ‘‘ਇਦਂ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ ਨਾਮ ਮਹਾਅਨਤ੍ਥਕਰ’’ਨ੍ਤਿ ਛ ਧਮ੍ਮੇ ਭਾਵੇਤ੍ਵਾ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਨੀਵਰਣਂ ਪਜਹਤਿ. ਸੋ ਏਵਂ ਪਹੀਨਥਿਨਮਿਦ੍ਧੋ ਯਥਾ ਬਨ੍ਧਨਾ ਮੁਤ੍ਤੋ ਪੁਰਿਸੋ ਸਤ੍ਤਾਹਮ੍ਪਿ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਦਿਮਜ੍ਝਪਰਿਯੋਸਾਨਂ ਅਨੁਭਵਤਿ. ਏਵਮੇਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਧਮ੍ਮਨਕ੍ਖਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਦਿਮਜ੍ਝਪਰਿਯੋਸਾਨਂ ਅਨੁਭਵਨ੍ਤੋ ਸਹ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਹਿ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਾਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਭਗਵਾ ਬਨ੍ਧਨਾ ਮੋਕ੍ਖਮਿਵ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਪ੍ਪਹਾਨਮਾਹ.

ਯਥਾ ਪਨ ਦਾਸੋ ਕਞ੍ਚਿਦੇਵ ਮਿਤ੍ਤਂ ਉਪਨਿਸ੍ਸਾਯ ਸਾਮਿਕਾਨਂ ਧਨਂ ਦਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਭੁਜਿਸ੍ਸਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਯਂ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਤਂ ਕਰੇਯ੍ਯ. ਏਵਮੇਵ ਭਿਕ੍ਖੁ, ‘‘ਇਦਂ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਨਾਮ ਮਹਾਅਨਤ੍ਥਕਰ’’ਨ੍ਤਿ ਛ ਧਮ੍ਮੇ ਭਾਵੇਤ੍ਵਾ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਪਜਹਤਿ. ਸੋ ਏਵਂ ਪਹੀਨੁਦ੍ਧਚ੍ਚਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚੋ ਯਥਾ ਭੁਜਿਸ੍ਸੋ ਪੁਰਿਸੋ ਯਂ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਤਂ ਕਰੋਤਿ. ਨ ਤਂ ਕੋਚਿ ਬਲਕ੍ਕਾਰੇਨ ਤਤੋ ਨਿਵਤ੍ਤੇਤਿ. ਏਵਮੇਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਥਾਸੁਖਂ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਪਟਿਪਦਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਤਿ, ਨ ਨਂ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਬਲਕ੍ਕਾਰੇਨ ਤਤੋ ਨਿਵਤ੍ਤੇਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਭਗਵਾ ਭੁਜਿਸ੍ਸਂ ਵਿਯ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਪ੍ਪਹਾਨਮਾਹ.

ਯਥਾ ਬਲਵਾ ਪੁਰਿਸੋ ਹਤ੍ਥਸਾਰਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸਜ੍ਜਾਵੁਧੋ ਸਪਰਿਵਾਰੋ ਕਨ੍ਤਾਰਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ. ਤਂ ਚੋਰਾ ਦੂਰਤੋਵ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਲਾਯੇਯ੍ਯੁਂ. ਸੋ ਸੋਤ੍ਥਿਨਾ ਤਂ ਕਨ੍ਤਾਰਂ ਨਿਤ੍ਥਰਿਤ੍ਵਾ ਖੇਮਨ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਹਟ੍ਠਤੁਟ੍ਠੋ ਅਸ੍ਸ. ਏਵਮੇਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ, ‘‘ਅਯਂ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ ਨਾਮ ਅਨਤ੍ਥਕਾਰਿਕਾ’’ਤਿ ਛ ਧਮ੍ਮੇ ਭਾਵੇਤ੍ਵਾ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਂ ਪਜਹਤਿ. ਸੋ ਏਵਂ ਪਹੀਨਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛੋ ਯਥਾ ਬਲਵਾ ਸਜ੍ਜਾਵੁਧੋ ਸਪਰਿਵਾਰੋ ਪੁਰਿਸੋ ਨਿਬ੍ਭਯੋ ਚੋਰੇ ਤਿਣਂ ਵਿਯ ਅਗਣੇਤ੍ਵਾ ਸੋਤ੍ਥਿਨਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਖੇਮਨ੍ਤਭੂਮਿਂ ਪਾਪੁਣਾਤਿ. ਏਵਮੇਵਂ ਦੁਚ੍ਚਰਿਤਕਨ੍ਤਾਰਂ ਨਿਤ੍ਥਰਿਤ੍ਵਾ ਪਰਮਖੇਮਨ੍ਤਭੂਮਿਂ ਅਮਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਪਾਪੁਣਾਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਭਗਵਾ ਖੇਮਨ੍ਤਭੂਮਿਂ ਵਿਯ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਪਹਾਨਮਾਹ.

੪੨੭. ਇਮਮੇਵ ਕਾਯਨ੍ਤਿ ਇਮਂ ਕਰਜਕਾਯਂ. ਅਭਿਸਨ੍ਦੇਤੀਤਿ ਤੇਮੇਤਿ ਸ੍ਨੇਹੇਤਿ, ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਪਵਤ੍ਤਪੀਤਿਸੁਖਂ ਕਰੋਤਿ. ਪਰਿਸਨ੍ਦੇਤੀਤਿ ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਸਨ੍ਦੇਤਿ. ਪਰਿਪੂਰੇਤੀਤਿ ਵਾਯੁਨਾ ਭਸ੍ਤਂ ਵਿਯ ਪੂਰੇਤਿ. ਪਰਿਪ੍ਫਰਤੀਤਿ ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਫੁਸਤਿ. ਸਬ੍ਬਾਵਤੋ ਕਾਯਸ੍ਸਾਤਿ ਅਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਸਬ੍ਬਕੋਟ੍ਠਾਸਵਤੋ ਕਾਯਸ੍ਸ. ਕਿਞ੍ਚਿ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਸਨ੍ਤਤਿਪਵਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨੇ ਛਵਿਮਂਸਲੋਹਿਤਾਨੁਗਤਂ ਅਣੁਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਠਾਨਂ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਸੁਖੇਨ ਅਫੁਟ੍ਠਂ ਨਾਮ ਨ ਹੋਤਿ. ਦਕ੍ਖੋਤਿ ਛੇਕੋ ਪਟਿਬਲੋ ਨ੍ਹਾਨੀਯਚੁਣ੍ਣਾਨਿ ਕਾਤੁਞ੍ਚੇਵ ਯੋਜੇਤੁਞ੍ਚ ਸਨ੍ਨੇਤੁਞ੍ਚ. ਕਂਸਥਾਲੇਤਿ ਯੇਨ ਕੇਨਚਿ ਲੋਹੇਨ ਕਤਭਾਜਨੇ. ਮਤ੍ਤਿਕਭਾਜਨਂ ਪਨ ਥਿਰਂ ਨ ਹੋਤਿ, ਸਨ੍ਨੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਜ੍ਜਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਂ ਨ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਪਰਿਪ੍ਫੋਸਕਂ ਪਰਿਪ੍ਫੋਸਕਨ੍ਤਿ ਸਿਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਸਿਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ. ਸਨ੍ਨੇਯ੍ਯਾਤਿ ਵਾਮਹਤ੍ਥੇਨ ਕਂਸਥਾਲਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਦਕ੍ਖਿਣੇਨ ਹਤ੍ਥੇਨ ਪਮਾਣਯੁਤ੍ਤਂ ਉਦਕਂ ਸਿਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਸਿਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਮਦ੍ਦਨ੍ਤੋ ਪਿਣ੍ਡਂ ਕਰੇਯ੍ਯ. ਸ੍ਨੇਹਾਨੁਗਤਾਤਿ ਉਦਕਸਿਨੇਹੇਨ ਅਨੁਗਤਾ. ਸ੍ਨੇਹਪਰੇਤਾਤਿ ਉਦਕਸਿਨੇਹੇਨ ਪਰਿਗਤਾ. ਸਨ੍ਤਰਬਾਹਿਰਾਤਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਨ੍ਤੋਪਦੇਸੇਨ ਚੇਵ ਬਹਿਪਦੇਸੇਨ ਚ, ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਕਮੇਵ ਉਦਕਸਿਨੇਹੇਨ ਫੁਟਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨ ਚ ਪਗ੍ਘਰਿਣੀਤਿ ਨ ਬਿਨ੍ਦੁ ਬਿਨ੍ਦੁ ਉਦਕਂ ਪਗ੍ਘਰਤਿ, ਸਕ੍ਕਾ ਹੋਤਿ ਹਤ੍ਥੇਨਪਿ ਦ੍ਵੀਹਿਪਿ ਤੀਹਿਪਿ ਅਙ੍ਗੁਲੀਹਿ ਗਹੇਤੁਂ ਓਵਟ੍ਟਿਕਮ੍ਪਿ ਕਾਤੁਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

੪੨੮. ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨਸੁਖਉਪਮਾਯਂ ਉਬ੍ਭਿਤੋਦਕੋਤਿ ਉਬ੍ਭਿਨ੍ਨਉਦਕੋ, ਨ ਹੇਟ੍ਠਾ ਉਬ੍ਭਿਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਉਗ੍ਗਚ੍ਛਨਉਦਕੋ, ਅਨ੍ਤੋਯੇਵ ਪਨ ਉਬ੍ਭਿਜ੍ਜਨਉਦਕੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਆਯਮੁਖਨ੍ਤਿ ਆਗਮਨਮਗ੍ਗੋ. ਦੇਵੋਤਿ ਮੇਘੋ. ਕਾਲੇਨਕਾਲਨ੍ਤਿ ਕਾਲੇ ਕਾਲੇ, ਅਨ੍ਵਦ੍ਧਮਾਸਂ ਵਾ ਅਨੁਦਸਾਹਂ ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਧਾਰਨ੍ਤਿ ਵੁਟ੍ਠਿਂ. ਨਾਨੁਪ੍ਪਵੇਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾਤਿ ਨ ਪਵੇਸੇਯ੍ਯ, ਨ ਵਸ੍ਸੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੀਤਾ ਵਾਰਿਧਾਰਾ ਉਬ੍ਭਿਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾਤਿ ਸੀਤਂ ਵਾਰਿ ਤਂ ਉਦਕਰਹਦਂ ਪੂਰਯਮਾਨਂ ਉਬ੍ਭਿਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ. ਹੇਟ੍ਠਾ ਉਗ੍ਗਚ੍ਛਨਉਦਕਞ੍ਹਿ ਉਗ੍ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਉਗ੍ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਭਿਜ੍ਜਨ੍ਤਂ ਉਦਕਂ ਖੋਭੇਤਿ. ਚਤੂਹਿ ਦਿਸਾਹਿ ਪਵਿਸਨਉਦਕਂ ਪੁਰਾਣਪਣ੍ਣਤਿਣਕਟ੍ਠਦਣ੍ਡਕਾਦੀਹਿ ਉਦਕਂ ਖੋਭੇਤਿ. ਵੁਟ੍ਠਿਉਦਕਂ ਧਾਰਾਨਿਪਾਤਪੁਪ੍ਫੁਲ਼ਕੇਹਿ ਉਦਕਂ ਖੋਭੇਤਿ. ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਮੇਵ ਪਨ ਹੁਤ੍ਵਾ ਇਦ੍ਧਿਨਿਮ੍ਮਿਤਮਿਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਂ ਉਦਕਂ ਇਮਂ ਪਦੇਸਂ ਫਰਤਿ, ਇਮਂ ਪਦੇਸਂ ਨ ਫਰਤੀਤਿ ਨਤ੍ਥਿ. ਤੇਨ ਅਫੁਟੋਕਾਸੋ ਨਾਮ ਨ ਹੋਤੀਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਰਹਦੋ ਵਿਯ ਕਰਜਕਾਯੋ, ਉਦਕਂ ਵਿਯ ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨਸੁਖਂ. ਸੇਸਂ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

੪੨੯. ਤਤਿਯਜ੍ਝਾਨਸੁਖਉਪਮਾਯਂ ਉਪ੍ਪਲਾਨਿ ਏਤ੍ਥ ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਉਪ੍ਪਲਿਨੀ. ਸੇਸਪਦਦ੍ਵਯੇਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਸੇਤਰਤ੍ਤਨੀਲੇਸੁ ਯਂਕਿਞ੍ਚਿ ਉਪ੍ਪਲਂ ਉਪ੍ਪਲਮੇਵ, ਊਨਕਸਤਪਤ੍ਤਂ ਪੁਣ੍ਡਰੀਕਂ, ਸਤਪਤ੍ਤਂ ਪਦੁਮਂ. ਪਤ੍ਤਨਿਯਮਂ ਵਾ ਵਿਨਾਪਿ ਸੇਤਂ ਪਦੁਮਂ, ਰਤ੍ਤਂ ਪੁਣ੍ਡਰੀਕਨ੍ਤਿ ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯੋ. ਉਦਕਾਨੁਗ੍ਗਤਾਨੀਤਿ ਉਦਕਤੋ ਨ ਉਗ੍ਗਤਾਨਿ. ਅਨ੍ਤੋਨਿਮੁਗ੍ਗਪੋਸੀਨੀਤਿ ਉਦਕਤਲਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੋ ਨਿਮੁਗ੍ਗਾਨਿਯੇਵ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪੋਸੀਨਿ, ਵਡ੍ਢੀਨੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੇਸਂ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

੪੩੦. ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸੁਖਉਪਮਾਯਂ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੇਨ ਚੇਤਸਾ ਪਰਿਯੋਦਾਤੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਨਿਰੁਪਕ੍ਕਿਲੇਸਟ੍ਠੇਨ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ. ਪਭਸ੍ਸਰਟ੍ਠੇਨ ਪਰਿਯੋਦਾਤਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਓਦਾਤੇਨ ਵਤ੍ਥੇਨਾਤਿ ਇਦਂ ਉਤੁਫਰਣਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਿਲਿਟ੍ਠਵਤ੍ਥੇਨ ਹਿ ਉਤੁਫਰਣਂ ਨ ਹੋਤਿ, ਤਙ੍ਖਣਧੋਤਪਰਿਸੁਦ੍ਧੇਨ ਉਤੁਫਰਣਂ ਬਲਵਂ ਹੋਤਿ. ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਹਿ ਉਪਮਾਯ ਵਤ੍ਥਂ ਵਿਯ ਕਰਜਕਾਯੋ. ਉਤੁਫਰਣਂ ਵਿਯ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸੁਖਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਯਥਾ ਸੁਨ੍ਹਾਤਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਵਤ੍ਥਂ ਸਸੀਸਂ ਪਾਰੁਪਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਸਰੀਰਤੋ ਉਤੁ ਸਬ੍ਬਮੇਵ ਵਤ੍ਥਂ ਫਰਤਿ, ਨ ਕੋਚਿ ਵਤ੍ਥਸ੍ਸ ਅਫੁਟੋਕਾਸੋ ਹੋਤਿ. ਏਵਂ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸੁਖੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਕਰਜਕਾਯਸ੍ਸ ਨ ਕੋਚਿ ਓਕਾਸੋ ਅਫੁਟੋ ਹੋਤੀਤਿ ਏਵਮੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਚਿਤ੍ਤਮੇਵ ਵਾ ਵਤ੍ਥਂ ਵਿਯ, ਤਂਸਮੁਟ੍ਠਾਨਰੂਪਂ ਉਤੁਫਰਣਂ ਵਿਯ. ਯਥਾ ਹਿ ਕਤ੍ਥਚਿ ਓਦਾਤਵਤ੍ਥੇ ਕਾਯਂ ਅਪ੍ਫੁਸਨ੍ਤੇਪਿ ਤਂਸਮੁਟ੍ਠਾਨੇਨ ਉਤੁਨਾ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਕਮੇਵ ਕਾਯੋ ਫੁਟ੍ਠੋ ਹੋਤਿ. ਏਵਂ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸਮੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਸੁਖੁਮਰੂਪੇਨ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਕਮੇਵ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਕਰਜਕਾਯੋ ਫੁਟੋ ਹੋਤੀਤਿ ਏਵਮੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.

੪੩੧. ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਞਾਣਉਪਮਾਯਂ ਤਂਦਿਵਸਂ ਕਤਕਿਰਿਯਾ ਪਾਕਟਾ ਹੋਤੀਤਿ ਤਂਦਿਵਸਂ ਗਤਗਾਮਤ੍ਤਯਮੇਵ ਗਹਿਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਗਾਮਤ੍ਤਯਂ ਗਤਪੁਰਿਸੋ ਵਿਯ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਞਾਣਲਾਭੀ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਤਯੋ ਗਾਮਾ ਵਿਯ ਤਯੋ ਭਵਾ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਤਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਤੀਸੁ ਗਾਮੇਸੁ ਤਂਦਿਵਸਂ ਕਤਕਿਰਿਯਾਯ ਆਵਿਭਾਵੋ ਵਿਯ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਾਯ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਭਿਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਤੀਸੁ ਭਵੇਸੁ ਕਤਕਿਰਿਯਾਯ ਆਵਿਭਾਵੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.

੪੩੨. ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਉਪਮਾਯਂ ਦ੍ਵੇ ਅਗਾਰਾਤਿ ਦ੍ਵੇ ਘਰਾ. ਸਦ੍ਵਾਰਾਤਿ ਸਮ੍ਮੁਖਦ੍ਵਾਰਾ. ਅਨੁਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇਤਿ ਅਪਰਾਪਰਂ ਸਞ੍ਚਰਨ੍ਤੇ. ਅਨੁਵਿਚਰਨ੍ਤੇਤਿ ਇਤੋ ਚਿਤੋ ਚ ਵਿਚਰਨ੍ਤੇ, ਇਤੋ ਪਨ ਗੇਹਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਏਤਂ ਗੇਹਂ, ਏਤਸ੍ਮਾ ਵਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਗੇਹਂ ਪਵਿਸਨਵਸੇਨਪਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਤਤ੍ਥ ਦ੍ਵੇ ਅਗਾਰਾ ਸਦ੍ਵਾਰਾ ਵਿਯ ਚੁਤਿਪਟਿਸਨ੍ਧਿਯੋ, ਚਕ੍ਖੁਮਾ ਪੁਰਿਸੋ ਵਿਯ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਞਾਣਲਾਭੀ, ਚਕ੍ਖੁਮਤੋ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਗੇਹਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਠਤ੍ਵਾ ਪਸ੍ਸਤੋ ਦ੍ਵੇ ਅਗਾਰੇ ਪਵਿਸਨਕਨਿਕ੍ਖਮਨਕਪੁਰਿਸਾਨਂ ਪਾਕਟਕਾਲੋ ਵਿਯ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਲਾਭਿਨੋ ਆਲੋਕਂ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਚਵਨਕਉਪਪਜ੍ਜਨਕਸਤ੍ਤਾਨਂ ਪਾਕਟਕਾਲੋ. ਕਿਂ ਪਨ ਤੇ ਞਾਣਸ੍ਸ ਪਾਕਟਾ, ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸਾਤਿ? ਞਾਣਸ੍ਸ. ਤਸ੍ਸ ਪਾਕਟਤ੍ਤਾ ਪਨ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਪਾਕਟਾਯੇਵਾਤਿ.

੪੩੩. ਆਸਵਕ੍ਖਯਞਾਣਉਪਮਾਯਂ ਪਬ੍ਬਤਸਙ੍ਖੇਪੇਤਿ ਪਬ੍ਬਤਮਤ੍ਥਕੇ. ਅਨਾਵਿਲੋਤਿ ਨਿਕ੍ਕਦ੍ਦਮੋ. ਸਿਪ੍ਪਿਯੋ ਚ ਸਮ੍ਬੁਕਾ ਚ ਸਿਪ੍ਪਿਸਮ੍ਬੁਕਂ. ਸਕ੍ਖਰਾ ਚ ਕਥਲਾ ਚ ਸਕ੍ਖਰਕਥਲਂ. ਮਚ੍ਛਾਨਂ ਗੁਮ੍ਬਾ ਘਟਾਤਿ ਮਚ੍ਛਗੁਮ੍ਬਂ. ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚਰਨ੍ਤਮ੍ਪੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਕ੍ਖਰਕਥਲਂ ਤਿਟ੍ਠਤਿਯੇਵ, ਇਤਰਾਨਿ ਚਰਨ੍ਤਿਪਿ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿਪਿ. ਯਥਾ ਪਨ ਅਨ੍ਤਰਨ੍ਤਰਾ ਠਿਤਾਸੁਪਿ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾਸੁਪਿ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾਸੁਪਿ, ‘‘ਏਤਾ ਗਾਵੋ ਚਰਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਚਰਨ੍ਤਿਯੋ ਉਪਾਦਾਯ ਇਤਰਾਪਿ ਚਰਨ੍ਤੀਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਮੇਵ ਸਕ੍ਖਰਕਥਲਂ ਉਪਾਦਾਯ ਇਤਰਮ੍ਪਿ ਦ੍ਵਯਂ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਤਰਞ੍ਚ ਦ੍ਵਯਂ ਚਰਨ੍ਤਂ ਉਪਾਦਾਯ ਸਕ੍ਖਰਕਥਲਮ੍ਪਿ ਚਰਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਚਕ੍ਖੁਮਤੋ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਤੀਰੇ ਠਤ੍ਵਾ ਪਸ੍ਸਤੋ ਸਿਪ੍ਪਿਸਮ੍ਬੁਕਾਦੀਨਂ ਵਿਭੂਤਕਾਲੋ ਵਿਯ ਆਸਵਾਨਂ ਖਯਾਯ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਸਚ੍ਚਾਨਂ ਵਿਭੂਤਕਾਲੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.

੪੩੪. ਇਦਾਨਿ ਸਤ੍ਤਹਾਕਾਰੇਹਿ ਸਲਿਙ੍ਗਤੋ ਸਗੁਣਤੋ ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸ ਨਾਮਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ, ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਮਣੋ ਇਤਿਪੀਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਏਵਂ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਮਣੋ ਹੋਤੀਤਿਆਦੀਸੁ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਮਿਤਪਾਪਤ੍ਤਾ ਸਮਣੋ ਹੋਤਿ. ਬਾਹਿਤਪਾਪਤ੍ਤਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਹੋਤਿ. ਨ੍ਹਾਤਕਿਲੇਸਤ੍ਤਾ ਨ੍ਹਾਤਕੋ ਹੋਤਿ, ਧੋਤਕਿਲੇਸਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਚਤੁਮਗ੍ਗਞਾਣਸਙ੍ਖਾਤੇਹਿ ਵੇਦੇਹਿ ਅਕੁਸਲਧਮ੍ਮਾਨਂ ਗਤਤ੍ਤਾ ਵੇਦਗੂ ਹੋਤਿ, ਵਿਦਿਤਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਨੇਵ ਵਿਦਿਤਾਸ੍ਸ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਸੁਤਤ੍ਤਾ ਸੋਤ੍ਤਿਯੋ ਹੋਤਿ, ਨਿਸ੍ਸੁਤਤ੍ਤਾ ਅਪਹਤਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਆਰਕਤ੍ਤਾ ਅਰਿਯੋ ਹੋਤਿ, ਹਤਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਹਿ ਆਰਕਤ੍ਤਾ ਅਰਹਂ ਹੋਤਿ, ਦੂਰੀਭੂਤਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੇਸਂ ਸਬਤ੍ਥ ਪਾਕਟਮੇਵਾਤਿ.

ਪਪਞ੍ਚਸੂਦਨਿਯਾ ਮਜ੍ਝਿਮਨਿਕਾਯਟ੍ਠਕਥਾਯ

ਮਹਾਅਸ੍ਸਪੁਰਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.