੭. ਇਤ੍ਥਿਵਗ੍ਗੋ
[੬੧] ੧. ਅਸਾਤਮਨ੍ਤਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਅਸਾ ਲੋਕਿਤ੍ਥਿਯੋ ਨਾਮਾਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਵਤ੍ਥੁ ਉਮ੍ਮਾਦਨ੍ਤਿਜਾਤਕੇ ਆਵਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਤਂ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁ ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਨਾਮ ਅਸਾਤਾ ਅਸਤਿਯੋ ਲਾਮਿਕਾ ਪਚ੍ਛਿਮਿਕਾ, ਤ੍ਵਂ ਏਵਰੂਪਂ ਲਾਮਿਕਂ ਇਤ੍ਥਿਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਕਸ੍ਮਾ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋਸੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਗਨ੍ਧਾਰਰਟ੍ਠੇ ਤਕ੍ਕਸਿਲਾਯਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਤੀਸੁ ਵੇਦੇਸੁ ਸਬ੍ਬਸਿਪ੍ਪੇਸੁ ਚ ਨਿਪ੍ਫਤ੍ਤਿਂ ਪਤ੍ਤੋ ਦਿਸਾਪਾਮੋਕ੍ਖੋ ਆਚਰਿਯੋ ਅਹੋਸਿ. ਤਦਾ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਕੁਲੇ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਜਾਤਦਿਵਸੇ ਅਗ੍ਗਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਨਿਬ੍ਬਾਯਨ੍ਤਂ ਠਪਯਿਂਸੁ. ਅਥ ਨਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਕੁਮਾਰਂ ਸੋਲ਼ਸਵਸ੍ਸਕਾਲੇ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਆਹਂਸੁ ‘‘ਪੁਤ੍ਤ, ਮਯਂ ਤਵ ਜਾਤਦਿਵਸੇ ਅਗ੍ਗਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਠਪਯਿਮ੍ਹ. ਸਚੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਪਰਾਯਣੋ ਭਵਿਤੁਕਾਮੋ, ਤ੍ਵਂ ਅਗ੍ਗਿਂ ਆਦਾਯ ਅਰਞ੍ਞਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਅਗ੍ਗਿਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਨਮਸ੍ਸਮਾਨੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਪਰਾਯਣੋ ਹੋਹਿ. ਸਚੇ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਿਤੁਕਾਮੋ, ਤਕ੍ਕਸਿਲਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਦਿਸਾਪਾਮੋਕ੍ਖਸ੍ਸ ਆਚਰਿਯਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਸਿਪ੍ਪਂ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾ ਕੁਟੁਮ੍ਬਂ ਸਣ੍ਠਪੇਹੀ’’ਤਿ. ਮਾਣਵੋ ‘‘ਨਾਹਂ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮਿ ਅਰਞ੍ਞੇ ਅਗ੍ਗਿਂ ਪਰਿਚਰਿਤੁਂ, ਕੁਟੁਮ੍ਬਮੇਵ ਸਣ੍ਠਪੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਆਚਰਿਯਭਾਗਂ ਸਹਸ੍ਸਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਕ੍ਕਸਿਲਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਿਪ੍ਪਂ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚਾਗਮਾਸਿ.
ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਪਨਸ੍ਸ ਅਨਤ੍ਥਿਕਾ ਘਰਾਵਾਸੇਨ, ਅਰਞ੍ਞੇ ਅਗ੍ਗਿਂ ਪਰਿਚਰਾਪੇਤੁਕਾਮਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਮਾਤਾ ਇਤ੍ਥੀਨਂ ਦੋਸਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਅਰਞ੍ਞਂ ਪੇਸੇਤੁਕਾਮਾ ‘‘ਸੋ ਆਚਰਿਯੋ ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਬ੍ਯਤ੍ਤੋ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਤਿ ਮੇ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਇਤ੍ਥੀਨਂ ਦੋਸਂ ਕਥੇਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਆਹ – ‘‘ਉਗ੍ਗਹਿਤਂ ਤੇ, ਤਾਤ, ਸਿਪ੍ਪ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਆਮ, ਅਮ੍ਮਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਸਾਤਮਨ੍ਤੋਪਿ ਤੇ ਉਗ੍ਗਹਿਤੋ’’ਤਿ. ‘‘ਨ ਉਗ੍ਗਹਿਤੋ, ਅਮ੍ਮਾ’’ਤਿ. ‘‘ਤਾਤ, ਯਦਿ ਤੇ ਅਸਾਤਮਨ੍ਤੋ ਨ ਉਗ੍ਗਹਿਤੋ, ਕਿਂ ਨਾਮ ਤੇ ਸਿਪ੍ਪਂ ਉਗ੍ਗਹਿਤਂ, ਗਚ੍ਛ, ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾ ਏਹੀ’’ਤਿ. ਸੋ ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਪੁਨ ਤਕ੍ਕਸਿਲਾਭਿਮੁਖੋ ਪਾਯਾਸਿ. ਤਸ੍ਸਪਿ ਆਚਰਿਯਸ੍ਸ ਮਾਤਾ ਮਹਲ੍ਲਿਕਾ ਵੀਸਤਿਵਸ੍ਸਸਤਿਕਾ. ਸੋ ਤਂ ਸਹਤ੍ਥਾ ਨ੍ਹਾਪੇਨ੍ਤੋ ਭੋਜੇਨ੍ਤੋ ਪਾਯੇਨ੍ਤੋ ਪਟਿਜਗ੍ਗਤਿ. ਅਞ੍ਞੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਨਂ ਤਥਾ ਕਰੋਨ੍ਤਂ ਜਿਗੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਅਰਞ੍ਞਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਮਾਤਰਂ ਪਟਿਜਗ੍ਗਨ੍ਤੋ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥੇਕਸ੍ਮਿਂ ਵਿਵਿਤ੍ਤੇ ਅਰਞ੍ਞੇ ਉਦਕਫਾਸੁਕਟ੍ਠਾਨੇ ਪਣ੍ਣਸਾਲਂ ਕਾਰੇਤ੍ਵਾ ਸਪ੍ਪਿਤਣ੍ਡੁਲਾਦੀਨਿ ਆਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਮਾਤਰਂ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਮਾਤਰਂ ਪਟਿਜਗ੍ਗਨ੍ਤੋ ਵਾਸਂ ਕਪ੍ਪੇਸਿ.
ਸੋਪਿ ਖੋ ਮਾਣਵੋ ਤਕ੍ਕਸਿਲਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਆਚਰਿਯਂ ਅਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ‘‘ਕਹਂ ਆਚਰਿਯੋ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਅਥ ਨਂ ਆਚਰਿਯੋ ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ, ਤਾਤ, ਅਤਿਸੀਘਂ ਆਗਤੋਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਨਨੁ ਅਹਂ ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਅਸਾਤਮਨ੍ਤੋ ਨਾਮ ਨ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਾਪਿਤੋ’’ਤਿ? ‘‘ਕੋ ਪਨ ਤੇ ਅਸਾਤਮਨ੍ਤੇ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਿਤਬ੍ਬੇ ਕਤ੍ਵਾ ਕਥੇਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਮਾਤਾ ਆਚਰਿਯਾ’’ਤਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਅਸਾਤਮਨ੍ਤੋ ਨਾਮ ਕੋਚਿ ਨਤ੍ਥਿ, ਇਮਸ੍ਸ ਪਨ ਮਾਤਾ ਇਮਂ ਇਤ੍ਥਿਦੋਸੇ ਜਾਨਾਪੇਤੁਕਾਮਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਨਂ ‘‘ਸਾਧੁ, ਤਾਤ, ਦਸ੍ਸਾਮਿ ਤੇ ਅਸਾਤਮਨ੍ਤੇ, ਤ੍ਵਂ ਅਜ੍ਜ ਆਦਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਮਮ ਠਾਨੇ ਠਤ੍ਵਾ ਮਮ ਮਾਤਰਂ ਸਹਤ੍ਥਾ ਨ੍ਹਾਪੇਨ੍ਤੋ ਭੋਜੇਨ੍ਤੋ ਪਾਯੇਨ੍ਤੋ ਪਟਿਜਗ੍ਗਾਹਿ, ਹਤ੍ਥਪਾਦਸੀਸਪਿਟ੍ਠਿਸਮ੍ਬਾਹਨਾਦੀਨਿ ਚਸ੍ਸਾ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ‘ਅਯ੍ਯੇ ਜਰਂ ਪਤ੍ਤਕਾਲੇਪਿ ਤਾਵ ਤੇ ਏਵਰੂਪਂ ਸਰੀਰਂ, ਦਹਰਕਾਲੇ ਕੀਦਿਸਂ ਅਹੋਸੀ’ਤਿ ਹਤ੍ਥਪਾਦਪਰਿਕਮ੍ਮਾਦਿਕਰਣਕਾਲੇ ਹਤ੍ਥਪਾਦਾਦੀਨਂ ਵਣ੍ਣਂ ਕਥੇਯ੍ਯਾਸਿ. ਯਞ੍ਚ ਤੇ ਮਮ ਮਾਤਾ ਕਥੇਤਿ, ਤਂ ਅਲਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਅਨਿਗੁਹਨ੍ਤੋ ਮਯ੍ਹਂ ਆਰੋਚੇਯ੍ਯਾਸਿ, ਏਵਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਅਸਾਤਮਨ੍ਤੇ ਲਚ੍ਛਸਿ, ਅਕਰੋਨ੍ਤੋ ਨ ਲਚ੍ਛਸੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ‘‘ਸਾਧੁ ਆਚਰਿਯਾ’’ਤਿ ਤਸ੍ਸ ਵਚਨਂ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਸਬ੍ਬਂ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਵਿਧਾਨਂ ਅਕਾਸਿ.
ਅਥਸ੍ਸਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਮਾਣਵੇ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਵਣ੍ਣਯਮਾਨੇ ‘‘ਅਯਂ ਮਯਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਭਿਰਮਿਤੁਕਾਮੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਅਨ੍ਧਾਯ ਜਰਾਜਿਣ੍ਣਾਯ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਕਿਲੇਸੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ. ਸਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਰੀਰਵਣ੍ਣਂ ਕਥਯਮਾਨਂ ਮਾਣਵਂ ਆਹ ‘‘ਮਯਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਭਿਰਮਿਤੁਂ ਇਚ੍ਛਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਅਯ੍ਯੇ, ਅਹਂ ਤਾਵ ਇਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ, ਆਚਰਿਯੋ ਪਨ ਗਰੁਕੋ’’ਤਿ. ‘‘ਸਚੇ ਮਂ ਇਚ੍ਛਸਿ, ਪੁਤ੍ਤਂ ਮੇ ਮਾਰੇਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਅਹਂ ਆਚਰਿਯਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਏਤ੍ਤਕਂ ਸਿਪ੍ਪਂ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾ ਕਿਲੇਸਮਤ੍ਤਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਕਿਨ੍ਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਆਚਰਿਯਂ ਮਾਰੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਸਚੇ ਤ੍ਵਂ ਮਂ ਨ ਪਰਿਚ੍ਚਜਸਿ, ਅਹਮੇਵ ਨਂ ਮਾਰੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਨਾਮ ਅਸਾਤਾ ਲਾਮਿਕਾ ਪਚ੍ਛਿਮਿਕਾ, ਤਥਾਰੂਪੇ ਨਾਮ ਵਯੇ ਠਿਤਾ ਰਾਗਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਕਿਲੇਸਂ ਅਨੁਵਤ੍ਤਮਾਨਾ ਏਵਂ ਉਪਕਾਰਕਂ ਪੁਤ੍ਤਂ ਮਾਰੇਤੁਕਾਮਾ ਜਾਤਾ. ਮਾਣਵੋ ਸਬ੍ਬਂ ਤਂ ਕਥਂ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਸਿ.
ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ‘‘ਸੁਟ੍ਠੁ ਤੇ, ਮਾਣਵ, ਕਤਂ ਮਯ੍ਹਂ ਆਰੋਚੇਨ੍ਤੇਨਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਮਾਤੁ ਆਯੁਸਙ੍ਖਾਰਂ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਜ੍ਜੇਵ ਮਰਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਹਿ, ਮਾਣਵ, ਵੀਮਂਸਿਸ੍ਸਾਮ ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਏਕਂ ਉਦੁਮ੍ਬਰਰੁਕ੍ਖਂ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਮਾਣੇਨ ਕਟ੍ਠਰੂਪਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਸੀਸਂ ਪਾਰੁਪਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਯਨਟ੍ਠਾਨੇ ਉਤ੍ਤਾਨਂ ਨਿਪਜ੍ਜਾਪੇਤ੍ਵਾ ਰਜ੍ਜੁਕਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕਂ ਆਹ – ‘‘ਤਾਤ, ਫਰਸੁਂ ਆਦਾਯ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਮਮ ਮਾਤੁ ਸਞ੍ਞਂ ਦੇਹੀ’’ਤਿ. ਮਾਣਵੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਯ੍ਯੇ, ਆਚਰਿਯੋ ਪਣ੍ਣਸਾਲਾਯਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਯਨਟ੍ਠਾਨੇ ਨਿਪਨ੍ਨੋ, ਰਜ੍ਜੁਸਞ੍ਞਾ ਮੇ ਬਦ੍ਧਾ, ਇਮਂ ਫਰਸੁਂ ਆਦਾਯ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਚੇ ਸਕ੍ਕੋਸਿ, ਮਾਰੇਹਿ ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਤ੍ਵਂ ਪਨ ਮਂ ਨ ਪਰਿਚ੍ਚਜਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਕਿਂਕਾਰਣਾ ਪਰਿਚ੍ਚਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ? ਸਾ ਫਰਸੁਂ ਆਦਾਯ ਪਵੇਧਮਾਨਾ ਉਟ੍ਠਾਯ ਰਜ੍ਜੁਸਞ੍ਞਾਯ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਹਤ੍ਥੇਨ ਪਰਾਮਸਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਮੇ ਪੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਸਞ੍ਞਾਯ ਕਟ੍ਠਰੂਪਕਸ੍ਸ ਮੁਖਤੋ ਸਾਟਕਂ ਅਪਨੇਤ੍ਵਾ ਫਰਸੁਂ ਆਦਾਯ ‘‘ਏਕਪ੍ਪਹਾਰੇਨੇਵ ਮਾਰੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਗੀਵਾਯਮੇਵ ਪਹਰਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਧ’’ਨ੍ਤਿ ਸਦ੍ਦੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਰੁਕ੍ਖਭਾਵਂ ਅਞ੍ਞਾਸਿ. ਅਥ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੇਨ ‘‘ਕਿਂ ਕਰੋਸਿ, ਅਮ੍ਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਸਾ ‘‘ਵਞ੍ਚਿਤਾਮ੍ਹੀ’’ਤਿ ਤਤ੍ਥੇਵ ਮਰਿਤ੍ਵਾ ਪਤਿਤਾ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਕਿਰ ਪਣ੍ਣਸਾਲਾਯ ਨਿਪਨ੍ਨਾਯਪਿ ਤਙ੍ਖਣਞ੍ਞੇਵ ਤਾਯ ਮਰਿਤਬ੍ਬਮੇਵ.
ਸੋ ਤਸ੍ਸਾ ਮਤਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਸਰੀਰਕਿਚ੍ਚਂ ਕਤ੍ਵਾ ਆਲ਼ਾਹਨਂ ਨਿਬ੍ਬਾਪੇਤ੍ਵਾ ਵਨਪੁਪ੍ਫੇਹਿ ਪੂਜੇਤ੍ਵਾ ਮਾਣਵਂ ਆਦਾਯ ਪਣ੍ਣਸਾਲਦ੍ਵਾਰੇ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਤਾਤ, ਪਾਟਿਯੇਕ੍ਕੋ ਅਸਾਤਮਨ੍ਤੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਅਸਾਤਾ ਨਾਮ, ਤਵ ਮਾਤਾ ‘ਅਸਾਤਮਨ੍ਤਂ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਾ’ਤਿ ਮਮ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਪੇਸਯਮਾਨਾ ਇਤ੍ਥੀਨਂ ਦੋਸਂ ਜਾਨਨਤ੍ਥਂ ਪੇਸੇਸਿ. ਇਦਾਨਿ ਪਨ ਤੇ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਮੇਵ ਮਮ ਮਾਤੁ ਦੋਸੋ ਦਿਟ੍ਠੋ, ਇਮਿਨਾ ਕਾਰਣੇਨ ‘ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਨਾਮ ਅਸਾਤਾ ਲਾਮਿਕਾ ਪਚ੍ਛਿਮਿਕਾ’ਤਿ ਜਾਨੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ ਤਂ ਓਵਦਿਤ੍ਵਾ ਉਯ੍ਯੋਜੇਸਿ. ਸੋਪਿ ਆਚਰਿਯਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਮਾਤਾਪਿਤੂਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਅਥ ਨਂ ਮਾਤਾ ਪੁਚ੍ਛਿ ‘‘ਤਾਤ, ਉਗ੍ਗਹਿਤੋ ਤੇ ਅਸਾਤਮਨ੍ਤੋ’’ਤਿ? ‘‘ਆਮ, ਅਮ੍ਮਾ’’ਤਿ. ‘‘ਇਦਾਨਿ ਕਿਂ ਕਰਿਸ੍ਸਸਿ, ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਅਗ੍ਗਿਂ ਵਾ ਪਰਿਚਰਿਸ੍ਸਸਿ, ਅਗਾਰਮਜ੍ਝੇ ਵਾ ਵਸਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ? ਮਾਣਵੋ ‘‘ਮਯਾ, ਅਮ੍ਮ, ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਤੋ ਇਤ੍ਥੀਨਂ ਦੋਸਾ ਦਿਟ੍ਠਾ, ਅਗਾਰੇਨ ਮੇ ਕਿਚ੍ਚਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਹ’’ਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਂ ਪਕਾਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੬੧. ‘‘ਅਸਾ ਲੋਕਿਤ੍ਥਿਯੋ ਨਾਮ, ਵੇਲਾ ਤਾਸਂ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤਿ;
ਸਾਰਤ੍ਤਾ ਚ ਪਗਬ੍ਭਾ ਚ, ਸਿਖੀ ਸਬ੍ਬਘਸੋ ਯਥਾ;
ਤਾ ਹਿਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਵਿਵੇਕਮਨੁਬ੍ਰੂਹਯ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਅਸਾਤਿ ਅਸਤਿਯੋ ਲਾਮਿਕਾ. ਅਥ ਵਾ ਸਾਤਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਸੁਖਂ, ਤਂ ਤਾਸੁ ਨਤ੍ਥਿ. ਅਤ੍ਤਨਿ ਪਟਿਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤਾਨਂ ਅਸਾਤਮੇਵ ਦੇਨ੍ਤੀਤਿਪਿ ਅਸਾ, ਦੁਕ੍ਖਾ ਦੁਕ੍ਖਵਤ੍ਥੁਭੂਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਮਸ੍ਸ ਪਨਤ੍ਥਸ੍ਸ ਸਾਧਨਤ੍ਥਾਯ ਇਦਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਆਹਰਿਤਬ੍ਬਂ –
‘‘ਮਾਯਾ ਚੇਤਾ ਮਰੀਚੀ ਚ, ਸੋਕੋ ਰੋਗੋ ਚੁਪਦ੍ਦਵੋ;
ਖਰਾ ਚ ਬਨ੍ਧਨਾ ਚੇਤਾ, ਮਚ੍ਚੁਪਾਸਾ ਗੁਹਾਸਯਾ;
ਤਾਸੁ ਯੋ ਵਿਸ੍ਸਸੇ ਪੋਸੋ, ਸੋ ਨਰੇਸੁ ਨਰਾਧਮੋ’’ਤਿ. (ਜਾ. ੨.੨੧.੧੧੮);
ਲੋਕਿਤ੍ਥਿਯੋਤਿ ਲੋਕੇ ਇਤ੍ਥਿਯੋ. ਵੇਲਾ ਤਾਸਂ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤੀਤਿ ਅਮ੍ਮ, ਤਾਸਂ ਇਤ੍ਥੀਨਂ ਕਿਲੇਸੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਪਤ੍ਵਾ ਵੇਲਾ ਸਂਵਰੋ ਮਰਿਯਾਦਾ ਪਮਾਣਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਸਾਰਤ੍ਤਾ ਚ ਪਗਬ੍ਭਾ ਚਾਤਿ ਵੇਲਾ ਚ ਏਤਾਸਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਪਞ੍ਚਸੁ ਕਾਮਗੁਣੇਸੁ ਸਾਰਤ੍ਤਾ ਅਲ੍ਲੀਨਾ, ਤਥਾ ਕਾਯਪਾਗਬ੍ਭਿਯੇਨ, ਵਾਚਾਪਾਗਬ੍ਭਿਯੇਨ, ਮਨੋਪਾਗਬ੍ਭਿਯੇਨਾਤਿ ਤਿਵਿਧੇਨ ਪਾਗਬ੍ਭਿਯੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਤ੍ਤਾ ਪਗਬ੍ਭਾ ਚੇਤਾ. ਏਤਾਸਞ੍ਹਿ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਕਾਯਦ੍ਵਾਰਾਦੀਨਿ ਪਤ੍ਵਾ ਸਂਵਰੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਲੋਲਾ ਕਾਕਪਟਿਭਾਗਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਸਿਖੀ ਸਬ੍ਬਘਸੋ ਯਥਾਤਿ ਅਮ੍ਮ, ਯਥਾ ਜਾਲਸਿਖਾਯ ‘‘ਸਿਖੀ’’ਤਿ ਸਙ੍ਖਂ ਗਤੋ ਅਗ੍ਗਿ ਨਾਮ ਗੂਥਗਤਾਦਿਭੇਦਂ ਅਸੁਚਿਮ੍ਪਿ, ਸਪ੍ਪਿਮਧੁਫਾਣਿਤਾਦਿਭੇਦਂ ਸੁਚਿਮ੍ਪਿ, ਇਟ੍ਠਮ੍ਪਿ ਅਨਿਟ੍ਠਮ੍ਪਿ ਯਂ ਯਦੇਵ ਲਭਤਿ, ਸਬ੍ਬਂ ਘਸਤਿ ਖਾਦਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਸਬ੍ਬਘਸੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਤਥੇਵ ਤਾ ਇਤ੍ਥਿਯੋਪਿ ਹਤ੍ਥਿਮੇਣ੍ਡਗੋਮੇਣ੍ਡਾਦਯੋ ਵਾ ਹੋਨ੍ਤੁ ਹੀਨਜਚ੍ਚਾ ਹੀਨਕਮ੍ਮਨ੍ਤਾ, ਖਤ੍ਤਿਯਾਦਯੋ ਵਾ ਹੋਨ੍ਤੁ ਉਤ੍ਤਮਕਮ੍ਮਨ੍ਤਾ, ਹੀਨੁਕ੍ਕਟ੍ਠਭਾਵਂ ਅਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਲੋਕਸ੍ਸਾਦਵਸੇਨ ਕਿਲੇਸਸਨ੍ਥਵੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਯਂ ਯਂ ਲਭਨ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬਮੇਵ ਸੇਵਨ੍ਤੀਤਿ ਸਬ੍ਬਘਸਸਿਖਿਸਦਿਸਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਸਿਖੀ ਸਬ੍ਬਘਸੋ ਯਥਾ, ਤਥੇਵੇਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
ਤਾ ਹਿਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਅਹਂ ਤਾ ਲਾਮਿਕਾ ਦੁਕ੍ਖਵਤ੍ਥੁਭੂਤਾ ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਹਿਤ੍ਵਾ ਅਰਞ੍ਞਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਇਸਿਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਵਿਵੇਕਮਨੁਬ੍ਰੂਹਯਨ੍ਤਿ ਕਾਯਵਿਵੇਕੋ ਚਿਤ੍ਤਵਿਵੇਕੋ ਉਪਧਿਵਿਵੇਕੋਤਿ ਤਯੋ ਵਿਵੇਕਾ, ਤੇਸੁ ਇਧ ਕਾਯਵਿਵੇਕੋਪਿ ਵਟ੍ਟਤਿ ਚਿਤ੍ਤਵਿਵੇਕੋਪਿ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਅਹਂ, ਅਮ੍ਮ, ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਕਸਿਣਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਚ ਪਞ੍ਚਾਭਿਞ੍ਞਾ ਚ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਗਣਤੋ ਕਾਯਂ, ਕਿਲੇਸੇਹਿ ਚ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਵੇਚੇਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਵਿਵੇਕਂ ਬ੍ਰੂਹੇਨ੍ਤੋ ਵਡ੍ਢੇਨ੍ਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਪਰਾਯਣੋ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਅਲਂ ਮੇ ਅਗਾਰੇਨਾਤਿ. ਏਵਂ ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਗਰਹਿਤ੍ਵਾ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਹਿਮਵਨ੍ਤਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰਂ ਵਿਵੇਕਂ ਬ੍ਰੂਹੇਨ੍ਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਪਰਾਯਣੋ ਅਹੋਸਿ.
ਸਤ੍ਥਾਪਿ ‘‘ਏਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਨਾਮ ਅਸਾਤਾ ਲਾਮਿਕਾ ਪਚ੍ਛਿਮਿਕਾ ਦੁਕ੍ਖਦਾਯਿਕਾ’’ਤਿ ਇਤ੍ਥੀਨਂ ਅਗੁਣਂ ਕਥੇਤ੍ਵਾ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਕਾਸੇਸਿ, ਸਚ੍ਚਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਸਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ – ‘‘ਤਦਾ ਮਾਤਾ ਭਦ੍ਦਕਾਪਿਲਾਨੀ, ਪਿਤਾ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪੋ ਅਹੋਸਿ, ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕੋ ਆਨਨ੍ਦੋ, ਆਚਰਿਯੋ ਪਨ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਅਸਾਤਮਨ੍ਤਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਪਠਮਾ.
[੬੨] ੨. ਅਣ੍ਡਭੂਤਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਯਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਅਵਾਦੇਸੀਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤਮੇਵਾਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਤਞ੍ਹਿ ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਤ੍ਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਚ੍ਚ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁ ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਨਾਮ ਅਰਕ੍ਖਿਯਾ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਇਤ੍ਥਿਂ ਗਬ੍ਭਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਰਕ੍ਖਨ੍ਤਾਪਿ ਰਕ੍ਖਿਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿਂਸੂ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਤਸ੍ਸ ਅਗ੍ਗਮਹੇਸਿਯਾ ਕੁਚ੍ਛਿਸ੍ਮਿਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਸਬ੍ਬਸਿਪ੍ਪੇਸੁ ਨਿਪ੍ਫਤ੍ਤਿਂ ਪਤ੍ਵਾ ਪਿਤੁ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਰਜ੍ਜੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਯ ਧਮ੍ਮੇਨ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਸਿ. ਸੋ ਪੁਰੋਹਿਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਜੂਤਂ ਕੀਲ਼ਤਿ. ਕੀਲ਼ਨ੍ਤੋ ਪਨ –
‘‘ਸਬ੍ਬਾ ਨਦੀ ਵਙ੍ਕਗਤੀ, ਸਬ੍ਬੇ ਕਟ੍ਠਮਯਾ ਵਨਾ;
ਸਬ੍ਬਿਤ੍ਥਿਯੋ ਕਰੇ ਪਾਪਂ, ਲਭਮਾਨੇ ਨਿਵਾਤਕੇ’’ਤਿ. (ਜਾ. ੨.੨੧.੩੦੮) –
ਇਮਂ ਜੂਤਗੀਤਂ ਗਾਯਨ੍ਤੋ ਰਜਤਫਲਕੇ ਸੁਵਣ੍ਣਪਾਸਕੇ ਖਿਪਤਿ. ਏਵਂ ਕੀਲ਼ਨ੍ਤੋ ਪਨ ਰਾਜਾ ਨਿਚ੍ਚਂ ਜਿਨਾਤਿ, ਪੁਰੋਹਿਤੋ ਪਰਾਜੀਯਤਿ.
ਸੋ ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਘਰੇ ਵਿਭਵੇ ਪਰਿਕ੍ਖਯਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ ਸਬ੍ਬਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਘਰੇ ਧਨਂ ਖੀਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਪਰਿਯੇਸਿਤ੍ਵਾ ਪੁਰਿਸਨ੍ਤਰਂ ਅਗਤਂ ਏਕਂ ਮਾਤੁਗਾਮਂ ਘਰੇ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ ‘‘ਅਞ੍ਞਂ ਪੁਰਿਸਂ ਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬਂ ਇਤ੍ਥਿਂ ਰਕ੍ਖਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਗਬ੍ਭਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯੇਕਂ ਮਾਤੁਗਾਮਂ ਰਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਵਸੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਏਕਪੁਰਿਸਿਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਗਾਲ਼੍ਹਂ ਆਰਕ੍ਖਂ ਸਂਵਿਦਹਿਤ੍ਵਾ ਰਾਜਕੁਲਤੋ ਧਨਂ ਆਹਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਚ ਅਙ੍ਗਵਿਜ੍ਜਾਯ ਛੇਕੋ ਹੋਤਿ, ਅਥੇਕਂ ਦੁਗ੍ਗਤਿਤ੍ਥਿਂ ਗਬ੍ਭਿਨਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਧੀਤਰਂ ਵਿਜਾਯਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਰਿਬ੍ਬਯਂ ਦਤ੍ਵਾ ਘਰੇਯੇਵ ਵਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਵਿਜਾਤਕਾਲੇ ਧਨਂ ਦਤ੍ਵਾ ਉਯ੍ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਕੁਮਾਰਿਕਂ ਅਞ੍ਞੇਸਂ ਪੁਰਿਸਾਨਂ ਦਟ੍ਠੁਂ ਅਦਤ੍ਵਾ ਇਤ੍ਥੀਨਂਯੇਵ ਹਤ੍ਥੇ ਦਤ੍ਵਾ ਪੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤਕਾਲੇ ਤਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਸੇ ਠਪੇਸਿ. ਯਾਵ ਚੇਸਾ ਵਡ੍ਢਤਿ, ਤਾਵ ਰਞ੍ਞਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਜੂਤਂ ਨ ਕੀਲ਼ਿ. ਤਂ ਪਨ ਵਸੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ‘‘ਮਹਾਰਾਜ, ਜੂਤਂ ਕੀਲ਼ਾਮਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਰਾਜਾ ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਪੁਰਿਮਨਿਯਾਮੇਨੇਵ ਕੀਲ਼ਿ. ਪੁਰੋਹਿਤੋ ਰਞ੍ਞੋ ਗਾਯਿਤ੍ਵਾ ਪਾਸਕਂ ਖਿਪਨਕਾਲੇ ‘‘ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਮਮ ਮਾਣਵਿਕ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪੁਰੋਹਿਤੋ ਜਿਨਾਤਿ, ਰਾਜਾ ਪਰਾਜੀਯਤਿ.
ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ‘‘ਇਮਸ੍ਸ ਘਰੇ ਏਕਪੁਰਿਸਿਕਾਯ ਏਕਾਯ ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਭਵਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਪੇਨ੍ਤੋ ਅਤ੍ਥਿਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ‘‘ਸੀਲਮਸ੍ਸਾ ਭਿਨ੍ਦਾਪੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਏਕਂ ਧੁਤ੍ਤਂ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਸਿ ਪੁਰੋਹਿਤਸ੍ਸ ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਸੀਲਂ ਭਿਨ੍ਦਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਸਕ੍ਕੋਮਿ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਰਾਜਾ ਧਨਂ ਦਤ੍ਵਾ ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਖਿਪ੍ਪਂ ਨਿਟ੍ਠਾਪੇਹੀ’’ਤਿ ਤਂ ਪਹਿਣਿ. ਸੋ ਰਞ੍ਞੋ ਸਨ੍ਤਿਕਾ ਧਨਂ ਆਦਾਯ ਗਨ੍ਧਧੂਮਚੁਣ੍ਣਕਪ੍ਪੂਰਾਦੀਨਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਘਰਤੋ ਅਵਿਦੂਰੇ ਸਬ੍ਬਗਨ੍ਧਾਪਣਂ ਪਸਾਰੇਸਿ. ਪੁਰੋਹਿਤਸ੍ਸਪਿ ਗੇਹਂ ਸਤ੍ਤਭੂਮਕਂ ਸਤ੍ਤਦ੍ਵਾਰਕੋਟ੍ਠਕਂ ਹੋਤਿ, ਸਬ੍ਬੇਸੁ ਦ੍ਵਾਰਕੋਟ੍ਠਕੇਸੁ ਇਤ੍ਥੀਨਂਯੇਵ ਆਰਕ੍ਖਾ. ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਪਨ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਅਞ੍ਞੋ ਪੁਰਿਸੋ ਗੇਹਂ ਪਵਿਸਿਤੁਂ ਲਭਨ੍ਤੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਕਚਵਰਛਡ੍ਡਨਪਚ੍ਛਿਮ੍ਪਿ ਸੋਧੇਤ੍ਵਾਯੇਵ ਪਵੇਸੇਨ੍ਤਿ. ਤਂ ਮਾਣਵਿਕਂ ਪੁਰੋਹਿਤੋਯੇਵ ਦਟ੍ਠੁਂ ਲਭਤਿ. ਤਸ੍ਸਾ ਚ ਏਕਾ ਪਰਿਚਾਰਿਕਾ ਇਤ੍ਥੀ ਅਤ੍ਥਿ. ਅਥਸ੍ਸਾ ਸਾ ਪਰਿਚਾਰਿਕਾ ਗਨ੍ਧਪੁਪ੍ਫਮੂਲਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ ਤਸ੍ਸ ਧੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਣਸਮੀਪੇਨ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਸੋ ‘‘ਅਯਂ ਤਸ੍ਸਾ ਪਰਿਚਾਰਿਕਾ’’ਤਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਞਤ੍ਵਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ਤਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਆਪਣਾ ਉਟ੍ਠਾਯ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸਾ ਪਾਦਮੂਲੇ ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਉਭੋਹਿ ਹਤ੍ਥੇਹਿ ਪਾਦੇ ਗਾਲ਼੍ਹਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਮ੍ਮ, ਏਤ੍ਤਕਂ ਕਾਲਂ ਕਹਂ ਗਤਾਸੀ’’ਤਿ ਪਰਿਦੇਵਿ, ਅਵਸੇਸਾਪਿ ਪਯੁਤ੍ਤਕਧੁਤ੍ਤਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਤ੍ਵਾ ‘‘ਹਤ੍ਥਪਾਦਮੁਖਸਣ੍ਠਾਨੇਹਿ ਚ ਆਕਪ੍ਪੇਨ ਚ ਮਾਤਾਪੁਤ੍ਤਾ ਏਕਸਦਿਸਾਯੇਵਾ’’ਤਿ ਆਹਂਸੁ. ਸਾ ਇਤ੍ਥੀ ਤੇਸੁ ਤੇਸੁ ਕਥੇਨ੍ਤੇਸੁ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਸਦ੍ਦਹਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਮੇ ਪੁਤ੍ਤੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਸਯਮ੍ਪਿ ਰੋਦਿਤੁਂ ਆਰਭਿ. ਤੇ ਉਭੋਪਿ ਕਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਰੋਦਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਆਲਿਙ੍ਗੇਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠਂਸੁ.
ਅਥ ਸੋ ਧੁਤ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਅਮ੍ਮ, ਕਹਂ ਵਸਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਕਿਨ੍ਨਰਿਲੀਲਾਯ ਵਸਮਾਨਾਯ ਰੂਪਸੋਭਗ੍ਗਪ੍ਪਤ੍ਤਾਯ ਪੁਰੋਹਿਤਸ੍ਸ ਦਹਰਿਤ੍ਥਿਯਾ ਉਪਟ੍ਠਾਨਂ ਕੁਰੁਮਾਨਾ ਵਸਾਮਿ, ਤਾਤਾ’’ਤਿ. ‘‘ਇਦਾਨਿ ਕਹਂ ਯਾਸਿ, ਅਮ੍ਮਾ’’ਤਿ? ‘‘ਤਸ੍ਸਾ ਗਨ੍ਧਮਾਲਾਦੀਨਂ ਅਤ੍ਥਾਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਮ੍ਮ, ਕਿਂ ਤੇ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਗਤਾਯ, ਇਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਮਮੇਵ ਸਨ੍ਤਿਕਾ ਹਰਾ’’ਤਿ ਮੂਲਂ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾਵ ਬਹੂਨਿ ਤਮ੍ਬੂਲਤਕ੍ਕੋਲਕਾਦੀਨਿ ਚੇਵ ਨਾਨਾਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਚ ਅਦਾਸਿ. ਮਾਣਵਿਕਾ ਬਹੂਨਿ ਗਨ੍ਧਪੁਪ੍ਫਾਦੀਨਿ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ, ਅਮ੍ਮ, ਅਜ੍ਜ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਪਸਨ੍ਨੋ’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਕਸ੍ਮਾ ਏਵਂ ਵਦਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਇਮੇਸਂ ਬਹੁਭਾਵਂ ਦਿਸ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਨ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਬਹੁਮੂਲਂ ਅਦਾਸਿ, ਮਯਾ ਪਨੇਤਂ ਮਯ੍ਹਂ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਾ ਆਭਤਨ੍ਤਿ. ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਸਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਨ ਦਿਨ੍ਨਮੂਲਂ ਅਤ੍ਤਨਾ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸੇਵ ਸਨ੍ਤਿਕਾ ਗਨ੍ਧਪੁਪ੍ਫਾਦੀਨਿ ਆਹਰਤਿ. ਧੁਤ੍ਤੋ ਕਤਿਪਾਹਚ੍ਚਯੇਨ ਗਿਲਾਨਾਲਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਪਜ੍ਜਿ. ਸਾ ਤਸ੍ਸ ਆਪਣਦ੍ਵਾਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਂ ਅਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਕਹਂ ਮੇ ਪੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਤੇ ਅਫਾਸੁਕਂ ਜਾਤ’’ਨ੍ਤਿ? ਸਾ ਤਸ੍ਸ ਨਿਪਨ੍ਨਟ੍ਠਾਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਪਿਟ੍ਠਿਂ ਪਰਿਮਜ੍ਜਨ੍ਤੀ ‘‘ਕਿਂ ਤੇ, ਤਾਤ, ਅਫਾਸੁਕ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਸੋ ਤੁਣ੍ਹੀ ਅਹੋਸਿ. ‘‘ਕਿਂ ਨ ਕਥੇਸਿ ਪੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿ? ‘‘ਅਮ੍ਮ, ਮਰਨ੍ਤੇਨਾਪਿ ਤੁਯ੍ਹਂ ਕਥੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾ’’ਤਿ. ‘‘ਤਾਤ, ਮਯ੍ਹਂ ਅਕਥੇਤ੍ਵਾ ਕਸ੍ਸ ਕਥੇਯ੍ਯਾਸਿ, ਕਥੇਹਿ, ਤਾਤਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਮ੍ਮ, ਮਯ੍ਹਂ ਅਞ੍ਞਂ ਅਫਾਸੁਕਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਸਾ ਪਨ ਮਾਣਵਿਕਾਯ ਵਣ੍ਣਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪਟਿਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤੋਸ੍ਮਿ, ਤਂ ਲਭਨ੍ਤੋ ਜੀਵਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਅਲਭਨ੍ਤੋ ਇਧੇਵ ਮਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਤਾਤ, ਮਯ੍ਹਂ ਏਸ ਭਾਰੋ, ਮਾ ਤ੍ਵਂ ਏਤਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਚਿਨ੍ਤਯੀ’’ਤਿ ਤਂ ਅਸ੍ਸਾਸੇਤ੍ਵਾ ਬਹੂਨਿ ਗਨ੍ਧਪੁਪ੍ਫਾਦੀਨਿ ਆਦਾਯ ਮਾਣਵਿਕਾਯ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਪੁਤ੍ਤੋ ਮੇ, ਅਮ੍ਮ, ਮਮ ਸਨ੍ਤਿਕਾ ਤਵ ਵਣ੍ਣਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪਟਿਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤੋ ਜਾਤੋ, ਕਿਂ ਕਾਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਸਚੇ ਆਨੇਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਥ, ਮਯਾ ਕਤੋਕਾਸੋਯੇਵਾ’’ਤਿ.
ਸਾ ਤਸ੍ਸਾ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਤਸ੍ਸ ਗੇਹਸ੍ਸ ਕਣ੍ਣਕਣ੍ਣੇਹਿ ਬਹੁਂ ਕਚਵਰਂ ਸਙ੍ਕਡ੍ਢਿਤ੍ਵਾ ਆਰਕ੍ਖਿਤ੍ਥਿਯਾ ਉਪਰਿ ਛਡ੍ਡੇਸਿ. ਸਾ ਤੇਨ ਅਟ੍ਟੀਯਮਾਨਾ ਅਪੇਤਿ. ਇਤਰਾ ਤੇਨੇਵ ਨਿਯਾਮੇਨ ਯਾ ਯਾ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਥੇਤਿ, ਤਸ੍ਸਾ ਤਸ੍ਸਾ ਉਪਰਿ ਕਚਵਰਂ ਛਡ੍ਡੇਸਿ. ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪਨ ਸਾ ਯਂ ਯਂ ਆਹਰਤਿ ਵਾ ਹਰਤਿ ਵਾ, ਤਂ ਤਂ ਨ ਕਾਚਿ ਸੋਧੇਤੁਂ ਉਸ੍ਸਹਤਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਾਲੇ ਸਾ ਤਂ ਧੁਤ੍ਤਂ ਪੁਪ੍ਫਪਚ੍ਛਿਯਂ ਨਿਪਜ੍ਜਾਪੇਤ੍ਵਾ ਮਾਣਵਿਕਾਯ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਅਭਿਹਰਿ. ਧੁਤ੍ਤੋ ਮਾਣਵਿਕਾਯ ਸੀਲਂ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਏਕਾਹਦ੍ਵੀਹਂ ਪਾਸਾਦੇਯੇਵ ਅਹੋਸਿ. ਪੁਰੋਹਿਤੇ ਬਹਿ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੇ ਉਭੋ ਅਭਿਰਮਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਆਗਤੇ ਧੁਤ੍ਤੋ ਨਿਲੀਯਤਿ.
ਅਥ ਨਂ ਸਾ ਏਕਾਹਦ੍ਵੀਹਚ੍ਚਯੇਨ ‘‘ਸਾਮਿ, ਇਦਾਨਿ ਤਯਾ ਗਨ੍ਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਅਹਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਪਹਰਿਤ੍ਵਾ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮੋ’’ਤਿ. ਸਾ ‘‘ਏਵਂ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਧੁਤ੍ਤਂ ਨਿਲੀਯਾਪੇਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇ ਆਗਤੇ ਏਵਮਾਹ ‘‘ਅਹਂ, ਅਯ੍ਯ, ਤੁਮ੍ਹੇਸੁ ਵੀਣਂ ਵਾਦੇਨ੍ਤੇਸੁ ਨਚ੍ਚਿਤੁਂ ਇਚ੍ਛਾਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਸਾਧੁ, ਭਦ੍ਦੇ, ਨਚ੍ਚਸ੍ਸੂ’’ਤਿ ਵੀਣਂ ਵਾਦੇਸਿ. ‘‘ਤੁਮ੍ਹੇਸੁ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੇਸੁ ਲਜ੍ਜਾਮਿ, ਮੁਖਂ ਪਨ ਵੋ ਸਾਟਕੇਨ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਨਚ੍ਚਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਸਚੇ ਲਜ੍ਜਸਿ, ਏਵਂ ਕਰੋਹੀ’’ਤਿ. ਮਾਣਵਿਕਾ ਘਨਸਾਟਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਪਿਦਹਮਾਨਾ ਮੁਖਂ ਬਨ੍ਧਿ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਮੁਖਂ ਬਨ੍ਧਾਪੇਤ੍ਵਾ ਵੀਣਂ ਵਾਦੇਸਿ. ਸਾ ਮੁਹੁਤ੍ਤਂ ਨਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਯ੍ਯ, ਅਹਂ ਤੇ ਏਕਵਾਰਂ ਸੀਸੇ ਪਹਰਿਤੁਕਾਮਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਇਤ੍ਥਿਲੋਲੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਾਰਣਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋ ‘‘ਪਹਰਾਹੀ’’ਤਿ ਆਹ, ਮਾਣਵਿਕਾ ਧੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਞ੍ਞਂ ਅਦਾਸਿ. ਸੋ ਸਣਿਕਂ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਪਿਟ੍ਠਿਪਸ੍ਸੇ ਠਤ੍ਵਾ ਸੀਸੇ ਕਪ੍ਪਰੇਨ ਪਹਰਿ, ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਪਤਨਾਕਾਰਪ੍ਪਤ੍ਤਾਨਿ ਅਹੇਸੁਂ, ਸੀਸੇ ਗਣ੍ਡੋ ਉਟ੍ਠਹਿ. ਸੋ ਵੇਦਨਾਟ੍ਟੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਆਹਰ ਤੇ ਹਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਮਾਣਵਿਕਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਹਤ੍ਥਂ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥੇ ਠਪੇਸਿ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ‘‘ਹਤ੍ਥੋ ਮੁਦੁਕੋ, ਪਹਾਰੋ ਪਨ ਥਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਆਹ. ਧੁਤ੍ਤੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਪਹਰਿਤ੍ਵਾ ਨਿਲੀਯਿ. ਮਾਣਵਿਕਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਲੀਨੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਮੁਖਤੋ ਸਾਟਕਂ ਮੋਚੇਤ੍ਵਾ ਤੇਲਂ ਆਦਾਯ ਸੀਸਂ ਪਰਿਸਮ੍ਬਾਹਿ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇ ਬਹਿ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੇ ਪੁਨ ਸਾ ਇਤ੍ਥੀ ਧੁਤ੍ਤਂ ਪਚ੍ਛਿਯਂ ਨਿਪਜ੍ਜਾਪੇਤ੍ਵਾ ਨੀਹਰਿ.
ਸੋ ਰਞ੍ਞੋ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਂ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਰਾਜਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਉਪਟ੍ਠਾਨਂ ਆਗਤਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਆਹ ‘‘ਜੂਤਂ ਕੀਲ਼ਾਮ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ’’ਤਿ? ‘‘ਸਾਧੁ, ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ਜੂਤਮਣ੍ਡਲਂ ਸਜ੍ਜਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਜੂਤਗੀਤਂ ਗਾਯਿਤ੍ਵਾ ਪਾਸਕੇ ਖਿਪਤਿ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਮਾਣਵਿਕਾਯ ਤਪਸ੍ਸ ਭਿਨ੍ਨਭਾਵਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋ ‘‘ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਮਮ ਮਾਣਵਿਕ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਏਵਂ ਵਦਨ੍ਤੋਪਿ ਪਰਾਜਿਤੋਯੇਵ. ਰਾਜਾ ਜਿਨਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਕਿਂ ਵਦੇਸਿ, ਮਾਣਵਿਕਾਯ ਤੇ ਤਪੋ ਭਿਨ੍ਨੋ, ਤ੍ਵਂ ‘ਮਾਤੁਗਾਮਂ ਗਬ੍ਭਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਰਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ਸਤ੍ਤਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਆਰਕ੍ਖਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਰਕ੍ਖਿਤੁਂ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਮਞ੍ਞਸਿ, ਮਾਤੁਗਾਮੋ ਨਾਮ ਕੁਚ੍ਛਿਯਂ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਚਰਨ੍ਤੇਨਾਪਿ ਰਕ੍ਖਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾ, ਏਕਪੁਰਿਸਿਕਾ ਇਤ੍ਥੀ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਵ ਮਾਣਵਿਕਾ ‘ਨਚ੍ਚਿਤੁਕਾਮਾਮ੍ਹੀ’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਵੀਣਂ ਵਾਦੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਤਵ ਸਾਟਕੇਨ ਮੁਖਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਜਾਰਂ ਤਵ ਸੀਸੇ ਕਪ੍ਪਰੇਨ ਪਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਉਯ੍ਯੋਜੇਸਿ, ਇਦਾਨਿ ਕਿਂ ਕਥੇਸੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੬੨. ‘‘ਯਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਅਵਾਦੇਸਿ, ਵੀਣਂ ਸਮੁਖਵੇਠਿਤੋ;
ਅਣ੍ਡਭੂਤਾਭਤਾ ਭਰਿਯਾ, ਤਾਸੁ ਕੋ ਜਾਤੁ ਵਿਸ੍ਸਸੇ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਯਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਅਵਾਦੇਸਿ, ਵੀਣਂ ਸਮੁਖਵੇਠਿਤੋਤਿ ਯੇਨ ਕਾਰਣੇਨ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਘਨਸਾਟਕੇਨ ਸਹ ਮੁਖੇਨ ਵੇਠਿਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵੀਣਂ ਵਾਦੇਸਿ, ਤਂ ਕਾਰਣਂ ਨ ਜਾਨਾਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਞ੍ਹਿ ਸਾ ਵਞ੍ਚੇਤੁਕਾਮਾ ਏਵਮਕਾਸਿ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਪਨ ਤਂ ਇਤ੍ਥਿਂ ਬਹੁਮਾਯਾਭਾਵਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋ ਮਾਤੁਗਾਮਸ੍ਸ ਸਦ੍ਦਹਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਂ ਏਸਾ ਲਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ ਏਵਂਸਞ੍ਞੀ ਅਹੋਸਿ, ਤੇਨਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਾਣਭਾਵਂ ਪਕਾਸੇਨ੍ਤੋ ਰਾਜਾ ਏਵਮਾਹ, ਅਯਮੇਤ੍ਥਾਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਅਣ੍ਡਭੂਤਾਭਤਾ ਭਰਿਯਾਤਿ ਅਣ੍ਡਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਬੀਜਂ, ਬੀਜਭੂਤਾ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿਤੋ ਅਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤਕਾਲੇਯੇਵ ਆਭਤਾ ਆਨੀਤਾ, ਭਤਾਤਿ ਵਾ ਪੁਟ੍ਠਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਾ ਸਾ? ਭਰਿਯਾ ਪਜਾਪਤਿ ਪਾਦਪਰਿਚਾਰਿਕਾ. ਸਾ ਹਿ ਭਤ੍ਤਵਤ੍ਥਾਦੀਹਿ ਭਰਿਤਬ੍ਬਤਾਯ, ਭਿਨ੍ਨਸਂਵਰਤਾਯ, ਲੋਕਧਮ੍ਮੇਹਿ ਭਰਿਤਤਾਯ ਵਾ ‘‘ਭਰਿਯਾ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਤਾਸੁ ਕੋ ਜਾਤੁ ਵਿਸ੍ਸਸੇਤਿ ਜਾਤੂਤਿ ਏਕਂਸਾਧਿਵਚਨਂ, ਤਾਸੁ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਰਕ੍ਖਿਯਮਾਨਾਸੁਪਿ ਏਵਂ ਵਿਪ੍ਪਕਾਰਂ ਆਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀਸੁ ਭਰਿਯਾਸੁ ਕੋ ਨਾਮ ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਪੁਰਿਸੋ ਏਕਂਸੇਨ ਵਿਸ੍ਸਸੇ, ‘‘ਨਿਬ੍ਬਿਕਾਰਾ ਏਸਾ ਮਯੀ’’ਤਿ ਕੋ ਸਦ੍ਦਹੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਸਦ੍ਧਮ੍ਮਵਸੇਨ ਹਿ ਆਮਨ੍ਤਕੇਸੁ ਨਿਮਨ੍ਤਕੇਸੁ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਸੁ ਮਾਤੁਗਾਮੋ ਨਾਮ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਰਕ੍ਖਿਤੁਨ੍ਤਿ.
ਏਵਂ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਸਿ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਨਿਵੇਸਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਂ ਮਾਣਵਿਕਂ ਆਹ – ‘‘ਤਯਾ ਕਿਰ ਏਵਰੂਪਂ ਪਾਪਕਮ੍ਮਂ ਕਤ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਅਯ੍ਯ, ਕੋ ਏਵਮਾਹ, ਨ ਕਰੋਮਿ, ‘ਅਹਮੇਵ ਪਹਰਿਂ, ਨ ਅਞ੍ਞੋ ਕੋਚਿ’. ਸਚੇ ਨ ਸਦ੍ਦਹਥ, ਅਹਂ ‘ਤੁਮ੍ਹੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਸਮ੍ਫਸ੍ਸਂ ਨ ਜਾਨਾਮੀ’ਤਿ ਸਚ੍ਚਕਿਰਿਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਗ੍ਗਿਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਤੁਮ੍ਹੇ ਸਦ੍ਦਹਾਪੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ‘‘ਏਵਂ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਮਹਨ੍ਤਂ ਦਾਰੁਰਾਸਿਂ ਕਾਰੇਤ੍ਵਾ ਅਗ੍ਗਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਚੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਦ੍ਦਹਸਿ, ਅਗ੍ਗਿਂ ਪਵਿਸਾਹੀ’’ਤਿ ਆਹ.
ਮਾਣਵਿਕਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਰਿਚਾਰਿਕਂ ਪਠਮਮੇਵ ਸਿਕ੍ਖਾਪੇਸਿ ‘‘ਅਮ੍ਮ, ਤਵ ਪੁਤ੍ਤਂ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਮਮ ਅਗ੍ਗਿਂ ਪਵਿਸਨਕਾਲੇ ਹਤ੍ਥਗ੍ਗਹਣਂ ਕਾਤੁਂ ਵਦੇਹੀ’’ਤਿ. ਸਾ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਥਾ ਅਵਚ. ਧੁਤ੍ਤੋ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਰਿਸਮਜ੍ਝੇ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਸਾ ਮਾਣਵਿਕਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਵਞ੍ਚੇਤੁਕਾਮਾ ਮਹਾਜਨਮਜ੍ਝੇ ਠਤ੍ਵਾ ‘‘ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਤਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਸਮ੍ਫਸ੍ਸਂ ਨਾਮ ਨ ਜਾਨਾਮਿ, ਇਮਿਨਾ ਸਚ੍ਚੇਨ ਅਯਂ ਅਗ੍ਗਿ ਮਾ ਮਂ ਝਾਪੇਸੀ’’ਤਿ ਅਗ੍ਗਿਂ ਪਵਿਸਿਤੁਂ ਆਰਦ੍ਧਾ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਧੁਤ੍ਤੋ ‘‘ਪਸ੍ਸਥ ਭੋ ਪੁਰੋਹਿਤਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਂ, ਏਵਰੂਪਂ ਮਾਤੁਗਾਮਂ ਅਗ੍ਗਿਂ ਪਵੇਸਾਪੇਤੀ’’ਤਿ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਂ ਮਾਣਵਿਕਂ ਹਤ੍ਥੇ ਗਣ੍ਹਿ. ਸਾ ਹਤ੍ਥਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪੁਰੋਹਿਤਂ ਆਹ – ‘‘ਅਯ੍ਯ, ਮਮ ਸਚ੍ਚਕਿਰਿਯਾ ਭਿਨ੍ਨਾ, ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਅਗ੍ਗਿਂ ਪਵਿਸਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਕਿਂਕਾਰਣਾ’’ਤਿ? ‘‘ਅਜ੍ਜ ਮਯਾ ਏਵਰੂਪਾ ਸਚ੍ਚਕਿਰਿਯਾ ਕਤਾ ‘ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਮਮ ਸਾਮਿਕਂ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਸਮ੍ਫਸ੍ਸਂ ਨ ਜਾਨਾਮੀ’ਤਿ, ਇਦਾਨਿ ਚਮ੍ਹਿ ਇਮਿਨਾ ਪੁਰਿਸੇਨ ਹਤ੍ਥੇ ਗਹਿਤਾ’’ਤਿ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ‘‘ਵਞ੍ਚਿਤੋ ਅਹਂ ਇਮਾਯਾ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪੋਥੇਤ੍ਵਾ ਨੀਹਰਾਪੇਸਿ. ਏਵਂ ਅਸਦ੍ਧਮ੍ਮਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ ਕਿਰੇਤਾ ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਤਾਵ ਮਹਨ੍ਤਮ੍ਪਿ ਪਾਪਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਾਮਿਕਂ ਵਞ੍ਚੇਤੁਂ ‘‘ਨਾਹਂ ਏਵਰੂਪਂ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਮੀ’’ਤਿ ਦਿਵਸਮ੍ਪਿ ਸਪਥਂ ਕੁਰੁਮਾਨਾ ਨਾਨਾਚਿਤ੍ਤਾਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ –
‘‘ਚੋਰੀਨਂ ਬਹੁਬੁਦ੍ਧੀਨਂ, ਯਾਸੁ ਸਚ੍ਚਂ ਸੁਦੁਲ੍ਲਭਂ;
ਥੀਨਂ ਭਾਵੋ ਦੁਰਾਜਾਨੋ, ਮਚ੍ਛਸ੍ਸੇਵੋਦਕੇ ਗਤਂ. (ਜਾ. ੨.੨੧.੩੪੭);
‘‘ਮੁਸਾ ਤਾਸਂ ਯਥਾ ਸਚ੍ਚਂ, ਸਚ੍ਚਂ ਤਾਸਂ ਯਥਾ ਮੁਸਾ;
ਗਾਵੋ ਬਹਿ ਤਿਣਸ੍ਸੇਵ, ਓਮਸਨ੍ਤਿ ਵਰਂ ਵਰਂ.
‘‘ਚੋਰਿਯੋ ਕਥਿਨਾ ਹੇਤਾ, ਵਾਲ਼ਾ ਚ ਲਪਸਕ੍ਖਰਾ;
ਨ ਤਾ ਕਿਞ੍ਚਿ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਯਂ ਮਨੁਸ੍ਸੇਸੁ ਵਞ੍ਚਨ’’ਨ੍ਤਿ. (ਜਾ. ੨.੨੧.੩੩੨, ੩੩੪);
ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਏਵਂ ਅਰਕ੍ਖਿਯੋ ਮਾਤੁਗਾਮੋ’’ਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਕਾਸੇਸਿ, ਸਚ੍ਚਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤਭਿਕ੍ਖੁ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿ. ਸਤ੍ਥਾਪਿ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ ‘‘ਤਦਾ ਬਾਰਾਣਸਿਰਾਜਾ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਅਣ੍ਡਭੂਤਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਦੁਤਿਯਾ.
[੬੩] ੩. ਤਕ੍ਕਪਣ੍ਡਿਤਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਕੋਧਨਾ ਅਕਤਞ੍ਞੂ ਚਾਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤਭਿਕ੍ਖੁਞ੍ਞੇਵਾਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਤਞ੍ਹਿ ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਤ੍ਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਚ੍ਚ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਨਾਮ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਕਤਞ੍ਞੂ ਮਿਤ੍ਤਦੁਬ੍ਭਾ, ਕਸ੍ਮਾ ਤਾ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋਸੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਇਸਿਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਗਙ੍ਗਾਤੀਰੇ ਅਸ੍ਸਮਂ ਮਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਚੇਵ ਅਭਿਞ੍ਞਾਯੋ ਚ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਝਾਨਸੁਖੇਨ ਵਿਹਰਤਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਬਾਰਾਣਸਿਸੇਟ੍ਠਿਨੋ ਧੀਤਾ ਦੁਟ੍ਠਕੁਮਾਰੀ ਨਾਮ ਚਣ੍ਡਾ ਅਹੋਸਿ ਫਰੁਸਾ, ਦਾਸਕਮ੍ਮਕਰੇ ਅਕ੍ਕੋਸਤਿ ਪਰਿਭਾਸਤਿ ਪਹਰਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਏਕਦਿਵਸਂ ਪਰਿਵਾਰਮਨੁਸ੍ਸਾ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਗਙ੍ਗਾਯ ਕੀਲ਼ਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਅਗਮਂਸੁ. ਤੇਸਂ ਕੀਲ਼ਨ੍ਤਾਨਞ੍ਞੇਵ ਸੂਰਿਯਤ੍ਥਙ੍ਗਮਨਵੇਲਾ ਜਾਤਾ, ਮੇਘੋ ਉਟ੍ਠਹਿ, ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਮੇਘਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਇਤੋ ਚਿਤੋ ਚ ਵੇਗੇਨ ਪਲਾਯਿਂਸੁ. ਸੇਟ੍ਠਿਧੀਤਾਯਪਿ ਦਾਸਕਮ੍ਮਕਰਾ ‘‘ਅਜ੍ਜ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਏਤਿਸ੍ਸਾ ਪਿਟ੍ਠਿਂ ਪਸ੍ਸਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਤਂ ਅਨ੍ਤੋਉਦਕਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਉਤ੍ਤਰਿਂਸੁ. ਦੇਵੋ ਪਾਵਸ੍ਸਿ, ਸੂਰਿਯੋਪਿ ਅਤ੍ਥਙ੍ਗਤੋ, ਅਨ੍ਧਕਾਰੋ ਜਾਤੋ. ਤੇ ਤਾਯ ਵਿਨਾਵ ਗੇਹਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਹਂ ਸਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਗਙ੍ਗਾਤੋ ਤਾਵ ਉਤ੍ਤਿਣ੍ਣਾ, ਅਥ ਨਂ ਨ ਜਾਨਾਮ ਕਹਂ ਗਤਾ’’ਤਿ. ਞਾਤਕਾ ਵਿਚਿਨਿਤ੍ਵਾਪਿ ਨ ਪਸ੍ਸਿਂਸੁ.
ਸਾ ਮਹਾਵਿਰਵਂ ਵਿਰਵਨ੍ਤੀ ਉਦਕੇਨ ਵੁਯ੍ਹਮਾਨਾ ਅਡ੍ਢਰਤ੍ਤਸਮਯੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਣ੍ਣਸਾਲਾਸਮੀਪਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਸੋ ਤਸ੍ਸਾ ਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਾਤੁਗਾਮਸ੍ਸ ਸਦ੍ਦੋ ਏਸੋ, ਪਰਿਤ੍ਤਾਣਮਸ੍ਸਾ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਤਿਣੁਕ੍ਕਂ ਆਦਾਯ ਨਦੀਤੀਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਮਾ ਭਾਯਿ, ਮਾ ਭਾਯੀ’’ਤਿ ਅਸ੍ਸਾਸੇਤ੍ਵਾ ਨਾਗਬਲੋ ਥਾਮਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਨਦਿਂ ਤਰਮਾਨੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਂ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਅਸ੍ਸਮਪਦਂ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਅਗ੍ਗਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਦਾਸਿ. ਸੀਤੇ ਵਿਗਤੇ ਮਧੁਰਾਨਿ ਫਲਾਫਲਾਨਿ ਉਪਨਾਮੇਸਿ. ਤਾਨਿ ਖਾਦਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਂ ‘‘ਕਤ੍ਥ ਵਾਸਿਕਾਸਿ, ਕਥਞ੍ਚ ਗਙ੍ਗਾਯ ਪਤਿਤਾਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਸਾ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਅਥ ਨਂ ‘‘ਤ੍ਵਂ ਇਧੇਵ ਵਸਾ’’ਤਿ ਪਣ੍ਣਸਾਲਾਯ ਵਸਾਪੇਨ੍ਤੋ ਦ੍ਵੀਹਤੀਹਂ ਸਯਂ ਅਬ੍ਭੋਕਾਸੇ ਵਸਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਦਾਨਿ ਗਚ੍ਛਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਸਾ ‘‘ਇਮਂ ਤਾਪਸਂ ਸੀਲਭੇਦਂ ਪਾਪੇਤ੍ਵਾ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਨ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਅਥ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇ ਕਾਲੇ ਇਤ੍ਥਿਕੁਤ੍ਤਂ ਇਤ੍ਥਿਲੀਲਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਸੀਲਭੇਦਂ ਕਤ੍ਵਾ ਝਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਧਾਪੇਸਿ. ਸੋ ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਰਞ੍ਞੇਯੇਵ ਵਸਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਸਾ ਆਹ ‘‘ਅਯ੍ਯ, ਕਿਂ ਨੋ ਅਰਞ੍ਞਵਾਸੇਨ, ਮਨੁਸ੍ਸਪਥਂ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ? ਸੋ ਤਂ ਆਦਾਯ ਏਕਂ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਗਾਮਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਕ੍ਕਭਤਿਯਾ ਜੀਵਿਕਂ ਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪੋਸੇਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਤਕ੍ਕਂ ਵਿਕ੍ਕਿਣਿਤ੍ਵਾ ਜੀਵਤੀਤਿ ‘‘ਤਕ੍ਕਪਣ੍ਡਿਤੋ’’ਤਿ ਨਾਮਂ ਅਕਂਸੁ. ਅਥਸ੍ਸ ਗਾਮਵਾਸਿਨੋ ਪਰਿਬ੍ਬਯਂ ਦਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਸੁਯੁਤ੍ਤਦੁਯੁਤ੍ਤਕਂ ਆਚਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ਏਤ੍ਥ ਵਸਾ’’ਤਿ ਗਾਮਦ੍ਵਾਰੇ ਕੁਟਿਯਂ ਵਾਸੇਸੁਂ.
ਤੇਨ ਚ ਸਮਯੇਨ ਚੋਰਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੁਯ੍ਹ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਂ ਪਹਰਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਏਕਦਿਵਸਂ ਤਂ ਗਾਮਂ ਪਹਰਿਤ੍ਵਾ ਗਾਮਵਾਸਿਕੇਹਿਯੇਵ ਭਣ੍ਡਿਕਾ ਉਕ੍ਖਿਪਾਪੇਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਤਮ੍ਪਿ ਸੇਟ੍ਠਿਧੀਤਰਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸੇਸਜਨੇ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸੁਂ. ਚੋਰਜੇਟ੍ਠਕੋ ਪਨ ਤਸ੍ਸਾ ਰੂਪੇ ਬਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਭਰਿਯਂ ਅਕਾਸਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ‘‘ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਾ ਕਹ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਚੋਰਜੇਟ੍ਠਕੇਨ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਭਰਿਯਾ ਕਤਾ’’ਤਿ ਚ ਸੁਤ੍ਵਾਪਿ ‘‘ਨ ਸਾ ਤਤ੍ਥ ਮਯਾ ਵਿਨਾ ਵਸਿਸ੍ਸਤਿ, ਪਲਾਯਿਤ੍ਵਾ ਆਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਤਸ੍ਸਾ ਆਗਮਨਂ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ਤਤ੍ਥੇਵ ਵਸਿ.
ਸੇਟ੍ਠਿਧੀਤਾਪਿ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਅਹਂ ਇਧ ਸੁਖਂ ਵਸਾਮਿ, ਕਦਾਚਿ ਮਂ ਤਕ੍ਕਪਣ੍ਡਿਤੋ ਕਿਞ੍ਚਿਦੇਵ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਇਤੋ ਆਦਾਯ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਅਥ ਏਤਸ੍ਮਾ ਸੁਖਾ ਪਰਿਹਾਯਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਯਨ੍ਨੂਨਾਹਂ ਸਮ੍ਪਿਯਾਯਮਾਨਾ ਵਿਯ ਤਂ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਘਾਤਾਪੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਸਾ ਏਕਂ ਮਨੁਸ੍ਸਂ ਪਕ੍ਕੋਸਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਹਂ ਇਧ ਦੁਕ੍ਖਂ ਜੀਵਾਮਿ, ਤਕ੍ਕਪਣ੍ਡਿਤੋ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਮਂ ਆਦਾਯ ਗਚ੍ਛਤੂ’’ਤਿ ਸਾਸਨਂ ਪੇਸੇਸਿ. ਸੋ ਤਂ ਸਾਸਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸਦ੍ਦਹਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਗਾਮਦ੍ਵਾਰੇ ਠਤ੍ਵਾ ਸਾਸਨਂ ਪੇਸੇਸਿ. ਸਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਅਯ੍ਯ, ਸਚੇ ਮਯਂ ਇਦਾਨਿ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮ, ਚੋਰਜੇਟ੍ਠਕੋ ਅਨੁਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਉਭੋਪਿ ਅਮ੍ਹੇ ਘਾਤੇਸ੍ਸਤਿ, ਰਤ੍ਤਿਭਾਗੇ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਤਂ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਭੋਜੇਤ੍ਵਾ ਕੋਟ੍ਠਕੇ ਨਿਸੀਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਾਯਂ ਚੋਰਜੇਟ੍ਠਕਸ੍ਸ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸੁਰਂ ਪਿਵਿਤ੍ਵਾ ਮਤ੍ਤਕਾਲੇ ‘‘ਸਾਮਿ, ਸਚੇ ਇਮਾਯ ਵੇਲਾਯ ਤਵ ਸਤ੍ਤੁਂ ਪਸ੍ਸੇਯ੍ਯਾਸਿ, ਕਿਨ੍ਤਿ ਨਂ ਕਰੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਇਦਞ੍ਚਿਦਞ੍ਚ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ’’. ‘‘ਕਿਂ ਪਨ ਸੋ ਦੂਰੇ, ਨਨੁ ਕੋਟ੍ਠਕੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ’’ਤਿ? ਚੋਰਜੇਟ੍ਠਕੋ ਉਕ੍ਕਂ ਆਦਾਯ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਗੇਹਮਜ੍ਝੇ ਪਾਤੇਤ੍ਵਾ ਕਪ੍ਪਰਾਦੀਹਿ ਯਥਾਰੁਚਿਂ ਪੋਥੇਸਿ. ਸੋ ਪੋਥਿਯਮਾਨੋਪਿ ਅਞ੍ਞਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਕੋਧਨਾ ਅਕਤਞ੍ਞੂ ਚ, ਪਿਸੁਣਾ ਮਿਤ੍ਤਭੇਦਿਕਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਤਕਮੇਵ ਵਦਤਿ. ਚੋਰੋ ਤਂ ਪੋਥੇਤ੍ਵਾ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਨਿਪਜ੍ਜਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਾਯਮਾਸਂ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਸਯਿ. ਪਬੁਦ੍ਧੋ ਜਿਣ੍ਣਾਯ ਸੁਰਾਯ ਪੁਨ ਤਂ ਪੋਥੇਤੁਂ ਆਰਭਿ, ਸੋਪਿ ਤਾਨੇਵ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਪਦਾਨਿ ਵਦਤਿ.
ਚੋਰੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਅਯਂ ਏਵਂ ਪੋਥਿਯਮਾਨੋਪਿ ਅਞ੍ਞਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਵਤ੍ਵਾ ਇਮਾਨੇਵ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਪਦਾਨਿ ਵਦਤਿ, ਪੁਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮਿ ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਸਾ ਸੁਤ੍ਤਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਿ ‘‘ਅਮ੍ਭੋ ਤ੍ਵਂ ਏਵਂ ਪੋਥਿਯਮਾਨੋਪਿ ਕਸ੍ਮਾ ਏਤਾਨੇਵ ਪਦਾਨਿ ਵਦਸੀ’’ਤਿ? ਤਕ੍ਕਪਣ੍ਡਿਤੋ ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਸੁਣਾਹੀ’’ਤਿ ਤਂ ਕਾਰਣਂ ਆਦਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਕਥੇਸਿ. ‘‘ਅਹਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਰਞ੍ਞਵਾਸਿਕੋ ਏਕੋ ਤਾਪਸੋ ਝਾਨਲਾਭੀ, ਸ੍ਵਾਹਂ ਏਤਂ ਗਙ੍ਗਾਯ ਵੁਯ੍ਹਮਾਨਂ ਉਤ੍ਤਾਰੇਤ੍ਵਾ ਪਟਿਜਗ੍ਗਿਂ. ਅਥ ਮਂ ਏਸਾ ਪਲੋਭੇਤ੍ਵਾ ਝਾਨਾ ਪਰਿਹਾਪੇਸਿ, ਸ੍ਵਾਹਂ ਅਰਞ੍ਞਂ ਪਹਾਯ ਏਤਂ ਪੋਸੇਨ੍ਤੋ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਗਾਮਕੇ ਵਸਾਮਿ, ਅਥੇਸਾ ਚੋਰੇਹਿ ਇਧਾਨੀਤਾ ‘ਅਹਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਸਾਮਿ, ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਮਂ ਨੇਤੂ’ਤਿ ਮਯ੍ਹਂ ਸਾਸਨਂ ਪੇਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਤਵ ਹਤ੍ਥੇ ਪਾਤੇਸਿ, ਇਮਿਨਾ ਕਾਰਣੇਨਾਹਂ ਏਵਂ ਕਥੇਮੀ’’ਤਿ. ਚੋਰੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਯਾ ਏਸਾ ਏਵਰੂਪੇ ਗੁਣਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਉਪਕਾਰਕੇ ਏਵਂ ਵਿਪ੍ਪਟਿਪਜ੍ਜਿ, ਸਾ ਮਯ੍ਹਂ ਕਤਰਂ ਨਾਮ ਉਪਦ੍ਦਵਂ ਨ ਕਰੇਯ੍ਯ, ਮਾਰੇਤਬ੍ਬਾ ਏਸਾ’’ਤਿ ਸੋ ਤਕ੍ਕਪਣ੍ਡਿਤਂ ਅਸ੍ਸਾਸੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪਬੋਧੇਤ੍ਵਾ ਖਗ੍ਗਂ ਆਦਾਯ ਨਿਕ੍ਖਮ੍ਮ ‘‘ਏਤਂ ਪੁਰਿਸਂ ਗਾਮਦ੍ਵਾਰੇ ਘਾਤੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤਾਯ ਸਦ੍ਧਿਂ ਬਹਿਗਾਮਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਤਂ ਹਤ੍ਥੇ ਗਣ੍ਹਾ’’ਤਿ ਤਂ ਤਾਯ ਹਤ੍ਥੇ ਗਾਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਖਗ੍ਗਂ ਆਦਾਯ ਤਕ੍ਕਪਣ੍ਡਿਤਂ ਪਹਰਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਤਂ ਦ੍ਵਿਧਾ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਸਸੀਸਂ ਨ੍ਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤਕ੍ਕਪਣ੍ਡਿਤਂ ਕਤਿਪਾਹਂ ਪਣੀਤੇਨ ਭੋਜਨੇਨ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਕਹਂ ਗਮਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਤਕ੍ਕਪਣ੍ਡਿਤੋ ‘‘ਘਰਾਵਾਸੇਨ ਮੇ ਕਿਚ੍ਚਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਇਸਿਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਅਰਞ੍ਞੇ ਵਸਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਅਹਮ੍ਪਿ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਉਭੋਪਿ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਅਰਞ੍ਞਾਯਤਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚ ਅਭਿਞ੍ਞਾ ਅਟ੍ਠ ਚ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਜੀਵਿਤਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੂਪਗਾ ਅਹੇਸੁਂ.
ਸਤ੍ਥਾ ਇਮਾਨਿ ਦ੍ਵੇ ਵਤ੍ਥੂਨਿ ਕਥੇਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਅਭਿਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੬੩. ‘‘ਕੋਧਨਾ ਅਕਤਞ੍ਞੂ ਚ, ਪਿਸੁਣਾ ਮਿਤ੍ਤਭੇਦਿਕਾ;
ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਸੋ ਸੁਖਂ ਨ ਵਿਹਾਹਿਸੀ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਪਿਣ੍ਡਤ੍ਥੋ – ਭਿਕ੍ਖੁ ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਨਾਮੇਤਾ ਕੋਧਨਾ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਕੋਧਂ ਨਿਵਾਰੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ. ਅਕਤਞ੍ਞੂ ਚ, ਅਤਿਮਹਨ੍ਤਮ੍ਪਿ ਉਪਕਾਰਂ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ. ਪਿਸੁਣਾ ਚ, ਪਿਯਸੁਞ੍ਞਭਾਵਕਰਣਮੇਵ ਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤਿ. ਮਿਤ੍ਤਭੇਦਿਕਾ, ਮਿਤ੍ਤੇ ਭਿਨ੍ਦਨ੍ਤਿ, ਮਿਤ੍ਤਭੇਦਨਕਥਂ ਕਥਨਸੀਲਾਯੇਵ, ਏਵਰੂਪੇਹਿ ਪਾਪਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ ਏਤਾ. ਕਿਂ ਤੇ ਏਤਾਹਿ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਯਞ੍ਹਿ ਮੇਥੁਨਵਿਰਤਿ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਟ੍ਠੇਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਨਾਮ, ਤਂ ਚਰ. ਸੋ ਸੁਖਂ ਨ ਵਿਹਾਹਿਸੀਤਿ ਸੋ ਤ੍ਵਂ ਏਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਵਾਸਂ ਵਸਨ੍ਤੋ ਝਾਨਸੁਖਂ ਮਗ੍ਗਸੁਖਂ ਫਲਸੁਖਞ੍ਚ ਨ ਵਿਹਾਹਿਸਿ, ਏਤਂ ਸੁਖਂ ਨ ਵਿਜਹਿਸ੍ਸਤਿ, ਏਤਸ੍ਮਾ ਸੁਖਾ ਨ ਪਰਿਹਾਯਿਸ੍ਸਸੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਨ ਪਰਿਹਾਹਿਸੀ’’ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ, ਅਯਮੇਵਤ੍ਥੋ.
ਸਤ੍ਥਾ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਕਾਸੇਸਿ, ਸਚ੍ਚਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤਭਿਕ੍ਖੁ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ – ‘‘ਤਦਾ ਚੋਰਜੇਟ੍ਠਕੋ ਆਨਨ੍ਦੋ ਅਹੋਸਿ, ਤਕ੍ਕਪਣ੍ਡਿਤੋ ਪਨ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਕ੍ਕਪਣ੍ਡਿਤਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਤਤਿਯਾ.
[੬੪] ੪. ਦੁਰਾਜਾਨਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਮਾਸੁ ਨਨ੍ਦਿ ਇਚ੍ਛਤਿ ਮਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਏਕਂ ਉਪਾਸਕਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਏਕੋ ਕਿਰ ਸਾਵਤ੍ਥਿਵਾਸੀ ਉਪਾਸਕੋ ਤੀਸੁ ਸਰਣੇਸੁ ਪਞ੍ਚਸੁ ਚ ਸੀਲੇਸੁ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤੋ ਬੁਦ੍ਧਮਾਮਕੋ, ਧਮ੍ਮਮਾਮਕੋ, ਸਙ੍ਘਮਾਮਕੋ, ਭਰਿਯਾ ਪਨਸ੍ਸ ਦੁਸ੍ਸੀਲਾ ਪਾਪਧਮ੍ਮਾ. ਯਂ ਦਿਵਸਂ ਮਿਚ੍ਛਾਚਾਰਂ ਚਰਤਿ, ਤਂ ਦਿਵਸਂ ਸਤਕੀਤਦਾਸੀ ਵਿਯ ਹੋਤਿ, ਮਿਚ੍ਛਾਚਾਰਸ੍ਸ ਪਨ ਅਕਤਦਿਵਸੇ ਸਾਮਿਨੀ ਵਿਯ ਹੋਤਿ ਚਣ੍ਡਾ ਫਰੁਸਾ. ਸੋ ਤਸ੍ਸਾ ਭਾਵਂ ਜਾਨਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਅਥ ਤਾਯ ਉਬ੍ਬਾਲ਼੍ਹੋ ਬੁਦ੍ਧੂਪਟ੍ਠਾਨਂ ਨ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਏਕਦਿਵਸਂ ਗਨ੍ਧਪੁਪ੍ਫਾਦੀਨਿ ਆਦਾਯ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਆਹ – ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਤ੍ਵਂ, ਉਪਾਸਕ, ਸਤ੍ਤਟ੍ਠ ਦਿਵਸੇ ਬੁਦ੍ਧੂਪਟ੍ਠਾਨਂ ਨਾਗਚ੍ਛਸੀ’’ਤਿ. ਘਰਣੀ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਦਿਵਸੇ ਸਤਕੀਤਦਾਸੀ ਵਿਯ ਹੋਤਿ, ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਦਿਵਸੇ ਸਾਮਿਨੀ ਵਿਯ ਚਣ੍ਡਾ ਫਰੁਸਾ. ਅਹਂ ਤਸ੍ਸਾ ਭਾਵਂ ਜਾਨਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਮਿ, ਸ੍ਵਾਹਂ ਤਾਯ ਉਬ੍ਬਾਲ਼੍ਹੋ ਬੁਦ੍ਧੂਪਟ੍ਠਾਨਂ ਨਾਗਚ੍ਛਾਮੀਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਉਪਾਸਕ, ‘ਮਾਤੁਗਾਮਸ੍ਸ ਭਾਵੋ ਨਾਮ ਦੁਜ੍ਜਾਨੋ’ਤਿ ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਤੇ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਕਥਯਿਂਸੁ, ਤ੍ਵਂ ਪਨ ਤਂ ਭਵਸਙ੍ਖੇਪਗਤਤ੍ਤਾ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਸੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ਯਾਚਿਤੋ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਦਿਸਾਪਾਮੋਕ੍ਖੋ ਆਚਰਿਯੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚ ਮਾਣਵਕਸਤਾਨਿ ਸਿਪ੍ਪਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪੇਤਿ. ਅਥੇਕੋ ਤਿਰੋਰਟ੍ਠਵਾਸਿਕੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਮਾਣਵਕੋ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਸਿਪ੍ਪਂ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਏਕਾਯ ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਪਟਿਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਂ ਭਰਿਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਬਾਰਾਣਸਿਨਗਰੇ ਵਸਨ੍ਤੋ ਦ੍ਵੇ ਤਿਸ੍ਸੋ ਵੇਲਾਯੋ ਆਚਰਿਯਸ੍ਸ ਉਪਟ੍ਠਾਨਂ ਨ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਸਾ ਪਨਸ੍ਸ ਭਰਿਯਾ ਦੁਸ੍ਸੀਲਾ ਪਾਪਧਮ੍ਮਾ. ਮਿਚ੍ਛਾਚਾਰਂ ਚਿਣ੍ਣਦਿਵਸੇ ਦਾਸੀ ਵਿਯ ਹੋਤਿ, ਅਚਿਣ੍ਣਦਿਵਸੇ ਸਾਮਿਨੀ ਵਿਯ ਹੋਤਿ ਚਣ੍ਡਾ ਫਰੁਸਾ. ਸੋ ਤਸ੍ਸਾ ਭਾਵਂ ਜਾਨਿਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ਤਾਯ ਉਬ੍ਬਾਲ਼੍ਹੋ ਆਕੁਲਚਿਤ੍ਤੋ ਆਚਰਿਯਸ੍ਸ ਉਪਟ੍ਠਾਨਂ ਨ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਸਤ੍ਤਟ੍ਠ ਦਿਵਸੇ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਗਤਂ ‘‘ਕਿਂ, ਮਾਣਵ, ਨ ਪਞ੍ਞਾਯਸੀ’’ਤਿ ਆਚਰਿਯੋ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਸੋ ‘‘ਭਰਿਯਾ ਮਂ, ਆਚਰਿਯ, ਏਕਦਿਵਸਂ ਇਚ੍ਛਤਿ ਪਤ੍ਥੇਤਿ, ਦਾਸੀ ਵਿਯ ਨਿਹਤਮਾਨਾ ਹੋਤਿ. ਏਕਦਿਵਸਂ ਸਾਮਿਨੀ ਵਿਯ ਥਦ੍ਧਾ ਚਣ੍ਡਾ ਫਰੁਸਾ, ਅਹਂ ਤਸ੍ਸਾ ਭਾਵਂ ਜਾਨਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਮਿ, ਤਾਯ ਉਬ੍ਬਾਲ਼੍ਹੋ ਆਕੁਲਚਿਤ੍ਤੋ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਉਪਟ੍ਠਾਨਂ ਨਾਗਤੋਮ੍ਹੀ’’ਤਿ. ਆਚਰਿਯੋ ‘‘ਏਵਮੇਤਂ, ਮਾਣਵ, ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਨਾਮ ਅਨਾਚਾਰਂ ਚਿਣ੍ਣਦਿਵਸੇ ਸਾਮਿਕਂ ਅਨੁਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ, ਦਾਸੀ ਵਿਯ ਨਿਹਤਮਾਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਨਾਚਿਣ੍ਣਦਿਵਸੇ ਪਨ ਮਾਨਤ੍ਥਦ੍ਧਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਾਮਿਕਂ ਨ ਗਣੇਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਨਾਮੇਤਾ ਅਨਾਚਾਰਾ ਦੁਸ੍ਸੀਲਾ, ਤਾਸਂ ਭਾਵੋ ਨਾਮ ਦੁਜ੍ਜਾਨੋ, ਤਾਸੁ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤੀਸੁਪਿ ਅਨਿਚ੍ਛਨ੍ਤੀਸੁਪਿ ਮਜ੍ਝਤ੍ਤੇਨੇਵ ਭਵਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸੋਵਾਦਵਸੇਨ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੬੪. ‘‘ਮਾ ਸੁ ਨਨ੍ਦਿ ਇਚ੍ਛਤਿ ਮਂ, ਮਾ ਸੁ ਸੋਚਿ ਨ ਮਿਚ੍ਛਤਿ;
ਥੀਨਂ ਭਾਵੋ ਦੁਰਾਜਾਨੋ, ਮਚ੍ਛਸ੍ਸੇਵੋਦਕੇ ਗਤ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਮਾ ਸੁ ਨਨ੍ਦਿ ਇਚ੍ਛਤਿ ਮਨ੍ਤਿ ਸੁ-ਕਾਰੋ ਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤਂ, ‘‘ਅਯਂ ਇਤ੍ਥੀ ਮਂ ਇਚ੍ਛਤਿ ਪਤ੍ਥੇਤਿ, ਮਯਿ ਸਿਨੇਹਂ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ ਮਾ ਤੁਸ੍ਸਿ. ਮਾ ਸੁ ਸੋਚਿ ਨ ਮਿਚ੍ਛਤੀਤਿ ‘‘ਅਯਂ ਮਂ ਨ ਇਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿਪਿ ਮਾ ਸੋਚਿ, ਤਸ੍ਸਾ ਇਚ੍ਛਮਾਨਾਯ ਨਨ੍ਦਿਂ, ਨ ਇਚ੍ਛਮਾਨਾਯ ਚ ਸੋਕਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਮਜ੍ਝਤ੍ਤੋਵ ਹੋਹੀਤਿ ਦੀਪੇਤਿ. ਥੀਨਂ ਭਾਵੋ ਦੁਰਾਜਾਨੋਤਿ ਇਤ੍ਥੀਨਂ ਭਾਵੋ ਨਾਮ ਇਤ੍ਥਿਮਾਯਾਯ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਦੁਰਾਜਾਨੋ. ਯਥਾ ਕਿਂ? ਮਚ੍ਛਸ੍ਸੇਵੋਦਕੇ ਗਤਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਮਚ੍ਛਸ੍ਸ ਗਮਨਂ ਉਦਕੇਨ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਦੁਜ੍ਜਾਨਂ, ਤੇਨੇਵ ਸੋ ਕੇਵਟ੍ਟੇ ਆਗਤੇ ਉਦਕੇਨ ਗਮਨਂ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਲਾਯਤਿ, ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਗਣ੍ਹਿਤੁਂ ਨ ਦੇਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਮਹਨ੍ਤਮ੍ਪਿ ਦੁਸ੍ਸੀਲਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਯਂ ਏਵਰੂਪਂ ਨ ਕਰੋਮਾ’’ਤਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਕਤਕਮ੍ਮਂ ਇਤ੍ਥਿਮਾਯਾਯ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਸਾਮਿਕੇ ਵਞ੍ਚੇਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਨਾਮੇਤਾ ਪਾਪਧਮ੍ਮਾ ਦੁਰਾਜਾਨਾ, ਤਾਸੁ ਮਜ੍ਝਤ੍ਤੋਯੇਵ ਸੁਖਿਤੋ ਹੋਤੀਤਿ.
ਏਵਂ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕਸ੍ਸ ਓਵਾਦਂ ਅਦਾਸਿ. ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਸੋ ਤਸ੍ਸਾ ਉਪਰਿ ਮਜ੍ਝਤ੍ਤੋਵ ਅਹੋਸਿ. ਸਾਪਿਸ੍ਸ ਭਰਿਯਾ ‘‘ਆਚਰਿਯੇਨ ਕਿਰ ਮੇ ਦੁਸ੍ਸੀਲਭਾਵੋ ਞਾਤੋ’’ਤਿ ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਨ ਅਨਾਚਾਰਂ ਚਰਿ. ਸਾਪਿ ਤਸ੍ਸ ਉਪਾਸਕਸ੍ਸ ਇਤ੍ਥੀ ‘‘ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੇਨ ਕਿਰ ਮਯ੍ਹਂ ਦੁਰਾਚਾਰਭਾਵੋ ਞਾਤੋ’’ਤਿ ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪਾਪਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ ਨ ਅਕਾਸਿ.
ਸਤ੍ਥਾਪਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਕਾਸੇਸਿ, ਸਚ੍ਚਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਸੋ ਉਪਾਸਕੋ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿ, ਸਤ੍ਥਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ – ‘‘ਤਦਾ ਜਯਮ੍ਪਤਿਕਾਯੇਵ ਇਦਾਨਿ ਜਯਮ੍ਪਤਿਕਾ, ਆਚਰਿਯੋ ਪਨ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਦੁਰਾਜਾਨਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਚਤੁਤ੍ਥਾ.
[੬੫] ੫. ਅਨਭਿਰਤਿਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਯਥਾ ਨਦੀ ਚ ਪਨ੍ਥੋ ਚਾਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਤਥਾਰੂਪਂਯੇਵ ਉਪਾਸਕਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਸੋ ਪਨ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਤਸ੍ਸਾ ਦੁਸ੍ਸੀਲਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਭਣ੍ਡਿਤੋ ਚਿਤ੍ਤਬ੍ਯਾਕੁਲਤਾਯ ਸਤ੍ਤਟ੍ਠ ਦਿਵਸੇ ਉਪਟ੍ਠਾਨਂ ਨਾਗਮਾਸਿ. ਸੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ਵਿਹਾਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਥਾਗਤਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ‘‘ਕਸ੍ਮਾ ਸਤ੍ਤਟ੍ਠ ਦਿਵਸਾਨਿ ਨਾਗਤੋਸੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਭਰਿਯਾ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦੁਸ੍ਸੀਲਾ, ਤਸ੍ਸਾ ਉਪਰਿ ਬ੍ਯਾਕੁਲਚਿਤ੍ਤਤਾਯ ਨਾਗਤੋਮ੍ਹੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਉਪਾਸਕ, ਇਤ੍ਥੀਸੁ ‘ਅਨਾਚਾਰਾ ਏਤਾ’ਤਿ ਕੋਪਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਮਜ੍ਝਤ੍ਤੇਨੇਵ ਭਵਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਤੇ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਕਥਯਿਂਸੁ, ਤ੍ਵਂ ਪਨ ਭਵਨ੍ਤਰੇਨ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਤਂ ਕਾਰਣਂ ਨ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਸੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ਯਾਚਿਤੋ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਦਿਸਾਪਾਮੋਕ੍ਖੋ ਆਚਰਿਯੋ ਅਹੋਸਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕੋ ਭਰਿਯਾਯ ਦੋਸਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਬ੍ਯਾਕੁਲਚਿਤ੍ਤਤਾਯ ਕਤਿਪਾਹਂ ਅਨਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ਆਚਰਿਯੇਨ ਪੁਚ੍ਛਿਤੋ ਤਂ ਕਾਰਣਂ ਨਿਵੇਦੇਸਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਆਚਰਿਯੋ ‘‘ਤਾਤ, ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਨਾਮ ਸਬ੍ਬਸਾਧਾਰਣਾ, ਤਾਸੁ ‘ਦੁਸ੍ਸੀਲਾ ਏਤਾ’ਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਕੋਪਂ ਨ ਕਰੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਓਵਾਦਵਸੇਨ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੬੫. ‘‘ਯਥਾ ਨਦੀ ਚ ਪਨ੍ਤੋ ਚ, ਪਾਨਾਗਾਰਂ ਸਭਾ ਪਪਾ;
ਏਵਂ ਲੋਕਿਤ੍ਥਿਯੋ ਨਾਮ, ਨਾਸਂ ਕੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤਾ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਯਥਾ ਨਦੀਤਿ ਯਥਾ ਅਨੇਕਤਿਤ੍ਥਾ ਨਦੀ ਨ੍ਹਾਨਤ੍ਥਾਯ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਸਮ੍ਪਤ੍ਤਾਨਂ ਚਣ੍ਡਾਲਾਦੀਨਮ੍ਪਿ ਖਤ੍ਤਿਯਾਦੀਨਮ੍ਪਿ ਸਾਧਾਰਣਾ, ਨ ਤਤ੍ਥ ਕੋਚਿ ਨ੍ਹਾਯਿਤੁਂ ਨ ਲਭਤਿ ਨਾਮ. ‘‘ਪਨ੍ਥੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁਪਿ ਯਥਾ ਮਹਾਮਗ੍ਗੋਪਿ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਸਾਧਾਰਣੋ, ਨ ਕੋਚਿ ਤੇਨ ਗਨ੍ਤੁਂ ਨ ਲਭਤਿ. ਪਾਨਾਗਾਰਮ੍ਪਿ ਸੁਰਾਗੇਹਂ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਸਾਧਾਰਣਂ, ਯੋ ਯੋ ਪਾਤੁਕਾਮੋ, ਸਬ੍ਬੋ ਤਤ੍ਥ ਪਵਿਸਤੇਵ. ਪੁਞ੍ਞਤ੍ਥਿਕੇਹਿ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਨਿਵਾਸਤ੍ਥਾਯ ਕਤਾ ਸਭਾਪਿ ਸਾਧਾਰਣਾ, ਨ ਤਤ੍ਥ ਕੋਚਿ ਪਵਿਸਿਤੁਂ ਨ ਲਭਤਿ. ਮਹਾਮਗ੍ਗੇ ਪਾਨੀਯਚਾਟਿਯੋ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਕਤਾ ਪਪਾਪਿ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਸਾਧਾਰਣਾ, ਨ ਤਤ੍ਥ ਕੋਚਿ ਪਾਨੀਯਂ ਪਿਵਿਤੁਂ ਨ ਲਭਤਿ. ਏਵਂ ਲੋਕਿਤ੍ਥਿਯੋ ਨਾਮਾਤਿ ਏਵਮੇਵ ਤਾਤ ਮਾਣਵ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਲੋਕੇ ਇਤ੍ਥਿਯੋਪਿ ਸਬ੍ਬਸਾਧਾਰਣਾਵ, ਤੇਨੇਵ ਚ ਸਾਧਾਰਣਟ੍ਠੇਨ ਨਦੀਪਨ੍ਥਪਾਨਾਗਾਰਸਭਾਪਪਾਸਦਿਸਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਨਾਸਂ ਕੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤਾ, ਏਤਾਸਂ ਇਤ੍ਥੀਨਂ ‘‘ਲਾਮਿਕਾ ਏਤਾ ਅਨਾਚਾਰਾ ਦੁਸ੍ਸੀਲਾ ਸਬ੍ਬਸਾਧਾਰਣਾ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਛੇਕਾ ਬੁਦ੍ਧਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ ਨ ਕੁਜ੍ਝਨ੍ਤੀਤਿ.
ਏਵਂ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕਸ੍ਸ ਓਵਾਦਂ ਅਦਾਸਿ, ਸੋ ਤਂ ਓਵਾਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਮਜ੍ਝਤ੍ਤੋ ਅਹੋਸਿ. ਭਰਿਯਾਪਿਸ੍ਸ ‘‘ਆਚਰਿਯੇਨ ਕਿਰਮ੍ਹਿ ਞਾਤਾ’’ਤਿ ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪਾਪਕਮ੍ਮਂ ਨ ਅਕਾਸਿ. ਤਸ੍ਸਪਿ ਉਪਾਸਕਸ੍ਸ ਭਰਿਯਾ ‘‘ਸਤ੍ਥਾਰਾ ਕਿਰਮ੍ਹਿ ਞਾਤਾ’’ਤਿ ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪਾਪਕਮ੍ਮਂ ਨ ਅਕਾਸਿ.
ਸਤ੍ਥਾ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਕਾਸੇਸਿ, ਸਚ੍ਚਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਉਪਾਸਕੋ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿ. ਸਤ੍ਥਾਪਿ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ – ‘‘ਤਦਾ ਜਯਮ੍ਪਤਿਕਾਵ ਏਤਰਹਿ ਜਯਮ੍ਪਤਿਕਾ, ਆਚਰਿਯਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਪਨ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਅਨਭਿਰਤਿਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਪਞ੍ਚਮਾ.
[੬੬] ੬. ਮੁਦੁਲਕ੍ਖਣਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਏਕਾ ਇਚ੍ਛਾ ਪੁਰੇ ਆਸੀਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਸਂਕਿਲੇਸਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਏਕੋ ਕਿਰ ਸਾਵਤ੍ਥਿਵਾਸੀ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤੋ ਸਤ੍ਥੁ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਰਤਨਸਾਸਨੇ ਉਰਂ ਦਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਪਟਿਪਨ੍ਨਕੋ ਯੋਗਾਵਚਰੋ ਅਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਨ੍ਤੋ ਏਕਂ ਅਲਙ੍ਕਤਪਟਿਯਤ੍ਤਂ ਇਤ੍ਥਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸੁਭਵਸੇਨ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਓਲੋਕੇਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਕਿਲੇਸੋ ਚਲਿ, ਵਾਸਿਯਾ ਆਕੋਟਿਤਖੀਰਰੁਕ੍ਖੋ ਵਿਯ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਕਿਲੇਸਵਸਿਕੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨੇਵ ਕਾਯਸ੍ਸਾਦਂ ਨ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸਾਦਂ ਲਭਤਿ, ਭਨ੍ਤਮਿਗਸਪ੍ਪਟਿਭਾਗੋ ਸਾਸਨੇ ਅਨਭਿਰਤੋ ਪਰੂਲ਼੍ਹਕੇਸਲੋਮਨਖੋ ਕਿਲਿਟ੍ਠਚੀਵਰੋ ਅਹੋਸਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਵਿਕਾਰਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸਹਾਯਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਤੇ, ਆਵੁਸੋ, ਨ ਯਥਾ ਪੋਰਾਣਾਨਿ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਅਨਭਿਰਤੋਸ੍ਮਿ, ਆਵੁਸੋਤਿ.
ਅਥ ਨਂ ਤੇ ਸਤ੍ਥੁ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਨਯਿਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਕਿਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਨਿਚ੍ਛਮਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਆਦਾਯ ਆਗਤਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਅਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਨਭਿਰਤੋ’’ਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ. ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਕੋ ਤਂ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਾਪੇਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਨ੍ਤੋ ਏਕਂ ਇਤ੍ਥਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਓਲੋਕੇਸਿਂ, ਅਥ ਮੇ ਕਿਲੇਸੋ ਚਲਿ, ਤੇਨਮ੍ਹਿ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋ’’ਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਅਨਚ੍ਛਰਿਯਮੇਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਵਿਸਭਾਗਾਰਮ੍ਮਣਂ ਸੁਭਵਸੇਨ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ਕਿਲੇਸੇਹਿ ਕਮ੍ਪਿਤੋ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਪਞ੍ਚਾਭਿਞ੍ਞਾ ਅਟ੍ਠਸਮਾਪਤ੍ਤਿਲਾਭਿਨੋ ਝਾਨਬਲੇਨ ਕਿਲੇਸੇ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭੇਤ੍ਵਾ ਵਿਸੁਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤਾ ਗਗਨਤਲਚਰਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾਪਿ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਵਿਸਭਾਗਾਰਮ੍ਮਣਂ ਓਲੋਕਯਮਾਨਾ ਝਾਨਾ ਪਰਿਹਾਯਿਤ੍ਵਾ ਕਿਲੇਸੇਹਿ ਕਮ੍ਪਿਤਾ ਮਹਾਦੁਕ੍ਖਂ ਅਨੁਭਵਿਂਸੁ. ਨ ਹਿ ਸਿਨੇਰੁਉਪ੍ਪਾਟਨਕਵਾਤੋ ਹਤ੍ਥਿਮਤ੍ਤਂ ਮੁਣ੍ਡਪਬ੍ਬਤਂ, ਮਹਾਜਮ੍ਬੁਉਮ੍ਮੂਲਕਵਾਤੋ ਛਿਨ੍ਨਤਟੇ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਗਚ੍ਛਕਂ, ਮਹਾਸਮੁਦ੍ਦਂ ਵਾ ਪਨ ਸੋਸਨਕਵਾਤੋ ਖੁਦ੍ਦਕਤਲ਼ਾਕਂ ਕਿਸ੍ਮਿਞ੍ਚਿਦੇਵ ਗਣੇਤਿ, ਏਵਂ ਉਤ੍ਤਮਬੁਦ੍ਧੀਨਂ ਨਾਮ ਵਿਸੁਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤਾਨਂ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾਨਂ ਅਞ੍ਞਾਣਭਾਵਕਰਾ ਕਿਲੇਸਾ ਤਯਿ ਕਿਂ ਲਜ੍ਜਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਵਿਸੁਦ੍ਧਾਪਿ ਸਤ੍ਤਾ ਸਂਕਿਲਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਉਤ੍ਤਮਯਸਸਮਙ੍ਗਿਨੋਪਿ ਆਯਸਕ੍ਯਂ ਪਾਪੁਣਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਕਾਸਿਰਟ੍ਠੇ ਏਕਸ੍ਸ ਮਹਾਵਿਭਵਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਸਬ੍ਬਸਿਪ੍ਪਾਨਂ ਪਾਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਕਾਮੇ ਪਹਾਯ ਇਸਿਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਕਸਿਣਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚ ਅਭਿਞ੍ਞਾ ਚ ਅਟ੍ਠ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਚ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਝਾਨਸੁਖੇਨ ਵੀਤਿਨਾਮੇਨ੍ਤੋ ਹਿਮਵਨ੍ਤਪ੍ਪਦੇਸੇ ਵਾਸਂ ਕਪ੍ਪੇਸਿ. ਸੋ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਕਾਲੇ ਲੋਣਮ੍ਬਿਲਸੇਵਨਤ੍ਥਾਯ ਹਿਮਵਨ੍ਤਾ ਓਤਰਿਤ੍ਵਾ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਪਤ੍ਵਾ ਰਾਜੁਯ੍ਯਾਨੇ ਵਸਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨਦਿਵਸੇ ਕਤਸਰੀਰਪਟਿਜਗ੍ਗਨੋ ਰਤ੍ਤਵਾਕਮਯਂ ਨਿਵਾਸਨਪਾਰੁਪਨਂ ਸਣ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਜਿਨਚਮ੍ਮਂ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਅਂਸੇ ਕਤ੍ਵਾ ਜਟਾਮਣ੍ਡਲਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖਾਭਾਜਨਮਾਦਾਯ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਭਿਕ੍ਖਾਯ ਚਰਮਾਨੋ ਰਞ੍ਞੋ ਘਰਦ੍ਵਾਰਂ ਸਮ੍ਪਾਪੁਣਿ. ਰਾਜਾ ਤਸ੍ਸ ਇਰਿਯਾਪਥੇਯੇਵ ਪਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਮਹਾਰਹੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਣੀਤੇਨ ਖਾਦਨੀਯਭੋਜਨੀਯੇਨ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਕਤਾਨੁਮੋਦਨਂ ਉਯ੍ਯਾਨੇ ਵਸਨਤ੍ਥਾਯ ਯਾਚਿ. ਸੋ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਰਾਜਗੇਹੇ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਰਾਜਕੁਲਂ ਓਵਦਮਾਨੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਉਯ੍ਯਾਨੇ ਸੋਲ਼ਸ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਵਸਿ.
ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ਰਾਜਾ ਕੁਪਿਤਂ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਂ ਵੂਪਸਮੇਤੁਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਮੁਦੁਲਕ੍ਖਣਂ ਨਾਮ ਅਗ੍ਗਮਹੇਸਿਂ ‘‘ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਾ ਅਯ੍ਯਸ੍ਸ ਉਪਟ੍ਠਾਨਂ ਕਰੋਹੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਗਮਾਸਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਰਞ੍ਞੋ ਗਤਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਅਤ੍ਤਨੋ ਰੁਚ੍ਚਨਵੇਲਾਯ ਰਾਜਗੇਹਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ਮੁਦੁਲਕ੍ਖਣਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਹਾਰਂ ਸਮ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ – ‘‘ਅਜ੍ਜ ਅਯ੍ਯੋ ਚਿਰਾਯਤੀ’’ਤਿ ਗਨ੍ਧੋਦਕੇਨ ਨ੍ਹਾਯਿਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਾਲਙ੍ਕਾਰਪਟਿਮਣ੍ਡਿਤਾ ਮਹਾਤਲੇ ਚੂਲ਼ਸਯਨਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਗਮਨਂ ਓਲੋਕਯਮਾਨਾ ਨਿਪਜ੍ਜਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵੇਲਂ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਝਾਨਾ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਆਕਾਸੇਨੇਵ ਰਾਜਨਿਵੇਸਨਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਮੁਦੁਲਕ੍ਖਣਾ ਵਾਕਚੀਰਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾਵ ‘‘ਅਯ੍ਯੋ, ਆਗਤੋ’’ਤਿ ਵੇਗੇਨ ਉਟ੍ਠਹਿ, ਤਸ੍ਸਾ ਵੇਗੇਨ ਉਟ੍ਠਹਨ੍ਤਿਯਾ ਮਟ੍ਠਸਾਟਕੋ ਭਸ੍ਸਿ. ਤਾਪਸੋਪਿ ਸੀਹਪਞ੍ਜਰੇਨ ਪਵਿਸਨ੍ਤੋ ਦੇਵਿਯਾ ਵਿਸਭਾਗਰੂਪਾਰਮ੍ਮਣਂ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਸੁਭਵਸੇਨ ਓਲੋਕੇਸਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਕਿਲੇਸੋ ਚਲਿ, ਵਾਸਿਯਾ ਪਹਟਖੀਰਰੁਕ੍ਖੋ ਵਿਯ ਅਹੋਸਿ. ਤਾਵਦੇਵਸ੍ਸ ਝਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਿ, ਛਿਨ੍ਨਪਕ੍ਖੋ ਕਾਕੋ ਵਿਯ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਠਿਤਕੋਵ ਆਹਾਰਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾਵ ਕਿਲੇਸਕਮ੍ਪਿਤੋ ਪਾਸਾਦਾ ਓਰੁਯ੍ਹ ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਣ੍ਣਸਾਲਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਫਲਕਤ੍ਥਰਣਸਯਨਸ੍ਸ ਹੇਟ੍ਠਾ ਆਹਾਰਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਵਿਸਭਾਗਾਰਮ੍ਮਣੇਨ ਬਦ੍ਧੋ ਕਿਲੇਸਗ੍ਗਿਨਾ ਡਯ੍ਹਮਾਨੋ ਨਿਰਾਹਾਰਤਾਯ ਸੁਸ੍ਸਮਾਨੋ ਸਤ੍ਤ ਦਿਵਸਾਨਿ ਫਲਕਤ੍ਥਰਣੇ ਨਿਪਜ੍ਜਿ.
ਸਤ੍ਤਮੇ ਦਿਵਸੇ ਰਾਜਾ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਂ ਵੂਪਸਮੇਤ੍ਵਾ ਆਗਤੋ ਨਗਰਂ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਵੇਸਨਂ ਅਗਨ੍ਤ੍ਵਾਵ ‘‘ਅਯ੍ਯਂ ਪਸ੍ਸਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਣ੍ਣਸਾਲਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਨਿਪਨ੍ਨਕਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਏਕਂ ਅਫਾਸੁਕਂ ਜਾਤਂ ਮਞ੍ਞੇ’’ਤਿ ਪਣ੍ਣਸਾਲਂ ਸੋਧਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਾਦੇ ਪਰਿਮਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ‘‘ਕਿਂ, ਅਯ੍ਯ, ਅਫਾਸੁਕ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਮਹਾਰਾਜ ਅਞ੍ਞਂ ਮੇ ਅਫਾਸੁਕਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਕਿਲੇਸਵਸੇਨ ਪਨਮ੍ਹਿ ਪਟਿਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤੋ ਜਾਤੋ’’ਤਿ. ‘‘ਕਹਂ ਪਟਿਬਦ੍ਧਂ ਤੇ, ਅਯ੍ਯ, ਚਿਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਮੁਦੁਲਕ੍ਖਣਾਯ, ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ. ‘‘ਸਾਧੁ ਅਯ੍ਯ, ਅਹਂ ਮੁਦੁਲਕ੍ਖਣਂ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਦਮ੍ਮੀ’’ਤਿ ਤਾਪਸਂ ਆਦਾਯ ਨਿਵੇਸਨਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਦੇਵਿਂ ਸਬ੍ਬਾਲਙ੍ਕਾਰਪਟਿਮਣ੍ਡਿਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਾਪਸਸ੍ਸ ਅਦਾਸਿ. ਦਦਮਾਨੋਯੇਵ ਚ ਮੁਦੁਲਕ੍ਖਣਾਯ ਸਞ੍ਞਮਦਾਸਿ ‘‘ਤਯਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਬਲੇਨ ਅਯ੍ਯਂ ਰਕ੍ਖਿਤੁਂ ਵਾਯਮਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਸਾਧੁ, ਦੇਵ, ਰਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਤਾਪਸੋ ਦੇਵਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਰਾਜਨਿਵੇਸਨਾ ਓਤਰਿ.
ਅਥ ਨਂ ਮਹਾਦ੍ਵਾਰਤੋ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤਕਾਲੇ ‘‘ਅਯ੍ਯ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਏਕਂ ਗੇਹਂ ਲਦ੍ਧੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਗਚ੍ਛ, ਰਾਜਾਨਂ ਗੇਹਂ ਯਾਚਾਹੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਤਾਪਸੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਗੇਹਂ ਯਾਚਿ. ਰਾਜਾ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਵਚ੍ਚਕੁਟਿਕਿਚ੍ਚਂ ਸਾਧਯਮਾਨਂ ਏਕਂ ਛਡ੍ਡਿਤਗੇਹਂ ਦਾਪੇਸਿ. ਸੋ ਦੇਵਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਅਗਮਾਸਿ, ਸਾ ਪਵਿਸਿਤੁਂ ਨ ਇਚ੍ਛਤਿ. ‘‘ਕਿਂਕਾਰਣਾ ਨ ਪਵਿਸਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਅਸੁਚਿਭਾਵੇਨਾ’’ਤਿ. ਇਦਾਨਿ ‘‘ਕਿਂ ਕਰੋਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਪਟਿਜਗ੍ਗਾਹਿ ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਪੇਸੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਗਚ੍ਛ, ਕੁਦ੍ਦਾਲਂ ਆਹਰ, ਪਚ੍ਛਿਂ ਆਹਰਾ’’ਤਿ ਆਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਸੁਚਿਞ੍ਚ ਸਙ੍ਕਾਰਞ੍ਚ ਛਡ੍ਡਾਪੇਤ੍ਵਾ ਗਾਮਯਂ ਆਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਲਿਮ੍ਪਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨਪਿ ‘‘ਗਚ੍ਛ, ਮਞ੍ਚਂ ਆਹਰ, ਪੀਠਂ ਆਹਰ, ਅਤ੍ਥਰਣਂ ਆਹਰ, ਚਾਟਿਂ ਆਹਰ, ਘਟਂ ਆਹਰਾ’’ਤਿ ਏਕਮੇਕਂ ਆਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਉਦਕਾਹਰਣਾਦੀਨਂ ਅਤ੍ਥਾਯ ਆਣਾਪੇਸਿ. ਸੋ ਘਟਂ ਆਦਾਯ ਉਦਕਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਚਾਟਿਂ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਨ੍ਹਾਨੋਦਕਂ ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਸਯਨਂ ਅਤ੍ਥਰਿ. ਅਥ ਨਂ ਸਯਨੇ ਏਕਤੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਦਾਠਿਕਾਸੁ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਤਵ ਸਮਣਭਾਵਂ ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਭਾਵਂ ਵਾ ਨ ਜਾਨਾਸੀ’’ਤਿ ਓਣਮੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਭਿਮੁਖਂ ਆਕਡ੍ਢਿ. ਸੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਾਲੇ ਸਤਿਂ ਪਟਿਲਭਿ, ਏਤ੍ਤਕਂ ਪਨ ਕਾਲਂ ਅਞ੍ਞਾਣੀ ਅਹੋਸਿ. ਏਵਂ ਅਞ੍ਞਾਣਕਰਣਾ ਕਿਲੇਸਾ ਨਾਮ. ‘‘ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਨੀਵਰਣਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਨ੍ਧਕਰਣਂ ਅਞ੍ਞਾਣਕਰਣ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੫.੨੨੧) ਚੇਤ੍ਥ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ.
ਸੋ ਸਤਿਂ ਪਟਿਲਭਿਤ੍ਵਾ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਅਯਂ ਤਣ੍ਹਾ ਵਡ੍ਢਮਾਨਾ ਮਮ ਚਤੂਹਿ ਅਪਾਯੇਹਿ ਸੀਸਂ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤੁਂ ਨ ਦਸ੍ਸਤਿ, ਅਜ੍ਜੇਵ ਮਯਾ ਇਮਂ ਰਞ੍ਞੋ ਨਿਯ੍ਯਾਦੇਤ੍ਵਾ ਹਿਮਵਨ੍ਤਂ ਪਵਿਸਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਤਂ ਆਦਾਯ ਰਾਜਾਨਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਹਾਰਾਜ, ਤਵ ਦੇਵਿਯਾ ਮਯ੍ਹਂ ਅਤ੍ਥੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਕੇਵਲਂ ਮੇ ਇਮਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਤਣ੍ਹਾ ਵਡ੍ਢਿਤਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੬੬. ‘‘ਏਕਾ ਇਚ੍ਛਾ ਪੁਰੇ ਆਸਿ, ਅਲਦ੍ਧਾ ਮੁਦੁਲਕ੍ਖਣਂ;
ਯਤੋ ਲਦ੍ਧਾ ਅਲ਼ਾਰਕ੍ਖੀ, ਇਚ੍ਛਾ ਇਚ੍ਛਂ ਵਿਜਾਯਥਾ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਪਿਣ੍ਡਤ੍ਥੋ – ਮਹਾਰਾਜ, ਮਯ੍ਹਂ ਇਮਂ ਤਵ ਦੇਵਿਂ ਮੁਦੁਲਕ੍ਖਣਂ ਅਲਭਿਤ੍ਵਾ ਪੁਰੇ ‘‘ਅਹੋ ਵਤਾਹਂ ਏਤਂ ਲਭੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਏਕਾ ਇਚ੍ਛਾ ਆਸਿ, ਏਕਾਵ ਤਣ੍ਹਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ. ਯਤੋ ਪਨ ਮੇ ਅਯਂ ਅਲ਼ਾਰਕ੍ਖੀ ਵਿਸਾਲਨੇਤ੍ਤਾ ਸੋਭਨਲੋਚਨਾ ਲਦ੍ਧਾ, ਅਥ ਮੇ ਸਾ ਪੁਰਿਮਿਕਾ ਇਚ੍ਛਾ ਗੇਹਤਣ੍ਹਂ ਉਪਕਰਣਤਣ੍ਹਂ ਉਪਭੋਗਤਣ੍ਹਨ੍ਤਿ ਉਪਰੂਪਰਿ ਅਞ੍ਞਂ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਂ ਇਚ੍ਛਂ ਵਿਜਾਯਥ ਜਨੇਸਿ ਉਪ੍ਪਾਦੇਸਿ. ਸਾ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਏਵਂ ਵਡ੍ਢਮਾਨਾ ਇਚ੍ਛਾ ਅਪਾਯਤੋ ਸੀਸਂ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤੁਂ ਨ ਦਸ੍ਸਤਿ, ਅਲਂ ਮੇ ਇਮਾਯ, ਤ੍ਵਞ੍ਞੇਵ ਤਵ ਭਰਿਯਂ ਗਣ੍ਹ, ਅਹਂ ਪਨ ਹਿਮਵਨ੍ਤਂ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਤਾਵਦੇਵ ਨਟ੍ਠਂ ਝਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਆਕਾਸੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਓਵਾਦਂ ਦਤ੍ਵਾ ਆਕਾਸੇਨੇਵ ਹਿਮਵਨ੍ਤਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਮਨੁਸ੍ਸਪਥਂ ਨਾਮ ਨਾਗਮਾਸਿ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਹਾਰੇ ਪਨ ਭਾਵੇਤ੍ਵਾ ਅਪਰਿਹੀਨਜ੍ਝਾਨੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ.
ਸਤ੍ਥਾ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਕਾਸੇਸਿ, ਸਚ੍ਚਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਰਹਤ੍ਤਫਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿ. ਸਤ੍ਥਾਪਿ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ – ‘‘ਤਦਾ ਰਾਜਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਅਹੋਸਿ, ਮੁਦੁਲਕ੍ਖਣਾ ਉਪ੍ਪਲਵਣ੍ਣਾ, ਇਸਿ ਪਨ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਮੁਦੁਲਕ੍ਖਣਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਛਟ੍ਠਾ.
[੬੭] ੭. ਉਚ੍ਛਙ੍ਗਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਉਚ੍ਛਙ੍ਗੇ ਦੇਵ ਮੇ ਪੁਤ੍ਤੋਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਜਾਨਪਦਿਤ੍ਥਿਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਏਕਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਸਮਯੇ ਕੋਸਲਰਟ੍ਠੇ ਤਯੋ ਜਨਾ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਅਟਵਿਮੁਖੇ ਕਸਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਅਨ੍ਤੋਅਟਵਿਯਂ ਚੋਰਾ ਮਨੁਸ੍ਸੇ ਵਿਲੁਮ੍ਪਿਤ੍ਵਾ ਪਲਾਯਿਂਸੁ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਤੇ ਚੋਰੇ ਪਰਿਯੇਸਿਤ੍ਵਾ ਅਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾ ਤਂ ਠਾਨਂ ਆਗਮ੍ਮ ‘‘ਤੁਮ੍ਹੇ ਅਟਵਿਯਂ ਵਿਲੁਮ੍ਪਿਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਕਸ੍ਸਕਾ ਵਿਯ ਹੋਥਾ’’ਤਿ ‘‘ਤੇ ਚੋਰਾ ਇਮੇ’’ਤਿ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਕੋਸਲਰਞ੍ਞੋ ਅਦਂਸੁ. ਅਥੇਕਾ ਇਤ੍ਥੀ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਚ੍ਛਾਦਨਂ ਮੇ ਦੇਥ, ਅਚ੍ਛਾਦਨਂ ਮੇ ਦੇਥਾ’’ਤਿ ਪਰਿਦੇਵਨ੍ਤੀ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਰਾਜਨਿਵੇਸਨਂ ਪਰਿਯਾਤਿ. ਰਾਜਾ ਤਸ੍ਸਾ ਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਗਚ੍ਛਥ, ਦੇਥ ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਅਚ੍ਛਾਦਨ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਸਾਟਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਦਂਸੁ. ਸਾ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਨਾਹਂ ਏਤਂ ਅਚ੍ਛਾਦਨਂ ਯਾਚਾਮਿ, ਸਾਮਿਕਚ੍ਛਾਦਨਂ ਯਾਚਾਮੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਆਰੋਚਯਿਂਸੁ ‘‘ਨ ਕਿਰੇਸਾ ਇਦਂ ਅਚ੍ਛਾਦਨਂ ਕਥੇਤਿ, ਸਾਮਿਕਚ੍ਛਾਦਨਂ ਕਥੇਤੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਰਾਜਾ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਤ੍ਵਂ ਕਿਰ ਸਾਮਿਕਚ੍ਛਾਦਨਂ ਯਾਚਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਆਮ, ਦੇਵ, ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਹਿ ਸਾਮਿਕੋ ਅਚ੍ਛਾਦਨਂ ਨਾਮ, ਸਾਮਿਕੇ ਹਿ ਅਸਤਿ ਸਹਸ੍ਸਮੂਲਮ੍ਪਿ ਸਾਟਕਂ ਨਿਵਤ੍ਥਾ ਇਤ੍ਥੀ ਨਗ੍ਗਾਯੇਵ ਨਾਮ. ਇਮਸ੍ਸ ਪਨਤ੍ਥਸ੍ਸ ਸਾਧਨਤ੍ਥਂ –
‘‘ਨਗ੍ਗਾ ਨਦੀ ਅਨੂਦਕਾ, ਨਗ੍ਗਂ ਰਟ੍ਠਂ ਅਰਾਜਕਂ;
ਇਤ੍ਥੀਪਿ ਵਿਧਵਾ ਨਗ੍ਗਾ, ਯਸ੍ਸਾਪਿ ਦਸ ਭਾਤਰੋ’’ਤਿ. (ਜਾ. ੨.੨੨.੧੮੪੦) –
ਇਦਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਆਹਰਿਤਬ੍ਬਂ.
ਰਾਜਾ ਤਸ੍ਸਾ ਪਸਨ੍ਨੋ ‘‘ਇਮੇ ਤੇ ਤਯੋ ਜਨਾ ਕੇ ਹੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਏਕੋ ਮੇ, ਦੇਵ, ਸਾਮਿਕੋ, ਏਕੋ ਭਾਤਾ, ਏਕੋ ਪੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ‘‘ਅਹਂ ਤੇ ਤੁਟ੍ਠੋ, ਇਮੇਸੁ ਤੀਸੁ ਏਕਂ ਦੇਮਿ, ਕਤਰਂ ਇਚ੍ਛਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਸਾ ਆਹ ‘‘ਅਹਂ, ਦੇਵ, ਜੀਵਮਾਨਾ ਏਕਂ ਸਾਮਿਕਂ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਪੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮਿਯੇਵ, ਮਾਤਾਪਿਤੂਨਂ ਪਨ ਮੇ ਮਤਤ੍ਤਾ ਭਾਤਾਵ ਦੁਲ੍ਲਭੋ, ਭਾਤਰਂ ਮੇ ਦੇਹਿ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ਤੁਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਤਯੋਪਿ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸਿ. ਏਵਂ ਤਂ ਏਕਿਕਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਤੇ ਤਯੋ ਜਨਾ ਦੁਕ੍ਖਤੋ ਮੁਤ੍ਤਾ. ਤਂ ਕਾਰਣਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇ ਪਾਕਟਂ ਜਾਤਂ. ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਧਮ੍ਮਸਭਾਯਂ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤਾ ‘‘ਆਵੁਸੋ, ਏਕਂ ਇਤ੍ਥਿਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਤਯੋ ਜਨਾ ਦੁਕ੍ਖਤੋ ਮੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਤਸ੍ਸਾ ਗੁਣਕਥਾਯ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਾਯ ਨੁਤ੍ਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਤਰਹਿ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਾਯ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਸਾ ਇਤ੍ਥੀ ਇਦਾਨੇਵ ਤੇ ਤਯੋ ਜਨੇ ਦੁਕ੍ਖਾ ਮੋਚੇਤਿ, ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਮੋਚੇਸਿਯੇਵਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਤਯੋ ਜਨਾ ਅਟਵਿਮੁਖੇ ਕਸਨ੍ਤੀਤਿ ਸਬ੍ਬਂ ਪੁਰਿਮਸਦਿਸਮੇਵ. ਤਦਾ ਪਨ ਰਞ੍ਞਾ ‘‘ਤੀਸੁ ਜਨੇਸੁ ਕਂ ਇਚ੍ਛਸੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਸਾ ਆਹ – ‘‘ਤਯੋਪਿ ਦਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਥ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ? ‘‘ਆਮ, ਨ ਸਕ੍ਕੋਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਸਚੇ ਤਯੋ ਦਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਥ, ਭਾਤਰਂ ਮੇ ਦੇਥਾ’’ਤਿ. ‘‘ਪੁਤ੍ਤਂ ਵਾ ਸਾਮਿਕਂ ਵਾ ਗਣ੍ਹ, ਕਿਂ ਤੇ ਭਾਤਰਾ’’ਤਿ ਚ ਵੁਤ੍ਤਾ ‘‘ਏਤੇ ਨਾਮ ਦੇਵ ਸੁਲਭਾ, ਭਾਤਾ ਪਨ ਦੁਲ੍ਲਭੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੬੭. ‘‘ਉਚ੍ਛਙ੍ਗੇ ਦੇਵ ਮੇ ਪੁਤ੍ਤੋ, ਪਥੇ ਧਾਵਨ੍ਤਿਯਾ ਪਤਿ;
ਤਞ੍ਚ ਦੇਸਂ ਨ ਪਸ੍ਸਾਮਿ, ਯਤੋ ਸੋਦਰਿਯਮਾਨਯੇ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਉਚ੍ਛਙ੍ਗੇ, ਦੇਵ, ਮੇ ਪੁਤ੍ਤੋਤਿ ਦੇਵ, ਮਯ੍ਹਂ ਪੁਤ੍ਤੋ ਉਚ੍ਛਙ੍ਗੇਯੇਵ. ਯਥਾ ਹਿ ਅਰਞ੍ਞਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਉਚ੍ਛਙ੍ਗੇ ਕਤ੍ਵਾ ਡਾਕਂ ਉਚ੍ਚਿਨਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਪਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤਿਯਾ ਉਚ੍ਛਙ੍ਗੇ ਡਾਕਂ ਨਾਮ ਸੁਲਭਂ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਪੁਤ੍ਤੋਪਿ ਸੁਲਭੋ ਉਚ੍ਛਙ੍ਗੇ ਡਾਕਸਦਿਸੋਵ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਉਚ੍ਛਙ੍ਗੇ, ਦੇਵ, ਮੇ ਪੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਪਥੇ ਧਾਵਨ੍ਤਿਯਾ ਪਤੀਤਿ ਮਗ੍ਗਂ ਆਰੁਯ੍ਹ ਏਕਿਕਾਯ ਗਚ੍ਛਮਾਨਾਯਪਿ ਹਿ ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਪਤਿ ਨਾਮ ਸੁਲਭੋ, ਦਿਟ੍ਠਦਿਟ੍ਠੋਯੇਵ ਹੋਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਪਥੇ ਧਾਵਨ੍ਤਿਯਾ ਪਤੀ’’ਤਿ. ਤਞ੍ਚ ਦੇਸਂ ਨ ਪਸ੍ਸਾਮਿ, ਯਤੋ ਸੋਦਰਿਯਮਾਨਯੇਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਮੇ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਇਦਾਨਿ ਤਂ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿਸਙ੍ਖਾਤਂ ਅਞ੍ਞਂ ਦੇਸਂ ਨ ਪਸ੍ਸਾਮਿ. ਯਤੋ ਅਹਂ ਸਮਾਨੇ ਉਦਰੇ ਜਾਤਤ੍ਤਾ ਸਉਦਰਿਯਸਙ੍ਖਾਤਂ ਭਾਤਰਂ ਆਨੇਯ੍ਯਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਭਾਤਰਂਯੇਵ ਮੇ ਦੇਥਾਤਿ.
ਰਾਜਾ ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਏਸਾ ਵਦਤੀ’’ਤਿ ਤੁਟ੍ਠਚਿਤ੍ਤੋ ਤਯੋਪਿ ਜਨੇ ਬਨ੍ਧਨਾਗਾਰਤੋ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਅਦਾਸਿ, ਸਾ ਤਯੋਪਿ ਤੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਗਤਾ.
ਸਤ੍ਥਾਪਿ ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਦਾਨੇਵ, ਪੁਬ੍ਬੇਪੇਸਾ ਇਮੇ ਤਯੋ ਜਨੇ ਦੁਕ੍ਖਤੋ ਮੋਚੇਸਿਯੇਵਾ’’ਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ – ‘‘ਅਤੀਤੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋਵ ਏਤਰਹਿ ਚਤ੍ਤਾਰੋ, ਰਾਜਾ ਪਨ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਉਚ੍ਛਙ੍ਗਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਸਤ੍ਤਮਾ.
[੬੮] ੮. ਸਾਕੇਤਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਯਸ੍ਮਿਂ ਮਨੋ ਨਿਵਿਸਤੀਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਸਾਕੇਤਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਅਞ੍ਜਨਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਏਕਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਭਗਵਤੋ ਕਿਰ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਪਰਿਵੁਤਸ੍ਸ ਸਾਕੇਤਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਸਨਕਾਲੇ ਏਕੋ ਸਾਕੇਤਨਗਰਵਾਸੀ ਮਹਲ੍ਲਕਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਨਗਰਤੋ ਬਹਿ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਅਨ੍ਤਰਦ੍ਵਾਰੇ ਦਸਬਲਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਾਦੇਸੁ ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਗੋਪ੍ਫਕੇਸੁ ਗਾਲ਼੍ਹਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਤਾਤ, ਨਨੁ ਨਾਮ ਪੁਤ੍ਤੇਹਿ ਜਿਣ੍ਣਕਾਲੇ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਪਟਿਜਗ੍ਗਿਤਬ੍ਬਾ, ਕਸ੍ਮਾ ਏਤ੍ਤਕਂ ਕਾਲਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਨ ਦਸ੍ਸੇਸਿ? ਮਯਾ ਤਾਵ ਦਿਟ੍ਠੋਸਿ, ਮਾਤਰਂ ਪਨ ਪਸ੍ਸਿਤੁਂ ਏਹੀ’’ਤਿ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਗੇਹਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਿ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਸਦ੍ਧਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੀਪਿ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥੁ ਪਾਦੇਸੁ ਪਤਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਤਾਤ, ਏਤ੍ਤਕਂ ਕਾਲਂ ਕਹਂ ਗਤੋਸਿ, ਨਨੁ ਨਾਮ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਮਹਲ੍ਲਕਕਾਲੇ ਉਪਟ੍ਠਾਤਬ੍ਬਾ’’ਤਿ ਪਰਿਦੇਵਿ. ਪੁਤ੍ਤਧੀਤਰੋਪਿ ‘‘ਏਥ, ਭਾਤਰਂ ਵਨ੍ਦਥਾ’’ਤਿ ਵਨ੍ਦਾਪੇਸਿ. ਉਭੋ ਤੁਟ੍ਠਮਾਨਸਾ ਮਹਾਦਾਨਂ ਅਦਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾ ਭਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚਂ ਨਿਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਜਨਾਨਂ ਜਰਾਸੁਤ੍ਤਂ (ਸੁ. ਨਿ. ੮੧੦ ਆਦਯੋ) ਕਥੇਸਿ. ਸੁਤ੍ਤਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਉਭੋਪਿ ਅਨਾਗਾਮਿਫਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਅਞ੍ਜਨਵਨਮੇਵ ਅਗਮਾਸਿ.
ਭਿਕ੍ਖੂ ਧਮ੍ਮਸਭਾਯਂ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਕਥਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਸੁਂ ‘‘ਆਵੁਸੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ‘ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਪਿਤਾ ਸੁਦ੍ਧੋਦਨੋ, ਮਾਤਾ ਮਹਾਮਾਯਾ’ਤਿ ਜਾਨਾਤਿ, ਜਾਨਨ੍ਤੋਵ ਸਦ੍ਧਿਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਿਯਾ ਤਥਾਗਤਂ ‘ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਪੁਤ੍ਤੋ’ਤਿ ਵਦਤਿ, ਸਤ੍ਥਾਪਿ ਅਧਿਵਾਸੇਤਿ. ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਕਾਰਣ’’ਨ੍ਤਿ? ਸਤ੍ਥਾ ਤੇਸਂ ਕਥਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਭੋਪਿ ਤੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪੁਤ੍ਤਮੇਵ ‘ਪੁਤ੍ਤੋ’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਯਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਅਤੀਤੇ ਨਿਰਨ੍ਤਰਂ ਪਞ੍ਚ ਜਾਤਿਸਤਾਨਿ ਮਯ੍ਹਂ ਪਿਤਾ ਅਹੋਸਿ, ਪਞ੍ਚ ਜਾਤਿਸਤਾਨਿ ਚੂਲ਼ਪਿਤਾ, ਪਞ੍ਚ ਜਾਤਿਸਤਾਨਿ ਮਹਾਪਿਤਾ. ਏਸਾਪਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੀ ਨਿਰਨ੍ਤਰਮੇਵ ਪਞ੍ਚ ਜਾਤਿਸਤਾਨਿ ਮਾਤਾ ਅਹੋਸਿ, ਪਞ੍ਚ ਜਾਤਿਸਤਾਨਿ ਚੂਲ਼ਮਾਤਾ, ਪਞ੍ਚ ਜਾਤਿਸਤਾਨਿ ਮਹਾਮਾਤਾ. ਏਵਾਹਂ ਦਿਯਡ੍ਢਜਾਤਿਸਹਸ੍ਸਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥੇ ਸਂਵਡ੍ਢੋ, ਦਿਯਡ੍ਢਜਾਤਿਸਹਸ੍ਸਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਿਯਾ ਹਤ੍ਥੇ ਸਂਵਡ੍ਢੋਤਿ ਤੀਣਿ ਜਾਤਿਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਕਥੇਤ੍ਵਾ ਅਭਿਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੬੮. ‘‘ਯਸ੍ਮਿਂ ਮਨੋ ਨਿਵਿਸਤਿ, ਚਿਤ੍ਤਞ੍ਚਾਪਿ ਪਸੀਦਤਿ;
ਅਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬਕੇ ਪੋਸੇ, ਕਾਮਂ ਤਸ੍ਮਿਮ੍ਪਿ ਵਿਸ੍ਸਸੇ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਯਸ੍ਮਿਂ ਮਨੋ ਨਿਵਿਸਤੀਤਿ ਯਸ੍ਮਿਂ ਪੁਗ੍ਗਲੇ ਦਿਟ੍ਠਮਤ੍ਤੇਯੇਵ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਤਿਟ੍ਠਾਤਿ. ਚਿਤ੍ਤਞ੍ਚਾਪਿ ਪਸੀਦਤੀਤਿ ਯਸ੍ਮਿਂ ਦਿਟ੍ਠਮਤ੍ਤੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਸੀਦਤਿ, ਮੁਦੁਕਂ ਹੋਤਿ. ਅਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬਕੇ ਪੋਸੇਤਿ ਪਕਤਿਯਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਅਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਪੁਗ੍ਗਲੇ. ਕਾਮਂ ਤਸ੍ਮਿਮ੍ਪਿ ਵਿਸ੍ਸਸੇਤਿ ਅਨੁਭੂਤਪੁਬ੍ਬਸਿਨੇਹੇਨੇਵ ਤਸ੍ਮਿਮ੍ਪਿ ਪੁਗ੍ਗਲੇ ਏਕਂਸੇਨ ਵਿਸ੍ਸਸੇ, ਵਿਸ੍ਸਾਸਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿਯੇਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਏਵਂ ਸਤ੍ਥਾ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ – ‘‘ਤਦਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੀ ਚ ਏਤੇ ਏਵ ਅਹੇਸੁਂ, ਪੁਤ੍ਤੋ ਪਨ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਸਾਕੇਤਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਅਟ੍ਠਮਾ.
[੬੯] ੯. ਵਿਸਵਨ੍ਤਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਧਿਰਤ੍ਥੁ ਤਂ ਵਿਸਂ ਵਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਧਮ੍ਮਸੇਨਾਪਤਿਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਥੇਰਸ੍ਸ ਕਿਰ ਪਿਟ੍ਠਖਜ੍ਜਕਖਾਦਨਕਾਲੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਬਹੁਂ ਪਿਟ੍ਠਖਾਦਨੀਯਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵਿਹਾਰਂ ਅਗਮਂਸੁ, ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਗਹਿਤਾਵਸੇਸਂ ਬਹੁ ਅਤਿਰਿਤ੍ਤਂ ਅਹੋਸਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਅਨ੍ਤੋਗਾਮਗਤਾਨਮ੍ਪਿ ਗਣ੍ਹਥਾ’’ਤਿ ਆਹਂਸੁ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਥੇਰਸ੍ਸ ਸਦ੍ਧਿਵਿਹਾਰਿਕੋ ਦਹਰੋ ਅਨ੍ਤੋਗਾਮੇ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਕੋਟ੍ਠਾਸਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਨਾਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇ ‘‘ਅਤਿਦਿਵਾ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਥੇਰਸ੍ਸ ਅਦਂਸੁ. ਥੇਰੇਨ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਰਿਭੁਤ੍ਤੇ ਦਹਰੋ ਅਗਮਾਸਿ. ਅਥ ਨਂ ਥੇਰੋ ‘‘ਮਯਂ, ਆਵੁਸੋ, ਤੁਯ੍ਹਂ ਠਪਿਤਖਾਦਨੀਯਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਮ੍ਹਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ‘‘ਮਧੁਰਂ ਨਾਮ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕਸ੍ਸ ਅਪ੍ਪਿਯ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਮਹਾਥੇਰਸ੍ਸ ਸਂਵੇਗੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ. ਸੋ ਇਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ‘‘ਪਿਟ੍ਠਖਾਦਨੀਯਂ ਨ ਖਾਦਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਸਿ. ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਕਿਰ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਤ੍ਥੇਰੇਨ ਪਿਟ੍ਠਖਾਦਨੀਯਂ ਨਾਮ ਨ ਖਾਦਿਤਪੁਬ੍ਬਂ. ਤਸ੍ਸ ਪਿਟ੍ਠਖਾਦਨੀਯਂ ਅਖਾਦਨਭਾਵੋ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇ ਪਾਕਟੋ ਜਾਤੋ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਂ ਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤਾ ਧਮ੍ਮਸਭਾਯਂ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ. ਅਥ ਸਤ੍ਥਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਾਯ ਨੁਤ੍ਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਤਰਹਿ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਾਯ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਏਕਵਾਰਂ ਜਹਿਤਕਂ ਜੀਵਿਤਂ ਪਰਿਚ੍ਚਜਨ੍ਤੋਪਿ ਪੁਨ ਨ ਗਣ੍ਹਾਤਿਯੇਵਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਵਿਸਵੇਜ੍ਜਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵੇਜ੍ਜਕਮ੍ਮੇਨ ਜੀਵਿਕਂ ਕਪ੍ਪੇਸਿ. ਅਥੇਕਂ ਜਨਪਦਮਨੁਸ੍ਸਂ ਸਪ੍ਪੋ ਡਂਸਿ, ਤਸ੍ਸ ਞਾਤਕਾ ਪਮਾਦਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਖਿਪ੍ਪਂ ਵੇਜ੍ਜਂ ਆਨਯਿਂਸੁ. ਵੇਜ੍ਜੋ ਆਹ ‘‘ਕਿਂ ਤਾਵ ਓਸਧੇਨ, ਪਰਿਭਾਵੇਤ੍ਵਾ ਵਿਸਂ ਹਰਾਮਿ, ਦਟ੍ਠਸਪ੍ਪਂ ਆਵਾਹੇਤ੍ਵਾ ਦਟ੍ਠਟ੍ਠਾਨਤੋ ਤੇਨੇਵ ਵਿਸਂ ਆਕਡ੍ਢਾਪੇਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਸਪ੍ਪਂ ਆਵਾਹੇਤ੍ਵਾ ਵਿਸਂ ਆਕਡ੍ਢਾਪੇਹੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਸਪ੍ਪਂ ਆਵਾਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਤਯਾ ਅਯਂ ਦਟ੍ਠੋ’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਆਮ, ਮਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਤਯਾ ਦਟ੍ਠਟ੍ਠਾਨਤੋ ਤ੍ਵਞ੍ਞੇਵ ਮੁਖੇਨ ਵਿਸਂ ਆਕਡ੍ਢਾਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਮਯਾ ਏਕਵਾਰਂ ਜਹਿਤਕਂ ਪੁਨ ਨ ਗਹਿਤਪੁਬ੍ਬਂ, ਨਾਹਂ ਮਯਾ ਜਹਿਤਵਿਸਂ ਆਕਡ੍ਢਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਦਾਰੂਨਿ ਆਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਗ੍ਗਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਆਹ ‘‘ਸਚੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਿਸਂ ਨਾਕਡ੍ਢਸਿ, ਇਮਂ ਅਗ੍ਗਿਂ ਪਵਿਸਾ’’ਤਿ. ਸਪ੍ਪੋ ‘‘ਅਪਿ ਅਗ੍ਗਿਂ ਪਵਿਸਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਨੇਵਤ੍ਤਨਾ ਏਕਵਾਰਂ ਜਹਿਤਵਿਸਂ ਪਚ੍ਚਾਹਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੬੯. ‘‘ਧਿਰਤ੍ਥੁ ਤਂ ਵਿਸਂ ਵਨ੍ਤਂ, ਯਮਹਂ ਜੀਵਿਤਕਾਰਣਾ;
ਵਨ੍ਤਂ ਪਚ੍ਚਾਹਰਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਮਤਂ ਮੇ ਜੀਵਿਤਾ ਵਰ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਧਿਰਤ੍ਥੂਤਿ ਗਰਹਤ੍ਥੇ ਨਿਪਾਤੋ. ਤਂ ਵਿਸਨ੍ਤਿ ਯਮਹਂ ਜੀਵਿਤਕਾਰਣਾ ਵਨ੍ਤਂ ਵਿਸਂ ਪਚ੍ਚਾਹਰਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਤਂ ਵਨ੍ਤਂ ਵਿਸਂ ਧਿਰਤ੍ਥੁ. ਮਤਂ ਮੇ ਜੀਵਿਤਾ ਵਰਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਸ ਵਿਸਸ੍ਸ ਅਪਚ੍ਚਾਹਰਣਕਾਰਣਾ ਯਂ ਅਗ੍ਗਿਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਮਰਣਂ, ਤਂ ਮਮ ਜੀਵਿਤਤੋ ਵਰਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ ਵਤ੍ਵਾ ਅਗ੍ਗਿਂ ਪਵਿਸਿਤੁਂ ਪਾਯਾਸਿ. ਅਥ ਨਂ ਵੇਜ੍ਜੋ ਨਿਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪੁਰਿਸਂ ਓਸਧੇਹਿ ਚ ਮਨ੍ਤੇਹਿ ਚ ਨਿਬ੍ਬਿਸਂ ਅਰੋਗਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਪ੍ਪਸ੍ਸ ਸੀਲਾਨਿ ਦਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਮਾ ਕਞ੍ਚਿ ਵਿਹੇਠੇਸੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸਿ.
ਸਤ੍ਥਾਪਿ ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਏਕਵਾਰਂ ਜਹਿਤਕਂ ਜੀਵਿਤਮ੍ਪਿ ਪਰਿਚ੍ਚਜਨ੍ਤੋ ਪੁਨ ਗਣ੍ਹਾਤੀ’’ਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ ‘‘ਤਦਾ ਸਪ੍ਪੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਅਹੋਸਿ, ਵੇਜ੍ਜੋ ਪਨ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਵਿਸਵਨ੍ਤਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਨਵਮਾ.
[੭੦] ੧੦. ਕੁਦ੍ਦਾਲਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਨ ਤਂ ਜਿਤਂ ਸਾਧੁ ਜਿਤਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਚਿਤ੍ਤਹਤ੍ਥਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਸੋ ਕਿਰ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਏਕੋ ਕੁਲਦਾਰਕੋ. ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ਕਸਿਤ੍ਵਾ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਵਿਹਾਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਏਕਸ੍ਸ ਥੇਰਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਤੋ ਸਿਨਿਦ੍ਧਂ ਮਧੁਰਂ ਪਣੀਤਭੋਜਨਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਮਯਂ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਂ ਸਹਤ੍ਥੇਨ ਨਾਨਾਕਮ੍ਮਾਨਿ ਕੁਰੁਮਾਨਾਪਿ ਏਵਰੂਪਂ ਮਧੁਰਾਹਾਰਂ ਨ ਲਭਾਮ, ਮਯਾਪਿ ਸਮਣੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਮਾਸਡ੍ਢਮਾਸਚ੍ਚਯੇਨ ਅਯੋਨਿਸੋ ਮਨਸਿਕਰੋਨ੍ਤੋ ਕਿਲੇਸਵਸਿਕੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵਿਬ੍ਭਮਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਭਤ੍ਤੇਨ ਕਿਲਮਨ੍ਤੋ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਅਭਿਧਮ੍ਮਂ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਿ. ਇਮਿਨਾਵ ਉਪਾਯੇਨ ਛ ਵਾਰੇ ਵਿਬ੍ਭਮਿਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ. ਤਤੋ ਸਤ੍ਤਮੇ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵੇ ਸਤ੍ਤਪ੍ਪਕਰਣਿਕੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਬਹੂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਧਮ੍ਮਂ ਵਾਚੇਨ੍ਤੋ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਸਹਾਯਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਚਿਤ੍ਤਹਤ੍ਥ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਵਿਯ ਤੇ ਏਤਰਹਿ ਕਿਲੇਸਾ ਨ ਵਡ੍ਢਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਪਰਿਹਾਸਂ ਕਰਿਂਸੁ. ‘‘ਆਵੁਸੋ, ਅਭਬ੍ਬੋ ਦਾਨਿ ਅਹਂ ਇਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਗਿਹਿਭਾਵਾਯਾ’’ਤਿ.
ਏਵਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੇ ਧਮ੍ਮਸਭਾਯਂ ਕਥਾ ਉਦਪਾਦਿ ‘‘ਆਵੁਸੋ, ਏਵਰੂਪਸ੍ਸ ਨਾਮ ਅਰਹਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯੇ ਸਤਿ ਆਯਸ੍ਮਾ ਚਿਤ੍ਤਹਤ੍ਥਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਛਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਉਪ੍ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ, ਅਹੋ ਮਹਾਦੋਸੋ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਭਾਵੋ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਾਯ ਨੁਤ੍ਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਤਰਹਿ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਾਯ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਚਿਤ੍ਤਂ ਨਾਮ ਲਹੁਕਂ ਦੁਨ੍ਨਿਗ੍ਗਹਂ, ਆਰਮ੍ਮਣਵਸੇਨ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਲ੍ਲੀਯਤਿ, ਏਕਵਾਰਂ ਅਲ੍ਲੀਨਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਹੋਤਿ ਖਿਪ੍ਪਂ ਮੋਚੇਤੁਂ, ਏਵਰੂਪਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਦਮਥੋ ਸਾਧੁ. ਦਨ੍ਤਮੇਵ ਹਿ ਤਂ ਸੁਖਂ ਆਵਹਤਿ.
‘‘ਦੁਨ੍ਨਿਗ੍ਗਹਸ੍ਸ ਲਹੁਨੋ, ਯਤ੍ਥਕਾਮਨਿਪਾਤਿਨੋ;
ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਦਮਥੋ ਸਾਧੁ, ਚਿਤ੍ਤਂ ਦਨ੍ਤਂ ਸੁਖਾਵਹਂ’’. (ਧ. ਪ. ੩੫);
ਤਸ੍ਸ ਪਨ ਦੁਨ੍ਨਿਗ੍ਗਹਤਾਯ ਪੁਬ੍ਬੇ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਏਕਂ ਕੁਦ੍ਦਾਲਕਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਤਂ ਜਹਿਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਾ ਲੋਭਵਸੇਨ ਛਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਉਪ੍ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਮੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤਭਾਵੇ ਝਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਲੋਭਂ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਿਂਸੂ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਪਣ੍ਣਿਕਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਾਪੁਣਿ, ‘‘ਕੁਦ੍ਦਾਲਪਣ੍ਡਿਤੋ’’ਤਿਸ੍ਸ ਨਾਮਂ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਕੁਦ੍ਦਾਲਕੇਨ ਭੂਮਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਡਾਕਞ੍ਚੇਵ ਅਲਾਬੁਕੁਮ੍ਭਣ੍ਡਏਲ਼ਾਲੁਕਾਦੀਨਿ ਚ ਵਪਿਤ੍ਵਾ ਤਾਨਿ ਵਿਕ੍ਕਿਣਨ੍ਤੋ ਕਪਣਜੀਵਿਕਂ ਕਪ੍ਪੇਸਿ. ਤਞ੍ਹਿਸ੍ਸ ਏਕਂ ਕੁਦ੍ਦਾਲਕਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਧਨਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਸੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਕਿਂ ਮੇ ਘਰਾਵਾਸੇਨ, ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ਕੁਦ੍ਦਾਲਕਂ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਟ੍ਠਾਨੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਇਸਿਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਕੁਦ੍ਦਾਲਕਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਿਤ੍ਵਾ ਲੋਭਂ ਛਿਨ੍ਦਿਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ਕੁਣ੍ਠਕੁਦ੍ਦਾਲਕਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਉਪ੍ਪਬ੍ਬਜਿ. ਏਵਂ ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ, ਤਤਿਯਮ੍ਪੀਤਿ ਛ ਵਾਰੇ ਤਂ ਕੁਦ੍ਦਾਲਕਂ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਟ੍ਠਾਨੇ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ ਚੇਵ ਉਪ੍ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ ਚ.
ਸਤ੍ਤਮੇ ਪਨ ਵਾਰੇ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਅਹਂ ਇਮਂ ਕੁਣ੍ਠਕੁਦ੍ਦਾਲਕਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਉਪ੍ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ, ਇਦਾਨਿ ਨਂ ਮਹਾਨਦਿਯਂ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਨਦੀਤੀਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਚਸ੍ਸ ਪਤਿਤਟ੍ਠਾਨਂ ਪਸ੍ਸਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਪੁਨਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਉਦ੍ਧਰਿਤੁਕਾਮਤਾ ਭਵੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਤਂ ਕੁਦ੍ਦਾਲਕਂ ਦਣ੍ਡੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਨਾਗਬਲੋ ਥਾਮਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਸੀਸਸ੍ਸ ਉਪਰਿਭਾਗੇ ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਆਵਿਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਨਿਮ੍ਮੀਲੇਤ੍ਵਾ ਨਦੀਮਜ੍ਝੇ ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਜਿਤਂ ਮੇ ਜਿਤਂ ਮੇ’’ਤਿ ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਸੀਹਨਾਦਂ ਨਦਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਬਾਰਾਣਸਿਰਾਜਾ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਂ ਵੂਪਸਮੇਤ੍ਵਾ ਆਗਤੋ ਨਦਿਯਾ ਸੀਸਂ ਨ੍ਹਾਯਿਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਾਲਙ੍ਕਾਰਪਟਿਮਣ੍ਡਿਤੋ ਹਤ੍ਥਿਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਗਚ੍ਛਮਾਨੋ ਤਂ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਪੁਰਿਸੋ ‘ਜਿਤਂ ਮੇ ਜਿਤਂ ਮੇ’ਤਿ ਵਦਤਿ, ਕੋ ਨੁ ਖੋ ਏਤੇਨ ਜਿਤੋ, ਪਕ੍ਕੋਸਥ ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਭੋ ਪੁਰਿਸ, ਅਹਂ ਤਾਵ ਵਿਜਿਤਸਙ੍ਗਾਮੋ ਇਦਾਨਿ ਜਯਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਗਚ੍ਛਾਮਿ, ਤਯਾ ਪਨ ਕੋ ਜਿਤੋ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ‘‘ਮਹਾਰਾਜ, ਤਯਾ ਸਙ੍ਗਾਮਸਤਮ੍ਪਿ ਸਙ੍ਗਾਮਸਹਸ੍ਸਮ੍ਪਿ ਸਙ੍ਗਾਮਸਤਸਹਸ੍ਸਮ੍ਪਿ ਜਿਨਨ੍ਤੇਨ ਦੁਜ੍ਜਿਤਮੇਵ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਅਜਿਤਤ੍ਤਾ. ਅਹਂ ਪਨ ਮਮ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਲੋਭਂ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਕਿਲੇਸੇ ਜਿਨਿ’’ਨ੍ਤਿ ਕਥੇਨ੍ਤੋਯੇਵ ਮਹਾਨਦਿਂ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਆਪੋਕਸਿਣਾਰਮ੍ਮਣਂ ਝਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਾਨੁਭਾਵੋ ਆਕਾਸੇ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੭੦. ‘‘ਨ ਤਂ ਜਿਤਂ ਸਾਧੁ ਜਿਤਂ, ਯਂ ਜਿਤਂ ਅਵਜੀਯਤਿ;
ਤਂ ਖੋ ਜਿਤਂ ਸਾਧੁ ਜਿਤਂ, ਯਂ ਜਿਤਂ ਨਾਵਜੀਯਤੀ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਨ ਤਂ ਜਿਤਂ ਸਾਧੁ ਜਿਤਂ, ਯਂ ਜਿਤਂ ਅਵਜੀਯਤੀਤਿ ਯਂ ਪਚ੍ਚਾਮਿਤ੍ਤੇ ਪਰਾਜਿਨਿਤ੍ਵਾ ਰਟ੍ਠਂ ਜਿਤਂ ਪਟਿਲਦ੍ਧਂ ਪੁਨਪਿ ਤੇਹਿ ਪਚ੍ਚਾਮਿਤ੍ਤੇਹਿ ਅਵਜੀਯਤਿ, ਤਂ ਜਿਤਂ ਸਾਧੁਜਿਤਂ ਨਾਮ ਨ ਹੋਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਪੁਨ ਅਵਜੀਯਨਤੋ. ਅਪਰੋ ਨਯੋ – ਜਿਤਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਜਯੋ. ਯੋ ਪਚ੍ਚਾਮਿਤ੍ਤੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਯੁਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਗਤੋ ਜਯੋ ਪੁਨ ਤੇਸੁ ਜਿਨਨ੍ਤੇਸੁ, ਪਰਾਜਯੋ ਹੋਤਿ, ਸੋ ਨ ਸਾਧੁ ਨ ਸੋਭਨੋ. ਕਸ੍ਮਾ? ਯਸ੍ਮਾ ਪੁਨ ਪਰਾਜਯੋਵ ਹੋਤਿ. ਤਂ ਖੋ ਜਿਤਂ ਸਾਧੁ ਜਿਤਂ, ਯਂ ਜਿਤਂ ਨਾਵਜੀਯਤੀਤਿ ਯਂ ਖੋ ਪਨ ਪਚ੍ਚਾਮਿਤ੍ਤੇ ਨਿਮ੍ਮਥੇਤ੍ਵਾ ਜਿਤਂ ਪੁਨ ਤੇਹਿ ਨਾਵਜੀਯਤਿ, ਯੋ ਵਾ ਏਕਵਾਰਂ ਲਦ੍ਧੋ ਜਯੋ ਨ ਪੁਨ ਪਰਾਜਯੋ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਜਿਤਂ ਸਾਧੁ ਜਿਤਂ ਸੋਭਨਂ, ਸੋ ਜਯੋ ਸਾਧੁ ਸੋਭਨੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਪੁਨ ਨਾਵਜੀਯਨਤੋ. ਤਸ੍ਮਾ, ਤ੍ਵਂ ਮਹਾਰਾਜ, ਸਤਕ੍ਖਤ੍ਤੁਮ੍ਪਿ ਸਹਸ੍ਸਕ੍ਖਤ੍ਤੁਮ੍ਪਿ ਸਤਸਹਸ੍ਸਕ੍ਖਤ੍ਤੁਮ੍ਪਿ ਸਙ੍ਗਾਮਸੀਸਂ ਜਿਨਿਤ੍ਵਾਪਿ ਸਙ੍ਗਾਮਯੋਧੋ ਨਾਮ ਨ ਹੋਸਿ. ਕਿਂਕਾਰਣਾ? ਅਤ੍ਤਨੋ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਅਜਿਤਤ੍ਤਾ. ਯੋ ਪਨ ਏਕਵਾਰਮ੍ਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਕਿਲੇਸੇ ਜਿਨਾਤਿ, ਅਯਂ ਉਤ੍ਤਮੋ ਸਙ੍ਗਾਮਸੀਸਯੋਧੋਤਿ ਆਕਾਸੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨਕੋਵ ਬੁਦ੍ਧਲੀਲਾਯ ਰਞ੍ਞੋ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਸਿ. ਉਤ੍ਤਮਸਙ੍ਗਾਮਯੋਧਭਾਵੋ ਪਨੇਤ੍ਥ –
‘‘ਯੋ ਸਹਸ੍ਸਂ ਸਹਸ੍ਸੇਨ, ਸਙ੍ਗਾਮੇ ਮਾਨੁਸੇ ਜਿਨੇ;
ਏਕਞ੍ਚ ਜੇਯ੍ਯਮਤ੍ਤਾਨਂ, ਸ ਵੇ ਸਙ੍ਗਾਮਜੁਤ੍ਤਮੋ’’ਤਿ. (ਧ. ਪ. ੧੦੩) –
ਇਦਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਸਾਧਕਂ.
ਰਞ੍ਞੋ ਪਨ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਣਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਤਦਙ੍ਗਪ੍ਪਹਾਨਵਸੇਨ ਕਿਲੇਸਾ ਪਹੀਨਾ, ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨਮਿ. ਰਾਜਬਲਸ੍ਸਪਿ ਤਥੇਵ ਕਿਲੇਸਾ ਪਹੀਯਿਂਸੁ. ਰਾਜਾ ‘‘ਇਦਾਨਿ ਤੁਮ੍ਹੇ ਕਹਂ ਗਮਿਸ੍ਸਥਾ’’ਤਿ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਹਿਮਵਨ੍ਤਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਇਸਿਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਅਹਮ੍ਪਿ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੇਨੇਵ ਸਦ੍ਧਿਂ ਨਿਕ੍ਖਮਿ, ਬਲਕਾਯੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਗਹਪਤਿਕਾ ਸਬ੍ਬਾ ਸੇਨਿਯੋਤਿ ਸਬ੍ਬੋਪਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤੋ ਮਹਾਜਨਕਾਯੋ ਰਞ੍ਞਾ ਸਦ੍ਧਿਂਯੇਵ ਨਿਕ੍ਖਮਿ. ਬਾਰਾਣਸਿਵਾਸਿਨੋਪਿ ‘‘ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਕਿਰ ਰਾਜਾ ਕੁਦ੍ਦਾਲਪਣ੍ਡਿਤਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਭਿਮੁਖੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਬਲਕਾਯੇਨ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ, ਮਯਂ ਇਧ ਕਿਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਦ੍ਵਾਦਸਯੋਜਨਿਕਾਯ ਬਾਰਾਣਸਿਯਾ ਸਕਲਨਗਰਵਾਸਿਨੋ ਨਿਕ੍ਖਮਿਂਸੁ. ਦ੍ਵਾਦਸਯੋਜਨਿਕਾ ਪਰਿਸਾ ਅਹੋਸਿ. ਤਂ ਆਦਾਯ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਹਿਮਵਨ੍ਤਂ ਪਾਵਿਸਿ.
ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਸਕ੍ਕਸ੍ਸ ਦੇਵਰਞ੍ਞੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾਸਨਂ ਉਣ੍ਹਾਕਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਸਿ. ਸੋ ਆਵਜ੍ਜਮਾਨੋ ‘‘ਕੁਦ੍ਦਾਲਪਣ੍ਡਿਤੋ ਮਹਾਭਿਨਿਕ੍ਖਮਨਂ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਮਹਾਸਮਾਗਮੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਲਦ੍ਧੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਵਿਸ੍ਸਕਮ੍ਮਂ ਆਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਤਾਤ, ਕੁਦ੍ਦਾਲਪਣ੍ਡਿਤੋ ਮਹਾਭਿਨਿਕ੍ਖਮਨਂ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ, ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਲਦ੍ਧੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਤ੍ਵਂ ਹਿਮਵਨ੍ਤਪ੍ਪਦੇਸਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਮੇ ਭੂਮਿਭਾਗੇ ਦੀਘਤੋ ਤਿਂਸਯੋਜਨਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋ ਪਨ੍ਨਰਸਯੋਜਨਂ ਅਸ੍ਸਮਪਦਂ ਮਾਪੇਹੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ‘‘ਸਾਧੁ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਥਾ ਅਕਾਸਿ. ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖੇਪੋ, ਵਿਤ੍ਥਾਰੋ ਪਨ ਹਤ੍ਥਿਪਾਲਜਾਤਕੇ ਆਵਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਇਦਞ੍ਚ ਹਿ ਤਞ੍ਚ ਏਕਪਰਿਚ੍ਛੇਦਮੇਵ. ਵਿਸ੍ਸਕਮ੍ਮੋਪਿ ਅਸ੍ਸਮਪਦੇ ਪਣ੍ਣਸਾਲਂ ਮਾਪੇਤ੍ਵਾ ਦੁਸ੍ਸਦ੍ਦੇ ਮਿਗੇ ਚ ਸਕੁਣੇ ਚ ਅਮਨੁਸ੍ਸੇ ਚ ਪਟਿਕ੍ਕਮਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ਤੇਨ ਦਿਸਾਭਾਗੇਨ ਏਕਪਦਿਕਮਗ੍ਗਂ ਮਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਮੇਵ ਅਗਮਾਸਿ. ਕੁਦ੍ਦਾਲਪਣ੍ਡਿਤੋਪਿ ਤਂ ਪਰਿਸਂ ਆਦਾਯ ਹਿਮਵਨ੍ਤਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਸਕ੍ਕਦਤ੍ਤਿਯਂ ਅਸ੍ਸਮਪਦਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਕਮ੍ਮੇਨ ਮਾਪਿਤਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤਪਰਿਕ੍ਖਾਰਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਠਮਂ ਅਤ੍ਤਨਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਾ ਪਰਿਸਂ ਪਬ੍ਬਾਜੇਤ੍ਵਾ ਅਸ੍ਸਮਪਦਂ ਭਾਜੇਤ੍ਵਾ ਅਦਾਸਿ. ਸਤ੍ਤ ਰਾਜਾਨੋ ਸਤ੍ਤ ਰਜ੍ਜਾਨਿ ਛਡ੍ਡਯਿਂਸੁ. ਤਿਂਸਯੋਜਨਂ ਅਸ੍ਸਮਪਦਂ ਪੂਰਿ. ਕੁਦ੍ਦਾਲਪਣ੍ਡਿਤੋ ਸੇਸਕਸਿਣੇਸੁਪਿ ਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਹਾਰੇ ਭਾਵੇਤ੍ਵਾ ਪਰਿਸਾਯ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿ. ਸਬ੍ਬੇ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਲਾਭਿਨੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਹਾਰੇ ਭਾਵੇਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਪਰਾਯਣਾ ਅਹੇਸੁਂ. ਯੇ ਪਨ ਤੇਸਂ ਪਾਰਿਚਰਿਯਂ ਅਕਂਸੁ, ਤੇ ਦੇਵਲੋਕਪਰਾਯਣਾ ਅਹੇਸੁਂ.
ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਏਵਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚਿਤ੍ਤਂ ਨਾਮੇਤਂ ਕਿਲੇਸਵਸੇਨ ਅਲ੍ਲੀਨਂ ਦੁਮ੍ਮੋਚਯਂ ਹੋਤਿ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਲੋਭਧਮ੍ਮਾ ਦੁਪ੍ਪਜਹਾ, ਏਵਰੂਪੇਪਿ ਪਣ੍ਡਿਤੇ ਅਞ੍ਞਾਣੇ ਕਰੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਕਾਸੇਸਿ, ਸਚ੍ਚਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਕੇਚਿ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਾ ਅਹੇਸੁਂ, ਕੇਚਿ ਸਕਦਾਗਾਮਿਨੋ, ਕੇਚਿ ਅਨਾਗਾਮਿਨੋ, ਕੇਚਿ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾਪਿ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ – ‘‘ਤਦਾ ਰਾਜਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਅਹੋਸਿ, ਪਰਿਸਾ ਬੁਦ੍ਧਪਰਿਸਾ, ਕੁਦ੍ਦਾਲਪਣ੍ਡਿਤੋ ਪਨ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਕੁਦ੍ਦਾਲਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਦਸਮਾ.
ਇਤ੍ਥਿਵਗ੍ਗੋ ਸਤ੍ਤਮੋ.
ਤਸ੍ਸੁਦ੍ਦਾਨਂ –
ਅਸਾਤਮਨ੍ਤਣ੍ਡਭੂਤਂ, ਤਕ੍ਕਪਣ੍ਡਿ ਦੁਰਾਜਾਨਂ;
ਅਨਭਿਰਤਿ ਮੁਦੁਲਕ੍ਖਣਂ, ਉਚ੍ਛਙ੍ਗਮ੍ਪਿ ਚ ਸਾਕੇਤਂ;
ਵਿਸਵਨ੍ਤਂ ਕੁਦ੍ਦਾਲਕਨ੍ਤਿ.