੧੬. ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਸੁਤ੍ਤਨਿਦ੍ਦੇਸਵਣ੍ਣਨਾ
੧੯੦. ਸੋਲ਼ਸਮੇ ਨ ਮੇ ਦਿਟ੍ਠੋਤਿ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਸੁਤ੍ਤਨਿਦ੍ਦੇਸੋ. ਤਤ੍ਥ ਇਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇਤਿ ਇਤੋ ਸਙ੍ਕਸ੍ਸਨਗਰੇ ਓਤਰਣਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ. ਵਗ੍ਗੁਵਦੋਤਿ ਸੁਨ੍ਦਰਵਦੋ. ਤੁਸਿਤਾ ਗਣਿਮਾਗਤੋਤਿ ਤੁਸਿਤਕਾਯਾ ਚਵਿਤ੍ਵਾ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿਂ ਆਗਤਤ੍ਤਾ ਤੁਸਿਤਾ ਆਗਤੋ. ਗਣਾਚਰਿਯਤ੍ਤਾ ਗਣੀ. ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਟ੍ਠੇਨ ਵਾ ਤੁਸਿਤਸਙ੍ਖਾਤਾ ਦੇਵਲੋਕਾ ਗਣਿਂ ਆਗਤੋ, ਤੁਸਿਤਾਨਂ ਵਾ ਅਰਹਨ੍ਤਾਨਂ ਗਣਿਂ ਆਗਤੋਤਿ.
ਇਮਿਨਾ ਚਕ੍ਖੁਨਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਤ੍ਤਭਾਵਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨੇਨ ਪਕਤਿਮਂਸਚਕ੍ਖੁਨਾ. ਇਮਿਨਾ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇਨਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਚ੍ਛਿਮੇਨ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇਨ. ਤਾਵਤਿਂਸਭਵਨੇਤਿ ਤਾਵਤਿਂਸਦੇਵਲੋਕੇ. ਪਾਰਿਚ੍ਛਤ੍ਤਕਮੂਲੇਤਿ ਕੋਵਿਲ਼ਾਰਰੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਹੇਟ੍ਠਾ. ਪਣ੍ਡੁਕਮ੍ਬਲਸਿਲਾਯਨ੍ਤਿ ਰਤ੍ਤਕਮ੍ਬਲਸਦਿਸਪਾਸਾਣਪਿਟ੍ਠੇ. ਵਸ੍ਸਂ ਵੁਟ੍ਠੋਤਿ ਵੁਟ੍ਠਵਸ੍ਸੋ. ਦੇਵਗਣਪਰਿਵੁਤੋਤਿ ਦੇਵਸਙ੍ਘੇਨ ਪਰਿਵਾਰਿਤੋ. ਓਤਿਣ੍ਣੋਤਿ ਅਵਤਿਣ੍ਣੋ. ਇਮਂ ਦਸ੍ਸਨਂ ਪੁਬ੍ਬੇਤਿ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਇਮਮ੍ਹਾ ਦਸ੍ਸਨਾ ਪੁਬ੍ਬੇ. ਨ ਦਿਟ੍ਠੋਤਿ ਅਞ੍ਞਦਾ ਨ ਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬੋ.
ਖਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ ਵਾਤਿ ਖਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ ਵਦਨ੍ਤਸ੍ਸ ਨ ਸੁਤੋ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.
ਮਧੁਰਵਦੋਤਿਆਦੀਸੁ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ ਮਧੁਰਂ ਵਦਤੀਤਿ ਮਧੁਰਵਦੋ. ਪੇਮਜਨਕਂ ਪੇਮਾਰਹਂ ਵਦਤੀਤਿ ਪੇਮਨੀਯਵਦੋ. ਹਦਯਙ੍ਗਮਚਿਤ੍ਤੇ ਠਪਨਯੋਗ੍ਯਂ ਵਦਤੀਤਿ ਹਦਯਙ੍ਗਮਵਦੋ. ਕਰਵੀਕਸਕੁਣਸਦ੍ਦੋ ਵਿਯ ਮਧੁਰਘੋਸੋ ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਕਰਵੀਕਰੁਤਮਞ੍ਜੁਘੋਸੋ. ਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠੋ ਚਾਤਿ ਅਪਲਿਬੁਦ੍ਧੋ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਅਪਕ੍ਖਲਨੋ. ਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯੋ ਚਾਤਿ ਸੁਵਿਜਾਨੇਯ੍ਯੋ ਚ. ਮਞ੍ਜੁ ਚਾਤਿ ਮਧੁਰੋ ਚ. ਸਵਨੀਯੋ ਚਾਤਿ ਕਣ੍ਣਸੁਖੋ ਚ. ਬਿਨ੍ਦੁ ਚਾਤਿ ਘਨੋ ਚ. ਅਵਿਸਾਰੀ ਚਾਤਿ ਨ ਪਤ੍ਥਟੋ ਚ. ਗਮ੍ਭੀਰੋ ਚਾਤਿ ਨ ਉਤ੍ਤਾਨੋ ਚ. ਨਿਨ੍ਨਾਦਿ ਚਾਤਿ ਘੋਸਵਨ੍ਤੋ ਚ. ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਅਸ੍ਸ ਸਤ੍ਥੁਨੋ. ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਪਰਿਸਾਯਾਤਿ ਪਰਿਸਤੋ ਬਹਿ. ਨ ਨਿਚ੍ਛਰਤੀਤਿ ਨ ਨਿਕ੍ਖਮਤਿ. ਕਿਂਕਾਰਣਾ? ਏਵਰੂਪੋ ਮਧੁਰਸਦ੍ਦੋ ਨਿਕ੍ਕਾਰਣਾ ਮਾ ਵਿਨਸ੍ਸਤੂਤਿ. ਬ੍ਰਹ੍ਮਸ੍ਸਰੋਤਿ ਅਞ੍ਞੇ ਛਿਨ੍ਨਸ੍ਸਰਾਪਿ ਭਿਨ੍ਨਸ੍ਸਰਾਪਿ ਕਾਕਸ੍ਸਰਾਪਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਅਯਂ ਪਨ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਸਰਸਦਿਸੇਨ ਸਰੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ. ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਹਿ ਪਿਤ੍ਤਸੇਮ੍ਹੇਹਿ ਅਪਲਿਬੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਸਰੋ ਵਿਸੁਦ੍ਧੋ ਹੋਤਿ, ਭਗਵਤਾਪਿ ਕਤਕਮ੍ਮਂ ਵਤ੍ਥੁਂ ਸੋਧੇਤਿ, ਵਤ੍ਥੁਨੋ ਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਨਾਭਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਸਮੁਟ੍ਠਹਨ੍ਤੋ ਸਰੋ ਵਿਸੁਦ੍ਧੋ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾਵ ਸਮੁਟ੍ਠਾਤਿ. ਕਰਵੀਕੋ ਵਿਯ ਭਣਤੀਤਿ ਕਰਵੀਕਭਾਣੀ, ਮਤ੍ਤਕਰਵੀਕਰੁਤਮਞ੍ਜੁਘੋਸੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਤਾਰੇਤੀਤਿ ਅਖੇਮਨ੍ਤਟ੍ਠਾਨਂ ਅਤਿਕ੍ਕਾਮੇਤਿ. ਉਤ੍ਤਾਰੇਤੀਤਿ ਖੇਮਨ੍ਤਭੂਮਿਂ ਉਪਨੇਨ੍ਤੋ ਤਾਰੇਤਿ. ਨਿਤ੍ਤਾਰੇਤੀਤਿ ਅਖੇਮਨ੍ਤਟ੍ਠਾਨਤੋ ਨਿਕ੍ਖਾਮੇਨ੍ਤੋ ਤਾਰੇਤਿ. ਪਤਾਰੇਤੀਤਿ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਾਰੇਤਿ, ਹਤ੍ਥੇਨ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵਿਯ ਤਾਰੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਬ੍ਬਮ੍ਪੇਤਂ ਤਾਰਣੁਤ੍ਤਾਰਣਾਦਿਖੇਮਨ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਠਪਨਮੇਵਾਤਿ ਆਹ – ‘‘ਖੇਮਨ੍ਤਭੂਮਿਂ ਸਮ੍ਪਾਪੇਤੀ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਤੇਤਿ ਵੇਨੇਯ੍ਯਸਤ੍ਤੇ. ਮਹਾਗਹਨਤਾਯ ਮਹਾਨਤ੍ਥਤਾਯ ਦੁਨ੍ਨਿਤ੍ਤਰਿਯਤਾਯ ਚ ਜਾਤਿਯੇਵ ਕਨ੍ਤਾਰੋ ਜਾਤਿਕਨ੍ਤਾਰੋ, ਤਂ ਜਾਤਿਕਨ੍ਤਾਰਂ.
ਗਣਸ੍ਸ ਸੁਸ੍ਸੂਸਤੀਤਿ ਗਣੋ ਅਸ੍ਸ ਵਚਨਂ ਸੁਸ੍ਸੂਸਤਿ ਸੁਣਾਤਿ ਉਪਲਕ੍ਖੇਤਿ. ਸੋਤਂ ਓਦਹਤੀਤਿ ਸੋਤੁਕਾਮਤਾਯ ਸੋਤਂ ਅਵਦਹਤਿ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਤਿ. ਅਞ੍ਞਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪਟ੍ਠਪੇਤੀਤਿ ਞਾਤੁਕਾਮਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਣਿਦਹਤਿ. ਗਣਂ ਅਕੁਸਲਾ ਵੁਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਜਨਸਮੂਹਂ ਅਕੋਸਲ੍ਲਸਮ੍ਭੂਤਾ ਅਕੁਸਲਾ ਉਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ. ਕੁਸਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਤੀਤਿ ਕੋਸਲ੍ਲਸਮ੍ਭੂਤੇ ਕੁਸਲੇ ਠਪੇਤਿ. ਸਙ੍ਘੀਤਿ ਰਾਸਿਵਸੇਨ ਸਙ੍ਘੋ ਅਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਸਙ੍ਘੀ. ਪਰਿਸਵਸੇਨ ਗਣੋ ਅਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਗਣੀ. ਗਣਸ੍ਸ ਆਚਰਿਯੋਤਿ ਗਣਾਚਰਿਯੋ.
੧੯੧. ਦੁਤਿਯਗਾਥਾਯ ਸਦੇਵਕਸ੍ਸ ਲੋਕਸ੍ਸ, ਯਥਾ ਦਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਸਦੇਵਕਸ੍ਸ ਲੋਕਸ੍ਸ ਵਿਯ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਮ੍ਪਿ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਯਥਾ ਵਾ ਦਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਤਚ੍ਛਤੋ ਅਵਿਪਰੀਤਤੋ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਚਕ੍ਖੁਮਾਤਿ ਉਤ੍ਤਮਚਕ੍ਖੁਮਾ. ਏਕੋਤਿ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਸਙ੍ਖਾਤਾਦੀਹਿ ਏਕੋ. ਰਤਿਨ੍ਤਿ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਰਤਿਆਦਿਂ.
ਪਤਿਰੂਪਕੋਤਿ ਸੁਵਣ੍ਣਪਤਿਰੂਪਕੋ ਕੁਣ੍ਡਲੋ. ਮਤ੍ਤਿਕਾਕੁਣ੍ਡਲੋਵਾਤਿ ਮਤ੍ਤਿਕਾਯ ਕਤਕੁਣ੍ਡਲੋ ਵਿਯ. ਲੋਹਡ੍ਢਮਾਸੋਵ ਸੁਵਣ੍ਣਛਨ੍ਨੋਤਿ ਸੁਵਣ੍ਣੇਨ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨੋ ਲੋਹਮਾਸਕੋ ਵਿਯ. ਪਰਿਵਾਰਛਨ੍ਨਾਤਿ ਪਰਿਵਾਰੇਨ ਛਾਦਿਤਾ. ਅਨ੍ਤੋ ਅਸੁਦ੍ਧਾਤਿ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਤੋ ਰਾਗਾਦੀਹਿ ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾ. ਬਹਿ ਸੋਭਮਾਨਾਤਿ ਚੀਵਰਾਦੀਹਿ ਬਾਹਿਰਤੋ ਸੁਨ੍ਦਰਾ.
ਅਕਪ੍ਪਿਤਇਰਿਯਾਪਥਾ ਚਾਤਿ ਅਸਜ੍ਜਿਤਇਰਿਯਾਪਥਾ. ਪਣਿਧਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਤਿ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਪਤ੍ਥਨਾ.
ਵਿਸੁਦ੍ਧਸਦ੍ਦੋਤਿ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦੋ, ਯਥਾਭੂਤਥੁਤਿਘੋਸੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਗਤਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦਸਿਲੋਕੋਤਿ ਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦਞ੍ਚ ਸਿਲੋਕਞ੍ਚ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਚਰਣਸੀਲੋ. ਕਤ੍ਥ ਵਿਸੁਦ੍ਧਸਦ੍ਦੋਤਿ ਚੇ? ‘‘ਨਾਗਭਵਨੇ ਚ ਸੁਪਣ੍ਣਭਵਨੇ ਚਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ. ਤਤੋ ਚ ਭਿਯ੍ਯੋਤਿ ਤਤੋ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰਤੋ ਚ ਵੇਨੇਯ੍ਯਵਸੇਨ ਅਤਿਰੇਕਤਰੋਪਿ ਦਿਸ੍ਸਤਿ.
ਸਬ੍ਬਂ ਰਾਗਤਮਨ੍ਤਿ ਸਕਲਂ ਰਾਗਨ੍ਧਕਾਰਂ. ਦੋਸਤਮਾਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਅਨ੍ਧਕਰਣਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਞਾਲੋਕਨਿਵਾਰਣਕਰਣਂ. ਅਚਕ੍ਖੁਕਰਣਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਞਾਚਕ੍ਖੁਨੋ ਅਕਰਣਂ. ਅਞ੍ਞਾਣਕਰਣਨ੍ਤਿ ਞਾਣੇਨ ਅਜਾਨਨਕਰਣਂ. ਪਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਿਕਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਞਾਨਯਨਨਾਸਕਂ. ਵਿਘਾਤਪਕ੍ਖਿਕਨ੍ਤਿ ਪੀਲ਼ਾਕੋਟ੍ਠਾਸਿਕਂ. ਅਨਿਬ੍ਬਾਨਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਨ੍ਤਿ ਅਪਚ੍ਚਯਅਮਤਨਿਬ੍ਬਾਨਤ੍ਥਾਯ ਨ ਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਂ.
ਸਬ੍ਬਂ ਤਂ ਤੇਨ ਬੋਧਿਞਾਣੇਨ ਬੁਜ੍ਝੀਤਿ ਤਂ ਸਕਲਂ ਤੇਨ ਚਤੁਮਗ੍ਗਞਾਣਵਸੇਨ ਬੁਜ੍ਝਿ. ਪਠਮਮਗ੍ਗਵਸੇਨ ਜਾਨਿ ਅਨੁਬੁਜ੍ਝਿ. ਦੁਤਿਯਮਗ੍ਗਵਸੇਨ ਪੁਨ ਅਞ੍ਞਾਸਿ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਿ. ਤਤਿਯਮਗ੍ਗਵਸੇਨ ਪਟਿਵੇਧਂ ਪਾਪੁਣਿ ਸਮ੍ਬੁਜ੍ਝਿ. ਚਤੁਤ੍ਥਮਗ੍ਗਵਸੇਨ ਨਿਸ੍ਸੇਸਪਟਿਵੇਧੇਨ ਸਮ੍ਮਾਬੁਜ੍ਝਿ. ਅਧਿਗਚ੍ਛਿ ਫਸ੍ਸੇਸਿ ਸਚ੍ਛਾਕਾਸੀਤਿ ਏਤਂ ਤਯਂ ਫਲਵਸੇਨ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਪਠਮਦੁਤਿਯਵਸੇਨ ਪਟਿਲਭਿ. ਤਤਿਯਵਸੇਨ ਞਾਣਫਸ੍ਸੇਨ ਫੁਸਿ. ਚਤੁਤ੍ਥਵਸੇਨ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਂ ਅਕਾਸਿ. ਅਥ ਵਾ ਏਕੇਕਫਲਸ੍ਸ ਤਯੋਪਿ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤਿ ਏਵ.
ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਰਤਿਨ੍ਤਿ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਦੀਨਿ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਰਤਿਂ. ਵਿਵੇਕਰਤਿਨ੍ਤਿ ਕਾਯਵਿਵੇਕਾਦਿਮ੍ਹਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਰਤਿਂ. ਉਪਸਮਰਤਿਨ੍ਤਿ ਕਿਲੇਸਵੂਪਸਮੇ ਰਤਿਂ. ਸਮ੍ਬੋਧਿਰਤਿਨ੍ਤਿ ਮਗ੍ਗਂ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਨ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਰਤਿਂ.
੧੯੨. ਤਤਿਯਗਾਥਾਯ ਬਹੂਨਮਿਧ ਬਦ੍ਧਾਨਨ੍ਤਿ ਇਧ ਬਹੂਨਂ ਖਤ੍ਤਿਯਾਦੀਨਂ ਸਿਸ੍ਸਾਨਂ. ਸਿਸ੍ਸਾ ਹਿ ਆਚਰਿਯਪਟਿਬਦ੍ਧਵੁਤ੍ਤਿਤ੍ਤਾ ‘‘ਬਦ੍ਧਾ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਅਤ੍ਥਿ ਪਞ੍ਹੇਨ ਆਗਮਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥਿਕੋ ਪਞ੍ਹੇਨ ਆਗਤੋਮ੍ਹਿ, ਅਤ੍ਥਿਕਾਨਂ ਵਾ ਪਞ੍ਹੇਨ ਆਗਮਨਂ, ਪਞ੍ਹੇਨ ਅਤ੍ਥਿ ਆਗਮਨਂ ਵਾਤਿ.
ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ਅਭਾਵੇਪਿ ਤਂ ਬੁਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਪਦੇ ਯੋ ਸੋ ਬੁਦ੍ਧੋ, ਤਂ ਨਿਦ੍ਦਿਸਿਤੁਕਾਮੇਨ ‘‘ਬੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਯਮ੍ਭੂਤਿ ਉਪਦੇਸਂ ਵਿਨਾ ਸਯਮੇਵ ਭੂਤੋ. ਅਨਾਚਰਿਯਕੋਤਿ ਸਯਮ੍ਭੂਪਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਵਿਵਰਣਂ. ਯੋ ਹਿ ਆਚਰਿਯਂ ਵਿਨਾ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਤਿ, ਸੋ ਸਯਮ੍ਭੂ ਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ. ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਨਨੁਸ੍ਸੁਤੇਸੂਤਿਆਦਿ ਅਨਾਚਰਿਯਕਭਾਵਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਪ੍ਪਕਾਸਨਂ. ਅਨਨੁਸ੍ਸੁਤੇਸੂਤਿ ਆਚਰਿਯਤੋ ਅਨਨੁਸ੍ਸੁਤੇਸੁ. ਸਾਮਨ੍ਤਿ ਸਯਮੇਵ. ਅਭਿਸਮ੍ਬੁਜ੍ਝੀਤਿ ਭੁਸਂ ਸਮ੍ਮਾ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਿ. ਤਤ੍ਥ ਚ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਂ ਪਾਪੁਣੀਤਿ ਤੇਸੁ ਚ ਸਚ੍ਚੇਸੁ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਭਾਵਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਯਥਾ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਨ੍ਤਾ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਨੋ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਥਾ ਸਚ੍ਚਾਨਂ ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ‘‘ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਤੋ’’ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ. ਬਲੇਸੁ ਚ ਵਸੀਭਾਵਨ੍ਤਿ ਦਸਸੁ ਚ ਤਥਾਗਤਬਲੇਸੁ ਇਸ੍ਸਰਭਾਵਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਯੋ ਸੋ ਏਵਂ ਭੂਤੋ, ਸੋ ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਬ੍ਬਧਮ੍ਮੇਸੁ ਅਪ੍ਪਟਿਹਤਞਾਣਨਿਮਿਤ੍ਤਾਨੁਤ੍ਤਰਵਿਮੋਕ੍ਖਾਧਿਗਮਪਰਿਭਾਵਿਤਖਨ੍ਧਸਨ੍ਤਾਨਂ ਉਪਾਦਾਯ ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਕੋ, ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਪਦਟ੍ਠਾਨਂ ਵਾ ਸਚ੍ਚਾਭਿਸਮ੍ਬੋਧਿਮੁਪਾਦਾਯ ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਕੋ ਸਤ੍ਤਵਿਸੇਸੋ ਬੁਦ੍ਧੋ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਅਤ੍ਥਤੋ ਬੁਦ੍ਧਵਿਭਾਵਨਾ ਕਤਾ ਹੋਤਿ.
ਇਦਾਨਿ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਤੋ ਵਿਭਾਵੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਕੇਨਟ੍ਠੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਯਥਾ ਲੋਕੇ ਅਵਗਨ੍ਤਾ ‘‘ਅਵਗਤੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਏਵਂ ਬੁਜ੍ਝਿਤਾ ਸਚ੍ਚਾਨੀਤਿ ਬੁਦ੍ਧੋ. ਯਥਾ ਪਣ੍ਣਸੋਸਾ ਵਾਤਾ ‘‘ਪਣ੍ਣਸੁਸਾ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਬੋਧੇਤਾ ਪਜਾਯਾਤਿ ਬੁਦ੍ਧੋ. ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਾਯ ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਸਬ੍ਬਧਮ੍ਮਬੁਜ੍ਝਨਸਮਤ੍ਥਾਯ ਬੁਦ੍ਧਿਯਾ ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸਬ੍ਬਦਸ੍ਸਾਵਿਤਾਯ ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਸਬ੍ਬਧਮ੍ਮਾਨਂ ਞਾਣਚਕ੍ਖੁਨਾ ਦਿਟ੍ਠਤ੍ਤਾ ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਅਨਞ੍ਞਨੇਯ੍ਯਤਾਯ ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਅਞ੍ਞੇਨ ਅਬੋਧਨੀਯਤੋ ਸਯਮੇਵ ਬੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਵਿਸਵਿਤਾਯ ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਨਾਨਾਗੁਣਵਿਕਸਨਤੋ ਪਦੁਮਮਿਵ ਵਿਕਸਨਟ੍ਠੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਖੀਣਾਸਵਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋਤਿਆਦੀਹਿ ਛਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਸਙ੍ਕੋਚਕਰਧਮ੍ਮਪ੍ਪਹਾਨੇਨ ਨਿਦ੍ਦਾਯ ਵਿਬੁਦ੍ਧੋ ਪੁਰਿਸੋ ਵਿਯ ਸਬ੍ਬਕਿਲੇਸਨਿਦ੍ਦਾਯ ਵਿਬੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸਙ੍ਖਾ ਸਙ੍ਖਾਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥਤੋ ਏਕਤ੍ਤਾ ਸਙ੍ਖਾਤੇਨਾਤਿ ਵਚਨਸ੍ਸ ਕੋਟ੍ਠਾਸੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਣ੍ਹਾਲੇਪਦਿਟ੍ਠਿਲੇਪਾਭਾਵੇਨ ਨਿਰੁਪਲੇਪਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਸਵਾਸਨਾਨਂ ਸਬ੍ਬਕਿਲੇਸਾਨਂ ਪਹੀਨਤ੍ਤਾ ਏਕਨ੍ਤਵਚਨੇਨ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਕਨ੍ਤਨਿਕ੍ਕਿਲੇਸੋਤਿ ਰਾਗਦੋਸਮੋਹਾਵਸੇਸੇਹਿ ਸਬ੍ਬਕਿਲੇਸੇਹਿ ਨਿਕ੍ਕਿਲੇਸੋ.
ਏਕਾਯਨਮਗ੍ਗਂ ਗਤੋਤਿ ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਗਮਨਤ੍ਥਾਨਂ ਧਾਤੂਨਂ ਬੁਜ੍ਝਨਤ੍ਥਤ੍ਤਾ ਬੁਜ੍ਝਨਤ੍ਥਾਪਿ ਧਾਤੁਯੋ ਗਮਨਤ੍ਥਾ ਹੋਨ੍ਤੇਵ, ਤਸ੍ਮਾ ਏਕਾਯਨਮਗ੍ਗਂ ਗਤਤ੍ਤਾ ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਏਕਾਯਨਮਗ੍ਗੋ ਚੇਤ੍ਥ –
‘‘ਮਗ੍ਗੋ ਪਨ੍ਥੋ ਪਥੋ ਪਜ੍ਜੋ, ਅਞ੍ਜਸਂ ਵਟੁਮਾਯਨਂ;
ਨਾਵਾ ਉਤ੍ਤਰਸੇਤੂ ਚ, ਕੁਲ੍ਲੋ ਚ ਭਿਸਿ ਸਙ੍ਕਮੋ’’ਤਿ. (ਚੂਲ਼ਨਿ. ਪਾਰਾਯਨਤ੍ਥੁਤਿਗਾਥਾਨਿਦ੍ਦੇਸ ੧੦੧) –
ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਬਹੂਸੁ ਨਾਮੇਸੁ ਅਯਨਨਾਮੇਨ ਵੁਤ੍ਤਮਗ੍ਗਨਾਮੇਨ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਏਕਮਗ੍ਗਭੂਤੋ ਮਗ੍ਗੋ, ਨ ਦ੍ਵੇਧਾਪਥਭੂਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਥ ਵਾ ਏਕੇਨ ਅਯਿਤਬ੍ਬੋ ਮਗ੍ਗੋਤਿ ਏਕਾਯਨਮਗ੍ਗੋ. ਏਕੇਨਾਤਿ ਗਣਸਙ੍ਗਣਿਕਂ ਪਹਾਯ ਪਵਿਵਿਤ੍ਤੇਨ. ਅਯਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬੋ, ਅਯਨ੍ਤਿ ਵਾ ਏਤੇਨਾਤਿ ਅਯਨੋ, ਸਂਸਾਰਤੋ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਕੇਸਂ ਅਯਨੋਤਿ ਏਕਾਯਨੋ. ਏਕੇਸਨ੍ਤਿ ਸੇਟ੍ਠਾਨਂ. ਸਬ੍ਬਸਤ੍ਤਸੇਟ੍ਠਾ ਚ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਏਕੇਸਂ ਮਗ੍ਗਭੂਤੋ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਅਯਨਭੂਤੋ ਮਗ੍ਗੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਅਯਤੀਤਿ ਵਾ ਅਯਨੋ, ਗਚ੍ਛਤਿ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਅਯਨੋ ਮਗ੍ਗੋਤਿ ਏਕਾਯਨਮਗ੍ਗੋ. ਏਕਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਬੁਦ੍ਧਸਾਸਨੇ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨੋ ਮਗ੍ਗੋ, ਨ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਅਪਿ ਚ ਏਕਂ ਅਯਤੀਤਿ ਏਕਾਯਨੋ. ਪੁਬ੍ਬਭਾਗੇ ਨਾਨਾਮੁਖਭਾਵਨਾਨਯਪ੍ਪਵਤ੍ਤੋਪਿ ਅਪਰਭਾਗੇ ਏਕਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਮੇਵ ਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਏਕਾਯਨਮਗ੍ਗੋਤਿ ਏਕਨਿਬ੍ਬਾਨਗਮਨਮਗ੍ਗੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਏਕੋ ਅਨੁਤ੍ਤਰਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੋਧਿਂ ਅਭਿਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਨ ਪਰੇਹਿ ਬੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਬੁਦ੍ਧੋ, ਕਿਨ੍ਤੁ ਸਯਮੇਵ ਅਨੁਤ੍ਤਰਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੋਧਿਂ ਅਭਿਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਅਬੁਦ੍ਧਿਵਿਹਤਤ੍ਤਾ ਬੁਦ੍ਧਿਪਟਿਲਾਭਤ੍ਤਾ ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਬੁਦ੍ਧਿ ਬੁਦ੍ਧਂ ਬੋਧੋਤਿ ਪਰਿਯਾਯਵਚਨਮੇਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਯਥਾ ‘‘ਨੀਲਰਤ੍ਤਗੁਣਯੋਗਾ ਨੀਲੋ ਪਟੋ, ਰਤ੍ਤੋ ਪਟੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਏਵਂ ਬੁਦ੍ਧਗੁਣਯੋਗਾ ‘‘ਬੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਞਾਪੇਤੁਂ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਤਤੋ ਪਰਂ ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਨੇਤਂ ਨਾਮਨ੍ਤਿਆਦਿ ‘‘ਅਤ੍ਥਮਨੁਗਤਾ ਅਯਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀ’’ਤਿ ਞਾਪਨਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਮਿਤ੍ਤਾ ਸਹਾਯਾ. ਅਮਚ੍ਚਾ ਭਚ੍ਚਾ. ਞਾਤੀ ਪਿਤੁਪਕ੍ਖਿਕਾ. ਸਾਲੋਹਿਤਾ ਮਾਤੁਪਕ੍ਖਿਕਾ. ਸਮਣਾ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜੁਪਗਤਾ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਭੋਵਾਦਿਨੋ, ਸਮਿਤਪਾਪਬਾਹਿਤਪਾਪਾ ਵਾ. ਦੇਵਤਾ ਸਕ੍ਕਾਦਯੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨੋ ਚ. ਵਿਮੋਕ੍ਖਨ੍ਤਿਕਨ੍ਤਿ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗੋ, ਵਿਮੋਕ੍ਖਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੋ ਅਰਹਤ੍ਤਫਲਂ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਿਮੋਕ੍ਖਨ੍ਤੇ ਭਵਂ ਵਿਮੋਕ੍ਖਨ੍ਤਿਕਂ ਨਾਮਂ. ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਭਾਵੋ ਹਿ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗੇਨ ਸਿਜ੍ਝਤਿ, ਅਰਹਤ੍ਤਫਲੋਦਯੇ ਸਿਦ੍ਧਂ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਭਾਵੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖਨ੍ਤੇ ਭਵੋ ਹੋਤਿ. ਤਂ ਨੇਮਿਤ੍ਤਿਕਮ੍ਪਿ ਨਾਮਂ ਵਿਮੋਕ੍ਖਨ੍ਤੇ ਭਵਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਵਿਮੋਕ੍ਖਨ੍ਤਿਕਮੇਤਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਭਗਵਨ੍ਤਾਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਬੋਧਿਯਾ ਮੂਲੇ ਸਹ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਪਟਿਲਾਭਾਤਿ ਮਹਾਬੋਧਿਰੁਕ੍ਖਮੂਲੇ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਕ੍ਖਣੇ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਪਟਿਲਾਭੇਨ ਸਹ. ਸਚ੍ਛਿਕਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਫਲਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਯ ਸਬ੍ਬਧਮ੍ਮਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਯ ਵਾ ਜਾਤਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ. ਯਦਿਦਂ ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ. ਅਯਂ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਤੋ ਬੁਦ੍ਧਵਿਭਾਵਨਾ. ਇਤੋ ਪਰਂ ਵਹਸ੍ਸੇਤਂ ਭਾਰਨ੍ਤਿ ਪਰਿਯੋਸਾਨਂ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਨਯਤ੍ਤਾ ਯਥਾਪਾਲ਼ਿਮੇਵ ਨਿਯ੍ਯਾਤਿ.
੧੯੩. ਚਤੁਤ੍ਥਗਾਥਾਯ ਵਿਜਿਗੁਚ੍ਛਤੋਤਿ ਜਾਤਿਆਦੀਹਿ ਅਟ੍ਟੀਯਤੋ. ਰਿਤ੍ਤਮਾਸਨਨ੍ਤਿ ਵਿਵਿਤ੍ਤਂ ਮਞ੍ਚਪੀਠਂ. ਪਬ੍ਬਤਾਨਂ ਗੁਹਾਸੁ ਵਾਤਿ ਪਬ੍ਬਤਗੁਹਾਸੁ ਵਾ ਰਿਤ੍ਤਮਾਸਨਂ ਭਜਤੋਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਿਤਬ੍ਬਂ.
ਜਾਤਿਯਾ ਵਿਜਿਗੁਚ੍ਛਤੋਤਿ ਜਾਤਿਂ ਵਿਜਿਗੁਚ੍ਛਤੋ. ਜਰਾਯ. ਬ੍ਯਾਧਿਨਾਤਿਆਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਭਜਤੋਤਿ ਏਵਮਾਦੀਸੁ ਭਜਤੋਤਿ ਭਜਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਸੇਵਤੋਤਿ ਸੇਵਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਨਿਸੇਵਤੋਤਿ ਸਮ੍ਮਾ ਸੇਵਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਸਂਸੇਵਤੋਤਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਸੇਵਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਪਟਿਸੇਵਤੋਤਿ ਉਪਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸੇਵਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਪਬ੍ਬਤਪਬ੍ਭਾਰਾਤਿ ਪਬ੍ਬਤਕੁਚ੍ਛਿਯੋ.
੧੯੪. ਪਞ੍ਚਮਗਾਥਾਯ ਉਚ੍ਚਾਵਚੇਸੂਤਿ ਹੀਨਪਣੀਤੇਸੁ. ਸਯਨੇਸੂਤਿ ਵਿਹਾਰਾਦੀਸੁ ਸੇਨਾਸਨੇਸੁ. ਕੀਵਨ੍ਤੋ ਤਤ੍ਥ ਭੇਰਵਾਤਿ ਕਿਤ੍ਤਕਾ ਤਤ੍ਥ ਭਯਕਾਰਣਾ. ‘‘ਕੁਵਨ੍ਤੋ’’ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ, ਕੂਜਨ੍ਤੋਤਿ ਚਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੋ.
ਕੁਵਨ੍ਤੋਤਿ ਸਦ੍ਦਾਯਨ੍ਤੋ. ਕੂਜਨ੍ਤੋਤਿ ਅਬ੍ਯਤ੍ਤਸਦ੍ਦਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ. ਨਦਨ੍ਤੋਤਿ ਉਕ੍ਕੁਟ੍ਠਿਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ. ਸਦ੍ਦਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋਤਿ ਵਾਚਂ ਭਾਸਨ੍ਤੋ. ਕਤੀਤਿ ਪੁਚ੍ਛਾ. ਕਿਤ੍ਤਕਾਤਿ ਪਮਾਣਪੁਚ੍ਛਾ. ਕੀਵਤਕਾਤਿ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਪੁਚ੍ਛਾ. ਕੀਵਬਹੁਕਾਤਿ ਪਮਾਣਪਰਿਚ੍ਛੇਦਪੁਚ੍ਛਾ. ਤੇ ਭੇਰਵਾਤਿ ਏਤੇ ਭਯਜਨਨੁਪਦ੍ਦਵਾ ਭਯਾਰਮ੍ਮਣਾ. ਕੀਵਬਹੁਕਾਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤੇ ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਸੀਹਾ ਬ੍ਯਗ੍ਘਾ ਦੀਪੀ’’ਤਿਆਦੀਹਿ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤਿ.
੧੯੫. ਛਟ੍ਠਗਾਥਾਯ ਕਤਿ ਪਰਿਸ੍ਸਯਾਤਿ ਕਿਤ੍ਤਕਾ ਉਪਦ੍ਦਵਾ. ਅਗਤਂ ਦਿਸਨ੍ਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ. ਤਞ੍ਹਿ ਅਗਤਪੁਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਅਗਤਂ, ਨਿਦ੍ਦਿਸਿਤਬ੍ਬਤੋ ਦਿਸਾ ਚਾਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਅਗਤਂ ਦਿਸ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਮਤਂ ਦਿਸ’’ਨ੍ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ. ਅਭਿਸਮ੍ਭਵੇਤਿ ਅਭਿਸਮ੍ਭਵੇਯ੍ਯ. ਪਨ੍ਤਮ੍ਹੀਤਿ ਪਰਿਯਨ੍ਤੇ.
ਅਗਤਪੁਬ੍ਬਾ ਸਾ ਦਿਸਾਤਿ ਯਾ ਦਿਸਾ ਸੁਪਿਨਨ੍ਤੇਨਪਿ ਨ ਗਤਪੁਬ੍ਬਾ. ਨ ਸਾ ਦਿਸਾ ਗਤਪੁਬ੍ਬਾਤਿ ਏਸਾ ਦਿਸਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਨ ਗਤਪੁਬ੍ਬਾ. ਇਮਿਨਾ ਦੀਘੇਨ ਅਦ੍ਧੁਨਾਤਿ ਅਨੇਨ ਦੀਘਕਾਲੇਨ.
ਸਮਤਿਤ੍ਤਿਕਨ੍ਤਿ ਅਨ੍ਤੋਮੁਖਵਟ੍ਟਿਲੇਖਂ ਪਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਮਭਰਿਤਂ. ਅਨਵਸੇਕਨ੍ਤਿ ਅਨਵਸਿਞ੍ਚਨਕਂ ਅਪਰਿਸਿਞ੍ਚਨਕਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਤੇਲਪਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਤੇਲਂ ਤੇਲਪਤ੍ਤਂ. ਪਰਿਹਰੇਯ੍ਯਾਤਿ ਹਰੇਯ੍ਯ ਆਦਾਯ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ. ਏਵਂ ਸਚਿਤ੍ਤਮਨੁਰਕ੍ਖੇਤਿ ਤਂ ਤੇਲਭਰਿਤਂ ਪਤ੍ਤਂ ਵਿਯ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚਿਤ੍ਤਂ ਕਾਯਗਤਾਯ ਸਤਿਯਾ ਗੋਚਰੇ ਚੇਵ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਸਤਿਯਾ ਚਾਤਿ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਯਥਾ ਮੁਹੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਗੋਚਰੇ ਨ ਵਿਕ੍ਖਿਪਤਿ, ਤਥਾ ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਯੋਗਾਵਚਰੋ ਰਕ੍ਖੇਯ੍ਯ ਗੋਪਯੇਯ੍ਯ. ਕਿਂਕਾਰਣਾ? ਏਤਸ੍ਸ ਹਿ –
‘‘ਦੁਨ੍ਨਿਗ੍ਗਹਸ੍ਸ ਲਹੁਨੋ, ਯਤ੍ਥਕਾਮਨਿਪਾਤਿਨੋ;
ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਦਮਥੋ ਸਾਧੁ, ਚਿਤ੍ਤਂ ਦਨ੍ਤਂ ਸੁਖਾਵਹਂ’’. (ਧ. ਪ. ੩੫);
ਤਸ੍ਮਾ –
‘‘ਸੁਦੁਦ੍ਦਸਂ ਸੁਨਿਪੁਣਂ, ਯਤ੍ਥਕਾਮਨਿਪਾਤਿਨਂ;
ਚਿਤ੍ਤਂ ਰਕ੍ਖੇਥ ਮੇਧਾਵੀ, ਚਿਤ੍ਤਂ ਗੁਤ੍ਤਂ ਸੁਖਾਵਹਂ’’. (ਧ. ਪ. ੩੬);
ਇਦਞ੍ਹਿ –
‘‘ਦੂਰਙ੍ਗਮਂ ਏਕਚਰਂ, ਅਸਰੀਰਂ ਗੁਹਾਸਯਂ;
ਯੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਂਯਮੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਮੋਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਮਾਰਬਨ੍ਧਨਾ’’. (ਧ. ਪ. ੩੭);
ਇਤਰਸ੍ਸ ਪਨ –
‘‘ਅਨਵਟ੍ਠਿਤਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ, ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਂ ਅਵਿਜਾਨਤੋ;
ਪਰਿਪ੍ਲਵਪਸਾਦਸ੍ਸ, ਪਞ੍ਞਾ ਨ ਪਰਿਪੂਰਤਿ’’. (ਧ. ਪ. ੩੮);
ਥਿਰਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਸਹਾਯਸ੍ਸ ਪਨ –
‘‘ਅਨਵਸ੍ਸੁਤਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ, ਅਨਨ੍ਵਾਹਤਚੇਤਸੋ;
ਪੁਞ੍ਞਪਾਪਪਹੀਨਸ੍ਸ, ਨਤ੍ਥਿ ਜਾਗਰਤੋ ਭਯਂ’’. (ਧ. ਪ. ੩੯);
ਤਸ੍ਮਾ ਏਤਂ –
‘‘ਫਨ੍ਦਨਂ ਚਪਲਂ ਚਿਤ੍ਤਂ, ਦੂਰਕ੍ਖਂ ਦੁਨ੍ਨਿਵਾਰਯਂ;
ਉਜੁਂ ਕਰੋਤਿ ਮੇਧਾਵੀ, ਉਸੁਕਾਰੋਵ ਤੇਜਨਂ’’. (ਧ. ਪ. ੩੩);
ਏਵਂ ਉਜੁਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਸਚਿਤ੍ਤਮਨੁਰਕ੍ਖੇ.
ਪਤ੍ਥਯਾਨੋ ਦਿਸਂ ਅਗਤਪੁਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਕਾਯਗਤਾਸਤਿਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨੇ ਕਮ੍ਮਂ ਆਰਭਿਤ੍ਵਾ ਅਨਮਤਗ੍ਗੇ ਸਂਸਾਰੇ ਅਗਤਪੁਬ੍ਬਂ ਦਿਸਂ ਪਤ੍ਥੇਨ੍ਤੋ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਸਕਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਰਕ੍ਖੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਾ ਪਨੇਸਾ ਦਿਸਾ ਨਾਮ –
‘‘ਮਾਤਾਪਿਤਾ ਦਿਸਾ ਪੁਬ੍ਬਾ, ਆਚਰਿਯਾ ਦਕ੍ਖਿਣਾ ਦਿਸਾ;
ਪੁਤ੍ਤਦਾਰਾ ਦਿਸਾ ਪਚ੍ਛਾ, ਮਿਤ੍ਤਾਮਚ੍ਚਾ ਚ ਉਤ੍ਤਰਾ.
‘‘ਦਾਸਕਮ੍ਮਕਰਾ ਹੇਟ੍ਠਾ, ਉਦ੍ਧਂ ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ;
ਏਤਾ ਦਿਸਾ ਨਮਸ੍ਸੇਯ੍ਯ, ਅਲਮਤ੍ਤੋ ਕੁਲੇ ਗਿਹੀ’’ਤਿ. (ਦੀ. ਨਿ. ੩.੨੭੩) –
ਏਤ੍ਥ ਤਾਵ ਮਾਤਾਪਿਤਾਦਯੋ ‘‘ਦਿਸਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ.
‘‘ਦਿਸਾ ਚਤਸ੍ਸੋ ਵਿਦਿਸਾ ਚਤਸ੍ਸੋ, ਉਦ੍ਧਂ ਅਧੋ ਦਸ ਦਿਸਾ ਇਮਾਯੋ;
ਕਤਮਂ ਦਿਸਂ ਤਿਟ੍ਠਤਿ ਨਾਗਰਾਜਾ, ਯਮਦ੍ਦਸਾ ਸੁਪਿਨੇ ਛਬ੍ਬਿਸਾਣ’’ਨ੍ਤਿ. (ਜਾ. ੧.੧੬.੧੦੪) –
ਏਤ੍ਥ ਪੁਰਤ੍ਥਿਮਾਦਿਭੇਦਾ ਦਿਸਾਵ ‘‘ਦਿਸਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ.
‘‘ਅਗਾਰਿਨੋ ਅਨ੍ਨਦਪਾਨਵਤ੍ਥਦਾ, ਅਵ੍ਹਾਯਿਕਾ ਤਮ੍ਪਿ ਦਿਸਂ ਵਦਨ੍ਤਿ;
ਏਸਾ ਦਿਸਾ ਪਰਮਾ ਸੇਤਕੇਤੁ, ਯਂ ਪਤ੍ਵਾ ਦੁਕ੍ਖੀ ਸੁਖਿਨੋ ਭਵਨ੍ਤੀ’’ਤਿ . (ਜਾ. ੧.੬.੯) –
ਏਤ੍ਥ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ‘‘ਦਿਸ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਧਾਪਿ ਤਦੇਵ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ. ਤਣ੍ਹਕ੍ਖਯਂ ਵਿਰਾਗਨ੍ਤਿਆਦੀਹਿ ਦਿਸ੍ਸਤਿ ਅਪਦਿਸ੍ਸਤਿ ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਦਿਸਾ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਅਨਮਤਗ੍ਗੇ ਪਨ ਸਂਸਾਰੇ ਕੇਨਚਿ ਬਾਲਪੁਥੁਜ੍ਜਨੇਨ ਸੁਪਿਨੇਨਪਿ ਅਗਤਪੁਬ੍ਬਤਾਯ ‘‘ਅਗਤਪੁਬ੍ਬਾ ਦਿਸਾ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਤਂ ਪਤ੍ਥਯਨ੍ਤੇਨ ਕਾਯਗਤਾਸਤਿਯਾ ਯੋਗੋ ਕਰਣੀਯੋਤਿ. ਵਜਤੋਤਿਆਦੀਸੁ ਏਤ੍ਥ ਮਗ੍ਗੁਪ੍ਪਾਦਤੋ ਸਮੀਪਂ ਵਜਤੋ. ਠਿਤਿਕ੍ਖਣੇ ਗਚ੍ਛਤੋ. ਫਲੋਦਯਤੋ ਅਤਿਕ੍ਕਮਤੋ.
ਅਨ੍ਤੇਤਿ ਅਨ੍ਤਮ੍ਹਿ ਠਿਤੇ. ਪਨ੍ਤੇਤਿ ਵਨਗਹਨਗਮ੍ਭੀਰੇ ਠਿਤੇ. ਪਰਿਯਨ੍ਤੇਤਿ ਦੂਰਭਾਵੇਨ ਪਰਿਯਨ੍ਤੇ ਠਿਤੇ. ਸੇਲਨ੍ਤੇਤਿ ਪਬ੍ਬਤਾਨਂ ਅਨ੍ਤੇ. ਵਨਨ੍ਤੇਤਿ ਵਨਘਟਾਨਂ ਅਨ੍ਤੇ. ਨਦਨ੍ਤੇਤਿ ਨਦੀਨਂ ਅਨ੍ਤੇ. ਉਦਕਨ੍ਤੇਤਿ ਉਦਕਾਨਂ ਪਰਿਯਨ੍ਤੇ. ਯਤ੍ਥ ਨ ਕਸੀਯਤਿ ਨ ਵਪੀਯਤੀਤਿ ਯਸ੍ਮਿਂ ਕਸਨਞ੍ਚ ਵਪਨਞ੍ਚ ਨ ਕਰੀਯਤਿ. ਜਨਨ੍ਤਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤੇ. ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਅਨੁਪਚਾਰੇਤਿ ਕਸਨਵਪਨਵਸੇਨ ਮਨੁਸ੍ਸੇਹਿ ਅਨੁਪਚਰਿਤਬ੍ਬੇ ਸੇਨਾਸਨੇ.
੧੯੬. ਸਤ੍ਤਮਗਾਥਾਯ ਕ੍ਯਾਸ੍ਸ ਬ੍ਯਪ੍ਪਥਯੋ ਅਸ੍ਸੂਤਿ ਕਿਦਿਸਾਨਿ ਤਸ੍ਸ ਵਚਨਾਨਿ ਅਸ੍ਸੁ.
ਮੁਸਾਵਾਦਂ ਪਹਾਯਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਮੁਸਾਤਿ ਵਿਸਂਵਾਦਨਪੁਰੇਕ੍ਖਾਰਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਭਞ੍ਜਨਕੋ ਵਚੀਪਯੋਗੋ ਕਾਯਪਯੋਗੋ ਵਾ. ਵਿਸਂਵਾਦਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ ਪਨਸ੍ਸ ਪਰਵਿਸਂਵਾਦਕਕਾਯਵਚੀਪਯੋਗਸਮੁਟ੍ਠਾਪਿਕਾ ਚੇਤਨਾ ਮੁਸਾਵਾਦੋ. ਅਪਰੋ ਨਯੋ – ਮੁਸਾਤਿ ਅਭੂਤਂ ਅਤਚ੍ਛਂ ਵਤ੍ਥੁ, ਵਾਦੋਤਿ ਤਸ੍ਸ ਭੂਤਤੋ ਤਚ੍ਛਤੋ ਵਿਞ੍ਞਾਪਨਂ. ਲਕ੍ਖਣਤੋ ਪਨ ਅਤਥਂ ਵਤ੍ਥੁਂ ਤਥਤੋ ਪਰਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤੁਕਾਮਸ੍ਸ ਤਥਾਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਸਮੁਟ੍ਠਾਪਿਕਾ ਚੇਤਨਾ ਮੁਸਾਵਾਦੋ. ਸੋ ਯਮਤ੍ਥਂ ਭਞ੍ਜਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਅਪ੍ਪਤਾਯ ਅਪ੍ਪਸਾਵਜ੍ਜੋ, ਮਹਨ੍ਤਤਾਯ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜੋ. ਅਪਿ ਚ ਗਹਟ੍ਠਾਨਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਕਂ ਅਦਾਤੁਕਾਮਤਾਯ ‘‘ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿਆਦਿਨਯਪ੍ਪਵਤ੍ਤੋ ਅਪ੍ਪਸਾਵਜ੍ਜੋ, ਸਕ੍ਖਿਨਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਥਭਞ੍ਜਨਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤੋ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜੋ. ਪਬ੍ਬਜਿਤਾਨਂ ਅਪ੍ਪਕਮ੍ਪਿ ਤੇਲਂ ਵਾ ਸਪ੍ਪਿਂ ਵਾ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ਹਸਾਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ ‘‘ਅਜ੍ਜ ਗਾਮੇ ਤੇਲਂ ਨਦੀ ਮਞ੍ਞੇ ਸਨ੍ਦਤੀ’’ਤਿ ਪੂਰਣਕਥਾਨਯੇਨ ਪਵਤ੍ਤੋ ਅਪ੍ਪਸਾਵਜ੍ਜੋ, ਅਦਿਟ੍ਠਂਯੇਵ ਪਨ ਦਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਵਦਨ੍ਤਾਨਂ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜੋ.
ਤਸ੍ਸ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਸਮ੍ਭਾਰਾ ਹੋਨ੍ਤਿ – ਅਤਥਂ ਵਤ੍ਥੁ ਵਿਸਂਵਾਦਨਚਿਤ੍ਤਂ ਤਜ੍ਜੋ ਵਾਯਾਮੋ ਪਰਸ੍ਸ ਤਦਤ੍ਥਵਿਜਾਨਨਨ੍ਤਿ. ਏਕੋ ਪਯੋਗੋ ਸਾਹਤ੍ਥਿਕੋਵ. ਸੋ ਚ ਕਾਯੇਨ ਵਾ ਕਾਯਪਟਿਬਦ੍ਧੇਨ ਵਾ ਵਾਚਾਯ ਵਾ ਪਰਵਿਸਂਵਾਦਕਕਿਰਿਯਾਕਰਣੇ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਤਾਯ ਚੇ ਕਿਰਿਯਾਯ ਪਰੋ ਤਮਤ੍ਥਂ ਜਾਨਾਤਿ, ਅਯਂ ਕਿਰਿਯਸਮੁਟ੍ਠਾਪਿਕਾ ਚੇਤਨਾਕ੍ਖਣੇਯੇਵ ਮੁਸਾਵਾਦਕਮ੍ਮੁਨਾ ਬਜ੍ਝਤਿ.
ਸਚ੍ਚਂ ਵਦਤੀਤਿ ਸਚ੍ਚਵਾਦੀ. ਸਚ੍ਚੇਨ ਸਚ੍ਚਂ ਸਨ੍ਦਹਤਿ ਘਟੇਤੀਤਿ ਸਚ੍ਚਸਨ੍ਧੋ, ਨ ਅਨ੍ਤਰਨ੍ਤਰਾ ਮੁਸਾ ਵਦਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯੋ ਹਿ ਪੁਰਿਸੋ ਕਦਾਚਿ ਮੁਸਾ ਵਦਤਿ, ਕਦਾਚਿ ਸਚ੍ਚਂ, ਤਸ੍ਸ ਮੁਸਾਵਾਦੇਨ ਅਨ੍ਤਰਿਕਤਾਯ ਸਚ੍ਚਂ ਸਚ੍ਚੇਨ ਨ ਘਟਿਯਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਨ ਸੋ ਸਚ੍ਚਸਨ੍ਧੋ. ਅਯਂ ਪਨ ਨ ਤਾਦਿਸੋ, ਜੀਵਿਤਹੇਤੁਪਿ ਮੁਸਾ ਅਵਤ੍ਵਾ ਸਚ੍ਚੇਨ ਸਚ੍ਚਂ ਸਨ੍ਦਹਤਿਯੇਵਾਤਿ ਸਚ੍ਚਸਨ੍ਧੋ.
ਥੇਤੋਤਿ ਥਿਰੋ, ਥਿਰਕਥੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਕੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਹਲਿਦ੍ਦਿਰਾਗੋ ਵਿਯ ਥੁਸਰਾਸਿਮ੍ਹਿ ਨਿਖਾਤਖਾਣੁ ਵਿਯ ਅਸ੍ਸਪਿਟ੍ਠੇ ਠਪਿਤਕੁਮ੍ਭਣ੍ਡਮਿਵ ਚ ਨ ਥਿਰਕਥੋ ਹੋਤਿ. ਏਕੋ ਪਾਸਾਣਲੇਖਾ ਵਿਯ ਇਨ੍ਦਖੀਲੋ ਵਿਯ ਚ ਥਿਰਕਥੋ ਹੋਤਿ, ਅਸਿਨਾ ਸੀਸਂ ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਤੇਪਿ ਦ੍ਵੇਕਥਾ ਨ ਕਥੇਤਿ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਥੇਤੋ.
ਪਚ੍ਚਯਿਕੋਤਿ ਪਤ੍ਤਿਯਾਯਿਤਬ੍ਬੋ, ਸਦ੍ਧਾਯਿਤਬ੍ਬਕੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਕਚ੍ਚੋ ਹਿ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਨ ਪਚ੍ਚਯਿਕੋ ਹੋਤਿ, ‘‘ਇਦਂ ਕੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਅਸੁਕੇਨਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਮਾ ਤਸ੍ਸ ਵਚਨਂ ਸਦ੍ਦਹਥਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ. ਏਕੋ ਪਚ੍ਚਯਿਕੋ ਹੋਤਿ, ‘‘ਇਦਂ ਕੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਅਸੁਕੇਨਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਯਦਿ ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਇਦਮੇਵ ਪਮਾਣਂ, ਇਦਾਨਿ ਉਪਪਰਿਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਏਵਮੇਵ ਇਦ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਪਚ੍ਚਯਿਕੋ. ਅਵਿਸਂਵਾਦਕੋ ਲੋਕਸ੍ਸਾਤਿ ਤਾਯ ਸਚ੍ਚਵਾਦਿਤਾਯ ਲੋਕਂ ਨ ਵਿਸਂਵਾਦੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਪਿਸੁਣਂ ਵਾਚਂ ਪਹਾਯਾਤਿਆਦੀਸੁ ਯਾਯ ਵਾਚਾਯ ਯਸ੍ਸ ਤਂ ਵਾਚਂ ਭਾਸਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਹਦਯੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਿਯਭਾਵਂ ਪਰਸ੍ਸ ਚ ਸੁਞ੍ਞਭਾਵਂ ਕਰੋਤਿ, ਸਾ ਪਿਸੁਣਵਾਚਾ. ਯਾਯ ਪਨ ਅਤ੍ਤਾਨਮ੍ਪਿ ਪਰਮ੍ਪਿ ਫਰੁਸਂ ਕਰੋਤਿ, ਯਾ ਵਾਚਾ ਸਯਮ੍ਪਿ ਫਰੁਸਾ, ਨੇਵ ਕਣ੍ਣਸੁਖਾ ਨ ਹਦਯਙ੍ਗਮਾ, ਅਯਂ ਫਰੁਸਵਾਚਾ. ਯੇਨ ਸਮ੍ਫਂ ਪਲਪਤਿ ਨਿਰਤ੍ਥਕਂ, ਸੋ ਸਮ੍ਫਪ੍ਪਲਾਪੋ. ਤੇਸਂ ਮੂਲਭੂਤਾਪਿ ਚੇਤਨਾ ਪਿਸੁਣਵਾਚਾਦਿਨਾਮਮੇਵ ਲਭਤਿ, ਸਾ ਏਵ ਇਧ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਰੇਸਂ ਵਾ ਭੇਦਾਯ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਿਯਕਮ੍ਯਤਾਯ ਵਾ ਕਾਯਵਚੀਪਯੋਗਸਮੁਟ੍ਠਾਪਿਕਾ ਚੇਤਨਾ ਪਿਸੁਣਵਾਚਾ. ਸਾ ਯਸ੍ਸ ਭੇਦਂ ਕਰੋਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਅਪ੍ਪਗੁਣਤਾਯ ਅਪ੍ਪਸਾਵਜ੍ਜਾ, ਮਹਾਗੁਣਤਾਯ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜਾ.
ਤਸ੍ਸਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਸਮ੍ਭਾਰਾ ਹੋਨ੍ਤਿ – ਭਿਨ੍ਦਿਤਬ੍ਬੋ ਪਰੋ, ‘‘ਇਤਿ ਇਮੇ ਨਾਨਾ ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਵਿਨਾ ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਭੇਦਪੁਰੇਕ੍ਖਾਰਤਾ ਵਾ, ‘‘ਇਤਿ ਅਹਂ ਪਿਯੋ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮਿ ਵਿਸ੍ਸਾਸਿਕੋ’’ਤਿ ਪਿਯਕਮ੍ਯਤਾ ਵਾ, ਤਜ੍ਜੋ ਵਾਯਾਮੋ, ਤਸ੍ਸ ਤਦਤ੍ਥਵਿਜਾਨਨਨ੍ਤਿ.
ਇਮੇਸਂ ਭੇਦਾਯਾਤਿ ਯੇਸਂ ਇਤੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਸੁਤਂ, ਤੇਸਂ ਭੇਦਾਯ. ਭਿਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਸਨ੍ਧਾਤਾਤਿ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਮਿਤ੍ਤਾਨਂ ਵਾ ਸਮਾਨੁਪਜ੍ਝਾਯਕਾਦੀਨਂ ਵਾ ਕੇਨਚਿਦੇਵ ਕਾਰਣੇਨ ਭਿਨ੍ਨਾਨਂ ਏਕਮੇਕਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਈਦਿਸੇ ਕੁਲੇ ਜਾਤਾਨਂ ਏਵਂ ਬਹੁਸ੍ਸੁਤਾਨਂ ਇਦਂ ਨ ਯੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਨਿ ਵਤ੍ਵਾ ਸਨ੍ਧਾਨਂ ਕਤ੍ਤਾ. ਅਨੁਪ੍ਪਦਾਤਾਤਿ ਸਨ੍ਧਾਨਾਨੁਪ੍ਪਦਾਤਾ, ਦ੍ਵੇ ਜਨੇ ਸਮਗ੍ਗੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਏਵਰੂਪੇ ਕੁਲੇ ਜਾਤਾਨਂ ਏਵਰੂਪੇਹਿ ਗੁਣੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾਨਂ ਅਨੁਚ੍ਛਵਿਕਮੇਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਨਿ ਵਤ੍ਵਾ ਦਲ਼੍ਹੀਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਸਮਗ੍ਗੋ ਆਰਾਮੋ ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਸਮਗ੍ਗਾਰਾਮੋ, ਯਤ੍ਥ ਸਮਗ੍ਗਾ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਤ੍ਥ ਵਸਿਤੁਮ੍ਪਿ ਨ ਇਚ੍ਛਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਸਮਗ੍ਗਰਾਮੋ’’ਤਿਪਿ ਪਾਲ਼ਿ, ਅਯਮੇਵਤ੍ਥੋ. ਸਮਗ੍ਗਰਤੋਤਿ ਸਮਗ੍ਗੇਸੁ ਰਤੋ, ਤੇ ਪਹਾਯ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਗਨ੍ਤੁਮ੍ਪਿ ਨ ਇਚ੍ਛਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਮਗ੍ਗੇ ਦਿਸ੍ਵਾਪਿ ਸੁਤ੍ਵਾਪਿ ਨਨ੍ਦਤੀਤਿ ਸਮਗ੍ਗਨਨ੍ਦੀ. ਸਮਗ੍ਗਕਰਣਿਂ ਵਾਚਂ ਭਾਸਿਤਾਤਿ ਯਾ ਵਾਚਾ ਸਤ੍ਤੇ ਸਮਗ੍ਗੇਯੇਵ ਕਰੋਤਿ, ਤਂ ਸਾਮਗ੍ਗਿਗੁਣਪਰਿਦੀਪਕਮੇਵ ਵਾਚਂ ਭਾਸਤਿ, ਨ ਇਤਰਨ੍ਤਿ.
ਪਰਸ੍ਸ ਮਮ੍ਮਚ੍ਛੇਦਕਕਾਯਵਚੀਪਯੋਗਸਮੁਟ੍ਠਾਪਿਕਾ ਏਕਨ੍ਤਫਰੁਸਚੇਤਨਾ ਫਰੁਸਵਾਚਾ. ਮਮ੍ਮਚ੍ਛੇਦਕੋਪਿ ਪਯੋਗੋ ਚਿਤ੍ਤਸਣ੍ਹਤਾਯ ਫਰੁਸਵਾਚਾ ਨ ਹੋਤਿ. ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਹਿ ਕਦਾਚਿ ਪੁਤ੍ਤਕੇ ਏਵਮ੍ਪਿ ਵਦਨ੍ਤਿ ‘‘ਚੋਰਾ ਵੋ ਖਣ੍ਡਾਖਣ੍ਡਿਕਂ ਕਰੋਨ੍ਤੂ’’ਤਿ, ਉਪ੍ਪਲਪਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚ ਨੇਸਂ ਉਪਰਿ ਪਤਨ੍ਤਂ ਨ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯਾ ਚ ਕਦਾਚਿ ਨਿਸ੍ਸਿਤਕੇ ਏਵਂ ਵਦਨ੍ਤਿ ‘‘ਕਿਂ ਇਮੇ ਅਹਿਰਿਕਾ ਅਨੋਤ੍ਤਪ੍ਪਿਨੋ ਚਰਨ੍ਤਿ, ਨਿਦ੍ਧਮਥ ਨੇ’’ਤਿ. ਅਥ ਚ ਨੇਸਂ ਆਗਮਾਧਿਗਮਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਯਥਾ ਚ ਚਿਤ੍ਤਸਣ੍ਹਤਾਯ ਫਰੁਸਵਾਚਾ ਨ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ਵਚਨਸਣ੍ਹਤਾਯ ਅਫਰੁਸਵਾਚਾਪਿ ਨ ਹੋਤਿ. ਨ ਹਿ ਮਾਰਾਪੇਤੁਕਾਮਸ੍ਸ ‘‘ਇਮਂ ਸੁਖਂ ਸਯਾਪੇਥਾ’’ਤਿ ਵਚਨਂ ਅਫਰੁਸਵਾਚਾ ਹੋਤਿ, ਚਿਤ੍ਤਫਰੁਸਤਾਯ ਪਨੇਸਾ ਫਰੁਸਵਾਚਾਵ, ਸਾ ਯਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਪਵਤ੍ਤਿਤਾ. ਤਸ੍ਸ ਅਪ੍ਪਗੁਣਤਾਯ ਅਪ੍ਪਸਾਵਜ੍ਜਾ, ਮਹਾਗੁਣਤਾਯ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜਾ. ਤਸ੍ਸਾ ਤਯੋ ਸਮ੍ਭਾਰਾ – ਅਕ੍ਕੋਸਿਤਬ੍ਬੋ ਪਰੋ ਕੁਪਿਤਚਿਤ੍ਤਂ ਅਕ੍ਕੋਸਨਾਤਿ.
ਨੇਲਾਤਿ ਏਲਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਦੋਸੋ, ਨਾਸ੍ਸਾ ਏਲਨ੍ਤਿ ਨੇਲਾ, ਨਿਦ੍ਦੋਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਨੇਲਙ੍ਗੋ ਸੇਤਪਚ੍ਛਾਦੋ’’ਤਿ (ਉਦਾ. ੬੫; ਪੇਟਕੋ. ੨੫) ਏਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਨੇਲਂ ਵਿਯ. ਕਣ੍ਣਸੁਖਾਤਿ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਮਧੁਰਤਾਯ ਕਣ੍ਣਾਨਂ ਸੁਖਾ, ਸੂਚਿਵਿਜ੍ਝਨਂ ਵਿਯ ਕਣ੍ਣਸੂਲਂ ਨ ਜਨੇਤਿ. ਅਤ੍ਥਮਧੁਰਤਾਯ ਸਕਲਸਰੀਰੇ ਕੋਪਂ ਅਜਨੇਤ੍ਵਾ ਪੇਮਂ ਜਨੇਤੀਤਿ ਪੇਮਨਿਯਾ. ਹਦਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ ਅਪਟਿਹਞ੍ਞਮਾਨਾ ਸੁਖੇਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਵਿਸਤੀਤਿ ਹਦਯਙ੍ਗਮਾ. ਗੁਣਪਰਿਪੁਣ੍ਣਤਾਯ ਪੁਰੇ ਭਵਾਤਿ ਪੋਰੀ. ਪੁਰੇ ਸਂਵਦ੍ਧਨਾਰੀ ਵਿਯ ਸੁਕੁਮਾਰਾਤਿਪਿ ਪੋਰੀ. ਪੁਰਸ੍ਸ ਏਸਾਤਿਪਿ ਪੋਰੀ, ਨਗਰਵਾਸੀਨਂ ਕਥਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨਗਰਵਾਸਿਨੋ ਹਿ ਯੁਤ੍ਤਕਥਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਪਿਤਿਮਤ੍ਤਂ ਪਿਤਾਤਿ ਭਾਤਿਮਤ੍ਤਂ ਭਾਤਾਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਏਵਰੂਪੀ ਕਥਾ ਬਹੁਨੋ ਜਨਸ੍ਸ ਕਨ੍ਤਾ ਹੋਤੀਤਿ ਬਹੁਜਨਕਨ੍ਤਾ. ਕਨ੍ਤਭਾਵੇਨੇਵ ਬਹੁਨੋ ਜਨਸ੍ਸ ਮਨਾਪਾ ਚਿਤ੍ਤਵੁਡ੍ਢਿਕਰਾਤਿ ਬਹੁਜਨਮਨਾਪਾ.
ਅਨਤ੍ਥਵਿਞ੍ਞਾਪਿਕਾ ਕਾਯਵਚੀਪਯੋਗਸਮੁਟ੍ਠਾਪਿਕਾ ਅਕੁਸਲਚੇਤਨਾ ਸਮ੍ਫਪ੍ਪਲਾਪੋ. ਸੋ ਆਸੇਵਨਮਨ੍ਦਤਾਯ ਅਪ੍ਪਸਾਵਜ੍ਜੋ, ਆਸੇਵਨਮਹਨ੍ਤਤਾਯ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜੋ. ਤਸ੍ਸ ਦ੍ਵੇ ਸਮ੍ਭਾਰਾ – ਭਾਰਤਯੁਦ੍ਧਸੀਤਾਹਰਣਾਦਿਨਿਰਤ੍ਥਕਕਥਾ ਪੁਰੇਕ੍ਖਾਰਤਾ, ਤਥਾਰੂਪੀਕਥਾਕਥਨਞ੍ਚ.
ਕਾਲੇਨ ਵਦਤੀਤਿ ਕਾਲਵਾਦੀ, ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਯੁਤ੍ਤਕਾਲਂ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਵਦਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਭੂਤਂ ਤਚ੍ਛਂ ਸਭਾਵਮੇਵ ਵਦਤੀਤਿ ਭੂਤਵਾਦੀ. ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਿਕਸਮ੍ਪਰਾਯਿਕਤ੍ਥਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਮੇਵ ਕਤ੍ਵਾ ਵਦਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥਵਾਦੀ. ਨਵਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਦਤੀਤਿ ਧਮ੍ਮਵਾਦੀ. ਸਂਵਰਵਿਨਯਪਹਾਨਵਿਨਯਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਦਤੀਤਿ ਵਿਨਯਵਾਦੀ. ਨਿਧਾਨਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਠਪਨੋਕਾਸੋ, ਨਿਧਾਨਮਸ੍ਸਾ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਨਿਧਾਨਵਤੀ, ਹਦਯੇ ਨਿਧਾਤਬ੍ਬਯੁਤ੍ਤਂ ਵਾਚਂ ਭਾਸਿਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਾਲੇਨਾਤਿ ਏਵਰੂਪਿਂ ਭਾਸਮਾਨੋਪਿ ਚ ‘‘ਅਹਂ ਨਿਧਾਨਵਤਿਂ ਵਾਚਂ ਭਾਸਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਨ ਅਕਾਲੇਨ ਭਾਸਤਿ, ਯੁਤ੍ਤਕਾਲਂ ਪਨ ਅਪੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾਵ ਭਾਸਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਾਪਦੇਸਨ੍ਤਿ ਸਉਪਮਂ, ਸਕਾਰਣਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਰਿਯਨ੍ਤਵਤਿਨ੍ਤਿ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਯਥਾਸ੍ਸਾ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਏਵਂ ਭਾਸਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਤ੍ਥਸਂਹਿਤਨ੍ਤਿ ਅਨੇਕੇਹਿ ਨਯੇਹਿ ਵਿਭਜਨ੍ਤੇਨ ਪਰਿਯਾਦਾਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯਤਾਯ ਅਤ੍ਥਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ. ਯਂ ਵਾ ਸੋ ਅਤ੍ਥਵਾਦੀ ਅਤ੍ਥਂ ਵਦਤਿ, ਤੇਨ ਅਤ੍ਥੇਨ ਸਹਿਤਤ੍ਤਾ ਅਤ੍ਥਸਂਹਿਤਂ ਵਾਚਂ ਭਾਸਤਿ, ਨ ਅਞ੍ਞਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਭਾਸਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.
ਚਤੂਹਿ ਵਚੀਸੁਚਰਿਤੇਹੀਤਿ ‘‘ਮੁਸਾਵਾਦਂ ਪਹਾਯਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਵੁਤ੍ਤੇਹਿ ਚਤੂਹਿ ਵਾਚਾਹਿ ਯੁਤ੍ਤੇਹਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਚਰਿਤੇਹਿ. ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋਤਿ ਅਪਰਿਹੀਨੋ. ਚਤੁਦੋਸਾਪਗਤਂ ਵਾਚਂ ਭਾਸਤੀਤਿ ਅਪ੍ਪਿਯਾਦੀਹਿ ਚਤੂਹਿ ਦੋਸੇਹਿ ਅਪਗਤਂ ਪਰਿਹੀਨਂ ਵਾਚਂ ਭਾਸਤਿ.
ਅਤ੍ਥਿ ਅਗੋਚਰੋਤਿ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਥੇਰੋ ਸਮਣਾਚਾਰਂ ਸਮਣਗੋਚਰਂ ਕਥੇਤੁਕਾਮੋ ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਅਗੋਚਰੋ, ਅਤ੍ਥਿ ਗੋਚਰੋ’’ਤਿ ਪਦਂ ਉਦ੍ਧਰਿ, ਯਥਾ ਪਨ ਮਗ੍ਗਕੁਸਲੋ ਪੁਰਿਸੋ ਮਗ੍ਗਂ ਆਚਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ‘‘ਵਾਮਂ ਮੁਞ੍ਚ, ਦਕ੍ਖਿਣਂ ਗਣ੍ਹਾ’’ਤਿ ਪਠਮਂ ਮੁਞ੍ਚਿਤਬ੍ਬਂ ਸਭਯਮਗ੍ਗਂ ਉਪ੍ਪਥਮਗ੍ਗਂ ਆਚਿਕ੍ਖਤਿ, ਪਚ੍ਛਾ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ ਖੇਮਮਗ੍ਗਂ ਉਜੁਮਗ੍ਗਂ, ਏਵਮੇਵ ਮਗ੍ਗਕੁਸਲਪੁਰਿਸਸਦਿਸੋ ਧਮ੍ਮਸੇਨਾਪਤਿ ਪਠਮਂ ਪਹਾਤਬ੍ਬਂ ਬੁਦ੍ਧਪਟਿਕੁਟ੍ਠਂ ਅਗੋਚਰਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਾ ਗੋਚਰਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤੁਕਾਮੋ ‘‘ਕਤਮੋ ਅਗੋਚਰੋ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਪੁਰਿਸੇਨ ਹਿ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤਮਗ੍ਗੋ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ ਵਾ ਨ ਵਾ, ਤਥਾਗਤੇਨ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤਮਗ੍ਗੋ ਅਪਣ੍ਣਕੋ ਇਨ੍ਦਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਂ ਵਜਿਰਂ ਵਿਯ ਅਵਿਰਜ੍ਝਨਕੋ ਨਿਬ੍ਬਾਨਨਗਰਂਯੇਵ ਸਮੋਸਰਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਪੁਰਿਸੋ ਮਗ੍ਗਕੁਸਲੋਤਿ ਖੋ ਤਿਸ੍ਸ ਤਥਾਗਤਸ੍ਸੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ ਅਰਹਤੋ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸਾ’’ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੩.੮੪).
ਯਸ੍ਮਾ ਵਾ ਸਸੀਸਂ ਨ੍ਹਾਨੇਨ ਪਹੀਨਸੇਦਮਲਜਲ੍ਲਿਕਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਮਾਲਾਗਨ੍ਧਵਿਲੇਪਨਾਦਿਵਿਭੂਸਨਵਿਧਾਨਂ ਵਿਯ ਪਹੀਨਪਾਪਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਕਲ੍ਯਾਣਧਮ੍ਮਸਮਾਯੋਗੋ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਰੂਪੋ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸੇਦਮਲਜਲ੍ਲਿਕਂ ਵਿਯ ਪਹਾਤਬ੍ਬਂ ਪਠਮਂ ਅਗੋਚਰਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਪਹੀਨਸੇਦਮਲਜਲ੍ਲਿਕਸ੍ਸ ਮਾਲਾਗਨ੍ਧਵਿਲੇਪਨਾਦਿਵਿਭੂਸਨਵਿਧਾਨਂ ਵਿਯ ਪਚ੍ਛਾ ਗੋਚਰਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤੁਕਾਮੋਪਿ ‘‘ਕਤਮੋ ਅਗੋਚਰੋ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ.
ਤਤ੍ਥ ਗੋਚਰੋਤਿ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਾਦੀਨਂ ਅਤ੍ਥਾਯ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨਂ. ਅਯੁਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨਂ ਅਗੋਚਰੋ. ਵੇਸਿਯਾ ਗੋਚਰੋ ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਵੇਸਿਯਾਗੋਚਰੋ, ਮਿਤ੍ਤਸਨ੍ਥਵਵਸੇਨ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਤ੍ਥ ਵੇਸਿਯਾ ਨਾਮ ਰੂਪੂਪਜੀਵਿਨਿਯੋ ਯੇਨ ਕੇਨਚਿਦੇਵ ਸੁਲਭਜ੍ਝਾਚਾਰਤਾ ਮਿਤ੍ਤਸਨ੍ਥਵਸਿਨੇਹਵਸੇਨ ਉਪਸਙ੍ਕਮਨ੍ਤੋ ਵੇਸਿਯਾਗੋਚਰੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਏਵਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ. ਕਿਂਕਾਰਣਾ? ਆਰਕ੍ਖਵਿਪਤ੍ਤਿਤੋ. ਏਵਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਚਿਰਰਕ੍ਖਿਤਗੋਪਿਤੋਪਿ ਸਮਣਧਮ੍ਮੋ ਕਤਿਪਾਹੇਨੇਵ ਨਸ੍ਸਤਿ. ਸਚੇਪਿ ਨ ਨਸ੍ਸਤਿ, ਗਰਹਂ ਲਭਤਿ. ਦਕ੍ਖਿਣਾਵਸੇਨ ਪਨ ਉਪਸਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇਨ ਸਤਿਂ ਉਪਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ.
ਵਿਧਵਾ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਮਤਪਤਿਕਾ ਵਾ ਪਵੁਟ੍ਠਪਤਿਕਾ ਵਾ. ਥੁਲ੍ਲਕੁਮਾਰਿਯੋਤਿ ਮਹਲ੍ਲਿਕਾ ਅਨਿਬ੍ਬਿਦ੍ਧਕੁਮਾਰਿਯੋ. ਪਣ੍ਡਕਾਤਿ ਲੋਕਾਮਿਸਨਿਸ੍ਸਿਤਕਥਾਬਹੁਲਾ ਉਸ੍ਸਨ੍ਨਕਿਲੇਸਾ ਅਵੂਪਸਨ੍ਤਪਰਿਲ਼ਾਹਾ ਨਪੁਂਸਕਾ. ਤੇਸਂ ਸਬ੍ਬੇਸਮ੍ਪਿ ਉਪਸਙ੍ਕਮਨੇ ਆਦੀਨਵੋ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਅਪਿ ਚ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਾਮ ਉਸ੍ਸਨ੍ਨਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਥਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ. ਤੇ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਸਨ੍ਥਵਵਸੇਨ ਕਤਿਪਾਹੇਨੇਵ ਰਕ੍ਖਿਤਗੋਪਿਤਸਮਣਧਮ੍ਮਂ ਨਾਸੇਨ੍ਤਿ. ਗਿਲਾਨਪੁਚ੍ਛਕੇਨ ਪਨ ਗਨ੍ਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ਪੂਜਨਤ੍ਥਾਯਪਿ ਓਵਾਦਦਾਨਤ੍ਥਾਯਪਿ ਗਨ੍ਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿਯੇਵ.
ਪਾਨਾਗਾਰਨ੍ਤਿ ਸੁਰਾਪਾਨਘਰਂ, ਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਨ੍ਤਰਾਯਕਰੇਹਿ ਸੁਰਾਸੋਣ੍ਡੇਹਿ ਅਵਿਵਿਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਤੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਹਸੋਣ੍ਡਵਸੇਨ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਨ੍ਤਰਾਯੋ ਹੋਤਿ. ਸਂਸਟ੍ਠੋ ਵਿਹਰਤਿ ਰਾਜੂਹੀਤਿਆਦੀਸੁ ਰਾਜਾਨੋਤਿ ਅਭਿਸਿਤ੍ਤਾ ਵਾ ਹੋਨ੍ਤੁ ਅਨਭਿਸਿਤ੍ਤਾ ਵਾ, ਯੇ ਰਜ੍ਜਮਨੁਸਾਸਨ੍ਤਿ. ਰਾਜਮਹਾਮਤ੍ਤਾਤਿ ਰਾਜੂਨਂ ਇਸ੍ਸਰਿਯਸਦਿਸਾਯ ਮਹਤਿਯਾ ਇਸ੍ਸਰਿਯਮਤ੍ਤਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ. ਤਿਤ੍ਥਿਯਾਤਿ ਵਿਪਰੀਤਦਸ੍ਸਨਾ ਬਾਹਿਰਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾ. ਤਿਤ੍ਥਿਯਸਾਵਕਾਤਿ ਭਤ੍ਤਿਵਸੇਨ ਤੇਸਂ ਪਚ੍ਚਯਦਾਯਕਾ, ਏਤੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਂਸਗ੍ਗਜਾਤੋ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਅਨਨੁਲੋਮਿਕੇਨ ਸਂਸਗ੍ਗੇਨਾਤਿ ਅਨਨੁਲੋਮਿਕਸਂਸਗ੍ਗੋ ਨਾਮ ਤਿਸ੍ਸਨ੍ਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਨਂ ਅਨਨੁਲੋਮੋ ਪਚ੍ਚਨੀਕਸਂਸਗ੍ਗੋ. ਯੇਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਨ੍ਤਰਾਯਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਵੀਤਿਕ੍ਕਮਂ ਸਲ੍ਲੇਖਪਰਿਹਾਨਿਞ੍ਚ ਪਾਪੁਣਾਤਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ? ਰਾਜਰਾਜਮਹਾਮਤ੍ਤੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਹਸੋਕਿਤਾ ਸਹਨਨ੍ਦਿਤਾ ਸਮਸੁਖਦੁਕ੍ਖਤਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇਸੁ ਕਿਚ੍ਚਕਰਣੀਯੇਸੁ ਅਤ੍ਤਨਾ ਯੋਗਂ ਆਪਜ੍ਜਨਤਾ ਤਿਤ੍ਥਿਯਤਿਤ੍ਥਿਯਸਾਵਕੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਦਰੁਚਿਸਮਾਚਾਰਤਾ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਦਰੁਚਿਸਮਾਚਾਰਭਾਵਾਵਹੋ ਵਾ ਸਿਨੇਹਬਹੁਮਾਨਸਨ੍ਥਵੋ. ਤਤ੍ਥ ਰਾਜਰਾਜਮਹਾਮਤ੍ਤੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਂਸਗ੍ਗੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਨ੍ਤਰਾਯਕਰੋ, ਇਤਰੇਹਿ ਤਿਤ੍ਥਿਯਸਾਵਕੇਹਿ ਤੇਸਂ ਲਦ੍ਧਿਗ੍ਗਹਣਂ. ਤੇਸਂ ਪਨ ਵਾਦਂ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਲਦ੍ਧਿਂ ਗਣ੍ਹਾਪੇਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥੇਨ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ.
ਇਦਾਨਿ ਅਪਰੇਨਪਿ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਅਗੋਚਰਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਯਾਨਿ ਵਾ ਪਨ ਤਾਨਿ ਕੁਲਾਨੀ’’ਤਿਆਦਿ ਆਰਦ੍ਧਂ. ਤਤ੍ਥ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਾਨੀਤਿ ਬੁਦ੍ਧਾਦੀਸੁ ਸਦ੍ਧਾਵਿਰਹਿਤਾਨਿ. ਤਾਨਿ ‘‘ਬੁਦ੍ਧੋ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੂ, ਧਮ੍ਮੋ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕੋ, ਸਙ੍ਘੋ ਸੁਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ ਨ ਸਦ੍ਦਹਨ੍ਤਿ. ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨੀਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਸਨ੍ਨਂ ਅਨਾਵਿਲਂ ਕਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ. ਅਕ੍ਕੋਸਕਪਰਿਭਾਸਕਾਨੀਤਿ ਅਕ੍ਕੋਸਕਾਨਿ ਚੇਵ ਪਰਿਭਾਸਕਾਨਿ ਚ. ‘‘ਚੋਰੋਸਿ, ਬਾਲੋਸਿ, ਮੂਲ਼੍ਹੋਸਿ, ਓਟ੍ਠੋਸਿ, ਗੋਣੋਸਿ, ਗਦ੍ਰਭੋਸਿ, ਆਪਾਯਿਕੋਸਿ, ਨੇਰਯਿਕੋਸਿ, ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤੋਸਿ, ਨਤ੍ਥਿ ਤੁਯ੍ਹਂ ਸੁਗਤਿ, ਦੁਗ੍ਗਤਿਯੇਵ ਤੁਯ੍ਹਂ ਪਾਟਿਕਙ੍ਖਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਦਸਹਿ ਅਕ੍ਕੋਸਵਤ੍ਥੂਹਿ ਅਕ੍ਕੋਸਨ੍ਤਿ. ‘‘ਹੋਤੁ, ਇਦਾਨਿ ਤਂ ਪਹਰਿਸ੍ਸਾਮ, ਬਨ੍ਧਿਸ੍ਸਾਮ, ਵਧਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਭਯਦਸ੍ਸਨੇਨ ਪਰਿਭਾਸਨ੍ਤਿ ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਅਨਤ੍ਥਕਾਮਾਨੀਤਿ ਅਤ੍ਥਂ ਨ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਅਨਤ੍ਥਮੇਵ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਅਹਿਤਕਾਮਾਨੀਤਿ ਅਹਿਤਮੇਵ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਹਿਤਂ ਨ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਅਫਾਸੁਕਾਮਾਨੀਤਿ ਫਾਸੁਕਂ ਨ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਅਫਾਸੁਕਮੇਵ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਅਯੋਗਕ੍ਖੇਮਕਾਮਾਨੀਤਿ ਚਤੂਹਿ ਯੋਗੇਹਿ ਖੇਮਂ ਨਿਬ੍ਭਯਂ ਨ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਸਭਯਮੇਵ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂਨਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਾਮਣੇਰਾਪਿ ਸਙ੍ਗਹਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਨਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਿਕ੍ਖਮਾਨਾਸਾਮਣੇਰਿਯੋਪਿ. ਸਬ੍ਬੇਸਮ੍ਪਿ ਹਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾਨਞ੍ਚੇਵ ਸਰਣਗਤਾਨਞ੍ਚ ਚਤੁਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਪਰਿਸਾਨਂ ਤਾਨਿ ਅਨਤ੍ਥਕਾਮਾਨਿਯੇਵ. ਤਥਾਰੂਪਾਨਿ ਕੁਲਾਨੀਤਿ ਏਵਰੂਪਾਨਿ ਖਤ੍ਤਿਯਕੁਲਾਦੀਨਿ ਕੁਲਾਨਿ. ਸੇਵਤੀਤਿ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਜੀਵਤਿ. ਭਜਤੀਤਿ ਉਪਸਙ੍ਕਮਤਿ. ਪਯਿਰੁਪਾਸਤੀਤਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਤਿ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਅਯਂ ਵੇਸਿਯਾਦਿਗੋਚਰਸ੍ਸ ਵੇਸਿਯਾਦਿਕੋ ਰਾਜਾਦਿਸਂਸਟ੍ਠਸ੍ਸ ਰਾਜਾਦਿਕੋ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਕੁਲਾਦਿਸੇਵਕਸ੍ਸ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਕੁਲਾਦਿਕੋ ਚਾਤਿ ਤਿਪ੍ਪਕਾਰੋਪਿ ਅਯੁਤ੍ਤਗੋਚਰੋ ‘‘ਅਗੋਚਰੋ’’ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
ਤਸ੍ਸ ਇਮਿਨਾਪਿ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਅਗੋਚਰਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ – ਵੇਸਿਯਾਦਿਕੋ ਤਾਵ ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਨਿਸ੍ਸਯਤੋ ਅਗੋਚਰੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਯਥਾਹ – ‘‘ਕੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਅਗੋਚਰੋ ਪਰਵਿਸਯੋ, ਯਦਿਦਂ ਪਞ੍ਚ ਕਾਮਗੁਣਾ’’ਤਿ. ਰਾਜਾਦਿਕੋ ਝਾਨਾਨੁਯੋਗਸ੍ਸ ਅਨੁਪਨਿਸ੍ਸਯਤੋ ਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰਾਸਨਿਚਕ੍ਕਨਿਪ੍ਫਾਦਨਤੋ ਦਿਟ੍ਠਿਵਿਪਤ੍ਤਿਹੇਤੁਤੋ ਚ, ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਕੁਲਾਦਿਕੋ ਸਦ੍ਧਾਹਾਨਿਚਿਤ੍ਤਪਦੋਸਾਵਹਨਤੋ ਅਗੋਚਰੋ.
ਅਨ੍ਤਰਘਰਪ੍ਪਵੇਸਾਦਿਕੋ ਚ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਰੂਪਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਨਿਮਿਤ੍ਤਗ੍ਗਾਹਾਦਿਕੋ ਚ ਸਦ੍ਧਾਦੇਯ੍ਯਾਨਿ ਭੋਜਨਾਨਿ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵਿਸੂਕਦਸ੍ਸਨਾਨੁਯੋਗੋ ਚ ਪਞ੍ਚ ਕਾਮਗੁਣਾ ਚਾਤਿ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧੋਪਿ ਪਨ ਕਿਲੇਸੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਵਸੇਨ ਅਗੋਚਰੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
ਮਾ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਅਗੋਚਰੇ ਚਰਥਾਤਿ ਚਰਿਤੁਂ ਅਯੁਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਮਾ ਚਰਥ. ਪਰਵਿਸਯੇਤਿ ਸਤ੍ਤੁਵਿਸਯੇ. ਅਗੋਚਰੇ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਚਰਤਨ੍ਤਿ ਅਯੁਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਚਰਨ੍ਤਾਨਂ. ‘‘ਚਰ’’ਨ੍ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ. ਲਚ੍ਛਤੀਤਿ ਲਭਿਸ੍ਸਤਿ ਪਸ੍ਸਿਸ੍ਸਤਿ. ਮਾਰੋਤਿ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤਮਾਰੋਪਿ ਮਚ੍ਚੁਮਾਰੋਪਿ. ਓਤਾਰਨ੍ਤਿ ਰਨ੍ਧਂ ਛਿਦ੍ਦਂ ਵਿਵਰਂ.
ਗੋਚਰਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਨ ਵੇਸਿਯਾਗੋਚਰੋ ਹੋਤੀਤਿਆਦੀਨਿ ਵੁਤ੍ਤਪਟਿਪਕ੍ਖਵਸੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਅਯਂ ਪਨ ਵਿਸੇਸੋ – ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨਾ ਗੋਚਰੋਤਿ ਚਰਿਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨ ਚਤੁਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨਾ ਗੋਚਰੋ. ਸਕੇਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਕੇ. ਪੇਤ੍ਤਿਕੇ ਵਿਸਯੇਤਿ ਪਿਤਿਤੋ ਆਗਤਵਿਸਯੇ.
ਆਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯਸ੍ਸਾਤਿ ਸਮ੍ਮਾਉਪਟ੍ਠਿਤਚਤੁਸਮ੍ਮਪ੍ਪਧਾਨਵੀਰਿਯਵਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਥਾਮਗਤਸ੍ਸਾਤਿ ਬਲਪ੍ਪਤ੍ਤਸ੍ਸ. ਦਲ਼੍ਹਪਰਕ੍ਕਮਸ੍ਸਾਤਿ ਥਿਰਵੀਰਿਯਸ੍ਸ. ਯਸ੍ਸਤ੍ਥਾਯ ਪੇਸਿਤੋਤਿ ਯੇਨ ਅਰਹਤ੍ਤਤ੍ਥਾਯ ਅਤ੍ਤਭਾਵੋ ਪਰਿਚ੍ਚਤ੍ਤੋ. ਅਤ੍ਤਤ੍ਥੇ ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਥੇ ਅਰਹਤ੍ਤਫਲੇ ਚ. ਞਾਯੇ ਚਾਤਿ ਅਰਿਯੇ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕੇ ਮਗ੍ਗੇ ਚ. ਲਕ੍ਖਣੇ ਚਾਤਿ ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਲਕ੍ਖਣਪਟਿਵੇਧੇ ਚ. ਕਾਰਣੇ ਚਾਤਿ ਹੇਤੁਮ੍ਹਿ ਚ. ਠਾਨਾਠਾਨੇ ਚਾਤਿ ਠਾਨੇ ਚ ਅਟ੍ਠਾਨੇ ਚ, ਕਾਰਣਾਕਾਰਣੇ ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਦਾਨਿ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਅਨਿਚ੍ਚਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ.
੧੯੭. ਅਟ੍ਠਮਗਾਥਾਯ ਏਕੋਦਿ ਨਿਪਕੋਤਿ ਏਕਗ੍ਗਚਿਤ੍ਤੋ ਪਣ੍ਡਿਤੋ.
ਜਾਤਰੂਪਸ੍ਸ ਓਲ਼ਾਰਿਕਮ੍ਪਿ ਮਲਂ ਧਮਤੀਤਿ ਸੁਵਣ੍ਣਸ੍ਸ ਥੂਲਂ ਜਲ੍ਲਂ ਅਗ੍ਗਿਸਂਯੋਗੇਨ ਨੀਹਰਤਿ. ਸਨ੍ਧਮਤੀਤਿ ਸਮ੍ਮਾ ਨੀਹਰਤਿ. ਨਿਦ੍ਧਮਤੀਤਿ ਅਪੁਨਭਵਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨੀਹਰਤਿ. ‘‘ਝਾਪੇਤੀ’’ਤਿ ਕੇਚਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਮਜ੍ਝਿਮਕਮ੍ਪੀਤਿ ਤਤੋ ਸੁਖੁਮਤਰਮ੍ਪਿ. ਸੁਖੁਮਕਮ੍ਪੀਤਿ ਅਤਿਸੁਖੁਮਤਰਮ੍ਪਿ. ਏਵਮੇਵਾਤਿ ਓਪਮ੍ਮਸਮ੍ਪਟਿਪਾਦਨਂ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਓਲ਼ਾਰਿਕੇਪਿ ਕਿਲੇਸੇ ਧਮਤੀਤਿ ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਦਿਕੇ ਥੂਲਕਿਲੇਸੇ ਵੀਰਿਯਾਤਪੇਨ ਨੀਹਰਤਿ. ਮਜ੍ਝਿਮਕੇਪਿ ਕਿਲੇਸੇਤਿ ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕਾਦਿਕੇ ਓਲ਼ਾਰਿਕਸੁਖੁਮਾਨਂ ਮਜ੍ਝਿਮਕੇਪਿ. ਸੁਖੁਮਕੇਪੀਤਿ ਞਾਤਿਵਿਤਕ੍ਕਾਦਿਕੇ ਅਤਿਸਣ੍ਹਕੇਪਿ ਕਿਲੇਸੇ. ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਂ ਧਮਤੀਤਿ ਸਹ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਮਗ੍ਗਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਯ ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਵਿਪਰੀਤਸਙ੍ਖਾਤਂ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਂ ਨੀਹਰਤਿ. ਸਮ੍ਮਾਸਙ੍ਕਪ੍ਪਾਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.
੧੯੮. ਏਵਂ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੇਨ ਤੀਹਿ ਗਾਥਾਹਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਥੋਮੇਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਹਿ ਗਾਥਾਹਿ ਪਞ੍ਚਸਤਾਨਂ ਸਿਸ੍ਸਾਨਮਤ੍ਥਾਯ ਚ ਸੇਨਾਸਨਗੋਚਰਸੀਲਵਤਾਦੀਨਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤੋ ਤਮਤ੍ਥਂ ਪਕਾਸੇਤੁਂ ‘‘ਵਿਜਿਗੁਚ੍ਛਮਾਨਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਮਾਰਦ੍ਧਂ. ਤਤ੍ਥ ਪਠਮਗਾਥਾਯ ਤਾਵਤ੍ਥੋ – ਜਾਤਿਆਦੀਹਿ ਜਿਗੁਚ੍ਛਮਾਨਸ੍ਸ ਰਿਤ੍ਤਾਸਨਂ ਸਯਨਂ ਸੇਵਤੋ ਵੇ ਸਮ੍ਬੋਧਿਕਾਮਸ੍ਸ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਯਦਿਦਂ ਫਾਸੁ ਯੋ ਫਾਸੁਵਿਹਾਰੋ ਯਥਾਨੁਧਮ੍ਮਂ ਯੋ ਚ ਅਨੁਧਮ੍ਮੋ, ਤਂ ਤੇ ਪਵਕ੍ਖਾਮਿ ਯਥਾ ਪਜਾਨਂ ਯਥਾ ਪਜਾਨਨ੍ਤੋ ਵਦੇਯ੍ਯ, ਏਵਂ ਵਦਾਮੀਤਿ. ਯਂ ਫਾਸੁਵਿਹਾਰਨ੍ਤਿ ਯਂ ਸੁਖਵਿਹਾਰਂ. ਅਸਪ੍ਪਾਯਰੂਪਦਸ੍ਸਨੇਨਾਤਿ ਇਤ੍ਥਿਰੂਪਾਦਿਸਮਣਾਸਪ੍ਪਾਯਰੂਪਦਸ੍ਸਨੇਨ. ਤਂ ਬੋਧਿਂ ਬੁਜ੍ਝਿਤੁਕਾਮਸ੍ਸਾਤਿ ਤਂ ਚਤੁਮਗ੍ਗਞਾਣਸਙ੍ਖਾਤਂ ਬੋਧਿਂ ਬੁਜ੍ਝਿਤੁਂ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਅਨੁਬੁਜ੍ਝਿਤੁਕਾਮਸ੍ਸਾਤਿ ਅਨੁਰੂਪਾਯ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਬੁਜ੍ਝਿਤੁਕਾਮਸ੍ਸ. ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਿਤੁਕਾਮਸ੍ਸਾਤਿ ਅਭਿਮੁਖੇ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਿਜ੍ਝਿਤੁਕਾਮਸ੍ਸ. ਸਮ੍ਬੁਜ੍ਝਿਤੁਕਾਮਸ੍ਸਾਤਿ ਪਹੀਨਕਿਲੇਸੇ ਅਪਚ੍ਚਾਗਮਨਵਸੇਨ ਸਮ੍ਮਾ ਬੁਜ੍ਝਿਤੁਂ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਅਧਿਗਨ੍ਤੁਕਾਮਸ੍ਸਾਤਿ ਪਾਪੁਣਿਤੁਕਾਮਸ੍ਸ. ਸਚ੍ਛਿਕਾਤੁਕਾਮਸ੍ਸਾਤਿ ਪਟਿਲਾਭਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਯ ਪਤ੍ਤੁਕਾਮਸ੍ਸ. ਅਥ ਵਾ ਬੁਜ੍ਝਿਤੁਕਾਮਸ੍ਸਾਤਿ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਞਾਣਂ ਞਾਤੁਕਾਮਸ੍ਸ. ਅਨੁਬੁਜ੍ਝਿਤੁਕਾਮਸ੍ਸਾਤਿ ਸਕਦਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗਞਾਣਂ ਪੁਨ ਞਾਤੁਕਾਮਸ੍ਸ. ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਿਤੁਕਾਮਸ੍ਸਾਤਿ ਅਨਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗਞਾਣਂ ਪਟਿਵੇਧਵਸੇਨ ਞਾਤੁਕਾਮਸ੍ਸ. ਸਮ੍ਬੁਜ੍ਝਿਤੁਕਾਮਸ੍ਸਾਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਞਾਣਂ ਸਮ੍ਮਾ ਞਾਤੁਕਾਮਸ੍ਸ. ਅਧਿਗਨ੍ਤੁਕਾਮਸ੍ਸਾਤਿ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਮ੍ਪਿ ਅਧਿਗਨ੍ਤੁਕਾਮਸ੍ਸ. ਫਸ੍ਸਿਤੁਕਾਮਸ੍ਸਾਤਿ ਞਾਣਫੁਸਨਾਯ ਫੁਸਿਤੁਕਾਮਸ੍ਸ. ਸਚ੍ਛਿਕਾਤੁਕਾਮਸ੍ਸਾਤਿ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਾਯ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਂ ਕਤ੍ਤੁਕਾਮਸ੍ਸ.
ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਮਗ੍ਗਾਨਂ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗੇ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਤਿ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਾਨਂ ਪੁਰਿਮਕੋਟ੍ਠਾਸੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਉਦਯਬ੍ਬਯਾਦਿਵਿਪਸ੍ਸਨਾਞਾਣਾਨਿ.
੧੯੯. ਦੁਤਿਯਗਾਥਾਯ ਸਪਰਿਯਨ੍ਤਚਾਰੀਤਿ ਸੀਲਾਦੀਸੁ ਚਤੂਸੁ ਪਰਿਯਨ੍ਤੇਸੁ ਚਰਮਾਨੋ. ਡਂਸਾਧਿਪਾਤਾਨਨ੍ਤਿ ਪਿਙ੍ਗਲਮਕ੍ਖਿਕਾਨਞ੍ਚ ਸੇਸਮਕ੍ਖਿਕਾਨਞ੍ਚ. ਤੇ ਹਿ ਤਤੋ ਤਤੋ ਅਧਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਖਾਦਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਅਧਿਪਾਤਾ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਫਸ੍ਸਾਨਨ੍ਤਿ ਚੋਰਾਦਿਫਸ੍ਸਾਨਂ.
ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਪਰਿਯਨ੍ਤਾਤਿ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਰਿਯਾਦਾ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਾ. ਅਨ੍ਤੋਪੂਤਿਭਾਵਂ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਮਾਨੋਤਿ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਕੁਚ੍ਛਿਤਭਾਵਂ ਸੀਲਵਿਰਹਿਤਭਾਵਂ ਓਲੋਕਯਮਾਨੋ. ਅਨ੍ਤੋ ਸੀਲਸਂਵਰਪਰਿਯਨ੍ਤੇ ਚਰਤੀਤਿ ਸੀਲਸਂਵਰਪਰਿਚ੍ਛੇਦਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਚਰਤਿ ਵਿਚਰਤਿ. ਮਰਿਯਾਦਂ ਨ ਭਿਨ੍ਦਤੀਤਿ ਸੀਲਮਰਿਯਾਦਂ ਸੀਲਪਰਿਚ੍ਛੇਦਂ ਨ ਕੋਪੇਤਿ.
ਆਦਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਂ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਮਾਨੋਤਿ ਆਦਿਤ੍ਤਦੇਸਨਂ (ਮਹਾਵ. ੫੪; ਸਂ. ਨਿ. ੩.੬੧; ੪.੨੮) ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋ. ਅਕ੍ਖਬ੍ਭਞ੍ਜਨਵਣਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨਪੁਤ੍ਤਮਂਸੂਪਮਂ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਮਾਨੋਤਿ ਸਾਕਟਿਕਸ੍ਸ ਅਕ੍ਖਬ੍ਭਞ੍ਜਨਉਪਮਞ੍ਚ, ਕੁਟ੍ਠਬ੍ਯਾਧਿਨੋ ਵਣਾਨਂ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨਤੇਲਪਿਲੋਤਿਕਉਪਮਞ੍ਚ, ਕਨ੍ਤਾਰਪਟਿਪਨ੍ਨਾਨਂ ਜਾਯਮ੍ਪਤਿਕਾਨਂ ਪੁਤ੍ਤਮਂਸਖਾਦਨਉਪਮਞ੍ਚ (ਸਂ. ਨਿ. ੨.੬੩; ਮਿ. ਪ. ੬.੧.੨) ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋ. ਭਦ੍ਦੇਕਰਤ੍ਤਵਿਹਾਰਂ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਮਾਨੋਤਿ –
‘‘ਅਤੀਤਂ ਨਾਨ੍ਵਾਗਮੇਯ੍ਯ, ਨਪ੍ਪਟਿਕਙ੍ਖੇ ਅਨਾਗਤਂ;
ਤਂ ਵੇ ‘ਭਦ੍ਦੇਕਰਤ੍ਤੋ’ਤਿ, ਸਨ੍ਤੋ ਆਚਿਕ੍ਖਤੇ ਮੁਨੀ’’ਤਿ. (ਮ. ਨਿ. ੩.੨੮੦; ਨੇਤ੍ਤਿ. ੧੦੩) –
ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਭਦ੍ਦੇਕਰਤ੍ਤਵਿਹਾਰਂ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋ. ਤਾ ਉਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਉਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਖਾਦਨ੍ਤੀਤਿ ਨਿਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਨਿਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਖਾਦਨ੍ਤਿ.
੨੦੦. ਤਤਿਯਗਾਥਾਯ ਪਰਧਮ੍ਮਿਕਾ ਨਾਮ ਸਤ੍ਤਸਹਧਮ੍ਮਿਕਵਜ੍ਜਾ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਤੇ ਬਾਹਿਰਕਾ. ਕੁਸਲਾਨੁਏਸੀਤਿ ਕੁਸਲਧਮ੍ਮੇ ਅਨ੍ਵੇਸਮਾਨੋ.
ਸਤ੍ਤ ਸਹਧਮ੍ਮਿਕੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁਭਿਕ੍ਖੁਨੀਸਿਕ੍ਖਮਾਨਾਸਾਮਣੇਰਸਾਮਣੇਰੀਉਪਾਸਕਉਪਾਸਿਕਾਯੋ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ. ਅਥਾਪਰਾਨਿਪਿ ਅਤ੍ਥਿ ਅਭਿਸਮ੍ਭੋਤਬ੍ਬਾਨੀਤਿ ਅਪਰਾਨਿਪਿ ਮਦ੍ਦਿਤਬ੍ਬਾਨਿ ਅਤ੍ਥਿ ਸਂਵਿਜ੍ਜਨ੍ਤਿ.
੨੦੧. ਚਤੁਤ੍ਥਗਾਥਾਯ ਆਤਙ੍ਕਫਸ੍ਸੇਨਾਤਿ ਰੋਗਫਸ੍ਸੇਨ. ਸੀਤਂ ਅਥੁਣ੍ਹਨ੍ਤਿ ਸੀਤਞ੍ਚ ਉਣ੍ਹਞ੍ਚ. ਸੋ ਤੇਹਿ ਫੁਟ੍ਠੋ ਬਹੁਧਾਤਿ ਸੋ ਤੇਹਿ ਆਤਙ੍ਕਾਦੀਹਿ ਅਨੇਕੇਹਿ ਆਕਾਰੇਹਿ ਫੁਟ੍ਠੋ ਸਮਾਨੋ. ਅਨੋਕੋਤਿ ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰਵਿਞ੍ਞਾਣਾਦੀਨਂ ਅਨੋਕਾਸਭੂਤੋ. ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਧਾਤੁਪਕੋਪਵਸੇਨ ਵਾਤਿ ਸਰੀਰਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਆਪੋਧਾਤੁਕ੍ਖੋਭਵਸੇਨ ਵਾ ਅਞ੍ਞਧਾਤੁਕ੍ਖੋਭਵਸੇਨ ਵਾ. ਉਣ੍ਹਨ੍ਤਿ ਸਰੀਰਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਤੇਜੋਧਾਤੁਕ੍ਖੋਭਵਸੇਨ ਉਣ੍ਹਂ ਭਵਤਿ. ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰਸਹਗਤਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸਾਤਿ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਚੇਤਨਾਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ. ਓਕਾਸਂ ਨ ਕਰੋਤੀਤਿ ਅਵਕਾਸਂ ਪਤਿਟ੍ਠਂ ਨ ਕਰੋਤਿ. ਅਵਤ੍ਥਿਤਸਮਾਦਾਨੋਤਿ ਓਤਰਿਤ੍ਵਾ ਗਾਹਕੋ.
੨੦੨. ਏਵਂ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਵਿਜਿਗੁਚ੍ਛਤੋ’’ਤਿਆਦੀਹਿ ਤੀਹਿ ਗਾਥਾਹਿ ਪੁਟ੍ਠਮਤ੍ਥਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ‘‘ਕ੍ਯਾਸ੍ਸ ਬ੍ਯਪ੍ਪਥਯੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਪੁਟ੍ਠਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਥੇਯ੍ਯਂ ਨ ਕਾਰੇ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਫਸ੍ਸੇਤਿ ਫੁਸੇਯ੍ਯ. ਯਦਾਵਿਲਤ੍ਤਂ ਮਨਸੋ ਵਿਜਞ੍ਞਾਤਿ ਯਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਵਿਲਤ੍ਤਂ ਵਿਜਾਨੇਯ੍ਯ, ਤਂ ਸਬ੍ਬਂ ‘‘ਕਣ੍ਹਸ੍ਸ ਪਕ੍ਖੋ’’ਤਿ ਵਿਨੋਦਯੇਯ੍ਯ.
ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਂ ਪਹਾਯਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਆਦਾਨਂ ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਂ, ਪਰਸਂਹਰਣਂ, ਥੇਯ੍ਯਂ ਚੋਰਿਕਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਦਿਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਪਰਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਂ, ਯਤ੍ਥ ਪਰੋ ਯਥਾਕਾਮਕਾਰਿਤਂ ਆਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਅਦਣ੍ਡਾਰਹੋ ਅਨੁਪਵਜ੍ਜੋ ਚ ਹੋਤਿ; ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਰਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤੇ ਪਰਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਸਞ੍ਞਿਨੋ ਤਦਾਦਾਯਕਉਪਕ੍ਕਮਸਮੁਟ੍ਠਾਪਿਕਾ ਥੇਯ੍ਯਚੇਤਨਾ ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਂ. ਤਂ ਹੀਨੇ ਪਰਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਕੇ ਅਪ੍ਪਸਾਵਜ੍ਜਂ, ਪਣੀਤੇ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜਂ. ਕਸ੍ਮਾ? ਵਤ੍ਥੁਪਣੀਤਤਾਯ. ਵਤ੍ਥੁਸਮਤ੍ਤੇ ਸਤਿ ਗੁਣਾਧਿਕਾਨਂ ਸਨ੍ਤਕੇ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜਂ, ਤਂ ਤਂ ਗੁਣਾਧਿਕਂ ਉਪਾਦਾਯ ਤਤੋ ਤਤੋ ਹੀਨਗੁਣਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਕੇ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਅਪ੍ਪਸਾਵਜ੍ਜਂ.
ਤਸ੍ਸ ਪਞ੍ਚ ਸਮ੍ਭਾਰਾ ਹੋਨ੍ਤਿ – ਪਰਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਂ, ਪਰਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਸਞ੍ਞਿਤਾ, ਥੇਯ੍ਯਚਿਤ੍ਤਂ, ਉਪਕ੍ਕਮੋ, ਤੇਨ ਹਰਣਨ੍ਤਿ. ਪਹਾਯਾਤਿ ਇਮਂ ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਚੇਤਨਾਸਙ੍ਖਾਤਂ ਦੁਸ੍ਸੀਲ੍ਯਂ ਪਜਹਿਤ੍ਵਾ. ਪਟਿਵਿਰਤੋਤਿ ਪਹੀਨਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਤਤੋ ਦੁਸ੍ਸੀਲ੍ਯਤੋ ਓਰਤੋ ਵਿਰਤੋਵ. ਦਿਨ੍ਨਮੇਵ ਆਦਿਯਤੀਤਿ ਦਿਨ੍ਨਾਦਾਯੀ. ਚਿਤ੍ਤੇਨਪਿ ਦਿਨ੍ਨਮੇਵ ਪਟਿਕਙ੍ਖਤੀਤਿ ਦਿਨ੍ਨਪਾਟਿਕਙ੍ਖੀ. ਥੇਨੇਤੀਤਿ ਥੇਨੋ, ਨ ਥੇਨੇਨ ਅਥੇਨੇਨ. ਅਥੇਨਤ੍ਤਾਯੇਵ ਸੁਚਿਭੂਤੇਨ. ਅਤ੍ਤਨਾਤਿ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇਨ, ਅਥੇਨਂ ਸੁਚਿਭੂਤਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਇਤੋ ਪਰਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵ.
ਮੇਤ੍ਤਾਯਨਵਸੇਨ ਮੇਤ੍ਤਿ. ਮੇਤ੍ਤਾਕਾਰੋ ਮੇਤ੍ਤਾਯਨਾ. ਮੇਤ੍ਤਾਯ ਅਯਿਤਸ੍ਸ ਮੇਤ੍ਤਾਸਮਙ੍ਗਿਨੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਾਵੋ ਮੇਤ੍ਤਾਯਿਤਤ੍ਤਂ. ਅਨੁਦਯਤੀਤਿ ਅਨੁਦਯਾ, ਰਕ੍ਖਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਨੁਦਯਾਕਾਰੋ ਅਨੁਦਯਨਾ. ਅਨੁਦਯਿਤਸ੍ਸ ਭਾਵੋ ਅਨੁਦਯਿਤਤ੍ਤਂ. ਹਿਤਸ੍ਸ ਏਸਨਵਸੇਨ ਹਿਤੇਸਿਤਾ. ਅਨੁਕਮ੍ਪਨਵਸੇਨ ਅਨੁਕਮ੍ਪਾ. ਸਬ੍ਬੇਹਿਪਿ ਇਮੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਉਪਚਾਰਪ੍ਪਨਾਪ੍ਪਤ੍ਤਾਵ ਮੇਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਵਿਪੁਲੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਫਰਣਵਸੇਨ ਵਿਪੁਲਤਾ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਭੂਮਿਵਸੇਨ ਪਨ ਤਂ ਮਹਗ੍ਗਤਂ. ਪਗੁਣਵਸੇਨ ਅਪ੍ਪਮਾਣਂ. ਸਤ੍ਤਾਰਮ੍ਮਣਵਸੇਨ ਚ ਅਪ੍ਪਮਾਣਂ. ਬ੍ਯਾਪਾਦਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਪ੍ਪਹਾਨੇਨ ਅਵੇਰਂ. ਦੋਮਨਸ੍ਸਪ੍ਪਹਾਨਤੋ ਅਬ੍ਯਾਪਜ੍ਜਂ, ਨਿਦ੍ਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.
ਆਵਿਲਨ੍ਤਿ ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਂ. ਲੁਲ਼ਿਤਨ੍ਤਿ ਕਲਲਂ. ਏਰਿਤਨ੍ਤਿ ਅਸਨ੍ਨਿਟ੍ਠਾਨਂ. ਘਟ੍ਟਿਤਨ੍ਤਿ ਆਰਮ੍ਮਣੇਨ ਘਟ੍ਟਨਮਾਪਾਦਿਤਂ. ਚਲਿਤਨ੍ਤਿ ਕਮ੍ਪਮਾਨਂ. ਭਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵਿਬ੍ਭਨ੍ਤਂ. ਅਵੂਪਸਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਨਿਬ੍ਬੁਤਂ.
ਯੋ ਸੋ ਮਾਰੋਤਿ ਏਵਮਾਦੀਸੁ ਮਹਾਜਨਂ ਅਨਤ੍ਥੇ ਨਿਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਮਾਰੇਤੀਤਿ ਮਾਰੋ. ਕਣ੍ਹਕਮ੍ਮਤ੍ਤਾ ਕਣ੍ਹੋ. ਕਾਮਾਵਚਰਿਸ੍ਸਰਤ੍ਤਾ ਅਧਿਪਤਿ. ਮਰਣਂ ਪਾਪਨਤੋ ਅਨ੍ਤਗੂ. ਮੁਞ੍ਚਿਤੁਂ ਅਪ੍ਪਦਾਨਟ੍ਠੇਨ ਨਮੁਚਿ. ਮਾਰਸ੍ਸ ਬਲ਼ਿਸਨ੍ਤਿ ਮਾਰਬਲ਼ਿਸਂ. ਵਟ੍ਟਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਟ੍ਠੇਨ ਮਾਰਸ੍ਸ ਆਮਿਸਨ੍ਤਿ ਮਾਰਾਮਿਸਂ. ਵਸਵਤ੍ਤਨਟ੍ਠੇਨ ਮਾਰਸ੍ਸ ਵਿਸਯੋਤਿ ਮਾਰਵਿਸਯੋ. ਗੋਚਰਟ੍ਠੇਨ ਮਾਰਸ੍ਸ ਨਿਵਾਸੋਤਿ ਮਾਰਨਿਵਾਸੋ. ਕਾਮਚਾਰਂ ਚਰਟ੍ਠੇਨ ਮਾਰਸ੍ਸ ਗੋਚਰੋਤਿ ਮਾਰਗੋਚਰੋ. ਦੁਪ੍ਪਮੁਞ੍ਚਨਟ੍ਠੇਨ ਮਾਰਸ੍ਸ ਬਨ੍ਧਨਨ੍ਤਿ ਮਾਰਬਨ੍ਧਨਂ. ਦੁਕ੍ਖੁਦ੍ਦਯੋਤਿ ਦੁਕ੍ਖਬਨ੍ਧਨੋ.
੨੦੩. ਮੂਲਮ੍ਪਿ ਤੇਸਂ ਪਲਿਖਞ੍ਞ ਤਿਟ੍ਠੇਤਿ ਤੇਸਂ ਕੋਧਾਤਿਮਾਨਾਨਂ ਯਂ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦਿਕਂ ਮੂਲਂ, ਤਮ੍ਪਿ ਪਲਿਖਣਿਤ੍ਵਾ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯ. ਅਦ੍ਧਾ ਭਵਨ੍ਤੋ ਅਭਿਸਮ੍ਭਵੇਯ੍ਯਾਤਿ ਏਤਂ ਪਿਯਾਪਿਯਂ ਅਭਿਭਵਨ੍ਤੋ ਏਕਂਸੇਨੇਵ ਅਭਿਭਵੇਯ੍ਯ, ਨ ਤਤ੍ਥ ਸਿਥਿਲਂ ਪਰਕ੍ਕਮੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.
ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਮੂਲਨ੍ਤਿਆਦਯੋ ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਕੋਧਸ੍ਸ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਸਹਜਾਤਾਦਿਵਸੇਨ ਮੂਲਂ ਹੋਤਿ. ਅਨੁਪਾਯਮਨਸਿਕਾਰੋ ਚ ਅਸ੍ਮਿਮਾਨੋ ਚ ਇਮੇ ਦ੍ਵੇ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਵਸੇਨੇਵ. ਅਹਿਰਿਕਅਨੋਤ੍ਤਪ੍ਪਉਦ੍ਧਚ੍ਚਾ ਇਮੇ ਤਯੋ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਸਹਜਾਤਾਦਿਵਸੇਨ ਮੂਲਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਥਾ ਅਤਿਮਾਨਸ੍ਸਾਪਿ.
੨੦੪. ਪਞ੍ਞਂ ਪੁਰਕ੍ਖਤ੍ਵਾਤਿ ਪਞ੍ਞਂ ਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਕਲ੍ਯਾਣਪੀਤੀਤਿ ਕਲ੍ਯਾਣਪੀਤਿਯਾ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ. ਚਤੁਰੋ ਸਹੇਥ ਪਰਿਦੇਵਧਮ੍ਮੇਤਿ ਅਨਨ੍ਤਰਗਾਥਾਯ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੇ ਪਰਿਦੇਵਨੀਯਧਮ੍ਮੇ ਸਹੇਯ੍ਯ.
ਵਿਚਯਬਹੁਲੋਤਿ ਪਰਿਵੀਮਂਸਨਬਹੁਲੋ. ਪਵਿਚਯਬਹੁਲੋਤਿ ਵਿਸੇਸੇਨ ਵੀਮਂਸਨਬਹੁਲੋ. ਪੇਕ੍ਖਾਯਨਬਹੁਲੋਤਿ ਇਕ੍ਖਣਬਹੁਲੋ. ਸਮੇਕ੍ਖਾਯਨਬਹੁਲੋਤਿ ਏਸਨਬਹੁਲੋ. ਵਿਭੂਤਵਿਹਾਰੀਤਿ ਪਾਕਟਂ ਕਤ੍ਵਾ ਞਾਤਵਿਹਾਰੀ.
ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤੇ ਪਟਿਕ੍ਕਨ੍ਤੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਤਾਵ ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਗਮਨਂ. ਪਟਿਕ੍ਕਨ੍ਤਂ ਨਿਵਤ੍ਤਨਂ. ਤਦੁਭਯਮ੍ਪਿ ਚਤੂਸੁ ਇਰਿਯਾਪਥੇਸੁ ਲਬ੍ਭਤਿ. ਗਮਨੇ ਤਾਵ ਪੁਰਤੋ ਕਾਯਂ ਅਭਿਹਰਨ੍ਤੋ ਅਭਿਕ੍ਕਮਤਿ ਨਾਮ. ਪਟਿਨਿਵਤ੍ਤੇਨ੍ਤੋ ਪਟਿਕ੍ਕਮਤਿ ਨਾਮ. ਠਾਨੇਪਿ ਠਿਤਕੋਵ ਕਾਯਂ ਪੁਰਤੋ ਓਨਮੇਨ੍ਤੋ ਅਭਿਕ੍ਕਮਤਿ ਨਾਮ. ਪਚ੍ਛਤੋ ਅਪਨਾਮੇਨ੍ਤੋ ਪਟਿਕ੍ਕਮਤਿ ਨਾਮ. ਨਿਸਜ੍ਜਾਯਪਿ ਨਿਸਿਨ੍ਨਕੋਵ ਆਸਨਸ੍ਸ ਪੁਰਿਮਅਙ੍ਗਾਭਿਮੁਖੋ ਸਂਸਰਨ੍ਤੋ ਅਭਿਕ੍ਕਮਤਿ ਨਾਮ. ਪਚ੍ਛਿਮਅਙ੍ਗਪ੍ਪਦੇਸਂ ਪਚ੍ਛਾ ਸਂਸਰਨ੍ਤੋ ਪਟਿਕ੍ਕਮਤਿ ਨਾਮ. ਨਿਪਜ੍ਜਾਯਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.
ਸਮ੍ਪਜਾਨਕਾਰੀ ਹੋਤੀਤਿ ਸਮ੍ਪਜਞ੍ਞੇਨ ਸਬ੍ਬਕਿਚ੍ਚਕਾਰੀ, ਸਮ੍ਪਜਞ੍ਞਮੇਵ ਵਾ ਕਾਰੀ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਹਿ ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਾਦੀਸੁ ਸਮ੍ਪਜਞ੍ਞਂ ਕਰੋਤੇਵ, ਨ ਕਤ੍ਥਚਿ ਸਮ੍ਪਜਞ੍ਞਵਿਰਹਿਤੋ ਹੋਤਿ. ਆਲੋਕਿਤੇ ਵਿਲੋਕਿਤੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਆਲੋਕਿਤਂ ਨਾਮ ਪੁਰਤੋ ਪੇਕ੍ਖਨਂ. ਵਿਲੋਕਿਤਂ ਨਾਮ ਅਨੁਦਿਸਾਪੇਕ੍ਖਨਂ. ਅਞ੍ਞਾਨਿਪਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਉਪਰਿ ਪਚ੍ਛਤੋ ਪੇਕ੍ਖਨਵਸੇਨ ਓਲੋਕਿਤਉਲ੍ਲੋਕਿਤਅਪਲੋਕਿਤਾਨਿ ਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਾਨਿ ਇਧ ਨ ਗਹਿਤਾਨਿ. ਸਾਰੁਪ੍ਪਵਸੇਨ ਪਨ ਇਮਾਨੇਵ ਦ੍ਵੇ ਗਹਿਤਾਨਿ, ਇਮਿਨਾ ਵਾ ਮੁਖੇਨ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਗਹਿਤਾਨੇਵਾਤਿ.
ਸਮਿਞ੍ਜਿਤੇ ਪਸਾਰਿਤੇਤਿ ਪਬ੍ਬਾਨਂ ਸਮਿਞ੍ਜਨਪਸਾਰਣੇ. ਸਙ੍ਘਾਟਿਪਤ੍ਤਚੀਵਰਧਾਰਣੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਙ੍ਘਾਟਿਚੀਵਰਾਨਂ ਨਿਵਾਸਨਪਾਰੁਪਨਵਸੇਨ, ਪਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖਾਪਟਿਗ੍ਗਹਣਾਦਿਵਸੇਨ ਪਰਿਭੋਗੋ ਧਾਰਣਂ ਨਾਮ. ਅਸਿਤਾਦੀਸੁ ਅਸਿਤੇਤਿ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਭੋਜਨੇ. ਪੀਤੇਤਿ ਯਾਗੁਆਦਿਪਾਨੇ. ਖਾਯਿਤੇਤਿ ਪਿਟ੍ਠਖਜ੍ਜਕਾਦਿਖਾਦਨੇ. ਸਾਯਿਤੇਤਿ ਮਧੁਫਾਣਿਤਾਦਿਸਾਯਨੇ. ਉਚ੍ਚਾਰਪਸ੍ਸਾਵਕਮ੍ਮੇਤਿ ਉਚ੍ਚਾਰਸ੍ਸ ਚ ਪਸ੍ਸਾਵਸ੍ਸ ਚ ਕਰਣੇ. ਗਤਾਦੀਸੁ ਗਤੇਤਿ ਗਮਨੇ. ਠਿਤੇਤਿ ਠਾਨੇ. ਨਿਸਿਨ੍ਨੇਤਿ ਨਿਸਜ੍ਜਾਯ.
ਸੁਤ੍ਤੇਤਿ ਸਯਨੇ. ਜਾਗਰਿਤੇਤਿ ਜਾਗਰਣੇ. ਭਾਸਿਤੇਤਿ ਕਥਨੇ. ਤਤ੍ਥ ਉਪਾਦਾਰੂਪਸ੍ਸ ਸਦ੍ਦਾਯਤਨਸ੍ਸ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤੇ ਸਤਿ ਭਾਸਿਤਾ ਨਾਮ ਨ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤੇ ਹੋਤੀਤਿ ਪਰਿਗ੍ਗਾਹਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਾਸਿਤੇ ਸਮ੍ਪਜਾਨਕਾਰੀ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਵਿਮੁਤ੍ਤਾਯਤਨਸੀਸੇਨ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋਪਿ ਬਾਤ੍ਤਿਂਸਤਿਰਚ੍ਛਾਨਕਥਂ ਪਹਾਯ ਦਸਕਥਾਵਤ੍ਥੁਨਿਸ੍ਸਿਤਂ ਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤੋਪਿ ਭਾਸਿਤੇ ਸਮ੍ਪਜਾਨਕਾਰੀ ਨਾਮ. ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵੇਤਿ ਅਕਥਨੇ. ਤਤ੍ਥ ਉਪਾਦਾਰੂਪਸ੍ਸ ਸਦ੍ਦਾਯਤਨਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿਯਂ ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਯਂ ਹੋਤੀਤਿ ਪਰਿਗ੍ਗਾਹਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵੇ ਸਮ੍ਪਜਾਨਕਾਰੀ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਅਟ੍ਠਤਿਂਸਆਰਮ੍ਮਣੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਰੁਚਿਯਂ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋਪਿ ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਨ੍ਨੋਪਿ ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵੇ ਸਮ੍ਪਜਾਨਕਾਰੀ ਨਾਮ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਏਕੋ ਇਰਿਯਾਪਥੋ ਦ੍ਵੀਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਆਗਤੋ. ਸੋ ਹੇਟ੍ਠਾ ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤੇ ਪਟਿਕ੍ਕਨ੍ਤੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਭਿਕ੍ਖਾਚਾਰਗਾਮਂ ਗਚ੍ਛਤੋ ਆਗਚ੍ਛਤੋ ਚ ਅਦ੍ਧਾਨਗਮਨਵਸੇਨ ਕਥਿਤੋ. ਗਤੇ ਠਿਤੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵਿਹਾਰੇ ਚੁਣ੍ਣਿਕਪਾਦੁਦ੍ਧਾਰਵਸੇਨ ਕਥਿਤੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਬੁਦ੍ਧਾਨੁਸ੍ਸਤਿਵਸੇਨਾਤਿਆਦਯੋ ਹੇਟ੍ਠਾ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਪਕਾਸਿਤਾ ਏਵ.
ਅਰਤੀਤਿ ਰਤਿਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ. ਅਰਤਿਤਾਤਿ ਅਰਮਨਾਕਾਰੋ. ਅਨਭਿਰਤੀਤਿ ਅਨਭਿਰਤਭਾਵੋ. ਅਨਭਿਰਮਨਾਤਿ ਅਨਭਿਰਮਨਾਕਾਰੋ. ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤਾਤਿ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਨਾਕਾਰੋ. ਪਰਿਤਸ੍ਸਿਤਾਤਿ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਨਵਸੇਨੇਵ ਪਰਿਤਸ੍ਸਨਾ.
੨੦੫. ਕਿਂ ਸੂ ਅਸਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਕਿਂ ਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਕੁਵ ਵਾ ਅਸਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਕੁਹਿਂ ਵਾ ਅਸਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਤ ਸੇਤ੍ਥ ਕੁਵਜ੍ਜ ਸੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਇਮਂ ਰਤ੍ਤਿਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਸਯਿਂ, ਅਜ੍ਜ ਆਗਮਨਰਤ੍ਤਿਂ ਕਤ੍ਥ ਸਯਿਸ੍ਸਂ. ਏਤੇ ਵਿਤਕ੍ਕੇਤਿ ਏਤੇ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਨਿਸ੍ਸਿਤੇ ਦ੍ਵੇ, ਸੇਨਾਸਨਨਿਸ੍ਸਿਤੇ ਦ੍ਵੇਤਿ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਵਿਤਕ੍ਕੇ. ਅਨਿਕੇਤਚਾਰੀਤਿ ਅਪਲਿਬੋਧਚਾਰੀ ਨਿਤ੍ਤਣ੍ਹਚਾਰੀ.
ਫਲਕੇ ਵਾਤਿ ਵਙ੍ਕਾਦਿਫਲਕਪੀਠੇ ਚ. ਆਗਾਮਿਰਤ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਆਗਮਨਿਰਤ੍ਤਿਯਂ. ਆਦੇਵਨੇਯ੍ਯੇਤਿ ਵਿਸੇਸੇਨ ਦੇਵਨਿਯ੍ਯੇ. ਪਰਿਦੇਵਨੇਯ੍ਯੇਤਿ ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਦੇਵਨਿਯ੍ਯੇ.
੨੦੬. ਕਾਲੇਤਿ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਕਾਲੇ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਸਙ੍ਖਾਤਂ ਅਨ੍ਨਂ ਵਾ, ਚੀਵਰਕਾਲੇ ਚੀਵਰਸਙ੍ਖਾਤਂ ਵਸਨਂ ਵਾ ਲਦ੍ਧਾ ਧਮ੍ਮੇਨ ਸਮੇਨਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਮਤ੍ਤਂ ਸ ਜਞ੍ਞਾਤਿ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇ ਚ ਪਰਿਭੋਗੇ ਚ ਸੋ ਪਮਾਣਂ ਜਾਨੇਯ੍ਯ. ਇਧਾਤਿ ਸਾਸਨੇ, ਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤਮੇਵ ਵਾ ਏਤਂ. ਤੋਸਨਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਤੋਸਤ੍ਥਂ, ਏਤਦਤ੍ਥਂ ਮਤ੍ਤਂ ਜਾਨੇਯ੍ਯਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਤੇਸੁ ਗੁਤ੍ਤੋਤਿ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਤੇਸੁ ਪਚ੍ਚਯੇਸੁ ਗੁਤ੍ਤੋ. ਯਤਚਾਰੀਤਿ ਸਞ੍ਞਤਵਿਹਾਰੋ, ਰਕ੍ਖਿਤਇਰਿਯਾਪਥੋ ਰਕ੍ਖਿਤਕਾਯਵਚੀਮਨੋਦ੍ਵਾਰੋ ਚਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ‘‘ਯਤਿਚਾਰੀ’’ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ, ਏਸੋਯੇਵਤ੍ਥੋ. ਰੁਸਿਤੋਤਿ ਰੋਸਿਤੋ. ਘਟ੍ਟਿਤੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.
ਦ੍ਵੀਹਿ ਕਾਰਣੇਹਿ ਮਤ੍ਤਂ ਜਾਨੇਯ੍ਯਾਤਿ ਦ੍ਵੀਹਿ ਭਾਗੇਹਿ ਪਮਾਣਂ ਜਾਨੇਯ੍ਯ. ਪਟਿਗ੍ਗਹਣਤੋ ਵਾਤਿ ਪਰੇਹਿ ਦਿਯ੍ਯਮਾਨਗ੍ਗਹਣਕਾਲਤੋ ਵਾ. ਪਰਿਭੋਗਤੋ ਵਾਤਿ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨਕਾਲਤੋ ਵਾ. ਥੋਕੇਪਿ ਦਿਯ੍ਯਮਾਨੇਤਿ ਅਪ੍ਪਕੇਪਿ ਦਿਯ੍ਯਮਾਨੇ. ਕੁਲਾਨੁਦਯਾਯਾਤਿ ਕੁਲਾਨਂ ਅਨੁਦਯਤਾਯ. ਕੁਲਾਨੁਰਕ੍ਖਾਯਾਤਿ ਕੁਲਾਨਂ ਅਨੁਰਕ੍ਖਣਤ੍ਥਾਯ. ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤੀਤਿ ਥੋਕਮ੍ਪਿ ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਬਹੁਕੇਪਿ ਦਿਯ੍ਯਮਾਨੇਤਿ ਅਨਪ੍ਪਕੇਪਿ ਦਿਯ੍ਯਮਾਨੇ. ਕਾਯਪਰਿਹਾਰਿਕਂ ਚੀਵਰਂ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕਾਯਂ ਪਰਿਹਰਤਿ ਪੋਸੇਤੀਤਿ ਕਾਯਪਰਿਹਾਰਿਕਂ. ਕੁਚ੍ਛਿਪਰਿਹਾਰਿਕਨ੍ਤਿ ਕੁਚ੍ਛਿਂ ਪਰਿਹਰਤਿ ਪੋਸੇਤੀਤਿ ਕੁਚ੍ਛਿਪਰਿਹਾਰਿਕਂ. ਇਤਰੀਤਰਪਚ੍ਚਯਸਨ੍ਤੋਸੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਅਟ੍ਠ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰਾ ਵਟ੍ਟਨ੍ਤਿ ਤੀਣਿ ਚੀਵਰਾਨਿ ਪਤ੍ਤੋ ਦਨ੍ਤਕਟ੍ਠਚ੍ਛੇਦਨਵਾਸਿ ਏਕਾ ਸੂਚਿ ਕਾਯਬਨ੍ਧਨਂ ਪਰਿਸ੍ਸਾਵਨਨ੍ਤਿ. ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ –
‘‘ਤਿਚੀਵਰਞ੍ਚ ਪਤ੍ਤੋ ਚ, ਵਾਸਿ ਸੂਚਿ ਚ ਬਨ੍ਧਨਂ;
ਪਰਿਸ੍ਸਾਵਨੇਨ ਅਟ੍ਠੇਤੇ, ਯੁਤ੍ਤਯੋਗਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ’’ਤਿ. (ਦੀ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੨੧੫; ਮ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੨੯੪; ੨.੩੪੯; ਅ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੪.੧੯੮);
ਤੇ ਸਬ੍ਬੇ ਕਾਯਪਰਿਹਾਰਿਕਾਪਿ ਹੋਨ੍ਤਿ ਕੁਚ੍ਛਿਪਰਿਹਾਰਿਕਾਪਿ. ਕਥਂ? ਤਿਚੀਵਰਂ ਤਾਵ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਚ ਪਾਰੁਪਿਤ੍ਵਾ ਚ ਵਿਚਰਣਕਾਲੇ ਕਾਯਂ ਪਰਿਹਰਤਿ ਪੋਸੇਤੀਤਿ ਕਾਯਪਰਿਹਾਰਿਕਂ ਹੋਤਿ. ਚੀਵਰਕਣ੍ਣੇਨ ਉਦਕਂ ਪਰਿਸ੍ਸਾਵੇਤ੍ਵਾ ਪਿਵਨਕਾਲੇ ਖਾਦਿਤਬ੍ਬਫਲਾਫਲਗ੍ਗਹਣਕਾਲੇ ਚ ਕੁਚ੍ਛਿਂ ਪਰਿਹਰਤਿ ਪੋਸੇਤੀਤਿ ਕੁਚ੍ਛਿਪਰਿਹਾਰਿਕਂ ਹੋਤਿ.
ਪਤ੍ਤੋਪਿ ਤੇਨ ਉਦਕਂ ਉਦ੍ਧਰਿਤ੍ਵਾ ਨ੍ਹਾਨਕਾਲੇ ਕੁਟਿਪਰਿਭਣ੍ਡਕਰਣਕਾਲੇ ਚ ਕਾਯਪਰਿਹਾਰਿਕੋ ਹੋਤਿ. ਆਹਾਰਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਨਕਾਲੇ ਕੁਚ੍ਛਿਪਰਿਹਾਰਿਕੋ. ਵਾਸਿਪਿ ਤਾਯ ਦਨ੍ਤਕਟ੍ਠਚ੍ਛੇਦਨਕਾਲੇ ਮਞ੍ਚਪੀਠਾਨਂ ਅਙ੍ਗਪਾਦਚੀਵਰਕੁਟਿਦਣ੍ਡਕਸਜ੍ਜਨਕਾਲੇ ਚ ਕਾਯਪਰਿਹਾਰਿਕਾ ਹੋਤਿ. ਉਚ੍ਛੁਚ੍ਛੇਦਨਨਾਲ਼ਿਕੇਰਾਦਿਤਚ੍ਛਨਕਾਲੇ ਕੁਚ੍ਛਿਪਰਿਹਾਰਿਕਾ. ਸੂਚਿ ਚੀਵਰਸਿਬ੍ਬਨਕਾਲੇ ਕਾਯਪਰਿਹਾਰਿਕਾ ਹੋਤਿ. ਪੂਵਂ ਵਾ ਫਲਂ ਵਾ ਵਿਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਖਾਦਨਕਾਲੇ ਕੁਚ੍ਛਿਪਰਿਹਾਰਿਕਾ. ਕਾਯਬਨ੍ਧਨਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਵਿਚਰਣਕਾਲੇ ਕਾਯਪਰਿਹਾਰਿਕਂ. ਉਚ੍ਛੁਆਦੀਨਿ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਗਹਣਕਾਲੇ ਕੁਚ੍ਛਿਪਰਿਹਾਰਿਕਂ. ਪਰਿਸ੍ਸਾਵਨਂ ਤੇਨ ਉਦਕਂ ਪਰਿਸ੍ਸਾਵੇਤ੍ਵਾ ਨ੍ਹਾਨਕਾਲੇ ਸੇਨਾਸਨਪਰਿਭਣ੍ਡਕਰਣਕਾਲੇ ਚ ਕਾਯਪਰਿਹਾਰਿਕਂ, ਪਾਨੀਯਪਾਣਕਪਰਿਸ੍ਸਾਵਨਕਾਲੇ ਤੇਨੇਵ ਤਿਲਤਣ੍ਡੁਲਪੁਥੁਕਾਦੀਨਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਖਾਦਨਕਾਲੇ ਚ ਕੁਚ੍ਛਿਪਰਿਹਾਰਿਕਂ.
ਪਟਿਸਙ੍ਖਾਯੋਨਿਸੋਤਿ ਉਪਾਯੇਨ ਪਥੇਨ ਪਟਿਸਙ੍ਖਾਯ ਞਤ੍ਵਾ, ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਸੀਤਸ੍ਸ ਪਟਿਘਾਤਾਯਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਵੁਤ੍ਤਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਮੇਵ ਯੋਨਿਸੋ ਪਟਿਸਙ੍ਖਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਤਤ੍ਥ ਚੀਵਰਨ੍ਤਿ ਅਨ੍ਤਰਵਾਸਕਾਦੀਸੁ ਯਂਕਿਞ੍ਚਿ. ਪਟਿਸੇਵਤੀਤਿ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ ਨਿਵਾਸੇਤਿ ਵਾ ਪਾਰੁਪਤਿ ਵਾ. ਯਾਵਦੇਵਾਤਿ ਪਯੋਜਨਾਵਧਿਪਰਿਚ੍ਛੇਦਨਿਯਮਵਚਨਂ. ਏਤ੍ਤਕਮੇਵ ਹਿ ਯੋਗਿਨੋ ਚੀਵਰਪਟਿਸੇਵਨੇ ਪਯੋਜਨਂ, ਯਦਿਦਂ ਸੀਤਸ੍ਸ ਪਟਿਘਾਤਾਯਾਤਿਆਦਿ, ਨ ਇਤੋ ਭਿਯ੍ਯੋ. ਸੀਤਸ੍ਸਾਤਿ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਧਾਤੁਕ੍ਖੋਭਵਸੇਨ ਵਾ ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਉਤੁਪਰਿਣਾਮਨਵਸੇਨ ਵਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਯਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ ਸੀਤਸ੍ਸ.
ਪਟਿਘਾਤਾਯਾਤਿ ਪਟਿਹਨਨਤ੍ਥਂ. ਯਥਾ ਸਰੀਰੇ ਆਬਾਧਂ ਨ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਿ, ਏਵਂ ਤਸ੍ਸ ਵਿਨੋਦਨਤ੍ਥਂ. ਸੀਤਬ੍ਭਾਹਤੇ ਹਿ ਸਰੀਰੇ ਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੋ ਯੋਨਿਸੋ ਪਦਹਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਸੀਤਸ੍ਸ ਪਟਿਘਾਤਾਯ ਚੀਵਰਂ ਸੇਵਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਭਗਵਾ ਅਨੁਞ੍ਞਾਸਿ. ਏਸ ਨਯੋ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ. ਕੇਵਲਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਉਣ੍ਹਸ੍ਸਾਤਿ ਅਗ੍ਗਿਸਨ੍ਤਾਪਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਸ ਵਨਦਾਹਾਦੀਸੁ ਸਮ੍ਭਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਡਂਸਮਕਸਵਾਤਾਤਪਸਰੀਸਪਸਮ੍ਫਸ੍ਸਾਨਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਡਂਸਾਤਿ ਡਂਸਨਮਕ੍ਖਿਕਾ. ‘‘ਅਨ੍ਧਮਕ੍ਖਿਕਾ’’ਤਿਪਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਮਕਸਾਤਿ ਮਕਸਾ ਏਵ. ਵਾਤਾਤਿ ਸਰਜਅਰਜਾਦਿਭੇਦਾ. ਆਤਪੋਤਿ ਸੂਰਿਯਾਤਪੋ. ਸਰੀਸਪਾਤਿ ਯੇ ਕੇਚਿ ਸਰਨ੍ਤਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਦੀਘਜਾਤਿਕਾ ਸਪ੍ਪਾਦਯੋ, ਤੇਸਂ ਦਟ੍ਠਸਮ੍ਫਸ੍ਸੋ ਚ ਫੁਟ੍ਠਸਮ੍ਫਸ੍ਸੋ ਚਾਤਿ ਦੁਵਿਧੋ ਸਮ੍ਫਸ੍ਸੋ; ਸੋਪਿ ਚੀਵਰਂ ਪਾਰੁਪਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਨ ਬਾਧਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਾਦਿਸੇਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਤੇਸਂ ਪਟਿਘਾਤਤ੍ਥਾਯ ਪਟਿਸੇਵਤਿ. ਯਾਵਦੇਵਾਤਿ ਪੁਨ ਏਤਸ੍ਸ ਵਚਨਂ ਨਿਯਤਪਯੋਜਨਾਵਧਿਪਰਿਚ੍ਛੇਦਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ. ਹਿਰਿਕੋਪੀਨਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਨਿਯਤਪਯੋਜਨਂ, ਇਤਰਾਨਿ ਕਦਾਚਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਹਿਰਿਕੋਪੀਨਨ੍ਤਿ ਤਂ ਤਂ ਸਮ੍ਬਾਧਟ੍ਠਾਨਂ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਯਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਅਙ੍ਗੇ ਵਿਵਰਿਯਮਾਨੇ ਹਿਰੀ ਕੁਪ੍ਪਤਿ ਵਿਨਸ੍ਸਤਿ, ਤਂ ਤਂ ਹਿਰਿਂ ਕੋਪਨਤੋ ਹਿਰਿਕੋਪੀਨਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਚ ਹਿਰਿਕੋਪੀਨਸ੍ਸ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਹਿਰਿਕੋਪੀਨਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨਤ੍ਥਂ. ‘‘ਹਿਰਿਕੋਪੀਨਂ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ.
ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਨ੍ਤਿ ਯਂਕਿਞ੍ਚਿ ਆਹਾਰਂ. ਯੋ ਹਿ ਕੋਚਿ ਆਹਾਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪਿਣ੍ਡੋਲ੍ਯੇਨ ਪਤ੍ਤੇ ਪਤਿਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਪਿਣ੍ਡਪਾਤੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਪਿਣ੍ਡਾਨਂ ਵਾ ਪਾਤੋ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤੋ, ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਲਦ੍ਧਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖਾਨਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤੋ, ਸਮੂਹੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸੇਸਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵ.
ਸੇਨਾਸਨਨ੍ਤਿ ਸਯਨਞ੍ਚ ਆਸਨਞ੍ਚ. ਯਤ੍ਥ ਯਤ੍ਥ ਹਿ ਸੇਤਿ ਵਿਹਾਰੇ ਵਾ ਅਡ੍ਢਯੋਗਾਦਿਮ੍ਹਿ ਵਾ, ਤਂ ਸੇਨਂ. ਯਤ੍ਥ ਯਤ੍ਥ ਆਸਤਿ ਨਿਸੀਦਤਿ, ਤਂ ਆਸਨਂ, ਤਂ ਏਕਤੋ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਸੇਨਾਸਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਉਤੁਪਰਿਸ੍ਸਯਵਿਨੋਦਨਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਾਰਾਮਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਪਰਿਸਹਨਟ੍ਠੇਨ ਉਤੁਯੇਵ ਉਤੁਪਰਿਸ੍ਸਯੋ. ਉਤੁਪਰਿਸ੍ਸਯਸ੍ਸ ਵਿਨੋਦਨਤ੍ਥਞ੍ਚ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਾਰਾਮਤ੍ਥਞ੍ਚ. ਯੋ ਸਰੀਰਾਬਾਧਚਿਤ੍ਤਵਿਕ੍ਖੇਪਕਰੋ ਅਸਪ੍ਪਾਯੋ ਉਤੁ ਸੇਨਾਸਨਪਟਿਸੇਵਨੇਨ ਵਿਨੋਦੇਤਬ੍ਬੋ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਵਿਨੋਦਨਤ੍ਥਂ ਏਕੀਭਾਵਸੁਖਤ੍ਥਞ੍ਚਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਕਾਮਞ੍ਚ ਸੀਤਪਟਿਘਾਤਾਦਿਨਾਵ ਉਤੁਪਰਿਸ੍ਸਯਵਿਨੋਦਨਂ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵ. ਯਥਾ ਪਨ ਚੀਵਰਪਟਿਸੇਵਨੇ ‘‘ਹਿਰਿਕੋਪੀਨਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨਂ ਨਿਯਤਪਯੋਜਨਂ, ਇਤਰਾਨਿ ਕਦਾਚਿ ਕਦਾਚਿ ਭਵਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਏਵਮਿਧਾਪਿ ਨਿਯਤਉਤੁਪਰਿਸ੍ਸਯਵਿਨੋਦਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਥ ਵਾ ਅਯਂ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰੋ ਉਤੁ ਉਤੁਯੇਵ. ਪਰਿਸ੍ਸਯੋ ਪਨ ਦੁਵਿਧੋ ਪਾਕਟਪਰਿਸ੍ਸਯੋ ਚ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਪਰਿਸ੍ਸਯੋ ਚ. ਤਤ੍ਥ ਪਾਕਟਪਰਿਸ੍ਸਯੋ ਸੀਹਬ੍ਯਗ੍ਘਾਦਯੋ, ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਪਰਿਸ੍ਸਯੋ ਰਾਗਦੋਸਾਦਯੋ. ਤੇ ਯਤ੍ਥ ਅਪਰਿਗੁਤ੍ਤਿਯਾ ਚ ਅਸਪ੍ਪਾਯਰੂਪਦਸ੍ਸਨਾਦਿਨਾ ਚ ਆਬਾਧਂ ਨ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਸੇਨਾਸਨਂ ਏਵਂ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਪਟਿਸੇਵਨ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਟਿਸਙ੍ਖਾ ਯੋਨਿਸੋ ਸੇਨਾਸਨਂ ਉਤੁਪਰਿਸ੍ਸਯਵਿਨੋਦਨਤ੍ਥਂ ਪਟਿਸੇਵਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
ਗਿਲਾਨਪਚ੍ਚਯਭੇਸਜ੍ਜਪਰਿਕ੍ਖਾਰਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਰੋਗਸ੍ਸ ਪਟਿਅਯਨਟ੍ਠੇਨ ਪਚ੍ਚਯੋ, ਪਚ੍ਚਨੀਕਗਮਨਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ ਸਪ੍ਪਾਯਸ੍ਸੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਭਿਸਕ੍ਕਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਂ ਤੇਨ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਤ੍ਤਾਤਿ ਭੇਸਜ੍ਜਂ. ਗਿਲਾਨਪਚ੍ਚਯੋਵ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਗਿਲਾਨਪਚ੍ਚਯਭੇਸਜ੍ਜਂ, ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਗਿਲਾਨਸ੍ਸ ਸਪ੍ਪਾਯਂ ਭਿਸਕ੍ਕਕਮ੍ਮਂ ਤੇਲਮਧੁਫਾਣਿਤਾਦੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਪਰਿਕ੍ਖਾਰੋਤਿ ਪਨ ‘‘ਸਤ੍ਤਹਿ ਨਗਰਪਰਿਕ੍ਖਾਰੇਹਿ ਸੁਪਰਿਕ੍ਖਤ੍ਤਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਅ. ਨਿ. ੭.੬੭) ਪਰਿਵਾਰੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ‘‘ਰਥੋ ਸੀਲਪਰਿਕ੍ਖਾਰੋ, ਝਾਨਕ੍ਖੋ ਚਕ੍ਕਵੀਰਿਯੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਸਂ. ਨਿ. ੫.੪) ਅਲਙ੍ਕਾਰੋ. ‘‘ਯੇ ਚ ਖੋ ਇਮੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤੇਨ ਜੀਵਿਤਪਰਿਕ੍ਖਾਰਾ ਸਮੁਦਾਨੇਤਬ੍ਬਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਮ. ਨਿ. ੧.੧੯੧-੧੯੨) ਸਮ੍ਭਾਰੋ. ਇਧ ਪਨ ਸਮ੍ਭਾਰੋਪਿ ਪਰਿਵਾਰੋਪਿ ਵਟ੍ਟਤਿ. ਤਞ੍ਚ ਗਿਲਾਨਪਚ੍ਚਯਭੇਸਜ੍ਜਂ ਜੀਵਿਤਸ੍ਸ ਪਰਿਵਾਰੋਪਿ ਹੋਤਿ, ਜੀਵਿਤਨਾਸਕਾਬਾਧੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਨ੍ਤਰਂ ਅਦਤ੍ਵਾ ਰਕ੍ਖਣਤੋ ਸਮ੍ਭਾਰੋਪਿ. ਯਥਾਚਿਰਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ, ਏਵਮਸ੍ਸ ਕਾਰਣਭਾਵਤੋ; ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਪਰਿਕ੍ਖਾਰੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਏਵਂ ਗਿਲਾਨਪਚ੍ਚਯਭੇਸਜ੍ਜਞ੍ਚ ਤਂ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰੋ ਚਾਤਿ ਗਿਲਾਨਪਚ੍ਚਯਭੇਸਜ੍ਜਪਰਿਕ੍ਖਾਰੋ, ਤਂ ਗਿਲਾਨਪਚ੍ਚਯਭੇਸਜ੍ਜਪਰਿਕ੍ਖਾਰਂ. ਗਿਲਾਨਸ੍ਸ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਸਪ੍ਪਾਯਂ ਭਿਸਕ੍ਕਾਨੁਞ੍ਞਾਤਂ ਤੇਲਮਧੁਫਾਣਿਤਾਦਿਜੀਵਿਤਪਰਿਕ੍ਖਾਰਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.
ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਨ੍ਤਿ ਜਾਤਾਨਂ ਭੂਤਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾਨਂ. ਵੇਯ੍ਯਾਬਾਧਿਕਾਨਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਬ੍ਯਾਬਾਧੋਤਿ ਧਾਤੁਕ੍ਖੋਭੋ ਤਂਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾ ਚ ਕੁਟ੍ਠਗਣ੍ਡਪੀਲ਼ਕਾਦਯੋ, ਬ੍ਯਾਬਾਧਤੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਵੇਯ੍ਯਾਬਾਧਿਕਾ. ਵੇਦਨਾਨਨ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਖਵੇਦਨਾ, ਅਕੁਸਲਵਿਪਾਕਵੇਦਨਾ, ਤਾਸਂ ਵੇਯ੍ਯਾਬਾਧਿਕਾਨਂ ਵੇਦਨਾਨਂ. ਅਬ੍ਯਾਬਜ੍ਝਪਰਮਤਾਯਾਤਿ ਨਿਦ੍ਦੁਕ੍ਖਪਰਮਤਾਯ. ਯਾਵ ਤਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਸਬ੍ਬਂ ਪਹੀਨਂ ਹੋਤਿ, ਤਾਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠੋ ਹੋਤੀਤਿ ਪਚ੍ਚਯਸਨ੍ਤੋਸੇਨ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠੋ ਹੋਤਿ. ਇਤਰੀਤਰੇਨ ਚੀਵਰੇਨਾਤਿ ਥੂਲਸੁਖੁਮਲੂਖਪਣੀਤਥਿਰਜਿਣ੍ਣਾਨਂ ਯੇਨ ਕੇਨਚਿ. ਅਥ ਖੋ ਯਥਾਲਦ੍ਧਾਦੀਨਂ ਇਤਰੀਤਰੇਨ ਯੇਨ ਕੇਨਚਿ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠੋ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਚੀਵਰਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਤਯੋ ਸਨ੍ਤੋਸਾ ਯਥਾਲਾਭਸਨ੍ਤੋਸੋ ਯਥਾਬਲਸਨ੍ਤੋਸੋ ਯਥਾਸਾਰੁਪ੍ਪਸਨ੍ਤੋਸੋਤਿ. ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਾਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.
ਵਣ੍ਣਵਾਦੀਤਿ ਏਕੋ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠੋ ਹੋਤਿ, ਸਨ੍ਤੋਸਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਂ ਨ ਕਥੇਤਿ, ਏਕੋ ਨ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠੋ ਹੋਤਿ, ਸਨ੍ਤੋਸਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਂ ਕਥੇਤਿ, ਏਕੋ ਨੇਵ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠੋ ਹੋਤਿ, ਨ ਸਨ੍ਤੋਸਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਂ ਕਥੇਤਿ, ਏਕੋ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠੋ ਚ ਹੋਤਿ, ਸਨ੍ਤੋਸਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਂ ਕਥੇਤਿ, ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਇਤਰੀਤਰਚੀਵਰਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਿਯਾ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਨੇਸਨਨ੍ਤਿ ਦੂਤੇਯ੍ਯਪਹੀਨਗਮਨਾਨੁਯੋਗਪ੍ਪਭੇਦਂ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਂ ਅਨੇਸਨਂ. ਅਪ੍ਪਤਿਰੂਪਨ੍ਤਿ ਅਯੁਤ੍ਤਂ. ਅਲਦ੍ਧਾ ਚਾਤਿ ਅਲਭਿਤ੍ਵਾ. ਯਥਾ ਏਕਚ੍ਚੋ ‘‘ਕਥਂ ਨੁ ਖੋ ਚੀਵਰਂ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਪੁਞ੍ਞਵਨ੍ਤੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਕੋਹਞ੍ਞਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਉਤ੍ਤਸ੍ਸਤਿ ਪਰਿਤਸ੍ਸਤਿ, ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਏਵਂ ਅਲਦ੍ਧਾ ਚ ਚੀਵਰਂ ਨ ਪਰਿਤਸ੍ਸਤਿ. ਲਦ੍ਧਾ ਚਾਤਿ ਧਮ੍ਮੇਨ ਸਮੇਨ ਲਭਿਤ੍ਵਾ. ਅਗਧਿਤੋਤਿ ਵਿਗਤਲੋਭਵਨ੍ਤੋ. ਅਮੁਚ੍ਛਿਤੋਤਿ ਅਧਿਮਤ੍ਤਤਣ੍ਹਾਯ ਮੁਚ੍ਛਂ ਅਨਾਪਨ੍ਨੋ. ਅਨਜ੍ਝਾਪਨ੍ਨੋਤਿ ਤਣ੍ਹਾਯ ਅਨੋਤ੍ਥਟੋ ਅਪਰਿਯੋਨਦ੍ਧੋ. ਆਦੀਨਵਦਸ੍ਸਾਵੀਤਿ ਅਨੇਸਨਾਪਤ੍ਤਿਯਞ੍ਚ ਗਧਿਤਪਰਿਭੋਗੇ ਚ ਆਦੀਨਵਂ ਪਸ੍ਸਮਾਨੋ. ਨਿਸ੍ਸਰਣਪਞ੍ਞੋਤਿ ‘‘ਯਾਵਦੇਵ ਸੀਤਸ੍ਸ ਪਟਿਘਾਤਾਯਾ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੨੩) ਵੁਤ੍ਤਂ ਨਿਸ੍ਸਰਣਂ ਏਵ ਪਜਾਨਨ੍ਤੋ. ਇਤਰੀਤਰਚੀਵਰਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਿਯਾਤਿ ਯੇਨ ਕੇਨਚਿ ਚੀਵਰੇਨ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਿਯਾ. ਨੇਵਤ੍ਤਾਨੁਕ੍ਕਂਸੇਤੀਤਿ ‘‘ਅਹਂ ਪਂਸੁਕੂਲਿਕੋ, ਮਯਾ ਉਪਸਮ੍ਪਦਮਾਲ਼ੇਯੇਵ ਪਂਸੁਕੂਲਿਕਙ੍ਗਂ ਗਹਿਤਂ, ਕੋ ਮਯਾ ਸਦਿਸੋ ਅਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਅਤ੍ਤੁਕ੍ਕਂਸਨਂ ਨ ਕਰੋਤਿ. ਨ ਪਰਂ ਵਮ੍ਭੇਤੀਤਿ ‘‘ਇਮੇ ਪਨਞ੍ਞੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨ ਪਂਸੁਕੂਲਿਕਾ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਪਂਸੁਕੂਲਿਕਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਏਤੇਸਂ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਵਾ ਏਵਂ ਪਰਂ ਨ ਵਮ੍ਭੇਤਿ.
ਯੋ ਹਿ ਤਤ੍ਥ ਦਕ੍ਖੋਤਿ ਯੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਚੀਵਰਸਨ੍ਤੋਸੇ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਤਾਸੁ ਵਾ ਦਕ੍ਖੋ ਛੇਕੋ ਬ੍ਯਤ੍ਤੋ. ਅਨਲਸੋਤਿ ਸਾਤਚ੍ਚਕਿਰਿਯਾਯ ਆਲਸਿਯਵਿਰਹਿਤੋ. ਸਮ੍ਪਜਾਨੋ ਪਟਿਸ੍ਸਤੋਤਿ ਸਮ੍ਪਜਾਨਪਞ੍ਞਾਯ ਚੇਵ ਸਤਿਯਾ ਚ ਯੁਤ੍ਤੋ. ਪੋਰਾਣੇਤਿ ਨ ਅਧੁਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕੇ. ਅਗ੍ਗਞ੍ਞੇਤਿ ‘‘ਅਗ੍ਗੋ’’ਤਿ ਜਾਨਿਤਬ੍ਬੇ. ਅਰਿਯਵਂਸੇ ਠਿਤੋਤਿ ਅਰਿਯਾਨਂ ਵਂਸੇ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤੋ. ਅਰਿਯਵਂਸੋਤਿ ਚ ਯਥਾ ਹਿ ਖਤ੍ਤਿਯਵਂਸੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਵਂਸੋ ਵੇਸ੍ਸਵਂਸੋ ਸੁਦ੍ਦਵਂਸੋ ਸਮਣਵਂਸੋ ਕੁਲਵਂਸੋ ਰਾਜਵਂਸੋ, ਏਵਂ ਅਯਮ੍ਪਿ ਅਟ੍ਠਮੋ ਅਰਿਯਵਂਸੋ ਅਰਿਯਤਨ੍ਤਿ ਅਰਿਯਪਵੇਣੀ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਖੋ ਪਨਾਯਂ ਅਰਿਯਵਂਸੋ ਇਮੇਸਂ ਵਂਸਾਨਂ ਮੂਲਗਨ੍ਧਾਦੀਨਂ ਕਾਲ਼ਾਨੁਸਾਰਿਗਨ੍ਧਾਦਯੋ ਵਿਯ ਅਗ੍ਗਮਕ੍ਖਾਯਤਿ. ਕੇ ਪਨ ਤੇ ਅਰਿਯਾ ਯੇਸਂ ਏਸੋ ਵਂਸੋਤਿ? ਅਰਿਯਾ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਬੁਦ੍ਧਾ ਚ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਚ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕਾ ਚ, ਏਤੇਸਂ ਅਰਿਯਾਨਂ ਵਂਸੋਤਿ ਅਰਿਯਵਂਸੋ. ਇਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਹਿ ਸਤਸਹਸ੍ਸਕਪ੍ਪਾਦਿਕਾਨਂ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਅਸਙ੍ਖ੍ਯੇਯ੍ਯਾਨਂ ਮਤ੍ਥਕੇ ਤਣ੍ਹਙ੍ਕਰੋ ਮੇਙ੍ਕੇਰੋ ਸਰਣਙ੍ਕਰੋ ਦੀਪਙ੍ਕਰੋਤਿ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਬੁਦ੍ਧਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਤੇ ਅਰਿਯਾ, ਤੇਸਂ ਅਰਿਯਾਨਂ ਵਂਸੋਤਿ ਅਰਿਯਵਂਸੋ. ਤੇਸਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਤੋ ਅਪਰਭਾਗੇ ਏਕਂ ਅਸਙ੍ਖ੍ਯੇਯ੍ਯਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਕੋਣ੍ਡਞ੍ਞੋ ਨਾਮ ਬੁਦ੍ਧੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ…ਪੇ… ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਕਪ੍ਪੇ ਕਕੁਸਨ੍ਧੋ ਕੋਣਾਗਮਨੋ ਕਸ੍ਸਪੋ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਭਗਵਾ ਗੋਤਮੋਤਿ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਬੁਦ੍ਧਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਤੇਸਂ ਅਰਿਯਾਨਂ ਵਂਸੋਤਿ ਅਰਿਯਵਂਸੋ. ਅਪਿ ਚ ਅਤੀਤਾਨਾਗਤਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਸਬ੍ਬਬੁਦ੍ਧਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਸਾਵਕਾਨਂ ਅਰਿਯਾਨਂ ਵਂਸੋਤਿ ਅਰਿਯਵਂਸੋ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਰਿਯਵਂਸੇ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤੋ.
ਇਤਰੀਤਰੇਨ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤੇਨਾਤਿ ਯੇਨ ਕੇਨਚਿ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤੇਨ. ਸੇਨਾਸਨਾਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਆਯਤਨੇਸੂਤਿ ਚਕ੍ਖਾਦੀਸੁ ਆਯਤਨੇਸੁ.
ਯਤੋਤਿ ਸਞ੍ਞਤੋ. ਯਤ੍ਤੋਤਿ ਯਤ੍ਤਵਾ. ਪਟਿਯਤ੍ਤੋਤਿ ਅਤਿਵਿਯ ਯਤ੍ਤਵਾ. ਗੁਤ੍ਤੋਤਿ ਰਕ੍ਖਿਤੋ. ਗੋਪਿਤੋਤਿ ਮਞ੍ਜੂਸਾਯ ਵਿਯ ਪਟ੍ਠਪਿਤੋ. ਰਕ੍ਖਿਤੋਤਿ ਪਟਿਸਾਮਿਤੋ. ਸਂਵੁਤੋਤਿ ਦ੍ਵਾਰਸਂਵਰਣੇਨ ਪਿਹਿਤੋ. ਖੁਂਸਿਤੋਤਿ ਗਰਹਿਤੋ. ਵਮ੍ਭਿਤੋਤਿ ਅਪਸਾਦਿਤੋ. ਘਟ੍ਟਿਤੋਤਿ ਘਟ੍ਟਨਮਾਪਾਦਿਤੋ. ਗਰਹਿਤੋਤਿ ਅਵਮਞ੍ਞਿਤੋ. ਉਪਵਦਿਤੋਤਿ ਅਕ੍ਕੋਸਿਤੋ.
ਫਰੁਸੇਨਾਤਿ ਮਮ੍ਮਚ੍ਛੇਦਨਵਚਨੇਨ. ਕਕ੍ਖਲ਼ੇਨਾਤਿ ਦਾਰੁਣੇਨ. ਨਪ੍ਪਟਿਵਜ੍ਜਾਤਿ ਪਟਿਪ੍ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਨ ਕਥੇਯ੍ਯ.
੨੦੭. ਝਾਨਾਨੁਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੁਪ੍ਪਾਦਨੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਸੇਵਨੇਨ ਚ ਝਾਨੇਨ ਅਨੁਯੁਤ੍ਤੋ. ਉਪੇਕ੍ਖਮਾਰਬ੍ਭ ਸਮਾਹਿਤਤ੍ਤੋਤਿ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨੁਪੇਕ੍ਖਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਸਮਾਹਿਤਚਿਤ੍ਤੋ. ਤਕ੍ਕਾਸਯਂ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਞ੍ਚੁਪਚ੍ਛਿਨ੍ਦੇਤਿ ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕਾਦਿਵਿਤਕ੍ਕਞ੍ਚ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਦਿਕਂ ਵਿਤਕ੍ਕਸ੍ਸ ਆਸਯਞ੍ਚ ਹਤ੍ਥਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਦਿਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਞ੍ਚ ਉਪਚ੍ਛਿਨ੍ਦੇਯ੍ਯ.
ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਵਾ ਪਠਮਸ੍ਸ ਝਾਨਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦਾਯਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਵਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਹੀਨਸ੍ਸ ਵਾ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦਨਤ੍ਥਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਾਨੇ ਪਟਿਲਾਭਤ੍ਥਂ. ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਵਾ ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਆਸੇਵਤੀਤਿਆਦੀਸੁ ਏਤ੍ਥ ਆਦਰੇਨ ਸੇਵਤਿ ਪਗੁਣਂ ਕਰੋਤਿ ਭਾਵੇਤਿ ਵਡ੍ਢੇਤਿ ਬਹੁਲੀਕਰੋਤਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਕਰੋਤਿ.
ਉਪੇਕ੍ਖਾਤਿ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਤਤ੍ਰਮਜ੍ਝਤ੍ਤੁਪੇਕ੍ਖਾ. ਉਪੇਕ੍ਖਾਤਿ ਸਭਾਵਪਦਂ. ਉਪੇਕ੍ਖਨਾਤਿ ਉਪਪਤ੍ਤਿਤੋ ਇਕ੍ਖਨਾਕਾਰੋ. ਅਜ੍ਝੁਪੇਕ੍ਖਨਾਤਿ ਅਧਿਕਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਇਕ੍ਖਨਾ. ਚਿਤ੍ਤਸਮਤਾਤਿ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਮਤਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਊਨਾਤਿਰਿਤ੍ਤਤਂ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਸਮਭਾਵੋ. ਚਿਤ੍ਤਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਤਾਤਿ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਪ੍ਪਗਬ੍ਭਤਾ, ਅਥਦ੍ਧਭਾਵੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਮਜ੍ਝਤ੍ਤਤਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਨ ਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਨ ਪੋਸਸ੍ਸ, ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮਜ੍ਝਤ੍ਤਭਾਵੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਚਤੁਤ੍ਥੇ ਝਾਨੇ ਉਪੇਕ੍ਖਂ ਆਰਬ੍ਭਾਤਿ ਚਤੁਤ੍ਥਸ੍ਮਿਂ ਝਾਨਸ੍ਮਿਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਤਤ੍ਰਮਜ੍ਝਤ੍ਤੁਪੇਕ੍ਖਂ ਪਟਿਚ੍ਚ. ਏਕਗ੍ਗਚਿਤ੍ਤੋਤਿ ਏਕਾਰਮ੍ਮਣੇ ਪਵਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੋ. ਅਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੋਤਿ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਵਿਰਹਿਤੋ ਨ ਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੋ.
ਨਵ ਵਿਤਕ੍ਕਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯਾ ਏਵ. ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕਾਨਂ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਸਯੋਤਿ ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕਂ ਵਿਤਕ੍ਕੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾ ਤੇਸਂ ਵਿਤਕ੍ਕਾਨਂ ਆਸਯੋ ਵਸਨੋਕਾਸੋਤਿ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਸਯੋ. ਬ੍ਯਾਪਾਦਵਿਤਕ੍ਕਾਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.
੨੦੮. ਚੁਦਿਤੋ ਵਚੀਭਿ ਸਤਿਮਾਭਿਨਨ੍ਦੇਤਿ ਉਪਜ੍ਝਾਯਾਦੀਹਿ ਵਾਚਾਹਿ ਚੋਦਿਤੋ ਸਮਾਨੋ ਸਤਿਮਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਂ ਚੋਦਨਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦੇਯ੍ਯ. ਵਾਚਂ ਪਮੁਞ੍ਚੇ ਕੁਸਲਨ੍ਤਿ ਞਾਣਸਮੁਟ੍ਠਿਤਂ ਵਾਚਂ ਪਮੁਞ੍ਚੇਯ੍ਯ. ਨਾਤਿਵੇਲਨ੍ਤਿ ਅਤਿਵੇਲਂ ਪਨ ਵਾਚਂ ਕਾਲਵੇਲਞ੍ਚ ਸੀਲਵੇਲਞ੍ਚ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਂ ਨਪ੍ਪਮੁਞ੍ਚੇਯ੍ਯ. ਜਨਵਾਦਧਮ੍ਮਾਯਾਤਿ ਜਨਪਰਿਵਾਦਕਥਾਯ. ਨ ਚੇਤਯੇਯ੍ਯਾਤਿ ਚੇਤਨਂ ਨ ਉਪ੍ਪਾਦੇਯ੍ਯ.
ਇਦਂ ਤੇ ਅਪ੍ਪਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਤਵ ਨ ਪਤ੍ਤਂ. ਅਸਾਰੁਪ੍ਪਨ੍ਤਿ ਤਵ ਪਯੋਗਂ ਅਸਾਰੁਪ੍ਪਂ. ਅਸੀਲਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਤਵ ਪਯੋਗਂ ਨ ਸੀਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਅਸੀਲਟ੍ਠਂ, ਸੀਲੇ ਠਿਤਸ੍ਸ ਪਯੋਗਂ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਕੇਚਿ ‘‘ਅਸਿਲਿਟ੍ਠ’’ਨ੍ਤਿ ਪਠਨ੍ਤਿ, ਅਮਟ੍ਠਵਚਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥਂ ਵਣ੍ਣਯਨ੍ਤਿ.
ਨਿਧੀਨਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਨਿਦਹਿਤ੍ਵਾ ਠਪਿਤਾਨਂ ਹਿਰਞ੍ਞਸੁਵਣ੍ਣਾਦਿਪੂਰਾਨਂ ਨਿਧਿਕੁਮ੍ਭੀਨਂ. ਪਵਤ੍ਤਾਰਨ੍ਤਿ ਕਿਚ੍ਛਜੀਵਿਕੇ ਦੁਗ੍ਗਤਮਨੁਸ੍ਸੇ ਅਨੁਕਮ੍ਪਂ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਹਿ ਸੁਖੇਨ ਤੇ ਜੀਵਨੁਪਾਯਂ ਦਸ੍ਸੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਨਿਧਿਟ੍ਠਾਨਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ਹਤ੍ਥਂ ਪਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸੁਖਂ ਜੀਵਾ’’ਤਿ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤਾਰਂ ਵਿਯ. ਵਜ੍ਜਦਸ੍ਸਿਨਨ੍ਤਿ ਦ੍ਵੇ ਵਜ੍ਜਦਸ੍ਸਿਨੋ ‘‘ਇਮਿਨਾ ਨਂ ਅਸਾਰੁਪ੍ਪੇਨ ਵਾ ਖਲਿਤੇਨ ਵਾ ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਰਨ੍ਧਗਵੇਸਕੋ ਚ ਅਞ੍ਞਾਤਂ ਞਾਪਨਤ੍ਥਾਯ ਞਾਤਂ ਅਨੁਗ੍ਗਣ੍ਹਤ੍ਥਾਯ ਸੀਲਾਦਿਨਾ ਚਸ੍ਸ ਵੁਦ੍ਧਿਕਾਮਤਾਯ ਤਂ ਤਂ ਵਜ੍ਜਂ ਓਲੋਕਨੇਨ ਉਲ੍ਲਪਨਸਭਾਵਸਣ੍ਠਿਤੋ ਚ. ਅਯਂ ਇਧ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ. ਯਥਾ ਹਿ ਦੁਗ੍ਗਤਮਨੁਸ੍ਸੋ ‘‘ਇਮਂ ਗਣ੍ਹਾਹੀ’’ਤਿ ਤਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਪੋਟ੍ਠੇਤ੍ਵਾਪਿ ਨਿਧਿਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੇ ਕੋਪਂ ਨ ਕਰੋਤਿ, ਪਮੁਦਿਤੋਵ ਹੋਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਏਵਰੂਪੇ ਪੁਗ੍ਗਲੇ ਅਸਾਰੁਪ੍ਪਂ ਵਾ ਖਲਿਤਂ ਵਾ ਦਿਸ੍ਵਾ ਆਚਿਕ੍ਖਨ੍ਤੇ ਕੋਪੋ ਨ ਕਾਤਬ੍ਬੋ, ਤੁਟ੍ਠੇਨੇਵ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ. ‘‘ਭਨ੍ਤੇ ਮਹਨ੍ਤਂ ਵੋ ਕਤਂ ਕਮ੍ਮਂ, ਮਯ੍ਹਂ ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯਟ੍ਠਾਨੇ ਠਤ੍ਵਾ ਓਵਦਨ੍ਤੇਹਿ ਪੁਨਪਿ ਮਂ ਵਦੇਯ੍ਯਾਥਾ’’ਤਿ ਪਵਾਰੇਤਬ੍ਬਮੇਵ. ਨਿਗ੍ਗਯ੍ਹਵਾਦਿਨ੍ਤਿ ਏਕਚ੍ਚੋ ਹਿ ਸਦ੍ਧਿਵਿਹਾਰਿਕਾਦੀਨਂ ਅਸਾਰੁਪ੍ਪਂ ਵਾ ਖਲਿਤਂ ਵਾ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਮੇ ਮੁਖੋਦਕਦਾਨਾਦੀਹਿ ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ ਉਪਟ੍ਠਹਤਿ, ਸਚੇ ਨਂ ਵਕ੍ਖਾਮਿ, ਨ ਮਂ ਉਪਟ੍ਠਹਿਸ੍ਸਤਿ, ਏਵਂ ਮਮ ਪਰਿਹਾਨਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤੁਂ ਅਵਿਸਹਨ੍ਤੋ ਨ ਨਿਗ੍ਗਯ੍ਹਵਾਦੀ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਸੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸਾਸਨੇ ਕਚਵਰਂ ਆਕਿਰਤਿ. ਯੋ ਪਨ ਤਥਾਰੂਪਂ ਵਜ੍ਜਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਵਜ੍ਜਾਨੁਰੂਪਂ ਤਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਪਣਾਮੇਨ੍ਤੋ ਦਣ੍ਡਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਵਿਹਾਰਾ ਨੀਹਰਨ੍ਤੋ ਸਿਕ੍ਖਾਪੇਤਿ, ਅਯਂ ਨਿਗ੍ਗਯ੍ਹਵਾਦੀ ਨਾਮ ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ – ‘‘ਨਿਗ੍ਗਯ੍ਹ ਨਿਗ੍ਗਯ੍ਹਾਹਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਵਕ੍ਖਾਮਿ, ਪਵਯ੍ਹ ਪਵਯ੍ਹਾਹਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਵਕ੍ਖਾਮਿ, ਯੋ ਸਾਰੋ ਸੋ ਠਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੩.੧੯੬). ਮੇਧਾਵਿਨ੍ਤਿ ਧਮ੍ਮੋਜਪਞ੍ਞਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ. ਤਾਦਿਸਨ੍ਤਿ ਏਵਰੂਪਂ ਪਣ੍ਡਿਤਂ ਭਜੇਯ੍ਯ ਪਯਿਰੁਪਾਸੇਯ੍ਯ. ਤਾਦਿਸਞ੍ਹਿ ਆਚਰਿਯਂ ਭਜਮਾਨਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕਸ੍ਸ ਸੇਯ੍ਯੋਵ ਹੋਤਿ, ਨ ਪਾਪਿਯੋ, ਵੁਡ੍ਢਿਯੇਵ ਹੋਤਿ, ਨੋ ਪਰਿਹਾਨੀਤਿ.
ਓਵਦੇਯ੍ਯਾਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਵਦਨ੍ਤੋ ਓਵਦਤਿ ਨਾਮ, ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ‘‘ਅਯਸੋਪਿ ਤੇ ਸਿਯਾ’’ਤਿਆਦਿਵਸੇਨ ਅਨਾਗਤਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਅਨੁਸਾਸਤਿ ਨਾਮ. ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਵਦਨ੍ਤੋਪਿ ਓਵਦਤਿ ਨਾਮ, ਪਰਮ੍ਮੁਖਾ ਦੂਤਂ ਵਾ ਸਾਸਨਂ ਵਾ ਪੇਸੇਨ੍ਤੋ ਅਨੁਸਾਸਤਿ ਨਾਮ. ਸਕਿਂ ਵਦਨ੍ਤੋਪਿ ਓਵਦਤਿ ਨਾਮ, ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਵਦਨ੍ਤੋ ਅਨੁਸਾਸਤਿ ਨਾਮ. ਓਵਦਨ੍ਤੋ ਏਵ ਵਾ ਅਨੁਸਾਸਤਿ ਨਾਮਾਤਿ ਏਵਂ ਓਵਦੇਯ੍ਯ ਅਨੁਸਾਸੇਯ੍ਯ. ਅਸਬ੍ਭਾਤਿ ਅਕੁਸਲਧਮ੍ਮਾ ਨਿਵਾਰੇਯ੍ਯ, ਕੁਸਲਧਮ੍ਮੇ ਪਤਿਟ੍ਠਪੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਤਞ੍ਹਿ ਸੋ ਪਿਯੋ ਹੋਤੀਤਿ ਸੋ ਏਵਰੂਪੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਬੁਦ੍ਧਾਦੀਨਂ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਾਨਂ ਪਿਯੋ ਹੋਤਿ. ਯੇ ਪਨ ਅਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਾ ਅਵਿਤਿਣ੍ਣਪਰਲੋਕਾ ਆਮਿਸਚਕ੍ਖੁਕਾ ਜੀਵਿਕਤ੍ਥਾਯ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ, ਤੇਸਂ ਅਸਤਂ ਸੋ ਓਵਾਦਕੋ ਅਨੁਸਾਸਕੋ ‘‘ਨ ਤ੍ਵਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਉਪਜ੍ਝਾਯੋ, ਨ ਆਚਰਿਯੋ, ਕਸ੍ਮਾ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਓਵਦਸੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਮੁਖਸਤ੍ਤੀਹਿ ਵਿਜ੍ਝਨ੍ਤਾਨਂ ਅਪ੍ਪਿਯੋ ਹੋਤੀਤਿ.
ਏਕਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਅਪਲੋਕਨਕਮ੍ਮਾਦਿਕਂ ਏਕਕਮ੍ਮਂ. ਏਕੁਦ੍ਦੇਸੋਤਿ ਨਿਦਾਨੁਦ੍ਦੇਸਾਦਿਕੋ ਏਕੁਦ੍ਦੇਸੋ. ਸਮਸਿਕ੍ਖਤਾਤਿ ਸਮਾਨਸਿਕ੍ਖਤਾ. ਆਹਤਚਿਤ੍ਤਤਨ੍ਤਿ ਕੋਧੇਨ ਪਹਤਚਿਤ੍ਤਭਾਵਂ. ਖਿਲਜਾਤਤਨ੍ਤਿ ਥਦ੍ਧਭਾਵਂ. ਪਞ੍ਚਪਿ ਚੇਤੋਖਿਲੇਤਿ ਬੁਦ੍ਧਧਮ੍ਮਸਙ੍ਘਸਿਕ੍ਖਾਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਸੁ ਪਞ੍ਚਸੁਪਿ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਥਦ੍ਧਭਾਵੇ.
ਞਾਣਸਮੁਟ੍ਠਿਤਂ ਵਾਚਨ੍ਤਿ ਞਾਣਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੇਨ ਉਪ੍ਪਾਦਿਤਂ ਵਾਕ੍ਯਂ. ਮੁਞ੍ਚੇਯ੍ਯਾਤਿ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਯ੍ਯ. ਅਤ੍ਥੂਪਸਂਹਿਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥਸਹਿਤਂ ਕਾਰਣਸਹਿਤਂ. ਧਮ੍ਮੂਪਸਂਹਿਤਨ੍ਤਿ ਧਮ੍ਮੇਨ ਯੁਤ੍ਤਂ. ਕਾਲਾਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਂ ਵਾਚਂ ਨ ਭਾਸੇਯ੍ਯਾਤਿ ਕਾਲਾਤੀਤਂ ਵਾਚਂ ਨ ਕਥੇਯ੍ਯ ਤਸ੍ਸ ਕਾਲਸ੍ਸ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਵੇਲਾਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਮਰਿਯਾਦਾਤੀਤਂ ਵਚਨਂ ਨ ਭਣੇਯ੍ਯ ਵਚਨਮਰਿਯਾਦਸ੍ਸ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਉਭਯਵਸੇਨ ਕਾਲਵੇਲਾ.
ਯੋ ਵੇ ਕਾਲੇ ਅਸਮ੍ਪਤ੍ਤੇਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਚਨਕਾਲੇ ਅਸਮ੍ਪਤ੍ਤੇ. ਅਤਿਵੇਲਨ੍ਤਿ ਵੇਲਾਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਤਿਰੇਕਪ੍ਪਮਾਣਂ ਭਾਸਤਿ. ਨਿਹਤੋ ਸੇਤੀਤਿ ਨਿਗ੍ਘਾਤਿਤੋ ਸਯਤਿ. ਕੋਕਿਲਾਯੇਵ ਅਤ੍ਰਜੋਤਿ ਕਾਕਿਯਾ ਪਟਿਜਗ੍ਗਿਤੋ ਕੋਕਿਲਾਯ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਜਾਤੋ ਕੋਕਿਲਪੋਤਕੋ ਵਿਯ.
੨੦੯. ਅਥਾਪਰਨ੍ਤਿ ਅਥ ਇਦਾਨਿ ਇਤੋ ਪਰਮ੍ਪਿ. ਪਞ੍ਚ ਰਜਾਨੀਤਿ ਰੂਪਰਾਗਾਦੀਨਿ ਪਞ੍ਚ ਰਜਾਨਿ. ਯੇਸਂ ਸਤੀਮਾ ਵਿਨਯਾਯ ਸਿਕ੍ਖੇਤਿ ਯੇਸਂ ਉਪਟ੍ਠਿਤਸ੍ਸਤਿ ਹੁਤ੍ਵਾਵ ਵਿਨਯਨਤ੍ਥਂ ਤਿਸ੍ਸੋ ਸਿਕ੍ਖਾ ਸਿਕ੍ਖੇਯ੍ਯ. ਏਵਂ ਸਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ਹਿ ਰੂਪੇਸੁ…ਪੇ… ਫਸ੍ਸੇਸੁ ਸਹੇਥ ਰਾਗਂ, ਨ ਅਞ੍ਞੇਤਿ.