੧. ਵਡ੍ਢਮਾਤੁਥੇਰੀਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

ਨਵਕਨਿਪਾਤੇ ਮਾ ਸੁ ਤੇ ਵਡ੍ਢ ਲੋਕਮ੍ਹੀਤਿਆਦਿਕਾ ਵਡ੍ਢਮਾਤਾਯ ਥੇਰਿਯਾ ਗਾਥਾ. ਅਯਮ੍ਪਿ ਪੁਰਿਮਬੁਦ੍ਧੇਸੁ ਕਤਾਧਿਕਾਰਾ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਭਵੇ ਵਿਵਟ੍ਟੂਪਨਿਸ੍ਸਯਂ ਕੁਸਲਂ ਉਪਚਿਨਨ੍ਤੀ, ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਸਮ੍ਭਤਵਿਮੋਕ੍ਖਸਮ੍ਭਾਰਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇ ਭਾਰੁਕਚ੍ਛਕਨਗਰੇ ਕੁਲਗੇਹੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਪਤਿਕੁਲਂ ਗਤਾ ਏਕਂ ਪੁਤ੍ਤਂ ਵਿਜਾਯਿ. ਤਸ੍ਸ ਵਡ੍ਢੋਤਿ ਨਾਮਂ ਅਹੋਸਿ. ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਸਾ ਵਡ੍ਢਮਾਤਾਤਿ ਵੋਹਰੀਯਿਤ੍ਥ. ਸਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪਟਿਲਦ੍ਧਸਦ੍ਧਾ ਪੁਤ੍ਤਂ ਞਾਤੀਨਂ ਨਿਯ੍ਯਾਦੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੁਪਸ੍ਸਯਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿ. ਇਤੋ ਪਰਂ ਯਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਤਂ ਵਡ੍ਢਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਵਤ੍ਥੁਮ੍ਹਿ (ਥੇਰਗਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.ਵਡ੍ਢਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ) ਆਗਤਮੇਵ. ਵਡ੍ਢਤ੍ਥੇਰਞ੍ਹਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪੁਤ੍ਤਂ ਸਨ੍ਤਰੁਤ੍ਤਰਂ ਏਕਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਨੁਪਸ੍ਸਯੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਾਯ ਉਪਗਤਂ ਅਯਂ ਥੇਰੀ ‘‘ਕਸ੍ਮਾ ਤ੍ਵਂ ਏਕਕੋ ਸਨ੍ਤਰੁਤ੍ਤਰੋਵ ਇਧਾਗਤੋ’’ਤਿ ਚੋਦੇਤ੍ਵਾ ਓਵਦਨ੍ਤੀ –

੨੦੪. ‘‘ਮਾ ਸੁ ਤੇ ਵਡ੍ਢ ਲੋਕਮ੍ਹਿ, ਵਨਥੋ ਅਹੁ ਕੁਦਾਚਨਂ;

ਮਾ ਪੁਤ੍ਤਕ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ, ਅਹੁ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਭਾਗਿਮਾ.

੨੦੫. ‘‘ਸੁਖਞ੍ਹਿ ਵਡ੍ਢ ਮੁਨਯੋ, ਅਨੇਜਾ ਛਿਨ੍ਨਸਂਸਯਾ;

ਸੀਤਿਭੂਤਾ ਦਮਪ੍ਪਤ੍ਤਾ, ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ ਅਨਾਸਵਾ.

੨੦੬. ‘‘ਤੇਹਾਨੁਚਿਣ੍ਣਂ ਇਸੀਹਿ, ਮਗ੍ਗਂ ਦਸ੍ਸਨਪਤ੍ਤਿਯਾ;

ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸਨ੍ਤਕਿਰਿਯਾਯ, ਤ੍ਵਂ ਵਡ੍ਢ ਅਨੁਬ੍ਰੂਹਯਾ’’ਤਿ. –

ਇਮਾ ਤਿਸ੍ਸੋ ਗਾਥਾ ਅਭਾਸਿ.

ਤਤ੍ਥ ਮਾ ਸੁ ਤੇ ਵਡ੍ਢ ਲੋਕਮ੍ਹਿ, ਵਨਥੋ ਅਹੁ ਕੁਦਾਚਨਨ੍ਤਿ ਸੂਤਿ ਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤਂ. ਵਡ੍ਢ, ਪੁਤ੍ਤਕ, ਸਬ੍ਬਸ੍ਮਿਮ੍ਪਿ ਸਤ੍ਤਲੋਕੇ, ਸਙ੍ਖਾਰਲੋਕੇ ਚ ਕਿਲੇਸਵਨਥੋ ਤੁਯ੍ਹਂ ਕਦਾਚਿਪਿ ਮਾ ਅਹੁ ਮਾ ਅਹੋਸਿ. ਤਤ੍ਥ ਕਾਰਣਮਾਹ – ‘‘ਮਾ, ਪੁਤ੍ਤਕ, ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ, ਅਹੁ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਭਾਗਿਮਾ’’ਤਿ ਵਨਥਂ ਅਨੁਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਤਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਅਪਰਾਪਰਂ ਜਾਤਿਆਦਿਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਭਾਗੀ ਮਾ ਅਹੋਸਿ.

ਏਵਂ ਵਨਥਸ੍ਸ ਅਸਮੁਚ੍ਛੇਦੇ ਆਦੀਨਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਸਮੁਚ੍ਛੇਦੇ ਆਨਿਸਂਸਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੀ ‘‘ਸੁਖਞ੍ਹਿ ਵਡ੍ਢਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਪੁਤ੍ਤਕ, ਵਡ੍ਢ ਮੋਨੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮਸਮਨ੍ਨਾਗਤੇਨ ਮੁਨਯੋ, ਏਜਾਸਙ੍ਖਾਤਾਯ ਤਣ੍ਹਾਯ ਅਭਾਵੇਨ ਅਨੇਜਾ, ਦਸ੍ਸਨਮਗ੍ਗੇਨੇਵ ਪਹੀਨਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਤਾਯ ਛਿਨ੍ਨਸਂਸਯਾ, ਸਬ੍ਬਕਿਲੇਸਪਰਿਲ਼ਾਹਾਭਾਵੇਨ ਸੀਤਿਭੂਤਾ, ਉਤ੍ਤਮਸ੍ਸ ਦਮਥਸ੍ਸ ਅਧਿਗਤਤ੍ਤਾ ਦਮਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਅਨਾਸਵਾ ਖੀਣਾਸਵਾ ਸੁਖਂ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ, ਨ ਤੇਸਂ ਏਤਰਹਿ ਚੇਤੋਦੁਕ੍ਖਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਆਯਤਿਂ ਪਨ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਦੁਕ੍ਖਂ ਨ ਭਵਿਸ੍ਸਤੇਵ.

ਯਸ੍ਮਾ ਚੇਤੇਵਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਹਾਨੁਚਿਣ੍ਣਂ ਇਸੀਹਿ…ਪੇ… ਅਨੁਬ੍ਰੂਹਯਾਤਿ ਤੇਹਿ ਖੀਣਾਸਵੇਹਿ ਇਸੀਹਿ ਅਨੁਚਿਣ੍ਣਂ ਪਟਿਪਨ੍ਨਂ ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾਮਗ੍ਗਂ ਞਾਣਦਸ੍ਸਨਸ੍ਸ ਅਧਿਗਮਾਯ ਸਕਲਸ੍ਸਾਪਿ ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤਕਿਰਿਯਾਯ ਵਡ੍ਢ, ਤ੍ਵਂ ਅਨੁਬ੍ਰੂਹਯ ਵਡ੍ਢੇਯ੍ਯਾਸੀਤਿ.

ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਵਡ੍ਢਤ੍ਥੇਰੋ ‘‘ਅਦ੍ਧਾ ਮਮ ਮਾਤਾ ਅਰਹਤ੍ਤੇ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਾ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਤਮਤ੍ਥਂ ਪਵੇਦੇਨ੍ਤੋ –

੨੦੭. ‘‘ਵਿਸਾਰਦਾਵ ਭਣਸਿ, ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਜਨੇਤ੍ਤਿ ਮੇ;

ਮਞ੍ਞਾਮਿ ਨੂਨ ਮਾਮਿਕੇ, ਵਨਥੋ ਤੇ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. – ਗਾਥਮਾਹ;

ਤਤ੍ਥ ਵਿਸਾਰਦਾਵ ਭਣਸਿ, ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਜਨੇਤ੍ਤਿ ਮੇਤਿ ‘‘ਮਾ ਸੁ ਤੇ ਵਡ੍ਢ ਲੋਕਮ੍ਹਿ, ਵਨਥੋ ਅਹੁ ਕੁਦਾਚਨ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਏਤਂ ਓਵਾਦਂ, ਅਮ੍ਮ, ਵਿਗਤਸਾਰਜ੍ਜਾ ਕਤ੍ਥਚਿ ਅਲਗ੍ਗਾ ਅਨਲ੍ਲੀਨਾਵ ਹੁਤ੍ਵਾ ਮਯ੍ਹਂ ਵਦਸਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਮਞ੍ਞਾਮਿ ਨੂਨ ਮਾਮਿਕੇ, ਵਨਥੋ ਤੇ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤੀਤਿ, ਨੂਨ ਮਾਮਿਕੇ ਮਯ੍ਹਂ, ਅਮ੍ਮ, ਗੇਹਸਿਤਪੇਮਮਤ੍ਤੋਪਿ ਵਨਥੋ ਤੁਯ੍ਹਂ ਮਯਿ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤੀਤਿ ਮਞ੍ਞਾਮਿ, ਨ ਮਾਮਿਕਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਥੇਰੀ ‘‘ਅਣੁਮਤ੍ਤੋਪਿ ਕਿਲੇਸੋ ਕਤ੍ਥਚਿਪਿ ਵਿਸਯੇ ਮਮ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਕਤਕਿਚ੍ਚਤਂ ਪਕਾਸੇਨ੍ਤੀ –

੨੦੮. ‘‘ਯੇ ਕੇਚਿ ਵਡ੍ਢ ਸਙ੍ਖਾਰਾ, ਹੀਨਾ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਮਜ੍ਝਿਮਾ;

ਅਣੂਪਿ ਅਣੁਮਤ੍ਤੋਪਿ, ਵਨਥੋ ਮੇ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.

੨੦੯. ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਮੇ ਆਸਵਾ ਖੀਣਾ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਸ੍ਸ ਝਾਯਤੋ;

ਤਿਸ੍ਸੋ ਵਿਜ੍ਜਾ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਾ, ਕਤਂ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਸਾਸਨ’’ਨ੍ਤਿ. –

ਇਮਂ ਗਾਥਾਦ੍ਵਯਮਾਹ.

ਤਤ੍ਥ ਯੇ ਕੇਚੀਤਿ ਅਨਿਯਮਵਚਨਂ. ਸਙ੍ਖਾਰਾਤਿ ਸਙ੍ਖਤਧਮ੍ਮਾ. ਹੀਨਾਤਿ ਲਾਮਕਾ ਪਤਿਕੁਟ੍ਠਾ. ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਮਜ੍ਝਿਮਾਤਿ ਪਣੀਤਾ ਚੇਵ ਮਜ੍ਝਿਮਾ ਚ. ਤੇਸੁ ਵਾ ਅਸਙ੍ਖਤਾ ਹੀਨਾ ਜਾਤਿਸਙ੍ਖਤਾ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਾ, ਉਭਯਵਿਮਿਸ੍ਸਿਤਾ ਮਜ੍ਝਿਮਾ. ਹੀਨੇਹਿ ਵਾ ਛਨ੍ਦਾਦੀਹਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤਾ ਹੀਨਾ, ਮਜ੍ਝਿਮੇਹਿ ਮਜ੍ਝਿਮਾ, ਪਣੀਤੇਹਿ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਾ. ਅਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ ਵਾ ਹੀਨਾ, ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਾ ਧਮ੍ਮਾ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਾ, ਇਤਰਾ ਮਜ੍ਝਿਮਾ. ਅਣੂਪਿ ਅਣੁਮਤ੍ਤੋਪੀਤਿ ਨ ਕੇਵਲਂ ਤਯਿ ਏਵ, ਅਥ ਖੋ ਯੇ ਕੇਚਿ ਹੀਨਾਦਿਭੇਦਭਿਨ੍ਨਾ ਸਙ੍ਖਾਰਾ. ਤੇਸੁ ਸਬ੍ਬੇਸੁ ਅਣੂਪਿ ਅਣੁਮਤ੍ਤੋਪਿ ਅਤਿਪਰਿਤ੍ਤਕੋਪਿ ਵਨਥੋ ਮਯ੍ਹਂ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਕਾਰਣਮਾਹ – ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਮੇ ਆਸਵਾ ਖੀਣਾ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਸ੍ਸ ਝਾਯਤੋ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਸ੍ਸ ਝਾਯਤੋਤਿ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਾਯ ਝਾਯਨ੍ਤਿਯਾ, ਲਿਙ੍ਗਵਿਪਲ੍ਲਾਸੇਨ ਹੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਯਸ੍ਮਾ ਤਿਸ੍ਸੋ ਵਿਜ੍ਜਾ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਕਤਂ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਸਾਸਨਂ. ਯਸ੍ਮਾ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਾ ਝਾਯਿਨੀ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਬ੍ਬੇ ਮੇ ਆਸਵਾ ਖੀਣਾ, ਅਣੂਪਿ ਅਣੁਮਤ੍ਤੋਪਿ ਵਨਥੋ ਮੇ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ.

ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਓਵਾਦਂ ਅਙ੍ਕੁਸਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਞ੍ਜਾਤਸਂਵੇਗੋ ਥੇਰੋ ਵਿਹਾਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਦਿਵਾਟ੍ਠਾਨੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਂ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਸਞ੍ਜਾਤਸੋਮਨਸ੍ਸੋ ਮਾਤੁ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਨ੍ਤੋ –

੨੧੦. ‘‘ਉਲ਼ਾਰਂ ਵਤ ਮੇ ਮਾਤਾ, ਪਤੋਦਂ ਸਮਵਸ੍ਸਰਿ;

ਪਰਮਤ੍ਥਸਞ੍ਹਿਤਾ ਗਾਥਾ, ਯਥਾਪਿ ਅਨੁਕਮ੍ਪਿਕਾ.

੨੧੧. ‘‘ਤਸ੍ਸਾਹਂ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ, ਅਨੁਸਿਟ੍ਠਿਂ ਜਨੇਤ੍ਤਿਯਾ;

ਧਮ੍ਮਸਂਵੇਗਮਾਪਾਦਿਂ, ਯੋਗਕ੍ਖੇਮਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਿਯਾ.

੨੧੨. ‘‘ਸੋਹਂ ਪਧਾਨਪਹਿਤਤ੍ਤੋ, ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਮਤਨ੍ਦਿਤੋ;

ਮਾਤਰਾ ਚੋਦਿਤੋ ਸਨ੍ਤੇ, ਅਫੁਸਿਂ ਸਨ੍ਤਿਮੁਤ੍ਤਮ’’ਨ੍ਤਿ. –

ਇਮਾ ਤਿਸ੍ਸੋ ਗਾਥਾ ਅਭਾਸਿ.

ਅਥ ਥੇਰੀ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਚਨਂ ਅਙ੍ਕੁਸਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਰਹਤ੍ਤਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਆਰਾਧਿਤਚਿਤ੍ਤਾ ਤੇਨ ਭਾਸਿਤਗਾਥਾ ਸਯਂ ਪਚ੍ਚਨੁਭਾਸਿ. ਏਵਂ ਤਾਪਿ ਥੇਰਿਯਾ ਗਾਥਾ ਨਾਮ ਜਾਤਾ.

ਤਤ੍ਥ ਉਲ਼ਾਰਨ੍ਤਿ ਵਿਪੁਲਂ ਮਹਨ੍ਤਂ. ਪਤੋਦਨ੍ਤਿ ਓਵਾਦਪਤੋਦਂ. ਸਮਵਸ੍ਸਰੀਤਿ ਸਮ੍ਮਾ ਪਵਤ੍ਤੇਸਿ ਵਤਾਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਕੋ ਪਨ ਸੋ ਪਤੋਦੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਰਮਤ੍ਥਸਞ੍ਹਿਤਾ ਗਾਥਾ’’ਤਿ. ਤਂ ‘‘ਮਾ ਸੁ ਤੇ, ਵਡ੍ਢ, ਲੋਕਮ੍ਹੀ’’ਤਿਆਦਿਕਾ ਗਾਥਾ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦਤਿ. ਯਥਾਪਿ ਅਨੁਕਮ੍ਪਿਕਾਤਿ ਯਥਾ ਅਞ੍ਞਾਪਿ ਅਨੁਗ੍ਗਾਹਿਕਾ, ਏਵਂ ਮਯ੍ਹਂ ਮਾਤਾ ਪਵਤ੍ਤਿਨਿਵਤ੍ਤਿਵਿਭਾਵਨਗਾਥਾਸਙ੍ਖਾਤਂ ਉਲ਼ਾਰਂ ਪਤੋਦਂ ਪਾਜਨਦਣ੍ਡਕਂ ਮਮ ਞਾਣਵੇਗਸਮੁਤ੍ਤੇਜਂ ਪਵਤ੍ਤੇਸੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਧਮ੍ਮਸਂਵੇਗਮਾਪਾਦਿਨ੍ਤਿ ਞਾਣਭਯਾਵਹਤ੍ਤਾ ਅਤਿਵਿਯ ਮਹਨ੍ਤਂ ਭਿਂਸਨਂ ਸਂਵੇਗਂ ਆਪਜ੍ਜਿਂ.

ਪਧਾਨਪਹਿਤਤ੍ਤੋਤਿ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਸਮ੍ਮਪ੍ਪਧਾਨਯੋਗੇਨ ਦਿਬ੍ਬਾਨਂ ਪਟਿਪੇਸਿਤਚਿਤ੍ਤੋ. ਅਫੁਸਿਂ ਸਨ੍ਤਿਮੁਤ੍ਤਮਨ੍ਤਿ ਅਨੁਤ੍ਤਰਂ ਸਨ੍ਤਿਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਫੁਸਿਂ ਅਧਿਗਚ੍ਛਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਵਡ੍ਢਮਾਤੁਥੇਰੀਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਨਵਕਨਿਪਾਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.