੫. ਪਾਰਾਯਨਵਗ੍ਗੋ

ਵਤ੍ਥੁਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

੯੮੩. ਕੋਸਲਾਨਂ ਪੁਰਾ ਰਮ੍ਮਾਤਿ ਪਾਰਾਯਨਵਗ੍ਗਸ੍ਸ ਵਤ੍ਥੁਗਾਥਾ. ਤਾਸਂ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ – ਅਤੀਤੇ ਕਿਰ ਬਾਰਾਣਸਿਵਾਸੀ ਏਕੋ ਰੁਕ੍ਖਵਡ੍ਢਕੀ ਸਕੇ ਆਚਰਿਯਕੇ ਅਦੁਤਿਯੋ, ਤਸ੍ਸ ਸੋਲ਼ਸ ਸਿਸ੍ਸਾ, ਏਕਮੇਕਸ੍ਸ ਸਹਸ੍ਸਂ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕਾ. ਏਵਂ ਤੇ ਸਤ੍ਤਰਸਾਧਿਕਸੋਲ਼ਸਸਹਸ੍ਸਾ ਆਚਰਿਯਨ੍ਤੇਵਾਸਿਨੋ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਉਪਨਿਸ੍ਸਾਯ ਜੀਵਿਕਂ ਕਪ੍ਪੇਨ੍ਤਾ ਪਬ੍ਬਤਸਮੀਪਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਰੁਕ੍ਖੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਨਾਨਾਪਾਸਾਦਵਿਕਤਿਯੋ ਨਿਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਕੁਲ੍ਲਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਗਙ੍ਗਾਯ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਸਚੇ ਰਾਜਾ ਅਤ੍ਥਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਰਞ੍ਞੋ, ਏਕਭੂਮਿਕਂ ਵਾ…ਪੇ… ਸਤ੍ਤਭੂਮਿਕਂ ਵਾ ਪਾਸਾਦਂ ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਦੇਨ੍ਤਿ. ਨੋ ਚੇ, ਅਞ੍ਞੇਸਮ੍ਪਿ ਵਿਕਿਣਿਤ੍ਵਾ ਪੁਤ੍ਤਦਾਰਂ ਪੋਸੇਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਨੇਸਂ ਏਕਦਿਵਸਂ ਆਚਰਿਯੋ ‘‘ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਵਡ੍ਢਕਿਕਮ੍ਮੇਨ ਨਿਚ੍ਚਂ ਜੀਵਿਕਂ ਕਪ੍ਪੇਤੁਂ, ਦੁਕ੍ਕਰਞ੍ਹਿ ਜਰਾਕਾਲੇ ਏਤਂ ਕਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕੇ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਤਾਤਾ, ਉਦੁਮ੍ਬਰਾਦਯੋ, ਅਪ੍ਪਸਾਰਰੁਕ੍ਖੇ ਆਨੇਥਾ’’ਤਿ. ਤੇ ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਆਨਯਿਂਸੁ. ਸੋ ਤੇਹਿ ਕਟ੍ਠਸਕੁਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਯਨ੍ਤਂ ਪੂਰੇਸਿ. ਕਟ੍ਠਸਕੁਣੋ ਸੁਪਣ੍ਣਰਾਜਾ ਵਿਯ ਆਕਾਸਂ ਲਙ੍ਘਿਤ੍ਵਾ ਵਨਸ੍ਸ ਉਪਰਿ ਚਰਿਤ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸੀਨਂ ਪੁਰਤੋ ਓਰੁਹਿ. ਅਥ ਆਚਰਿਯੋ ਸਿਸ੍ਸੇ ਆਹ – ‘‘ਤਾਤਾ, ਈਦਿਸਾਨਿ ਕਟ੍ਠਵਾਹਨਾਨਿ ਕਤ੍ਵਾ ਸਕ੍ਕਾ ਸਕਲਜਮ੍ਬੁਦੀਪੇ ਰਜ੍ਜਂ ਗਹੇਤੁਂ, ਤੁਮ੍ਹੇਪਿ, ਤਾਤਾ, ਏਤਾਨਿ ਕਰੋਥ, ਰਜ੍ਜਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਜੀਵਿਸ੍ਸਾਮ, ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਡ੍ਢਕਿਸਿਪ੍ਪੇਨ ਜੀਵਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਤਥਾ ਕਤ੍ਵਾ ਆਚਰਿਯਸ੍ਸ ਪਟਿਵੇਦੇਸੁਂ. ਤਤੋ ਨੇ ਆਚਰਿਯੋ ਆਹ – ‘‘ਕਤਮਂ, ਤਾਤਾ, ਰਜ੍ਜਂ ਗਣ੍ਹਾਮਾ’’ਤਿ? ‘‘ਬਾਰਾਣਸਿਰਜ੍ਜਂ ਆਚਰਿਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਲਂ, ਤਾਤਾ, ਮਾ ਏਤਂ ਰੁਚ੍ਚਿ, ਮਯਞ੍ਹਿ ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾਪਿ ‘ਵਡ੍ਢਕਿਰਾਜਾ ਵਡ੍ਢਕਿਯੁਵਰਾਜਾ’ਤਿ ਵਡ੍ਢਕਿਵਾਦਾ ਨ ਮੁਚ੍ਚਿਸ੍ਸਾਮ, ਮਹਨ੍ਤੋ ਜਮ੍ਬੁਦੀਪੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਗਚ੍ਛਾਮਾ’’ਤਿ.

ਤਤੋ ਸਪੁਤ੍ਤਦਾਰਾ ਕਟ੍ਠਵਾਹਨਾਨਿ, ਅਭਿਰੁਹਿਤ੍ਵਾ ਸਜ੍ਜਾਵੁਧਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਹਿਮਵਨ੍ਤਾਭਿਮੁਖਾ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਹਿਮਵਤਿ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਨਗਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਨਿਵੇਸਨੇਯੇਵ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਹਂਸੁ. ਤੇ ਤਤ੍ਥ ਰਜ੍ਜਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਚਰਿਯਂ ਰਜ੍ਜੇ ਅਭਿਸਿਞ੍ਚਿਂਸੁ. ਸੋ ‘‘ਕਟ੍ਠਵਾਹਨੋ ਰਾਜਾ’’ਤਿ ਪਾਕਟੋ ਅਹੋਸਿ. ਤਮ੍ਪਿ ਨਗਰਂ ਤੇਨ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਕਟ੍ਠਵਾਹਨਨਗਰ’’ਨ੍ਤ੍ਵੇਵ ਨਾਮਂ ਲਭਿ, ਤਥਾ ਸਕਲਰਟ੍ਠਮ੍ਪਿ. ਕਟ੍ਠਵਾਹਨੋ ਰਾਜਾ ਧਮ੍ਮਿਕੋ ਅਹੋਸਿ, ਤਥਾ ਯੁਵਰਾਜਾ ਅਮਚ੍ਚਟ੍ਠਾਨੇਸੁ ਚ ਠਪਿਤਾ ਸੋਲ਼ਸ ਸਿਸ੍ਸਾ. ਤਂ ਰਟ੍ਠਂ ਰਞ੍ਞਾ ਚਤੂਹਿ ਸਙ੍ਗਹਵਤ੍ਥੂਹਿ ਸਙ੍ਗਯ੍ਹਮਾਨਂ ਅਤਿਵਿਯ ਇਦ੍ਧਂ ਫੀਤਂ ਨਿਰੁਪਦ੍ਦਵਞ੍ਚ ਅਹੋਸਿ. ਨਾਗਰਾ ਜਾਨਪਦਾ ਰਾਜਾਨਞ੍ਚ ਰਾਜਪਰਿਸਞ੍ਚ ਅਤਿਵਿਯ ਮਮਾਯਿਂਸੁ ‘‘ਭਦ੍ਦਕੋ ਨੋ ਰਾਜਾ ਲਦ੍ਧੋ, ਭਦ੍ਦਿਕਾ ਰਾਜਪਰਿਸਾ’’ਤਿ.

ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ਮਜ੍ਝਿਮਦੇਸਤੋ ਵਾਣਿਜਾ ਭਣ੍ਡਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਟ੍ਠਵਾਹਨਨਗਰਂ ਆਗਮਂਸੁ ਪਣ੍ਣਾਕਾਰਞ੍ਚ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾਨਂ ਪਸ੍ਸਿਂਸੁ. ਰਾਜਾ ‘‘ਕੁਤੋ ਆਗਤਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਸਬ੍ਬਂ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਬਾਰਾਣਸਿਤੋ ਦੇਵਾ’’ਤਿ. ਸੋ ਤਤ੍ਥ ਸਬ੍ਬਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ – ‘‘ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਰਞ੍ਞਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਮਮ ਮਿਤ੍ਤਭਾਵਂ ਕਰੋਥਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਤੇ ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਸੋ ਤੇਸਂ ਪਰਿਬ੍ਬਯਂ ਦਤ੍ਵਾ ਗਮਨਕਾਲੇ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤੇ ਪੁਨ ਆਦਰੇਨ ਵਤ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸਿ. ਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਰਞ੍ਞੋ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਰਾਜਾ ‘‘ਕਟ੍ਠਵਾਹਨਰਟ੍ਠਾ ਆਗਤਾਨਂ ਵਾਣਿਜਕਾਨਂ ਅਜ੍ਜਤਗ੍ਗੇ ਸੁਙ੍ਕਂ ਮੁਞ੍ਚਾਮੀ’’ਤਿ ਭੇਰਿਂ ਚਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਤ੍ਥੁ ਮੇ ਕਟ੍ਠਵਾਹਨੋ ਮਿਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਦ੍ਵੇਪਿ ਅਦਿਟ੍ਠਮਿਤ੍ਤਾ ਅਹੇਸੁਂ. ਕਟ੍ਠਵਾਹਨੋਪਿ ਚ ਸਕਨਗਰੇ ਭੇਰਿਂ ਚਰਾਪੇਸਿ – ‘‘ਅਜ੍ਜਤਗ੍ਗੇ ਬਾਰਾਣਸਿਤੋ ਆਗਤਾਨਂ ਵਾਣਿਜਕਾਨਂ ਸੁਙ੍ਕਂ ਮੁਞ੍ਚਾਮਿ, ਪਰਿਬ੍ਬਯੋ ਚ ਨੇਸਂ ਦਾਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ. ਤਤੋ ਬਾਰਾਣਸਿਰਾਜਾ ਕਟ੍ਠਵਾਹਨਸ੍ਸ ਲੇਖਂ ਪੇਸੇਸਿ ‘‘ਸਚੇ ਤਸ੍ਮਿਂ ਜਨਪਦੇ ਦਟ੍ਠੁਂ ਵਾ ਸੋਤੁਂ ਵਾ ਅਰਹਰੂਪਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਚ੍ਛਰਿਯਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਅਮ੍ਹੇਪਿ ਦਕ੍ਖਾਪੇਤੁ ਚ ਸਾਵੇਤੁ ਚਾ’’ਤਿ. ਸੋਪਿਸ੍ਸ ਤਥੇਵ ਪਟਿਲੇਖਂ ਪੇਸੇਸਿ. ਏਵਂ ਤੇਸਂ ਕਤਿਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਸਨ੍ਤਾਨਂ ਕਦਾਚਿ ਕਟ੍ਠਵਾਹਨਸ੍ਸ ਅਤਿਮਹਗ੍ਘਾ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਸੁਖੁਮਾ ਕਮ੍ਬਲਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਂਸੁ ਬਾਲਸੂਰਿਯਰਸ੍ਮਿਸਦਿਸਾ ਵਣ੍ਣੇਨ. ਤੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਰਾਜਾ ‘‘ਮਮ ਸਹਾਯਸ੍ਸ ਪੇਸੇਮੀ’’ਤਿ ਦਨ੍ਤਕਾਰੇਹਿ ਅਟ੍ਠ ਦਨ੍ਤਕਰਣ੍ਡਕੇ ਲਿਖਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤੇਸੁ ਕਰਣ੍ਡਕੇਸੁ ਤੇ ਕਮ੍ਬਲੇ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਲਾਖਾਚਰਿਯੇਹਿ ਬਹਿ ਲਾਖਾਗੋਲ਼ਕਸਦਿਸੇ ਕਾਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠਪਿ ਲਾਖਾਗੋਲ਼ਕੇ ਸਮੁਗ੍ਗੇ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਵਤ੍ਥੇਨ ਵੇਠੇਤ੍ਵਾ ਰਾਜਮੁਦ੍ਦਿਕਾਯ ਲਞ੍ਛੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਬਾਰਾਣਸਿਰਞ੍ਞੋ ਦੇਥਾ’’ਤਿ ਅਮਚ੍ਚੇ ਪੇਸੇਸਿ. ਲੇਖਞ੍ਚ ਅਦਾਸਿ ‘‘ਅਯਂ ਪਣ੍ਣਾਕਾਰੋ ਨਗਰਮਜ੍ਝੇ ਅਮਚ੍ਚਪਰਿਵੁਤੇਨ ਪੇਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ.

ਤੇ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਬਾਰਾਣਸਿਰਞ੍ਞੋ ਅਦਂਸੁ. ਸੋ ਲੇਖਂ ਵਾਚੇਤ੍ਵਾ ਅਮਚ੍ਚੇ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤੇਤ੍ਵਾ ਨਗਰਮਜ੍ਝੇ ਰਾਜਙ੍ਗਣੇ ਲਞ੍ਛਨਂ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਪਲਿਵੇਠਨਂ ਅਪਨੇਤ੍ਵਾ ਸਮੁਗ੍ਗਂ ਵਿਵਰਿਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠ ਲਾਖਾਗੋਲ਼ਕੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਮਮ ਸਹਾਯੋ ਲਾਖਾਗੋਲ਼ਕੇਹਿ ਕੀਲ਼ਨਕਬਾਲਕਾਨਂ ਵਿਯ ਮਯ੍ਹਂ ਲਾਖਾਗੋਲ਼ਕੇ ਪੇਸੇਸੀ’’ਤਿ ਮਙ੍ਕੁ ਹੁਤ੍ਵਾ ਏਕਂ ਲਾਖਾਗੋਲ਼ਕਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾਸਨੇ ਪਹਰਿ. ਤਾਵਦੇਵ ਲਾਖਾ ਪਰਿਪਤਿ, ਦਨ੍ਤਕਰਣ੍ਡਕੋ ਵਿਵਰਂ ਦਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵੇਭਾਗੋ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਕਮ੍ਬਲਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਇਤਰੇਪਿ ਵਿਵਰਿ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਤਥੇਵ ਅਹੋਸਿ. ਏਕਮੇਕੋ ਕਮ੍ਬਲੋ ਦੀਘਤੋ ਸੋਲ਼ਸਹਤ੍ਥੋ ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋ ਅਟ੍ਠਹਤ੍ਥੋ. ਪਸਾਰਿਤੇ ਕਮ੍ਬਲੇ ਰਾਜਙ੍ਗਣਂ ਸੂਰਿਯਪ੍ਪਭਾਯ ਓਭਾਸਿਤਮਿਵ ਅਹੋਸਿ. ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਮਹਾਜਨੋ ਅਙ੍ਗੁਲਿਯੋ ਵਿਧੁਨਿ, ਚੇਲੁਕ੍ਖੇਪਞ੍ਚ ਅਕਾਸਿ, ‘‘ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਰਞ੍ਞੋ ਅਦਿਟ੍ਠਸਹਾਯੋ ਕਟ੍ਠਵਾਹਨਰਾਜਾ ਏਵਰੂਪਂ ਪਣ੍ਣਾਕਾਰਂ ਪੇਸੇਸਿ, ਯੁਤ੍ਤਂ ਏਵਰੂਪਂ ਮਿਤ੍ਤਂ ਕਾਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਮਨੋ ਅਹੋਸਿ. ਰਾਜਾ ਵੋਹਾਰਿਕੇ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮੇਕਂ ਕਮ੍ਬਲਂ ਅਗ੍ਘਾਪੇਸਿ, ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਅਨਗ੍ਘਾ ਅਹੇਸੁਂ. ਤਤੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਪਚ੍ਛਾ ਪੇਸੇਨ੍ਤੇਨ ਪਠਮਂ ਪੇਸਿਤਪਣ੍ਣਾਕਾਰਤੋ ਅਤਿਰੇਕਂ ਪੇਸੇਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਸਹਾਯੇਨ ਚ ਮੇ ਅਨਗ੍ਘੋ ਪਣ੍ਣਾਕਾਰੋ ਪੇਸਿਤੋ, ਕਿਂ ਨੁ, ਖੋ, ਅਹਂ ਸਹਾਯਸ੍ਸ ਪੇਸੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ? ਤੇਨ ਚ ਸਮਯੇਨ ਕਸ੍ਸਪੋ ਭਗਵਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਅਥ ਰਞ੍ਞੋ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਵਤ੍ਥੁਤ੍ਤਯਰਤਨਤੋ ਅਞ੍ਞਂ ਉਤ੍ਤਮਰਤਨਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਹਨ੍ਦਾਹਂ ਵਤ੍ਥੁਤ੍ਤਯਰਤਨਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਭਾਵਂ ਸਹਾਯਸ੍ਸ ਪੇਸੇਮੀ’’ਤਿ. ਸੋ –

‘‘ਬੁਦ੍ਧੋ ਲੋਕੇ ਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਹਿਤਾਯ ਸਬ੍ਬਪਾਣਿਨਂ;

ਧਮ੍ਮੋ ਲੋਕੇ ਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਸੁਖਾਯ ਸਬ੍ਬਪਾਣਿਨਂ;

ਸਙ੍ਘੋ ਲੋਕੇ ਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਪੁਞ੍ਞਕ੍ਖੇਤ੍ਤਂ ਅਨੁਤ੍ਤਰ’’ਨ੍ਤਿ. –

ਇਮਂ ਗਾਥਂ, ਯਾਵ ਅਰਹਤ੍ਤਂ, ਤਾਵ ਏਕਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਞ੍ਚ ਸੁਵਣ੍ਣਪਟ੍ਟੇ ਜਾਤਿਹਿਙ੍ਗੁਲਕੇਨ ਲਿਖਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਰਤਨਮਯੇ ਸਮੁਗ੍ਗੇ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਸਮੁਗ੍ਗਂ ਮਣਿਮਯੇ ਸਮੁਗ੍ਗੇ, ਮਣਿਮਯਂ ਮਸਾਰਗਲ੍ਲਮਯੇ, ਮਸਾਰਗਲ੍ਲਮਯਂ ਲੋਹਿਤਙ੍ਗਮਯੇ, ਲੋਹਿਤਙ੍ਗਮਯਂ, ਸੁਵਣ੍ਣਮਯੇ, ਸੁਵਣ੍ਣਮਯਂ ਰਜਤਮਯੇ, ਰਜਤਮਯਂ ਦਨ੍ਤਮਯੇ, ਦਨ੍ਤਮਯਂ ਸਾਰਮਯੇ, ਸਾਰਮਯਂ ਸਮੁਗ੍ਗਂ ਪੇਲ਼ਾਯ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਪੇਲ਼ਂ ਦੁਸ੍ਸੇਨ ਵੇਠੇਤ੍ਵਾ ਲਞ੍ਛੇਤ੍ਵਾ ਮਤ੍ਤਵਰਵਾਰਣਂ ਸੋਵਣ੍ਣਦ੍ਧਜਂ ਸੋਵਣ੍ਣਾਲਙ੍ਕਾਰ ਹੇਮਜਾਲਸਞ੍ਛਨ੍ਨਂ ਕਾਰੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸੁਪਰਿ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕੇ ਪੇਲ਼ਂ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਸੇਤਚ੍ਛਤ੍ਤੇਨ ਧਾਰਿਯਮਾਨੇਨ ਸਬ੍ਬਗਨ੍ਧਪੁਪ੍ਫਾਦੀਹਿ ਪੂਜਾਯ ਕਰਿਯਮਾਨਾਯ ਸਬ੍ਬਤਾਲ਼ਾਵਚਰੇਹਿ ਥੁਤਿਸਤਾਨਿ ਗਾਯਮਾਨੇਹਿ ਯਾਵ ਅਤ੍ਤਨੋ ਰਜ੍ਜਸੀਮਾ, ਤਾਵ ਮਗ੍ਗਂ ਅਲਙ੍ਕਾਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਯਮੇਵ ਨੇਸਿ. ਤਤ੍ਰ ਚ ਠਤ੍ਵਾ ਸਾਮਨ੍ਤਰਾਜੂਨਂ ਪਣ੍ਣਾਕਾਰਂ ਪੇਸੇਸਿ – ‘‘ਏਵਂ ਸਕ੍ਕਰੋਨ੍ਤੇਹਿ ਅਯਂ ਪਣ੍ਣਾਕਾਰੋ ਪੇਸੇਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤੇ ਤੇ ਰਾਜਾਨੋ ਪਟਿਮਗ੍ਗਂ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਯਾਵ ਕਟ੍ਠਵਾਹਨਸ੍ਸ ਰਜ੍ਜਸੀਮਾ, ਤਾਵ ਨਯਿਂਸੁ.

ਕਟ੍ਠਵਾਹਨੋਪਿ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪਟਿਮਗ੍ਗਂ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਥੇਵ ਪੂਜੇਨ੍ਤੋ ਨਗਰਂ ਪਵੇਸੇਤ੍ਵਾ ਅਮਚ੍ਚੇ ਚ ਨਾਗਰੇ ਚ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਰਾਜਙ੍ਗਣੇ ਪਲਿਵੇਠਨਦੁਸ੍ਸਂ ਅਪਨੇਤ੍ਵਾ ਪੇਲ਼ਂ ਵਿਵਰਿਤ੍ਵਾ ਪੇਲ਼ਾਯ ਸਮੁਗ੍ਗਂ ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਸਬ੍ਬਸਮੁਗ੍ਗੇ ਵਿਵਰਿਤ੍ਵਾ ਸੁਵਣ੍ਣਪਟ੍ਟੇ ਲੇਖਂ ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਪ੍ਪਸਤਸਹਸ੍ਸੇਹਿ ਅਤਿਦੁਲ੍ਲਭਂ ਮਮ ਸਹਾਯੋ ਪਣ੍ਣਾਕਾਰਰਤਨਂ ਪੇਸੇਸੀ’’ਤਿ ਅਤ੍ਤਮਨੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਸੁਤਪੁਬ੍ਬਂ ਵਤ ਸੁਣਿਮ੍ਹਾ ‘ਬੁਦ੍ਧੋ ਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ’ਤਿ, ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਬੁਦ੍ਧਞ੍ਚ ਪਸ੍ਸੇਯ੍ਯਂ ਧਮ੍ਮਞ੍ਚ ਸੁਣੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਅਮਚ੍ਚੇ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਬੁਦ੍ਧਧਮ੍ਮਸਙ੍ਘਰਤਨਾਨਿ ਕਿਰ ਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਿ, ਕਿਂ ਕਾਤਬ੍ਬਂ ਮਞ੍ਞਥਾ’’ਤਿ. ਤੇ ਆਹਂਸੁ – ‘‘ਇਧੇਵ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਮਹਾਰਾਜ, ਹੋਥ, ਮਯਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ.

ਤਤੋ ਸੋਲ਼ਸਸਹਸ੍ਸਪਰਿਵਾਰਾ ਸੋਲ਼ਸ ਅਮਚ੍ਚਾ ਰਾਜਾਨਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਯਦਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਪੁਨ ਦਸ੍ਸਨਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਯਦਿ ਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਆਗਮਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਨਿਗ੍ਗਤਾ. ਰਞ੍ਞੋ ਪਨ ਭਾਗਿਨੇਯ੍ਯੋ ਪਚ੍ਛਾ ਰਾਜਾਨਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਹਮ੍ਪਿ ਗਚ੍ਛਾਮੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਤਾਤ, ਤ੍ਵਂ ਤਤ੍ਥ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦਂ ਞਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਮਮ ਆਰੋਚੇਹੀਤਿ. ਸੋ ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਅਗਮਾਸਿ. ਤੇ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਏਕਰਤ੍ਤਿਵਾਸੇਨ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਪਤ੍ਤਾ. ਅਸਮ੍ਪਤ੍ਤੇਸ੍ਵੇਵ ਚ ਤੇਸੁ ਭਗਵਾ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਿ. ਤੇ ‘‘ਕੋ ਬੁਦ੍ਧੋ, ਕੁਹਿਂ ਬੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਸਕਲਵਿਹਾਰਂ ਆਹਿਣ੍ਡਨ੍ਤਾ ਸਮ੍ਮੁਖਸਾਵਕੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਤੇ ਨੇਸਂ ‘‘ਬੁਦ੍ਧੋ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤੋ’’ਤਿ ਆਚਿਕ੍ਖਿਂਸੁ. ਤੇ ‘‘ਅਹੋ ਦੂਰਦ੍ਧਾਨਂ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸਨਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨ ਲਭਿਮ੍ਹਾ’’ਤਿ ਪਰਿਦੇਵਮਾਨਾ ‘‘ਕਿਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕੋਚਿ ਭਗਵਤਾ ਦਿਨ੍ਨਓਵਾਦੋ ਅਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਆਮ, ਉਪਾਸਕਾ ਅਤ੍ਥਿ, ਸਰਣਤ੍ਤਯੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਤਬ੍ਬਂ, ਪਞ੍ਚਸੀਲਾਨਿ ਸਮਾਦਾਤਬ੍ਬਾਨਿ, ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਉਪੋਸਥੋ ਉਪਵਸਿਤਬ੍ਬੋ, ਦਾਨਂ ਦਾਤਬ੍ਬਂ, ਪਬ੍ਬਜਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤਂ ਭਾਗਿਨੇਯ੍ਯਂ ਅਮਚ੍ਚਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬੇ ਪਬ੍ਬਜਿਂਸੁ. ਭਾਗਿਨੇਯ੍ਯੋ ਪਰਿਭੋਗਧਾਤੁਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਟ੍ਠਵਾਹਨਰਟ੍ਠਾਭਿਮੁਖੋ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਪਰਿਭੋਗਧਾਤੁ ਨਾਮ ਬੋਧਿਰੁਕ੍ਖਪਤ੍ਤਚੀਵਰਾਦੀਨਿ. ਅਯਂ ਪਨ ਭਗਵਤੋ ਧਮ੍ਮਕਰਣਂ ਧਮ੍ਮਧਰਂ ਵਿਨਯਧਰਮੇਕਂ ਥੇਰਞ੍ਚ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ, ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਚ ਨਗਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਬੁਦ੍ਧੋ ਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤ੍ਤੋ ਚਾ’’ਤਿ ਰਞ੍ਞੋ ਆਰੋਚੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤਾ ਦਿਨ੍ਨੋਵਾਦਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿ. ਰਾਜਾ ਥੇਰਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਵਿਹਾਰਂ ਕਾਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਚੇਤਿਯਂ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਬੋਧਿਰੁਕ੍ਖਂ ਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਸਰਣਤ੍ਤਯੇ ਪਞ੍ਚਸੁ ਚ ਨਿਚ੍ਚਸੀਲੇਸੁ ਪਤਿਟ੍ਠਾਯ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗੁਪੇਤਂ ਉਪੋਸਥਂ ਉਪਵਸਨ੍ਤੋ ਦਾਨਾਦੀਨਿ ਦੇਨ੍ਤੋ ਯਾਵਤਾਯੁਕਂ ਠਤ੍ਵਾ ਕਾਮਾਵਚਰਦੇਵਲੋਕੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ. ਤੇਪਿ ਸੋਲ਼ਸਸਹਸ੍ਸਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਕਾਲਕਿਰਿਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸੇਵ ਰਞ੍ਞੋ ਪਰਿਵਾਰਾ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਿਂਸੁ.

ਤੇ ਏਕਂ ਬੁਦ੍ਧਨ੍ਤਰਂ ਦੇਵਲੋਕੇ ਖੇਪੇਤ੍ਵਾ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਭਗਵਤਿ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੇਯੇਵ ਦੇਵਲੋਕਤੋ ਚਵਿਤ੍ਵਾ ਆਚਰਿਯੋ ਪਸੇਨਦਿਰਞ੍ਞੋ ਪਿਤੁ ਪੁਰੋਹਿਤਸ੍ਸ ਪੁਤ੍ਤੋ ਜਾਤੋ ਨਾਮੇਨ ‘‘ਬਾਵਰੀ’’ਤਿ, ਤੀਹਿ ਮਹਾਪੁਰਿਸਲਕ੍ਖਣੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਤਿਣ੍ਣਂ ਵੇਦਾਨਂ ਪਾਰਗੂ, ਪਿਤੁਨੋ ਚ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਪੁਰੋਹਿਤਟ੍ਠਾਨੇ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਅਵਸੇਸਾਪਿ ਸੋਲ਼ਸਾਧਿਕਸੋਲ਼ਸਸਹਸ੍ਸਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾ. ਤੇਸੁ ਸੋਲ਼ਸ ਜੇਟ੍ਠਨ੍ਤੇਵਾਸਿਨੋ ਬਾਵਰਿਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਸਿਪ੍ਪਂ ਉਗ੍ਗਹੇਸੁਂ, ਇਤਰੇ ਸੋਲ਼ਸਸਹਸ੍ਸਾ ਤੇਸਂਯੇਵ ਸਨ੍ਤਿਕੇਤਿ ਏਵਂ ਤੇ ਪੁਨਪਿ ਸਬ੍ਬੇ ਸਮਾਗਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਮਹਾਕੋਸਲਰਾਜਾਪਿ ਕਾਲਮਕਾਸਿ, ਤਤੋ ਪਸੇਨਦਿਂ ਰਜ੍ਜੇ ਅਭਿਸਿਞ੍ਚਿਂਸੁ. ਬਾਵਰੀ ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਪੁਰੋਹਿਤੋ ਅਹੋਸਿ. ਰਾਜਾ ਪਿਤਰਾ ਦਿਨ੍ਨਞ੍ਚ ਅਞ੍ਞਞ੍ਚ ਭੋਗਂ ਬਾਵਰਿਸ੍ਸ ਅਦਾਸਿ. ਸੋ ਹਿ ਦਹਰਕਾਲੇ ਤਸ੍ਸੇਵ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਸਿਪ੍ਪਂ ਉਗ੍ਗਹੇਸਿ. ਤਤੋ ਬਾਵਰੀ ਰਞ੍ਞੋ ਆਰੋਚੇਸਿ – ‘‘ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਹਂ, ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ. ‘‘ਆਚਰਿਯ, ਤੁਮ੍ਹੇਸੁ ਠਿਤੇਸੁ ਮਮ ਪਿਤਾ ਠਿਤੋ ਵਿਯ ਹੋਤਿ, ਮਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਥਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਲਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ਵਾਰੇਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ‘‘ਸਾਯਂ ਪਾਤਂ ਮਮ ਦਸ੍ਸਨਟ੍ਠਾਨੇ ਰਾਜੁਯ੍ਯਾਨੇ ਪਬ੍ਬਜਥਾ’’ਤਿ ਯਾਚਿ. ਆਚਰਿਯੋ ਸੋਲ਼ਸਸਹਸ੍ਸਪਰਿਵਾਰੇਹਿ ਸੋਲ਼ਸਹਿ ਸਿਸ੍ਸੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਤਾਪਸਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਰਾਜੁਯ੍ਯਾਨੇ ਵਸਿ, ਰਾਜਾ ਚਤੂਹਿ ਪਚ੍ਚਯੇਹਿ ਉਪਟ੍ਠਹਤਿ. ਸਾਯਂ ਪਾਤਞ੍ਚਸ੍ਸ ਉਪਟ੍ਠਾਨਂ ਗਚ੍ਛਤਿ.

ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਨੋ ਆਚਰਿਯਂ ਆਹਂਸੁ – ‘‘ਨਗਰਸਮੀਪੇ ਵਾਸੋ ਨਾਮ ਮਹਾਪਲਿਬੋਧੋ, ਵਿਜਨਸਮ੍ਪਾਤਂ ਆਚਰਿਯ ਓਕਾਸਂ ਗਚ੍ਛਾਮ, ਪਨ੍ਤਸੇਨਾਸਨਵਾਸੋ ਨਾਮ ਬਹੂਪਕਾਰੋ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਆਚਰਿਯੋ ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਰਾਜਾ ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਵਾਰੇਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ਦ੍ਵੇਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਕਹਾਪਣਾਨਿ ਦਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵੇ ਅਮਚ੍ਚੇ ਆਣਾਪੇਸਿ ‘‘ਯਤ੍ਥ ਇਸਿਗਣੋ ਵਾਸਂ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਅਸ੍ਸਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦੇਥਾ’’ਤਿ. ਤਤੋ ਆਚਰਿਯੋ ਸੋਲ਼ਸਾਧਿਕਸੋਲ਼ਸਸਹਸ੍ਸਜਟਿਲਪਰਿਵੁਤੋ ਅਮਚ੍ਚੇਹਿ ਅਨੁਗ੍ਗਹਮਾਨੋ ਉਤ੍ਤਰਜਨਪਦਾ ਦਕ੍ਖਿਣਜਨਪਦਾਭਿਮੁਖੋ ਅਗਮਾਸਿ. ਤਮਤ੍ਥਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਸਙ੍ਗੀਤਿਕਾਲੇ ਪਾਰਾਯਨਵਗ੍ਗਸ੍ਸ ਨਿਦਾਨਂ ਆਰੋਪੇਨ੍ਤੋ ਇਮਾ ਗਾਥਾਯੋ ਅਭਾਸਿ.

ਤਤ੍ਥ ਕੋਸਲਾਨਂ ਪੁਰਾਤਿ ਕੋਸਲਰਟ੍ਠਸ੍ਸ ਨਗਰਾ, ਸਾਵਤ੍ਥਿਤੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਅਕਿਞ੍ਚਨਭਾਵਂ, ਪਰਿਗ੍ਗਹੂਪਕਰਣਵਿਵੇਕਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.

੯੮੪. ਸੋ ਅਸ੍ਸਕਸ੍ਸ ਵਿਸਯੇ, ਅਲ਼ਕਸ੍ਸ ਸਮਾਸਨੇਤਿ ਸੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਅਸ੍ਸਕਸ੍ਸ ਚ ਅਲ਼ਕਸ੍ਸ ਚਾਤਿ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਰਾਜੂਨਂ ਸਮਾਸਨ੍ਨੇ ਵਿਸਯੇ ਆਸਨ੍ਨੇ ਰਟ੍ਠੇ, ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਰਟ੍ਠਾਨਂ ਮਜ੍ਝੇਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਗੋਧਾਵਰੀ ਕੂਲੇਤਿ ਗੋਧਾਵਰਿਯਾ ਨਦਿਯਾ ਕੂਲੇ. ਯਤ੍ਥ ਗੋਧਾਵਰੀ ਦ੍ਵਿਧਾ ਭਿਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਤਿਯੋਜਨਪ੍ਪਮਾਣਂ ਅਨ੍ਤਰਦੀਪਮਕਾਸਿ ਸਬ੍ਬਂ ਕਪਿਟ੍ਠਵਨਸਞ੍ਛਨ੍ਨਂ, ਯਤ੍ਥ ਪੁਬ੍ਬੇਸਰਭਙ੍ਗਾਦਯੋ ਵਸਿਂਸੁ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਦੇਸੇਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਸੋ ਕਿਰ ਤਂ ਪਦੇਸਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਪੁਬ੍ਬਸਮਣਾਲਯੋ ਪਬ੍ਬਜਿਤਸਾਰੁਪ੍ਪ’’ਨ੍ਤਿ ਅਮਚ੍ਚਾਨਂ ਨਿਵੇਦੇਸਿ. ਅਮਚ੍ਚਾ ਭੂਮਿਗ੍ਗਹਣਤ੍ਥਂ ਅਸ੍ਸਕਰਞ੍ਞੋ ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ, ਅਲ਼ਕਰਞ੍ਞੋ ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ ਅਦਂਸੁ. ਤੇ ਤਞ੍ਚ ਪਦੇਸਂ ਅਞ੍ਞਞ੍ਚ ਦ੍ਵਿਯੋਜਨਮਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਪਞ੍ਚਯੋਜਨਮਤ੍ਤਂ ਪਦੇਸਂ ਅਦਂਸੁ. ਤੇਸਂ ਕਿਰ ਰਜ੍ਜਸੀਮਨ੍ਤਰੇ ਸੋ ਪਦੇਸੋ ਹੋਤਿ. ਅਮਚ੍ਚਾ ਤਤ੍ਥ ਅਸ੍ਸਮਂ ਕਾਰੇਤ੍ਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਤੋ ਚ ਅਞ੍ਞਮ੍ਪਿ ਧਨਂ ਆਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਗੋਚਰਗਾਮਂ ਨਿਵੇਸੇਤ੍ਵਾ ਅਗਮਂਸੁ. ਉਞ੍ਛੇ ਨ ਚ ਫਲੇਨ ਚਾਤਿ ਉਞ੍ਛਾਚਰਿਯਾਯ ਚ ਵਨਮੂਲਫਲੇਨ ਚ. ਤਸ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਤਸ੍ਸੇਵ ਉਪਨਿਸ੍ਸਾਯ, ਗਾਮੋ ਚ ਵਿਪੁਲੋ ਅਹੂ’’ਤਿ.

੯੮੫. ਤਤ੍ਥ ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਤਸ੍ਸ ਗੋਧਾਵਰੀਕੂਲਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਸ ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਉਪਯੋਗਤ੍ਥੇ ਚੇਤਂ ਸਾਮਿਵਚਨਂ, ਤਂ ਉਪਨਿਸ੍ਸਾਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਤੋ ਜਾਤੇਨ ਆਯੇਨ, ਮਹਾਯਞ੍ਞਮਕਪ੍ਪਯੀਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਗਾਮੇ ਕਸਿਕਮ੍ਮਾਦਿਨਾ ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ ਆਯੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ, ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕੁਟੁਮ੍ਬਿਕਾ ਰਞ੍ਞੋ ਅਸ੍ਸਕਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਅਗਮਂਸੁ ‘‘ਸਾਦਿਯਤੁ ਦੇਵੋ ਆਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੋ ‘‘ਨਾਹਂ ਸਾਦਿਯਾਮਿ, ਆਚਰਿਯਸ੍ਸੇਵ ਉਪਨੇਥਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਆਚਰਿਯੋਪਿ ਤਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਦਾਨਯਞ੍ਞਂ ਅਕਪ੍ਪਯਿ. ਏਵਂ ਸੋ ਸਂਵਚ੍ਛਰੇ ਸਂਵਚ੍ਛਰੇ ਦਾਨਮਦਾਸਿ.

੯੮੬. ਮਹਾਯਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਗਾਥਾਯਤ੍ਥੋ – ਸੋ ਏਵਂ ਸਂਵਚ੍ਛਰੇ ਸਂਵਚ੍ਛਰੇ ਦਾਨਯਞ੍ਞਂ ਯਜਨ੍ਤੋ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਸਂਵਚ੍ਛਰੇ ਤਂ ਮਹਾਯਞ੍ਞਂ ਯਜਿਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਗਾਮਾ ਨਿਕ੍ਖਮ੍ਮ ਪੁਨ ਪਾਵਿਸਿ ਅਸ੍ਸਮਂ. ਪਵਿਟ੍ਠੋ ਚ ਪਣ੍ਣਸਾਲਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਸੁਟ੍ਠੁ ਦਿਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਦਾਨਂ ਅਨੁਮਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਵਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਟਿਪਵਿਟ੍ਠਮ੍ਹਿ ਤਰੁਣਾਯ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਿਯਾ ਘਰੇ ਕਮ੍ਮਂ ਅਕਾਤੁਕਾਮਾਯ ‘‘ਏਸੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਬਾਵਰੀ ਗੋਧਾਵਰੀਤੀਰੇ ਅਨੁਸਂਵਚ੍ਛਰਂ ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤਿ, ਗਚ੍ਛ ਤਤੋ ਪਞ੍ਚਸਤਾਨਿ ਯਾਚਿਤ੍ਵਾ ਦਾਸਿਂ ਮੇ ਆਨੇਹੀ’’ਤਿ ਪੇਸਿਤੋ ਅਞ੍ਞੋ ਆਗਞ੍ਛਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋਤਿ.

੯੮੭-੮. ਉਗ੍ਘਟ੍ਟਪਾਦੋਤਿ ਮਗ੍ਗਗਮਨੇਨ ਘਟ੍ਟਪਾਦਤਲੋ, ਪਣ੍ਹਿਕਾਯ ਵਾ ਪਣ੍ਹਿਕਂ, ਗੋਪ੍ਫਕੇਨ ਵਾ ਗੋਪ੍ਫਕਂ, ਜਣ੍ਣੁਕੇਨ ਵਾ ਜਣ੍ਣੁਕਂ ਆਹਚ੍ਚ ਘਟ੍ਟਪਾਦੋ. ਸੁਖਞ੍ਚ ਕੁਸਲਂ ਪੁਚ੍ਛੀਤਿ ਸੁਖਞ੍ਚ ਕੁਸਲਞ੍ਚ ਪੁਚ੍ਛਿ ‘‘ਕਚ੍ਚਿ ਤੇ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਸੁਖਂ, ਕਚ੍ਚਿ ਕੁਸਲ’’ਨ੍ਤਿ.

੯੮੯-੯੧. ਅਨੁਜਾਨਾਹੀਤਿ ਅਨੁਮਞ੍ਞਾਹਿ ਸਦ੍ਦਹਾਹਿ. ਸਤ੍ਤਧਾਤਿ ਸਤ੍ਤਵਿਧੇਨ. ਅਭਿਸਙ੍ਖਰਿਤ੍ਵਾਤਿ ਗੋਮਯਵਨਪੁਪ੍ਫਕੁਸਤਿਣਾਦੀਨਿ ਆਦਾਯ ਸੀਘਂ ਸੀਘਂ ਬਾਵਰਿਸ੍ਸ ਅਸ੍ਸਮਦ੍ਵਾਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਗੋਮਯੇਨ ਭੂਮਿਂ ਉਪਲਿਮ੍ਪਿਤ੍ਵਾ ਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਵਿਕਿਰਿਤ੍ਵਾ ਤਿਣਾਨਿ ਸਨ੍ਥਰਿਤ੍ਵਾ ਵਾਮਪਾਦਂ ਕਮਣ੍ਡਲੂਦਕੇਨ ਧੋਵਿਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਪਾਦਮਤ੍ਤਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਾਦਤਲੇ ਪਰਾਮਸਨ੍ਤੋ ਏਵਰੂਪਂ ਕੁਹਨਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਭੇਰਵਂ ਸੋ ਅਕਿਤ੍ਤਯੀਤਿ ਭਯਜਨਕਂ ਵਚਨਂ ਅਕਿਤ੍ਤਯਿ, ‘‘ਸਚੇ ਮੇ ਯਾਚਮਾਨਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਇਮਂ ਗਾਥਮਭਾਸੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਦੁਕ੍ਖਿਤੋਤਿ ਦੋਮਨਸ੍ਸਜਾਤੋ.

੯੯੨-੪. ਉਸ੍ਸੁਸ੍ਸਤੀਤਿ ਤਸ੍ਸ ਤਂ ਵਚਨਂ ਕਦਾਚਿ ਸਚ੍ਚਂ ਭਵੇਯ੍ਯਾਤਿ ਮਞ੍ਞਮਾਨੋ ਸੁਸ੍ਸਤਿ. ਦੇਵਤਾਤਿ ਅਸ੍ਸਮੇ ਅਧਿਵਤ੍ਥਾ ਦੇਵਤਾ ਏਵ. ਮੁਦ੍ਧਨਿ ਮੁਦ੍ਧਪਾਤੇ ਵਾਤਿ ਮੁਦ੍ਧੇ ਵਾ ਮੁਦ੍ਧਪਾਤੇ ਵਾ.

੯੯੫-੬. ਭੋਤੀ ਚਰਹਿ ਜਾਨਾਤੀਤਿ ਭੋਤੀ ਚੇ ਜਾਨਾਤਿ. ਮੁਦ੍ਧਾਧਿਪਾਤਞ੍ਚਾਤਿ ਮੁਦ੍ਧਪਾਤਞ੍ਚ. ਞਾਣਮੇਤ੍ਥਾਤਿ ਞਾਣਂ ਮੇ ਏਤ੍ਥ.

੯੯੮. ਪੁਰਾਤਿ ਏਕੂਨਤਿਂਸਵਸ੍ਸਵਯਕਾਲੇ. ਬਾਵਰਿਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇ ਪਨ ਗੋਧਾਵਰੀਤੀਰੇ ਵਸਮਾਨੇ ਅਟ੍ਠਨ੍ਨਂ ਵਸ੍ਸਾਨਂ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਲੋਕੇ ਉਦਪਾਦਿ. ਅਪਚ੍ਚੋਤਿ ਅਨੁਵਂਸੋ.

੯੯੯. ਸਬ੍ਬਾਭਿਞ੍ਞਾਬਲਪ੍ਪਤ੍ਤੋਤਿ ਸਬ੍ਬਾਭਿਞ੍ਞਾਯ ਬਲਪ੍ਪਤ੍ਤੋ, ਸਬ੍ਬਾ ਵਾ ਅਭਿਞ੍ਞਾਯੋ ਚ ਬਲਾਨਿ ਚ ਪਤ੍ਤੋ. ਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਮੁਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੋ.

੧੦੦੧-੩. ਸੋਕਸ੍ਸਾਤਿ ਸੋਕੋ ਅਸ੍ਸ. ਪਹੂਤਪਞ੍ਞੋਤਿ ਮਹਾਪਞ੍ਞੋ. ਵਰਭੂਰਿਮੇਧਸੋਤਿ ਉਤ੍ਤਮਵਿਪੁਲਪਞ੍ਞੋ ਭੂਤੇ ਅਭਿਰਤਵਰਪਞ੍ਞੋ ਵਾ. ਵਿਧੁਰੋਤਿ ਵਿਗਤਧੁਰੋ, ਅਪ੍ਪਟਿਮੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.

੧੦੦੪-੯. ਮਨ੍ਤਪਾਰਗੇਤਿ ਵੇਦਪਾਰਗੇ. ਪਸ੍ਸਵ੍ਹੋਤਿ ਪਸ੍ਸਥ ਅਜਾਨਤਨ੍ਤਿ ਅਜਾਨਨ੍ਤਾਨਂ. ਲਕ੍ਖਣਾਤਿ ਲਕ੍ਖਣਾਨਿ. ਬ੍ਯਾਕ੍ਖਾਤਾਤਿ ਕਥਿਤਾਨਿ, ਵਿਤ੍ਥਾਰਿਤਾਨੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸਮਤ੍ਤਾਤਿ ਸਮਤ੍ਤਾਨਿ, ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਾਨੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਧਮ੍ਮੇਨ ਮਨੁਸਾਸਤੀਤਿ ਧਮ੍ਮੇਨ ਅਨੁਸਾਸਤਿ.

੧੦੧੧. ਜਾਤਿਂ ਗੋਤ੍ਤਞ੍ਚ ਲਕ੍ਖਣਨ੍ਤਿ ‘‘ਕੀਵ ਚਿਰਂ ਜਾਤੋ’’ਤਿ ਮਮ ਜਾਤਿਞ੍ਚ ਗੋਤ੍ਤਞ੍ਚ ਲਕ੍ਖਣਞ੍ਚ. ਮਨ੍ਤੇ ਸਿਸ੍ਸੇਤਿ ਮਯਾ ਪਰਿਚਿਤਵੇਦੇ ਚ ਮਮ ਸਿਸ੍ਸੇ ਚ. ਮਨਸਾਯੇਵ ਪੁਚ੍ਛਥਾਤਿ ਇਮੇ ਸਤ੍ਤ ਪਞ੍ਹੇ ਚਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਪੁਚ੍ਛਥ.

੧੦੧੩-੮. ਤਿਸ੍ਸਮੇਤ੍ਤੇਯ੍ਯੋਤਿ ਏਕੋਯੇਵ ਏਸ ਨਾਮਗੋਤ੍ਤਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਦੁਭਯੋਤਿ ਉਭੋ. ਪਚ੍ਚੇਕਗਣਿਨੋਤਿ ਵਿਸੁਂ ਵਿਸੁਂ ਗਣਵਨ੍ਤੋ. ਪੁਬ੍ਬਵਾਸਨਵਾਸਿਤਾਤਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਸਾਸਨੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ. ਗਤਪਚ੍ਚਾਗਤਵਤ੍ਤਪੁਞ੍ਞਵਾਸਨਾਯ ਵਾਸਿਤਚਿਤ੍ਤਾ. ਪੁਰਮਾਹਿਸ੍ਸਤਿਨ੍ਤਿ ਮਾਹਿਸ੍ਸਤਿਨਾਮਿਕਂ ਪੁਰਂ, ਨਗਰਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਤਞ੍ਚ ਨਗਰਂ ਪਵਿਟ੍ਠਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ, ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ. ਗੋਨਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਗੋਧਪੁਰਸ੍ਸ ਨਾਮਂ. ਵਨਸਵ੍ਹਯਨ੍ਤਿ ਪਵਨਨਗਰਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ‘‘ਵਨਸਾਵਤ੍ਥਿ’’ਨ੍ਤਿ ਏਕੇ. ਏਵਂ ਵਨਸਾਵਤ੍ਥਿਤੋ ਕੋਸਮ੍ਬਿਂ, ਕੋਸਮ੍ਬਿਤੋ ਚ ਸਾਕੇਤਂ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਾਨਂ ਕਿਰ ਤੇਸਂ ਸੋਲ਼ਸਨ੍ਨਂ ਜਟਿਲਾਨਂ ਛਯੋਜਨਮਤ੍ਤਾ ਪਰਿਸਾ ਅਹੋਸਿ.

੧੦੧੯. ਅਥ ਭਗਵਾ ‘‘ਬਾਵਰਿਸ੍ਸ ਜਟਿਲਾ ਮਹਾਜਨਂ ਸਂਵਡ੍ਢੇਨ੍ਤਾ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਨ ਚ ਤਾਵ ਨੇਸਂ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਪਰਿਪਾਕਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਨਾਪਿ ਅਯਂ ਦੇਸੋ ਸਪ੍ਪਾਯੋ, ਮਗਧਖੇਤ੍ਤੇ ਪਨ ਤੇਸਂ ਪਾਸਾਣਕਚੇਤਿਯਂ ਸਪ੍ਪਾਯਂ. ਤਤ੍ਰ ਹਿ ਮਯਿ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੇ ਮਹਾਜਨਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਾਭਿਸਮਯੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਸਬ੍ਬਨਗਰਾਨਿ ਚ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਬਹੁਤਰੇਨ ਜਨੇਨ ਆਗਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਪਰਿਵੁਤੋ ਸਾਵਤ੍ਥਿਤੋ ਰਾਜਗਹਾਭਿਮੁਖੋ ਅਗਮਾਸਿ. ਤੇਪਿ ਜਟਿਲਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਂ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਵਿਹਾਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਕੋ ਬੁਦ੍ਧੋ, ਕੁਹਿਂ ਬੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਵਿਚਿਨਨ੍ਤਾ ਗਨ੍ਧਕੁਟਿਮੂਲਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਪਦਨਿਕ੍ਖੇਪਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਰਤ੍ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਉਕ੍ਕੁਟਿਕਂ ਪਦਂ ਭਵੇ…ਪੇ… ਵਿਵਟ੍ਟਚ੍ਛਦਸ੍ਸ ਇਦਮੀਦਿਸਂ ਪਦ’’ਨ੍ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੧.੨੬੦-੨੬੧; ਧ. ਪ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੨੦ ਸਾਮਾਵਤੀਵਤ੍ਥੁ; ਵਿਸੁਦ੍ਧਿ. ੧.੪੫) ‘‘ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁ ਬੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਨਿਟ੍ਠਂ ਗਤਾ. ਭਗਵਾਪਿ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਸੇਤਬ੍ਯਕਪਿਲਵਤ੍ਥੁਆਦੀਨਿ ਨਗਰਾਨਿ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਮਹਾਜਨਂ ਸਂਵਡ੍ਢੇਨ੍ਤੋ ਪਾਸਾਣਕਚੇਤਿਯਂ ਗਤੋ. ਜਟਿਲਾਪਿ ਤਾਵਦੇਵ ਸਾਵਤ੍ਥਿਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਤਾਨਿ ਨਗਰਾਨਿ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਪਾਸਾਣਕਚੇਤਿਯਮੇਵ ਅਗਮਂਸੁ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਕੋਸਮ੍ਬਿਞ੍ਚਾਪਿ ਸਾਕੇਤਂ, ਸਾਵਤ੍ਥਿਞ੍ਚ ਪੁਰੁਤ੍ਤਮਂ. ਸੇਤਬ੍ਯਂ ਕਪਿਲਵਤ੍ਥੁ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ.

੧੦੨੦. ਤਤ੍ਥ ਮਾਗਧਂ ਪੁਰਨ੍ਤਿ ਮਗਧਪੁਰਂ ਰਾਜਗਹਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਪਾਸਾਣਕਂ ਚੇਤਿਯਨ੍ਤਿ ਮਹਤੋ ਪਾਸਾਣਸ੍ਸ ਉਪਰਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਦੇਵਟ੍ਠਾਨਂ ਅਹੋਸਿ. ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਪਨ ਭਗਵਤਿ ਵਿਹਾਰੋ ਜਾਤੋ. ਸੋ ਤੇਨੇਵ ਪੁਰਿਮਵੋਹਾਰੇਨ ‘‘ਪਾਸਾਣਕਂ ਚੇਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.

੧੦੨੧. ਤਸਿਤੋਵੁਦਕਨ੍ਤਿ ਤੇ ਹਿ ਜਟਿਲਾ ਵੇਗਸਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਨੁਬਨ੍ਧਮਾਨਾ ਸਾਯਂ ਗਤਮਗ੍ਗਂ ਪਾਤੋ, ਪਾਤੋ ਗਤਮਗ੍ਗਞ੍ਚ ਸਾਯਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ‘‘ਏਤ੍ਥ ਭਗਵਾ’’ਤਿ ਸੁਤ੍ਵਾ ਅਤਿਵਿਯ ਪੀਤਿਪਾਮੋਜ੍ਜਜਾਤਾ ਤਂ ਚੇਤਿਯਂ ਅਭਿਰੁਹਿਂਸੁ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਤੁਰਿਤਾ ਪਬ੍ਬਤਮਾਰੁਹੁ’’ਨ੍ਤਿ.

੧੦੨੪. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਿਤੋ ਹਟ੍ਠੋਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਾਸਾਣਕੇ ਚੇਤਿਯੇ ਸਕ੍ਕੇਨ ਮਾਪਿਤਮਹਾਮਣ੍ਡਪੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਕਚ੍ਚਿ ਇਸਯੋ ਖਮਨੀਯ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਭਗਵਤਾ ਪਟਿਸਮ੍ਮੋਦਨੀਯੇ ਕਤੇ ‘‘ਖਮਨੀਯਂ ਭੋ ਗੋਤਮਾ’’ਤਿਆਦੀਹਿ ਸਯਮ੍ਪਿ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਜਿਤੋ ਜੇਟ੍ਠਨ੍ਤੇਵਾਸੀ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਿਤੋ ਹਟ੍ਠਚਿਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਮਨੋਪਞ੍ਹੇ ਪੁਚ੍ਛਿ.

੧੦੨੫. ਤਤ੍ਥ ਆਦਿਸ੍ਸਾਤਿ ‘‘ਕਤਿਵਸ੍ਸੋ’’ਤਿ ਏਵਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ. ਜਮ੍ਮਨਨ੍ਤਿ ‘‘ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਆਚਰਿਯਸ੍ਸ ਜਾਤਿਂ ਬ੍ਰੂਹੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਪਾਰਮਿਨ੍ਤਿ ਨਿਟ੍ਠਾਗਮਨਂ.

੧੦੨੬-੭. ਵੀਸਂ ਵਸ੍ਸਸਤਨ੍ਤਿ ਵੀਸਤਿਵਸ੍ਸਾਧਿਕਂ ਵਸ੍ਸਸਤਂ. ਲਕ੍ਖਣੇਤਿ ਮਹਾਪੁਰਿਸਲਕ੍ਖਣੇ. ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਇਤੋ ਪਰੇਸੁ ਚ ਇਤਿਹਾਸਾਦੀਸੁ ਅਨਵਯੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ ਪਰਪਦਂ ਵਾ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਤੇਸੁ ਪਾਰਮਿਂ ਗਤੋਤਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਪਞ੍ਚਸਤਾਨਿ ਵਾਚੇਤੀਤਿ ਪਕਤਿਅਲਸਦੁਮ੍ਮੇਧਮਾਣਵਕਾਨਂ ਪਞ੍ਚਸਤਾਨਿ ਸਯਂ ਮਨ੍ਤੇ ਵਾਚੇਤਿ. ਸਧਮ੍ਮੇਤਿ ਏਕੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਧਮ੍ਮੇ, ਤੇਵਿਜ੍ਜਕੇ ਪਾਵਚਨੇਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.

੧੦੨੮. ਲਕ੍ਖਣਾਨਂ ਪਵਿਚਯਨ੍ਤਿ ਲਕ੍ਖਣਾਨਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰਂ, ‘‘ਕਤਮਾਨਿ ਤਾਨਿਸ੍ਸ ਗਤ੍ਤੇ ਤੀਣਿ ਲਕ੍ਖਣਾਨੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ.

੧੦੩੦-੩੧. ਪੁਚ੍ਛਞ੍ਹੀਤਿ ਪੁਚ੍ਛਮਾਨਂ ਕਮੇਤਂ ਪਟਿਭਾਸਤੀਤਿ ਦੇਵਾਦੀਸੁ ਕਂ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਏਤਂ ਪਞ੍ਹਵਚਨਂ ਪਟਿਭਾਸਤੀਤਿ.

੧੦੩੨-੩੩. ਏਵਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਪਞ੍ਹਾਨਂ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਅਵਸੇਸੇ ਦ੍ਵੇ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ‘‘ਮੁਦ੍ਧਂ ਮੁਦ੍ਧਾਧਿਪਾਤਞ੍ਚਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਤੇ ਬ੍ਯਾਕਰੋਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਮੁਦ੍ਧਾ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਯਸ੍ਮਾ ਚਤੂਸੁ ਸਚ੍ਚੇਸੁ ਅਞ੍ਞਾਣਭੂਤਾ ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਸਂਸਾਰਸ੍ਸ ਸੀਸਂ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਮੁਦ੍ਧਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਯਸ੍ਮਾ ਚ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਵਿਜ੍ਜਾ ਅਤ੍ਤਨਾ ਸਹਜਾਤੇਹਿ ਸਦ੍ਧਾਸਤਿਸਮਾਧਿਕਤ੍ਤੁਕਮ੍ਯਤਾਛਨ੍ਦਵੀਰਿਯੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਂ ਏਕਰਸਟ੍ਠਭਾਵਮੁਪਗਤਤ੍ਤਾ ਤਂ ਮੁਦ੍ਧਂ ਅਧਿਪਾਤੇਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਧਿਜ੍ਜਾ ਮੁਦ੍ਧਾਧਿਪਾਤਿਨੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ.

੧੦੩੪-੮. ਤਤੋ ਵੇਦੇਨ ਮਹਤਾਤਿ ਅਥ ਇਮਂ ਪਞ੍ਹਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਯ ਮਹਾਪੀਤਿਯਾ ਸਨ੍ਥਮ੍ਭਿਤ੍ਵਾ ਅਲੀਨਭਾਵਂ, ਕਾਯਚਿਤ੍ਤਾਨਂ ਉਦਗ੍ਗਂ ਪਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਚ ‘‘ਬਾਵਰੀ’’ਤਿ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ. ਅਥ ਨਂ ਅਨੁਕਮ੍ਪਮਾਨੋ ਭਗਵਾ ‘‘ਸੁਖਿਤੋ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਵਤ੍ਵਾ ਚ ‘‘ਬਾਵਰਿਸ੍ਸ ਚਾ’’ਤਿ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਪਵਾਰਣਂ ਪਵਾਰੇਸਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਬ੍ਬੇਸਨ੍ਤਿ ਅਨਵਸੇਸਾਨਂ ਸੋਲ਼ਸਸਹਸ੍ਸਾਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਪੁਚ੍ਛਿ ਤਥਾਗਤਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਥ ਪਾਸਾਣਕੇ ਚੇਤਿਯੇ, ਤਤ੍ਥ ਵਾ ਪਰਿਸਾਯ, ਤੇਸੁ ਵਾ ਪਵਾਰਿਤੇਸੁ ਅਜਿਤੋ ਪਠਮਂ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਚ੍ਛੀਤਿ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਗਾਥਾਸੁ ਪਾਕਟਮੇਵਾਤਿ.

ਪਰਮਤ੍ਥਜੋਤਿਕਾਯ ਖੁਦ੍ਦਕ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ

ਸੁਤ੍ਤਨਿਪਾਤ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਵਤ੍ਥੁਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੧. ਅਜਿਤਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੦੩੯. ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਪਞ੍ਹੇ ਨਿਵੁਤੋਤਿ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਿਤੋ. ਕਿਸ੍ਸਾਭਿਲੇਪਨਂ ਬ੍ਰੂਸੀਤਿ ਕਿਂ ਅਸ੍ਸ ਲੋਕਸ੍ਸ ਅਭਿਲੇਪਨਂ ਵਦੇਸਿ.

੧੦੪੦. ਵੇਵਿਚ੍ਛਾ ਪਮਾਦਾ ਨਪ੍ਪਕਾਸਤੀਤਿ ਮਚ੍ਛਰਿਯਹੇਤੁ ਚ ਪਮਾਦਹੇਤੁ ਚ ਨਪ੍ਪਕਾਸਤਿ. ਮਚ੍ਛਰਿਯਂ ਹਿਸ੍ਸ ਦਾਨਾਦਿਗੁਣੇਹਿ ਪਕਾਸਿਤੁਂ ਨ ਦੇਤਿ, ਪਮਾਦੋ ਸੀਲਾਦੀਹਿ. ਜਪ੍ਪਾਭਿਲੇਪਨਨ੍ਤਿ ਤਣ੍ਹਾ ਅਸ੍ਸ ਲੋਕਸ੍ਸ ਮਕ੍ਕਟਲੇਪੋ ਵਿਯ ਮਕ੍ਕਟਸ੍ਸ ਅਭਿਲੇਪਨਂ. ਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਜਾਤਿਆਦਿਕਂ ਦੁਕ੍ਖਂ.

੧੦੪੧. ਸਵਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਧਿ ਸੋਤਾਤਿ ਸਬ੍ਬੇਸੁ ਰੂਪਾਦਿਆਯਤਨੇਸੁ ਤਣ੍ਹਾਦਿਕਾ ਸੋਤਾ ਸਨ੍ਦਨ੍ਤਿ. ਕਿਂ ਨਿਵਾਰਣਨ੍ਤਿ ਤੇਸਂ ਕਿਂ ਆਵਰਣਂ ਕਾ ਰਕ੍ਖਾਤਿ? ਸਂਵਰਂ ਬ੍ਰੂਹੀਤਿ ਤਂ ਤੇਸਂ ਨਿਵਾਰਣਸਙ੍ਖਾਤਂ ਸਂਵਰਂ ਬ੍ਰੂਹਿ. ਏਤੇਨ ਸਾਵਸੇਸਪ੍ਪਹਾਨਂ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਕੇਨ ਸੋਤਾ ਪਿਧਿਯ੍ਯਰੇਤਿ ਕੇਨ ਧਮ੍ਮੇਨ ਏਤੇ ਸੋਤਾ ਪਿਧਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਪਚ੍ਛਿਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਏਤੇਨ ਅਨਵਸੇਸਪ੍ਪਹਾਨਂ ਪੁਚ੍ਛਤਿ.

੧੦੪੨. ਸਤਿ ਤੇਸਂ ਨਿਵਾਰਣਨ੍ਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯੁਤ੍ਤਾ. ਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਗਤਿਯੋ ਸਮਨ੍ਨੇਸਮਾਨਾ ਸਤਿ ਤੇਸਂ ਸੋਤਾਨਂ ਨਿਵਾਰਣਂ. ਸੋਤਾਨਂ ਸਂਵਰਂ ਬ੍ਰੂਮੀਤਿ ਤਮੇਵਾਹਂ ਸਤਿਂ ਸੋਤਾਨਂ ਸਂਵਰਂ ਬ੍ਰੂਮੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਪਞ੍ਞਾਯੇਤੇ ਪਿਧਿਯ੍ਯਰੇਤਿ ਰੂਪਾਦੀਸੁ ਪਨ ਅਨਿਚ੍ਚਤਾਦਿਪਟਿਵੇਧਸਾਧਿਕਾਯ ਮਗ੍ਗਪਞ੍ਞਾਯ ਏਤੇ ਸੋਤਾ ਸਬ੍ਬਸੋ ਪਿਧਿਯ੍ਯਨ੍ਤੀਤਿ.

੧੦੪੩. ਪਞ੍ਞਾ ਚੇਵਾਤਿ ਪਞ੍ਹਗਾਥਾਯ, ਯਾ ਚਾਯਂ ਤਯਾ ਵੁਤ੍ਤਾ ਪਞ੍ਞਾ ਯਾ ਚ ਸਤਿ, ਯਞ੍ਚ ਤਦਵਸੇਸਂ ਨਾਮਰੂਪਂ, ਏਤਂ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਕਤ੍ਥ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤਿ, ਏਤਂ ਮੇ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਬ੍ਰੂਹੀਤਿ ਏਵਂ ਸਙ੍ਖੇਪਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

੧੦੪੪. ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਗਾਥਾਯ ਪਨਸ੍ਸ ਯਸ੍ਮਾ ਪਞ੍ਞਾਸਤਿਯੋ ਨਾਮੇਨੇਵ ਸਙ੍ਗਹਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਾ ਵਿਸੁਂ ਨ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖੇਪਤ੍ਥੋ – ਯਂ ਮਂ ਤ੍ਵਂ, ਅਜਿਤ, ਏਤਂ ਪਞ੍ਹਂ ਅਪੁਚ੍ਛਿ ‘‘ਕਤ੍ਥੇਤਂ ਉਪਰੁਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ, ਤਂ ਤੇ ਯਤ੍ਥ ਨਾਮਞ੍ਚ ਰੂਪਞ੍ਚ ਅਸੇਸਂ ਉਪਰੁਜ੍ਝਤਿ, ਤਂ ਵਦਨ੍ਤੋ ਵਦਾਮਿ, ਤਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧੇਨ ਸਹੇਵ ਅਪੁਬ੍ਬਂ ਅਚਰਿਮਂ ਏਤ੍ਥੇਤਂ ਉਪਰੁਜ੍ਝਤਿ. ਏਤ੍ਥੇਵ ਵਿਞ੍ਞਾਣਨਿਰੋਧੇ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤਿ ਏਤਂ, ਵਿਞ੍ਞਾਣਨਿਰੋਧਾ ਤਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧੋ ਹੋਤਿ. ਤਂ ਨਾਤਿਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.

੧੦੪੫. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਚ ‘‘ਦੁਕ੍ਖਮਸ੍ਸ ਮਹਬ੍ਭਯ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਕਾਸਿਤਂ ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚਂ, ‘‘ਯਾਨਿ ਸੋਤਾਨੀ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚਂ ਪਞ੍ਞਾਯੇਤੇ ਪਿਧਿਯ੍ਯਰੇਤਿ ਇਮਿਨਾ ਮਗ੍ਗਸਚ੍ਚਂ, ‘‘ਅਸੇਸਂ ਉਪਰੁਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਨਿਰੋਧਸਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਸੁਤ੍ਵਾਪਿ ਅਰਿਯਭੂਮਿਂ ਅਨਧਿਗਤੋ ਪੁਨ ਸੇਖਾਸੇਖਪਟਿਪਦਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ‘‘ਯੇ ਚ ਸਙ੍ਖਾਤਧਮ੍ਮਾਸੇ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖਾਤਧਮ੍ਮਾਤਿ ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਵਸੇਨ ਪਰਿਵੀਮਂਸਿਤਧਮ੍ਮਾ, ਅਰਹਤਂ ਏਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਸੇਖਾਤਿ ਸੀਲਾਦੀਨਿ ਸਿਕ੍ਖਮਾਨਾ ਅਵਸੇਸਾ ਅਰਿਯਪੁਗ੍ਗਲਾ. ਪੁਥੂਤਿ ਬਹੂ ਸਤ੍ਤਜਨਾ. ਤੇਸਂ ਮੇ ਨਿਪਕੋ ਇਰਿਯਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਪਬ੍ਰੂਹੀਤਿ ਤੇਸਂ ਮੇ ਸੇਖਾਸੇਖਾਨਂ ਨਿਪਕੋ ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਤ੍ਵਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਂ ਬ੍ਰੂਹੀਤਿ.

੧੦੪੬. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਯਸ੍ਮਾ ਸੇਖੇਨ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਨੀਵਰਣਂ ਆਦਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਕਿਲੇਸਾ ਪਹਾਤਬ੍ਬਾ ਏਵ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਕਾਮੇਸੂ’’ਤਿ ਉਪਡ੍ਢਗਾਥਾਯ ਸੇਖਪਟਿਪਦਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਵਤ੍ਥੁ ‘‘ਕਾਮੇਸੁ’’ ਕਿਲੇਸਕਾਮੇਨ ਨਾਭਿਗਿਜ੍ਝੇਯ੍ਯ ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਦਯੋ ਚ ਮਨਸੋ ਆਵਿਲਭਾਵਕਰੇ ਧਮ੍ਮੇ ਪਜਹਨ੍ਤੋ ਮਨਸਾ ਨਾਵਿਲੋ ਸਿਯਾਤਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਅਸੇਖੋ ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਵਸੇਨ ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਖਾਰਾਦੀਨਂ ਪਰਿਤੁਲਿਤਤ੍ਤਾ ਕੁਸਲੋ ਸਬ੍ਬਧਮ੍ਮੇਸੁ ਕਾਯਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾਸਤਿਆਦੀਹਿ ਚ ਸਤੋ ਸਕ੍ਕਾਯਦਿਟ੍ਠਿਆਦੀਨਂ ਭਿਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਂ ਪਤ੍ਤੋ ਚ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਿਰਿਯਾਪਥੇਸੁ ਪਰਿਬ੍ਬਜਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਕੁਸਲੋ’’ਤਿ ਉਪਡ੍ਢਗਾਥਾਯ ਅਸੇਖਪਟਿਪਦਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਪਾਕਟਮੇਵ.

ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਨਿਕੂਟੇਨ ਦੇਸਨਂ ਨਿਟ੍ਠਾਪੇਸਿ, ਦੇਸਨਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਅਜਿਤੋ ਅਰਹਤ੍ਤੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਸਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਸਹਸ੍ਸੇਨ, ਅਞ੍ਞੇਸਞ੍ਚ ਅਨੇਕਸਹਸ੍ਸਾਨਂ ਧਮ੍ਮਚਕ੍ਖੁਂ ਉਦਪਾਦਿ. ਸਹ ਅਰਹਤ੍ਤਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਚ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਅਜਿਤਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਸਹਸ੍ਸਸ੍ਸ ਚ ਅਜਿਨਜਟਾਵਾਕਚੀਰਾਦੀਨਿ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਿਂਸੁ. ਸਬ੍ਬੇਵ ਇਦ੍ਧਿਮਯਪਤ੍ਤਚੀਵਰਧਰਾ, ਦ੍ਵਙ੍ਗੁਲਕੇਸਾ ਏਹਿਭਿਕ੍ਖੂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਨਮਸ੍ਸਮਾਨਾ ਪਞ੍ਜਲਿਕਾ ਨਿਸੀਦਿਂਸੂਤਿ.

ਪਰਮਤ੍ਥਜੋਤਿਕਾਯ ਖੁਦ੍ਦਕ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ

ਸੁਤ੍ਤਨਿਪਾਤ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਅਜਿਤਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੨. ਤਿਸ੍ਸਮੇਤ੍ਤੇਯ੍ਯਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੦੪੭. ਕੋਧ ਸਨ੍ਤੁਸ੍ਸਿਤੋਤਿ ਤਿਸ੍ਸਮੇਤ੍ਤੇਯ੍ਯਸੁਤ੍ਤਂ. ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਸਬ੍ਬਸੁਤ੍ਤਾਨਂ ਪੁਚ੍ਛਾਵਸਿਕਾ ਏਵ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ. ਤੇ ਹਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ‘‘ਕਤਾਵਕਾਸਾ ਪੁਚ੍ਛਵ੍ਹੋ’’ਤਿ ਭਗਵਤਾ ਪਵਾਰਿਤਤ੍ਤਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਂਸਯਂ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਪੁਟ੍ਠੋ ਪੁਟ੍ਠੋ ਚ ਤੇਸਂ ਭਗਵਾ ਬ੍ਯਾਕਾਸਿ. ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛਾਵਸਿਕਾਨੇਵੇਤਾਨਿ ਸੁਤ੍ਤਾਨੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਨਿ.

ਨਿਟ੍ਠਿਤੇ ਪਨ ਅਜਿਤਪਞ੍ਹੇ ‘‘ਕਥਂ ਲੋਕਂ ਅਵੇਕ੍ਖਨ੍ਤਂ, ਮਚ੍ਚੁਰਾਜਾ ਨ ਪਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ (ਸੁ. ਨਿ. ੧੧੨੪; ਚੂਲ਼ਨਿ. ਪਿਙ੍ਗਿਯਮਾਣਵਪੁਚ੍ਛਾ ੧੪੪) ਏਵਂ ਮੋਘਰਾਜਾ ਪੁਚ੍ਛਿਤੁਂ ਆਰਭਿ. ਤਂ ‘‘ਨ ਤਾਵਸ੍ਸ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਪਰਿਪਾਕਂ ਗਤਾਨੀ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਭਗਵਾ ‘‘ਤਿਟ੍ਠ ਤ੍ਵਂ, ਮੋਘਰਾਜ, ਅਞ੍ਞੋ ਪੁਚ੍ਛਤੂ’’ਤਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿ. ਤਤੋ ਤਿਸ੍ਸਮੇਤ੍ਤੇਯ੍ਯੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਂਸਯਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ‘‘ਕੋਧਾ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਕੋਧ ਸਨ੍ਤੁਸ੍ਸਿਤੋਤਿ ਕੋ ਇਧ ਤੁਟ੍ਠੋ. ਇਞ੍ਜਿਤਾਤਿ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਵਿਪ੍ਫਨ੍ਦਿਤਾਨਿ. ਉਭਨ੍ਤਮਭਿਞ੍ਞਾਯਾਤਿ ਉਭੋ ਅਨ੍ਤੇ ਅਭਿਜਾਨਿਤ੍ਵਾ. ਮਨ੍ਤਾ ਨ ਲਿਪ੍ਪਤੀਤਿ ਪਞ੍ਞਾਯ ਨ ਲਿਪ੍ਪਤਿ.

੧੦੪੮-੯. ਤਸ੍ਸੇਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਨ੍ਤੋ ਭਗਵਾ ‘‘ਕਾਮੇਸੂ’’ਤਿ ਗਾਥਾਦ੍ਵਯਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਕਾਮੇਸੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਵਾਤਿ ਕਾਮਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਵਾ, ਕਾਮੇਸੁ ਆਦੀਨਵਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਮਗ੍ਗਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਸਨ੍ਤੁਸਿਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ‘‘ਵੀਤਤਣ੍ਹੋ’’ਤਿਆਦੀਹਿ ਅਨਿਞ੍ਜਿਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖਾਯ ਨਿਬ੍ਬੁਤੋਤਿ ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਵਸੇਨ ਧਮ੍ਮੇ ਵੀਮਂਸਿਤ੍ਵਾ ਰਾਗਾਦਿਨਿਬ੍ਬਾਨੇਨ ਨਿਬ੍ਬੁਤੋ. ਸੇਸਂ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਨਯਤ੍ਤਾ ਪਾਕਟਮੇਵ.

ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਇਮਮ੍ਪਿ ਸੁਤ੍ਤਂ ਅਰਹਤ੍ਤਨਿਕੂਟੇਨੇਵ ਦੇਸੇਸਿ. ਦੇਸਨਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਅਯਮ੍ਪਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਅਰਹਤ੍ਤੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਸਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਸਹਸ੍ਸੇਨ, ਅਞ੍ਞੇਸਞ੍ਚ ਅਨੇਕਸਹਸ੍ਸਾਨਂ ਧਮ੍ਮਚਕ੍ਖੁਂ ਉਦਪਾਦਿ. ਸੇਸਂ ਪੁਬ੍ਬਸਦਿਸਮੇਵਾਤਿ.

ਪਰਮਤ੍ਥਜੋਤਿਕਾਯ ਖੁਦ੍ਦਕ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ

ਸੁਤ੍ਤਨਿਪਾਤ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਤਿਸ੍ਸਮੇਤ੍ਤੇਯ੍ਯਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੩. ਪੁਣ੍ਣਕਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੦੫੦. ਅਨੇਜਨ੍ਤਿ ਪੁਣ੍ਣਕਸੁਤ੍ਤਂ. ਇਮਮ੍ਪਿ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਮੋਘਰਾਜਾਨਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਮੂਲਦਸ੍ਸਾਵਿਨ੍ਤਿ ਅਕੁਸਲਮੂਲਾਦਿਦਸ੍ਸਾਵਿਂ. ਇਸਯੋਤਿ ਇਸਿਨਾਮਕਾ ਜਟਿਲਾ. ਯਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮਂ. ਅਕਪ੍ਪਯਿਂਸੂਤਿ ਪਰਿਯੇਸਨ੍ਤਿ.

੧੦੫੧. ਆਸੀਸਮਾਨਾਤਿ ਰੂਪਾਦੀਨਿ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨਾ. ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਇਤ੍ਥਭਾਵਞ੍ਚ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨਾ, ਮਨੁਸ੍ਸਾਦਿਭਾਵਂ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਜਰਂ ਸਿਤਾਤਿ ਜਰਂ ਨਿਸ੍ਸਿਤਾ. ਜਰਾਮੁਖੇਨ ਚੇਤ੍ਥ ਸਬ੍ਬਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨ ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖਨਿਸ੍ਸਿਤਾ ਤਤੋ ਅਪਰਿਮੁਚ੍ਚਮਾਨਾ ਏਵ ਕਪ੍ਪਯਿਂਸੂਤਿ ਦੀਪੇਤਿ.

੧੦੫੨. ਕਚ੍ਚਿਸ੍ਸੁ ਤੇ ਭਗਵਾ ਯਞ੍ਞਪਥੇ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਾ, ਅਤਾਰੁਂ ਜਾਤਿਞ੍ਚ ਜਰਞ੍ਚ ਮਾਰਿਸਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਯਞ੍ਞੋਯੇਵ ਯਞ੍ਞਪਥੋ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਕਚ੍ਚਿ ਤੇ ਯਞ੍ਞੇ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਯਞ੍ਞਂ ਕਪ੍ਪਯਨ੍ਤਾ ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖਮਤਰਿਂਸੂਤਿ.

੧੦੫੩. ਆਸੀਸਨ੍ਤੀਤਿ ਰੂਪਪਟਿਲਾਭਾਦਯੋ ਪਤ੍ਥੇਨ੍ਤਿ. ਥੋਮਯਨ੍ਤੀਤਿ ‘‘ਸੁਯਿਟ੍ਠਂ ਸੁਚਿ ਦਿਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਯਞ੍ਞਾਦੀਨਿ ਪਸਂਸਨ੍ਤਿ. ਅਭਿਜਪ੍ਪਨ੍ਤੀਤਿ ਰੂਪਾਦਿਪਟਿਲਾਭਾਯ ਵਾਚਂ ਭਿਨ੍ਦਨ੍ਤਿ. ਜੁਹਨ੍ਤੀਤਿ ਦੇਨ੍ਤਿ. ਕਾਮਾਭਿਜਪ੍ਪਨ੍ਤਿ ਪਟਿਚ੍ਚ ਲਾਭਨ੍ਤਿ ਰੂਪਾਦਿਪਟਿਲਾਭਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਕਾਮੇ ਏਵ ਅਭਿਜਪ੍ਪਨ੍ਤਿ, ‘‘ਅਹੋ ਵਤ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਸਿਯੁ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਣ੍ਹਞ੍ਚ ਤਤ੍ਥ ਵਡ੍ਢੇਨ੍ਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਯਾਜਯੋਗਾਤਿ ਯਾਗਾਧਿਮੁਤ੍ਤਾ. ਭਵਰਾਗਰਤ੍ਤਾਤਿ ਏਵਮਿਮੇਹਿ ਆਸੀਸਨਾਦੀਹਿ ਭਵਰਾਗੇਨੇਵ ਰਤ੍ਤਾ, ਭਵਰਾਗਰਤ੍ਤਾ ਵਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਏਤਾਨਿ ਆਸੀਸਨਾਦੀਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਨਾਤਰਿਂਸੁ ਜਾਤਿਆਦਿਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖਂ ਨ ਉਤ੍ਤਰਿਂਸੂਤਿ.

੧੦੫੪-੫. ਅਥਕੋਚਰਹੀਤਿ ਅਥ ਇਦਾਨਿ ਕੋ ਅਞ੍ਞੋ ਅਤਾਰੀਤਿ. ਸਙ੍ਖਾਯਾਤਿ ਞਾਣੇਨ ਵੀਮਂਸਿਤ੍ਵਾ. ਪਰੋਪਰਾਨੀਤਿ ਪਰਾਨਿ ਚ ਓਰਾਨਿ ਚ, ਪਰਤ੍ਤਭਾਵਸਕਤ੍ਤਭਾਵਾਦੀਨਿ ਪਰਾਨਿ ਚ ਓਰਾਨਿ ਚਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਵਿਧੂਮੋਤਿ ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਦਿਧੂਮਵਿਰਹਿਤੋ. ਅਨੀਘੋਤਿ ਰਾਗਾਦਿਈਘਵਿਰਹਿਤੋ. ਅਤਾਰਿ ਸੋਤਿ ਸੋ ਏਵਰੂਪੋ ਅਰਹਾ ਜਾਤਿਜਰਂ ਅਤਾਰਿ. ਸੇਸਮੇਤ੍ਥ ਪਾਕਟਮੇਵ.

ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਇਮਮ੍ਪਿ ਸੁਤ੍ਤਂ ਅਰਹਤ੍ਤਨਿਕੂਟੇਨੇਵ ਦੇਸੇਸਿ. ਦੇਸਨਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਅਯਮ੍ਪਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਅਰਹਤ੍ਤੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਸਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਸਹਸ੍ਸੇਨ, ਅਞ੍ਞੇਸਞ੍ਚ ਅਨੇਕਸਤਾਨਂ ਧਮ੍ਮਚਕ੍ਖੁਂ ਉਦਪਾਦਿ. ਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਸਦਿਸਮੇਵਾਤਿ.

ਪਰਮਤ੍ਥਜੋਤਿਕਾਯ ਖੁਦ੍ਦਕ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ

ਸੁਤ੍ਤਨਿਪਾਤ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਪੁਣ੍ਣਕਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੪. ਮੇਤ੍ਤਗੂਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੦੫੬. ਪੁਚ੍ਛਾਮਿ ਤਨ੍ਤਿ ਮੇਤ੍ਤਗੁਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਮਞ੍ਞਾਮਿ ਤਂ ਵੇਦਗੁਂ ਭਾਵਿਤਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ‘‘ਅਯਂ ਵੇਦਗੂ’’ਤਿ ਚ ‘‘ਭਾਵਿਤਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਚ ਏਵਂ ਤਂ ਮਞ੍ਞਾਮਿ.

੧੦੫੭. ਅਪੁਚ੍ਛਸੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅ-ਇਤਿ ਪਦਪੂਰਣਮਤ੍ਤੇ ਨਿਪਾਤੋ, ਪੁਚ੍ਛਸਿਚ੍ਚੇਵ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਵਕ੍ਖਾਮਿ ਯਥਾ ਪਜਾਨਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਪਜਾਨਨ੍ਤੋ ਆਚਿਕ੍ਖਤਿ, ਏਵਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਉਪਧਿਨਿਦਾਨਾ ਪਭਵਨ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਖਾਤਿ ਤਣ੍ਹਾਦਿਉਪਧਿਨਿਦਾਨਾ ਜਾਤਿਆਦਿਦੁਕ੍ਖਵਿਸੇਸਾ ਪਭਵਨ੍ਤਿ.

੧੦੫੮. ਏਵਂ ਉਪਧਿਨਿਦਾਨਤੋ ਪਭਵਨ੍ਤੇਸੁ ਦੁਕ੍ਖੇਸੁ – ਯੋ ਵੇ ਅਵਿਦ੍ਵਾਤਿ ਗਾਥਾ. ਤਤ੍ਥ ਪਜਾਨਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਵਸੇਨ ਜਾਨਨ੍ਤੋ. ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸਜਾਤਿਪ੍ਪਭਵਾਨੁਪਸ੍ਸੀਤਿ ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਜਾਤਿਕਾਰਣਂ ‘‘ਉਪਧੀ’’ਤਿ ਅਨੁਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ.

੧੦੫੯. ਸੋਕਪਰਿਦ੍ਦਵਞ੍ਚਾਤਿ ਸੋਕਞ੍ਚ ਪਰਿਦੇਵਞ੍ਚ. ਤਥਾ ਹਿ ਤੇ ਵਿਦਿਤੋ ਏਸ ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਯਥਾ ਯਥਾ ਸਤ੍ਤਾ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਤਥਾ ਤਥਾ ਪਞ੍ਞਾਪਨਵਸੇਨ ਵਿਦਿਤੋ ਏਸ ਧਮ੍ਮੋਤਿ.

੧੦੬੦-੬੧. ਕਿਤ੍ਤਯਿਸ੍ਸਾਮਿ ਤੇ ਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਧਮ੍ਮਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਗਾਮਿਨਿਪਟਿਪਦਾਧਮ੍ਮਞ੍ਚ ਤੇ ਦੇਸਯਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਦਿਟ੍ਠੇ ਧਮ੍ਮੇਤਿ ਦਿਟ੍ਠੇ ਦੁਕ੍ਖਾਦਿਧਮ੍ਮੇ, ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਵਾ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ. ਅਨੀਤਿਹਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਪਚ੍ਚਕ੍ਖਂ. ਯਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾਤਿ ਯਂ ਧਮ੍ਮਂ ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਅਨਿਚ੍ਚਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਸਮ੍ਮਸਨ੍ਤੋ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ. ਤਞ੍ਚਾਹਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦਾਮੀਤਿ ਤਂ ਵੁਤ੍ਤਪਕਾਰਧਮ੍ਮਜੋਤਕਂ ਤਵ ਵਚਨਂ ਅਹਂ ਪਤ੍ਥਯਾਮਿ. ਧਮ੍ਮਮੁਤ੍ਤਮਨ੍ਤਿ ਤਞ੍ਚ ਧਮ੍ਮਮੁਤ੍ਤਮਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦਾਮੀਤਿ.

੧੦੬੨. ਉਦ੍ਧਂ ਅਧੋ ਤਿਰਿਯਞ੍ਚਾਪਿ ਮਜ੍ਝੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਉਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਅਨਾਗਤਦ੍ਧਾ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਅਧੋਤਿ ਅਤੀਤਦ੍ਧਾ, ਤਿਰਿਯਞ੍ਚਾਪਿ ਮਜ੍ਝੇਤਿ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਦ੍ਧਾ. ਏਤੇਸੁ ਨਨ੍ਦਿਞ੍ਚ ਨਿਵੇਸਨਞ੍ਚ, ਪਨੁਜ੍ਜ ਵਿਞ੍ਞਾਣਨ੍ਤਿ ਏਤੇਸੁ ਉਦ੍ਧਾਦੀਸੁ ਤਣ੍ਹਞ੍ਚ ਦਿਟ੍ਠਿਨਿਵੇਸਨਞ੍ਚ ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰਵਿਞ੍ਞਾਣਞ੍ਚ ਪਨੁਦੇਹਿ, ਪਨੁਦਿਤ੍ਵਾ ਚ ਭਵੇ ਨ ਤਿਟ੍ਠੇ, ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ ਦੁਵਿਧੇਪਿ ਭਵੇ ਨ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯ. ਏਵਂ ਤਾਵ ਪਨੁਜ੍ਜਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਪਨੁਦੇਹੀਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥਵਿਕਪ੍ਪੇ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ, ਪਨੁਦਿਤ੍ਵਾਤਿ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਅਤ੍ਥਵਿਕਪ੍ਪੇ ਭਵੇ ਨ ਤਿਟ੍ਠੇਤਿ ਅਯਮੇਵ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਏਤਾਨਿ ਨਨ੍ਦਿਨਿਵੇਸਨਵਿਞ੍ਞਾਣਾਨਿ ਪਨੁਦਿਤ੍ਵਾ ਦੁਵਿਧੇਪਿ ਭਵੇ ਨ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.

੧੦੬੩-੪. ਏਤਾਨਿ ਵਿਨੋਦੇਤ੍ਵਾ ਭਵੇ ਅਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤੋ ਏਸੋ – ਏਵਂਵਿਹਾਰੀਤਿ ਗਾਥਾ. ਤਤ੍ਥ ਇਧੇਵਾਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਸਾਸਨੇ, ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਵਾ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ. ਸੁਕਿਤ੍ਤਿਤਂ ਗੋਤਮਨੂਪਧੀਕਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਨੁਪਧਿਕਨ੍ਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਆਲਪਨ੍ਤੋ ਆਹ – ‘‘ਸੁਕਿਤ੍ਤਿਤਂ ਗੋਤਮਨੂਪਧੀਕ’’ਨ੍ਤਿ.

੧੦੬੫. ਨ ਕੇਵਲਂ ਦੁਕ੍ਖਮੇਵ ਪਹਾਸਿ – ਤੇ ਚਾਪੀਤਿ ਗਾਥਾ. ਤਤ੍ਥ ਅਟ੍ਠਿਤਨ੍ਤਿ ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ, ਸਦਾ ਵਾ. ਤਂ ਤਂ ਨਮਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਤਸ੍ਮਾ ਤਂ ਨਮਸ੍ਸਾਮਿ. ਸਮੇਚ੍ਚਾਤਿ ਉਪਗਨ੍ਤ੍ਵਾ. ਨਾਗਾਤਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਆਲਪਨ੍ਤੋ ਆਹ.

੧੦੬੬. ਇਦਾਨਿ ਤਂ ਭਗਵਾ ‘‘ਅਦ੍ਧਾ ਹਿ ਭਗਵਾ ਪਹਾਸਿ ਦੁਕ੍ਖ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਤੇਨ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਨ ਵਿਦਿਤੋਪਿ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਅਨੁਪਨੇਤ੍ਵਾਵ ਪਹੀਨਦੁਕ੍ਖੇਨ ਪੁਗ੍ਗਲੇਨ ਓਵਦਨ੍ਤੋ ‘‘ਯਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ’’ਨ੍ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਅਭਿਜਾਨਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਯਂ ਬਾਹਿਤਪਾਪਤ੍ਤਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ, ਵੇਦੇਹਿ ਗਤਤ੍ਤਾ ਵੇਦਗੂ, ਕਿਞ੍ਚਨਾਭਾਵੇਨ ਅਕਿਞ੍ਚਨੋ, ਕਾਮੇਸੁ ਚ ਭਵੇਸੁ ਚ ਅਸਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਕਾਮਭਵੇ ਅਸਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਜਞ੍ਞਾ ਜਾਨੇਯ੍ਯਾਸਿ. ਅਦ੍ਧਾ ਹਿ ਸੋ ਇਮਂ ਓਘਂ ਅਤਾਰਿ, ਤਿਣ੍ਣੋ ਚ ਪਾਰਂ ਅਖਿਲੋ ਅਕਙ੍ਖੋ.

੧੦੬੭. ਕਿਞ੍ਚ ਭਿਯ੍ਯੋ – ਵਿਦ੍ਵਾ ਚ ਯੋਤਿ ਗਾਥਾ. ਤਤ੍ਥ ਇਧਾਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸਾਸਨੇ, ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਵਾ. ਵਿਸਜ੍ਜਾਤਿ ਵੋਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਪਾਕਟਮੇਵ.

ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਇਮਮ੍ਪਿ ਸੁਤ੍ਤਂ ਅਰਹਤ੍ਤਨਿਕੂਟੇਨੇਵ ਦੇਸੇਸਿ. ਦੇਸਨਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਚ ਵੁਤ੍ਤਸਦਿਸੋ ਏਵ ਧਮ੍ਮਾਭਿਸਮਯੋ ਅਹੋਸੀਤਿ.

ਪਰਮਤ੍ਥਜੋਤਿਕਾਯ ਖੁਦ੍ਦਕ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ

ਸੁਤ੍ਤਨਿਪਾਤ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਮੇਤ੍ਤਗੂਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੫. ਧੋਤਕਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੦੬੮-੯. ਪੁਚ੍ਛਾਮਿ ਤਨ੍ਤਿ ਧੋਤਕਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਵਾਚਾਭਿਕਙ੍ਖਾਮੀਤਿ ਵਾਚਂ ਅਭਿਕਙ੍ਖਾਮਿ. ਸਿਕ੍ਖੇ ਨਿਬ੍ਬਾਨਮਤ੍ਤਨੋਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਰਾਗਾਦੀਨਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਤ੍ਥਾਯ ਅਧਿਸੀਲਾਦੀਨਿ ਸਿਕ੍ਖੇਯ੍ਯ. ਇਤੋਤਿ ਮਮ ਮੁਖਤੋ.

੧੦੭੦. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਅਤ੍ਤਮਨੋ ਧੋਤਕੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਤ੍ਥਵਮਾਨੋ ਕਥਂਕਥਾਪਮੋਕ੍ਖਂ ਯਾਚਨ੍ਤੋ ‘‘ਪਸ੍ਸਾਮਹ’’ਨ੍ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਪਸ੍ਸਾਮਹਂ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਲੋਕੇਤਿ ਪਸ੍ਸਾਮਿ ਅਹਂ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਲੋਕੇ. ਤਂ ਤਂ ਨਮਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਤਂ ਏਵਰੂਪਂ ਨਮਸ੍ਸਾਮਿ. ਪਮੁਞ੍ਚਾਤਿ ਪਮੋਚੇਹਿ.

੧੦੭੧. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਅਤ੍ਤਾਧੀਨਮੇਵ ਕਥਂਕਥਾਪਮੋਕ੍ਖਂ ਓਘਤਰਣਮੁਖੇਨ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਨਾਹ’’ਨ੍ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਨਾਹਂ ਸਹਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਅਹਂ ਨ ਸਹਿਸ੍ਸਾਮਿ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਨ ਵਾਯਮਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਪਮੋਚਨਾਯਾਤਿ ਪਮਾਚੇਤੁਂ. ਕਥਂਕਥਿਨ੍ਤਿ ਸਕਙ੍ਖਂ. ਤਰੇਸੀਤਿ ਤਰੇਯ੍ਯਾਸਿ.

੧੦੭੨-੫. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਅਤ੍ਤਮਨਤਰੋ ਧੋਤਕੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਤ੍ਥਵਮਾਨੋ ਅਨੁਸਾਸਨਿਂ ਯਾਚਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਨੁਸਾਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮੇ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਤਿ ਸੇਟ੍ਠਵਚਨਮੇਤਂ. ਤੇਨ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਆਮਨ੍ਤਯਮਾਨੋ ਆਹ – ‘‘ਅਨੁਸਾਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮੇ’’ਤਿ. ਵਿਵੇਕਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਖਾਰਵਿਵੇਕਨਿਬ੍ਬਾਨਧਮ੍ਮਂ. ਅਬ੍ਯਾਪਜ੍ਜਮਾਨੋਤਿ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਤਂ ਅਨਾਪਜ੍ਜਮਾਨੋ. ਇਧੇਵ ਸਨ੍ਤੋਤਿ ਇਧੇਵ ਸਮਾਨੋ. ਅਸਿਤੋਤਿ ਅਨਿਸ੍ਸਿਤੋ. ਇਤੋ ਪਰਾ ਦ੍ਵੇ ਗਾਥਾ ਮੇਤ੍ਤਗੁਸੁਤ੍ਤੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯਾ ਏਵ. ਕੇਵਲਞ੍ਹਿ ਤਤ੍ਥ ਧਮ੍ਮਂ, ਇਧ ਸਨ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਅਯਂ ਵਿਸੇਸੋ. ਤਤਿਯਗਾਥਾਯਪਿ ਪੁਬ੍ਬਡ੍ਢਂ ਤਤ੍ਥ ਵੁਤਨਯਮੇਵ ਅਪਰਡ੍ਢੇ ਸਙ੍ਗੋਤਿ ਸਜ੍ਜਨਟ੍ਠਾਨਂ, ਲਗ੍ਗਨਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਪਾਕਟਮੇਵ.

ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਇਮਮ੍ਪਿ ਸੁਤ੍ਤਂ ਅਰਹਤ੍ਤਨਿਕੂਟੇਨੇਵ ਦੇਸੇਸਿ. ਦੇਸਨਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਚ ਵੁਤ੍ਤਸਦਿਸੋ ਏਵ ਧਮ੍ਮਾਭਿਸਮਯੋ ਅਹੋਸੀਤਿ.

ਪਰਮਤ੍ਥਜੋਤਿਕਾਯ ਖੁਦ੍ਦਕ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ

ਸੁਤ੍ਤਨਿਪਾਤ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਧੋਤਕਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੬. ਉਪਸੀਵਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੦੭੬. ਏਕੋ ਅਹਨ੍ਤਿ ਉਪਸੀਵਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਮਹਨ੍ਤਮੋਘਨ੍ਤਿ ਮਹਨ੍ਤਂ ਓਘਂ. ਅਨਿਸ੍ਸਿਤੋਤਿ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਵਾ ਅਨਿਸ੍ਸਿਤੋ. ਨੋ ਵਿਸਹਾਮੀਤਿ ਨ ਸਕ੍ਕੋਮਿ. ਆਰਮ੍ਮਣਨ੍ਤਿ ਨਿਸ੍ਸਯਂ. ਯਂ ਨਿਸ੍ਸਿਤੋਤਿ ਯਂ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਵਾ ਨਿਸ੍ਸਿਤੋ.

੧੦੭੭. ਇਦਾਨਿ ਯਸ੍ਮਾ ਸੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਲਾਭੀ ਤਞ੍ਚ ਸਨ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨਿਸ੍ਸਯਂ ਨ ਜਾਨਾਤਿ, ਤੇਨਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਤਞ੍ਚ ਨਿਸ੍ਸਯਂ ਉਤ੍ਤਰਿ ਚ ਨਿਯ੍ਯਾਨਪਥਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞ’’ਨ੍ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨੋਤਿ ਤਂ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਸਤੋ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵੁਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਚ ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਵਸੇਨ ਪਸ੍ਸਮਾਨੋ. ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਨਿਸ੍ਸਾਯਾਤਿ ਤਂ ‘‘ਨਤ੍ਥਿ ਕਿਞ੍ਚੀ’’ਤਿ ਪਵਤ੍ਤਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਤਰਸ੍ਸੁ ਓਘਨ੍ਤਿ ਤਤੋ ਪਭੁਤਿ ਪਵਤ੍ਤਾਯ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਯਥਾਨੁਰੂਪਂ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਮ੍ਪਿ ਓਘਂ ਤਰਸ੍ਸੁ. ਕਥਾਹੀਤਿ ਕਥਂਕਥਾਹਿ. ਤਣ੍ਹਕ੍ਖਯਂ ਨਤ੍ਤਮਹਾਭਿਪਸ੍ਸਾਤਿ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਵਿਭੂਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਸ੍ਸ. ਏਤੇਨਸ੍ਸ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਸੁਖਵਿਹਾਰਂ ਕਥੇਤਿ.

੧੦੭੮-੯. ਇਦਾਨਿ ‘‘ਕਾਮੇ ਪਹਾਯਾ’’ਤਿ ਸੁਤ੍ਵਾ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਵਸੇਨ ਅਤ੍ਤਨਾ ਪਹੀਨੇ ਕਾਮੇ ਸਮ੍ਪਸ੍ਸਮਾਨੋ ‘‘ਸਬ੍ਬੇਸੂ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਹਿਤ੍ਵਾ ਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਅਞ੍ਞਂ ਤਤੋ ਹੇਟ੍ਠਾ ਛਬ੍ਬਿਧਮ੍ਪਿ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਹਿਤ੍ਵਾ. ਸਞ੍ਞਾਵਿਮੋਕ੍ਖੇ ਪਰਮੇਤਿ ਸਤ੍ਤਸੁ ਸਞ੍ਞਾਵਿਮੋਕ੍ਖੇਸੁ ਉਤ੍ਤਮੇ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨੇ. ਤਿਟ੍ਠੇ ਨੁ ਸੋ ਤਤ੍ਥ ਅਨਾਨੁਯਾਯੀਤਿ ਸੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਤਤ੍ਥ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਅਵਿਗਚ੍ਛਮਾਨੋ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯ ਨੂਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਸਟ੍ਠਿਕਪ੍ਪਸਹਸ੍ਸਮਤ੍ਤਂਯੇਵ ਠਾਨਂ ਅਨੁਜਾਨਨ੍ਤੋ ਤਤਿਯਗਾਥਮਾਹ.

੧੦੮੦. ਏਵਂ ਤਸ੍ਸ ਤਤ੍ਥ ਠਾਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿਸ੍ਸ ਸਸ੍ਸਤੁਚ੍ਛੇਦਭਾਵਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ‘‘ਤਿਟ੍ਠੇ ਚੇ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਪੂਗਮ੍ਪਿ ਵਸ੍ਸਾਨਨ੍ਤਿ ਅਨੇਕਸਙ੍ਖ੍ਯਮ੍ਪਿ ਵਸ੍ਸਾਨਂ, ਗਣਰਾਸਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਪੂਗਮ੍ਪਿ ਵਸ੍ਸਾਨੀ’’ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ, ਤਤ੍ਥ ਵਿਭਤ੍ਤਿਬ੍ਯਤ੍ਤਯੇਨ ਸਾਮਿਵਚਨਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵਚਨਂ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਪੂਗਨ੍ਤਿ ਵਾ ਏਤਸ੍ਸ ਬਹੂਨੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ. ‘‘ਪੂਗਾਨੀ’’ਤਿ ਵਾਪਿ ਪਠਨ੍ਤਿ, ਪੁਰਿਮਪਾਠੋਯੇਵ ਸਬ੍ਬਸੁਨ੍ਦਰੋ. ਤਤ੍ਥੇਵ ਸੋ ਸੀਤਿ ਸਿਯਾ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਸੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਤਤ੍ਥੇਵਾਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨੇ ਨਾਨਾਦੁਕ੍ਖੇਹਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਸੀਤਿਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਭਵੇਯ੍ਯ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਸਸ੍ਸਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਚਵੇਥ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਤਥਾਵਿਧਸ੍ਸਾਤਿ ਉਦਾਹੁ ਤਥਾਵਿਧਸ੍ਸ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਅਨੁਪਾਦਾਯ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯੇਯ੍ਯਾਤਿ ਉਚ੍ਛੇਦਂ ਪੁਚ੍ਛਤਿ, ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਗ੍ਗਹਣਤ੍ਥਂ ਵਾਪਿ ਭਵੇਯ੍ਯਾਤਿ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਮ੍ਪਿ ਤਸ੍ਸ ਪੁਚ੍ਛਤਿ.

੧੦੮੧. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਉਚ੍ਛੇਦਸਸ੍ਸਤਂ ਅਨੁਪਗਮ੍ਮ ਤਤ੍ਥ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਅਰਿਯਸਾਵਕਸ੍ਸ ਅਨੁਪਾਦਾਯ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਚ੍ਚੀ ਯਥਾ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥਂ ਪਲੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਨ ਉਪੇਤਿ ਸਙ੍ਖਨ੍ਤਿ ‘‘ਅਸੁਕਂ ਨਾਮ ਦਿਸਂ ਗਤੋ’’ਤਿ ਵੋਹਾਰਂ ਨ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਏਵਂ ਮੁਨੀ ਨਾਮਕਾਯਾ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਏਵਂ ਤਤ੍ਥ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਸੇਕ੍ਖਮੁਨਿ ਪਕਤਿਯਾ ਪੁਬ੍ਬੇਵ ਰੂਪਕਾਯਾ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਤਤ੍ਥ ਚਤੁਤ੍ਥਮਗ੍ਗਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਕਾਯਸ੍ਸ ਪਰਿਞ੍ਞਾਤਤ੍ਤਾ ਪੁਨ ਨਾਮਕਾਯਾਪਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਖੀਣਾਸਵੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪਾਦਾਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਸਙ੍ਖਾਤਂ ਅਤ੍ਥਂ ਪਲੇਤਿ, ਨ ਉਪੇਤਿ ਸਙ੍ਖਂ ‘‘ਖਤ੍ਤਿਯੋ ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਵਾ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦਿਕਂ.

੧੦੮੨. ਇਦਾਨਿ ‘‘ਅਤ੍ਥਂ ਪਲੇਤੀ’’ਤਿ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਯੋਨਿਸੋ ਅਤ੍ਥਂ ਅਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਤ੍ਥਙ੍ਗਤੋ ਸੋ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਸੋ ਅਤ੍ਥਙ੍ਗਤੋ ਉਦਾਹੁ ਨਤ੍ਥਿ, ਉਦਾਹੁ ਵੇ ਸਸ੍ਸਤਿਯਾ ਸਸ੍ਸਤਭਾਵੇਨ ਅਰੋਗੋ ਅਵਿਪਰਿਣਾਮਧਮ੍ਮੋ ਸੋਤਿ ਏਵਂ ਤਂ ਮੇ ਮੁਨੀ ਸਾਧੁ ਵਿਯਾਕਰੋਹਿ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਂ? ਤਥਾ ਹਿ ਤੇ ਵਿਦਿਤੋ ਏਸ ਧਮ੍ਮੋਤਿ.

੧੦੮੩. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਤਥਾ ਅਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਤ੍ਥਙ੍ਗਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥਙ੍ਗਤਸ੍ਸਾਤਿ ਅਨੁਪਾਦਾਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤਸ੍ਸ. ਨ ਪਮਾਣਮਤ੍ਥੀਤਿ ਰੂਪਾਦਿਪ੍ਪਮਾਣਂ ਨਤ੍ਥਿ. ਯੇਨ ਨਂ ਵਜ੍ਜੁਨ੍ਤਿ ਯੇਨ ਰਾਗਾਦਿਨਾ ਨਂ ਵਦੇਯ੍ਯੁਂ. ਸਬ੍ਬੇਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੂਤਿ ਸਬ੍ਬੇਸੁ ਖਨ੍ਧਾਦਿਧਮ੍ਮੇਸੁ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਪਾਕਟਮੇਵ.

ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਇਮਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਅਰਹਤ੍ਤਨਿਕੂਟੇਨੇਵ ਦੇਸੇਸਿ. ਦੇਸਨਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਚ ਵੁਤ੍ਤਸਦਿਸੋ ਏਵ ਧਮ੍ਮਾਭਿਸਮਯੋ ਅਹੋਸੀਤਿ.

ਪਰਮਤ੍ਥਜੋਤਿਕਾਯ ਖੁਦ੍ਦਕ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ

ਸੁਤ੍ਤਨਿਪਾਤ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਉਪਸੀਵਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੭. ਨਨ੍ਦਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੦੮੪-੫. ਸਨ੍ਤਿ ਲੋਕੇਤਿ ਨਨ੍ਦਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਪਠਮਗਾਥਾਯ ਅਤ੍ਥੋ – ਲੋਕੇ ਖਤ੍ਤਿਯਾਦਯੋ ਜਨਾ ਆਜੀਵਕਨਿਗਣ੍ਠਾਦਿਕੇ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਸਨ੍ਤਿ ਮੁਨਯੋ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਯਿਦਂ ਕਥਂਸੂਤਿ ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਤੇ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਞਾਣਾਦਿਨਾ ਞਾਣੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਞਾਣੂਪਪਨ੍ਨਂ ਨੋ ਮੁਨਿਂ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਏਵਂਵਿਧਂ ਨੁ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਉਦਾਹੁ ਵੇ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਕੇਨ ਲੂਖਜੀਵਿਤਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਜੀਵਿਤੇਨੂਪਪਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਤਦੁਭਯਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਮੁਨਿਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਨ ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ.

੧੦੮੬-੭. ਇਦਾਨਿ ‘‘ਦਿਟ੍ਠਾਦੀਹਿ ਸੁਦ੍ਧੀ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਾਨਂ ਵਾਦੇ ਕਙ੍ਖਾਪਹਾਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਯੇ ਕੇਚਿਮੇ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਨੇਕਰੂਪੇਨਾਤਿ ਕੋਤੂਹਲਮਙ੍ਗਲਾਦਿਨਾ. ਤਤ੍ਥ ਯਤਾ ਚਰਨ੍ਤਾਤਿ ਤਤ੍ਥ ਸਕਾਯ ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਗੁਤ੍ਤਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਾ. ਅਥਸ੍ਸ ਤਥਾ ਸੁਦ੍ਧਿਅਭਾਵਂ ਦੀਪੇਨ੍ਤੋ ਭਗਵਾ ਦੁਤਿਯਂ ਗਾਥਮਾਹ.

੧੦੮੮-੯੦. ਏਵਂ ‘‘ਨਾਤਰਿਂਸੂ’’ਤਿ ਸੁਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਯੋ ਅਤਰਿ, ਤਂ ਸੋਤੁਕਾਮੋ ‘‘ਯੇ ਕੇਚਿਮੇ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਓਘਤਿਣ੍ਣਮੁਖੇਨ ਜਾਤਿਜਰਾਤਿਣ੍ਣੇ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਤਤਿਯਂ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਨਿਵੁਤਾਤਿ ਓਵੁਟਾ ਪਰਿਯੋਨਦ੍ਧਾ. ਯੇਸੀਧਾਤਿ ਯੇਸੁ ਇਧ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਸੁ-ਇਤਿ ਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤਂ. ਤਣ੍ਹਂ ਪਰਿਞ੍ਞਾਯਾਤਿ ਤੀਹਿ ਪਰਿਞ੍ਞਾਹਿ ਤਣ੍ਹਂ ਪਰਿਜਾਨਿਤ੍ਵਾ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯਤ੍ਤਾ ਪਾਕਟਮੇਵ.

ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਨਿਕੂਟੇਨੇਵ ਦੇਸਨਂ ਨਿਟ੍ਠਾਪੇਸਿ, ਦੇਸਨਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਪਨ ਨਨ੍ਦੋ ਭਗਵਤੋ ਭਾਸਿਤਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦਮਾਨੋ ‘‘ਏਤਾਭਿਨਨ੍ਦਾਮੀ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਇਧਾਪਿ ਚ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੁਤ੍ਤਸਦਿਸੋ ਏਵ ਧਮ੍ਮਾਭਿਸਮਯੋ ਅਹੋਸੀਤਿ.

ਪਰਮਤ੍ਥਜੋਤਿਕਾਯ ਖੁਦ੍ਦਕ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ

ਸੁਤ੍ਤਨਿਪਾਤ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਨਨ੍ਦਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੮. ਹੇਮਕਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੦੯੧-੪. ਯੇ ਮੇ ਪੁਬ੍ਬੇਤਿ ਹੇਮਕਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਯੇ ਮੇ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵਿਯਾਕਂਸੂਤਿ ਯੇ ਬਾਵਰਿਆਦਯੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਮਯ੍ਹਂ ਸਕਂ ਲਦ੍ਧਿਂ ਵਿਯਾਕਂਸੁ. ਹੁਰਂ ਗੋਤਮਸਾਸਨਾਤਿ ਗੋਤਮਸਾਸਨਾ ਪੁਬ੍ਬਤਰਂ. ਸਬ੍ਬਂ ਤਂ ਤਕ੍ਕਵਡ੍ਢਨਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਂ ਤਂ ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕਾਦਿਵਡ੍ਢਨਂ. ਤਣ੍ਹਾਨਿਗ੍ਘਾਤਨਨ੍ਤਿ ਤਣ੍ਹਾਵਿਨਾਸਨਂ. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਆਚਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ‘‘ਇਧਾ’’ਤਿ ਗਾਥਾਦ੍ਵਯਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਏਤਦਞ੍ਞਾਯ ਯੇ ਸਤਾਤਿ ਏਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਪਦਮਚ੍ਚੁਤਂ ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਅਨਿਚ੍ਚਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਵਿਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਯੇ ਕਾਯਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾਸਤਿਆਦੀਹਿ ਸਤਾ. ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਾਭਿਨਿਬ੍ਬੁਤਾਤਿ ਵਿਦਿਤਧਮ੍ਮਤ੍ਤਾ, ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਤ੍ਤਾ, ਰਾਗਾਦਿਨਿਬ੍ਬਾਨੇਨ ਚ ਅਭਿਨਿਬ੍ਬੁਤਾ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਪਾਕਟਮੇਵ.

ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਇਮਮ੍ਪਿ ਸੁਤ੍ਤਂ ਅਰਹਤ੍ਤਨਿਕੂਟੇਨੇਵ ਦੇਸੇਸਿ. ਦੇਸਨਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਚ ਪੁਬ੍ਬਸਦਿਸੋ ਏਵ ਧਮ੍ਮਾਭਿਸਮਯੋ ਅਹੋਸੀਤਿ.

ਪਰਮਤ੍ਥਜੋਤਿਕਾਯ ਖੁਦ੍ਦਕ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ

ਸੁਤ੍ਤਨਿਪਾਤ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਹੇਮਕਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੯. ਤੋਦੇਯ੍ਯਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੦੯੫. ਯਸ੍ਮਿਂ ਕਾਮਾਤਿ ਤੋਦੇਯ੍ਯਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ ਤਸ੍ਸ ਕੀਦਿਸੋਤਿ ਤਸ੍ਸ ਕੀਦਿਸੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਇਦਾਨਿ ਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਵਿਮੋਕ੍ਖਾਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਭਗਵਾ ਦੁਤਿਯਂ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ ਤਸ੍ਸ ਨਾਪਰੋਤਿ ਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ ਨਤ੍ਥਿ.

੧੦੯੭-੮. ਏਵਂ ‘‘ਤਣ੍ਹਕ੍ਖਯੋ ਏਵ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇਪਿ ਤਮਤ੍ਥਂ ਅਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਨਿਰਾਸਸੋ ਸੋ ਉਦ ਆਸਸਾਨੋ’’ਤਿ ਪੁਨ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਉਦ ਪਞ੍ਞਕਪ੍ਪੀਤਿ ਉਦਾਹੁ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਞਾਣਾਦਿਨਾ ਞਾਣੇਨ ਤਣ੍ਹਾਕਪ੍ਪਂ ਵਾ ਦਿਟ੍ਠਿਕਪ੍ਪਂ ਵਾ ਕਪ੍ਪਯਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਤਂ ਆਚਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ਦੁਤਿਯਂ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਕਾਮਭਵੇਤਿ ਕਾਮੇ ਚ ਭਵੇ ਚ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਪਾਕਟਮੇਵ.

ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਇਮਮ੍ਪਿ ਸੁਤ੍ਤਂ ਅਰਹਤ੍ਤਨਿਕੂਟੇਨੇਵ ਦੇਸੇਸਿ. ਦੇਸਨਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਚ ਪੁਬ੍ਬਸਦਿਸੋ ਏਵ ਧਮ੍ਮਾਭਿਸਮਯੋ ਅਹੋਸੀਤਿ.

ਪਰਮਤ੍ਥਜੋਤਿਕਾਯ ਖੁਦ੍ਦਕ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ

ਸੁਤ੍ਤਨਿਪਾਤ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਤੋਦੇਯ੍ਯਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੧੦. ਕਪ੍ਪਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੦੯੯. ਮਜ੍ਝੇ ਸਰਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਕਪ੍ਪਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਮਜ੍ਝੇ ਸਰਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਪੁਰਿਮਪਚ੍ਛਿਮਕੋਟਿਪਞ੍ਞਾਣਾਭਾਵਤੋ ਮਜ੍ਝਭੂਤੇ ਸਂਸਾਰੇਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਤਿਟ੍ਠਤਨ੍ਤਿ ਤਿਟ੍ਠਮਾਨਾਨਂ. ਯਥਾਯਿਦਂ ਨਾਪਰਂ ਸਿਯਾਤਿ ਯਥਾ ਇਦਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਪੁਨ ਨ ਭਵੇਯ੍ਯ.

੧੧੦੧-੨. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਨ੍ਤੋ ਤਿਸ੍ਸੋ ਗਾਥਾਯੋ ਅਭਾਸਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਕਿਞ੍ਚਨਨ੍ਤਿ ਕਿਞ੍ਚਨਪਟਿਪਕ੍ਖਂ. ਅਨਾਦਾਨਨ੍ਤਿ ਆਦਾਨਪਟਿਪਕ੍ਖਂ, ਕਿਞ੍ਚਨਾਦਾਨਵੂਪਸਮਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਅਨਾਪਰਨ੍ਤਿ ਅਪਰਪਟਿਭਾਗਦੀਪਵਿਰਹਿਤਂ, ਸੇਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਨ ਤੇ ਮਾਰਸ੍ਸ ਪਦ੍ਧਗੂਤਿ ਤੇ ਮਾਰਸ੍ਸ ਪਦ੍ਧਚਰਾ ਪਰਿਚਾਰਕਾ ਸਿਸ੍ਸਾ ਨ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਪਾਕਟਮੇਵ.

ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਇਮਮ੍ਪਿ ਸੁਤ੍ਤਂ ਅਰਹਤ੍ਤਨਿਕੂਟੇਨੇਵ ਦੇਸੇਸਿ ਦੇਸਨਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਚ ਪੁਬ੍ਬਸਦਿਸੋ ਏਵ ਧਮ੍ਮਾਭਿਸਮਯੋ ਅਹੋਸੀਤਿ.

ਪਰਮਤ੍ਥਜੋਤਿਕਾਯ ਖੁਦ੍ਦਕ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ

ਸੁਤ੍ਤਨਿਪਾਤ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਕਪ੍ਪਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੧੧. ਜਤੁਕਣ੍ਣਿਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੧੦੩-੪. ਸੁਤ੍ਵਾਨਹਨ੍ਤਿ ਜਤੁਕਣ੍ਣਿਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਸੁਤ੍ਵਾਨਹਂ ਵੀਰਮਕਾਮਕਾਮਿਨ੍ਤਿ ਅਹਂ ‘‘ਇਤਿਪਿ ਸੋ ਭਗਵਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਵੀਰਂ ਕਾਮਾਨਂ ਅਕਾਮਨਤੋ ਅਕਾਮਕਾਮਿਂ ਬੁਦ੍ਧਂ ਸੁਤ੍ਵਾ. ਅਕਾਮਮਾਗਮਨ੍ਤਿ ਨਿਕ੍ਕਾਮਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤੁਂ ਆਗਤੋਮ੍ਹਿ. ਸਹਜਨੇਤ੍ਤਾਤਿ ਸਹਜਾਤਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣਚਕ੍ਖੁ. ਯਥਾਤਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਯਥਾਤਥਂ. ਬ੍ਰੂਹਿ ਮੇਤਿ ਪੁਨ ਯਾਚਨ੍ਤੋ ਭਣਤਿ. ਯਾਚਨ੍ਤੋ ਹਿ ਸਹਸ੍ਸਕ੍ਖਤ੍ਤੁਮ੍ਪਿ ਭਣੇਯ੍ਯ, ਕੋ ਪਨ ਵਾਦੋ ਦ੍ਵਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ. ਤੇਜੀ ਤੇਜਸਾਤਿ ਤੇਜੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਤੇਜਸਾ ਅਭਿਭੁਯ੍ਯ. ਯਮਹਂ ਵਿਜਞ੍ਞਂ ਜਾਤਿਜਰਾਯ ਇਧ ਵਿਪ੍ਪਹਾਨਨ੍ਤਿ ਯਮਹਂ ਜਾਤਿਜਰਾਨਂ ਪਹਾਨਭੂਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਇਧੇਵ ਜਾਨੇਯ੍ਯਂ.

੧੧੦੫-੭. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਤਂ ਧਮ੍ਮਮਾਚਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ਤਿਸ੍ਸੋ ਗਾਥਾਯੋ ਅਭਾਸਿ. ਤਤ੍ਥ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਂ ਦਟ੍ਠੁ ਖੇਮਤੋਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਞ੍ਚ ਨਿਬ੍ਬਾਨਗਾਮਿਨਿਞ੍ਚ ਪਟਿਪਦਂ ‘‘ਖੇਮ’’ਨ੍ਤਿ ਦਿਸ੍ਵਾ. ਉਗ੍ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਵਸੇਨ ਗਹਿਤਂ. ਨਿਰਤ੍ਤਂ ਵਾਤਿ ਨਿਰਸ੍ਸਿਤਬ੍ਬਂ ਵਾ, ਮੁਞ੍ਚਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਮਾ ਤੇ ਵਿਜ੍ਜਿਤ੍ਥਾਤਿ ਮਾ ਤੇ ਅਹੋਸਿ. ਕਿਞ੍ਚਨਨ੍ਤਿ ਰਾਗਾਦਿਕਿਞ੍ਚਨਂ ਵਾਪਿ ਤੇ ਮਾ ਵਿਜ੍ਜਿਤ੍ਥ. ਪੁਬ੍ਬੇਤਿ ਅਤੀਤੇ ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਆਰਬ੍ਭ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਕਿਲੇਸਾ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਤਿ ਭਗਵਾ ਜਤੁਕਣ੍ਣਿਂ ਆਲਪਤਿ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਪਾਕਟਮੇਵ.

ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਇਮਮ੍ਪਿ ਸੁਤ੍ਤਂ ਅਰਹਤ੍ਤਨਿਕੂਟੇਨੇਵ ਦੇਸੇਸਿ. ਦੇਸਨਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਚ ਪੁਬ੍ਬਸਦਿਸੋ ਏਵ ਧਮ੍ਮਾਭਿਸਮਯੋ ਅਹੋਸੀਤਿ.

ਪਰਮਤ੍ਥਜੋਤਿਕਾਯ ਖੁਦ੍ਦਕ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ

ਸੁਤ੍ਤਨਿਪਾਤ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਜਤੁਕਣ੍ਣਿਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੧੨. ਭਦ੍ਰਾਵੁਧਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੧੦੮-੯. ਓਕਞ੍ਜਹਨ੍ਤਿ ਭਦ੍ਰਾਵੁਧਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਓਕਞ੍ਜਹਨ੍ਤਿ ਆਲਯਂ ਜਹਂ. ਤਣ੍ਹਚ੍ਛਿਦਨ੍ਤਿ ਛਤਣ੍ਹਾਕਾਯਚ੍ਛਿਦਂ. ਅਨੇਜਨ੍ਤਿ ਲੋਕਧਮ੍ਮੇਸੁ ਨਿਕ੍ਕਮ੍ਪਂ. ਨਨ੍ਦਿਞ੍ਜਹਨ੍ਤਿ ਅਨਾਗਤਰੂਪਾਦਿਪਤ੍ਥਨਾਜਹਂ. ਏਕਾ ਏਵ ਹਿ ਤਣ੍ਹਾ ਥੁਤਿਵਸੇਨ ਇਧ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਤੋ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਕਪ੍ਪਞ੍ਜਹਨ੍ਤਿ ਦੁਵਿਧਕਪ੍ਪਜਹਂ. ਅਭਿਯਾਚੇਤਿ ਅਤਿਵਿਯ ਯਾਚਾਮਿ. ਸੁਤ੍ਵਾਨ ਨਾਗਸ੍ਸ ਅਪਨਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਇਤੋਤਿ ਨਾਗਸ੍ਸ ਤਵ ਭਗਵਾ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਇਤੋ ਪਾਸਾਣਕਚੇਤਿਯਤੋ ਬਹੂ ਜਨਾ ਪਕ੍ਕਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਜਨਪਦੇਹਿ ਸਙ੍ਗਤਾਤਿ ਅਙ੍ਗਾਦੀਹਿ ਜਨਪਦੇਹਿ ਇਧ ਸਮਾਗਤਾ. ਵਿਯਾਕਰੋਹੀਤਿ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਹਿ.

੧੧੧੦. ਅਥਸ੍ਸ ਆਸਯਾਨੁਲੋਮੇਨ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਭਗਵਾ ਦ੍ਵੇ ਗਾਥਾਯੋ ਅਭਾਸਿ. ਤਤ੍ਥ ਆਦਾਨਤਣ੍ਹਨ੍ਤਿ ਰੂਪਾਦੀਨਂ ਆਦਾਯਿਕਂ ਗਹਣਤਣ੍ਹਂ, ਤਣ੍ਹੁਪਾਦਾਨਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਯਂ ਯਞ੍ਹਿ ਲੋਕਸ੍ਮਿਮੁਪਾਦਿਯਨ੍ਤੀਤਿ ਏਤੇਸੁ ਉਦ੍ਧਾਦਿਭੇਦੇਸੁ ਯਂ ਯਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ. ਤੇਨੇਵ ਮਾਰੋ ਅਨ੍ਵੇਤਿ ਜਨ੍ਤੁਨ੍ਤਿ ਤੇਨੇਵ ਉਪਾਦਾਨਪਚ੍ਚਯਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਕਮ੍ਮਾਭਿਸਙ੍ਖਾਰਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਵਸੇਨ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕ੍ਖਨ੍ਧਮਾਰੋ ਤਂ ਸਤ੍ਤਂ ਅਨੁਗਚ੍ਛਤਿ.

੧੧੧੧. ਤਸ੍ਮਾ ਪਜਾਨਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਮਾ ਏਤਮਾਦੀਨਵਂ ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਵਸੇਨ ਵਾ ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਜਾਨਨ੍ਤੋ. ਆਦਾਨਸਤ੍ਤੇ ਇਤਿ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨੋ, ਪਜਂ ਇਮਂ ਮਚ੍ਚੁਧੇਯ੍ਯੇ ਵਿਸਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਆਦਾਤਬ੍ਬਟ੍ਠੇਨ ਆਦਾਨੇਸੁ ਰੂਪਾਦੀਸੁ ਸਤ੍ਤੇ ਸਬ੍ਬਲੋਕੇ ਇਮਂ ਪਜਂ ਮਚ੍ਚੁਧੇਯ੍ਯੇ ਲਗ੍ਗਂ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨੋ. ਆਦਾਨਸਤ੍ਤੇ ਵਾ ਆਦਾਨਾਭਿਨਿਵਿਟ੍ਠੇ ਪੁਗ੍ਗਲੇ ਆਦਾਨਸਙ੍ਗਹੇਤੁਞ੍ਚ ਇਮਂ ਪਜਂ ਮਚ੍ਚੁਧੇਯ੍ਯੇ ਲਗ੍ਗਂ ਤਤੋ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮਿਤੁਂ ਅਸਮਤ੍ਥਂ ਇਤਿ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨੋ ਕਿਞ੍ਚਨਂ ਸਬ੍ਬਲੋਕੇ ਨ ਉਪ੍ਪਾਦਿਯੇਥਾਤਿ ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਪਾਕਟਮੇਵ.

ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਇਮਮ੍ਪਿ ਸੁਤ੍ਤਂ ਅਰਹਤ੍ਤਨਿਕੂਟੇਨੇਵ ਦੇਸੇਸਿ. ਦੇਸਨਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਚ ਪੁਬ੍ਬਸਦਿਸੋ ਏਵ ਧਮ੍ਮਾਭਿਸਮਯੋ ਅਹੋਸੀਤਿ.

ਪਰਮਤ੍ਥਜੋਤਿਕਾਯ ਖੁਦ੍ਦਕ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ

ਸੁਤ੍ਤਨਿਪਾਤ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਭਦ੍ਰਾਵੁਧਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੧੩. ਉਦਯਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੧੧੨-੩. ਝਾਯਿਨ੍ਤਿ ਉਦਯਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਅਞ੍ਞਾਵਿਮੋਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਞਾਨੁਭਾਵਨਿਜ੍ਝਾਤਂ ਵਿਮੋਕ੍ਖਂ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਅਥ ਭਗਵਾ ਯਸ੍ਮਾ ਉਦਯੋ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਲਾਭੀ, ਤਸ੍ਮਾਸ੍ਸ ਪਟਿਲਦ੍ਧਜ੍ਝਾਨਵਸੇਨ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਤੋ ਅਞ੍ਞਾਵਿਮੋਕ੍ਖਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਗਾਥਾਦ੍ਵਯਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਪਹਾਨਂ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਾਨਨ੍ਤਿ ਯਮਿਦਂ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਪ੍ਪਹਾਨਂ, ਤਮ੍ਪਿ ਅਞ੍ਞਾਵਿਮੋਕ੍ਖਂ ਪਬ੍ਰੂਮਿ. ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਪਦਾਨਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਾਨਿ.

੧੧੧੪. ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਤਿਸਂਸੁਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਉਪੇਕ੍ਖਾਸਤੀਹਿ ਸਂਸੁਦ੍ਧਂ. ਧਮ੍ਮਤਕ੍ਕਪੁਰੇਜਵਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਵਿਮੋਕ੍ਖੇ ਠਤ੍ਵਾ ਝਾਨਙ੍ਗਾਨਿ ਵਿਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਗਤਂ ਅਰਹਤ੍ਤਵਿਮੋਕ੍ਖਂ ਵਦਤਿ. ਅਰਹਤ੍ਤਵਿਮੋਕ੍ਖਸ੍ਸ ਹਿ ਮਗ੍ਗਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਸਮ੍ਮਾਸਙ੍ਕਪ੍ਪਾਦਿਭੇਦੋ ਧਮ੍ਮਤਕ੍ਕੋ ਪੁਰੇਜਵੋ ਹੋਤਿ. ਤੇਨਾਹ – ‘‘ਧਮ੍ਮਤਕ੍ਕਪੁਰੇਜਵ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਵਿਜ੍ਜਾਯ ਪਭੇਦਨਨ੍ਤਿ ਏਤਮੇਵ ਚ ਅਞ੍ਞਾਵਿਮੋਕ੍ਖਂ ਅਵਿਜ੍ਜਾਪਭੇਦਨਸਙ੍ਖਾਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਜਾਤਤ੍ਤਾ ਕਾਰਣੋਪਚਾਰੇਨ ‘‘ਅਵਿਜ੍ਜਾਯ ਪਭੇਦਨ’’ਨ੍ਤਿ ਪਬ੍ਰੂਮੀਤਿ.

੧੧੧੫-੬. ਏਵਂ ਅਵਿਜ੍ਜਾਪਭੇਦਨਵਚਨੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਤਂ ਕਿਸ੍ਸ ਵਿਪ੍ਪਹਾਨੇਨ ਵੁਚ੍ਚਤੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ‘‘ਕਿਂਸੁ ਸਂਯੋਜਨੋ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਕਿਂਸੁ ਸਂਯੋਜਨੋਤਿ ਕਿਂ ਸਂਯੋਜਨੋ. ਵਿਚਾਰਣਨ੍ਤਿ ਵਿਚਰਣਕਾਰਣਂ. ਕਿਸ੍ਸਸ੍ਸ ਵਿਪ੍ਪਹਾਨੇਨਾਤਿ ਕਿਂ ਨਾਮਕਸ੍ਸ ਅਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵਿਪ੍ਪਹਾਨੇਨ. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਨ੍ਤੋ ‘‘ਨਨ੍ਦਿਸਂਯੋਜਨੋ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਵਿਤਕ੍ਕਸ੍ਸਾਤਿ ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕਾਦਿਕੋ ਵਿਤਕ੍ਕੋ ਅਸ੍ਸ.

੧੧੧੭-੮. ਇਦਾਨਿ ਤਸ੍ਸ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ‘‘ਕਥਂ ਸਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਵਿਞ੍ਞਾਣਨ੍ਤਿ ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਅਥਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਂ ਕਥੇਨ੍ਤੋ ਭਗਵਾ ‘‘ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਞ੍ਚਾ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਏਵਂ ਸਤਸ੍ਸਾਤਿ ਏਵਂ ਸਤਸ੍ਸ ਸਮ੍ਪਜਾਨਸ੍ਸ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਪਾਕਟਮੇਵ.

ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਇਮਮ੍ਪਿ ਸੁਤ੍ਤਂ ਅਰਹਤ੍ਤਨਿਕੂਟੇਨੇਵ ਦੇਸੇਸਿ. ਦੇਸਨਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਚ ਪੁਬ੍ਬਸਦਿਸੋ ਏਵ ਧਮ੍ਮਾਭਿਸਮਯੋ ਅਹੋਸੀਤਿ.

ਪਰਮਤ੍ਥਜੋਤਿਕਾਯ ਖੁਦ੍ਦਕ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ

ਸੁਤ੍ਤਨਿਪਾਤ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਉਦਯਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੧੪. ਪੋਸਾਲਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੧੧੯-੨੦. ਯੋ ਅਤੀਤਨ੍ਤਿ ਪੋਸਾਲਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਯੋ ਅਤੀਤਂ ਆਦਿਸਤੀਤਿ ਯੋ ਭਗਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚ ਪਰੇਸਞ੍ਚ ‘‘ਏਕਮ੍ਪਿ ਜਾਤਿ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਭੇਦਂ ਅਤੀਤਂ ਆਦਿਸਤਿ. ਵਿਭੂਤਰੂਪਸਞ੍ਞਿਸ੍ਸਾਤਿ ਸਮਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਰੂਪਸਞ੍ਞਿਸ੍ਸ. ਸਬ੍ਬਕਾਯਪ੍ਪਹਾਯਿਨੋਤਿ ਤਦਙ੍ਗਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਵਸੇਨ ਸਬ੍ਬਰੂਪਕਾਯਪ੍ਪਹਾਯਿਨੋ, ਪਹੀਨਰੂਪਭਵਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕਸ੍ਸਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਨਤ੍ਥਿ ਕਿਞ੍ਚੀਤਿ ਪਸ੍ਸਤੋਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਾਭਾਵਵਿਪਸ੍ਸਨੇਨ ‘‘ਨਤ੍ਥਿ ਕਿਞ੍ਚੀ’’ਤਿ ਪਸ੍ਸਤੋ, ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਲਾਭਿਨੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਞਾਣਂ ਸਕ੍ਕਾਨੁਪੁਚ੍ਛਾਮੀਤਿ ਸਕ੍ਕਾਤਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਆਲਪਨ੍ਤੋ ਆਹ. ਤਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਞਾਣਂ ਪੁਚ੍ਛਾਮਿ, ਕੀਦਿਸਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ. ਕਥਂ ਨੇਯ੍ਯੋਤਿ ਕਥਂ ਸੋ ਨੇਤਬ੍ਬੋ, ਕਥਮਸ੍ਸ ਉਤ੍ਤਰਿਞਾਣਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ.

੧੧੨੧. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਤਾਦਿਸੇ ਪੁਗ੍ਗਲੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਪ੍ਪਟਿਹਤਞਾਣਤਂ ਪਕਾਸੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਞਾਣਂ ਬ੍ਯਾਕਾਤੁਂ ਗਾਥਾਦ੍ਵਯਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਵਿਞ੍ਞਾਣਟ੍ਠਿਤਿਯੋ ਸਬ੍ਬਾ, ਅਭਿਜਾਨਂ ਤਥਾਗਤੋਤਿ ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰਵਸੇਨ ਚਤਸ੍ਸੋ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਸੇਨ ਸਤ੍ਤਾਤਿ ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਾ ਵਿਞ੍ਞਾਣਟ੍ਠਿਤਿਯੋ ਅਭਿਜਾਨਨ੍ਤੋ ਤਥਾਗਤੋ. ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਮੇਨਂ ਜਾਨਾਤੀਤਿ ਕਮ੍ਮਾਭਿਸਙ੍ਖਾਰਵਸੇਨ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਂ ਏਤਂ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਜਾਨਾਤਿ ‘‘ਆਯਤਿਂ ਅਯਂ ਏਵਂਗਤਿਕੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਵਿਮੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਾਦੀਸੁ ਅਧਿਮੁਤ੍ਤਂ. ਤਪ੍ਪਰਾਯਣਨ੍ਤਿ ਤਮ੍ਮਯਂ.

੧੧੨੨. ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਸਮ੍ਭਵਂ ਞਤ੍ਵਾਤਿ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਜਨਕਂ ਕਮ੍ਮਾਭਿਸਙ੍ਖਾਰਂ ਞਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਨ੍ਤਿ ਪਲਿਬੋਧੋ ਅਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਨਨ੍ਦੀ ਸਂਯੋਜਨਂ ਇਤੀਤਿ ਯਾ ਚ ਤਤ੍ਥ ਅਰੂਪਰਾਗਸਙ੍ਖਾਤਾ ਨਨ੍ਦੀ, ਤਞ੍ਚ ਸਂਯੋਜਨਂ ਇਤਿ ਞਤ੍ਵਾ. ਤਤੋ ਤਤ੍ਥ ਵਿਪਸ੍ਸਤੀਤਿ ਤਤੋ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਸਮਾਪਤ੍ਤਿਤੋ ਵੁਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਵਸੇਨ ਵਿਪਸ੍ਸਤਿ. ਏਤਂ ਞਾਣਂ ਤਥਂ ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਏਤਂ ਤਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਏਵਂ ਵਿਪਸ੍ਸਤੋ ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨੇਵ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਅਰਹਤ੍ਤਞਾਣਂ ਅਵਿਪਰੀਤਂ. ਵੁਸੀਮਤੋਤਿ ਵੁਸਿਤਵਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਪਾਕਟਮੇਵ.