੬. ਆਸੀਸਵਗ੍ਗੋ
[੫੧] ੧. ਮਹਾਸੀਲਵਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਆਸੀਸੇਥੇਵ ਪੁਰਿਸੋਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਓਸ੍ਸਟ੍ਠਵੀਰਿਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਤਞ੍ਹਿ ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਤ੍ਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਓਸ੍ਸਟ੍ਠਵੀਰਿਯੋਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਆਮ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਚ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਕਸ੍ਮਾ ਤ੍ਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਏਵਰੂਪੇ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਸਾਸਨੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਵੀਰਿਯਂ ਓਸ੍ਸਜਿ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਰਜ੍ਜਾ ਪਰਿਹਾਯਿਤ੍ਵਾਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵੀਰਿਯੇ ਠਤ੍ਵਾਵ ਨਟ੍ਠਮ੍ਪਿ ਯਸਂ ਪੁਨ ਉਪ੍ਪਾਦਯਿਂਸੂ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਰਞ੍ਞੋ ਅਗ੍ਗਮਹੇਸਿਯਾ ਕੁਚ੍ਛਿਮ੍ਹਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ. ਤਸ੍ਸ ਨਾਮਗ੍ਗਹਣਦਿਵਸੇ ‘‘ਸੀਲਵਕੁਮਾਰੋ’’ਤਿ ਨਾਮਂ ਅਕਂਸੁ. ਸੋ ਸੋਲ਼ਸਵਸ੍ਸੁਦ੍ਦੇਸਿਕੋਵ ਸਬ੍ਬਸਿਪ੍ਪੇਸੁ ਨਿਪ੍ਫਤ੍ਤਿਂ ਪਤ੍ਵਾ ਅਪਰਭਾਗੇ ਪਿਤੁ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਰਜ੍ਜੇ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤੋ ਮਹਾਸੀਲਵਰਾਜਾ ਨਾਮ ਅਹੋਸਿ ਧਮ੍ਮਿਕੋ ਧਮ੍ਮਰਾਜਾ. ਸੋ ਨਗਰਸ੍ਸ ਚਤੂਸੁ ਦ੍ਵਾਰੇਸੁ ਚਤਸ੍ਸੋ, ਮਜ੍ਝੇ ਏਕਂ, ਨਿਵੇਸਨਦ੍ਵਾਰੇ ਏਕਨ੍ਤਿ ਨਿਚ੍ਚਂ ਛ ਦਾਨਸਾਲਾਯੋ ਕਾਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਕਪਣਦ੍ਧਿਕਾਨਂ ਦਾਨਂ ਦੇਤਿ, ਸੀਲਂ ਰਕ੍ਖਤਿ, ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਤਿ, ਖਨ੍ਤਿਮੇਤ੍ਤਾਨੁਦ੍ਦਯਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਅਙ੍ਕੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਪੁਤ੍ਤਂ ਪਰਿਤੋਸਯਮਾਨੋ ਵਿਯ ਸਬ੍ਬਸਤ੍ਤੇ ਪਰਿਤੋਸਯਮਾਨੋ ਧਮ੍ਮੇਨ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਤਿ. ਤਸ੍ਸੇਕੋ ਅਮਚ੍ਚੋ ਅਨ੍ਤੇਪੁਰੇ ਪਦੁਬ੍ਭਿਤ੍ਵਾ ਅਪਰਭਾਗੇ ਪਾਕਟੋ ਜਾਤੋ. ਅਮਚ੍ਚਾ ਰਞ੍ਞੋ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਰਾਜਾ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਨਾ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਤੋ ਞਤ੍ਵਾ ਤਂ ਅਮਚ੍ਚਂ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਨ੍ਧਬਾਲ ਅਯੁਤ੍ਤਂ ਤੇ ਕਤਂ, ਨ ਤ੍ਵਂ ਮਮ ਵਿਜਿਤੇ ਵਸਿਤੁਂ ਅਰਹਸਿ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਧਨਞ੍ਚ ਪੁਤ੍ਤਦਾਰੇ ਚ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਯਾਹੀ’’ਤਿ ਰਟ੍ਠਾ ਪਬ੍ਬਾਜੇਸਿ. ਸੋ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਕਾਸਿਰਟ੍ਠਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮ੍ਮ ਕੋਸਲਜਨਪਦਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਕੋਸਲਰਾਜਾਨਂ ਉਪਟ੍ਠਹਨ੍ਤੋ ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਰਞ੍ਞੋ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਿਕੋ ਵਿਸ੍ਸਾਸਿਕੋ ਜਾਤੋ.
ਸੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ਕੋਸਲਰਾਜਾਨਂ ਆਹ – ‘‘ਦੇਵ ਬਾਰਾਣਸਿਰਜ੍ਜਂ ਨਾਮ ਨਿਮ੍ਮਕ੍ਖਿਕਮਧੁਪਟਲਸਦਿਸਂ, ਰਾਜਾ ਅਤਿਮੁਦੁਕੋ, ਅਪ੍ਪੇਨੇਵ ਬਲਵਾਹਨੇਨ ਸਕ੍ਕਾ ਬਾਰਾਣਸਿਰਜ੍ਜਂ ਗਣ੍ਹਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਰਾਜਾ ਤਸ੍ਸ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਬਾਰਾਣਸਿਰਜ੍ਜਂ ਨਾਮ ਮਹਾ, ਅਯਞ੍ਚ ‘ਅਪ੍ਪੇਨੇਵ ਬਲਵਾਹਨੇਨ ਸਕ੍ਕਾ ਬਾਰਾਣਸਿਰਜ੍ਜਂ ਗਣ੍ਹਿਤੁ’ਨ੍ਤਿ ਆਹ, ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਪਨ ਪਯੁਤ੍ਤਕਚੋਰੋ ਸਿਯਾ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਪਯੁਤ੍ਤਕੋਸਿ ਮਞ੍ਞੇ’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਨਾਹਂ, ਦੇਵ, ਪਯੁਤ੍ਤਕੋ, ਸਚ੍ਚਮੇਵ ਵਦਾਮਿ. ਸਚੇ ਮੇ ਨ ਸਦ੍ਦਹਥ, ਮਨੁਸ੍ਸੇ ਪੇਸੇਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਗਾਮਂ ਹਨਾਪੇਥ, ਤੇ ਮਨੁਸ੍ਸੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਨੀਤੇ ਧਨਂ ਦਤ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ‘‘ਅਯਂ ਅਤਿਵਿਯ ਸੂਰੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵਦਤਿ, ਵੀਮਂਸਿਸ੍ਸਾਮਿ ਤਾਵਾ’’ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪੁਰਿਸੇ ਪੇਸੇਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਗਾਮਂ ਹਨਾਪੇਸਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਤੇ ਚੋਰੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਬਾਰਾਣਸਿਰਞ੍ਞੋ ਦਸ੍ਸੇਸੁਂ. ਰਾਜਾ ਤੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਤਾਤਾ, ਕਸ੍ਮਾ ਗਾਮਂ ਹਨਥਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਜੀਵਿਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਾ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਰਾਜਾ ‘‘ਅਥ ਕਸ੍ਮਾ ਮਮ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਨਾਗਮਿਤ੍ਥ, ਇਤੋਦਾਨਿ ਪਟ੍ਠਾਯ ਏਵਰੂਪਂ ਕਮ੍ਮਂ ਮਾ ਕਰਿਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਤੇਸਂ ਧਨਂ ਦਤ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸਿ. ਤੇ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਕੋਸਲਰਞ੍ਞੋ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਸੋ ਏਤ੍ਤਕੇਨਾਪਿ ਗਨ੍ਤੁਂ ਅਵਿਸਹਨ੍ਤੋ ਪੁਨ ਮਜ੍ਝੇਜਨਪਦਂ ਹਨਾਪੇਸਿ. ਤੇਪਿ ਚੋਰੇ ਰਾਜਾ ਤਥੇਵ ਧਨਂ ਦਤ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸਿ. ਸੋ ਏਤ੍ਤਕੇਨਾਪਿ ਅਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਪੇਸੇਤ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤਰਵੀਥਿਯਂ ਵਿਲੁਮ੍ਪਾਪੇਸਿ, ਰਾਜਾ ਤੇਸਮ੍ਪਿ ਚੋਰਾਨਂ ਧਨਂ ਦਤ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸਿਯੇਵ. ਤਦਾ ਕੋਸਲਰਾਜਾ ‘‘ਅਤਿਵਿਯ ਧਮ੍ਮਿਕੋ ਰਾਜਾ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ‘‘ਬਾਰਾਣਸਿਰਜ੍ਜਂ ਗਹੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਬਲਵਾਹਨਂ ਆਦਾਯ ਨਿਯ੍ਯਾਸਿ.
ਤਦਾ ਪਨ ਬਾਰਾਣਸਿਰਞ੍ਞੋ ਮਤ੍ਤਵਾਰਣੇਪਿ ਅਭਿਮੁਖਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇ ਅਨਿਵਤ੍ਤਨਧਮ੍ਮਾ ਅਸਨਿਯਾਪਿ ਸੀਸੇ ਪਤਨ੍ਤਿਯਾ ਅਸਨ੍ਤਸਨਸਭਾਵਾ ਸੀਲਵਮਹਾਰਾਜਸ੍ਸ ਰੁਚਿਯਾ ਸਤਿ ਸਕਲਜਮ੍ਬੁਦੀਪੇ ਰਜ੍ਜਂ ਗਹੇਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥਾ ਸਹਸ੍ਸਮਤ੍ਤਾ ਅਭੇਜ੍ਜਵਰਸੂਰਾ ਮਹਾਯੋਧਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤੇ ‘‘ਕੋਸਲਰਾਜਾ ਆਗਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ ਸੁਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾਨਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਦੇਵ, ਕੋਸਲਰਾਜਾ ਕਿਰ ‘ਬਾਰਾਣਸਿਰਜ੍ਜਂ ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਆਗਚ੍ਛਤਿ, ਗਚ੍ਛਾਮ, ਨਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਰਜ੍ਜਸੀਮਂ ਅਨੋਕ੍ਕਨ੍ਤਮੇਵ ਪੋਥੇਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਾਮਾ’’ਤਿ ਵਦਿਂਸੁ. ਰਾਜਾ ‘‘ਤਾਤਾ, ਮਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਅਞ੍ਞੇਸਂ ਕਿਲਮਨਕਿਚ੍ਚਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਰਜ੍ਜਤ੍ਥਿਕੋ ਰਜ੍ਜਂ ਗਣ੍ਹਾਤੁ, ਮਾਗਮਿਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਨਿਵਾਰੇਸਿ. ਕੋਸਲਰਾਜਾ ਰਜ੍ਜਸੀਮਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਜਨਪਦਮਜ੍ਝਂ ਪਾਵਿਸਿ. ਅਮਚ੍ਚਾ ਪੁਨਪਿ ਰਾਜਾਨਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤਥੇਵ ਵਦਿਂਸੁ, ਰਾਜਾ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਨਿਵਾਰੇਸਿ. ਕੋਸਲਰਾਜਾ ਬਹਿਨਗਰੇ ਠਤ੍ਵਾ ‘‘ਰਜ੍ਜਂ ਵਾ ਦੇਤੁ ਯੁਦ੍ਧਂ ਵਾ’’ਤਿ ਸੀਲਵਮਹਾਰਾਜਸ੍ਸ ਸਾਸਨਂ ਪੇਸੇਸਿ. ਰਾਜਾ ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਨਤ੍ਥਿ ਮਯਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਯੁਦ੍ਧਂ, ਰਜ੍ਜਂ ਗਣ੍ਹਾਤੂ’’ਤਿ ਪਟਿਸਾਸਨਂ ਪੇਸੇਸਿ. ਪੁਨਪਿ ਅਮਚ੍ਚਾ ਰਾਜਾਨਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਦੇਵ, ਨ ਮਯਂ ਕੋਸਲਰਞ੍ਞੋ ਨਗਰਂ ਪਵਿਸਿਤੁਂ ਦੇਮ, ਬਹਿਨਗਰੇਯੇਵ ਨਂ ਪੋਥੇਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਾਮਾ’’ਤਿ ਆਹਂਸੁ, ਰਾਜਾ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਨਿਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਨਗਰਦ੍ਵਾਰਾਨਿ ਵਿਵਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਮਚ੍ਚਸਹਸ੍ਸੇਨ ਮਹਾਤਲੇ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਮਜ੍ਝੇ ਨਿਸੀਦਿ.
ਕੋਸਲਰਾਜਾ ਮਹਨ੍ਤੇਨ ਬਲਵਾਹਨੇਨ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਪਾਵਿਸਿ. ਸੋ ਏਕਮ੍ਪਿ ਪਟਿਸਤ੍ਤੁਂ ਅਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ਰਞ੍ਞੋ ਨਿਵੇਸਨਦ੍ਵਾਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਮਚ੍ਚਗਣਪਰਿਵੁਤੋ ਅਪਾਰੁਤਦ੍ਵਾਰੇ ਨਿਵੇਸਨੇ ਅਲਙ੍ਕਤਪਟਿਯਤ੍ਤਂ ਮਹਾਤਲਂ ਆਰੁਯ੍ਹ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਨਿਰਾਪਰਾਧਂ ਸੀਲਵਮਹਾਰਾਜਾਨਂ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਮਚ੍ਚਸਹਸ੍ਸੇਨ ਗਣ੍ਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਗਚ੍ਛਥ, ਇਮਂ ਰਾਜਾਨਂ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਮਚ੍ਚੇਹਿ ਪਚ੍ਛਾਬਾਹਂ ਗਾਲ਼੍ਹਬਨ੍ਧਨਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਆਮਕਸੁਸਾਨਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ਗਲਪ੍ਪਮਾਣੇ ਆਵਾਟੇ ਖਨਿਤ੍ਵਾ ਯਥਾ ਏਕੋਪਿ ਹਤ੍ਥਂ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਏਵਂ ਪਂਸੁਂ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਨਿਖਨਥ, ਰਤ੍ਤਿਂ ਸਿਙ੍ਗਾਲਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਏਤੇਸਂ ਕਾਤਬ੍ਬਯੁਤ੍ਤਕਂ ਕਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਚੋਰਰਞ੍ਞੋ ਆਣਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾਨਂ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਮਚ੍ਚੇਹਿ ਪਚ੍ਛਾਬਾਹਂ ਗਾਲ਼੍ਹਬਨ੍ਧਨਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿਂਸੁ. ਤਸ੍ਮਿਮ੍ਪਿ ਕਾਲੇ ਸੀਲਵਮਹਾਰਾਜਾ ਚੋਰਰਞ੍ਞੋ ਆਘਾਤਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨਾਕਾਸਿ. ਤੇਸੁਪਿ ਅਮਚ੍ਚੇਸੁ ਏਵਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਨੀਯਮਾਨੇਸੁ ਏਕੋਪਿ ਰਞ੍ਞੋ ਵਚਨਂ ਭਿਨ੍ਦਿਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥੋ ਨਾਮ ਨਾਹੋਸਿ. ਏਵਂ ਸੁਵਿਨੀਤਾ ਕਿਰਸ੍ਸ ਪਰਿਸਾ. ਅਥ ਤੇ ਰਾਜਪੁਰਿਸਾ ਸਾਮਚ੍ਚਂ ਸੀਲਵਮਹਾਰਾਜਾਨਂ ਆਮਕਸੁਸਾਨਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ਗਲਪ੍ਪਮਾਣੇ ਆਵਾਟੇ ਖਨਿਤ੍ਵਾ ਸੀਲਵਮਹਾਰਾਜਾਨਂ ਮਜ੍ਝੇ, ਉਭੋਸੁ ਪਸ੍ਸੇਸੁ ਸੇਸਅਮਚ੍ਚੇਤਿ ਏਵਂ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਆਵਾਟੇਸੁ ਓਤਾਰੇਤ੍ਵਾ ਪਂਸੁਂ ਆਕਿਰਿਤ੍ਵਾ ਘਨਂ ਆਕੋਟੇਤ੍ਵਾ ਅਗਮਂਸੁ. ਤਦਾ ਸੀਲਵਮਹਾਰਾਜਾ ਅਮਚ੍ਚੇ ਆਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਚੋਰਰਞ੍ਞੋ ਉਪਰਿ ਕੋਪਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਮੇਤ੍ਤਂ ਏਵ ਭਾਵੇਥ, ਤਾਤਾ’’ਤਿ ਓਵਦਿ.
ਅਥ ਅਡ੍ਢਰਤ੍ਤਸਮਯੇ ‘‘ਮਨੁਸ੍ਸਮਂਸਂ ਖਾਦਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਸਿਙ੍ਗਾਲਾ ਆਗਮਿਂਸੁ. ਤੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਰਾਜਾ ਚ ਅਮਚ੍ਚਾ ਚ ਏਕਪ੍ਪਹਾਰੇਨੇਵ ਸਦ੍ਦਮਕਂਸੁ, ਸਿਙ੍ਗਾਲਾ ਭੀਤਾ ਪਲਾਯਿਂਸੁ. ਤੇ ਨਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤਾ ਪਚ੍ਛਤੋ ਕਸ੍ਸਚਿ ਅਨਾਗਮਨਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਪਚ੍ਚਾਗਮਿਂਸੁ. ਇਤਰੇਪਿ ਤਥੇਵ ਸਦ੍ਦਮਕਂਸੁ. ਏਵਂ ਯਾਵਤਤਿਯਂ ਪਲਾਯਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤਾ ਤੇਸੁ ਏਕਸ੍ਸਪਿ ਅਨਾਗਮਨਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ‘‘ਵਜ੍ਝਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਏਤੇ ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਸੂਰਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਤੇਸੁ ਸਦ੍ਦਂ ਕਰੋਨ੍ਤੇਸੁਪਿ ਨ ਪਲਾਯਿਂਸੁ. ਜੇਟ੍ਠਕਸਿਙ੍ਗਾਲੋ ਰਾਜਾਨਂ ਉਪਗਞ੍ਛਿ, ਸੇਸਾ ਸਿਙ੍ਗਾਲਾ ਸੇਸਾਨਂ ਅਮਚ੍ਚਾਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਅਗਮਂਸੁ. ਉਪਾਯਕੁਸਲੋ ਰਾਜਾ ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਆਗਤਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਡਂਸਿਤੁਂ ਓਕਾਸਂ ਦੇਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਗੀਵਂ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਗੀਵਾਯ ਡਂਸਮਾਨਂ ਹਨੁਕਟ੍ਠਿਕੇਨ ਆਕਡ੍ਢਿਤ੍ਵਾ ਯਨ੍ਤੇ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਵਿਯ ਗਾਲ਼੍ਹਂ ਗਣ੍ਹਿ, ਨਾਗਬਲੇਨ ਰਞ੍ਞਾ ਹਨੁਕਟ੍ਠਿਕੇਨ ਆਕਡ੍ਢਿਤ੍ਵਾ ਗੀਵਾਯ ਗਾਲ਼੍ਹਂ ਗਹਿਤਸਿਙ੍ਗਾਲੋ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਮੋਚੇਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ਮਰਣਭਯਤਜ੍ਜਿਤੋ ਮਹਾਵਿਰਵਂ ਵਿਰਵਿ. ਅਵਸੇਸਾ ਸਿਙ੍ਗਾਲਾ ਤਸ੍ਸ ਤਂ ਅਟ੍ਟਸ੍ਸਰਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਕੇਨ ਪੁਰਿਸੇਨ ਸੁਗ੍ਗਹਿਤੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਅਮਚ੍ਚੇ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਾ ਮਰਣਭਯਤਜ੍ਜਿਤਾ ਸਬ੍ਬੇ ਪਲਾਯਿਂਸੁ. ਰਞ੍ਞੋ ਹਨੁਕਟ੍ਠਿਕੇਨ ਦਲ਼੍ਹਂ ਕਤ੍ਵਾ ਗਹਿਤਸਿਙ੍ਗਾਲੇ ਅਪਰਾਪਰਂ ਸਞ੍ਚਰਨ੍ਤੇ ਪਂਸੁ ਸਿਥਿਲਾ ਅਹੋਸਿ. ਸੋਪਿ ਸਿਙ੍ਗਾਲੋ ਮਰਣਭਯਭੀਤੋ ਚਤੂਹਿ ਪਾਦੇਹਿ ਰਞ੍ਞੋ ਉਪਰਿਭਾਗੇ ਪਂਸੁਂ ਅਪਬ੍ਯੂਹਿ, ਰਾਜਾ ਪਂਸੁਨੋ ਸਿਥਿਲਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਸਿਙ੍ਗਾਲਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਨਾਗਬਲੋ ਥਾਮਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਅਪਰਾਪਰਂ ਸਞ੍ਚਰਨ੍ਤੋ ਉਭੋ ਹਤ੍ਥੇ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਆਵਾਟਮੁਖਵਟ੍ਟਿਯਂ ਓਲੁਬ੍ਭ ਵਾਤਚ੍ਛਿਨ੍ਨਵਲਾਹਕੋ ਵਿਯ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤੋ ਅਮਚ੍ਚੇ ਅਸ੍ਸਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਂਸੁਂ ਵਿਯੂਹਿਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬੇ ਉਦ੍ਧਰਿਤ੍ਵਾ ਅਮਚ੍ਚਪਰਿਵੁਤੋ ਆਮਕਸੁਸਾਨੇ ਅਟ੍ਠਾਸਿ.
ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਏਕਂ ਮਤਮਨੁਸ੍ਸਂ ਆਮਕਸੁਸਾਨੇ ਛਡ੍ਡੇਨ੍ਤਾ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਯਕ੍ਖਾਨਂ ਸੀਮਨ੍ਤਰਿਕਾਯ ਛਡ੍ਡੇਸੁਂ. ਤੇ ਯਕ੍ਖਾ ਤਂ ਮਤਮਨੁਸ੍ਸਂ ਭਾਜੇਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਾ ‘‘ਨ ਮਯਂ ਇਮਂ ਭਾਜੇਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਮ, ਅਯਂ ਸੀਲਵਰਾਜਾ ਧਮ੍ਮਿਕੋ, ਏਸ ਨੋ ਭਾਜੇਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸਤਿ, ਏਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਚ੍ਛਾਮਾ’’ਤਿ ਤਂ ਮਤਮਨੁਸ੍ਸਂ ਪਾਦੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਕਡ੍ਢਨ੍ਤਾ ਰਞ੍ਞੋ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਦੇਵ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਇਮਂ ਮਤਕਂ ਭਾਜੇਤ੍ਵਾ ਦੇਹੀ’’ਤਿ ਆਹਂਸੁ. ‘‘ਭੋ ਯਕ੍ਖਾ, ਅਹਂ ਇਮਂ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਭਾਜੇਤ੍ਵਾ ਦਦੇਯ੍ਯਂ, ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ ਪਨਮ੍ਹਿ, ਨ੍ਹਾਯਿਸ੍ਸਾਮਿ ਤਾਵਾ’’ਤਿ. ਯਕ੍ਖਾ ਚੋਰਰਞ੍ਞੋ ਠਪਿਤਂ ਵਾਸਿਤਉਦਕਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਆਨੁਭਾਵੇਨ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਨ੍ਹਾਨਤ੍ਥਾਯ ਅਦਂਸੁ. ਨ੍ਹਤ੍ਵਾ ਠਿਤਸ੍ਸ ਸਂਹਰਿਤ੍ਵਾ ਠਪਿਤੇ ਚੋਰਰਞ੍ਞੋ ਸਾਟਕੇ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਦਂਸੁ, ਤੇ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤਸ੍ਸ ਚਤੁਜ੍ਜਾਤਿਯਗਨ੍ਧਸਮੁਗ੍ਗਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਦਂਸੁ, ਗਨ੍ਧੇ ਵਿਲਿਮ੍ਪਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਸ੍ਸ ਸੁਵਣ੍ਣਸਮੁਗ੍ਗੇ ਮਣਿਤਾਲਵਣ੍ਟੇਸੁ ਠਪਿਤਾਨਿ ਨਾਨਾਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਦਂਸੁ. ਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਪਿਲ਼ਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਕਾਲੇ ‘‘ਅਞ੍ਞਂ ਕਿਂ ਕਰੋਮਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਰਾਜਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਛਾਤਕਾਕਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਸਿ, ਤੇ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਚੋਰਰਞ੍ਞੋ ਸਮ੍ਪਾਦਿਤਂ ਨਾਨਗ੍ਗਰਸਭੋਜਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਦਂਸੁ, ਰਾਜਾ ਨ੍ਹਾਤਾਨੁਲਿਤ੍ਤੋ ਸੁਮਣ੍ਡਿਤਪ੍ਪਸਾਧਿਤੋ ਨਾਨਗ੍ਗਰਸਭੋਜਨਂ ਭੁਞ੍ਜਿ. ਯਕ੍ਖਾ ਚੋਰਰਞ੍ਞੋ ਠਪਿਤਂ ਵਾਸਿਤਪਾਨੀਯਂ ਸੁਵਣ੍ਣਭਿਙ੍ਕਾਰੇਨੇਵ ਸੁਵਣ੍ਣਸਰਕੇਨਪਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਆਹਰਿਂਸੁ. ਅਥਸ੍ਸ ਪਾਨੀਯਂ ਪਿਵਿਤ੍ਵਾ ਮੁਖਂ ਵਿਕ੍ਖਾਲੇਤ੍ਵਾ ਹਤ੍ਥੇ ਧੋਵਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਕਾਲੇ ਚੋਰਰਞ੍ਞੋ ਸਮ੍ਪਾਦਿਤਂ ਪਞ੍ਚਸੁਗਨ੍ਧਿਕਸੁਪਰਿਭਾਵਿਤਂ ਤਮ੍ਬੂਲਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਦਂਸੁ. ਤਂ ਖਾਦਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਕਾਲੇ ‘‘ਅਞ੍ਞਂ ਕਿਂ ਕਰੋਮਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਚੋਰਰਞ੍ਞੋ ਉਸ੍ਸੀਸਕੇ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ ਮਙ੍ਗਲਖਗ੍ਗਂ ਆਹਰਥਾਤਿ. ਤਮ੍ਪਿ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਆਹਰਿਂਸੁ. ਰਾਜਾ ਤਂ ਖਗ੍ਗਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਮਤਮਨੁਸ੍ਸਂ ਉਜੁਕਂ ਠਪਾਪੇਤ੍ਵਾ ਮਤ੍ਥਕਮਜ੍ਝੇ ਅਸਿਨਾ ਪਹਰਿਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵੇ ਕੋਟ੍ਠਾਸੇ ਕਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਯਕ੍ਖਾਨਂ ਸਮਵਿਭਤ੍ਤਮੇਵ ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਅਦਾਸਿ, ਦਤ੍ਵਾ ਚ ਪਨ ਖਗ੍ਗਂ ਧੋਵਿਤ੍ਵਾ ਸਨ੍ਨਯ੍ਹਿਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਅਥ ਤੇ ਯਕ੍ਖਾ ਮਨੁਸ੍ਸਮਂਸਂ ਖਾਦਿਤ੍ਵਾ ਸੁਹਿਤਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤੁਟ੍ਠਚਿਤ੍ਤਾ ‘‘ਅਞ੍ਞਂ ਤੇ, ਮਹਾਰਾਜ, ਕਿਂ ਕਰੋਮਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਤੇਨ ਹਿ ਤੁਮ੍ਹੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਆਨੁਭਾਵੇਨ ਮਂ ਚੋਰਰਞ੍ਞੋ ਸਿਰਿਗਬ੍ਭੇ ਓਤਾਰੇਥ, ਇਮੇ ਚ ਅਮਚ੍ਚੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਗੇਹੇਸੁ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਥਾਤਿ. ਤੇ ‘‘ਸਾਧੁ ਦੇਵਾ’’ਤਿ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਤਥਾ ਅਕਂਸੁ.
ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਚੋਰਰਾਜਾ ਅਲਙ੍ਕਤਸਿਰਿਗਬ੍ਭੇ ਸਿਰਿਸਯਨਪਿਟ੍ਠੇ ਨਿਪਨ੍ਨੋ ਨਿਦ੍ਦਾਯਤਿ. ਰਾਜਾ ਤਸ੍ਸ ਪਮਤ੍ਤਸ੍ਸ ਨਿਦ੍ਦਾਯਨ੍ਤਸ੍ਸ ਖਗ੍ਗਤਲੇਨ ਉਦਰਂ ਪਹਰਿ. ਸੋ ਭੀਤੋ ਪਬੁਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਦੀਪਾਲੋਕੇਨ ਸੀਲਵਮਹਾਰਾਜਾਨਂ ਸਞ੍ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਸਯਨਾ ਉਟ੍ਠਾਯ ਸਤਿਂ ਉਪਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤੋ ਰਾਜਾਨਂ ਆਹ ‘‘ਮਹਾਰਾਜ, ਏਵਰੂਪਾਯ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਗਹਿਤਾਰਕ੍ਖੇ ਪਿਹਿਤਦ੍ਵਾਰੇ ਭਵਨੇ ਆਰਕ੍ਖਮਨੁਸ੍ਸੇਹਿ ਨਿਰੋਕਾਸੇ ਠਾਨੇ ਖਗ੍ਗਂ ਸਨ੍ਨਯ੍ਹਿਤ੍ਵਾ ਅਲਙ੍ਕਤਪਟਿਯਤ੍ਤੋ ਕਥਂ ਨਾਮ ਤ੍ਵਂ ਇਮਂ ਸਯਨਪਿਟ੍ਠਂ ਆਗਤੋਸੀ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਆਗਮਨਾਕਾਰਂ ਸਬ੍ਬਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋ ਕਥੇਸਿ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਚੋਰਰਾਜਾ ਸਂਵਿਗ੍ਗਮਾਨਸੋ ‘‘ਮਹਾਰਾਜ, ਅਹਂ ਮਨੁਸ੍ਸਭੂਤੋਪਿ ਸਮਾਨੋ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਗੁਣੇ ਨ ਜਾਨਾਮਿ, ਪਰੇਸਂ ਲੋਹਿਤਮਂਸਖਾਦਕੇਹਿ ਪਨ ਕਕ੍ਖਲ਼ੇਹਿ ਫਰੁਸੇਹਿ ਯਕ੍ਖੇਹਿ ਤਵ ਗੁਣਾ ਞਾਤਾ, ਨ ਦਾਨਾਹਂ, ਨਰਿਨ੍ਦ, ਏਵਰੂਪੇ ਸੀਲਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਤਯਿ ਦੁਬ੍ਭਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਖਗ੍ਗਂ ਆਦਾਯ ਸਪਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾਨਂ ਖਮਾਪੇਤ੍ਵਾ ਮਹਾਸਯਨੇ ਨਿਪਜ੍ਜਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨਾ ਖੁਦ੍ਦਕਮਞ੍ਚਕੇ ਨਿਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਭਾਤਾਯ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਉਟ੍ਠਿਤੇ ਸੂਰਿਯੇ ਭੇਰਿਂ ਚਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਸੇਨਿਯੋ ਚ ਅਮਚ੍ਚਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਗਹਪਤਿਕੇ ਚ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਪੁਰਤੋ ਆਕਾਸੇ ਪੁਣ੍ਣਚਨ੍ਦਂ ਉਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਸੀਲਵਰਞ੍ਞੋ ਗੁਣੇ ਕਥੇਤ੍ਵਾ ਪਰਿਸਮਜ੍ਝੇਯੇਵ ਪੁਨ ਰਾਜਾਨਂ ਖਮਾਪੇਤ੍ਵਾ ਰਜ੍ਜਂ ਪਟਿਚ੍ਛਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਹਾਰਾਜ, ਇਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚੋਰੂਪਦ੍ਦਵੋ ਮਯ੍ਹਂ ਭਾਰੋ, ਮਯਾ ਗਹਿਤਾਰਕ੍ਖਾ ਤੁਮ੍ਹੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਰੋਥਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਪੇਸੁਞ੍ਞਕਾਰਕਸ੍ਸ ਆਣਂ ਕਾਰੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਬਲਵਾਹਨਂ ਆਦਾਯ ਸਕਰਟ੍ਠਮੇਵ ਗਤੋ.
ਸੀਲਵਰਾਜਾਪਿ ਖੋ ਅਲਙ੍ਕਤਪਟਿਯਤ੍ਤੋ ਸੇਤਚ੍ਛਤ੍ਤਸ੍ਸ ਹੇਟ੍ਠਾ ਸਰਭਪਾਦਕੇ ਕਞ੍ਚਨਪਲ੍ਲਙ੍ਕੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਞ੍ਚ ਏਵਰੂਪਾ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਅਮਚ੍ਚਸਹਸ੍ਸਸ੍ਸ ਚ ਜੀਵਿਤਪਟਿਲਾਭੋ ਮਯਿ ਵੀਰਿਯਂ ਅਕਰੋਨ੍ਤੇ ਨ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਭਵਿਸ੍ਸ, ਵੀਰਿਯਬਲੇਨ ਪਨਾਹਂ ਨਟ੍ਠਞ੍ਚ ਇਮਂ ਯਸਂ ਪਟਿਲਭਿਂ, ਅਮਚ੍ਚਸਹਸ੍ਸਸ੍ਸ ਚ ਜੀਵਿਤਦਾਨਂ ਅਦਾਸਿਂ, ਆਸਚ੍ਛੇਦਂ ਵਤ ਅਕਤ੍ਵਾ ਵੀਰਿਯਮੇਵ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਕਤਵੀਰਿਯਸ੍ਸ ਹਿ ਫਲਂ ਨਾਮ ਏਵਂ ਸਮਿਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਉਦਾਨਵਸੇਨ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੫੧. ‘‘ਆਸੀਸੇਥੇਵ ਪੁਰਿਸੋ, ਨ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦੇਯ੍ਯ ਪਣ੍ਡਿਤੋ;
ਪਸ੍ਸਾਮਿ ਵੋਹਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ, ਯਥਾ ਇਚ੍ਛਿਂ ਤਥਾ ਅਹੂ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਆਸੀਸੇਥੇਵਾਤਿ ‘‘ਏਵਾਹਂ ਵੀਰਿਯਂ ਆਰਭਨ੍ਤੋ ਇਮਮ੍ਹਾ ਦੁਕ੍ਖਾ ਮੁਚ੍ਚਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵੀਰਿਯਬਲੇਨ ਆਸਂ ਕਰੋਥੇਵ. ਨ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦੇਯ੍ਯ ਪਣ੍ਡਿਤੋਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਉਪਾਯਕੁਸਲੋ ਯੁਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਵੀਰਿਯਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਹਂ ਇਮਸ੍ਸ ਵੀਰਿਯਸ੍ਸ ਫਲਂ ਨ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਨ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠੇਯ੍ਯ, ਆਸਚ੍ਛੇਦਂ ਕਰੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਸ੍ਸਾਮਿ ਵੋਹਂ ਅਤ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵੋਤਿ ਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤਂ, ਅਹਂ ਅਜ੍ਜ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਸ੍ਸਾਮਿ. ਯਥਾ ਇਚ੍ਛਿਂ ਤਥਾ ਅਹੂਤਿ ਅਹਞ੍ਹਿ ਆਵਾਟੇ ਨਿਖਾਤੋ ਤਮ੍ਹਾ ਦੁਕ੍ਖਾ ਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਰਜ੍ਜਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਇਚ੍ਛਿਂ, ਸੋ ਅਹਂ ਇਮਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਪਤ੍ਤਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਸ੍ਸਾਮਿ. ਯਥੇਵਾਹਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਇਚ੍ਛਿਂ, ਤਥੇਵ ਮੇ ਅਤ੍ਤਾ ਜਾਤੋਤਿ. ਏਵਂ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ‘‘ਅਹੋ ਵਤ ਭੋ ਸੀਲਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਵੀਰਿਯਫਲਂ ਨਾਮ ਸਮਿਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ ਇਮਾਯ ਗਾਥਾਯ ਉਦਾਨਂ ਉਦਾਨੇਤ੍ਵਾ ਯਾਵਜੀਵਂ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕਤ੍ਵਾ ਯਥਾਕਮ੍ਮਂ ਗਤੋ.
ਸਤ੍ਥਾਪਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਕਾਸੇਸਿ, ਸਚ੍ਚਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਓਸ੍ਸਟ੍ਠਵੀਰਿਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਰਹਤ੍ਤੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਸਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ – ‘‘ਤਦਾ ਪਦੁਟ੍ਠਾਮਚ੍ਚੋ ਦੇਵਦਤ੍ਤੋ ਅਹੋਸਿ, ਅਮਚ੍ਚਸਹਸ੍ਸਂ ਬੁਦ੍ਧਪਰਿਸਾ, ਸੀਲਵਮਹਾਰਾਜਾ ਪਨ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਮਹਾਸੀਲਵਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਪਠਮਾ.
[੫੨] ੨. ਚੂਲ਼ਜਨਕਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਵਾਯਮੇਥੇਵ ਪੁਰਿਸੋਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਓਸ੍ਸਟ੍ਠਵੀਰਿਯਮੇਵਾਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਤਤ੍ਥ ਯਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਤਂ ਸਬ੍ਬਂ ਮਹਾਜਨਕਜਾਤਕੇ (ਜਾ. ੨.੨੨.੧੨੩ ਆਦਯੋ) ਆਵਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਜਨਕਰਾਜਾ ਪਨ ਸੇਤਚ੍ਛਤ੍ਤਸ੍ਸ ਹੇਟ੍ਠਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੫੨. ‘‘ਵਾਯਮੇਥੇਵ ਪੁਰਿਸੋ, ਨ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦੇਯ੍ਯ ਪਣ੍ਡਿਤੋ;
ਪਸ੍ਸਾਮਿ ਵੋਹਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ, ਉਦਕਾ ਥਲਮੁਬ੍ਭਤ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਵਾਯਮੇਥੇਵਾਤਿ ਵਾਯਾਮਂ ਕਰੋਥੇਵ. ਉਦਕਾ ਥਲਮੁਬ੍ਭਤਨ੍ਤਿ ਉਦਕਤੋ ਥਲਮੁਤ੍ਤਿਣ੍ਣਂ ਥਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਸ੍ਸਾਮੀਤਿ. ਇਧਾਪਿ ਓਸ੍ਸਟ੍ਠਵੀਰਿਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੋ, ਜਨਕਰਾਜਾ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋਵ ਅਹੋਸੀਤਿ.
ਚੂਲ਼ਜਨਕਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਦੁਤਿਯਾ.
[੫੩] ੩. ਪੁਣ੍ਣਪਾਤਿਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਤਥੇਵ ਪੁਣ੍ਣਾ ਪਾਤਿਯੋਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਵਿਸਵਾਰੁਣਿਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਏਕਂ ਸਮਯਂ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਸੁਰਾਧੁਤ੍ਤਾ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਮਨ੍ਤਯਿਂਸੁ – ‘‘ਸੁਰਾਮੂਲਂ ਨੋ ਖੀਣਂ, ਕਹਂ ਨੁ ਖੋ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ਅਥੇਕੋ ਕਕ੍ਖਲ਼ਧੁਤ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਮਾ ਚਿਨ੍ਤਯਿਤ੍ਥ, ਅਤ੍ਥੇਕੋ ਉਪਾਯੋ’’ਤਿ. ‘‘ਕਤਰੋ ਉਪਾਯੋ ਨਾਮਾ’’ਤਿ? ‘‘ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕੋ ਅਙ੍ਗੁਲਿਮੁਦ੍ਦਿਕਾ ਪਿਲ਼ਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਮਟ੍ਠਸਾਟਕਨਿਵਤ੍ਥੋ ਰਾਜੁਪਟ੍ਠਾਨਂ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਮਯਂ ਸੁਰਾਪਾਤਿਯਂ ਵਿਸਞ੍ਞੀਕਰਣਂ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਆਪਾਨਂ ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਗਮਨਕਾਲੇ ‘ਇਤੋ ਏਹਿ ਮਹਾਸੇਟ੍ਠੀ’ਤਿ ਪਕ੍ਕੋਸਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਸੁਰਂ ਪਾਯੇਤ੍ਵਾ ਵਿਸਞ੍ਞੀਭੂਤਸ੍ਸ ਅਙ੍ਗੁਲਿਮੁਦ੍ਦਿਕਾ ਚ ਸਾਟਕੇ ਚ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸੁਰਾਮੂਲਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ਤੇ ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਤਥਾ ਕਤ੍ਵਾ ਸੇਟ੍ਠਿਸ੍ਸ ਆਗਮਨਕਾਲੇ ਪਟਿਮਗ੍ਗਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਾਮਿ, ਇਤੋ ਤਾਵ ਆਗਚ੍ਛਥ, ਅਯਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਅਤਿਮਨਾਪਾ ਸੁਰਾ, ਥੋਕਂ ਪਿਵਿਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਥਾ’’ਤਿ ਵਦਿਂਸੁ. ਸੋਤਾਪਨ੍ਨੋ ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਕਿਂ ਸੁਰਂ ਪਿਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਨਤ੍ਥਿਕੋ ਸਮਾਨੋਪਿ ਪਨ ‘‘ਇਮੇ ਧੁਤ੍ਤੇ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਤੇਸਂ ਆਪਾਨਭੂਮਿਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਕਿਰਿਯਂ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਸੁਰਾ ਇਮੇਹਿ ਇਮਿਨਾ ਨਾਮ ਕਾਰਣੇਨ ਯੋਜਿਤਾ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਤੋ ਦਾਨਿ ਪਟ੍ਠਾਯ ਇਮੇ ਇਤੋ ਪਲਾਪੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਆਹ – ‘‘ਹਰੇ ਦੁਟ੍ਠਧੁਤ੍ਤਾ, ਤੁਮ੍ਹੇ ‘ਸੁਰਾਪਾਤਿਯਂ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਆਗਤਾਗਤੇ ਪਾਯੇਤ੍ਵਾ ਵਿਸਞ੍ਞੀ ਕਤ੍ਵਾ ਵਿਲੁਮ੍ਪਿਸ੍ਸਾਮਾ’ਤਿ ਆਪਾਨਮਣ੍ਡਲਂ ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਕੇਵਲਂ ਇਮਂ ਸੁਰਂ ਵਣ੍ਣੇਥ, ਏਕੋਪਿ ਤਂ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਪਿਵਿਤੁਂ ਨ ਉਸ੍ਸਹਤਿ. ਸਚੇ ਅਯਂ ਅਯੋਜਿਤਾ ਅਸ੍ਸ, ਇਮਂ ਤੁਮ੍ਹੇਵ ਪਿਵੇਯ੍ਯਾਥਾ’’ਤਿ ਤੇ ਧੁਤ੍ਤੇ ਤਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਪਲਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਗੇਹਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਧੁਤ੍ਤੇਹਿ ਕਤਕਾਰਣਂ ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਨ੍ਤੋ ਜੇਤਵਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਇਦਾਨਿ ਤਾਵ ਗਹਪਤਿ ਤੇ ਧੁਤ੍ਤਾ ਤਂ ਵਞ੍ਚੇਤੁਕਾਮਾ ਜਾਤਾ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਪਨ ਪਣ੍ਡਿਤੇਪਿ ਵਞ੍ਚੇਤੁਕਾਮਾ ਅਹੇਸੁ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ਯਾਚਿਤੋ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਬਾਰਾਣਸਿਸੇਟ੍ਠਿ ਅਹੋਸਿ. ਤਦਾਪੇਤੇ ਧੁਤ੍ਤਾ ਏਵਮੇਵ ਸਮ੍ਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਸੁਰਂ ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਬਾਰਾਣਸਿਸੇਟ੍ਠਿਸ੍ਸ ਆਗਮਨਕਾਲੇ ਪਟਿਮਗ੍ਗਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਏਵਮੇਵ ਕਥਯਿਂਸੁ. ਸੇਟ੍ਠਿ ਅਨਤ੍ਥਿਕੋਪਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤੇ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਿਤੁਕਾਮੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਕਿਰਿਯਂ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਦਂ ਨਾਮੇਤੇ ਕਾਤੁਕਾਮਾ, ਪਲਾਪੇਸ੍ਸਾਮਿ ਨੇ ਇਤੋ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਏਵਮਾਹ ‘‘ਭੋਨ੍ਤੋ, ਧੁਤ੍ਤਾ ਸੁਰਂ ਪਿਵਿਤ੍ਵਾ ਰਾਜਕੁਲਂ ਗਨ੍ਤੁਂ ਨਾਮ ਅਯੁਤ੍ਤਂ, ਰਾਜਾਨਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪੁਨ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਇਧੇਵ ਨਿਸੀਦਥਾ’’ਤਿ ਰਾਜੁਪਟ੍ਠਾਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚਾਗਞ੍ਛਿ. ਧੁਤ੍ਤਾ ‘‘ਇਤੋ ਏਥ, ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਸੋਪਿ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਭੇਸਜ੍ਜੇਨ ਸਂਯੋਜਿਤਾ ਸੁਰਾਪਾਤਿਯੋ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਏਵਮਾਹ ‘‘ਭੋਨ੍ਤੋ ਧੁਤ੍ਤਾ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਕਿਰਿਯਾ ਮਯ੍ਹਂ ਨ ਰੁਚ੍ਚਤਿ, ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਸੁਰਾਪਾਤਿਯੋ ਯਥਾਪੂਰਿਤਾਵ ਠਿਤਾ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਕੇਵਲਂ ਸੁਰਂ ਵਣ੍ਣੇਥ, ਨ ਪਨ ਪਿਵਥ. ਸਚਾਯਂ ਮਨਾਪਾ ਅਸ੍ਸ, ਤੁਮ੍ਹੇਪਿ ਪਿਵੇਯ੍ਯਾਥ, ਇਮਾਯ ਪਨ ਵਿਸਸਂਯੁਤ੍ਤਾਯ ਭਵਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਤੇਸਂ ਮਨੋਰਥਂ ਭਿਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੫੩. ‘‘ਤਥੇਵ ਪੁਣ੍ਣਾ ਪਾਤਿਯੋ, ਅਞ੍ਞਾਯਂ ਵਤ੍ਤਤੇ ਕਥਾ;
ਆਕਾਰਣੇਨ ਜਾਨਾਮਿ, ਨ ਚਾਯਂ ਭਦ੍ਦਿਕਾ ਸੁਰਾ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਤਥੇਵਾਤਿ ਯਥਾ ਮਯਾ ਗਮਨਕਾਲੇ ਦਿਟ੍ਠਾ, ਇਦਾਨਿਪਿ ਇਮਾ ਸੁਰਾਪਾਤਿਯੋ ਤਥੇਵ ਪੁਣ੍ਣਾ. ਅਞ੍ਞਾਯਂ ਵਤ੍ਤਤੇ ਕਥਾਤਿ ਯਾ ਅਯਂ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਸੁਰਾਵਣ੍ਣਨਕਥਾ ਵਤ੍ਤਤਿ, ਸਾ ਅਞ੍ਞਾਵ ਅਭੂਤਾ ਅਤਚ੍ਛਾ. ਯਦਿ ਹਿ ਏਸਾ ਸੁਰਾ ਮਨਾਪਾ ਅਸ੍ਸ, ਤੁਮ੍ਹੇਪਿ ਪਿਵੇਯ੍ਯਾਥ, ਉਪਡ੍ਢਪਾਤਿਯੋ ਅਵਸਿਸ੍ਸੇਯ੍ਯੁਂ. ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਪਨ ਏਕੇਨਾਪਿ ਸੁਰਾ ਨ ਪੀਤਾ. ਆਕਾਰਣੇਨ ਜਾਨਾਮੀਤਿ ਤਸ੍ਮਾ ਇਮਿਨਾ ਕਾਰਣੇਨ ਜਾਨਾਮਿ. ਨ ਚਾਯਂ ਭਦ੍ਦਿਕਾ ਸੁਰਾਤਿ ‘‘ਨੇਵਾਯਂ ਭਦ੍ਦਿਕਾ ਸੁਰਾ, ਵਿਸਸਂਯੋਜਿਤਾਯ ਏਤਾਯ ਭਵਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਧੁਤ੍ਤੇ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾ ਯਥਾ ਨ ਪੁਨ ਏਵਰੂਪਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਤਥਾ ਤੇ ਤਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸਿ. ਸੋ ਯਾਵਜੀਵਂ ਦਾਨਾਦੀਨਿ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕਤ੍ਵਾ ਯਥਾਕਮ੍ਮਂ ਗਤੋ.
ਸਤ੍ਥਾ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ – ‘‘ਤਦਾ ਧੁਤ੍ਤਾ ਏਤਰਹਿ ਧੁਤ੍ਤਾ, ਬਾਰਾਣਸਿਸੇਟ੍ਠਿ ਪਨ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਪੁਣ੍ਣਪਾਤਿਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਤਤਿਯਾ.
[੫੪] ੪. ਕਿਂਫਲਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਨਾਯਂ ਰੁਕ੍ਖੋ ਦੁਰਾਰੁਹਾਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਏਕਂ ਫਲਕੁਸਲਂ ਉਪਾਸਕਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਏਕੋ ਕਿਰ ਸਾਵਤ੍ਥਿਵਾਸੀ ਕੁਟੁਮ੍ਬਿਕੋ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਨਿਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਆਰਾਮੇ ਨਿਸੀਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਯਾਗੁਖਜ੍ਜਕਂ ਦਤ੍ਵਾ ਉਯ੍ਯਾਨਪਾਲਂ ਆਣਾਪੇਸਿ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਉਯ੍ਯਾਨੇ ਵਿਚਰਿਤ੍ਵਾ ਅਯ੍ਯਾਨਂ ਅਮ੍ਬਾਦੀਨਿ ਨਾਨਾਫਲਾਨਿ ਦੇਹੀ’’ਤਿ. ਸੋ ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂਸਙ੍ਘਮਾਦਾਯ ਉਯ੍ਯਾਨੇ ਵਿਚਰਨ੍ਤੋ ਰੁਕ੍ਖਂ ਉਲ੍ਲੋਕੇਤ੍ਵਾਵ ‘‘ਏਤਂ ਫਲਂ ਆਮਂ, ਏਤਂ ਨ ਸੁਪਕ੍ਕਂ, ਏਤਂ ਸੁਪਕ੍ਕ’’ਨ੍ਤਿ ਜਾਨਾਤਿ. ਯਂ ਸੋ ਵਦਤਿ, ਤਂ ਤਥੇਵ ਹੋਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਸੁਂ ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯਂ ਉਯ੍ਯਾਨਪਾਲੋ ਫਲਕੁਸਲੋ ਭੂਮਿਯਂ ਠਿਤੋਵ ਰੁਕ੍ਖਂ ਉਲ੍ਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ‘ਏਤਂ ਫਲਂ ਆਮਂ, ਏਤਂ ਨ ਸੁਪਕ੍ਕਂ, ਏਤਂ ਸੁਪਕ੍ਕ’ਨ੍ਤਿ ਜਾਨਾਤਿ. ਯਂ ਸੋ ਵਦਤਿ, ਤਂ ਤਥੇਵ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਯਮੇਵ ਉਯ੍ਯਾਨਪਾਲੋ ਫਲਕੁਸਲੋ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਪਣ੍ਡਿਤਾਪਿ ਫਲਕੁਸਲਾਯੇਵ ਅਹੇਸੁ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਸਤ੍ਥਵਾਹਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਪਞ੍ਚਹਿ ਸਕਟਸਤੇਹਿ ਵਣਿਜ੍ਜਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਕਾਲੇ ਮਹਾਵਤ੍ਤਨਿਅਟਵਿਂ ਪਤ੍ਵਾ ਅਟਵਿਮੁਖੇ ਠਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬੇ ਮਨੁਸ੍ਸੇ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਅਟਵਿਯਾ ਵਿਸਰੁਕ੍ਖਾ ਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਵਿਸਪਤ੍ਤਾਨਿ, ਵਿਸਪੁਪ੍ਫਾਨਿ, ਵਿਸਫਲਾਨਿ, ਵਿਸਮਧੂਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿਯੇਵ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਅਪਰਿਭੁਤ੍ਤਂ, ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਪਤ੍ਤਂ ਵਾ ਪੁਪ੍ਫਂ ਵਾ ਫਲਂ ਵਾ ਪਲ੍ਲਵਂ ਵਾ ਮਂ ਅਪਰਿਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਮਾ ਖਾਦਥਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਤੇ ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਅਟਵਿਂ ਓਤਰਿਂਸੁ. ਅਟਵਿਮੁਖੇ ਚ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਗਾਮਦ੍ਵਾਰੇ ਕਿਂਫਲਰੁਕ੍ਖੋ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਸ ਖਨ੍ਧਸਾਖਾਪਲਾਸਪੁਪ੍ਫਫਲਾਨਿ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਅਮ੍ਬਸਦਿਸਾਨੇਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਨ ਕੇਵਲਂ ਵਣ੍ਣਸਣ੍ਠਾਨਤੋਵ, ਗਨ੍ਧਰਸੇਹਿਪਿਸ੍ਸ ਆਮਪਕ੍ਕਾਨਿ ਫਲਾਨਿ ਅਮ੍ਬਫਲਸਦਿਸਾਨੇਵ, ਖਾਦਿਤਾਨਿ ਪਨ ਹਲਾਹਲਵਿਸਂ ਵਿਯ ਤਙ੍ਖਣਞ੍ਞੇਵ ਜੀਵਿਤਕ੍ਖਯਂ ਪਾਪੇਨ੍ਤਿ. ਪੁਰਤੋ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਏਕਚ੍ਚੇ ਲੋਲਪੁਰਿਸਾ ‘‘ਅਮ੍ਬੁਰੁਕ੍ਖੋ ਅਯ’’ਨ੍ਤਿ ਸਞ੍ਞਾਯ ਫਲਾਨਿ ਖਾਦਿਂਸੁ, ਏਕਚ੍ਚੇ ‘‘ਸਤ੍ਥਵਾਹਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾਵ ਖਾਦਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਹਤ੍ਥੇਨ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠਂਸੁ. ਤੇ ਸਤ੍ਥਵਾਹੇ ਆਗਤੇ ‘‘ਅਯ੍ਯ, ਇਮਾਨਿ ਅਮ੍ਬਫਲਾਨਿ ਖਾਦਾਮਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ‘‘ਨਾਯਂ ਅਮ੍ਬਰੁਕ੍ਖੋ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ ਫਲਰੁਕ੍ਖੋ ਨਾਮੇਸ, ਨਾਯਂ ਅਮ੍ਬਰੁਕ੍ਖੋ, ਮਾ ਖਾਦਿਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਯੇ ਖਾਦਿਂਸੁ. ਤੇਪਿ ਵਮਾਪੇਤ੍ਵਾ ਚਤੁਮਧੁਰਂ ਪਾਯੇਤ੍ਵਾ ਨਿਰੋਗੇ ਅਕਾਸਿ.
ਪੁਬ੍ਬੇ ਪਨ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਨਿਵਾਸਂ ਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਮ੍ਬਫਲਾਨੀ’’ਤਿ ਸਞ੍ਞਾਯ ਇਮਾਨਿ ਵਿਸਫਲਾਨਿ ਖਾਦਿਤ੍ਵਾ ਜੀਵਿਤਕ੍ਖਯਂ ਪਾਪੁਣਨ੍ਤਿ. ਪੁਨਦਿਵਸੇ ਗਾਮਵਾਸਿਨੋ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਮਤਮਨੁਸ੍ਸੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਾਦੇ ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਟ੍ਠਾਨੇ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਸਕਟੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂਯੇਵ ਸਬ੍ਬਂ ਤੇਸਂ ਸਨ੍ਤਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਤਂ ਦਿਵਸਮ੍ਪਿ ਅਰੁਣੁਗ੍ਗਮਨਕਾਲੇਯੇਵ ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਬਲਿਬਦ੍ਦੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਮਯ੍ਹਂ ਸਕਟਂ, ਮਯ੍ਹਂ ਭਣ੍ਡ’’ਨ੍ਤਿ ਵੇਗੇਨ ਤਂ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਮਨੁਸ੍ਸੇ ਨਿਰੋਗੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਕਥਂ ਤੁਮ੍ਹੇ ਇਮਂ ਰੁਕ੍ਖਂ ‘ਨਾਯਂ ਅਮ੍ਬਰੁਕ੍ਖੋ’ਤਿ ਜਾਨਿਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਤੇ ‘‘ਮਯਂ ਨ ਜਾਨਾਮ, ਸਤ੍ਥਵਾਹਜੇਟ੍ਠਕੋ ਨੋ ਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿ ਆਹਂਸੁ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ ‘‘ਪਣ੍ਡਿਤ, ਕਿਨ੍ਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਤ੍ਵਂ ਇਮਸ੍ਸ ਰੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਅਨਮ੍ਬਰੁਕ੍ਖਭਾਵਂ ਅਞ੍ਞਾਸੀ’’ਤਿ? ਸੋ ‘‘ਦ੍ਵੀਹਿ ਕਾਰਣੇਹਿ ਅਞ੍ਞਾਸਿ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੫੪. ‘‘ਨਾਯਂ ਰੁਕ੍ਖੋ ਦੁਰਾਰੁਹੋ, ਨਪਿ ਗਾਮਤੋ ਆਰਕਾ;
ਆਕਾਰਣੇਨ ਜਾਨਾਮਿ, ਨਾਯਂ ਸਾਦੁਫਲੋ ਦੁਮੋ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਨਾਯਂ ਰੁਕ੍ਖੋ ਦੁਰਾਰੁਹੋਤਿ ਅਯਂ ਵਿਸਰੁਕ੍ਖੋ ਨ ਦੁਕ੍ਖਾਰੁਹੋ, ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਠਪਿਤਨਿਸ੍ਸੇਣੀ ਵਿਯ ਸੁਖੇਨਾਰੋਹਿਤੁਂ ਸਕ੍ਕਾਤਿ ਵਦਤਿ. ਨਪਿ ਗਾਮਤੋ ਆਰਕਾਤਿ ਗਾਮਤੋ ਦੂਰੇ ਠਿਤੋਪਿ ਨ ਹੋਤਿ, ਗਾਮਦ੍ਵਾਰੇ ਠਿਤੋਯੇਵਾਤਿ ਦੀਪੇਤਿ. ਆਕਾਰਣੇਨ ਜਾਨਾਮੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਦੁਵਿਧੇਨ ਕਾਰਣੇਨਾਹਂ ਇਮਂ ਰੁਕ੍ਖਂ ਜਾਨਾਮਿ. ਕਿਨ੍ਤਿ? ਨਾਯਂ ਸਾਦੁਫਲੋ ਦੁਮੋਤਿ. ਸਚੇ ਹਿ ਅਯਂ ਮਧੁਰਫਲੋ ਅਮ੍ਬਰੁਕ੍ਖੋ ਅਭਵਿਸ੍ਸ, ਏਵਂ ਸੁਖਾਰੁਲ਼੍ਹੇ ਅਵਿਦੂਰੇ ਠਿਤੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਏਕਮ੍ਪਿ ਫਲਂ ਨ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯ, ਫਲਖਾਦਕਮਨੁਸ੍ਸੇਹਿ ਨਿਚ੍ਚਂ ਪਰਿਵੁਤੋਵ ਅਸ੍ਸ. ਏਵਂ ਅਹਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਞਾਣੇਨ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਇਮਸ੍ਸ ਵਿਸਰੁਕ੍ਖਭਾਵਂ ਅਞ੍ਞਾਸਿਨ੍ਤਿ ਮਹਾਜਨਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤ੍ਵਾ ਸੋਤ੍ਥਿਗਮਨਂ ਗਤੋ.
ਸਤ੍ਥਾਪਿ ‘‘ਏਵਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਪਣ੍ਡਿਤਾਪਿ ਫਲਕੁਸਲਾ ਅਹੇਸੁ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ – ‘‘ਤਦਾ ਪਰਿਸਾ ਬੁਦ੍ਧਪਰਿਸਾ ਅਹੇਸੁਂ, ਸਤ੍ਥਵਾਹੋ ਪਨ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਕਿਂਫਲਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਚਤੁਤ੍ਥਾ.
[੫੫] ੫. ਪਞ੍ਚਾਵੁਧਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਯੋ ਅਲੀਨੇਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨਾਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਏਕਂ ਓਸ੍ਸਟ੍ਠਵੀਰਿਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਤਞ੍ਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਸਤ੍ਥਾ ਆਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਤ੍ਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਓਸ੍ਸਟ੍ਠਵੀਰਿਯੋਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁ ਪੁਬ੍ਬੇ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਵੀਰਿਯਂ ਕਾਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਵੀਰਿਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਰਜ੍ਜਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਤਸ੍ਸ ਰਞ੍ਞੋ ਅਗ੍ਗਮਹੇਸਿਯਾ ਕੁਚ੍ਛਿਸ੍ਮਿਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਨਾਮਗ੍ਗਹਣਦਿਵਸੇ ਅਟ੍ਠਸਤੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇ ਸਬ੍ਬਕਾਮੇਹਿ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਲਕ੍ਖਣਾਨਿ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਲਕ੍ਖਣਕੁਸਲਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਲਕ੍ਖਣਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਪੁਞ੍ਞਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਕੁਮਾਰੋ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਰਜ੍ਜਂ ਪਾਪੁਣਿਸ੍ਸਤਿ, ਪਞ੍ਚਾਵੁਧਕਮ੍ਮੇ ਪਞ੍ਞਾਤੋ ਪਾਕਟੋ ਜਮ੍ਬੁਦੀਪੇ ਅਗ੍ਗਪੁਰਿਸੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਬ੍ਯਾਕਰਿਂਸੁ. ਰਾਜਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਂ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਨਾਮਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ‘‘ਪਞ੍ਚਾਵੁਧਕੁਮਾਰੋ’’ਤਿ ਨਾਮਂ ਅਕਾਸਿ. ਅਥ ਨਂ ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਵਾ ਸੋਲ਼ਸਵਸ੍ਸੁਦ੍ਦੇਸੇ ਠਿਤਂ ਰਾਜਾ ਆਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਤਾਤ, ਸਿਪ੍ਪਂ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਾਹੀ’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਕਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਾਮਿ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ? ‘‘ਗਚ੍ਛ, ਤਾਤ, ਗਨ੍ਧਾਰਰਟ੍ਠੇ ਤਕ੍ਕਸਿਲਨਗਰੇ ਦਿਸਾਪਾਮੋਕ੍ਖਸ੍ਸ ਆਚਰਿਯਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹ, ਇਦਞ੍ਚਸ੍ਸ ਆਚਰਿਯਭਾਗਂ ਦਜ੍ਜੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ ਸਹਸ੍ਸਂ ਦਤ੍ਵਾ ਉਯ੍ਯੋਜੇਸਿ. ਸੋ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਿਪ੍ਪਂ ਸਿਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਆਚਰਿਯੇਨ ਦਿਨ੍ਨਂ ਪਞ੍ਚਾਵੁਧਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਚਰਿਯਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਤਕ੍ਕਸਿਲਨਗਰਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਸਨ੍ਨਦ੍ਧਪਞ੍ਚਾਵੁਧੋ ਬਾਰਾਣਸਿਮਗ੍ਗਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿ.
ਸੋ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਸਿਲੇਸਲੋਮਯਕ੍ਖੇਨ ਨਾਮ ਅਧਿਟ੍ਠਿਤਂ ਏਕਂ ਅਟਵਿਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਅਥ ਨਂ ਅਟਵਿਮੁਖੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਭੋ ਮਾਣਵ, ਮਾ ਇਮਂ ਅਟਵਿਂ ਪਵਿਸ, ਸਿਲੇਸਲੋਮਯਕ੍ਖੋ ਨਾਮੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥਿ, ਸੋ ਦਿਟ੍ਠਦਿਟ੍ਠੇ ਮਨੁਸ੍ਸੇ ਜੀਵਿਤਕ੍ਖਯਂ ਪਾਪੇਤੀ’’ਤਿ ਵਾਰਯਿਂਸੁ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਤਕ੍ਕੇਨ੍ਤੋ ਅਸਮ੍ਭੀਤਕੇਸਰਸੀਹੋ ਵਿਯ ਅਟਵਿਂ ਪਾਵਿਸਿਯੇਵ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਟਵਿਮਜ੍ਝਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤੇ ਸੋ ਯਕ੍ਖੋ ਤਾਲਮਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਕੂਟਾਗਾਰਮਤ੍ਤਂ ਸੀਸਂ ਪਤ੍ਤਪ੍ਪਮਾਣਾਨਿ ਅਕ੍ਖੀਨਿ, ਦਕਲਿਮਕੁਲ਼ਮਤ੍ਤਾ ਦ੍ਵੇ ਦਾਠਾ ਚ ਮਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸੇਤਮੁਖੋ ਕਬਰਕੁਚ੍ਛਿ ਨੀਲਹਤ੍ਥਪਾਦੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਹਂ ਯਾਸਿ, ਤਿਟ੍ਠ ਭਕ੍ਖੋਸਿ ਮੇ’’ਤਿ ਆਹ. ਅਥ ਨਂ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ‘‘ਯਕ੍ਖ, ਅਹਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਤਕ੍ਕੇਤ੍ਵਾ ਇਧ ਪਵਿਟ੍ਠੋ, ਤ੍ਵਂ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਮਂ ਉਪਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾਸਿ. ਵਿਸਪੀਤੇਨ ਹਿ ਸਰੇਨ ਤਂ ਵਿਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਏਤ੍ਥੇਵ ਪਾਤੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਸਨ੍ਤਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਹਲਾਹਲਵਿਸਪੀਤਂ ਸਰਂ ਸਨ੍ਨਯ੍ਹਿਤ੍ਵਾ ਮੁਞ੍ਚਿ, ਸੋ ਯਕ੍ਖਸ੍ਸ ਲੋਮੇਸੁਯੇਵ ਅਲ੍ਲੀਯਿ. ਤਤੋ ਅਞ੍ਞਂ, ਤਤੋ ਅਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਪਞ੍ਞਾਸ ਸਰੇ ਮੁਞ੍ਚਿ, ਸਬ੍ਬੇ ਤਸ੍ਸ ਲੋਮੇਸੁਯੇਵ ਅਲ੍ਲੀਯਿਂਸੁ. ਯਕ੍ਖੋ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਤੇ ਸਰੇ ਫੋਟੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਾਦਮੂਲੇਯੇਵ ਪਾਤੇਤ੍ਵਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿ.
ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਪੁਨਪਿ ਤਂ ਤਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਖਗ੍ਗਂ ਕਡ੍ਢਿਤ੍ਵਾ ਪਹਰਿ, ਤੇਤ੍ਤਿਂਸਙ੍ਗੁਲਾਯਤੋ ਖਗ੍ਗੋ ਲੋਮੇਸੁਯੇਵ ਅਲ੍ਲੀਯਿ. ਅਥ ਨਂ ਕਣਯੇਨ ਪਹਰਿ, ਸੋਪਿ ਲੋਮੇਸੁਯੇਵ ਅਲ੍ਲੀਯਿ. ਤਸ੍ਸ ਅਲ੍ਲੀਨਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਮੁਗ੍ਗਰੇਨ ਪਹਰਿ, ਸੋਪਿ ਲੋਮੇਸੁਯੇਵ ਅਲ੍ਲੀਯਿ. ਤਸ੍ਸ ਅਲ੍ਲੀਨਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਕੁਨ੍ਤੇਨ ਪਹਰਿ, ਸੋਪਿ ਲੋਮੇਸੁਯੇਵ ਅਲ੍ਲੀਯਿ. ਤਸ੍ਸ ਅਲ੍ਲੀਨਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ‘‘ਭੋ ਯਕ੍ਖਨ, ਤੇ ਅਹਂ ‘ਪਞ੍ਚਾਵੁਧਕੁਮਾਰੋ ਨਾਮਾ’ਤਿ ਸੁਤਪੁਬ੍ਬੋ, ਅਹਂ ਤਯਾ ਅਧਿਟ੍ਠਿਤਂ ਅਟਵਿਂ ਪਵਿਸਨ੍ਤੋ ਨ ਧਨੁਆਦੀਨਿ ਤਕ੍ਕੇਤ੍ਵਾ ਪਵਿਟ੍ਠੋ, ਅਤ੍ਤਾਨਂਯੇਵ ਪਨ ਤਕ੍ਕੇਤ੍ਵਾ ਪਵਿਟ੍ਠੋ, ਅਜ੍ਜ ਤਂ ਪੋਥੇਤ੍ਵਾ ਚੁਣ੍ਣਵਿਚੁਣ੍ਣਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਉਨ੍ਨਾਦੇਨ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਤਕ੍ਕੇਤ੍ਵਾ ਦਕ੍ਖਿਣਹਤ੍ਥੇਨ ਯਕ੍ਖਂ ਪਹਰਿ, ਹਤ੍ਥੋ ਲੋਮੇਸੁਯੇਵ ਅਲ੍ਲੀਯਿ. ਵਾਮਹਤ੍ਥੇਨ ਪਹਰਿ, ਸੋਪਿ ਅਲ੍ਲੀਯਿ. ਦਕ੍ਖਿਣਪਾਦੇਨ ਪਹਰਿ, ਸੋਪਿ ਅਲ੍ਲੀਯਿ. ਵਾਮਪਾਦੇਨ ਪਹਰਿ, ਸੋਪਿ ਅਲ੍ਲੀਯਿ. ‘‘ਸੀਸੇਨ ਤਂ ਪੋਥੇਤ੍ਵਾ ਚੁਣ੍ਣਵਿਚੁਣ੍ਣਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਸੀਸੇਨ ਪਹਰਿ, ਤਮ੍ਪਿ ਲੋਮੇਸੁਯੇਵ ਅਲ੍ਲੀਯਿ. ਸੋ ਪਞ੍ਚੋਡ੍ਡਿਤੋ ਪਞ੍ਚਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਬਦ੍ਧੋ ਓਲਮ੍ਬਨ੍ਤੋਪਿ ਨਿਬ੍ਭਯੋ ਨਿਸ੍ਸਾਰਜ੍ਜੋਵ ਅਹੋਸਿ.
ਯਕ੍ਖੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਅਯਂ ਏਕੋ ਪੁਰਿਸਸੀਹੋ ਪੁਰਿਸਾਜਾਨੀਯੋ, ਨ ਪੁਰਿਸਮਤ੍ਤੋਵ, ਮਾਦਿਸੇਨ ਨਾਮਸ੍ਸ ਯਕ੍ਖੇਨ ਗਹਿਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਾਸਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਮਯਾ ਇਮਂ ਮਗ੍ਗਂ ਹਨਨ੍ਤੇਨ ਏਕੋਪਿ ਏਵਰੂਪੋ ਪੁਰਿਸੋ ਨ ਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬੋ, ਕਸ੍ਮਾ ਨੁ ਖੋ ਏਸ ਨ ਭਾਯਤੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਤਂ ਖਾਦਿਤੁਂ ਅਵਿਸਹਨ੍ਤੋ ‘‘ਕਸ੍ਮਾ ਨੁ ਖੋ, ਤ੍ਵਂ ਮਾਣਵ, ਮਰਣਭਯਂ ਨ ਭਾਯਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਕਿਂਕਾਰਣਾ, ਯਕ੍ਖ, ਭਾਯਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਏਕਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਏਕਂ ਮਰਣਂ ਨਿਯਤਮੇਵ, ਅਪਿਚ ਮਯ੍ਹਂ ਕੁਚ੍ਛਿਮ੍ਹਿ ਵਜਿਰਾਵੁਧਂ ਅਤ੍ਥਿ. ਸਚੇ ਮਂ ਖਾਦਿਸ੍ਸਸਿ, ਤਂ ਆਵੁਧਂ ਜੀਰਾਪੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਸਿ, ਤਂ ਤੇ ਅਨ੍ਤਾਨਿ ਖਣ੍ਡਾਖਣ੍ਡਿਕਂ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਜੀਵਿਤਕ੍ਖਯਂ ਪਾਪੇਸ੍ਸਤਿ. ਇਤਿ ਉਭੋਪਿ ਨਸ੍ਸਿਸ੍ਸਾਮ, ਇਮਿਨਾ ਕਾਰਣੇਨਾਹਂ ਨ ਭਾਯਾਮੀ’’ਤਿ. ਇਦਂ ਕਿਰ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਞਾਣਾਵੁਧਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਕਥੇਸਿ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਯਕ੍ਖੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਅਯਂ ਮਾਣਵੋ ਸਚ੍ਚਮੇਵ ਭਣਤਿ, ਇਮਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸੀਹਸ੍ਸ ਸਰੀਰਤੋ ਮੁਗ੍ਗਬੀਜਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਮਂਸਖਣ੍ਡਂ ਮਯ੍ਹਂ ਕੁਚ੍ਛਿ ਜੀਰੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਤਿ, ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸ੍ਸਾਮਿ ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਮਰਣਭਯਤਜ੍ਜਿਤੋ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਾਣਵ, ਪੁਰਿਸਸੀਹੋ ਤ੍ਵਂ, ਨ ਤੇ ਅਹਂ ਮਂਸਂ ਖਾਦਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਤ੍ਵਂ ਅਜ੍ਜ ਰਾਹੁਮੁਖਾ ਮੁਤ੍ਤਚਨ੍ਦੋ ਵਿਯ ਮਮ ਹਤ੍ਥਤੋ ਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਞਾਤਿਸੁਹਜ੍ਜਮਣ੍ਡਲਂ ਤੋਸੇਨ੍ਤੋ ਯਾਹੀ’’ਤਿ ਆਹ.
ਅਥ ਨਂ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਆਹ – ‘‘ਯਕ੍ਖ, ਅਹਂ ਤਾਵ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਤ੍ਵਂ ਪਨ ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਅਕੁਸਲਂ ਕਤ੍ਵਾ ਲੁਦ੍ਦੋ ਲੋਹਿਤਪਾਣਿ ਪਰਰੁਹਿਰਮਂਸਭਕ੍ਖੋ ਯਕ੍ਖੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ. ਸਚੇ ਇਧਾਪਿ ਠਤ੍ਵਾ ਅਕੁਸਲਮੇਵ ਕਰਿਸ੍ਸਸਿ, ਅਨ੍ਧਕਾਰਾ ਅਨ੍ਧਕਾਰਮੇਵ ਗਮਿਸ੍ਸਸਿ, ਮਂ ਦਿਟ੍ਠਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪਨ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਤਯਾ ਅਕੁਸਲਂ ਕਾਤੁਂ, ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ ਨਿਰਯੇ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਯੋਨਿਯਂ ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯੇ ਅਸੁਰਕਾਯੇ ਚ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤਿ, ਮਨੁਸ੍ਸੇਸੁ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਅਪ੍ਪਾਯੁਕਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਦੁਸ੍ਸੀਲ੍ਯਕਮ੍ਮਾਨਂ ਆਦੀਨਵਂ, ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਸੀਲਾਨਂ ਆਨਿਸਂਸਞ੍ਚ ਕਥੇਤ੍ਵਾ ਨਾਨਾਕਾਰਣੇਹਿ ਯਕ੍ਖਂ ਤਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤ੍ਵਾ ਦਮੇਤ੍ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਿਸੇਵਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਸੁ ਸੀਲੇਸੁ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸਾਯੇਵ ਨਂ ਅਟਵਿਯਾ ਬਲਿਪਟਿਗ੍ਗਾਹਕਂ ਦੇਵਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਪ੍ਪਮਾਦੇਨ ਓਵਦਿਤ੍ਵਾ ਅਟਵਿਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਅਟਵਿਮੁਖੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਸਨ੍ਨਦ੍ਧਪਞ੍ਚਾਵੁਧੋ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਦਿਸ੍ਵਾ ਅਪਰਭਾਗੇ ਰਜ੍ਜੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਯ ਧਮ੍ਮੇਨ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੋ ਦਾਨਾਦੀਨਿ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕਤ੍ਵਾ ਯਥਾਕਮ੍ਮਂ ਗਤੋ.
ਸਤ੍ਥਾਪਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਭਿਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੫੫. ‘‘ਯੋ ਅਲੀਨੇਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨ, ਅਲੀਨਮਨਸੋ ਨਰੋ;
ਭਾਵੇਤਿ ਕੁਸਲਂ ਧਮ੍ਮਂ, ਯੋਗਕ੍ਖੇਮਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਿਯਾ;
ਪਾਪੁਣੇ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ, ਸਬ੍ਬਸਂਯੋਜਨਕ੍ਖਯ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਪਿਣ੍ਡਤ੍ਥੋ – ਯੋ ਪੁਰਿਸੋ ਅਲੀਨੇਨ ਅਸਂਕੁਟਿਤੇਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਪਕਤਿਯਾਪਿ ਅਲੀਨਮਨੋ ਅਲੀਨਜ੍ਝਾਸਯੋਵ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਨਵਜ੍ਜਟ੍ਠੇਨ ਕੁਸਲਂ ਸਤ੍ਤਤਿਂ ਸਬੋਧਿਪਕ੍ਖਿਯਭੇਦਂ ਧਮ੍ਮਂ ਭਾਵੇਤਿ ਵਡ੍ਢੇਤਿ, ਵਿਸਾਲੇਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਅਨੁਯੁਞ੍ਜਤਿ ਚਤੂਹਿ ਯੋਗੇਹਿ ਖੇਮਸ੍ਸ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਿਯਾ, ਸੋ ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਖਾਰੇਸੁ ‘‘ਅਨਿਚ੍ਚਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਅਨਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਤਿਲਕ੍ਖਣਂ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਤਰੁਣਵਿਪਸ੍ਸਨਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਬੋਧਿਪਕ੍ਖਿਯਧਮ੍ਮੇ ਭਾਵੇਨ੍ਤੋ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਏਕਸਂਯੋਜਨਮ੍ਪਿ ਅਨਵਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਸਂਯੋਜਨਕ੍ਖਯਕਰਸ੍ਸ ਚਤੁਤ੍ਥਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ‘‘ਸਬ੍ਬਸਂਯੋਜਨਕ੍ਖਯੋ’’ਤਿ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਤਂ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣੇਯ੍ਯਾਤਿ.
ਏਵਂ ਸਤ੍ਥਾ ਅਰਹਤ੍ਤੇਨ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾਯ ਕੂਟਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਮਤ੍ਥਕੇ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਕਾਸੇਸਿ, ਸਚ੍ਚਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ – ‘‘ਤਦਾ ਯਕ੍ਖੋ ਅਙ੍ਗੁਲਿਮਾਲੋ ਅਹੋਸਿ, ਪਞ੍ਚਾਵੁਧਕੁਮਾਰੋ ਪਨ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਪਞ੍ਚਾਵੁਧਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਪਞ੍ਚਮਾ.
[੫੬] ੬. ਕਞ੍ਚਨਕ੍ਖਨ੍ਧਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਯੋ ਪਹਟ੍ਠੇਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨਾਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਏਕੋ ਕਿਰ ਸਾਵਤ੍ਥਿਵਾਸੀ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤੋ ਸਤ੍ਥੁ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਰਤਨਸਾਸਨੇ ਉਰਂ ਦਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯਾ ‘‘ਆਵੁਸੋ, ਏਕਵਿਧੇਨ ਸੀਲਂ ਨਾਮ, ਦੁਵਿਧੇਨ, ਤਿਵਿਧੇਨ, ਚਤੁਬ੍ਬਿਧੇਨ, ਪਞ੍ਚਵਿਧੇਨ, ਛਬ੍ਬਿਧੇਨ, ਸਤ੍ਤਵਿਧੇਨ, ਅਟ੍ਠਵਿਧੇਨ, ਨਵਵਿਧੇਨ, ਦਸਵਿਧੇਨ, ਬਹੁਵਿਧੇਨ ਸੀਲਂ ਨਾਮ. ਇਦਂ ਚੂਲ਼ਸੀਲਂ ਨਾਮ, ਇਦਂ ਮਜ੍ਝਿਮਸੀਲਂ ਨਾਮ, ਇਦਂ ਮਹਾਸੀਲਂ ਨਾਮ. ਇਦਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਸਂਵਰਸੀਲਂ ਨਾਮ, ਇਦਂ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਸਂਵਰਸੀਲਂ ਨਾਮ, ਇਦਂ ਆਜੀਵਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਸੀਲਂ ਨਾਮ, ਇਦਂ ਪਚ੍ਚਯਪਟਿਸੇਵਨਸੀਲਂ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਸੀਲਂ ਆਚਿਕ੍ਖਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਇਦਂ ਸੀਲਂ ਨਾਮ ਅਤਿਬਹੁ, ਅਹਂ ਏਤ੍ਤਕਂ ਸਮਾਦਾਯ ਵਤ੍ਤਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਸੀਲਂ ਪੂਰੇਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਨਾਮ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯ ਕੋ ਅਤ੍ਥੋ, ਅਹਂ ਗਿਹੀ ਹੁਤ੍ਵਾ ਦਾਨਾਦੀਨਿ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਚ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਪੁਤ੍ਤਦਾਰਞ੍ਚ ਪੋਸੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਅਹਂ ਸੀਲਂ ਰਕ੍ਖਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਨਾਮ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯ ਕੋ ਅਤ੍ਥੋ, ਅਹਂ ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਗਣ੍ਹਥਾ’’ਤਿ ਆਹ.
ਅਥ ਨਂ ਆਹਂਸੁ ‘‘ਆਵੁਸੋ ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ ਦਸਬਲਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾਵ ਯਾਹੀ’’ਤਿ ਤੇ ਤਂ ਆਦਾਯ ਸਤ੍ਥੁ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਧਮ੍ਮਸਭਂ ਅਗਮਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾ ਦਿਸ੍ਵਾਵ ‘‘ਕਿਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਨਤ੍ਥਿਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਆਦਾਯ ਆਗਤਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ‘‘ਅਹਂ ਸੀਲਂ ਰਕ੍ਖਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਨਿਯ੍ਯਾਦੇਤਿ, ਅਥ ਨਂ ਮਯਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਗਤਮ੍ਹਾਤਿ. ‘‘ਕਸ੍ਮਾ ਪਨ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਬਹੁਂ ਸੀਲਂ ਆਚਿਕ੍ਖਥ. ਯਤ੍ਤਕਂ ਏਸ ਰਕ੍ਖਿਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਤਤ੍ਤਕਮੇਵ ਰਕ੍ਖਿਸ੍ਸਤਿ. ਇਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਤੁਮ੍ਹੇ ਏਤਂ ਮਾ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਵਚੁਤ੍ਥ, ਅਹਮੇਤ੍ਥ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਏਹਿ ਤ੍ਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਕਿਂ ਤੇ ਬਹੁਨਾ ਸੀਲੇਨ, ਤੀਣਿਯੇਵ ਸੀਲਾਨਿ ਰਕ੍ਖਿਤੁਂ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਰਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ. ਤੇਨ ਹਿ ਤ੍ਵਂ ਇਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਕਾਯਦ੍ਵਾਰਂ ਵਚੀਦ੍ਵਾਰਂ ਮਨੋਦ੍ਵਾਰਨ੍ਤਿ ਤੀਣਿ ਦ੍ਵਾਰਾਨਿ ਰਕ੍ਖ, ਮਾ ਕਾਯੇਨ ਪਾਪਕਮ੍ਮਂ ਕਰਿ, ਮਾ ਵਾਚਾਯ, ਮਾ ਮਨਸਾ. ‘‘ਗਚ੍ਛ ਮਾ ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਿ, ਇਮਾਨਿ ਤੀਣਿਯੇਵ ਸੀਲਾਨਿ ਰਕ੍ਖਾ’’ਤਿ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਤੁਟ੍ਠਮਾਨਸੋ ‘‘ਸਾਧੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਰਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮਿ ਇਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਸੀਲਾਨੀ’’ਤਿ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂਯੇਵ ਅਗਮਾਸਿ. ਸੋ ਤਾਨਿ ਤੀਣਿ ਸੀਲਾਨਿ ਪੂਰੇਨ੍ਤੋਵ ਅਞ੍ਞਾਸਿ ‘‘ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯੇਹਿ ਮਯ੍ਹਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤਂ ਸੀਲਮ੍ਪਿ ਏਤ੍ਤਕਮੇਵ, ਤੇ ਪਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਬੁਦ੍ਧਭਾਵੇਨ ਮਂ ਬੁਜ੍ਝਾਪੇਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿਂਸੁ, ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਬੁਦ੍ਧਸੁਬੁਦ੍ਧਤਾਯ ਅਨੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਰਾਜਤਾਯ ਏਤ੍ਤਕਂ ਸੀਲਂ ਤੀਸੁਯੇਵ ਦ੍ਵਾਰੇਸੁ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਮਂ ਗਣ੍ਹਾਪੇਸਿ, ਅਵਸ੍ਸਯੋ ਵਤ ਮੇ ਸਤ੍ਥਾ ਜਾਤੋ’’ਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਕਤਿਪਾਹੇਨੇਵ ਅਰਹਤ੍ਤੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਸਿ.
ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਞਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਸਭਾਯਂ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ‘‘ਆਵੁਸੋ, ਤਂ ਕਿਰ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ‘ਬਹੁਸੀਲਾਨਿ ਰਕ੍ਖਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਮੀ’ਤਿ ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਨ੍ਤਂ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਸੀਲਾਨਿ ਤੀਹਿ ਕੋਟ੍ਠਾਸੇਹਿ ਸਙ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਗਾਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੇਸਿ, ਅਹੋ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਬਲਂ ਨਾਮ ਅਚ੍ਛਰਿਯ’’ਨ੍ਤਿ ਬੁਦ੍ਧਗੁਣੇ ਕਥੇਨ੍ਤਾ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ. ਅਥ ਸਤ੍ਥਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਾਯ ਨੁਤ੍ਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਤਰਹਿ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਾਯ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਤਿਗਰੁਕੋਪਿ ਭਾਰੋ ਕੋਟ੍ਠਾਸਵਸੇਨ ਭਾਜੇਤ੍ਵਾ ਦਿਨ੍ਨੋ ਲਹੁਕੋ ਵਿਯ ਹੋਤਿ, ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਮਹਨ੍ਤਂ ਕਞ੍ਚਨਕ੍ਖਨ੍ਧਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਾ ਵਿਭਾਗਂ ਕਤ੍ਵਾ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਅਗਮਂਸੂ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਗਾਮਕੇ ਕਸ੍ਸਕੋ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਛਡ੍ਡਿਤਗਾਮਕੇ ਖੇਤ੍ਤੇ ਕਸਿਂ ਕਸਤਿ. ਪੁਬ੍ਬੇ ਚ ਤਸ੍ਮਿਂ ਗਾਮੇ ਏਕੋ ਵਿਭਵਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਸੇਟ੍ਠਿ ਊਰੁਮਤ੍ਤਪਰਿਣਾਹਂ ਚਤੁਹਤ੍ਥਾਯਾਮਂ ਕਞ੍ਚਨਕ੍ਖਨ੍ਧਂ ਨਿਦਹਿਤ੍ਵਾ ਕਾਲਮਕਾਸਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਨਙ੍ਗਲਂ ਲਗਿਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਸੋ ‘‘ਮੂਲਸਨ੍ਤਾਨਕਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਪਂਸੁਂ ਵਿਯੂਹਨ੍ਤੋ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਂਸੁਨਾ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਦਿਵਸਂ ਕਸਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਥਙ੍ਗਤੇ ਸੂਰਿਯੇ ਯੁਗਨਙ੍ਗਲਾਦੀਨਿ ਏਕਮਨ੍ਤੇ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਞ੍ਚਨਕ੍ਖਨ੍ਧਂ ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਤਂ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿ. ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਤ੍ਤਕਂ ਕੁਚ੍ਛਿਭਰਣਾਯ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਏਤ੍ਤਕਂ ਨਿਦਹਿਤ੍ਵਾ ਠਪੇਸ੍ਸਾਮਿ, ਏਤ੍ਤਕੇਨ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤੇ ਪਯੋਜੇਸ੍ਸਾਮਿ, ਏਤ੍ਤਕਂ ਦਾਨਾਦਿਪੁਞ੍ਞਕਿਰਿਯਾਯ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਕੋਟ੍ਠਾਸੇ ਅਕਾਸਿ. ਤਸ੍ਸੇਵਂ ਵਿਭਤ੍ਤਕਾਲੇ ਸੋ ਕਞ੍ਚਨਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਸਲ੍ਲਹੁਕੋ ਵਿਯ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਤਂ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਘਰਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ਚਤੁਧਾ ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਦਾਨਾਦੀਨਿ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕਤ੍ਵਾ ਯਥਾਕਮ੍ਮਂ ਗਤੋ.
ਇਤਿ ਭਗਵਾ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਭਿਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੫੬. ‘‘ਯੋ ਪਹਟ੍ਠੇਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨ, ਪਹਟ੍ਠਮਨਸੋ ਨਰੋ;
ਭਾਵੇਤਿ ਕੁਸਲਂ ਧਮ੍ਮਂ, ਯੋਗਕ੍ਖੇਮਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਿਯਾ;
ਪਾਪੁਣੇ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ, ਸਬ੍ਬਸਂਯੋਜਨਕ੍ਖਯ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਪਹਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਵਿਨੀਵਰਣੇਨ. ਪਹਟ੍ਠਮਨਸੋਤਿ ਤਾਯ ਏਵ ਵਿਨੀਵਰਣਤਾਯ ਪਹਟ੍ਠਮਾਨਸੋ, ਸੁਵਣ੍ਣਂ ਵਿਯ ਪਹਂਸਿਤ੍ਵਾ ਸਮੁਜ੍ਜੋਤਿਤਸਪ੍ਪਭਾਸਚਿਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਏਵਂ ਸਤ੍ਥਾ ਅਰਹਤ੍ਤਕੂਟੇਨ ਦੇਸਨਂ ਨਿਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ – ‘‘ਤਦਾ ਕਞ੍ਚਨਕ੍ਖਨ੍ਧਲਦ੍ਧਪੁਰਿਸੋ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਕਞ੍ਚਨਕ੍ਖਨ੍ਧਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਛਟ੍ਠਾ.
[੫੭] ੭. ਵਾਨਰਿਨ੍ਦਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਯਸ੍ਸੇਤੇ ਚਤੁਰੋ ਧਮ੍ਮਾਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਵੇਲ਼ੁਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਦੇਵਦਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਧਾਯ ਪਰਿਸਕ੍ਕਨਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਤਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਸਮਯੇ ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਦੇਵਦਤ੍ਤੋ ਵਧਾਯ ਪਰਿਸਕ੍ਕਤੀ’’ਤਿ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਦਾਨੇਵ ਦੇਵਦਤ੍ਤੋ ਮਯ੍ਹਂ ਵਧਾਯ ਪਰਿਸਕ੍ਕਤਿ, ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਪਰਿਸਕ੍ਕਿਯੇਵ, ਤਾਸਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਪਨ ਕਾਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਕਪਿਯੋਨਿਯਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵੁਡ੍ਢਿਮਨ੍ਵਾਯ ਅਸ੍ਸਪੋਤਕਪ੍ਪਮਾਣੋ ਥਾਮਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਏਕਚਰੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਦੀਤੀਰੇ ਵਿਹਰਤਿ. ਤਸ੍ਸਾ ਪਨ ਨਦਿਯਾ ਵੇਮਜ੍ਝੇ ਏਕੋ ਦੀਪਕੋ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰੇਹਿ ਅਮ੍ਬਪਨਸਾਦੀਹਿ ਫਲਰੁਕ੍ਖੇਹਿ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਨਾਗਬਲੋ ਥਾਮਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਨਦਿਯਾ ਓਰਿਮਤੀਰਤੋ ਉਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਦੀਪਕਸ੍ਸ ਓਰਤੋ ਨਦੀਮਜ੍ਝੇ ਏਕੋ ਪਿਟ੍ਠਿਪਾਸਾਣੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਪਤਤਿ, ਤਤੋ ਉਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਦੀਪਕੇ ਪਤਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਾਨਿ ਫਲਾਨਿ ਖਾਦਿਤ੍ਵਾ ਸਾਯਂ ਤੇਨੇਵ ਉਪਾਯੇਨ ਪਚ੍ਚਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਸਨਟ੍ਠਾਨੇ ਵਸਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨਦਿਵਸੇਪਿ ਤਥੇਵ ਕਰੋਤਿ. ਇਮਿਨਾ ਨਿਯਾਮੇਨ ਤਤ੍ਥ ਵਾਸਂ ਕਪ੍ਪੇਤਿ.
ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਕਾਲੇ ਏਕੋ ਕੁਮ੍ਭੀਲੋ ਸਪਜਾਪਤਿਕੋ ਤਸ੍ਸਾ ਨਦਿਯਾ ਵਸਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਭਰਿਯਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਂ ਅਪਰਾਪਰਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਹਦਯਮਂਸੇ ਦੋਹਲ਼ਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਕੁਮ੍ਭੀਲਂ ਆਹ – ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਖੋ, ਅਯ੍ਯ, ਇਮਸ੍ਸ ਵਾਨਰਿਨ੍ਦਸ੍ਸ ਹਦਯਮਂਸੇ ਦੋਹਲ਼ੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ. ਕੁਮ੍ਭੀਲੋ ‘‘ਸਾਧੁ, ਭਦ੍ਦੇ, ਲਚ੍ਛਸੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਜ੍ਜ ਤਂ ਸਾਯਂ ਦੀਪਕਤੋ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਮੇਵ ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਿਟ੍ਠਿਪਾਸਾਣੇ ਨਿਪਜ੍ਜਿ.
ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਦਿਵਸਂ ਚਰਿਤ੍ਵਾ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯੇ ਦੀਪਕੇ ਠਿਤੋਵ ਪਾਸਾਣਂ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ – ‘‘ਅਯਂ ਪਾਸਾਣੋ ਇਦਾਨਿ ਉਚ੍ਚਤਰੋ ਖਾਯਤਿ, ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਕਾਰਣ’’ਨ੍ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਕਿਰ ਉਦਕਪ੍ਪਮਾਣਞ੍ਚ ਪਾਸਾਣਪ੍ਪਮਾਣਞ੍ਚ ਸੁਵਵਤ੍ਥਾਪਿਤਮੇਵ ਹੋਤਿ. ਤੇਨਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ ‘‘ਅਜ੍ਜ ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਨਦਿਯਾ ਉਦਕਂ ਨੇਵ ਹਾਯਤਿ, ਨ ਚ ਵਡ੍ਢਤਿ, ਅਥ ਚ ਪਨਾਯਂ ਪਾਸਾਣੋ ਮਹਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਕਚ੍ਚਿ ਨੁ ਖੋ ਏਤ੍ਥ ਮਯ੍ਹਂ ਗਹਣਤ੍ਥਾਯ ਕੁਮ੍ਭੀਲੋ ਨਿਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ. ਸੋ ‘‘ਵੀਮਂਸਾਮਿ ਤਾਵ ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਥੇਵ ਠਤ੍ਵਾ ਪਾਸਾਣੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਕਥੇਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ‘‘ਭੋ ਪਾਸਾਣਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਪਟਿਵਚਨਂ ਅਲਭਨ੍ਤੋ ਯਾਵਤਤਿਯਂ ‘‘ਭੋ ਪਾਸਾਣਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਪਾਸਾਣੋ ਕਿਂ ਪਟਿਵਚਨਂ ਦਸ੍ਸਤਿ. ਪੁਨਪਿ ਵਾਨਰੋ ‘‘ਕਿਂ ਭੋ ਪਾਸਾਣ, ਅਜ੍ਜ ਮਯ੍ਹਂ ਪਟਿਵਚਨਂ ਨ ਦੇਸੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਕੁਮ੍ਭੀਲੋ ‘‘ਅਦ੍ਧਾ ਅਞ੍ਞੇਸੁ ਦਿਵਸੇਸੁ ਅਯਂ ਪਾਸਾਣੋ ਵਾਨਰਿਨ੍ਦਸ੍ਸ ਪਟਿਵਚਨਂ ਅਦਾਸਿ, ਦਸ੍ਸਾਮਿ ਦਾਨਿਸ੍ਸ ਪਟਿਵਚਨ’’ਨ੍ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ, ਭੋ ਵਾਨਰਿਨ੍ਦਾ’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਕੋਸਿ ਤ੍ਵ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਅਹਂ ਕੁਮ੍ਭੀਲੋ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਮਤ੍ਥਂ ਏਤ੍ਥ ਨਿਪਨ੍ਨੋਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਤਵ ਹਦਯਮਂਸਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ’’ਤਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਅਞ੍ਞੋ ਮੇ ਗਮਨਮਗ੍ਗੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਅਜ੍ਜ ਮਯਾ ਏਸ ਕੁਮ੍ਭੀਲੋ ਵਞ੍ਚੇਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਏਵਮਾਹ ‘‘ਸਮ੍ਮ ਕੁਮ੍ਭੀਲ, ਅਹਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਤੁਯ੍ਹਂ ਪਰਿਚ੍ਚਜਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਤ੍ਵਂ ਮੁਖਂ ਵਿਵਰਿਤ੍ਵਾ ਮਂ ਤਵ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਆਗਤਕਾਲੇ ਗਣ੍ਹਾਹੀ’’ਤਿ. ਕੁਮ੍ਭੀਲਾਨਞ੍ਹਿ ਮੁਖੇ ਵਿਵਟੇ ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਨਿਮ੍ਮੀਲਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਤਂ ਕਾਰਣਂ ਅਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਮੁਖਂ ਵਿਵਰਿ, ਅਥਸ੍ਸ ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਪਿਥੀਯਿਂਸੁ. ਸੋ ਮੁਖਂ ਵਿਵਰਿਤ੍ਵਾ ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਨਿਮ੍ਮੀਲੇਤ੍ਵਾ ਨਿਪਜ੍ਜਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਤਥਾਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਦੀਪਕਾ ਉਪ੍ਪਤਿਤੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਕੁਮ੍ਭੀਲਸ੍ਸ ਮਤ੍ਥਕੇ ਅਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਉਪ੍ਪਤਿਤੋ ਵਿਜ੍ਜੁਲਤਾ ਵਿਯ ਵਿਜ੍ਜੋਤਮਾਨੋ ਪਰਤੀਰੇ ਅਟ੍ਠਾਸਿ.
ਕੁਮ੍ਭੀਲੋ ਤਂ ਅਚ੍ਛਰਿਯਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਿਨਾ ਵਾਨਰਿਨ੍ਦੇਨ ਅਤਿਅਚ੍ਛੇਰਕਂ ਕਤ’’ਨ੍ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਭੋ ਵਾਨਰਿਨ੍ਦ, ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਲੋਕੇ ਚਤੂਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਪਚ੍ਚਾਮਿਤ੍ਤੇ ਅਧਿਭਵਤਿ. ਤੇ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਤੁਯ੍ਹਂ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਅਤ੍ਥਿ ਮਞ੍ਞੇ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੫੭. ‘‘ਯਸ੍ਸੇਤੇ ਚਤੁਰੋ ਧਮ੍ਮਾ, ਵਾਨਰਿਨ੍ਦ ਯਥਾ ਤਵ;
ਸਚ੍ਚਂ ਧਮ੍ਮੋ ਧਿਤਿ ਚਾਗੋ, ਦਿਟ੍ਠਂ ਸੋ ਅਤਿਵਤ੍ਤਤੀ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਯਸ੍ਸਾਤਿ ਯਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ. ਏਤੇਤਿ ਇਦਾਨਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਤੋ ਨਿਦ੍ਦਿਸਤਿ. ਚਤੁਰੋ ਧਮ੍ਮਾਤਿ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਗੁਣਾ. ਸਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਵਚੀਸਚ੍ਚਂ, ‘‘ਮਮ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਆਗਮਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਮੁਸਾਵਾਦਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਆਗਤੋਯੇਵਾਤਿ ਏਤਂ ਤੇ ਵਚੀਸਚ੍ਚਂ. ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਵਿਚਾਰਣਪਞ੍ਞਾ, ‘‘ਏਵਂ ਕਤੇ ਇਦਂ ਨਾਮ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਏਸਾ ਤੇ ਵਿਚਾਰਣਪਞ੍ਞਾ ਅਤ੍ਥਿ. ਧਿਤੀਤਿ ਅਬ੍ਬੋਚ੍ਛਿਨ੍ਨਂ ਵੀਰਿਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਏਤਮ੍ਪਿ ਤੇ ਅਤ੍ਥਿ. ਚਾਗੋਤਿ ਅਤ੍ਤਪਰਿਚ੍ਚਾਗੋ, ਤ੍ਵਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਰਿਚ੍ਚਜਿਤ੍ਵਾ ਮਮ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਆਗਤੋ. ਯਂ ਪਨਾਹਂ ਗਣ੍ਹਿਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿਂ, ਮਯ੍ਹਮੇਵੇਸ ਦੋਸੋ. ਦਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਪਚ੍ਚਾਮਿਤ੍ਤਂ. ਸੋ ਅਤਿਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਯਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਯਥਾ ਤਵ, ਏਵਂ ਏਤੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਧਮ੍ਮਾ ਅਤ੍ਥਿ, ਸੋ ਯਥਾ ਮਂ ਅਜ੍ਜ ਤ੍ਵਂ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤੋ, ਤਥੇਵ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਚ੍ਚਾਮਿਤ੍ਤਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਤਿ ਅਭਿਭਵਤੀਤਿ. ਏਵਂ ਕੁਮ੍ਭੀਲੋ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਂ ਪਸਂਸਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਸਟ੍ਠਾਨਂ ਗਤੋ.
ਸਤ੍ਥਾਪਿ ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੇਵਦਤ੍ਤੋ ਇਦਾਨੇਵ ਮਯ੍ਹਂ ਵਧਾਯ ਪਰਿਸਕ੍ਕਤਿ, ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਪਰਿਸਕ੍ਕਿਯੇਵਾ’’ਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ – ‘‘ਤਦਾ ਕੁਮ੍ਭੀਲੋ ਦੇਵਦਤ੍ਤੋ ਅਹੋਸਿ, ਭਰਿਯਾਸ੍ਸ ਚਿਞ੍ਚਮਾਣਵਿਕਾ, ਵਾਨਰਿਨ੍ਦੋ ਪਨ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਵਾਨਰਿਨ੍ਦਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਸਤ੍ਤਮਾ.
[੫੮] ੮. ਤਯੋਧਮ੍ਮਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਯਸ੍ਸ ਏਤੇ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮਾਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਵੇਲ਼ੁਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਦੇਵਦਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਧਾਯ ਪਰਿਸਕ੍ਕਨਮੇਵਾਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਦੇਵਦਤ੍ਤੋ ਵਾਨਰਯੋਨਿਯਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਹਿਮਵਨ੍ਤਪ੍ਪਦੇਸੇ ਯੂਥਂ ਪਰਿਹਰਨ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਜਾਤਾਨਂ ਵਾਨਰਪੋਤਕਾਨਂ ‘‘ਵੁਡ੍ਢਿਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਇਮੇ ਯੂਥਂ ਪਰਿਹਰੇਯ੍ਯੁ’’ਨ੍ਤਿ ਭਯੇਨ ਦਨ੍ਤੇਹਿ ਡਂਸਿਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਬੀਜਾਨਿ ਉਪ੍ਪਾਟੇਤਿ. ਤਦਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋਪਿ ਤਞ੍ਞੇਵ ਪਟਿਚ੍ਚ ਏਕਿਸ੍ਸਾ ਵਾਨਰਿਯਾ ਕੁਚ੍ਛਿਸ੍ਮਿਂ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਂ ਗਣ੍ਹਿ. ਅਥ ਸਾ ਵਾਨਰੀ ਗਬ੍ਭਸ੍ਸ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਗਬ੍ਭਂ ਅਨੁਰਕ੍ਖਮਾਨਾ ਅਞ੍ਞਂ ਪਬ੍ਬਤਪਾਦਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਸਾ ਪਰਿਪਕ੍ਕਗਬ੍ਭਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਂ ਵਿਜਾਯਿ. ਸੋ ਵੁਡ੍ਢਿਮਨ੍ਵਾਯ ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਥਾਮਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ਮਾਤਰਂ ਪੁਚ੍ਛਿ ‘‘ਅਮ੍ਮ, ਮਯ੍ਹਂ ਪਿਤਾ ਕਹ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਤਾਤ, ਅਸੁਕਸ੍ਮਿਂ ਨਾਮ ਪਬ੍ਬਤਪਾਦੇ ਯੂਥਂ ਪਰਿਹਰਨ੍ਤੋ ਵਸਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਅਮ੍ਮ, ਤਸ੍ਸ ਮਂ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਨੇਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਤਾਤ, ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਤਯਾ ਪਿਤੁ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤੁਂ. ਪਿਤਾ ਹਿ ਤੇ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਜਾਤਾਨਂ ਵਾਨਰਪੋਤਕਾਨਂ ਯੂਥਪਰਿਹਰਣਭਯੇਨ ਦਨ੍ਤੇਹਿ ਡਂਸਿਤ੍ਵਾ ਬੀਜਾਨਿ ਉਪ੍ਪਾਟੇਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਅਮ੍ਮ, ਨੇਹਿ ਮਂ ਤਤ੍ਥ, ਅਹਂ ਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਸਾ ਪੁਤ੍ਤਂ ਆਦਾਯ ਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਅਗਮਾਸਿ.
ਸੋ ਵਾਨਰੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪੁਤ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾਵ ‘‘ਅਯਂ ਵਡ੍ਢਨ੍ਤੋ ਮਯ੍ਹਂ ਯੂਥਂ ਪਰਿਹਰਿਤੁਂ ਨ ਦਸ੍ਸਤਿ, ਇਦਾਨੇਵ ਮਾਰੇਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ‘‘ਏਤਂ ਆਲਿਙ੍ਗਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਗਾਲ਼੍ਹਂ ਪੀਲ਼ੇਤ੍ਵਾ ਜੀਵਿਤਕ੍ਖਯਂ ਪਾਪੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਹਿ, ਤਾਤ, ਏਤ੍ਤਕਂ ਕਾਲਂ ਕਹਂ ਗਤੋਸੀ’’ਤਿ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਂ ਆਲਿਙ੍ਗਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਨਿਪ੍ਪੀਲ਼ੇਸਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਪਨ ਨਾਗਬਲੋ ਥਾਮਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਸੋਪਿ ਨਂ ਨਿਪ੍ਪੀਲ਼ੇਸਿ, ਅਥਸ੍ਸ ਅਟ੍ਠੀਨਿ ਭਿਜ੍ਜਨਾਕਾਰਪ੍ਪਤ੍ਤਾਨਿ ਅਹੇਸੁਂ. ਅਥਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ ‘‘ਅਯਂ ਵਡ੍ਢਨ੍ਤੋ ਮਂ ਮਾਰੇਸ੍ਸਤਿ, ਕੇਨ ਨੁ ਖੋ ਉਪਾਯੇਨ ਪੁਰੇਤਰਞ੍ਞੇਵ ਮਾਰੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਤੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਅਯਂ ਅਵਿਦੂਰੇ ਰਕ੍ਖਸਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤੋ ਸਰੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਤ੍ਥ ਨਂ ਰਕ੍ਖਸੇਨ ਖਾਦਾਪੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਏਵਮਾਹ ‘‘ਤਾਤ, ਅਹਂ ਮਹਲ੍ਲਕੋ, ਇਮਂ ਯੂਥਂ ਤੁਯ੍ਹਂ ਨਿਯ੍ਯਾਦੇਮਿ, ਅਜ੍ਜੇਵ ਤਂ ਰਾਜਾਨਂ ਕਰੋਮਿ, ਅਸੁਕਸ੍ਮਿਂ ਨਾਮ ਠਾਨੇ ਸਰੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਤ੍ਥ ਦ੍ਵੇ ਕੁਮੁਦਿਨਿਯੋ, ਤਿਸ੍ਸੋ ਉਪ੍ਪਲਿਨਿਯੋ, ਪਞ੍ਚ ਪਦੁਮਿਨਿਯੋ ਚ ਪੁਪ੍ਫਨ੍ਤਿ, ਗਚ੍ਛ, ਤਤੋ ਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਆਹਰਾ’’ਤਿ. ਸੋ ‘‘ਸਾਧੁ, ਤਾਤ, ਆਹਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਹਸਾ ਅਨੋਤਰਿਤ੍ਵਾ ਸਮਨ੍ਤਾ ਪਦਂ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਓਤਿਣ੍ਣਪਦਞ੍ਞੇਵ ਅਦ੍ਦਸ, ਨ ਉਤ੍ਤਿਣ੍ਣਪਦਂ. ਸੋ ‘‘ਇਮਿਨਾ ਸਰੇਨ ਰਕ੍ਖਸਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ, ਮਯ੍ਹਂ ਪਿਤਾ ਅਤ੍ਤਨਾ ਮਾਰੇਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ਰਕ੍ਖਸੇਨ ਮਂ ਖਾਦਾਪੇਤੁਕਾਮੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਹਂ ਇਮਞ੍ਚ ਸਰਂ ਨ ਓਤਰਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਚ ਗਹੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਨਿਰੁਦਕਟ੍ਠਾਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਵੇਗਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਉਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਪਰਤੋ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਨਿਰੁਦਕੇ ਓਕਾਸੇ ਠਿਤਾਨੇਵ ਦ੍ਵੇ ਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਰਤੀਰੇ ਪਤਿ. ਪਰਤੀਰਤੋਪਿ ਓਰਿਮਤੀਰਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਤੇਨੇਵੁਪਾਯੇਨ ਦ੍ਵੇ ਗਣ੍ਹਿ. ਏਵਂ ਉਭੋਸੁ ਪਸ੍ਸੇਸੁ ਰਾਸਿਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਚ ਗਣ੍ਹਿ, ਰਕ੍ਖਸਸ੍ਸ ਚ ਆਣਟ੍ਠਾਨਂ ਨ ਓਤਰਿ.
ਅਥਸ੍ਸ ‘‘ਇਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਤਾਨਿ ਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਰਾਸਿਂ ਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਸ ਸੋ ਰਕ੍ਖਸੋ ‘‘ਮਯਾ ਏਤ੍ਤਕਂ ਕਾਲਂ ਏਵਰੂਪੋ ਪਞ੍ਞਵਾ ਅਚ੍ਛਰਿਯਪੁਰਿਸੋ ਨ ਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬੋ, ਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਚ ਨਾਮ ਯਾਵਦਿਚ੍ਛਕਂ ਗਹਿਤਾਨਿ, ਮਯ੍ਹਞ੍ਚ ਆਣਟ੍ਠਾਨਂ ਨ ਓਤਰੀ’’ਤਿ ਉਦਕਂ ਦ੍ਵਿਧਾ ਭਿਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਉਦਕਤੋ ਉਟ੍ਠਾਯ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਵਾਨਰਿਨ੍ਦ, ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਲੋਕੇ ਯਸ੍ਸ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮਾ ਅਤ੍ਥਿ, ਸੋ ਪਚ੍ਚਾਮਿਤ੍ਤਂ ਅਭਿਭਵਤਿ, ਤੇ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਤਵ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਅਤ੍ਥਿ ਮਞ੍ਞੇ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਥੁਤਿਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੫੮. ‘‘ਯਸ੍ਸ ਏਤੇ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮਾ, ਵਾਨਰਿਨ੍ਦ ਯਥਾ ਤਵ;
ਦਕ੍ਖਿਯਂ ਸੂਰਿਯਂ ਪਞ੍ਞਾ, ਦਿਟ੍ਠਂ ਸੋ ਅਤਿਵਤ੍ਤਤੀ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਦਕ੍ਖਿਯਨ੍ਤਿ ਦਕ੍ਖਭਾਵੋ, ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਭਯਂ ਵਿਧਮਿਤੁਂ ਜਾਨਨਪਞ੍ਞਾਯ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਉਤ੍ਤਮਵੀਰਿਯਸ੍ਸੇਤਂ ਨਾਮਂ. ਸੂਰਿਯਨ੍ਤਿ ਸੂਰਭਾਵੋ, ਨਿਬ੍ਭਯਭਾਵਸ੍ਸੇਤਂ ਨਾਮਂ. ਪਞ੍ਞਾਤਿ ਪਞ੍ਞਾਪਦਟ੍ਠਾਨਾਯ ਉਪਾਯਪਞ੍ਞਾਯੇਤਂ ਨਾਮਂ.
ਏਵਂ ਸੋ ਦਕਰਕ੍ਖਸੋ ਇਮਾਯ ਗਾਥਾਯ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਥੁਤਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਾਨਿ ਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਕਿਮਤ੍ਥਂ ਹਰਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਪਿਤਾ ਮਂ ਰਾਜਾਨਂ ਕਾਤੁਕਾਮੋ, ਤੇਨ ਕਾਰਣੇਨ ਹਰਾਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਤਾਦਿਸੇਨ ਉਤ੍ਤਮਪੁਰਿਸੇਨ ਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਵਹਿਤੁਂ ਅਹਂ ਵਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਪਚ੍ਛਤੋ ਪਚ੍ਛਤੋ ਅਗਮਾਸਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਪਿਤਾ ਦੂਰਤੋਵ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਅਹਂ ਇਮਂ ‘ਰਕ੍ਖਸਭਤ੍ਤਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਪਹਿਣਿਂ, ਸੋ ਦਾਨੇਸ ਰਕ੍ਖਸਂ ਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਗਾਹਾਪੇਨ੍ਤੋ ਆਗਚ੍ਛਤਿ, ਇਦਾਨਿਮ੍ਹਿ ਨਟ੍ਠੋ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਨ੍ਤੋ ਸਤ੍ਤਧਾ ਹਦਯਫਾਲਨਂ ਪਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਜੀਵਿਤਕ੍ਖਯਂ ਪਤ੍ਤੋ. ਸੇਸਵਾਨਰਾ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਂ ਰਾਜਾਨਂ ਅਕਂਸੁ.
ਸਤ੍ਥਾ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ – ‘‘ਤਦਾ ਯੂਥਪਤਿ ਦੇਵਦਤ੍ਤੋ ਅਹੋਸਿ, ਯੂਥਪਤਿਪੁਤ੍ਤੋ ਪਨ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਯੋਧਮ੍ਮਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਅਟ੍ਠਮਾ.
[੫੯] ੯. ਭੇਰਿਵਾਦਕਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਧਮੇ ਧਮੇਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਦੁਬ੍ਬਚਭਿਕ੍ਖੁਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਤਞ੍ਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਤ੍ਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਦੁਬ੍ਬਚੋਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਨ ਤ੍ਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਇਦਾਨੇਵ ਦੁਬ੍ਬਚੋ, ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਦੁਬ੍ਬਚੋਯੇਵਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਭੇਰਿਵਾਦਕਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਗਾਮਕੇ ਵਸਤਿ. ਸੋ ‘‘ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਂ ਘੁਟ੍ਠ’’ਨ੍ਤਿ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਮਜ੍ਜਮਣ੍ਡਲੇ ਭੇਰਿਂ ਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਧਨਂ ਆਹਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਪੁਤ੍ਤਂ ਆਦਾਯ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਭੇਰਿਂ ਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਬਹੁਧਨਂ ਲਭਿ. ਸੋ ਤਂ ਆਦਾਯ ਅਤ੍ਤਨੋ ਗਾਮਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਚੋਰਾਟਵਿਂ ਪਤ੍ਵਾ ਪੁਤ੍ਤਂ ਨਿਰਨ੍ਤਰਂ ਭੇਰਿਂ ਵਾਦੇਨ੍ਤਂ ਵਾਰੇਸਿ ‘‘ਤਾਤ, ਨਿਰਨ੍ਤਰਂ ਅਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਮਗ੍ਗਪਟਿਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਇਸ੍ਸਰਸ੍ਸ ਭੇਰਿਂ ਵਿਯ ਅਨ੍ਤਰਨ੍ਤਰਾ ਵਾਦੇਹੀ’’ਤਿ ਸੋ ਪਿਤਰਾ ਵਾਰਿਯਮਾਨੋਪਿ ‘‘ਭੇਰਿਸਦ੍ਦੇਨੇਵ ਚੋਰੇ ਪਲਾਪੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਨਿਰਨ੍ਤਰਮੇਵ ਵਾਦੇਸਿ. ਚੋਰਾ ਪਠਮਞ੍ਞੇਵ ਭੇਰਿਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਸ੍ਸਰਭੇਰੀ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਪਲਾਯਿਤ੍ਵਾ ਅਤਿ ਵਿਯ ਏਕਾਬਦ੍ਧਂ ਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਨਾਯਂ ਇਸ੍ਸਰਭੇਰੀ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਉਪਧਾਰੇਨ੍ਤਾ ਦ੍ਵੇਯੇਵ ਜਨੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪੋਥੇਤ੍ਵਾ ਵਿਲੁਮ੍ਪਿਂਸੁ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ‘‘ਕਿਚ੍ਛੇਨ ਵਤ ਨੋ ਲਦ੍ਧਂ ਧਨਂ ਏਕਾਬਦ੍ਧਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਾਦੇਨ੍ਤੋ ਨਾਸੇਸੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੫੯. ‘‘ਧਮੇ ਧਮੇ ਨਾਤਿਧਮੇ, ਅਤਿਧਨ੍ਤਞ੍ਹਿ ਪਾਪਕਂ;
ਧਨ੍ਤੇਨ ਹਿ ਸਤਂ ਲਦ੍ਧਂ, ਅਤਿਧਨ੍ਤੇਨ ਨਾਸਿਤ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਧਮੇ ਧਮੇਤਿ ਧਮੇਯ੍ਯ ਨੋ ਨ ਧਮੇਯ੍ਯ, ਭੇਰਿਂ ਵਾਦੇਯ੍ਯ ਨੋ ਨ ਵਾਦੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨਾਤਿਧਮੇਤਿ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਨ ਨਿਰਨ੍ਤਰਮੇਵ ਕਤ੍ਵਾ ਨ ਵਾਦੇਯ੍ਯ. ਕਿਂਕਾਰਣਾ? ਅਤਿਧਨ੍ਤਞ੍ਹਿ ਪਾਪਕਂ, ਨਿਰਨ੍ਤਰਂ ਭੇਰਿਵਾਦਨਂ ਇਦਾਨਿ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਪਾਪਕਂ ਲਾਮਕਂ ਜਾਤਂ. ਧਨ੍ਤੇਨ ਹਿ ਸਤਂ ਲਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਨਗਰੇ ਧਮਨ੍ਤੇਨ ਭੇਰਿਵਾਦਨੇਨ ਕਹਾਪਣਸਤਂ ਲਦ੍ਧਂ. ਅਤਿਧਨ੍ਤੇਨ ਨਾਸਿਤਨ੍ਤਿ ਇਦਾਨਿ ਪਨ ਮੇ ਪੁਤ੍ਤੇਨ ਵਚਨਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਯਦਿਦਂ ਅਟਵਿਯਂ ਅਤਿਧਨ੍ਤਂ, ਤੇਨ ਅਤਿਧਨ੍ਤੇਨ ਸਬ੍ਬਂ ਨਾਸਿਤਨ੍ਤਿ.
ਸਤ੍ਥਾ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ – ‘‘ਤਦਾ ਪੁਤ੍ਤੋ ਦੁਬ੍ਬਚਭਿਕ੍ਖੁ ਅਹੋਸਿ, ਪਿਤਾ ਪਨ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਭੇਰਿਵਾਦਕਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਨਵਮਾ.
[੬੦] ੧੦. ਸਙ੍ਖਧਮਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਧਮੇ ਧਮੇਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਦੁਬ੍ਬਚਮੇਵਾਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਸਙ੍ਖਧਮਕਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤੇ ਘੁਟ੍ਠੇ ਪਿਤਰਂ ਆਦਾਯ ਸਙ੍ਖਧਮਨਕਮ੍ਮੇਨ ਧਨਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ਆਗਮਨਕਾਲੇ ਚੋਰਾਟਵਿਯਂ ਪਿਤਰਂ ਨਿਰਨ੍ਤਰਂ ਸਙ੍ਖਂ ਧਮਨ੍ਤਂ ਵਾਰੇਸਿ. ਸੋ ‘‘ਸਙ੍ਖਸਦ੍ਦੇਨ ਚੋਰੇ ਪਲਾਪੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਨਿਰਨ੍ਤਰਮੇਵ ਧਮਿ, ਚੋਰਾ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਵਿਲੁਮ੍ਪਿਂਸੁ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਗਾਥਂ ਅਭਾਸਿ –
੬੦. ‘‘ਧਮੇ ਧਮੇ ਨਾਤਿਧਮੇ, ਅਤਿਧਨ੍ਤਞ੍ਹਿ ਪਾਪਕਂ;
ਧਨ੍ਤੇਨਾਧਿਗਤਾ ਭੋਗਾ, ਤੇ ਤਾਤੋ ਵਿਧਮੀ ਧਮ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਤੇ ਤਾਤੋ ਵਿਧਮੀ ਧਮਨ੍ਤਿ ਤੇ ਸਙ੍ਖਂ ਧਮਿਤ੍ਵਾ ਲਦ੍ਧਭੋਗੇ ਮਮ ਪਿਤਾ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਧਮਨ੍ਤੋ ਵਿਧਮਿ ਵਿਦ੍ਧਂਸੇਸਿ ਵਿਨਾਸੇਸੀਤਿ.
ਸਤ੍ਥਾ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ – ‘‘ਤਦਾ ਪਿਤਾ ਦੁਬ੍ਬਚਭਿਕ੍ਖੁ ਅਹੋਸਿ, ਪੁਤ੍ਤੋ ਪਨਸ੍ਸ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਸਙ੍ਖਧਮਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਦਸਮਾ.
ਆਸੀਸਵਗ੍ਗੋ ਛਟ੍ਠੋ.
ਤਸ੍ਸੁਦ੍ਦਾਨਂ –
ਮਹਾਸੀਲਵਜਨਕਂ, ਪੁਣ੍ਣਪਾਤਿ ਚ ਕਿਂਫਲਂ;
ਪਞ੍ਚਾਵੁਧਕਞ੍ਚਨਕ੍ਖਨ੍ਧਂ, ਵਾਨਰਿਨ੍ਦਂ ਤਯੋਧਮ੍ਮਂ;
ਭੇਰਿਵਾਦਸਙ੍ਖਧਮਨ੍ਤਿ.