੨. ਖਰਪੁਤ੍ਤਵਗ੍ਗੋ
[੩੮੬] ੧. ਖਰਪੁਤ੍ਤਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰੇਵਮਾਹਂਸੂਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਾਪਲੋਭਨਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਤਞ੍ਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਤ੍ਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਆਮ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਕੇਨ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਾਪਿਤੋਸੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਾਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਯਂ ਤੇ ਇਤ੍ਥੀ ਅਨਤ੍ਥਕਾਰਿਕਾ, ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਤ੍ਵਂ ਇਮਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਅਗ੍ਗਿਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਮਰਨ੍ਤੋ ਪਣ੍ਡਿਤੇ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਜੀਵਿਤਂ ਲਭੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਸੇਨਕੇ ਨਾਮ ਰਞ੍ਞੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਸਕ੍ਕਤ੍ਤਂ ਕਾਰੇਸਿ. ਤਦਾ ਸੇਨਕਸ੍ਸ ਰਞ੍ਞੋ ਏਕੇਨ ਨਾਗਰਾਜੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਮਿਤ੍ਤਭਾਵੋ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਕਿਰ ਨਾਗਰਾਜਾ ਨਾਗਭਵਨਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਥਲੇ ਗੋਚਰਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਚਰਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਗਾਮਦਾਰਕਾ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਸਪ੍ਪੋ ਅਯ’’ਨ੍ਤਿ ਲੇਡ੍ਡੁਦਣ੍ਡਾਦੀਹਿ ਪਹਰਿਂਸੁ. ਅਥ ਰਾਜਾ ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਕੀਲ਼ਿਤੁਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ ਏਤੇ ਦਾਰਕਾ ਕਰੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਕਂ ਸਪ੍ਪਂ ਪਹਰਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਪਹਰਿਤੁਂ ਮਾ ਦੇਥ, ਪਲਾਪੇਥ ਨੇ’’ਤਿ ਪਲਾਪੇਸਿ. ਨਾਗਰਾਜਾ ਜੀਵਿਤਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ਨਾਗਭਵਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਬਹੂਨਿ ਰਤਨਾਨਿ ਆਦਾਯ ਅਡ੍ਢਰਤ੍ਤਸਮਯੇ ਰਞ੍ਞੋ ਸਯਨਘਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਤਾਨਿ ਰਤਨਾਨਿ ਦਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਹਾਰਾਜ, ਮਯਾ ਤੁਮ੍ਹੇ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਜੀਵਿਤਂ ਲਦ੍ਧ’’ਨ੍ਤਿ ਰਞ੍ਞਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਮਿਤ੍ਤਭਾਵਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾਨਂ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਸੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਨਾਗਮਾਣਵਿਕਾਸੁ ਏਕਂ ਕਾਮੇਸੁ ਅਤਿਤ੍ਤਂ ਨਾਗਮਾਣਵਿਕਂ ਰਕ੍ਖਣਤ੍ਥਾਯ ਰਞ੍ਞੋ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਯਦਾ ਏਤਂ ਨ ਪਸ੍ਸਸਿ, ਤਦਾ ਇਮਂ ਮਨ੍ਤਂ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ ਤਸ੍ਸ ਏਕਂ ਮਨ੍ਤਂ ਅਦਾਸਿ.
ਸੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਨਾਗਮਾਣਵਿਕਾਯ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪੋਕ੍ਖਰਣਿਯਂ ਉਦਕਕੀਲ਼ਂ ਕੀਲ਼ਿ. ਨਾਗਮਾਣਵਿਕਾ ਏਕਂ ਉਦਕਸਪ੍ਪਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਵਿਜਹਿਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਸਦ੍ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਿ. ਰਾਜਾ ਤਂ ਅਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ‘‘ਕਹਂ ਨੁ ਖੋ ਗਤਾ’’ਤਿ ਮਨ੍ਤਂ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਅਨਾਚਾਰਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਵੇਲ਼ੁਪੇਸਿਕਾਯ ਪਹਰਿ. ਸਾ ਕੁਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਨਾਗਭਵਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਸ੍ਮਾ ਆਗਤਾਸੀ’’ਤਿ ਪੁਟ੍ਠਾ ‘‘ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਸਹਾਯੋ ਮਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਚਨਂ ਅਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿਂ ਪਿਟ੍ਠਿਯਂ ਪਹਰੀ’’ਤਿ ਪਹਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਸਿ. ਨਾਗਰਾਜਾ ਤਥਤੋ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾਵ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਨਾਗਮਾਣਵਕੇ ਆਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਗਚ੍ਛਥ, ਸੇਨਕਸ੍ਸ ਸਯਨਘਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਨਾਸਵਾਤੇਨ ਤਂ ਭੁਸਂ ਵਿਯ ਵਿਦ੍ਧਂਸੇਥਾ’’ਤਿ ਪੇਸੇਸਿ. ਤੇ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਸਿਰਿਸਯਨੇ ਨਿਪਨ੍ਨਕਾਲੇ ਗਬ੍ਭਂ ਪਵਿਸਿਂਸੁ. ਤੇਸਂ ਪਵਿਸਨਵੇਲਾਯਮੇਵ ਰਾਜਾ ਦੇਵਿਂ ਆਹ – ‘‘ਜਾਨਾਸਿ ਨੁ ਖੋ ਭਦ੍ਦੇ, ਨਾਗਮਾਣਵਿਕਾਯ ਗਤਟ੍ਠਾਨ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਨ ਜਾਨਾਮਿ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਜ੍ਜ ਸਾ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਪੋਕ੍ਖਰਣਿਯਂ ਕੀਲ਼ਨਕਾਲੇ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਵਿਜਹਿਤ੍ਵਾ ਏਕੇਨ ਉਦਕਸਪ੍ਪੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਨਾਚਾਰਂ ਅਕਾਸਿ, ਅਥ ਨਂ ਅਹਂ ‘ਏਵਂ ਮਾ ਕਰੀ’ਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਨਤ੍ਥਾਯ ਵੇਲ਼ੁਪੇਸਿਕਾਯ ਪਹਰਿਂ, ਸਾ ‘ਨਾਗਭਵਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਹਾਯਸ੍ਸ ਮੇ ਅਞ੍ਞਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਥੇਤ੍ਵਾ ਮੇਤ੍ਤਿਂ ਭਿਨ੍ਦੇਯ੍ਯਾ’ਤਿ ਮੇ ਭਯਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਨਾਗਮਾਣਵਕਾ ਤਤੋਵ ਨਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਨਾਗਭਵਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਨਾਗਰਾਜਸ੍ਸ ਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਸੋ ਸਂਵੇਗਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਙ੍ਖਣਞ੍ਞੇਵ ਰਞ੍ਞੋ ਸਯਨਘਰਂ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਮਤ੍ਥਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਖਮਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਦਂ ਮੇ ਦਣ੍ਡਕਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਰੁਤਜਾਨਨਂ ਨਾਮ ਮਨ੍ਤਂ ਦਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਅਨਗ੍ਘੋ ਮਨ੍ਤੋ, ਸਚੇ ਇਮਂ ਮਨ੍ਤਂ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਦਦੇਯ੍ਯਾਸਿ, ਦਤ੍ਵਾਵ ਅਗ੍ਗਿਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਮਰੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਰਾਜਾ ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿ. ਸੋ ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਕਿਪਿਲ੍ਲਿਕਾਨਮ੍ਪਿ ਸਦ੍ਦਂ ਜਾਨਾਤਿ.
ਤਸ੍ਸੇਕਦਿਵਸਂ ਮਹਾਤਲੇ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਮਧੁਫਾਣਿਤੇਹਿ ਖਾਦਨੀਯਂ ਖਾਦਨ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਂ ਮਧੁਬਿਨ੍ਦੁ ਚ ਫਾਣਿਤਬਿਨ੍ਦੁ ਚ ਪੂਵਖਣ੍ਡਞ੍ਚ ਭੂਮਿਯਂ ਪਤਿ. ਏਕਾ ਕਿਪਿਲ੍ਲਿਕਾ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਰਞ੍ਞੋ ਮਹਾਤਲੇ ਮਧੁਚਾਟਿ ਭਿਨ੍ਨਾ, ਫਾਣਿਤਸਕਟਂ ਪੂਵਸਕਟਂ ਨਿਕ੍ਕੁਜ੍ਜਿਤਂ, ਮਧੁਫਾਣਿਤਞ੍ਚ ਪੂਵਞ੍ਚ ਖਾਦਥਾ’’ਤਿ ਵਿਰਵਨ੍ਤੀ ਵਿਚਰਤਿ. ਅਥ ਰਾਜਾ ਤਸ੍ਸਾ ਰਵਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਹਸਿ. ਰਞ੍ਞੋ ਸਮੀਪੇ ਠਿਤਾ ਦੇਵੀ ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਦਿਸ੍ਵਾ ਰਾਜਾ ਹਸੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਾਦਨੀਯਂ ਖਾਦਿਤ੍ਵਾ ਨ੍ਹਤ੍ਵਾ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਏਕਂ ਮਕ੍ਖਿਕਂ ਸਾਮਿਕੋ ‘‘ਏਹਿ ਭਦ੍ਦੇ, ਕਿਲੇਸਰਤਿਯਾ ਰਮਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਅਥ ਨਂ ਸਾ ‘‘ਅਧਿਵਾਸੇਹਿ ਤਾਵ ਸਾਮਿ, ਇਦਾਨਿ ਰਞ੍ਞੋ ਗਨ੍ਧੇ ਆਹਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਵਿਲਿਮ੍ਪਨ੍ਤਸ੍ਸ ਪਾਦਮੂਲੇ ਗਨ੍ਧਚੁਣ੍ਣਂ ਪਤਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਹਂ ਤਤ੍ਥ ਵਟ੍ਟੇਤ੍ਵਾ ਸੁਗਨ੍ਧਾ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਤਤੋ ਰਞ੍ਞੋ ਪਿਟ੍ਠਿਯਂ ਨਿਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਰਮਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਰਾਜਾ ਤਮ੍ਪਿ ਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਹਸਿ. ਦੇਵੀਪਿ ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਦਿਸ੍ਵਾ ਹਸੀ’’ਤਿ ਪੁਨ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ. ਪੁਨ ਰਞ੍ਞੋ ਸਾਯਮਾਸਂ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਂ ਭਤ੍ਤਸਿਤ੍ਥਂ ਭੂਮਿਯਂ ਪਤਿ. ਕਿਪਿਲ੍ਲਿਕਾ ‘‘ਰਾਜਕੁਲੇ ਭਤ੍ਤਸਕਟਂ ਭਗ੍ਗਂ, ਭਤ੍ਤਂ ਭੁਞ੍ਜਥਾ’’ਤਿ ਵਿਰਵਿ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾ ਪੁਨਪਿ ਹਸਿ. ਦੇਵੀ ਸੁਵਣ੍ਣਕਟਚ੍ਛੁਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾਨਂ ਪਰਿਵਿਸਨ੍ਤੀ ‘‘ਮਂ ਨੁ ਖੋ ਦਿਸ੍ਵਾ ਰਾਜਾ ਹਸਤੀ’’ਤਿ ਵਿਤਕ੍ਕੇਸਿ.
ਸਾ ਰਞ੍ਞਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਯਨਂ ਆਰੁਯ੍ਹ ਨਿਪਜ੍ਜਨਕਾਲੇ ‘‘ਕਿਂਕਾਰਣਾ ਦੇਵ, ਹਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਸੋ ‘‘ਕਿਂ ਤੇ ਮਮ ਹਸਿਤਕਾਰਣੇਨਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਨਿਬਦ੍ਧੋ ਕਥੇਸਿ. ਅਥ ਨਂ ਸਾ ‘‘ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਜਾਨਨਮਨ੍ਤਂ ਮਯ੍ਹਂ ਦੇਥਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਦਾਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾਪਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਨਿਬਨ੍ਧਿ. ਰਾਜਾ ‘‘ਸਚਾਹਂ ਇਮਂ ਮਨ੍ਤਂ ਤੁਯ੍ਹਂ ਦਸ੍ਸਾਮਿ, ਮਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਮਰਨ੍ਤੋਪਿ ਮਯ੍ਹਂ ਦੇਹਿ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ਮਾਤੁਗਾਮਵਸਿਕੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਮਨ੍ਤਂ ਦਤ੍ਵਾ ਅਗ੍ਗਿਂ ਪਵਿਸਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਰਥੇਨ ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਪਾਯਾਸਿ.
ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਸਕ੍ਕੋ ਲੋਕਂ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਕਾਰਣਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਬਾਲਰਾਜਾ ਮਾਤੁਗਾਮਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ‘ਅਗ੍ਗਿਂ ਪਵਿਸਿਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਜੀਵਿਤਮਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਸੁਜਂ ਅਸੁਰਕਞ੍ਞਂ ਆਦਾਯ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਂ ਅਜਿਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨਾ ਅਜੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਹਾਜਨੋ ਮਾ ਪਸ੍ਸਤੂ’’ਤਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਯ ਰਞ੍ਞੋ ਰਥਸ੍ਸ ਪੁਰਤੋ ਅਹੋਸਿ. ਤਂ ਰਾਜਾ ਚੇਵ ਰਥੇ ਯੁਤ੍ਤਸਿਨ੍ਧਵਾ ਚ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਅਞ੍ਞੋ ਕੋਚਿ ਨ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਅਜੋ ਕਥਾਸਮੁਟ੍ਠਾਪਨਤ੍ਥਂ ਰਥਪੁਰਤੋ ਅਜਿਕਾਯ ਸਦ੍ਧਿਂ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਅਹੋਸਿ. ਤਮੇਕੋ ਰਥੇ ਯੁਤ੍ਤਸਿਨ੍ਧਵੋ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਸਮ੍ਮ ਅਜਰਾਜ, ਮਯਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ‘ਅਜਾ ਕਿਰ ਬਾਲਾ ਅਹਿਰਿਕਾ’ਤਿ ਅਸ੍ਸੁਮ੍ਹ, ਨ ਚ ਤਂ ਪਸ੍ਸਿਮ੍ਹ, ਤ੍ਵਂ ਪਨ ਰਹੋ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਟ੍ਠਾਨੇ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਅਨਾਚਾਰਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਏਤ੍ਤਕਾਨਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾਨਞ੍ਞੇਵ ਕਰੋਸਿ, ਨ ਲਜ੍ਜਸਿ, ਤਂ ਨੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਸੁਤਂ ਇਮਿਨਾ ਦਿਟ੍ਠੇਨ ਸਮੇਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਪਠਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੭੭. ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰੇਵਮਾਹਂਸੁ, ਵਸ੍ਤਂ ਬਾਲੋਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤਾ;
ਪਸ੍ਸ ਬਾਲੋ ਰਹੋਕਮ੍ਮਂ, ਆਵਿਕੁਬ੍ਬਂ ਨ ਬੁਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਵਸ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਜਂ. ਪਣ੍ਡਿਤਾਤਿ ਞਾਣਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ ਤਂ ਬਾਲੋਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਪਸ੍ਸਾਤਿ ਆਲਪਨਂ, ਪਸ੍ਸਥਾਹਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨ ਬੁਜ੍ਝਤੀਤਿ ਏਵਂ ਕਾਤੁਂ ਅਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਨ ਜਾਨਾਤਿ.
ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਅਜੋ ਦ੍ਵੇ ਗਾਥਾ ਅਭਾਸਿ –
੭੮. ‘‘ਤ੍ਵਂ ਖੋਪਿ ਸਮ੍ਮ ਬਾਲੋਸਿ, ਖਰਪੁਤ੍ਤ ਵਿਜਾਨਹਿ;
ਰਜ੍ਜੁਯਾ ਹਿ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ, ਵਙ੍ਕੋਟ੍ਠੋ ਓਹਿਤੋਮੁਖੋ.
੭੯. ‘‘ਅਪਰਮ੍ਪਿ ਸਮ੍ਮ ਤੇ ਬਾਲ੍ਯਂ, ਯੋ ਮੁਤ੍ਤੋ ਨ ਪਲਾਯਸਿ;
ਸੋ ਚ ਬਾਲਤਰੋ ਸਮ੍ਮ, ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਵਹਤਿ ਸੇਨਕ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਤ੍ਵਂ ਖੋਪਿ ਸਮ੍ਮਾਤਿ ਸਮ੍ਮ ਸਿਨ੍ਧਵ ਮਯਾਪਿ ਖੋ ਤ੍ਵਂ ਬਾਲਤਰੋ. ਖਰਪੁਤ੍ਤਾਤਿ ਸੋ ਕਿਰ ਗਦ੍ਰਭਸ੍ਸ ਜਾਤਕੋ, ਤੇਨ ਤਂ ਏਵਮਾਹ. ਵਿਜਾਨਹੀਤਿ ਅਹਮੇਵ ਬਾਲੋਤਿ ਏਵਂ ਜਾਨਾਹਿ. ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋਤਿ ਯੁਗੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਗੀਵਾਯ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ. ਵਙ੍ਕੋਟ੍ਠੋਤਿ ਵਙ੍ਕਓਟ੍ਠੋ. ਓਹਿਤੋਮੁਖੋਤਿ ਮੁਖਬਨ੍ਧਨੇਨ ਪਿਹਿਤਮੁਖੋ. ਯੋ ਮੁਤ੍ਤੋ ਨ ਪਲਾਯਸੀਤਿ ਯੋ ਤ੍ਵਂ ਰਥਤੋ ਮੁਤ੍ਤੋ ਸਮਾਨੋ ਮੁਤ੍ਤਕਾਲੇ ਪਲਾਯਿਤ੍ਵਾ ਅਰਞ੍ਞਂ ਨ ਪਵਿਸਸਿ, ਤਂ ਤੇ ਅਪਲਾਯਨਂ ਅਪਰਮ੍ਪਿ ਬਾਲ੍ਯਂ, ਸੋ ਚ ਬਾਲਤਰੋਤਿ ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਸੇਨਕਂ ਵਹਸਿ, ਸੋ ਸੇਨਕੋ ਤਯਾਪਿ ਬਾਲਤਰੋ.
ਰਾਜਾ ਤੇਸਂ ਉਭਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਕਥਂ ਜਾਨਾਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਂ ਸੁਣਨ੍ਤੋ ਸਣਿਕਂ ਰਥਂ ਪੇਸੇਸਿ. ਸਿਨ੍ਧਵੋਪਿ ਤਸ੍ਸ ਕਥਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਚਤੁਤ੍ਥਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੮੦. ‘‘ਯਂ ਨੁ ਸਮ੍ਮ ਅਹਂ ਬਾਲੋ, ਅਜਰਾਜ ਵਿਜਾਨਹਿ;
ਅਥ ਕੇਨ ਸੇਨਕੋ ਬਾਲੋ, ਤਂ ਮੇ ਅਕ੍ਖਾਹਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤੋ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਯਨ੍ਤਿ ਕਰਣਤ੍ਥੇ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵਚਨਂ. ਨੂਤਿ ਅਨੁਸ੍ਸਵਤ੍ਥੇ ਨਿਪਾਤੋ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਸਮ੍ਮ ਅਜਰਾਜ, ਯੇਨ ਤਾਵ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਤ੍ਤੇਨ ਕਾਰਣੇਨ ਅਹਂ ਬਾਲੋ, ਤਂ ਤ੍ਵਂ ਕਾਰਣਂ ਜਾਨਾਹਿ, ਸਕ੍ਕਾ ਏਤਂ ਤਯਾ ਞਾਤੁਂ, ਅਹਞ੍ਹਿ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਤ੍ਤਾਵ ਬਾਲੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਮਂ ਖਰਪੁਤ੍ਤਾਤਿਆਦੀਨਿ ਵਦਨ੍ਤੋ ਸੁਟ੍ਠੁ ਵਦਸਿ, ਅਯਂ ਪਨ ਸੇਨਕੋ ਰਾਜਾ ਕੇਨ ਕਾਰਣੇਨ ਬਾਲੋ, ਤਂ ਮੇ ਕਾਰਣਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤੋ ਅਕ੍ਖਾਹੀਤਿ.
ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਅਜੋ ਆਚਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ਪਞ੍ਚਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੮੧. ‘‘ਉਤ੍ਤਮਤ੍ਥਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾਨ, ਭਰਿਯਾਯ ਯੋ ਪਦਸ੍ਸਤਿ;
ਤੇਨ ਜਹਿਸ੍ਸਤਤ੍ਤਾਨਂ, ਸਾ ਚੇਵਸ੍ਸ ਨ ਹੇਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਉਤ੍ਤਮਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਰੁਤਜਾਨਨਮਨ੍ਤਂ. ਤੇਨਾਤਿ ਤਸ੍ਸਾ ਮਨ੍ਤਪ੍ਪਦਾਨਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਕਾਰਣੇਨ ਤਂ ਦਤ੍ਵਾ ਅਗ੍ਗਿਂ ਪਵਿਸਨ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਾਨਞ੍ਚ ਜਹਿਸ੍ਸਤਿ, ਸਾ ਚਸ੍ਸ ਭਰਿਯਾ ਨ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਏਸ ਤਯਾਪਿ ਬਾਲਤਰੋ, ਯੋ ਲਦ੍ਧਂ ਯਸਂ ਰਕ੍ਖਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤੀਤਿ.
ਰਾਜਾ ਤਸ੍ਸ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਜਰਾਜ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਸੋਤ੍ਥਿਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋਪਿ ਤ੍ਵਞ੍ਞੇਵ ਕਰਿਸ੍ਸਸਿ, ਕਥੇਹਿ ਤਾਵ ਨੋ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਯੁਤ੍ਤਕ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਅਥ ਨਂ ਅਜਰਾਜਾ ‘‘ਮਹਾਰਾਜ, ਇਮੇਸਂ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਅਤ੍ਤਨਾ ਅਞ੍ਞੋ ਪਿਯਤਰੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਏਕਂ ਪਿਯਭਣ੍ਡਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਨਾਸੇਤੁਂ ਲਦ੍ਧਯਸਂ ਪਹਾਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਛਟ੍ਠਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੮੨. ‘‘ਨ ਵੇ ਪਿਯਮ੍ਮੇਤਿ ਜਨਿਨ੍ਦ ਤਾਦਿਸੋ, ਅਤ੍ਤਂ ਨਿਰਂਕਤ੍ਵਾ ਪਿਯਾਨਿ ਸੇਵਤਿ;
ਅਤ੍ਤਾਵ ਸੇਯ੍ਯੋ ਪਰਮਾ ਚ ਸੇਯ੍ਯੋ, ਲਬ੍ਭਾ ਪਿਯਾ ਓਚਿਤਤ੍ਥੇਨ ਪਚ੍ਛਾ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਪਿਯਮ੍ਮੇਤਿ ਪਿਯਂ ਮੇ, ਅਯਮੇਵ ਵਾ ਪਾਠੋ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਜਨਿਨ੍ਦ, ਤਾਦਿਸੋ ਤੁਮ੍ਹਾਦਿਸੋ ਯਸਮਹਤ੍ਤੇ ਠਿਤੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਏਕਂ ਪਿਯਭਣ੍ਡਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ‘‘ਇਦਂ ਪਿਯਂ ਮੇ’’ਤਿ ਅਤ੍ਤਂ ਨਿਰਂਕਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਤਾਨਿ ਪਿਯਾਨਿ ਨ ਸੇਵਤੇਵ. ਕਿਂਕਾਰਣਾ? ਅਤ੍ਤਾਵ ਸੇਯ੍ਯੋ ਪਰਮਾ ਚ ਸੇਯ੍ਯੋਤਿ, ਯਸ੍ਮਾ ਸਤਗੁਣੇਨ ਸਹਸ੍ਸਗੁਣੇਨ ਅਤ੍ਤਾਵ ਸੇਯ੍ਯੋ ਵਰੋ ਉਤ੍ਤਮੋ, ਪਰਮਾ ਚ ਸੇਯ੍ਯੋ, ਪਰਮਾ ਉਤ੍ਤਮਾਪਿ ਅਞ੍ਞਸ੍ਮਾ ਪਿਯਭਣ੍ਡਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤ੍ਥ ਹਿ ਚ-ਕਾਰੋ ਪਿ-ਕਾਰਤ੍ਥੇ ਨਿਪਾਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਲਬ੍ਭਾ ਪਿਯਾ ਓਚਿਤਤ੍ਥੇਨ ਪਚ੍ਛਾਤਿ ਓਚਿਤਤ੍ਥੇਨ ਵਡ੍ਢਿਤਤ੍ਥੇਨ ਯਸਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇਨ ਪੁਰਿਸੇਨ ਪਚ੍ਛਾ ਪਿਯਾ ਨਾਮ ਸਕ੍ਕਾ ਲਦ੍ਧੁਂ, ਨ ਤਸ੍ਸਾ ਕਾਰਣਾ ਅਤ੍ਤਾ ਨਾਸੇਤਬ੍ਬੋਤਿ.
ਏਵਂ ਮਹਾਸਤ੍ਤੋ ਰਞ੍ਞੋ ਓਵਾਦਂ ਅਦਾਸਿ. ਰਾਜਾ ਤੁਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਜਰਾਜ, ਕੁਤੋ ਆਗਤੋਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਸਕ੍ਕੋ ਅਹਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਵ ਅਨੁਕਮ੍ਪਾਯ ਤਂ ਮਰਣਾ ਮੋਚੇਤੁਂ ਆਗਤੋਮ੍ਹੀਤਿ. ਦੇਵਰਾਜ, ਅਹਂ ਏਤਿਸ੍ਸਾ ‘‘ਮਨ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਅਵਚਂ, ਇਦਾਨਿ ‘‘ਕਿਂ ਕਰੋਮੀ’’ਤਿ? ‘‘ਮਹਾਰਾਜ, ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਉਭਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਵਿਨਾਸੇਨ ਕਿਚ੍ਚਂ ਨਤ੍ਥਿ, ‘ਸਿਪ੍ਪਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰੋ’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਏਤਂ ਕਤਿਪਯੇ ਪਹਾਰੇ ਪਹਰਾਪੇਹਿ, ਇਮਿਨਾ ਉਪਾਯੇਨ ਨ ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿ. ਮਹਾਸਤ੍ਤੋ ਰਞ੍ਞੋ ਓਵਾਦਂ ਦਤ੍ਵਾ ਸਕਟ੍ਠਾਨਮੇਵ ਗਤੋ. ਰਾਜਾ ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਦੇਵਿਂ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਆਹ ‘‘ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਸਿ ਭਦ੍ਦੇ, ਮਨ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਆਮ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਉਪਚਾਰਂ ਕਰੋਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਕੋ ਉਪਚਾਰੋ’’ਤਿ? ‘‘ਪਿਟ੍ਠਿਯਂ ਪਹਾਰਸਤੇ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨੇ ਸਦ੍ਦਂ ਕਾਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ. ਸਾ ਮਨ੍ਤਲੋਭੇਨ ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿ. ਰਾਜਾ ਚੋਰਘਾਤਕੇ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਕਸਾ ਗਾਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਉਭੋਸੁ ਪਸ੍ਸੇਸੁ ਪਹਰਾਪੇਸਿ. ਸਾ ਦ੍ਵੇ ਤਯੋ ਪਹਾਰੇ ਅਧਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਪਰਂ ‘‘ਨ ਮੇ ਮਨ੍ਤੇਨ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ ਰਵਿ. ਅਥ ਨਂ ਰਾਜਾ ‘‘ਤ੍ਵਂ ਮਂ ਮਾਰੇਤ੍ਵਾ ਮਨ੍ਤਂ ਗਣ੍ਹਿਤੁਕਾਮਾਸੀ’’ਤਿ ਪਿਟ੍ਠਿਯਂ ਨਿਚ੍ਚਮ੍ਮਂ ਕਾਰੇਤ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਾਪੇਸਿ. ਸਾ ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪੁਨ ਕਥੇਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿ.
ਸਤ੍ਥਾ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਕਾਸੇਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ, ਸਚ੍ਚਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤਭਿਕ੍ਖੁ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿ. ਤਦਾ ਰਾਜਾ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤਭਿਕ੍ਖੁ ਅਹੋਸਿ, ਦੇਵੀ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਾ, ਅਸ੍ਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ, ਸਕ੍ਕੋ ਪਨ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿਨ੍ਤਿ.
ਖਰਪੁਤ੍ਤਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਪਠਮਾ.
[੩੮੭] ੨. ਸੂਚਿਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਅਕਕ੍ਕਸਂ ਅਫਰੁਸਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਪਞ੍ਞਾਪਾਰਮਿਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਵਤ੍ਥੁ ਮਹਾਉਮਙ੍ਗਜਾਤਕੇ (ਜਾ. ੨.੨੨.੫੯੦ ਆਦਯੋ) ਆਵਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਤਦਾ ਪਨ ਸਤ੍ਥਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਦਾਨੇਵ, ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਤਥਾਗਤੋ ਪਞ੍ਞਵਾ ਉਪਾਯਕੁਸਲੋਯੇਵਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਕਾਸਿਰਟ੍ਠੇ ਕਮ੍ਮਾਰਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਪਰਿਯੋਦਾਤਸਿਪ੍ਪੋ ਅਹੋਸਿ. ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਪਨਸ੍ਸ ਦਲਿਦ੍ਦਾ, ਤੇਸਂ ਗਾਮਤੋ ਅਵਿਦੂਰੇ ਅਞ੍ਞੋ ਸਹਸ੍ਸਕੁਟਿਕੋ ਕਮ੍ਮਾਰਗਾਮੋ. ਤਤ੍ਥ ਕਮ੍ਮਾਰਸਹਸ੍ਸਜੇਟ੍ਠਕੋ ਕਮ੍ਮਾਰੋ ਰਾਜਵਲ੍ਲਭੋ ਅਡ੍ਢੋ ਮਹਦ੍ਧਨੋ, ਤਸ੍ਸੇਕਾ ਧੀਤਾ ਅਹੋਸਿ ਉਤ੍ਤਮਰੂਪਧਰਾ ਦੇਵਚ੍ਛਰਾਪਟਿਭਾਗਾ ਜਨਪਦਕਲ੍ਯਾਣਿਲਕ੍ਖਣੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ. ਸਾਮਨ੍ਤਗਾਮੇਸੁ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਵਾਸਿਫਰਸੁਫਾਲਪਾਚਨਾਦਿਕਾਰਾਪਨਤ੍ਥਾਯ ਤਂ ਗਾਮਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਤਂ ਕੁਮਾਰਿਕਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਗਾਮਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਟ੍ਠਾਨਾਦੀਸੁ ਤਸ੍ਸਾ ਰੂਪਂ ਵਣ੍ਣੇਨ੍ਤਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸਵਨਸਂਸਗ੍ਗੇਨ ਬਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਪਾਦਪਰਿਚਾਰਿਕਂ ਨਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਉਤ੍ਤਮਜਾਤਿਕਂ ਅਯਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਕਂ ਸੁਖੁਮਂ ਘਨਂ ਸੂਚਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਾਸੇ ਵਿਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਉਦਕੇ ਉਪ੍ਪਿਲਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਪਰਮ੍ਪਿ ਤਥਾਰੂਪਮੇਵ ਤਸ੍ਸਾ ਕੋਸਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਾਸੇ ਵਿਜ੍ਝਿ. ਇਮਿਨਾ ਨਿਯਾਮੇਨ ਤਸ੍ਸਾ ਸਤ੍ਤ ਕੋਸਕੇ ਅਕਾਸਿ, ‘‘ਕਥਂ ਅਕਾਸੀ’’ਤਿ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾਨਞ੍ਹਿ ਞਾਣਮਹਨ੍ਤਤਾਯ ਕਰਣਂ ਸਮਿਜ੍ਝਤਿਯੇਵ. ਸੋ ਤਂ ਸੂਚਿਂ ਨਾਲ਼ਿਕਾਯ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਓਵਟ੍ਟਿਕਾਯ ਕਤ੍ਵਾ ਤਂ ਗਾਮਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਾਰਜੇਟ੍ਠਕਸ੍ਸ ਵਸਨਵੀਥਿਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਾਰੇ ਠਤ੍ਵਾ ‘‘ਕੋ ਮਮ ਹਤ੍ਥਤੋ ਏਵਰੂਪਂ ਨਾਮ ਸੂਚਿਂ ਮੂਲੇਨ ਕਿਣਿਤੁਂ ਇਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ ਸੂਚਿਂ ਵਣ੍ਣੇਨ੍ਤੋ ਜੇਟ੍ਠਕਕਮ੍ਮਾਰਸ੍ਸ ਘਰਦ੍ਵਾਰਸਮੀਪੇ ਠਤ੍ਵਾ ਪਠਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੮੩. ‘‘ਅਕਕ੍ਕਸਂ ਅਫਰੁਸਂ, ਖਰਧੋਤਂ ਸੁਪਾਸਿਯਂ;
ਸੁਖੁਮਂ ਤਿਖਿਣਗ੍ਗਞ੍ਚ, ਕੋ ਸੂਚਿਂ ਕੇਤੁਮਿਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ.
ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਮਮ ਪਟਲਸ੍ਸ ਵਾ ਤਿਲਕਸ੍ਸ ਵਾ ਓਧਿਨੋ ਵਾ ਅਭਾਵੇਨ ਅਕਕ੍ਕਸਂ, ਸੁਮਟ੍ਠਤਾਯ ਅਫਰੁਸਂ, ਖਰੇਨ ਪਾਸਾਣੇਨ ਧੋਤਤ੍ਤਾ ਖਰਧੋਤਂ, ਸੁਨ੍ਦਰੇਨ ਸੁਵਿਦ੍ਧੇਨ ਪਾਸੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਤ੍ਤਾ ਸੁਪਾਸਿਯਂ, ਸਣ੍ਹਤਾਯ ਸੁਖੁਮਂ, ਅਗ੍ਗਸ੍ਸ ਤਿਖਿਣਤਾਯ ਤਿਖਿਣਗ੍ਗਂ ਸੂਚਿਂ ਮਮ ਹਤ੍ਥਤੋ ਮੂਲਂ ਦਤ੍ਵਾ ਕੋ ਕਿਣਿਤੁਂ ਇਚ੍ਛਤੀਤਿ.
ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ ਵਤ੍ਵਾ ਪੁਨਪਿ ਤਂ ਵਣ੍ਣੇਨ੍ਤੋ ਦੁਤਿਯਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੮੪. ‘‘ਸੁਮਜ੍ਜਞ੍ਚ ਸੁਪਾਸਞ੍ਚ, ਅਨੁਪੁਬ੍ਬਂ ਸੁਵਟ੍ਟਿਤਂ;
ਘਨਘਾਤਿਮਂ ਪਟਿਥਦ੍ਧਂ, ਕੋ ਸੂਚਿਂ ਕੇਤੁਮਿਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਸੁਮਜ੍ਜਞ੍ਚਾਤਿ ਕੁਰੁਵਿਨ੍ਦਕਚੁਣ੍ਣੇਨ ਸੁਟ੍ਠੁ ਮਜ੍ਜਿਤਂ. ਸੁਪਾਸਞ੍ਚਾਤਿ ਸਣ੍ਹੇਨ ਪਾਸਵੇਧਕੇਨ ਵਿਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਸੁਨ੍ਦਰਪਾਸਂ. ਘਨਘਾਤਿਮਨ੍ਤਿ ਯਾ ਘਾਤਿਯਮਾਨਾ ਅਧਿਕਰਣਿਂ ਅਨੁਪਵਿਸਤਿ, ਅਯਂ ‘‘ਘਨਘਾਤਿਮਾ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਤਾਦਿਸਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਟਿਥਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਥਦ੍ਧਂ ਅਮੁਦੁਕਂ.
ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਸਾ ਕੁਮਾਰਿਕਾ ਭੁਤ੍ਤਪਾਤਰਾਸਂ ਪਿਤਰਂ ਦਰਥਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਮ੍ਭਨਤ੍ਥਂ ਚੂਲ਼ਸਯਨੇ ਨਿਪਨ੍ਨਂ ਤਾਲਵਣ੍ਟੇਨ ਬੀਜਯਮਾਨਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮਧੁਰਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਅਲ੍ਲਮਂਸਪਿਣ੍ਡੇਨ ਹਦਯੇ ਪਹਟਾ ਵਿਯ ਘਟਸਹਸ੍ਸੇਨ ਨਿਬ੍ਬਾਪਿਤਦਰਥਾ ਵਿਯ ਹੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਕੋ ਨੁ ਖੋ ਏਸ ਅਤਿਮਧੁਰੇਨ ਸਦ੍ਦੇਨ ਕਮ੍ਮਾਰਾਨਂ ਵਸਨਗਾਮੇ ਸੂਚਿਂ ਵਿਕ੍ਕਿਣਾਤਿ, ਕੇਨ ਨੁ ਖੋ ਕਮ੍ਮੇਨ ਆਗਤੋ, ਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮਿ ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਤਾਲਵਣ੍ਟਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗੇਹਾ ਨਿਕ੍ਖਮ੍ਮ ਬਹਿਆਲ਼ਿਨ੍ਦਕੇ ਠਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਕਥੇਸਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾਨਞ੍ਹਿ ਪਤ੍ਥਿਤਂ ਨਾਮ ਸਮਿਜ੍ਝਤਿ, ਸੋ ਹਿ ਤਸ੍ਸਾਯੇਵਤ੍ਥਾਯ ਤਂ ਗਾਮਂ ਆਗਤੋ. ਸਾ ਚ ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਕਥੇਨ੍ਤੀ ‘‘ਮਾਣਵ, ਸਕਲਰਟ੍ਠਵਾਸਿਨੋ ਸੂਚਿਆਦੀਨਂ ਅਤ੍ਥਾਯ ਇਮਂ ਗਾਮਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਤ੍ਵਂ ਬਾਲਤਾਯ ਕਮ੍ਮਾਰਗਾਮੇ ਸੂਚਿਂ ਵਿਕ੍ਕਿਣਿਤੁਂ ਇਚ੍ਛਸਿ, ਸਚੇਪਿ ਦਿਵਸਂ ਸੂਚਿਯਾ ਵਣ੍ਣਂ ਭਾਸਿਸ੍ਸਸਿ, ਨ ਤੇ ਕੋਚਿ ਹਤ੍ਥਤੋ ਸੂਚਿਂ ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਤਿ, ਸਚੇ ਤ੍ਵਂ ਮੂਲਂ ਲਦ੍ਧੁਂ ਇਚ੍ਛਸਿ, ਅਞ੍ਞਂ ਗਾਮਂ ਯਾਹੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵੇ ਗਾਥਾ ਅਭਾਸਿ –
੮੪. ‘‘ਇਤੋਦਾਨਿ ਪਤਾਯਨ੍ਤਿ, ਸੂਚਿਯੋ ਬਲ਼ਿਸਾਨਿ ਚ;
ਕੋਯਂ ਕਮ੍ਮਾਰਗਾਮਸ੍ਮਿਂ, ਸੂਚਿਂ ਵਿਕ੍ਕੇਤੁਮਿਚ੍ਛਤਿ.
੮੫. ‘‘ਇਤੋ ਸਤ੍ਥਾਨਿ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਾ ਵਿਵਿਧਾ ਪੁਥੂ;
ਕੋਯਂ ਕਮ੍ਮਾਰਗਾਮਸ੍ਮਿਂ, ਸੂਚਿਂ ਵਿਕ੍ਕੇਤੁਮਿਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਇਤੋਦਾਨੀਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਰਟ੍ਠੇ ਇਦਾਨਿ ਸੂਚਿਯੋ ਚ ਬਲ਼ਿਸਾਨਿ ਚ ਅਞ੍ਞਾਨਿ ਚ ਉਪਕਰਣਾਨਿ ਇਮਮ੍ਹਾ ਕਮ੍ਮਾਰਗਾਮਾ ਪਤਾਯਨ੍ਤਿ ਨਿਕ੍ਖਮਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਤਂ ਦਿਸਂ ਪਤ੍ਥਰਨ੍ਤਾ ਨਿਗ੍ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਕੋਯਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ ਕੋ ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਕਮ੍ਮਾਰਗਾਮੇ ਸੂਚਿਂ ਵਿਕ੍ਕਿਣਿਤੁਂ ਇਚ੍ਛਤਿ. ਸਤ੍ਥਾਨੀਤਿ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾਨਿ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਾਨਿ ਸਤ੍ਥਾਨਿ ਇਤੋਵ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਵਿਵਿਧਾ ਪੁਥੂਤਿ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਾ ਬਹੂ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਾਪਿ ਸਕਲਰਟ੍ਠਵਾਸੀਨਂ ਇਤੋ ਗਹਿਤਉਪਕਰਣੇਹੇਵ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ.
ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਤਸ੍ਸਾ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਭਦ੍ਦੇ, ਤ੍ਵਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤੀ ਅਞ੍ਞਾਣੇਨ ਏਵਂ ਵਦੇਸੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵੇ ਗਾਥਾ ਅਭਾਸਿ –
੮੬. ‘‘ਸੂਚਿਂ ਕਮ੍ਮਾਰਗਾਮਸ੍ਮਿਂ, ਵਿਕ੍ਕੇਤਬ੍ਬਾ ਪਜਾਨਤਾ;
ਆਚਰਿਯਾਵ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਕਮ੍ਮਂ ਸੁਕਤਦੁਕ੍ਕਟਂ.
੮੭. ‘‘ਇਮਞ੍ਚੇ ਤੇ ਪਿਤਾ ਭਦ੍ਦੇ, ਸੂਚਿਂ ਜਞ੍ਞਾ ਮਯਾ ਕਤਂ;
ਤਯਾ ਚ ਮਂ ਨਿਮਨ੍ਤੇਯ੍ਯ, ਯਞ੍ਚਤ੍ਥਞ੍ਞਂ ਘਰੇ ਧਨ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਸੂਚਿਨ੍ਤਿ ਵਿਭਤ੍ਤਿਵਿਪਲ੍ਲਾਸੋ ਕਤੋ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਸੂਚਿ ਨਾਮ ਪਜਾਨਤਾ ਪਣ੍ਡਿਤੇਨ ਪੁਰਿਸੇਨ ਕਮ੍ਮਾਰਗਾਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਵਿਕ੍ਕੇਤਬ੍ਬਾ. ਕਿਂਕਾਰਣਾ? ਆਚਰਿਯਾਵ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਕਮ੍ਮਂ ਸੁਕਤਦੁਕ੍ਕਟਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਸਿਪ੍ਪਸ੍ਸ ਆਚਰਿਯਾਵ ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਿਪ੍ਪੇ ਸੁਕਤਦੁਕ੍ਕਟਕਮ੍ਮਂ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਸ੍ਵਾਹਂ ਕਮ੍ਮਾਰਕਮ੍ਮਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤਾਨਂ ਗਹਪਤਿਕਾਨਂ ਗਾਮਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਮਮ ਸੂਚਿਯਾ ਸੁਕਤਦੁਕ੍ਕਟਭਾਵਂ ਕਥਂ ਜਾਨਾਪੇਸ੍ਸਾਮਿ, ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਗਾਮੇ ਮਮ ਬਲਂ ਜਾਨਾਪੇਸ੍ਸਾਮੀਤਿ. ਏਵਂ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਇਮਾਯ ਗਾਥਾਯ ਅਤ੍ਤਨੋ ਬਲਂ ਵਣ੍ਣੇਸਿ.
ਤਯਾ ਚ ਮਂ ਨਿਮਨ੍ਤੇਯ੍ਯਾਤਿ ਭਦ੍ਦੇ ਸਚੇ ਤਵ ਪਿਤਾ ਇਮਂ ਮਯਾ ਕਤਂ ਸੂਚਿਂ ‘‘ਈਦਿਸਾ ਵਾ ਏਸਾ, ਏਵਂ ਵਾ ਕਤਾ’’ਤਿ ਜਾਨੇਯ੍ਯ, ‘‘ਇਮਂ ਮੇ ਧੀਤਰਂ ਤਵ ਪਾਦਪਰਿਚਾਰਿਕਂ ਦਮ੍ਮਿ, ਗਣ੍ਹਾਹਿ ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਤਯਾ ਚ ਮਂ ਨਿਮਨ੍ਤੇਯ੍ਯ. ਯਞ੍ਚਤ੍ਥਞ੍ਞਂ ਘਰੇ ਧਨਨ੍ਤਿ ਯਞ੍ਚ ਅਞ੍ਞਂ ਸਵਿਞ੍ਞਾਣਕਂ ਵਾ ਅਵਿਞ੍ਞਾਣਕਂ ਵਾ ਘਰੇ ਧਨਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਤੇਨ ਮਂ ਨਿਮਨ੍ਤੇਯ੍ਯ. ‘‘ਯਞ੍ਚਸ੍ਸਞ੍ਞ’’ਨ੍ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ, ਯਞ੍ਚ ਅਸ੍ਸ ਘਰੇ ਅਞ੍ਞਂ ਧਨਂ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਕਮ੍ਮਾਰਜੇਟ੍ਠਕੋ ਸਬ੍ਬਂ ਤੇਸਂ ਕਥਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਮ੍ਮਾ’’ਤਿ ਧੀਤਰਂ ਪਕ੍ਕੋਸਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਕੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਲ੍ਲਪਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਤਾਤ, ਏਕੋ ਪੁਰਿਸੋ ਸੂਚਿਂ ਵਿਕ੍ਕਿਣਾਤਿ, ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਲ੍ਲਪੇਮੀਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਪਕ੍ਕੋਸਾਹਿ ਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਸਾ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕੋਸਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਗੇਹਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਾਰਜੇਟ੍ਠਕਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਅਥ ਨਂ ਸੋ ‘‘ਕਤਰਗਾਮਵਾਸਿਕੋਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਅਹਂ ਅਸੁਕਗਾਮਵਾਸਿਕੋਮ੍ਹਿ ਅਸੁਕਕਮ੍ਮਾਰਸ੍ਸ ਪੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ. ‘‘ਕਸ੍ਮਾ ਇਧਾਗਤੋਸੀ’’ਤਿ. ‘‘ਸੂਚਿਵਿਕ੍ਕਯਤ੍ਥਾਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਆਹਰ, ਸੂਚਿਂ ਤੇ ਪਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਗੁਣਂ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਮਜ੍ਝੇ ਪਕਾਸੇਤੁਕਾਮੋ ‘‘ਨਨੁ ਏਕਕਾਨਂ ਓਲੋਕਿਤਤੋ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਮਜ੍ਝੇ ਓਲੋਕੇਤੁਂ ਵਰਤਰ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ‘‘ਸਾਧੁ, ਤਾਤਾ’’ਤਿ ਸਬ੍ਬੇ ਕਮ੍ਮਾਰੇ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤੇਹਿ ਪਰਿਵੁਤੋ ‘‘ਆਹਰ, ਤਾਤ, ਮਯਂ ਪਸ੍ਸਾਮ ਤੇ ਸੂਚਿ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਆਚਰਿਯ, ਏਕਂ ਅਧਿਕਰਣਿਞ੍ਚ ਉਦਕਪੂਰਞ੍ਚ ਕਂਸਥਾਲਂ ਆਹਰਾਪੇਥਾ’’ਤਿ. ਸੋ ਆਹਰਾਪੇਸਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਓਵਟ੍ਟਿਕਤੋ ਸੂਚਿਨਾਲ਼ਿਕਂ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਦਾਸਿ. ਕਮ੍ਮਾਰਜੇਟ੍ਠਕੋ ਤਤੋ ਸੂਚਿਂ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਤਾਤ, ਅਯਂ ਸੂਚੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਨਾਯਂ ਸੂਚਿ, ਕੋਸਕੋ ਏਸੋ’’ਤਿ. ਸੋ ਉਪਧਾਰੇਨ੍ਤੋ ਨੇਵ ਅਨ੍ਤਂ, ਨ ਕੋਟਿਂ ਅਦ੍ਦਸ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਆਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਨਖੇਨ ਕੋਸਕਂ ਅਪਨੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਸੂਚਿ, ਅਯਂ ਕੋਸਕੋ’’ਤਿ ਮਹਾਜਨਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਸੂਚਿਂ ਆਚਰਿਯਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥੇ, ਕੋਸਕਂ ਪਾਦਮੂਲੇ ਠਪੇਸਿ. ਪੁਨ ਤੇਨ ‘‘ਅਯਂ ਮਞ੍ਞੇ ਸੂਚੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ ‘‘ਅਯਮ੍ਪਿ ਸੂਚਿਕੋਸਕੋਯੇਵਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਨਖੇਨ ਪਹਰਨ੍ਤੋ ਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਛ ਸੂਚਿਕੋਸਕੇ ਕਮ੍ਮਾਰਜੇਟ੍ਠਕਸ੍ਸ ਪਾਦਮੂਲੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਸੂਚੀ’’ਤਿ ਤਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥੇ ਠਪੇਸਿ. ਕਮ੍ਮਾਰਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਅਙ੍ਗੁਲਿਯੋ ਫੋਟੇਸੁਂ, ਚੇਲੁਕ੍ਖੇਪਾ ਪਵਤ੍ਤਿਂਸੁ.
ਅਥ ਨਂ ਕਮ੍ਮਾਰਜੇਟ੍ਠਕੋ ‘‘ਤਾਤ, ਇਮਾਯ ਸੂਚਿਯਾ ਕਿਂ ਬਲ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਆਚਰਿਯ ਬਲਵਤਾ ਪੁਰਿਸੇਨ ਅਧਿਕਰਣਿਂ ਉਕ੍ਖਿਪਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਧਿਕਰਣਿਯਾ ਹੇਟ੍ਠਾ ਉਦਕਪਾਤਿਂ ਠਪਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਧਿਕਰਣਿਯਾ ਮਜ੍ਝੇ ਇਮਂ ਸੂਚਿਂ ਪਹਰਥਾ’’ਤਿ. ਸੋ ਤਥਾ ਕਾਰੇਤ੍ਵਾ ਅਧਿਕਰਣਿਯਾ ਮਜ੍ਝੇ ਸੂਚਿਂ ਅਗ੍ਗੇਨ ਪਹਰਿ. ਸਾ ਅਧਿਕਰਣਿਂ ਵਿਨਿਵਿਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਉਦਕਪਿਟ੍ਠੇ ਕੇਸਗ੍ਗਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਉਦ੍ਧਂ ਵਾ ਅਧੋ ਵਾ ਅਹੁਤ੍ਵਾ ਤਿਰਿਯਂ ਪਤਿਟ੍ਠਾਸਿ. ਸਬ੍ਬੇ ਕਮ੍ਮਾਰਾ ‘‘ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਏਤ੍ਤਕਂ ਕਾਲਂ ‘ਕਮ੍ਮਾਰਾ ਨਾਮ ਏਦਿਸਾ ਹੋਨ੍ਤੀ’ਤਿ ਸੁਤਿਵਸੇਨਪਿ ਨ ਸੁਤਪੁਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਅਙ੍ਗੁਲਿਯੋ ਫੋਟੇਤ੍ਵਾ ਚੇਲੁਕ੍ਖੇਪਸਹਸ੍ਸਂ ਪਵਤ੍ਤਯਿਂਸੁ. ਕਮ੍ਮਾਰਜੇਟ੍ਠਕੋ ਧੀਤਰਂ ਪਕ੍ਕੋਸਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਮਿਞ੍ਞੇਵ ਪਰਿਸਮਜ੍ਝੇ ‘‘ਅਯਂ ਕੁਮਾਰਿਕਾ ਤੁਯ੍ਹਮੇਵ ਅਨੁਚ੍ਛਵਿਕਾ’’ਤਿ ਉਦਕਂ ਪਾਤੇਤ੍ਵਾ ਅਦਾਸਿ. ਸੋ ਅਪਰਭਾਗੇ ਕਮ੍ਮਾਰਜੇਟ੍ਠਕਸ੍ਸ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਤਸ੍ਮਿਂ ਗਾਮੇ ਕਮ੍ਮਾਰਜੇਟ੍ਠਕੋ ਅਹੋਸਿ.
ਸਤ੍ਥਾ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ – ‘‘ਤਦਾ ਕਮ੍ਮਾਰਜੇਟ੍ਠਕਸ੍ਸ ਧੀਤਾ ਰਾਹੁਲਮਾਤਾ ਅਹੋਸਿ, ਪਣ੍ਡਿਤਕਮ੍ਮਾਰਪੁਤ੍ਤੋ ਪਨ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ.
ਸੂਚਿਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਦੁਤਿਯਾ.
[੩੮੮] ੩. ਤੁਣ੍ਡਿਲਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਨਵਛਨ੍ਨਕੇਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਏਕਂ ਮਰਣਭੀਰੁਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਸੋ ਕਿਰ ਸਾਵਤ੍ਥਿਵਾਸੀ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤੋ ਬੁਦ੍ਧਸਾਸਨੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਮਰਣਭੀਰੁਕੋ ਅਹੋਸਿ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕਮ੍ਪਿ ਸਾਖਾਚਲਨਂ ਦਣ੍ਡਕਪਤਨਂ ਸਕੁਣਚਤੁਪ੍ਪਦਸਦ੍ਦਂ ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਵਾ ਤਥਾਰੂਪਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਮਰਣਭਯਤਜ੍ਜਿਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਕੁਚ੍ਛਿਯਂ ਵਿਦ੍ਧਸਸੋ ਵਿਯ ਕਮ੍ਪਨ੍ਤੋ ਵਿਚਰਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਧਮ੍ਮਸਭਾਯਂ ਕਥਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਸੁਂ ‘‘ਆਵੁਸੋ, ਅਸੁਕੋ ਕਿਰ ਭਿਕ੍ਖੁ ਮਰਣਭੀਰੁਕੋ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕਮ੍ਪਿ ਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਵਿਕਮ੍ਪਮਾਨੋ ਪਲਾਯਤਿ, ਇਮੇਸਞ੍ਚ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਮਰਣਮੇਵ ਧੁਵਂ, ਜੀਵਿਤਂ ਅਦ੍ਧੁਵਂ, ਨਨੁ ਤਦੇਵ ਯੋਨਿਸੋ ਮਨਸਿ ਕਾਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਾਯ ਨੁਤ੍ਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਤਰਹਿ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਾਯ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਤ੍ਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਮਰਣਭੀਰੁਕੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਆਮ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਤੇਨ ਪਟਿਞ੍ਞਾਤੋ ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਦਾਨੇਵ, ਪੁਬ੍ਬੇਪੇਸ ਮਰਣਭੀਰੁਕੋਯੇਵਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਸੂਕਰਿਯਾ ਕੁਚ੍ਛਿਮ੍ਹਿ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਂ ਗਣ੍ਹਿ. ਸੂਕਰੀ ਪਰਿਣਤਗਬ੍ਭਾ ਦ੍ਵੇ ਪੁਤ੍ਤੇ ਵਿਜਾਯਿ. ਸਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ਤੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਟੇ ਨਿਪਜ੍ਜਿ. ਅਥੇਕਾ ਬਾਰਾਣਸਿਦ੍ਵਾਰਗਾਮਵਾਸਿਨੀ ਮਹਲ੍ਲਿਕਾ ਕਪ੍ਪਾਸਖੇਤ੍ਤਤੋ ਪਚ੍ਛਿਪੁਣ੍ਣਂ ਕਪ੍ਪਾਸਂ ਆਦਾਯ ਯਟ੍ਠਿਯਾ ਭੂਮਿਂ ਆਕੋਟੇਨ੍ਤੀ ਆਗਚ੍ਛਿ. ਸੂਕਰੀ ਤਂ ਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਮਰਣਭਯੇਨ ਪੁਤ੍ਤਕੇ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਪਲਾਯਿ. ਮਹਲ੍ਲਿਕਾ ਸੂਕਰਪੋਤਕੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪੁਤ੍ਤਸਞ੍ਞਂ ਪਟਿਲਭਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਿਯਂ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਘਰਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ਜੇਟ੍ਠਕਸ੍ਸ ਮਹਾਤੁਣ੍ਡਿਲੋ, ਕਨਿਟ੍ਠਸ੍ਸ ਚੂਲ਼ਤੁਣ੍ਡਿਲੋਤਿ ਨਾਮਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਤੇ ਪੁਤ੍ਤਕੇ ਵਿਯ ਪੋਸੇਸਿ. ਤੇ ਅਪਰਭਾਗੇ ਵਡ੍ਢਿਤ੍ਵਾ ਥੂਲਸਰੀਰਾ ਅਹੇਸੁਂ. ਮਹਲ੍ਲਿਕਾ ‘‘ਇਮੇ ਨੋ ਮੂਲੇਨ ਦੇਹੀ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਾਪਿ ‘‘ਪੁਤ੍ਤਾ ਮੇ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਕਸ੍ਸਚਿ ਨ ਦੇਤਿ. ਅਥੇਕਸ੍ਮਿਂ ਛਣਕਾਲੇ ਧੁਤ੍ਤਾ ਸੁਰਂ ਪਿਵਨ੍ਤਾ ਮਂਸੇ ਖੀਣੇ ‘‘ਕੁਤੋ ਨੁ ਖੋ ਮਂਸਂ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਵੀਮਂਸਨ੍ਤਾ ਮਹਲ੍ਲਿਕਾਯ ਗੇਹੇ ਸੂਕਰਾਨਂ ਅਤ੍ਥਿਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਮੂਲਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਮ੍ਮ, ਮੂਲਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਕਂ ਨੋ ਸੂਕਰਂ ਦੇਹੀ’’ਤਿ ਆਹਂਸੁ. ਸਾ ‘‘ਅਲਂ, ਤਾਤਾ, ਪੁਤ੍ਤਾ ਮੇ ਏਤੇ, ਪੁਤ੍ਤਂ ਨਾਮ ਮਂਸਂ ਖਾਦਨਤ੍ਥਾਯ ਕਿਣਨ੍ਤਾਨਂ ਦਦਨ੍ਤਾ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿ. ਧੁਤ੍ਤਾ ‘‘ਅਮ੍ਮ, ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਸੂਕਰਾ ਨਾਮ ਪੁਤ੍ਤਾ ਨ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਦੇਹਿ ਨੋ’’ਤਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਯਾਚਨ੍ਤਾਪਿ ਅਲਭਿਤ੍ਵਾ ਮਹਲ੍ਲਿਕਂ ਸੁਰਂ ਪਾਯੇਤ੍ਵਾ ਮਤ੍ਤਕਾਲੇ ‘‘ਅਮ੍ਮ, ਸੂਕਰੇਹਿ ਕਿਂ ਕਰਿਸ੍ਸਸਿ, ਮੂਲਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਰਿਬ੍ਬਯਂ ਕਰੋਹੀ’’ਤਿ ਤਸ੍ਸਾ ਹਤ੍ਥੇ ਕਹਾਪਣੇ ਠਪਯਿਂਸੁ.
ਸਾ ਕਹਾਪਣੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਤਾਤਾ, ਮਹਾਤੁਣ੍ਡਿਲਂ ਦਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਮਿ. ਚੂਲ਼ਤੁਣ੍ਡਿਲਂ ਪਨ ਗਣ੍ਹਥਾ’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਕਹਂ ਸੋ’’ਤਿ? ‘‘ਅਯਂ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਗਚ੍ਛੇਤਿ, ਸਦ੍ਦਮਸ੍ਸ ਦੇਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਆਹਾਰਂ ਨ ਪਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਧੁਤ੍ਤਾ ਮੂਲੇਨ ਏਕਂ ਭਤ੍ਤਪਾਤਿਂ ਆਹਰਾਪੇਸੁਂ. ਮਹਲ੍ਲਿਕਾ ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਾਰੇ ਠਪਿਤਂ ਸੂਕਰਦੋਣਿਂ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਦੋਣਿਸਮੀਪੇ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਤਿਂਸਮਤ੍ਤਾਪਿ ਧੁਤ੍ਤਾ ਪਾਸਹਤ੍ਥਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਅਟ੍ਠਂਸੁ. ਮਹਲ੍ਲਿਕਾ ‘‘ਤਾਤ, ਚੂਲ਼ਤੁਣ੍ਡਿਲ, ਏਹੀ’’ਤਿ ਤਸ੍ਸ ਸਦ੍ਦਮਕਾਸਿ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਮਹਾਤੁਣ੍ਡਿਲੋ ‘‘ਏਤ੍ਤਕਂ ਕਾਲਂ ਮਮ ਮਾਤਰਾ ਚੂਲ਼ਤੁਣ੍ਡਿਲਸ੍ਸ ਸਦ੍ਦੋ ਨ ਦਿਨ੍ਨਪੁਬ੍ਬੋ, ਮਂਯੇਵ ਪਠਮਂ ਸਦ੍ਦਾਯਤਿ, ਅਵਸ੍ਸਂ ਅਜ੍ਜ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਭਯਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਅਞ੍ਞਾਸਿ. ਸੋ ਕਨਿਟ੍ਠਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਤਾਤ, ਮਮ ਮਾਤਾ ਤਂ ਪਕ੍ਕੋਸਤਿ, ਗਚ੍ਛ ਤਾਵ ਜਾਨਾਹੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਗਚ੍ਛਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਭਤ੍ਤਦੋਣਿਸਮੀਪੇ ਤੇਸਂ ਠਿਤਭਾਵਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਅਜ੍ਜ ਮੇ ਮਰਣਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਮਰਣਭਯਤਜ੍ਜਿਤੋ ਨਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਪਮਾਨੋ ਭਾਤੁ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਥਮ੍ਭਿਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿ, ਕਮ੍ਪਮਾਨੋ ਪਰਿਬ੍ਭਮਿ. ਮਹਾਤੁਣ੍ਡਿਲੋ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਤਾਤ, ਤ੍ਵਂ ਅਜ੍ਜ ਪਨ ਪਵੇਧਸਿ ਪਰਿਬ੍ਭਮਸਿ, ਪਵਿਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਓਲੋਕੇਸਿ, ਕਿਂ ਨਾਮੇਤਂ ਕਰੋਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਸੋ ਅਤ੍ਤਨਾ ਦਿਟ੍ਠਕਾਰਣਂ ਕਥੇਨ੍ਤੋ ਪਠਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੮੮. ‘‘ਨਵਛਨ੍ਨਕੇਦਾਨਿ ਦਿਯ੍ਯਤਿ, ਪੁਣ੍ਣਾਯਂ ਦੋਣਿ ਸੁਵਾਮਿਨੀ ਠਿਤਾ;
ਬਹੁਕੇ ਜਨੇ ਪਾਸਪਾਣਿਕੇ, ਨੋ ਚ ਖੋ ਮੇ ਪਟਿਭਾਤਿ ਭੁਞ੍ਜਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਨਵਛਨ੍ਨਕੇਦਾਨਿ ਦਿਯ੍ਯਤੀਤਿ ਭਾਤਿਕ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਕੁਣ੍ਡਕਯਾਗੁ ਵਾ ਝਾਮਭਤ੍ਤਂ ਵਾ ਦਿਯ੍ਯਤਿ, ਅਜ੍ਜ ਪਨ ਨਵਛਨ੍ਨਕਂ ਨਵਾਕਾਰਂ ਦਾਨਂ ਦਿਯ੍ਯਤਿ. ਪੁਣ੍ਣਾਯਂ ਦੋਣੀਤਿ ਅਯਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਭਤ੍ਤਦੋਣਿ ਸੁਦ੍ਧਭਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪੁਣ੍ਣਾ. ਸੁਵਾਮਿਨੀ ਠਿਤਾਤਿ ਅਯ੍ਯਾਪਿ ਨੋ ਤਸ੍ਸਾ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਠਿਤਾ. ਬਹੁਕੇ ਜਨੇਤਿ ਨ ਕੇਵਲਞ੍ਚ ਅਯ੍ਯਾਵ, ਅਞ੍ਞੋਪਿ ਬਹੁਕੋ ਜਨੋ ਪਾਸਪਾਣਿਕੋ ਠਿਤੋ. ਨੋ ਚ ਖੋ ਮੇ ਪਟਿਭਾਤੀਤਿ ਅਯਂ ਏਵਂ ਏਤੇਸਂ ਠਿਤਭਾਵੋਪਿ ਇਦਂ ਭਤ੍ਤਂ ਭੁਞ੍ਜਿਤੁਮ੍ਪਿ ਮਯ੍ਹਂ ਨ ਪਟਿਭਾਤਿ, ਨ ਰੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਮਹਾਸਤ੍ਤੋ ‘‘ਤਾਤ ਚੂਲ਼ਤੁਣ੍ਡਿਲ, ਮਮ ਕਿਰ ਮਾਤਾ ਏਤ੍ਥੇਵ ਸੂਕਰੇ ਪੋਸੇਨ੍ਤੀ ਨਾਮ ਯਦਤ੍ਥਂ ਪੋਸੇਤਿ, ਸ੍ਵਾਸ੍ਸਾ ਅਤ੍ਥੋ ਅਜ੍ਜ ਮਤ੍ਥਕਂ ਪਤ੍ਤੋ, ਤ੍ਵਂ ਮਾ ਚਿਨ੍ਤਯੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਮਧੁਰੇਨ ਸਰੇਨ ਬੁਦ੍ਧਲੀਲ਼ਾਯ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਦ੍ਵੇ ਗਾਥਾ ਅਭਾਸਿ –
੮੯. ‘‘ਤਸਸਿ ਭਮਸਿ ਲੇਣਮਿਚ੍ਛਸਿ, ਅਤ੍ਤਾਣੋਸਿ ਕੁਹਿਂ ਗਮਿਸ੍ਸਸਿ;
ਅਪ੍ਪੋਸ੍ਸੁਕ੍ਕੋ ਭੁਞ੍ਜ ਤੁਣ੍ਡਿਲ, ਮਂਸਤ੍ਥਾਯ ਹਿ ਪੋਸਿਤਾਮ੍ਹਸੇ.
੯੦. ‘‘ਓਗਹ ਰਹਦਂ ਅਕਦ੍ਦਮਂ, ਸਬ੍ਬਂ ਸੇਦਮਲਂ ਪਵਾਹਯ;
ਗਣ੍ਹਾਹਿ ਨਵਂ ਵਿਲੇਪਨਂ, ਯਸ੍ਸ ਗਨ੍ਧੋ ਨ ਕਦਾਚਿ ਛਿਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਤਸਸਿ ਭਮਸੀਤਿ ਮਰਣਭਯੇਨ ਉਤ੍ਤਸਸਿ, ਤੇਨੇਵ ਕਿਲਮਨ੍ਤੋ ਭਮਸਿ. ਲੇਣਮਿਚ੍ਛਸੀਤਿ ਪਤਿਟ੍ਠਂ ਓਲੋਕੇਸਿ. ਅਤ੍ਤਾਣੋਸੀਤਿ ਤਾਤ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਮਾਤਾ ਪਟਿਸਰਣਂ ਅਹੋਸਿ, ਸਾ ਅਜ੍ਜ ਪਨ ਨਿਰਪੇਕ੍ਖਾ ਅਮ੍ਹੇ ਛਡ੍ਡੇਸਿ, ਇਦਾਨਿ ਕੁਹਿਂ ਗਮਿਸ੍ਸਸਿ. ਓਗਹਾਤਿ ਓਗਾਹ, ਅਯਮੇਵ ਵਾ ਪਾਠੋ. ਪਵਾਹਯਾਤਿ ਪਵਾਹੇਹਿ, ਹਾਰੇਹੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨ ਛਿਜ੍ਜਤੀਤਿ ਨ ਨਸ੍ਸਤਿ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਤਾਤ, ਸਚੇ ਮਰਣਤੋ ਤਸਸਿ, ਅਕਦ੍ਦਮਂ ਪੋਕ੍ਖਰਣਿਂ ਓਤਰਿਤ੍ਵਾ ਤਵ ਸਰੀਰੇ ਸਬ੍ਬਂ ਸੇਦਞ੍ਚ ਮਲਞ੍ਚ ਪਵਾਹੇਤ੍ਵਾ ਸੁਰਭਿਗਨ੍ਧਵਿਲੇਪਨਂ ਵਿਲਿਮ੍ਪਾਤਿ.
ਤਸ੍ਸ ਦਸ ਪਾਰਮਿਯੋ ਆਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਮੇਤ੍ਤਾਪਾਰਮਿਂ ਪੁਰੇਚਾਰਿਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਠਮਂ ਪਦਂ ਉਦਾਹਰਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਸਦ੍ਦੋ ਸਕਲਂ ਦ੍ਵਾਦਸਯੋਜਨਿਕਂ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਅਜ੍ਝੋਤ੍ਥਰਿਤ੍ਵਾ ਗਤੋ. ਸੁਤਸੁਤਕ੍ਖਣੇਯੇਵ ਰਾਜਉਪਰਾਜਾਦਯੋ ਆਦਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਬਾਰਾਣਸਿਵਾਸਿਨੋ ਆਗਮਂਸੁ. ਅਨਾਗਤਾਪਿ ਗੇਹੇ ਠਿਤਾਵ ਸੁਣਿਂਸੁ. ਰਾਜਪੁਰਿਸਾ ਗਚ੍ਛੇ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਭੂਮਿਂ ਸਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਾਲੁਕਂ ਓਕਿਰਿਂਸੁ. ਧੁਤ੍ਤਾਨਂ ਸੁਰਾਮਦੋ ਛਿਜ੍ਜਿ. ਪਾਸੇ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਣਮਾਨਾ ਅਟ੍ਠਂਸੁ. ਮਹਲ੍ਲਿਕਾਯਪਿ ਸੁਰਾਮਦੋ ਛਿਜ੍ਜਿ. ਮਹਾਸਤ੍ਤੋ ਮਹਾਜਨਮਜ੍ਝੇ ਚੂਲ਼ਤੁਣ੍ਡਿਲਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਰਭਿ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਚੂਲ਼ਤੁਣ੍ਡਿਲੋ ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਭਾਤਾ ਏਵਂ ਵਦੇਤਿ, ਅਮ੍ਹਾਕਞ੍ਚ ਵਂਸੇ ਪੋਕ੍ਖਰਣਿਂ ਓਤਰਿਤ੍ਵਾ ਨਹਾਨਂ, ਸਰੀਰਤੋ ਸੇਦਮਲਪਵਾਹਨਂ, ਪੁਰਾਣਵਿਲੇਪਨਂ ਹਾਰੇਤ੍ਵਾ ਨਵਵਿਲੇਪਨਗਹਣਞ੍ਚ ਕਿਸ੍ਮਿਞ੍ਚਿ ਕਾਲੇ ਨਤ੍ਥਿ, ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਸਨ੍ਧਾਯ ਭਾਤਾ ਮਂ ਏਵ ਮਾਹਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਚਤੁਤ੍ਥਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੯੧. ‘‘ਕਤਮੋ ਰਹਦੋ ਅਕਦ੍ਦਮੋ, ਕਿਂਸੁ ਸੇਦਮਲਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ;
ਕਤਮਞ੍ਚ ਨਵਂ ਵਿਲੇਪਨਂ, ਯਸ੍ਸ ਗਨ੍ਧੋ ਨ ਕਦਾਚਿ ਛਿਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ.
ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਮਹਾਸਤ੍ਤੋ ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਕਨਿਟ੍ਠ ਓਹਿਤਸੋਤੋ ਸੁਣਾਹੀ’’ਤਿ ਬੁਦ੍ਧਲੀਲ਼ਾਯ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਾ ਗਾਥਾ ਅਭਾਸਿ –
੯੨. ‘‘ਧਮ੍ਮੋ ਰਹਦੋ ਅਕਦ੍ਦਮੋ, ਪਾਪਂ ਸੇਦਮਲਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ;
ਸੀਲਞ੍ਚ ਨਵਂ ਵਿਲੇਪਨਂ, ਤਸ੍ਸ ਗਨ੍ਧੋ ਨ ਕਦਾਚਿ ਛਿਜ੍ਜਤਿ.
੯੩. ‘‘ਨਨ੍ਦਨ੍ਤਿ ਸਰੀਰਘਾਤਿਨੋ, ਨ ਚ ਨਨ੍ਦਨ੍ਤਿ ਸਰੀਰਧਾਰਿਨੋ;
ਪੁਣ੍ਣਾਯ ਚ ਪੁਣ੍ਣਮਾਸਿਯਾ, ਰਮਮਾਨਾਵ ਜਹਨ੍ਤਿ ਜੀਵਿਤ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਪਞ੍ਚਸੀਲਅਟ੍ਠਸੀਲਦਸਸੀਲਾਨਿ ਤੀਣਿ ਸੁਚਰਿਤਾਨਿ ਸਤ੍ਤਤਿਂਸਬੋਧਿਪਕ੍ਖਿਯਧਮ੍ਮਾ ਅਮਤਮਹਾਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬੋਪੇਸ ਧਮ੍ਮੋ ਨਾਮ. ਅਕਦ੍ਦਮੋਤਿ ਰਾਗਦੋਸਮੋਹਮਾਨਦਿਟ੍ਠਿਕਿਲੇਸਕਦ੍ਦਮਾਨਂ ਅਭਾਵੇਨ ਅਕਦ੍ਦਮੋ. ਇਮਿਨਾ ਸੇਸਧਮ੍ਮਤੋ ਵਿਨਿਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਾਨਮੇਵ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ‘‘ਯਾਵਤਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਧਮ੍ਮਾ ਸਙ੍ਖਤਾ ਵਾ ਅਸਙ੍ਖਤਾ ਵਾ, ਵਿਰਾਗੋ ਤੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਗ੍ਗਮਕ੍ਖਾਯਤਿ, ਯਦਿਦਂ ਮਦਨਿਮ੍ਮਦਨੋ ਪਿਪਾਸਵਿਨਯੋ ਆਲਯਸਮੁਗ੍ਘਾਤੋ ਵਟ੍ਟੁਪਚ੍ਛੇਦੋ ਤਣ੍ਹਕ੍ਖਯੋ ਵਿਰਾਗੋ ਨਿਰੋਧੋ ਨਿਬ੍ਬਾਨ’’ਨ੍ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੪.੩੪; ਇਤਿਵੁ. ੯੦) ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਦੇਵ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ, ਤਾਤ ਚੂਲ਼ਤੁਣ੍ਡਿਲ, ਅਹਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਤਲ਼ਾਕਂ ‘‘ਰਹਦੋ’’ਤਿ ਕਥੇਮਿ. ਜਾਤਿਜਰਾਬ੍ਯਾਧਿਮਰਣਾਦੀਨਿ ਹਿ ਤਤ੍ਥ ਨਤ੍ਥਿ, ਸਚੇ ਮਰਣਤੋ ਮੁਞ੍ਚਿਤੁਕਾਮੋ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਗਾਮਿਨਿਂ ਪਟਿਪਦਂ ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਪਚ੍ਚਯਵਸੇਨ ਕਿਰ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਏਵਂ ਕਥੇਸਿ.
ਪਾਪਂ ਸੇਦਮਲਨ੍ਤਿ ਤਾਤ ਚੂਲ਼ਤੁਣ੍ਡਿਲ, ਪਾਪਂ ਸੇਦਮਲਸਦਿਸਤ੍ਤਾ ‘‘ਸੇਦਮਲ’’ਨ੍ਤਿ ਪੋਰਾਣਕਪਣ੍ਡਿਤੇਹਿ ਕਥਿਤਂ. ਤਂ ਪਨੇਤਂ ਏਕਵਿਧੇਨ ਪਾਪਂ ਯਦਿਦਂ ਮਨੋਪਦੋਸੋ, ਦੁਵਿਧੇਨ ਪਾਪਂ ਪਾਪਕਞ੍ਚ ਸੀਲਂ, ਪਾਪਿਕਾ ਚ ਦਿਟ੍ਠਿ, ਤਿਵਿਧੇਨ ਪਾਪਂ ਤੀਣਿ ਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਨਿ, ਚਤੁਬ੍ਬਿਧੇਨ ਪਾਪਂ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਅਗਤਿਗਮਨਾਨਿ, ਪਞ੍ਚਵਿਧੇਨ ਪਾਪਂ ਪਞ੍ਚ ਚੇਤੋਖਿਲਾ, ਛਬ੍ਬਿਧੇਨ ਪਾਪਂ ਛ ਅਗਾਰਵਾ, ਸਤ੍ਤਵਿਧੇਨ ਪਾਪਂ ਸਤ੍ਤ ਅਸਦ੍ਧਮ੍ਮਾ, ਅਟ੍ਠਵਿਧੇਨ ਪਾਪਂ ਅਟ੍ਠ ਮਿਚ੍ਛਤ੍ਤਾ, ਨਵਵਿਧੇਨ ਪਾਪਂ ਨਵ ਆਘਾਤਵਤ੍ਥੂਨਿ, ਦਸਵਿਧੇਨ ਪਾਪਂ ਦਸ ਅਕੁਸਲਕਮ੍ਮਪਥਾ, ਬਹੁਵਿਧੇਨ ਪਾਪਂ ਰਾਗੋ ਦੋਸੋ ਮੋਹੋਤਿ ਏਕਕਦੁਕਤਿਕਾਦਿਵਸੇਨ ਵਿਭਤ੍ਤਾ ਅਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਇਤਿ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪੇਤਂ ਪਾਪਂ ‘‘ਸਰੀਰਨਿਸ੍ਸਿਤਸੇਦਮਲਸਦਿਸ’’ਨ੍ਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤੇਹਿ ਕਥਿਤਂ.
ਸੀਲਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਚਸੀਲਂ ਦਸਸੀਲਂ ਚਤੁਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਸੀਲਂ. ‘‘ਇਦਂ, ਤਾਤ, ਸੀਲਂ ਚਤੁਜ੍ਜਾਤਿਗਨ੍ਧਵਿਲੇਪਨਸਦਿਸ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ. ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਤਸ੍ਸ ਸਿਲਸ੍ਸ ਗਨ੍ਧੋ ਤੀਸੁ ਵਯੇਸੁ ਕਦਾਚਿ ਨ ਛਿਜ੍ਜਤਿ, ਸਕਲਲੋਕਂ ਪਤ੍ਥਰਿਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਤਿ.
‘‘ਨ ਪੁਪ੍ਫਗਨ੍ਧੋ ਪਟਿਵਾਤਮੇਤਿ, ਨ ਚਨ੍ਦਨਂ ਤਗ੍ਗਰਮਲ੍ਲਿਕਾ ਵਾ;
ਸਤਞ੍ਚ ਗਨ੍ਧੋ ਪਟਿਵਾਤਮੇਤਿ, ਸਬ੍ਬਾ ਦਿਸਾ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸੋ ਪਵਾਯਤਿ.
‘‘ਚਨ੍ਦਨਂ ਤਗਰਂ ਵਾਪਿ, ਉਪ੍ਪਲਂ ਅਥ ਵਸ੍ਸਿਕੀ;
ਏਤੇਸਂ ਗਨ੍ਧਜਾਤਾਨਂ, ਸੀਲਗਨ੍ਧੋ ਅਨੁਤ੍ਤਰੋ.
‘‘ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਅਯਂ ਗਨ੍ਧੋ, ਯ੍ਵਾਯਂ ਤਗਰਚਨ੍ਦਨਂ;
ਯੋ ਚ ਸੀਲਵਤਂ ਗਨ੍ਧੋ, ਵਾਤਿ ਦੇਵੇਸੁ ਉਤ੍ਤਮੋ’’ਤਿ. (ਧ. ਪ. ੫੪-੫੬);
ਨਨ੍ਦਨ੍ਤਿ ਸਰੀਰਘਾਤਿਨੋਤਿ ਤਾਤ ਚੂਲ਼ਤੁਣ੍ਡਿਲ, ਇਮੇ ਅਞ੍ਞਾਣਮਨੁਸ੍ਸਾ ‘‘ਮਧੁਰਮਂਸਂ ਖਾਦਿਸ੍ਸਾਮ, ਪੁਤ੍ਤਦਾਰਮ੍ਪਿ ਖਾਦਾਪੇਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਂ ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਨਨ੍ਦਨ੍ਤਿ ਤੁਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੋ ਆਸੇਵਿਤੋ ਭਾਵਿਤੋ ਬਹੁਲੀਕਤੋ ਨਿਰਯਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਯੋਨਿ…ਪੇ… ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਯੋ ਸਬ੍ਬਲਹੁਕੋ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕੋ, ਸੋ ਮਨੁਸ੍ਸਭੂਤਸ੍ਸ ਅਪ੍ਪਾਯੁਕਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕੋ ਹੋਤੀਤਿ ਇਮਂ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੇ ਆਦੀਨਵਂ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ. ਅਜਾਨਨ੍ਤਾ –
‘‘ਮਧੁਵਾ ਮਞ੍ਞਤਿ ਬਾਲੋ, ਯਾਵ ਪਾਪਂ ਨ ਪਚ੍ਚਤਿ;
ਯਦਾ ਚ ਪਚ੍ਚਤਿ ਪਾਪਂ, ਬਾਲੋ ਦੁਕ੍ਖਂ ਨਿਗਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ. (ਧ. ਪ. ੬੯) –
ਮਧੁਰਸਞ੍ਞਿਨੋ ਹੁਤ੍ਵਾ –
‘‘ਚਰਨ੍ਤਿ ਬਾਲਾ ਦੁਮ੍ਮੇਧਾ, ਅਮਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਅਤ੍ਤਨਾ;
ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਪਾਪਕਂ ਕਮ੍ਮਂ, ਯਂ ਹੋਤਿ ਕਟੁਕਪ੍ਫਲ’’ਨ੍ਤਿ. (ਧ. ਪ. ੬੬) –
ਏਤ੍ਤਕਮ੍ਪਿ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ.
‘‘ਨ ਤਂ ਕਮ੍ਮਂ ਕਤਂ ਸਾਧੁ, ਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਨੁਤਪ੍ਪਤਿ;
ਯਸ੍ਸ ਅਸ੍ਸੁਮੁਖੋ ਰੋਦਂ, ਵਿਪਾਕਂ ਪਟਿਸੇਵਤੀ’’ਤਿ. (ਧ. ਪ. ੬੭);
ਨ ਚ ਨਨ੍ਦਨ੍ਤਿ ਸਰੀਰਧਾਰਿਨੋਤਿ ਤਾਤ ਚੂਲ਼ਤੁਣ੍ਡਿਲ, ਯੇ ਪਨੇਤੇ ਸਰੀਰਧਾਰਿਨੋ ਸਤ੍ਤਾ, ਤੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਮਰਣੇ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸੀਹਮਿਗਰਾਜਹਤ੍ਥਾਜਾਨੀਯਅਸ੍ਸਾਜਾਨੀਯਖੀਣਾਸਵੇ ਅਵਸੇਸਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਂ ਆਦਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਭਾਯਨ੍ਤਾ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ.
‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਤਸਨ੍ਤਿ ਦਣ੍ਡਸ੍ਸ, ਸਬ੍ਬੇ ਭਾਯਨ੍ਤਿ ਮਚ੍ਚੁਨੋ;
ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਉਪਮਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਨ ਹਨੇਯ੍ਯ ਨ ਘਾਤਯੇ’’ਤਿ. (ਧ. ਪ. ੧੨੯);
ਪੁਣ੍ਣਾਯਾਤਿ ਗੁਣਪੁਣ੍ਣਾਯ. ਪੁਣ੍ਣਮਾਸਿਯਾਤਿ ਪੁਣ੍ਣਚਨ੍ਦਯੁਤ੍ਤਾਯ, ਮਾਸਂ ਵਾ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤਾਯ. ਤਦਾ ਕਿਰ ਪੁਣ੍ਣਮਾਸੀ ਉਪੋਸਥਦਿਵਸੋ ਹੋਤਿ. ਰਮਮਾਨਾਵ ਜਹਨ੍ਤਿ ਜੀਵਿਤਨ੍ਤਿ ਤਾਤ ਚੂਲ਼ਤੁਣ੍ਡਿਲ, ਮਾ ਸੋਚਿ ਮਾ ਪਰਿਦੇਵਿ, ਮਰਣਸ੍ਸ ਨਾਮ ਤੇ ਭਾਯਨ੍ਤਿ, ਯੇਸਂ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਸੀਲਾਦਿਗੁਣਾ ਨਤ੍ਥਿ. ਮਯਂ ਪਨ ਸੀਲਾਚਾਰਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ ਪੁਞ੍ਞਵਨ੍ਤੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਮ੍ਹਾਦਿਸਾ ਸਤ੍ਤਾ ਰਮਮਾਨਾਵ ਜਹਨ੍ਤਿ ਜੀਵਿਤਨ੍ਤਿ.
ਏਵਂ ਮਹਾਸਤ੍ਤੋ ਮਧੁਰੇਨ ਸਰੇਨ ਬੁਦ੍ਧਲੀਲ਼ਾਯ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਸਿ. ਮਹਾਜਨਕਾਯਾ ਅਙ੍ਗੁਲਿਯੋ ਫੋਟੇਸੁਂ, ਚੇਲੁਕ੍ਖੇਪਾ ਚ ਪਵਤ੍ਤਿਂਸੁ, ਸਾਧੁਕਾਰਸਦ੍ਦਪੁਣ੍ਣਂ ਅਨ੍ਤਲਿਕ੍ਖਂ ਅਹੋਸਿ. ਬਾਰਾਣਸਿਰਾਜਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਂ ਰਜ੍ਜੇਨ ਪੂਜੇਤ੍ਵਾ ਮਹਲ੍ਲਿਕਾਯ ਯਸਂ ਦਤ੍ਵਾ ਉਭੋਪਿ ਤੇ ਗਨ੍ਧੋਦਕੇਨ ਨ੍ਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਗਨ੍ਧਾਦੀਹਿ ਵਿਲਿਮ੍ਪਾਪੇਤ੍ਵਾ ਗੀਵਾਸੁ ਮਣਿਰਤਨਾਨਿ ਪਿਲ਼ਨ੍ਧਾਪੇਤ੍ਵਾ ਘਰਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ਪੁਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਮਹਨ੍ਤੇਨ ਪਰਿਵਾਰੇਨ ਪਟਿਜਗ੍ਗਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਰਞ੍ਞੋ ਪਞ੍ਚ ਸੀਲਾਨਿ ਅਦਾਸਿ. ਸਬ੍ਬੇ ਬਾਰਾਣਸਿਵਾਸਿਨੋ ਚ ਕਾਸਿਰਟ੍ਠਵਾਸਿਨੋ ਚ ਪਞ੍ਚ ਸੀਲਾਨਿ ਰਕ੍ਖਿਂਸੁ. ਮਹਾਸਤ੍ਤੋ ਨੇਸਂ ਪਕ੍ਖਦਿਵਸੇਸੁ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਸਿ, ਵਿਨਿਚ੍ਛਯੇ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਅਡ੍ਡੇ ਤੀਰੇਸਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਧਰਮਾਨੇ ਕੂਟਡ੍ਡਕਾਰਕਾ ਨਾਮ ਨਾਹੇਸੁਂ. ਅਪਰਭਾਗੇ ਰਾਜਾ ਕਾਲਮਕਾਸਿ. ਮਹਾਸਤ੍ਤੋ ਤਸ੍ਸ ਸਰੀਰਪਰਿਹਾਰਂ ਕਾਰੇਤ੍ਵਾ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯੇ ਪੋਤ੍ਥਕੇ ਲਿਖਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਂ ਪੋਤ੍ਥਕਂ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਅਡ੍ਡਂ ਤੀਰੇਯ੍ਯਾਥਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਮਹਾਜਨਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤ੍ਵਾ ਅਪ੍ਪਮਾਦੇਨ ਓਵਾਦਂ ਦਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਰੋਦਨ੍ਤਾਨਂ ਪਰਿਦੇਵਨ੍ਤਾਨਞ੍ਞੇਵ ਸਦ੍ਧਿਂ ਚੂਲ਼ਤੁਣ੍ਡਿਲੇਨ ਅਰਞ੍ਞਂ ਪਾਵਿਸਿ. ਤਦਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਓਵਾਦੋ ਸਟ੍ਠਿ ਵਸ੍ਸਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਪਵਤ੍ਤਿ.
ਸਤ੍ਥਾ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਕਾਸੇਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਸਿ, ਸਚ੍ਚਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਸੋ ਮਰਣਭੀਰੁਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿ.
ਤਦਾ ਰਾਜਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਅਹੋਸਿ, ਚੂਲ਼ਤੁਣ੍ਡਿਲੋ ਮਰਣਭੀਰੁਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਪਰਿਸਾ ਬੁਦ੍ਧਪਰਿਸਾ, ਮਹਾਤੁਣ੍ਡਿਲੋ ਪਨ ਅਹਮੇਵ ਅਹੋਸਿਨ੍ਤਿ.
ਤੁਣ੍ਡਿਲਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਤਤਿਯਾ.
[੩੮੯] ੪. ਸੁਵਣ੍ਣਕਕ੍ਕਟਕਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਸਿਙ੍ਗੀਮਿਗੋਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਵੇਲ਼ੁਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਆਨਨ੍ਦਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਥਾਯ ਜੀਵਿਤਪਰਿਚ੍ਚਾਗਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਵਤ੍ਥੁ ਯਾਵ ਧਨੁਗ੍ਗਹਪਯੋਜਨਾ ਖਣ੍ਡਹਾਲਜਾਤਕੇ (ਜਾ. ੨.੨੨.੯੮੨ ਆਦਯੋ) ਧਨਪਾਲਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ ਚੂਲ਼ਹਂਸਮਹਾਹਂਸਜਾਤਕੇ (ਜਾ. ੧.੧੫.੧੩੩ ਆਦਯੋ) ਕਥਿਤਂ. ਤਦਾ ਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂ ਧਮ੍ਮਸਭਾਯਂ ਕਥਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਸੁਂ ‘‘ਆਵੁਸੋ, ਧਮ੍ਮਭਣ੍ਡਾਗਾਰਿਕਆਨਨ੍ਦਤ੍ਥੇਰੋ ਸੇਕ੍ਖਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਧਨਪਾਲਕੇ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਜੀਵਿਤਂ ਪਰਿਚ੍ਚਜੀ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਾਯ ਨੁਤ੍ਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਤਰਹਿ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਾਯ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਦਾਨੇਵ, ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਆਨਨ੍ਦੋ ਮਯ੍ਹਂ ਜੀਵਿਤਂ ਪਰਿਚ੍ਚਜਿਯੇਵਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਰਾਜਗਹਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬਪਸ੍ਸੇ ਸਾਲਿਨ੍ਦਿਯੋ ਨਾਮ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਗਾਮੋ ਹੋਤਿ. ਤਦਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਗਾਮੇ ਕਸ੍ਸਕਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਕੁਟੁਮ੍ਬਂ ਸਣ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬੁਤ੍ਤਰਾਯ ਦਿਸਾਯ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਗਾਮਖੇਤ੍ਤੇ ਕਰੀਸਸਹਸ੍ਸਮਤ੍ਤਂ ਕਸਿਂ ਕਾਰੇਸਿ. ਸੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ਮਨੁਸ੍ਸੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਖੇਤ੍ਤਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਕਾਰੇ ‘‘ਕਸਥਾ’’ਤਿ ਆਣਾਪੇਤ੍ਵਾ ਮੁਖਧੋਵਨਤ੍ਥਾਯ ਖੇਤ੍ਤਕੋਟਿਯਂ ਮਹਨ੍ਤਂ ਸੋਬ੍ਭਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਖੋ ਪਨ ਸੋਬ੍ਭੇ ਏਕੋ ਸੁਵਣ੍ਣਵਣ੍ਣੋ ਕਕ੍ਕਟਕੋ ਪਟਿਵਸਤਿ ਅਭਿਰੂਪੋ ਪਾਸਾਦਿਕੋ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਦਨ੍ਤਕਟ੍ਠਂ ਖਾਦਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਸੋਬ੍ਭਂ ਓਤਰਿ. ਤਸ੍ਸ ਮੁਖਧੋਵਨਕਾਲੇ ਕਕ੍ਕਟਕੋ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਆਗਮਾਸਿ. ਅਥ ਨਂ ਸੋ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਉਤ੍ਤਰਿਸਾਟਕਨ੍ਤਰੇ ਨਿਪਜ੍ਜਾਪੇਤ੍ਵਾ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਖੇਤ੍ਤੇ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਕਿਚ੍ਚਂ ਕਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਤਤ੍ਥੇਵ ਨਂ ਸੋਬ੍ਭੇ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਗੇਹਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਖੇਤ੍ਤਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਪਠਮਂ ਤਂ ਸੋਬ੍ਭਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਕਕ੍ਕਟਕਂ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਉਤ੍ਤਰਿਸਾਟਕਨ੍ਤਰੇ ਨਿਪਜ੍ਜਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਾ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਂ ਵਿਚਾਰੇਸਿ. ਇਤਿ ਤੇਸਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਵਿਸ੍ਸਾਸੋ ਦਲ਼੍ਹੋ ਅਹੋਸਿ.
ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਨਿਬਦ੍ਧਂ ਖੇਤ੍ਤਂ ਆਗਚ੍ਛਤਿ, ਅਕ੍ਖੀਸੁ ਚ ਪਨਸ੍ਸ ਪਞ੍ਚ ਪਸਾਦਾ ਤੀਣਿ ਮਣ੍ਡਲਾਨਿ ਵਿਸੁਦ੍ਧਾਨਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਾਯਨ੍ਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਖੇਤ੍ਤਕੋਟਿਯਂ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਤਾਲੇ ਕਾਕਕੁਲਾਵਕੇ ਕਾਕੀ ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਦਿਸ੍ਵਾ ਖਾਦਿਤੁਕਾਮਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਕਾਕਂ ਆਹ – ‘‘ਸਾਮਿ, ਦੋਹਲ਼ੋ ਮੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਂ ਦੋਹਲ਼ੋ ਨਾਮਾ’’ਤਿ? ‘‘ਏਤਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਖਾਦਿਤੁਕਾਮਾਮ੍ਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਦੁਦ੍ਦੋਹਲ਼ੋ ਤੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਕੋ ਏਤਾਨਿ ਆਹਰਿਤੁਂ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਤ੍ਵਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਸੀ’’ਤਿ ਅਹਮ੍ਪੇਤਂ ਜਾਨਾਮਿ, ਯੋ ਪਨੇਸ ਤਾਲਸ੍ਸ ਅਵਿਦੂਰੇ ਵਮ੍ਮਿਕੋ, ਏਤ੍ਥ ਕਣ੍ਹਸਪ੍ਪੋ ਵਸਤਿ. ‘‘ਤਂ ਉਪਟ੍ਠਹ, ਸੋ ਏਤਂ ਡਂਸਿਤ੍ਵਾ ਮਾਰੇਸ੍ਸਤਿ, ਅਥਸ੍ਸ ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਉਪ੍ਪਾਟੇਤ੍ਵਾ ਤ੍ਵਂ ਆਹਰਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ. ਸੋ ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਕਣ੍ਹਸਪ੍ਪਂ ਉਪਟ੍ਠਹਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੇਨਪਿ ਵਾਪਿਤਸਸ੍ਸਾਨਂ ਗਬ੍ਭਗ੍ਗਹਣਕਾਲੇ ਕਕ੍ਕਟਕੋ ਮਹਾ ਅਹੋਸਿ. ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ਸਪ੍ਪੋ ਕਾਕਮਾਹ ‘‘ਸਮ੍ਮ, ਤ੍ਵਂ ਨਿਬਦ੍ਧਂ ਮਂ ਉਪਟ੍ਠਹਸਿ, ਕਿਂ ਤੇ ਕਰੋਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਸਾਮਿ, ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਦਾਸਿਯਾ ਏਤਸ੍ਸ ਖੇਤ੍ਤਸਾਮਿਕਸ੍ਸ ਅਕ੍ਖੀਸੁ ਦੋਹਲ਼ੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ, ਸ੍ਵਾਹਂ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਆਨੁਭਾਵੇਨ ਤਸ੍ਸ ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਤੁਮ੍ਹੇ ਉਪਟ੍ਠਹਾਮੀ’’ਤਿ. ਸਪ੍ਪੋ ‘‘ਹੋਤੁ, ਨਯਿਦਂ ਗਰੁਕਂ, ਲਭਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ ਤਂ ਅਸ੍ਸਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਦਿਵਸੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਆਗਮਨਮਗ੍ਗੇ ਕੇਦਾਰਮਰਿਯਾਦਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਤਿਣੇਹਿ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸਾਗਮਨਂ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ਨਿਪਜ੍ਜਿ.
ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਪਠਮਂ ਸੋਬ੍ਭਂ ਓਤਰਿਤ੍ਵਾ ਮੁਖਂ ਧੋਵਿਤ੍ਵਾ ਸਿਨੇਹਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸੁਵਣ੍ਣਕਕ੍ਕਟਕਂ ਆਲਿਙ੍ਗੇਤ੍ਵਾ ਉਤ੍ਤਰਿਸਾਟਕਨ੍ਤਰੇ ਨਿਪਜ੍ਜਾਪੇਤ੍ਵਾ ਖੇਤ੍ਤਂ ਪਾਵਿਸਿ. ਸਪ੍ਪੋ ਤਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾਵ ਵੇਗੇਨ ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਪਿਣ੍ਡਿਕਮਂਸੇ ਡਂਸਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਪਾਤੇਤ੍ਵਾ ਵਮ੍ਮਿਕਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਪਲਾਯਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਤਨਞ੍ਚ ਕਕ੍ਕਟਕਸ੍ਸ ਸਾਟਕਨ੍ਤਰਤੋ ਲਙ੍ਘਨਞ੍ਚ ਕਾਕਸ੍ਸ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਰੇ ਨਿਲੀਯਨਞ੍ਚ ਅਪਚ੍ਛਾਅਪੁਰਿਮਂ ਅਹੋਸਿ. ਕਾਕੋ ਨਿਲੀਯਿਤ੍ਵਾ ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਤੁਣ੍ਡੇਨ ਪਹਰਿ. ਕਕ੍ਕਟਕੋ ‘‘ਇਮਂ ਕਾਕਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਮਮ ਸਹਾਯਸ੍ਸ ਭਯਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ, ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਗਹਿਤੇ ਸਪ੍ਪੋ ਆਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਸਣ੍ਡਾਸੇਨ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਕਾਕਂ ਗੀਵਾਯਂ ਅਲ਼ੇਨ ਦਲ਼੍ਹਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਿਲਮੇਤ੍ਵਾ ਥੋਕਂ ਸਿਥਿਲਮਕਾਸਿ. ਕਾਕੋ ‘‘ਕਿਸ੍ਸ ਮਂ ਸਮ੍ਮ, ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਪਲਾਯਸਿ, ਏਸ ਮਂ ਕਕ੍ਕਟਕੋ ਭਿਯ੍ਯੋ ਵਿਹੇਠੇਤਿ, ਯਾਵ ਨ ਮਰਾਮਿ, ਤਾਵ ਏਹੀ’’ਤਿ ਸਪ੍ਪਂ ਪਕ੍ਕੋਸਨ੍ਤੋ ਪਠਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੯੪. ‘‘ਸਿਙ੍ਗੀਮਿਗੋ ਆਯਤਚਕ੍ਖੁਨੇਤ੍ਤੋ, ਅਟ੍ਠਿਤ੍ਤਚੋ ਵਾਰਿਸਯੋ ਅਲੋਮੋ;
ਤੇਨਾਭਿਭੂਤੋ ਕਪਣਂ ਰੁਦਾਮਿ, ਹਰੇ ਸਖਾ ਕਿਸ੍ਸ ਨੁ ਮਂ ਜਹਾਸੀ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਸਿਙ੍ਗੀਮਿਗੋਤਿ ਸਿਙ੍ਗੀਸੁਵਣ੍ਣਵਣ੍ਣਤਾਯ ਵਾ ਅਲ਼ਸਙ੍ਖਾਤਾਨਂ ਵਾ ਸਿਙ੍ਗਾਨਂ ਅਤ੍ਥਿਤਾਯ ਕਕ੍ਕਟਕੋ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਆਯਤਚਕ੍ਖੁਨੇਤ੍ਤੋਤਿ ਦੀਘੇਹਿ ਚਕ੍ਖੁਸਙ੍ਖਾਤੇਹਿ ਨੇਤ੍ਤੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ. ਅਟ੍ਠਿਮੇਵ ਤਚੋ ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਅਟ੍ਠਿਤ੍ਤਚੋ. ਹਰੇ ਸਖਾਤਿ ਆਲਪਨਮੇਤਂ, ਅਮ੍ਭੋ ਸਹਾਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਸਪ੍ਪੋ ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਮਹਨ੍ਤਂ ਫਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਕਾਕਂ ਅਸ੍ਸਾਸੇਨ੍ਤੋ ਅਗਮਾਸਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦੀਪੇਨ੍ਤੋ ਅਭਿਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਦੁਤਿਯਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੯੫. ‘‘ਸੋ ਪਸ੍ਸਸਨ੍ਤੋ ਮਹਤਾ ਫਣੇਨ, ਭੁਜਙ੍ਗਮੋ ਕਕ੍ਕਟਮਜ੍ਝਪਤ੍ਤੋ;
ਸਖਾ ਸਖਾਰਂ ਪਰਿਤਾਯਮਾਨੋ, ਭੁਜਙ੍ਗਮਂ ਕਕ੍ਕਟਕੋ ਗਹੇਸੀ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਕਕ੍ਕਟਮਜ੍ਝਪਤ੍ਤੋਤਿ ਕਕ੍ਕਟਕਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤੋ. ਸਖਾ ਸਖਾਰਨ੍ਤਿ ਸਹਾਯੋ ਸਹਾਯਂ. ‘‘ਸਕਂ ਸਖਾਰ’’ਨ੍ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਹਾਯਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਰਿਤਾਯਮਾਨੋਤਿ ਰਕ੍ਖਮਾਨੋ. ਗਹੇਸੀਤਿ ਦੁਤਿਯੇਨ ਅਲ਼ੇਨ ਗੀਵਾਯਂ ਦਲ਼੍ਹਂ ਗਹੇਸਿ.
ਅਥ ਨਂ ਕਿਲਮੇਤ੍ਵਾ ਥੋਕਂ ਸਿਥਿਲਮਕਾਸਿ. ਅਥ ਸਪ੍ਪੋ ‘‘ਕਕ੍ਕਟਕਾ ਨਾਮ ਨੇਵ ਕਾਕਮਂਸਂ ਖਾਦਨ੍ਤਿ, ਨ ਸਪ੍ਪਮਂਸਂ, ਅਥ ਕੇਨ ਨੁ ਖੋ ਕਾਰਣੇਨ ਅਯਂ ਅਮ੍ਹੇ ਗਣ੍ਹੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਤਤਿਯਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੯੬. ‘‘ਨ ਵਾਯਸਂ ਨੋ ਪਨ ਕਣ੍ਹਸਪ੍ਪਂ, ਘਾਸਤ੍ਥਿਕੋ ਕਕ੍ਕਟਕੋ ਅਦੇਯ੍ਯ;
ਪੁਚ੍ਛਾਮਿ ਤਂ ਆਯਤਚਕ੍ਖੁਨੇਤ੍ਤ, ਅਥ ਕਿਸ੍ਸ ਹੇਤੁਮ੍ਹ ਉਭੋ ਗਹੀਤਾ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਘਾਸਤ੍ਥਿਕੋਤਿ ਆਹਾਰਤ੍ਥਿਕੋ ਹੁਤ੍ਵਾ. ਅਦੇਯ੍ਯਾਤਿਆਦਿਯੇਯ੍ਯ, ਨ-ਕਾਰੇਨ ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਨ ਗਣ੍ਹੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਕਕ੍ਕਟਕੋ ਗਹਣਕਾਰਣਂ ਕਥੇਨ੍ਤੋ ਦ੍ਵੇ ਗਾਥਾ ਅਭਾਸਿ –
੯੭. ‘‘ਅਯਂ ਪੁਰਿਸੋ ਮਮ ਅਤ੍ਥਕਾਮੋ, ਯੋ ਮਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾਨ ਦਕਾਯ ਨੇਤਿ;
ਤਸ੍ਮਿਂ ਮਤੇ ਦੁਕ੍ਖਮਨਪ੍ਪਕਂ ਮੇ, ਅਹਞ੍ਚ ਏਸੋ ਚ ਉਭੋ ਨ ਹੋਮ.
੯੮. ‘‘ਮਮਞ੍ਚ ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਪਵਦ੍ਧਕਾਯਂ, ਸਬ੍ਬੋ ਜਨੋ ਹਿਂਸਿਤੁਮੇਵ ਮਿਚ੍ਛੇ;
ਸਾਦੁਞ੍ਚ ਥੂਲਞ੍ਚ ਮੁਦੁਞ੍ਚ ਮਂਸਂ, ਕਾਕਾਪਿ ਮਂ ਦਿਸ੍ਵ ਵਿਹੇਠਯੇਯ੍ਯੁ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਅਯਨ੍ਤਿ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਂ ਨਿਦ੍ਦਿਸਤਿ. ਅਤ੍ਥਕਾਮੋਤਿ ਹਿਤਕਾਮੋ. ਦਕਾਯ ਨੇਤੀਤਿ ਯੋ ਮਂ ਸਮ੍ਪਿਯਾਯਮਾਨੋ ਉਤ੍ਤਰਿਸਾਟਕੇਨ ਗਹੇਤ੍ਵਾਨ ਉਦਕਾਯ ਨੇਤਿ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਸਨਕਸੋਬ੍ਭਂ ਪਾਪੇਤਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਮਤੇਤਿ ਸਚੇ ਸੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਮਰਿਸ੍ਸਤਿ, ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਮਤੇ ਮਮ ਕਾਯਿਕਂ ਚੇਤਸਿਕਂ ਮਹਨ੍ਤਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਦੀਪੇਤਿ. ਉਭੋ ਨ ਹੋਮਾਤਿ ਦ੍ਵੇਪਿ ਜਨਾ ਨ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮ. ਮਮਞ੍ਚ ਦਿਸ੍ਵਾਨਾਤਿ ਗਾਥਾਯ ਅਯਮਤ੍ਥੋ – ਇਦਞ੍ਚ ਅਪਰਂ ਕਾਰਣਂ, ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਮਤੇ ਅਨਾਥਂ ਨਿਪ੍ਪਚ੍ਚਯਂ ਮਂ ਪਵਡ੍ਢਿਤਕਾਯਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬੋ ਜਨੋ ‘‘ਇਮਸ੍ਸ ਕਕ੍ਕਟਕਸ੍ਸ ਸਾਦੁਞ੍ਚ ਥੂਲਞ੍ਚ ਮੁਦੁਞ੍ਚ ਮਂਸ’’ਨ੍ਤਿ ਮਂ ਮਾਰੇਤੁਂ ਇਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਨ ਕੇਵਲਞ੍ਚ ਜਨੋ ਮਨੁਸ੍ਸੋ, ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਭੂਤਾ ਕਾਕਾਪਿ ਮਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਵਿਹੇਠਯੇਯ੍ਯੁਂ ਵਿਹੇਸੇਯ੍ਯੁਂ ਮਾਰੇਯ੍ਯੁਂ.
ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸਪ੍ਪੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਏਕੇਨੁਪਾਯੇਨ ਇਮਂ ਵਞ੍ਚੇਤ੍ਵਾ ਕਾਕਞ੍ਚ ਅਤ੍ਤਾਨਞ੍ਚ ਮੋਚੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਵਞ੍ਚੇਤੁਕਾਮੋ ਛਟ੍ਠਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੯੯. ‘‘ਸਚੇਤਸ੍ਸ ਹੇਤੁਮ੍ਹ ਉਭੋ ਗਹੀਤਾ, ਉਟ੍ਠਾਤੁ ਪੋਸੇ ਵਿਸਮਾਵਮਾਮਿ;
ਮਮਞ੍ਚ ਕਾਕਞ੍ਚ ਪਮੁਞ੍ਚ ਖਿਪ੍ਪਂ, ਪੁਰੇ ਵਿਸਂ ਗਾਲ਼੍ਹਮੁਪੇਤਿ ਮਚ੍ਚ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਸਚੇਤਸ੍ਸ ਹੇਤੂਤਿ ਸਚੇ ਏਤਸ੍ਸ ਕਾਰਣਾ. ਉਟ੍ਠਾਤੂਤਿ ਨਿਬ੍ਬਿਸੋ ਹੋਤੁ. ਵਿਸਮਾਵਮਾਮੀਤਿ ਅਹਮਸ੍ਸ ਵਿਸਂ ਆਕਡ੍ਢਾਮਿ, ਨਿਬ੍ਬਿਸਂ ਨਂ ਕਰੋਮਿ. ਪੁਰੇ ਵਿਸਂ ਗਾਲ਼੍ਹਮੁਪੇਤਿ ਮਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਇਮਞ੍ਹਿ ਮਚ੍ਚਂ ਮਯਾ ਅਨਾਵਮਿਯਮਾਨਂ ਵਿਸਂ ਗਾਲ਼੍ਹਂ ਬਲਵਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਉਪਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਤਂ ਯਾਵ ਨ ਉਪਗਚ੍ਛਤਿ, ਤਾਵਦੇਵ ਅਮ੍ਹੇ ਦ੍ਵੇਪਿ ਜਨੇ ਖਿਪ੍ਪਂ ਮੁਞ੍ਚਾਤਿ.
ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਕਕ੍ਕਟਕੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਅਯਂ ਏਕੇਨੁਪਾਯੇਨ ਮਂ ਦ੍ਵੇਪਿ ਜਨੇ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਲਾਯਿਤੁਕਾਮੋ, ਮਯ੍ਹਂ ਉਪਾਯਕੋਸਲ੍ਲਂ ਨ ਜਾਨਾਤਿ, ਅਹਂ ਦਾਨਿ ਯਥਾ ਸਪ੍ਪੋ ਸਞ੍ਚਰਿਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਏਵਂ ਅਲ਼ਂ ਸਿਥਿਲਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਕਾਕਂ ਪਨ ਨੇਵ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੧੦੦. ‘‘ਸਪ੍ਪਂ ਪਮੋਕ੍ਖਾਮਿ ਨ ਤਾਵ ਕਾਕਂ, ਪਟਿਬਨ੍ਧਕੋ ਹੋਹਿਤਿ ਤਾਵ ਕਾਕੋ;
ਪੁਰਿਸਞ੍ਚ ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਸੁਖਿਂ ਅਰੋਗਂ, ਕਾਕਂ ਪਮੋਕ੍ਖਾਮਿ ਯਥੇਵ ਸਪ੍ਪ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਪਟਿਬਨ੍ਧਕੋਤਿ ਪਾਟਿਭੋਗੋ. ਯਥੇਵ ਸਪ੍ਪਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਭਵਨ੍ਤਂ ਸਪ੍ਪਂ ਮੁਞ੍ਚਾਮਿ, ਤਥਾ ਕਾਕਂ ਪਮੋਕ੍ਖਾਮਿ, ਕੇਵਲਂ ਤ੍ਵਂ ਇਮਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਸਰੀਰਤੋ ਸੀਘਂ ਵਿਸਂ ਆਵਮਾਹੀਤਿ.
ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ ਵਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਸੁਖਸਞ੍ਚਾਰਣਤ੍ਥਂ ਅਲ਼ਂ ਸਿਥਿਲਮਕਾਸਿ. ਸਪ੍ਪੋ ਵਿਸਂ ਆਵਮਿਤ੍ਵਾ ਮਹਾਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਰੀਰਂ ਨਿਬ੍ਬਿਸਂ ਅਕਾਸਿ. ਸੋ ਨਿਦ੍ਦੁਕ੍ਖੋ ਉਟ੍ਠਾਯ ਪਕਤਿਵਣ੍ਣੇਨੇਵ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਕਕ੍ਕਟਕੋ ‘‘ਸਚੇ ਇਮੇ ਦ੍ਵੇਪਿ ਜਨਾ ਅਰੋਗਾ ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਮਯ੍ਹਂ ਸਹਾਯਸ੍ਸ ਵਡ੍ਢਿ ਨਾਮ ਨ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਵਿਨਾਸੇਸ੍ਸਾਮਿ ਨੇ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਕਤ੍ਤਰਿਕਾਯ ਉਪ੍ਪਲਮਕੁਲ਼ਂ ਵਿਯ ਅਲ਼ੇਹਿ ਉਭਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਸੀਸਂ ਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਜੀਵਿਤਕ੍ਖਯਂ ਪਾਪੇਸਿ. ਕਾਕੀਪਿ ਤਮ੍ਹਾ ਠਾਨਾ ਪਲਾਯਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਸਪ੍ਪਸ੍ਸ ਸਰੀਰਂ ਦਣ੍ਡਕੇ ਵੇਠੇਤ੍ਵਾ ਗੁਮ੍ਬਪਿਟ੍ਠੇ ਖਿਪਿ. ਸੁਵਣ੍ਣਕਕ੍ਕਟਕਂ ਸੋਬ੍ਭੇ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਨ੍ਹਤ੍ਵਾ ਸਾਲਿਨ੍ਦਿਯਗਾਮਮੇਵ ਗਤੋ. ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਕਕ੍ਕਟਕੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਧਿਕਤਰੋ ਵਿਸ੍ਸਾਸੋ ਅਹੋਸਿ.
ਸਤ੍ਥਾ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਕਾਸੇਤ੍ਵਾ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਨ੍ਤੋ ਓਸਾਨਗਾਥਮਾਹ –
੧੦੧. ‘‘ਕਾਕੋ ਤਦਾ ਦੇਵਦਤ੍ਤੋ ਅਹੋਸਿ, ਮਾਰੋ ਪਨ ਕਣ੍ਹਸਪ੍ਪੋ ਅਹੋਸਿ;
ਆਨਨ੍ਦਭਦ੍ਦੋ ਕਕ੍ਕਟਕੋ ਅਹੋਸਿ, ਅਹਂ ਤਦਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਹੋਮਿ ਸਤ੍ਥਾ’’ਤਿ.
ਸਚ੍ਚਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਾਦਯੋ ਅਹੇਸੁਂ. ਕਾਕੀ ਪਨ ਗਾਥਾਯ ਨ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਸਾ ਚਿਞ੍ਚਮਾਣਵਿਕਾ ਅਹੋਸੀਤਿ.
ਸੁਵਣ੍ਣਕਕ੍ਕਟਕਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ ਚਤੁਤ੍ਥਾ.
[੩੯੦] ੫. ਮਯ੍ਹਕਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ
ਸਕੁਣੋ ਮਯ੍ਹਕੋ ਨਾਮਾਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਆਗਨ੍ਤੁਕਸੇਟ੍ਠਿਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਞ੍ਹਿ ਆਗਨ੍ਤੁਕਸੇਟ੍ਠਿ ਨਾਮ ਅਡ੍ਢੋ ਅਹੋਸਿ ਮਹਦ੍ਧਨੋ. ਸੋ ਨੇਵ ਅਤ੍ਤਨਾ ਭੋਗੇ ਭੁਞ੍ਜਿ, ਨ ਪਰੇਸਂ ਅਦਾਸਿ, ਨਾਨਗ੍ਗਰਸੇ ਪਣੀਤੇ ਭੋਜਨੇ ਉਪਨੀਤੇ ਤਂ ਨ ਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਬਿਲਙ੍ਗਦੁਤਿਯਂ ਕਣਾਜਕਂ ਏਵ ਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਧੂਪਿਤਵਾਸਿਤੇਸੁ ਕਾਸਿਕਵਤ੍ਥੇਸੁ ਉਪਨੀਤੇਸੁ ਤਾਨਿ ਹਾਰੇਤ੍ਵਾ ਥੂਲਥੂਲਸਾਟਕੇ ਨਿਵਾਸੇਤਿ, ਆਜਾਨੀਯਯੁਤ੍ਤੇ ਮਣਿਕਨਕਵਿਚਿਤ੍ਤੇ ਰਥੇ ਉਪਨੀਤੇ ਤਮ੍ਪਿ ਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਕਤ੍ਤਰਰਥਕੇਨ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਸੁਵਣ੍ਣਚ੍ਛਤ੍ਤੇ ਧਾਰਿਯਮਾਨੇ ਤਂ ਅਪਨੇਤ੍ਵਾ ਪਣ੍ਣਚ੍ਛਤ੍ਤੇਨ ਧਾਰਿਯਮਾਨੇਨ. ਸੋ ਯਾਵਜੀਵਂ ਦਾਨਾਦੀਸੁ ਪੁਞ੍ਞੇਸੁ ਏਕਮ੍ਪਿ ਅਕਤ੍ਵਾ ਕਾਲਂ ਕਤ੍ਵਾ ਰੋਰੁਵਨਿਰਯੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਅਪੁਤ੍ਤਕਂ ਸਾਪਤੇਯ੍ਯਂ ਰਾਜਬਲਂ ਸਤ੍ਤਹਿ ਰਤ੍ਤਿਦਿਵਸੇਹਿ ਰਾਜਕੁਲਂ ਪਵੇਸੇਸਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਵੇਸਿਤੇ ਰਾਜਾ ਭੁਤ੍ਤਪਾਤਰਾਸੋ ਜੇਤਵਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ‘‘ਕਿਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਬੁਦ੍ਧੁਪਟ੍ਠਾਨਂ ਨ ਕਰੋਸੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਆਗਨ੍ਤੁਕਸੇਟ੍ਠਿਨੋ ਨਾਮ ਕਾਲਕਤਸ੍ਸ ਅਸ੍ਸਾਮਿਕਧਨੇ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਘਰੇ ਆਹਰਿਯਮਾਨੇਯੇਵ ਸਤ੍ਤ ਰਤ੍ਤਿਦਿਵਸਾ ਗਤਾ, ਸੋ ਪਨ ਏਤਂ ਧਨਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾਪਿ ਨੇਵ ਅਤ੍ਤਨਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿ, ਨ ਪਰੇਸਂ ਅਦਾਸਿ, ਰਕ੍ਖਸਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਪੋਕ੍ਖਰਣੀ ਵਿਯਸ੍ਸ ਧਨਂ ਅਹੋਸਿ, ਸੋ ਏਕਦਿਵਸਮ੍ਪਿ ਪਣੀਤਭੋਜਨਾਦੀਨਂ ਰਸਂ ਅਨਨੁਭਵਿਤ੍ਵਾਵ ਮਰਣਮੁਖਂ ਪਵਿਟ੍ਠੋ, ਏਵਂ ਮਚ੍ਛਰੀ ਅਪੁਞ੍ਞਸਤ੍ਤੋ ਕਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਏਤ੍ਤਕਂ ਧਨਂ ਲਭਿ, ਕੇਨ ਚਸ੍ਸ ਭੋਗੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨ ਰਮੀ’’ਤਿ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਮਹਾਰਾਜ, ਧਨਲਾਭੋ ਚ, ਧਨਂ ਲਦ੍ਧਾ ਅਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨਕਾਰਣਞ੍ਚ ਤੇਨੇਵ ਕਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ਯਾਚਿਤੋ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.
ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਸੇਟ੍ਠਿ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧੋ ਅਹੋਸਿ ਮਚ੍ਛਰੀ, ਨ ਕਸ੍ਸਚਿ ਕਿਞ੍ਚਿ ਦੇਤਿ, ਨ ਕਞ੍ਚਿ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਸੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ਰਾਜੁਪਟ੍ਠਾਨਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਤਗਰਸਿਖਿਂ ਨਾਮ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਨ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਲਦ੍ਧਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਨਨੁ ਚਰਾਮ ਮਹਾਸੇਟ੍ਠੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਪੁਰਿਸਂ ਆਣਾਪੇਸਿ ‘‘ਗਚ੍ਛ, ਇਮਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਘਰਂ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਮਮ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕੇ ਨਿਸੀਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਪਟਿਯਤ੍ਤਭਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਂ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਦਾਪੇਹੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਂ ਘਰਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸੇਟ੍ਠਿਭਰਿਯਾਯ ਆਚਿਕ੍ਖਿ. ਸਾ ਨਾਨਗ੍ਗਰਸਭਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਂ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਅਦਾਸਿ. ਸੋ ਭਤ੍ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸੇਟ੍ਠਿਨਿਵੇਸਨਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤਰਵੀਥਿਯਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿ. ਸੇਟ੍ਠਿ ਰਾਜਕੁਲਤੋ ਪਚ੍ਚਾਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਲਦ੍ਧਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਲਦ੍ਧਂ ਮਹਾਸੇਟ੍ਠੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਪਤ੍ਤਂ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਸਾਦੇਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿ, ‘‘ਇਮਂ ਮੇ ਭਤ੍ਤਂ ਦਾਸਾ ਵਾ ਕਮ੍ਮਕਰਾ ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਦੁਕ੍ਕਰਮ੍ਪਿ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੇਯ੍ਯੁਂ, ਅਹੋ ਵਤ ਮੇ ਜਾਨੀ’’ਤਿ ਅਪਰਚੇਤਨਂ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਕਾਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿ. ਦਾਨਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤਿਸ੍ਸੋ ਚੇਤਨਾ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਕਾਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਮਹਪ੍ਫਲਂ ਹੋਤਿ.
‘‘ਪੁਬ੍ਬੇਵ ਦਾਨਾ ਸੁਮਨਾ ਭਵਾਮ, ਦਦਮ੍ਪਿ ਵੇ ਅਤ੍ਤਮਨਾ ਭਵਾਮ;
ਦਤ੍ਵਾਪਿ ਵੇ ਨਾਨੁਤਪ੍ਪਾਮ ਪਚ੍ਛਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਹਿ ਅਮ੍ਹਂ ਦਹਰਾ ਨਮਿਯ੍ਯਰੇ. (ਜਾ. ੧.੧੦.੯੫);
‘‘ਪੁਬ੍ਬੇਵ ਦਾਨਾ ਸੁਮਨੋ, ਦਦਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਸਾਦਯੇ;
ਦਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਮਨੋ ਹੋਤਿ, ਏਸਾ ਯਞ੍ਞਸ੍ਸ ਸਮ੍ਪਦਾ’’. (ਅ. ਨਿ. ੬.੩੭; ਪੇ. ਵ. ੩੦੫);
ਇਤਿ, ਮਹਾਰਾਜ, ਆਗਨ੍ਤੁਕਸੇਟ੍ਠਿ ਤਗਰਸਿਖਿਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਦਿਨ੍ਨਪਚ੍ਚਯੇਨ ਬਹੁਂ ਧਨਂ ਲਭਿ, ਦਤ੍ਵਾ ਅਪਰਚੇਤਨਂ ਪਣੀਤਂ ਕਾਤੁਂ ਅਸਮਤ੍ਥਤਾਯ ਭੋਗੇ ਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖੀਤਿ. ‘‘ਪੁਤ੍ਤਂ ਪਨ ਕਸ੍ਮਾ ਨ ਲਭਿ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ? ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਲਭਨਕਾਰਣਮ੍ਪਿ ਤੇਨੇਵ ਕਤਂ, ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ਯਾਚਿਤੋ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ.