੬. ਪਣ੍ਡਿਤਵਗ੍ਗੋ
੧. ਰਾਧਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ
ਨਿਧੀਨਂਵ ਪਵਤ੍ਤਾਰਨ੍ਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਰਾਧਤ੍ਥੇਰਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਸੋ ਕਿਰ ਗਿਹਿਕਾਲੇ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਦੁਗ੍ਗਤਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਜੀਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਵਿਹਾਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਪ੍ਪਹਰਿਤਕਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਪਰਿਵੇਣਂ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਮੁਖਧੋਵਨਾਦੀਨਿ ਦਦਨ੍ਤੋ ਅਨ੍ਤੋਵਿਹਾਰੇਯੇਵ ਵਸਿ. ਭਿਕ੍ਖੂਪਿ ਨਂ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਿਂਸੁ, ਪਬ੍ਬਾਜੇਤੁਂ ਪਨ ਨ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਅਲਭਮਾਨੋ ਕਿਸੋ ਅਹੋਸਿ. ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ਸਤ੍ਥਾ ਪਚ੍ਚੂਸਕਾਲੇ ਲੋਕਂ ਵੋਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ਤਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ’’ਤਿ ਉਪਧਾਰੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਰਹਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯੇ ਵਿਹਾਰਚਾਰਿਕਂ ਚਰਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ‘‘ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਕਿਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਵਿਚਰਸੀ’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਵਤ੍ਤਪਟਿਵਤ੍ਤਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ. ‘‘ਲਭਸਿ ਨੇਸਂ ਸਨ੍ਤਿਕਾ ਸਙ੍ਗਹ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਆਮ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਹਾਰਮਤ੍ਤਂ ਲਭਾਮਿ, ਨ ਪਨ ਮਂ ਪਬ੍ਬਾਜੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ, ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਤ੍ਥਿ ਕੋਚਿ ਇਮਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਅਧਿਕਾਰਂ ਸਰਤੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਤ੍ਥੇਰੋ ‘‘ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਰਾਮਿ, ਅਯਂ ਮੇ ਰਾਜਗਹੇ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਭਿਹਟਂ ਕਟਚ੍ਛੁਭਿਕ੍ਖਂ ਦਾਪੇਸਿ, ਇਮਮਸ੍ਸਾਹਂ ਅਧਿਕਾਰਂ ਸਰਾਮੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ਸਤ੍ਥਾਰਾ ‘‘ਕਿਂ ਪਨ ਤੇ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਏਵਂ ਕਤੂਪਕਾਰਂ ਦੁਕ੍ਖਤੋ ਮੋਚੇਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ, ‘‘ਸਾਧੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਬ੍ਬਾਜੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਤਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਪਬ੍ਬਾਜੇਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਭਤ੍ਤਗ੍ਗੇ ਆਸਨਪਰਿਯਨ੍ਤੇ ਆਸਨਂ ਪਾਪੁਣਾਤਿ, ਯਾਗੁਭਤ੍ਤਾਦੀਹਿਪਿ ਕਿਲਮਤਿ. ਥੇਰੋ ਤਂ ਆਦਾਯ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਾਮਿ, ਅਭਿਕ੍ਖਣਞ੍ਚ ਨਂ ‘‘ਇਦਂ ਤੇ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਇਦਂ ਤੇ ਨ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਓਵਦਿ ਅਨੁਸਾਸਿ. ਸੋ ਸੁਵਚੋ ਅਹੋਸਿ ਪਦਕ੍ਖਿਣਗ੍ਗਾਹੀ. ਤਸ੍ਮਾ ਯਥਾਨੁਸਿਟ੍ਠਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਮਾਨੋ ਕਤਿਪਾਹੇਨੇਵ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿ.
ਥੇਰੋ ਤਂ ਆਦਾਯ ਸਤ੍ਥੁ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਿ. ਅਥ ਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਆਹ – ‘‘ਸੁਵਚੋ ਨੁ ਖੋ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਤੇ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕੋ’’ਤਿ. ‘‘ਆਮ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਤਿਵਿਯ ਸੁਵਚੋ, ਕਿਸ੍ਮਿਞ੍ਚਿ ਦੋਸੇ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੇ ਨ ਕੁਦ੍ਧਪੁਬ੍ਬੋ’’ਤਿ. ‘‘ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਏਵਰੂਪੇ ਸਦ੍ਧਿਵਿਹਾਰਿਕੇ ਲਭਨ੍ਤੋ ਕਿਤ੍ਤਕੇ ਗਣ੍ਹੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਬਹੁਕੇਪਿ ਗਣ੍ਹੇਯ੍ਯਮੇਵਾ’’ਤਿ. ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ਧਮ੍ਮਸਭਾਯ ਕਥਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਸੁਂ – ‘‘ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਤ੍ਥੇਰੋ ਕਿਰ ਕਤਞ੍ਞੂ ਕਤਵੇਦੀ, ਕਟਚ੍ਛੁਭਿਕ੍ਖਾਮਤ੍ਤਂ ਉਪਕਾਰਂ ਸਰਿਤ੍ਵਾ ਦੁਗ੍ਗਤਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਪਬ੍ਬਾਜੇਸਿ. ਥੇਰੋਪਿ ਓਵਾਦਕ੍ਖਮੋ ਓਵਾਦਕ੍ਖਮਮੇਵ ਲਭੀ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਤੇਸਂ ਕਥਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਦਾਨੇਵ, ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਕਤਞ੍ਞੂ ਕਤਵੇਦੀਯੇਵਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤਮਤ੍ਥਂ ਪਕਾਸੇਤੁਂ –
‘‘ਅਲੀਨਚਿਤ੍ਤਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ, ਪਹਟ੍ਠਾ ਮਹਤੀ ਚਮੂ;
ਕੋਸਲਂ ਸੇਨਾਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਂ, ਜੀਵਗ੍ਗਾਹਂ ਅਗਾਹਯਿ.
‘‘ਏਵਂ ਨਿਸ੍ਸਯਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਆਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯੋ;
ਭਾਵਯਂ ਕੁਸਲਂ ਧਮ੍ਮਂ, ਯੋਗਕ੍ਖੇਮਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਿਯਾ;
ਪਾਪੁਣੇ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ, ਸਬ੍ਬਸਂਯੋਜਨਕ੍ਖਯ’’ਨ੍ਤਿ. (ਜਾ. ੧.੨.੧੧-੧੨) –
ਇਮਂ ਦੁਕਨਿਪਾਤੇ ਅਲੀਨਚਿਤ੍ਤਜਾਤਕਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤ੍ਵਾ ਕਥੇਸਿ. ਤਦਾ ਕਿਰ ਵਡ੍ਢਕੀਹਿ ਪਾਦਸ੍ਸ ਅਰੋਗਕਰਣਭਾਵੇਨ ਕਹਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਉਪਕਾਰਂ ਞਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਸੇਤਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਿਪੋਤਕਸ੍ਸ ਦਾਯਕੋ ਏਕਚਾਰਿਕੋ ਹਤ੍ਥੀ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਤ੍ਥੇਰੋ ਅਹੋਸੀਤਿ ਏਵਂ ਥੇਰਂ ਆਰਬ੍ਭ ਜਾਤਕਂ ਕਥੇਤ੍ਵਾ ਰਾਧਤ੍ਥੇਰਂ ਆਰਬ੍ਭ, ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਨਾਮ ਰਾਧੇਨ ਵਿਯ ਸੁਵਚੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ, ਦੋਸਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਓਵਦਿਯਮਾਨੇਨਪਿ ਨ ਕੁਜ੍ਝਿਤਬ੍ਬਂ, ਓਵਾਦਦਾਯਕੋ ਪਨ ਨਿਧਿਆਚਿਕ੍ਖਣਕੋ ਵਿਯ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੭੬. ‘‘ਨਿਧੀਨਂਵ ਪਵਤ੍ਤਾਰਂ, ਯਂ ਪਸ੍ਸੇ ਵਜ੍ਜਦਸ੍ਸਿਨਂ;
ਨਿਗ੍ਗਯ੍ਹਵਾਦਿਂ ਮੇਧਾਵਿਂ, ਤਾਦਿਸਂ ਪਣ੍ਡਿਤਂ ਭਜੇ;
ਤਾਦਿਸਂ ਭਜਮਾਨਸ੍ਸ, ਸੇਯ੍ਯੋ ਹੋਤਿ ਨ ਪਾਪਿਯੋ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਨਿਧੀਨਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਨਿਦਹਿਤ੍ਵਾ ਠਪਿਤਾਨਂ ਹਿਰਞ੍ਞਸੁਵਣ੍ਣਾਦਿਪੂਰਾਨਂ ਨਿਧਿਕੁਮ੍ਭੀਨਂ. ਪਵਤ੍ਤਾਰਨ੍ਤਿ ਕਿਚ੍ਛਜੀਵਿਕੇ ਦੁਗ੍ਗਤਮਨੁਸ੍ਸੇ ਅਨੁਕਮ੍ਪਂ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਹਿ, ਸੁਖੇਨ ਜੀਵਨੂਪਾਯਂ ਦਸ੍ਸੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਨਿਧਿਟ੍ਠਾਨਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ਹਤ੍ਥਂ ਪਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸੁਖੇਨ ਜੀਵਾ’’ਤਿ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤਾਰਂ ਵਿਯ. ਵਜ੍ਜਦਸ੍ਸਿਨਨ੍ਤਿ ਦ੍ਵੇ ਵਜ੍ਜਦਸ੍ਸਿਨੋ ‘‘ਇਮਿਨਾ ਨਂ ਅਸਾਰੁਪ੍ਪੇਨ ਵਾ ਖਲਿਤੇਨ ਵਾ ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਰਨ੍ਧਗਵੇਸਕੋ ਚ, ਅਞ੍ਞਾਤਂ ਞਾਪਨਤ੍ਥਾਯ ਞਾਤਂ ਅਨੁਗ੍ਗਹਣਤ੍ਥਾਯ ਸੀਲਾਦੀਨਮਸ੍ਸ ਵੁਦ੍ਧਿਕਾਮਤਾਯ ਤਂ ਤਂ ਵਜ੍ਜਂ ਓਲੋਕਨੇਨ ਉਲ੍ਲੁਮ੍ਪਨਸਭਾਵਸਣ੍ਠਿਤੋ ਚ. ਅਯਂ ਇਧ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ. ਯਥਾ ਹਿ ਦੁਗ੍ਗਤਮਨੁਸ੍ਸੋ ‘‘ਇਮਂ ਗਣ੍ਹਾਹੀ’’ਤਿ ਤਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾਪਿ ਪੋਥੇਤ੍ਵਾਪਿ ਨਿਧਿਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੇ ਕੋਪਂ ਨ ਕਰੋਤਿ, ਪਮੁਦਿਤੋ ਏਵ ਹੋਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਏਵਰੂਪੇ ਪੁਗ੍ਗਲੇ ਅਸਾਰੁਪ੍ਪਂ ਵਾ ਖਲਿਤਂ ਵਾ ਦਿਸ੍ਵਾ ਆਚਿਕ੍ਖਨ੍ਤੇ ਕੋਪੋ ਨ ਕਾਤਬ੍ਬੋ, ਤੁਟ੍ਠੇਨੇਵ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ, ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਮਹਨ੍ਤਂ ਵੋ ਕਮ੍ਮਂ ਕਤਂ, ਮਯ੍ਹਂ ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯਟ੍ਠਾਨੇ ਠਤ੍ਵਾ ਓਵਦਨ੍ਤੇਹਿ ਪੁਨਪਿ ਮਂ ਵਦੇਯ੍ਯਾਥਾ’’ਤਿ ਪਵਾਰੇਤਬ੍ਬਮੇਵ. ਨਿਗ੍ਗਯ੍ਹਵਾਦਿਨ੍ਤਿ ਏਕਚ੍ਚੋ ਹਿ ਸਦ੍ਧਿਵਿਹਾਰਿਕਾਦੀਨਂ ਅਸਾਰੁਪ੍ਪਂ ਵਾ ਖਲਿਤਂ ਵਾ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਮੇ ਮੁਖੋਦਕਦਾਨਾਦੀਹਿ ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ ਉਪਟ੍ਠਹਤਿ, ਸਚੇ ਨਂ ਵਕ੍ਖਾਮਿ, ਨ ਮਂ ਉਪਟ੍ਠਹਿਸ੍ਸਤਿ, ਏਵਂ ਮੇ ਪਰਿਹਾਨਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਥੁਂ ਅਵਿਸਹਨ੍ਤੋ ਨ ਨਿਗ੍ਗਯ੍ਹਵਾਦੀ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸਾਸਨੇ ਕਚਵਰਂ ਆਕਿਰਤਿ. ਯੋ ਪਨ ਤਥਾਰੂਪਂ ਵਜ੍ਜਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਵਜ੍ਜਾਨੁਰੂਪਂ ਤਜ੍ਜੇਨ੍ਤੋ ਪਣਾਮੇਨ੍ਤੋ ਦਣ੍ਡਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਵਿਹਾਰਾ ਤਂ ਨੀਹਰਨ੍ਤੋ ਸਿਕ੍ਖਾਪੇਤਿ, ਅਯਂ ਨਿਗ੍ਗਯ੍ਹਵਾਦੀ ਨਾਮ ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ – ‘‘ਨਿਗ੍ਗਯ੍ਹ ਨਿਗ੍ਗਯ੍ਹਾਹਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਵਕ੍ਖਾਮਿ, ਪਵਯ੍ਹ ਪਵਯ੍ਹ, ਆਨਨ੍ਦ, ਵਕ੍ਖਾਮਿ, ਯੋ ਸਾਰੋ ਸੋ ਠਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੩.੧੯੬). ਮੇਧਾਵਿਨ੍ਤਿ ਧਮ੍ਮੋਜਪਞ੍ਞਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ. ਤਾਦਿਸਨ੍ਤਿ ਏਵਰੂਪਂ ਪਣ੍ਡਿਤਂ ਭਜੇਯ੍ਯ ਪਯਿਰੁਪਾਸੇਯ੍ਯ. ਤਾਦਿਸਞ੍ਹਿ ਆਚਰਿਯਂ ਭਜਮਾਨਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕਸ੍ਸ ਸੇਯ੍ਯੋ ਹੋਤਿ, ਨ ਪਾਪਿਯੋ ਵਡ੍ਢਿਯੇਵ ਹੋਤਿ, ਨੋ ਪਰਿਹਾਨੀਤਿ.
ਦੇਸਨਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਦੀਨਿ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂਤਿ.
ਰਾਧਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ ਪਠਮਂ.
੨. ਅਸ੍ਸਜਿਪੁਨਬ੍ਬਸੁਕਵਤ੍ਥੁ
ਓਵਦੇਯ੍ਯਾਨੁਸਾਸੇਯ੍ਯਾਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਅਸ੍ਸਜਿਪੁਨਬ੍ਬਸੁਕਭਿਕ੍ਖੂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਦੇਸਨਾ ਪਨ ਕੀਟਾਗਿਰਿਸ੍ਮਿਂ ਸਮੁਟ੍ਠਿਤਾ.
ਤੇ ਕਿਰ ਦ੍ਵੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਅਗ੍ਗਸਾਵਕਾਨਂ ਸਦ੍ਧਿਵਿਹਾਰਿਕਾ, ਅਲਜ੍ਜਿਨੋ ਪਨ ਅਹੇਸੁਂ ਪਾਪਭਿਕ੍ਖੂ. ਤੇ ਪਾਪਕੇਹਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਰਿਵਾਰੇਹਿ ਪਞ੍ਚਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਤੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਕੀਟਾਗਿਰਿਸ੍ਮਿਂ ਵਿਹਰਨ੍ਤਾ ‘‘ਮਾਲਾਵਚ੍ਛਂ ਰੋਪੇਨ੍ਤਿਪਿ ਰੋਪਾਪੇਨ੍ਤਿਪੀ’’ਤਿਆਦਿਕਂ (ਪਾਰਾ. ੪੩੧; ਚੂਲ਼ਵ. ੨੧) ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਂ ਅਨਾਚਾਰਂ ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਕੁਲਦੂਸਕਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇਹਿ ਪਚ੍ਚਯੇਹਿ ਜੀਵਿਕਂ ਕਪ੍ਪੇਨ੍ਤਾ ਤਂ ਆਵਾਸਂ ਪੇਸਲਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਨਾਵਾਸਂ ਅਕਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਪਬ੍ਬਾਜਨੀਯਕਮ੍ਮਕਰਣਤ੍ਥਾਯ ਸਪਰਿਵਾਰੇ ਦ੍ਵੇ ਅਗ੍ਗਸਾਵਕੇ ਆਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਗਚ੍ਛਥ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਾ, ਤੇਸੁ ਯੇ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਵਚਨਂ ਨ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਤੇਸਂ ਪਬ੍ਬਾਜਨੀਯਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਥ, ਯੇ ਪਨ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਓਵਦਥ ਅਨੁਸਾਸਥ. ਓਵਦਨ੍ਤੋ ਹਿ ਅਨੁਸਾਸਨ੍ਤੋ ਅਪਣ੍ਡਿਤਾਨਂਯੇਵ ਅਪ੍ਪਿਯੋ ਹੋਤਿ ਅਮਨਾਪੋ, ਪਣ੍ਡਿਤਾਨਂ ਪਨ ਪਿਯੋ ਹੋਤਿ ਮਨਾਪੋ’’ਤਿ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੭੭. ‘‘ਓਵਦੇਯ੍ਯਾਨੁਸਾਸੇਯ੍ਯ, ਅਸਬ੍ਭਾ ਚ ਨਿਵਾਰਯੇ;
ਸਤਞ੍ਹਿ ਸੋ ਪਿਯੋ ਹੋਤਿ, ਅਸਤਂ ਹੋਤਿ ਅਪ੍ਪਿਯੋ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਓਵਦੇਯ੍ਯਾਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਵਦਨ੍ਤੋ ਓਵਦਤਿ ਨਾਮ, ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ‘‘ਅਯਸੋਪਿ ਤੇ ਸਿਯਾ’’ਤਿਆਦਿਵਸੇਨ ਅਨਾਗਤਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਅਨੁਸਾਸਤਿ ਨਾਮ. ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਵਦਨ੍ਤੋ ਓਵਦਤਿ ਨਾਮ, ਪਰਮ੍ਮੁਖਾ ਦੂਤਂ ਵਾ ਸਾਸਨਂ ਵਾ ਪੇਸੇਨ੍ਤੋ ਅਨੁਸਾਸਤਿ ਨਾਮ. ਸਕਿਂ ਵਦਨ੍ਤੋ ਓਵਦਤਿ ਨਾਮ, ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਵਦਨ੍ਤੋ ਅਨੁਸਾਸਤਿ ਨਾਮ. ਓਵਦਨ੍ਤੋ ਏਵ ਵਾ ਅਨੁਸਾਸਤਿ ਨਾਮਾਤਿ ਏਵਂ ਓਵਦੇਯ੍ਯ ਅਨੁਸਾਸੇਯ੍ਯ. ਅਸਬ੍ਭਾ ਚਾਤਿ ਅਕੁਸਲਧਮ੍ਮਾ ਚ ਨਿਵਾਰੇਯ੍ਯ, ਕੁਸਲਧਮ੍ਮੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਤਞ੍ਹਿ ਸੋ ਪਿਯੋ ਹੋਤੀਤਿ ਸੋ ਏਵਰੂਪੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਬੁਦ੍ਧਾਦੀਨਂ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਾਨਂ ਪਿਯੋ ਹੋਤਿ. ਯੇ ਪਨ ਅਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਾ ਅਵਿਤਿਣ੍ਣਪਰਲੋਕਾ ਆਮਿਸਚਕ੍ਖੁਕਾ ਜੀਵਿਕਤ੍ਥਾਯ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ, ਤੇਸਂ ਅਸਤਂ ਸੋ ਓਵਾਦਕੋ ਅਨੁਸਾਸਕੋ, ‘‘‘ਨ ਤ੍ਵਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਉਪਜ੍ਝਾਯੋ, ਨ ਆਚਰਿਯੋ, ਕਸ੍ਮਾ ਅਮ੍ਹੇ ਓਵਦਸੀ’ਤਿ ਏਵਂ ਮੁਖਸਤ੍ਤੀਹਿ ਵਿਜ੍ਝਨ੍ਤਾਨਂ ਅਪ੍ਪਿਯੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਦੀਨਿ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂਤਿ. ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਾਪਿ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਓਵਦਿਂਸੁ ਅਨੁਸਾਸਿਂਸੁ. ਤੇਸੁ ਏਕਚ੍ਚੇ ਓਵਾਦਂ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਮਾ ਵਤ੍ਤਿਂਸੁ, ਏਕਚ੍ਚੇ ਵਿਬ੍ਭਮਿਂਸੁ, ਏਕਚ੍ਚੇ ਪਬ੍ਬਾਜਨੀਯਕਮ੍ਮਂ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂਤਿ.
ਅਸ੍ਸਜਿਪੁਨਬ੍ਬਸੁਕਵਤ੍ਥੁ ਦੁਤਿਯਂ.
੩. ਛਨ੍ਨਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ
ਨ ਭਜੇ ਪਾਪਕੇ ਮਿਤ੍ਤੇਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਛਨ੍ਨਤ੍ਥੇਰਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਸੋ ਕਿਰ ਆਯਸ੍ਮਾ ‘‘ਅਹਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਅਯ੍ਯਪੁਤ੍ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਮਹਾਭਿਨਿਕ੍ਖਮਨਂ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ਤਦਾ ਅਞ੍ਞਂ ਏਕਮ੍ਪਿ ਨ ਪਸ੍ਸਾਮਿ, ਇਦਾਨਿ ਪਨ ‘ਅਹਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਨਾਮ, ਅਹਂ ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਨਾਮ, ਮਯਂ ਅਗ੍ਗਸਾਵਕਮ੍ਹਾ’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਇਮੇ ਵਿਚਰਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਦ੍ਵੇ ਅਗ੍ਗਸਾਵਕੇ ਅਕ੍ਕੋਸਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕਾ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਛਨ੍ਨਤ੍ਥੇਰਂ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਓਵਦਤਿ. ਸੋ ਤਙ੍ਖਣੇਯੇਵ ਤੁਣ੍ਹੀ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਥੇਰੇ ਅਕ੍ਕੋਸਤਿਯੇਵ. ਏਵਂ ਯਾਵਤਤਿਯਂ ਅਕ੍ਕੋਸਨ੍ਤਂ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾ ਓਵਦਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਛਨ੍ਨ, ਦ੍ਵੇ ਅਗ੍ਗਸਾਵਕਾ ਨਾਮ ਤੁਯ੍ਹਂ ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਾ ਉਤ੍ਤਮਪੁਰਿਸਾ, ਏਵਰੂਪੇ ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤੇ ਸੇਵਸ੍ਸੁ ਭਜਸ੍ਸੂ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੭੮. ‘‘ਨ ਭਜੇ ਪਾਪਕੇ ਮਿਤ੍ਤੇ, ਨ ਭਜੇ ਪੁਰਿਸਾਧਮੇ;
ਭਜੇਥ ਮਿਤ੍ਤੇ ਕਲ੍ਯਾਣੇ, ਭਜੇਥ ਪੁਰਿਸੁਤ੍ਤਮੇ’’ਤਿ.
ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਦਿਅਕੁਸਲਕਮ੍ਮਾਭਿਰਤਾ ਪਾਪਮਿਤ੍ਤਾ ਨਾਮ. ਸਨ੍ਧਿਚ੍ਛੇਦਨਾਦਿਕੇ ਵਾ ਏਕਵੀਸਤਿਅਨੇਸਨਾਦਿਭੇਦੇ ਵਾ ਅਟ੍ਠਾਨੇ ਨਿਯੋਜਕਾ ਪੁਰਿਸਾਧਮਾ ਨਾਮ. ਉਭੋਪਿ ਵਾ ਏਤੇ ਪਾਪਮਿਤ੍ਤਾ ਚੇਵ ਪੁਰਿਸਾਧਮਾ ਚ, ਤੇ ਨ ਭਜੇਯ੍ਯ ਨ ਪਯਿਰੁਪਾਸੇਯ੍ਯ, ਵਿਪਰੀਤਾ ਪਨ ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਾ ਚੇਵ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਾ ਚ, ਤੇ ਭਜੇਥ ਪਯਿਰੁਪਾਸੇਥਾਤਿ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਦੀਨਿ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂਤਿ.
ਛਨ੍ਨਤ੍ਥੇਰੋ ਪਨ ਤਂ ਓਵਾਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾਪਿ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਕ੍ਕੋਸਤਿ ਪਰਿਭਾਸਤਿ. ਪੁਨਪਿ ਸਤ੍ਥੁ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਸਤ੍ਥਾ, ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਯਿ ਧਰਨ੍ਤੇ ਛਨ੍ਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਥ, ਮਯਿ ਪਨ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤੇ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਥਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਕਾਲੇ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਆਨਨ੍ਦੇਨ, ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਕਥਂ ਛਨ੍ਨਤ੍ਥੇਰੇ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ, ‘‘ਆਨਨ੍ਦ, ਛਨ੍ਨਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਣ੍ਡੋ ਦਾਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਆਣਾਪੇਸਿ. ਸੋ ਸਤ੍ਥਰਿ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤੇ ਆਨਨ੍ਦਤ੍ਥੇਰੇਨ ਆਰੋਚਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਣ੍ਡਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਦੁਕ੍ਖੀ ਦੁਮ੍ਮਨੋ ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਮੁਚ੍ਛਿਤੋ ਪਤਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਾ ਮਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਨਾਸਯਿਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਯਾਚਿਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਮਾ ਵਤ੍ਤਂ ਪੂਰੇਨ੍ਤੋ ਨ ਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਸਹ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਹਿ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣੀਤਿ.
ਛਨ੍ਨਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ ਤਤਿਯਂ.
੪. ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ
ਧਮ੍ਮਪੀਤਿ ਸੁਖਂ ਸੇਤੀਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨਤ੍ਥੇਰਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੀ ਕਥਾ – ਅਤੀਤੇ ਕਿਰ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨੋ ਪਦੁਮੁਤ੍ਤਰਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਪਾਦਮੂਲੇ ਕਤਾਭਿਨੀਹਾਰੋ ਸਂਸਾਰੇ ਸਂਸਰਨ੍ਤੋ ਬਾਰਾਣਸਿਤੋ ਅਵਿਦੂਰੇ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਪੇਸਕਾਰਗਾਮੇ ਜੇਟ੍ਠਕਪੇਸਕਾਰੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ. ਤਦਾ ਸਹਸ੍ਸਮਤ੍ਤਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਅਟ੍ਠ ਮਾਸੇ ਹਿਮਵਨ੍ਤੇ ਵਸਿਤ੍ਵਾ ਵਸ੍ਸਿਕੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਾਸੇ ਜਨਪਦੇ ਵਸਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਏਕਵਾਰਂ ਬਾਰਾਣਸਿਯਾ ਅਵਿਦੂਰੇ ਓਤਰਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਸੇਨਾਸਨਕਰਣਤ੍ਥਾਯ ਹਤ੍ਥਕਮ੍ਮਂ ਯਾਚਥਾ’’ਤਿ ਰਞ੍ਞੋ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਅਟ੍ਠ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੇ ਪਹਿਣਿਂਸੁ. ਤਦਾ ਪਨ ਰਞ੍ਞੋ ਵਪ੍ਪਮਙ੍ਗਲਕਾਲੋ ਹੋਤਿ. ਸੋ ‘‘ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਕਿਰ ਆਗਤਾ’’ਤਿ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਆਗਤਕਾਰਣਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਜ੍ਜ, ਭਨ੍ਤੇ, ਓਕਾਸੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਸ੍ਵੇ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਵਪ੍ਪਮਙ੍ਗਲਂ, ਤਤਿਯਦਿਵਸੇ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੇ ਅਨਿਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾਵ ਪਾਵਿਸਿ. ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ‘‘ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਪਕ੍ਕਮਿਂਸੁ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਜੇਟ੍ਠਪੇਸਕਾਰਸ੍ਸ ਭਰਿਯਾ ਕੇਨਚਿਦੇਵ ਕਰਣੀਯੇਨ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ ਤੇ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਵੇਲਾਯ, ਅਯ੍ਯਾ, ਆਗਤਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਆਦਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਕਥੇਸੁਂ. ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸਦ੍ਧਾਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ ਞਾਣਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ ਇਤ੍ਥੀ ‘‘ਸ੍ਵੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਭਿਕ੍ਖਂ ਗਣ੍ਹਥਾ’’ਤਿ ਨਿਮਨ੍ਤੇਸਿ. ‘‘ਬਹੁਕਾ ਮਯਂ ਭਗਿਨੀ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਤ੍ਤਕਾ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ? ‘‘ਸਹਸ੍ਸਮਤ੍ਤਾ’’ਤਿ. ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਗਾਮੇ ਸਹਸ੍ਸਪੇਸਕਾਰਾ ਵਸਿਮ੍ਹ. ਏਕੇਕੋ ਏਕੇਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖਂ ਦਸ੍ਸਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਂ ਅਧਿਵਾਸੇਥ, ਅਹਮੇਵ ਵੋ ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਮ੍ਪਿ ਕਾਰੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਅਧਿਵਾਸਯਿਂਸੁ.
ਸਾ ਗਾਮਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਉਗ੍ਘੋਸੇਸਿ – ‘‘ਅਹਂ ਸਹਸ੍ਸਮਤ੍ਤੇ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਨਿਮਨ੍ਤਯਿਂ, ਅਯ੍ਯਾਨਂ ਨਿਸੀਦਨਟ੍ਠਾਨਂ ਸਂਵਿਦਹਥ, ਯਾਗੁਭਤ੍ਤਾਦੀਨਿ ਸਮ੍ਪਾਦੇਥਾ’’ਤਿ. ਗਾਮਮਜ੍ਝੇ ਮਣ੍ਡਪਂ ਕਾਰੇਤ੍ਵਾ ਆਸਨਾਨਿ ਪਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨਦਿਵਸੇ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੇ ਨਿਸੀਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਣੀਤੇਨ ਖਾਦਨੀਯੇਨ ਭੋਜਨੀਯੇਨ ਪਰਿਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਭਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚਾਵਸਾਨੇ ਤਸ੍ਮਿਂ ਗਾਮੇ ਸਬ੍ਬਾ ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਆਦਾਯ ਤਾਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੇ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ, ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਤੇਮਾਸਂ ਵਸਨਤ੍ਥਾਯ ਪਟਿਞ੍ਞਂ ਦੇਥਾ’’ਤਿ ਤੇਸਂ ਪਟਿਞ੍ਞਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਗਾਮੇ ਉਗ੍ਘੋਸੇਸਿ – ‘‘ਅਮ੍ਮਤਾਤਾ, ਏਕੇਕਕੁਲਤੋ ਏਕੇਕੋ ਪੁਰਿਸੋ ਫਰਸੁਵਾਸਿਆਦੀਨਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਰਞ੍ਞਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਦਬ੍ਬਸਮ੍ਭਾਰੇ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਯ੍ਯਾਨਂ ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਕਰੋਤੂ’’ਤਿ. ਗਾਮਵਾਸਿਨੋ ਤਸ੍ਸਾਯੇਵ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਏਕੇਕੋ ਏਕੇਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਰਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਦਿਵਾਟ੍ਠਾਨੇਹਿ ਪਣ੍ਣਸਾਲਸਹਸ੍ਸਂ ਕਾਰੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਣ੍ਣਸਾਲਾਯਂ ਵਸ੍ਸੂਪਗਤੇ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੇ ‘‘ਅਹਂ ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ ਉਪਟ੍ਠਹਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਅਹਂ ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ ਉਪਟ੍ਠਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਉਪਟ੍ਠਹਿਂਸੁ. ਵਸ੍ਸਂਵੁਟ੍ਠਕਾਲੇ ‘‘ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਣ੍ਣਸਾਲਾਯ ਵਸ੍ਸਂਵੁਟ੍ਠਾਨਂ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਚੀਵਰਸਾਟਕੇ ਸਜ੍ਜੇਥਾ’’ਤਿ ਸਮਾਦਪੇਤ੍ਵਾ ਏਕੇਕਸ੍ਸ ਸਹਸ੍ਸਸਹਸ੍ਸਮੂਲਂ ਚੀਵਰਂ ਦਾਪੇਸਿ. ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਵੁਟ੍ਠਵਸ੍ਸਾ ਅਨੁਮੋਦਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਮਿਂਸੁ.
ਗਾਮਵਾਸਿਨੋਪਿ ਇਦਂ ਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਇਤੋ ਚੁਤਾ ਤਾਵਤਿਂਸਭਵਨੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਗਣਦੇਵਪੁਤ੍ਤਾ ਨਾਮ ਅਹੇਸੁਂ. ਤੇ ਤਤ੍ਥ ਦਿਬ੍ਬਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਅਨੁਭਵਿਤ੍ਵਾ ਕਸ੍ਸਪਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਕਾਲੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਕੁਟੁਮ੍ਬਿਕਗੇਹੇਸੁ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਂਸੁ. ਜੇਟ੍ਠਕਪੇਸਕਾਰੋ ਜੇਟ੍ਠਕਕੁਟੁਮ੍ਬਿਕਸ੍ਸ ਪੁਤ੍ਤੋ ਅਹੋਸਿ. ਭਰਿਯਾਪਿਸ੍ਸ ਜੇਟ੍ਠਕਕੁਟੁਮ੍ਬਿਕਸ੍ਸੇਵ ਧੀਤਾ ਅਹੋਸਿ. ਤਾ ਸਬ੍ਬਾਪਿ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਪਰਕੁਲਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿਯੋ ਤੇਸਂ ਤੇਸਂਯੇਵ ਗੇਹਾਨਿ ਅਗਮਿਂਸੁ. ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ਵਿਹਾਰੇ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਂ ਸਙ੍ਘੁਟ੍ਠਂ. ‘‘ਸਤ੍ਥਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਤੇ ਕੁਟੁਮ੍ਬਿਕਾ ‘‘ਧਮ੍ਮਂ ਸੋਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਭਰਿਯਾਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਵਿਹਾਰਂ ਅਗਮਿਂਸੁ. ਤੇਸਂ ਵਿਹਾਰਮਜ੍ਝਂ ਪਵਿਟ੍ਠਕ੍ਖਣੇ ਵਸ੍ਸਂ ਉਟ੍ਠਹਿ. ਯੇਸਂ ਕੁਲੂਪਕਾ ਵਾ ਞਾਤਿਸਾਮਣੇਰਾਦਯੋ ਵਾ ਅਤ੍ਥਿ, ਤੇ ਤੇਸਂ ਪਰਿਵੇਣਾਨਿ ਪਵਿਸਿਂਸੁ. ਤੇ ਪਨ ਤਥਾਰੂਪਾਨਂ ਨਤ੍ਥਿਤਾਯ ਕਤ੍ਥਚਿ, ਪਵਿਸਿਤੁਂ ਅਵਿਸਹਨ੍ਤਾ ਵਿਹਾਰਮਜ੍ਝੇਯੇਵ ਅਟ੍ਠਂਸੁ. ਅਥ ਨੇ ਜੇਟ੍ਠਕਕੁਟੁਮ੍ਬਿਕੋ ਆਹ – ‘‘ਪਸ੍ਸਥ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਵਿਪ੍ਪਕਾਰਂ, ਕੁਲਪੁਤ੍ਤੇਹਿ ਨਾਮ ਏਤ੍ਤਕੇਨ ਲਜ੍ਜਿਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਅਯ੍ਯ, ਕਿਂ ਪਨ ਕਰੋਮਾ’’ਤਿ? ‘‘ਮਯਂ ਵਿਸ੍ਸਾਸਿਕਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਅਭਾਵੇਨ ਇਮਂ ਵਿਪ੍ਪਕਾਰਂ ਪਤ੍ਤਾ, ਸਬ੍ਬੇ ਧਨਂ ਸਂਹਰਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਵੇਣਂ ਕਰੋਮਾ’’ਤਿ. ‘‘ਸਾਧੁ, ਅਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਜੇਟ੍ਠਕੋ ਸਹਸ੍ਸਂ ਅਦਾਸਿ, ਸੇਸਾ ਪਞ੍ਚ ਪਞ੍ਚ ਸਤਾਨਿ. ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਅਡ੍ਢਤੇਯ੍ਯਾਨਿ ਅਡ੍ਢਤੇਯ੍ਯਾਨਿ ਸਤਾਨਿ. ਤੇ ਤਂ ਧਨਂ ਸਂਹਰਿਤ੍ਵਾ ਸਹਸ੍ਸਕੂਟਾਗਾਰਪਰਿਵਾਰਂ ਸਤ੍ਥੁ ਵਸਨਤ੍ਥਾਯ ਮਹਾਪਰਿਵੇਣਂ ਨਾਮ ਆਰਭਿਂਸੁ. ਨਵਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਮਹਨ੍ਤਤਾਯ ਧਨੇ ਅਪ੍ਪਹੋਨ੍ਤੇ ਪੁਬ੍ਬੇ ਦਿਨ੍ਨਧਨਤੋ ਪੁਨ ਉਪਡ੍ਢੂਪਡ੍ਢਂ ਅਦਂਸੁ. ਨਿਟ੍ਠਿਤੇ ਪਰਿਵੇਣੇ ਵਿਹਾਰਮਹਂ ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤਾਹਂ ਮਹਾਦਾਨਂ ਦਤ੍ਵਾ ਵੀਸਤਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਸਹਸ੍ਸਾਨਂ ਚੀਵਰਾਨਿ ਸਜ੍ਜਿਂਸੁ.
ਜੇਟ੍ਠਕਕੁਟੁਮ੍ਬਿਕਸ੍ਸ ਪਨ ਭਰਿਯਾ ਸਬ੍ਬੇਹਿ ਸਮਾਨਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਞ੍ਞਾਯ ਠਿਤਾ ‘‘ਅਤਿਰੇਕਤਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਪੂਜੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਅਨੋਜਪੁਪ੍ਫਵਣ੍ਣੇਨ ਸਹਸ੍ਸਮੂਲੇਨ ਸਾਟਕੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਨੋਜਪੁਪ੍ਫਚਙ੍ਕੋਟਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਨੁਮੋਦਨਕਾਲੇ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਅਨੋਜਪੁਪ੍ਫੇਹਿ ਪੂਜੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਸਾਟਕਂ ਸਤ੍ਥੁ ਪਾਦਮੂਲੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ, ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਅਨੋਜਪੁਪ੍ਫਵਣ੍ਣਂਯੇਵ ਮੇ ਸਰੀਰਂ ਹੋਤੁ, ਅਨੋਜਾ ਏਵ ਚ ਮੇ ਨਾਮਂ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਪਤ੍ਥਨਂ ਪਟ੍ਠਪੇਸਿ. ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਏਵਂ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਅਨੁਮੋਦਨਂ ਅਕਾਸਿ. ਤੇ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਯਾਵਤਾਯੁਕਂ ਠਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਚੁਤਾ ਦੇਵਲੋਕੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇ ਦੇਵਲੋਕਾ ਚਵਿਤ੍ਵਾ ਜੇਟ੍ਠਕਕੁਟੁਮ੍ਬਿਕੋ ਕੁਕ੍ਕੁਟਵਤੀਨਗਰੇ ਰਾਜਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨਰਾਜਾ ਨਾਮ ਅਹੋਸਿ, ਸੇਸਾ ਅਮਚ੍ਚਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਂਸੁ. ਜੇਟ੍ਠਕਕੁਟੁਮ੍ਬਿਕਸ੍ਸ ਭਰਿਯਾ ਮਦ੍ਦਰਟ੍ਠੇ ਸਾਗਲਨਗਰੇ ਰਾਜਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ, ਅਨੋਜਪੁਪ੍ਫਵਣ੍ਣਮੇਵਸ੍ਸਾ ਸਰੀਰਂ ਅਹੋਸਿ, ਅਨੋਜਾਤ੍ਵੇਵਸ੍ਸਾ ਨਾਮਂ ਕਰਿਂਸੁ. ਸਾ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨਰਞ੍ਞੋ ਗੇਹਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਨੋਜਾਦੇਵੀ ਨਾਮ ਅਹੋਸਿ. ਸੇਸਿਤ੍ਥਿਯੋਪਿ ਅਮਚ੍ਚਕੁਲੇਸੁ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਤੇਸਂਯੇਵ ਅਮਚ੍ਚਪੁਤ੍ਤਾਨਂ ਗੇਹਾਨਿ ਅਗਮਂਸੁ. ਤੇ ਸਬ੍ਬੇ ਰਞ੍ਞੋ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਸਦਿਸਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਅਨੁਭਵਿਂਸੁ. ਯਦਾ ਰਾਜਾ ਸਬ੍ਬਾਲਙ੍ਕਾਰਪਟਿਮਣ੍ਡਿਤੋ ਹਤ੍ਥਿਂ ਅਭਿਰੁਹਿਤ੍ਵਾ ਵਿਚਰਿ, ਤਦਾ ਤੇਪਿ ਤਥੇਵ ਵਿਚਰਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਸ੍ਸੇਨ ਵਾ ਰਥੇਨ ਵਾ ਵਿਚਰਨ੍ਤੇ ਤੇਪਿ ਤਥੇਵ ਵਿਚਰਨ੍ਤਿ? ਏਵਂ ਤੇ ਏਕਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਕਤਾਨਂ ਪੁਞ੍ਞਾਨਂ ਆਨੁਭਾਵੇਨ ਏਕਤੋਵ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਅਨੁਭਵਿਂਸੁ. ਰਞ੍ਞੋ ਪਨ ਬਲੋ, ਬਲਵਾਹਨੋ, ਪੁਪ੍ਫੋ, ਪੁਪ੍ਫਵਾਹਨੋ, ਸੁਪਤ੍ਤੋਤਿ ਪਞ੍ਚ ਅਸ੍ਸਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਰਾਜਾ ਤੇਸੁ ਸੁਪਤ੍ਤਂ ਅਸ੍ਸਂ ਸਯਂ ਆਰੋਹਤਿ, ਇਤਰੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਅਸ੍ਸਾਰੋਹਾਨਂ ਸਾਸਨਾਹਰਣਤ੍ਥਾਯ ਅਦਾਸਿ. ਰਾਜਾ ਤੇ ਪਾਤੋਵ ਭੋਜੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਗਚ੍ਛਥ ਦ੍ਵੇ ਵਾ ਤੀਣਿ ਵਾ ਯੋਜਨਾਨਿ ਆਹਿਣ੍ਡਿਤ੍ਵਾ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਵਾ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵਾ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਵਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਮਯ੍ਹਂ ਸੁਖਸਾਸਨਂ ਆਹਰਥਾ’’ਤਿ ਪੇਸੇਸਿ. ਤੇ ਚਤੂਹਿ ਦ੍ਵਾਰੇਹਿ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਤੀਣਿ ਯੋਜਨਾਨਿ ਆਹਿਣ੍ਡਿਤ੍ਵਾ ਸਾਸਨਂ ਅਲਭਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚਾਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ.
ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ਰਾਜਾ ਸੁਪਤ੍ਤਂ ਅਸ੍ਸਂ ਆਰੁਯ੍ਹ ਅਮਚ੍ਚਸਹਸ੍ਸਪਰਿਵੁਤੋ ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਕਿਲਨ੍ਤਰੂਪੇ ਪਞ੍ਚਸਤਵਾਣਿਜਕੇ ਨਗਰਂ ਪਵਿਸਨ੍ਤੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਇਮੇ ਅਦ੍ਧਾਨਕਿਲਨ੍ਤਾ, ਅਦ੍ਧਾ ਇਮੇਸਂ ਸਨ੍ਤਿਕਾ ਏਕਂ ਭਦ੍ਦਕਂ ਸਾਸਨਂ ਸੋਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਤੇ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਕੁਤੋ ਆਗਚ੍ਛਥਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਅਤ੍ਥਿ, ਦੇਵ, ਇਤੋ ਵੀਸਤਿਯੋਜਨਸਤਮਤ੍ਥਕੇ ਸਾਵਤ੍ਥਿ ਨਾਮ ਨਗਰਂ, ਤਤੋ ਆਗਚ੍ਛਾਮਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਪਨ ਵੋ ਪਦੇਸੇ ਕਿਞ੍ਚਿ ਸਾਸਨਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਦੇਵ, ਅਞ੍ਞਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਨਤ੍ਥਿ, ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਪਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ਤਾਵਦੇਵ ਪਞ੍ਚਵਣ੍ਣਾਯ ਪੀਤਿਯਾ ਫੁਟ੍ਠਸਰੀਰੋ ਕਿਞ੍ਚਿ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ਮੁਹੁਤ੍ਤਂ ਵੀਤਿਨਾਮੇਤ੍ਵਾ, ‘‘ਤਾਤਾ, ਕਿਂ ਵਦੇਥਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਬੁਦ੍ਧੋ, ਦੇਵ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਤਥੇਵ ਵੀਤਿਨਾਮੇਤ੍ਵਾ ਚਤੁਤ੍ਥੇ ਵਾਰੇ ‘‘ਕਿਂ ਵਦੇਥ, ਤਾਤਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਬੁਦ੍ਧੋ, ਦੇਵ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ, ‘‘ਤਾਤਾ, ਵੋ ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ ਦਦਾਮੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਞ੍ਞਮ੍ਪਿ ਕਿਞ੍ਚਿ ਸਾਸਨਂ ਅਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਅਤ੍ਥਿ, ਦੇਵ, ਧਮ੍ਮੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ਤਮ੍ਪਿ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਤਯੋ ਵਾਰੇ ਵੀਤਿਨਾਮੇਤ੍ਵਾ ਚਤੁਤ੍ਥੇ ਵਾਰੇ ‘‘ਧਮ੍ਮੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਇਧਾਪਿ ਵੋ ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ ਦਮ੍ਮੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਪਰਮ੍ਪਿ ਸਾਸਨਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਾਤਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਅਤ੍ਥਿ, ਦੇਵ, ਸਙ੍ਘਰਤਨਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਰਾਜਾ ਤਮ੍ਪਿ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤਯੋ ਵਾਰੇ ਵੀਤਿਨਾਮੇਤ੍ਵਾ ਚਤੁਤ੍ਥੇ ਵਾਰੇ ‘‘ਸਙ੍ਘੋ’’ਤਿ ਪਦੇ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਇਧਾਪਿ ਵੋ ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ ਦਮ੍ਮੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਮਚ੍ਚਸਹਸ੍ਸਂ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ, ‘‘ਤਾਤਾ, ਕਿਂ ਕਰਿਸ੍ਸਥਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਦੇਵ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਕਿਂ ਕਰਿਸ੍ਸਥਾ’’ਤਿ? ‘‘ਅਹਂ, ਤਾਤਾ, ‘ਬੁਦ੍ਧੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਧਮ੍ਮੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਸਙ੍ਘੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ’ਤਿ ਸੁਤ੍ਵਾ ਨ ਪੁਨ ਨਿਵਤ੍ਤਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਮਯਮ੍ਪਿ, ਦੇਵ, ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ਸੁਵਣ੍ਣਪਟ੍ਟੇ ਅਕ੍ਖਰਾਨਿ ਲਿਖਾਪੇਤ੍ਵਾ ਵਾਣਿਜਕੇ ਆਹ – ‘‘ਅਨੋਜਾ ਨਾਮ ਦੇਵੀ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਤੀਣਿ ਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਦਸ੍ਸਤਿ, ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ ਨਂ ਵਦੇਯ੍ਯਾਥ ‘ਰਞ੍ਞੋ ਕਿਰ ਤੇ ਇਸ੍ਸਰਿਯਂ ਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਂ, ਯਥਾਸੁਖਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਾਹੀ’ਤਿ, ਸਚੇ ਪਨ ਵੋ ‘ਰਾਜਾ ਕਹ’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ, ‘ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਗਤੋ’ਤਿ ਆਰੋਚੇਯ੍ਯਾਥਾ’’ਤਿ. ਅਮਚ੍ਚਾਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਭਰਿਯਾਨਂ ਤਥੇਵ ਸਾਸਨਂ ਪਹਿਣਿਂਸੁ. ਰਾਜਾ ਵਾਣਿਜਕੇ ਉਯ੍ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਅਸ੍ਸਂ ਅਭਿਰੁਯ੍ਹ ਅਮਚ੍ਚਸਹਸ੍ਸਪਰਿਵੁਤੋ ਤਂ ਖਣਂਯੇਵ ਨਿਕ੍ਖਮਿ.
ਸਤ੍ਥਾਪਿ ਤਂ ਦਿਵਸਂ ਪਚ੍ਚੂਸਕਾਲੇ ਲੋਕਂ ਵੋਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨਰਾਜਾਨਂ ਸਪਰਿਵਾਰਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨੋ ਵਾਣਿਜਕਾਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕਾ ਤਿਣ੍ਣਂ ਰਤਨਾਨਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਭਾਵਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਵਚਨਂ ਤੀਹਿ ਸਤਸਹਸ੍ਸੇਹਿ ਪੂਜੇਤ੍ਵਾ ਰਜ੍ਜਂ ਪਹਾਯ ਅਮਚ੍ਚਸਹਸ੍ਸੇਹਿ ਪਰਿਵੁਤੋ ਮਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਪਬ੍ਬਜਿਤੁਕਾਮੋ ਸ੍ਵੇ ਨਿਕ੍ਖਮਿਸ੍ਸਤਿ. ਸੋ ਸਪਰਿਵਾਰੋ ਸਹ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਹਿ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿਸ੍ਸਤਿ, ਪਚ੍ਚੁਗ੍ਗਮਨਮਸ੍ਸ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਪੁਨਦਿਵਸੇ ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤੀ ਵਿਯ ਖੁਦ੍ਦਕਗਾਮਭੋਜਕਂ ਪਚ੍ਚੁਗ੍ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਸਯਮੇਵ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵੀਸਯੋਜਨਸਤਂ ਮਗ੍ਗਂ ਪਚ੍ਚੁਗ੍ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਚਨ੍ਦਭਾਗਾਯ ਨਦਿਯਾ ਤੀਰੇ ਨਿਗ੍ਰੋਧਰੁਕ੍ਖਮੂਲੇ ਛਬ੍ਬਣ੍ਣਰਸ੍ਮਿਯੋ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਨ੍ਤੋ ਨਿਸੀਦਿ. ‘‘ਰਾਜਾਪਿ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਏਕਂ ਨਦਿਂ ਪਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਾ ਨਾਮੇਸਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਅਪਰਚ੍ਛਾ ਨਾਮ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਮਸ੍ਸਾ ਪਰਿਮਾਣਂ, ਤਾਤਾ’’ਤਿ? ‘‘ਗਮ੍ਭੀਰਤੋ ਗਾਵੁਤਂ, ਪੁਥੁਲਤੋ ਦ੍ਵੇ ਗਾਵੁਤਾਨਿ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਪਨੇਤ੍ਥ ਨਾਵਾ ਵਾ ਉਲ਼ੁਮ੍ਪੋ ਵਾ’’ਤਿ? ‘‘ਨਤ੍ਥਿ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਨਾਵਾਦੀਨਿ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੇ ਅਮ੍ਹੇ ਜਾਤਿ ਜਰਂ ਉਪਨੇਤਿ, ਜਰਾ ਮਰਣਂ. ਅਹਂ ਨਿਬ੍ਬੇਮਤਿਕੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤੀਣਿ ਰਤਨਾਨਿ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ, ਤੇਸਂ ਮੇ ਆਨੁਭਾਵੇਨ ਇਮਂ ਉਦਕਂ ਉਦਕਂ ਵਿਯ ਮਾ ਅਹੋਸੀ’’ਤਿ ਤਿਣ੍ਣਂ ਰਤਨਾਨਂ ਗੁਣਂ ਆਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਤਿਪਿ ਸੋ ਭਗਵਾ ਅਰਹਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਬੁਦ੍ਧਾਨੁਸ੍ਸਤਿਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤੋ ਸਪਰਿਵਾਰੋ ਅਸ੍ਸਸਹਸ੍ਸੇਨ ਉਦਕਪਿਟ੍ਠਿਂ ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਿ. ਸਿਨ੍ਧਵਾ ਪਿਟ੍ਠਿਪਾਸਾਣੇ ਵਿਯ ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਿਂਸੁ. ਖੁਰਾਨਂ ਅਗ੍ਗਾ ਨੇਵ ਤੇਮਿਂਸੁ.
ਸੋ ਤਂ ਉਤ੍ਤਰਿਤ੍ਵਾ ਪੁਰਤੋ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਅਪਰਮ੍ਪਿ ਨਦਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਕਾ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਨੀਲਵਾਹਿਨੀ ਨਾਮ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਮਸ੍ਸਾ ਪਰਿਮਾਣ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਗਮ੍ਭੀਰਤੋਪਿ ਪੁਥੁਲਤੋਪਿ ਅਡ੍ਢਯੋਜਨਂ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ. ਸੇਸਂ ਪੁਰਿਮਸਦਿਸਮੇਵ. ਤਂ ਪਨ ਨਦਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤੋ ਭਗਵਤਾ ਧਮ੍ਮੋ’’ਤਿ ਧਮ੍ਮਾਨੁਸ੍ਸਤਿਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤੋ ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਿ. ਤਮ੍ਪਿ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਅਪਰਮ੍ਪਿ ਨਦਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਕਾ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਚਨ੍ਦਭਾਗਾ ਨਾਮ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਮਸ੍ਸਾ ਪਰਿਮਾਣ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਗਮ੍ਭੀਰਤੋਪਿ ਪੁਥੁਲਤੋਪਿ ਯੋਜਨਂ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ. ਸੇਸਂ ਪੁਰਿਮਸਦਿਸਮੇਵ. ਇਮਂ ਪਨ ਨਦਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਸੁਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਭਗਵਤੋ ਸਾਵਕਸਙ੍ਘੋ’’ਤਿ ਸਙ੍ਘਾਨੁਸ੍ਸਤਿਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤੋ ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਿ. ਤਂ ਪਨ ਨਦਿਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਸਤ੍ਥੁ ਸਰੀਰਤੋ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤਾ ਛਬ੍ਬਣ੍ਣਰਸ੍ਮਿਯੋ ਅਦ੍ਦਸ. ਨਿਗ੍ਰੋਧਰੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਸਾਖਾਵਿਟਪਪਲਾਸਾਨਿ ਸੋਵਣ੍ਣਮਯਾਨਿ ਵਿਯ ਅਹੇਸੁਂ. ਰਾਜਾ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਯਂ ਪਨ ਓਭਾਸੋ ਨੇਵ ਚਨ੍ਦਸ੍ਸ, ਨ ਸੂਰਿਯਸ੍ਸ, ਨ ਦੇਵਮਾਰਬ੍ਰਹ੍ਮਨਾਗਸੁਪਣ੍ਣਾਦੀਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ, ਅਦ੍ਧਾ ਅਹਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਮਹਾਗੋਤਮਬੁਦ੍ਧੇਨ ਦਿਟ੍ਠੋ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਤਾਵਦੇਵ ਅਸ੍ਸਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਓਤਰਿਤ੍ਵਾ ਓਨਤਸਰੀਰੋ ਰਸ੍ਮਿਅਨੁਸਾਰੇਨ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਮਨੋਸਿਲਾਰਸੇ ਨਿਮੁਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਬੁਦ੍ਧਰਸ੍ਮੀਨਂ ਅਨ੍ਤੋ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਮਚ੍ਚਸਹਸ੍ਸੇਨ, ਸਤ੍ਥਾ ਤਸ੍ਸ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬਿਂ ਕਥਂ ਕਥੇਸਿ. ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਰਾਜਾ ਸਪਰਿਵਾਰੋ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿ. ਅਥ ਸਬ੍ਬੇਵ ਉਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਯਾਚਿਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਆਗਮਿਸ੍ਸਤਿ ਨੁ ਖੋ ਇਮੇਸਂ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਾਨਂ ਇਦ੍ਧਿਮਯਪਤ੍ਤਚੀਵਰ’’ਨ੍ਤਿ ਉਪਧਾਰੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਇਮੇ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਸਹਸ੍ਸਸ੍ਸ ਚੀਵਰਸਹਸ੍ਸਂ ਅਦਂਸੁ, ਕਸ੍ਸਪਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਕਾਲੇ ਵੀਸਤਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਸਹਸ੍ਸਾਨਮ੍ਪਿ ਵੀਸਤਿਚੀਵਰਸਹਸ੍ਸਾਨਿਪਿ ਅਦਂਸੁ. ਅਨਚ੍ਛਰਿਯਂ ਇਮੇਸਂ ਇਦ੍ਧਿਮਯਪਤ੍ਤਚੀਵਰਾਗਮਨ’’ਨ੍ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਦਕ੍ਖਿਣਹਤ੍ਥਂ ਪਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੋ, ਚਰਥ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਸਮ੍ਮਾ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤਕਿਰਿਯਾਯਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਤੇ ਤਾਵਦੇਵ ਅਟ੍ਠਪਰਿਕ੍ਖਾਰਧਰਾ ਵਸ੍ਸਸਟ੍ਠਿਕਤ੍ਥੇਰਾ ਵਿਯ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵੇਹਾਸਂ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚੋਰੋਹਿਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ.
ਤੇਪਿ ਵਾਣਿਜਕਾ ਰਾਜਕੁਲਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞਾ ਪਹਿਤਭਾਵਂ ਆਰੋਚਾਪੇਤ੍ਵਾ ਦੇਵਿਯਾ ‘‘ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੂ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠਂਸੁ. ਅਥ ਨੇ ਦੇਵੀ ਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਤਾਤਾ, ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ ਆਗਤਾਤ੍ਥਾ’’ਤਿ? ‘‘ਮਯਂ ਰਞ੍ਞਾ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਪਹਿਤਾ, ਤੀਣਿ ਕਿਰ ਨੋ ਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਦੇਥਾ’’ਤਿ. ‘‘ਤਾਤਾ, ਅਤਿਬਹੁਂ ਭਣਥ, ਕਿਂ ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਰਞ੍ਞੋ ਕਤਂ, ਕਿਸ੍ਮਿਂ ਵੋ ਰਾਜਾ ਪਸਨ੍ਨੋ ਏਤ੍ਤਕਂ ਧਨਂ ਦਾਪੇਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਦੇਵਿ, ਨ ਅਞ੍ਞਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਤਂ, ਰਞ੍ਞੋ ਪਨ ਏਕਂ ਸਾਸਨਂ ਆਰੋਚਯਿਮ੍ਹਾ’’ਤਿ? ‘‘ਸਕ੍ਕਾ ਪਨ, ਤਾਤਾ, ਮਯ੍ਹਂ ਆਰੋਚੇਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਸਕ੍ਕਾ, ਦੇਵੀ’’ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ, ਤਾਤਾ, ਵਦੇਥਾ’’ਤਿ. ‘‘ਦੇਵਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ. ਸਾਪਿ ‘‘ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਪੀਤਿਯਾ ਫੁਟ੍ਠਸਰੀਰਾ ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਚਤੁਤ੍ਥੇ ਵਾਰੇ ‘ਬੁਦ੍ਧੋ’ਤਿ ਪਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ, ਤਾਤਾ, ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਦੇ ਰਞ੍ਞਾ ਕਿਂ ਦਿਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ, ਦੇਵੀ’’ਤਿ. ‘‘ਤਾਤਾ, ਅਨਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ ਰਞ੍ਞਾ ਕਤਂ ਏਵਰੂਪਂ ਸਾਸਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ ਦਦਮਾਨੇਨ. ਅਹਞ੍ਹਿ ਵੋ ਮਮ ਦੁਗ੍ਗਤਪਣ੍ਣਾਕਾਰੇ ਤੀਣਿ ਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਦਮ੍ਮਿ, ਅਪਰਮ੍ਪਿ ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਰਞ੍ਞੋ ਕਿਂ ਆਰੋਚਿਤ’’ਨ੍ਤਿ? ਤੇ ਇਦਞ੍ਚਿਦਞ੍ਚਾਤਿ ਇਤਰਾਨਿਪਿ ਦ੍ਵੇ ਸਾਸਨਾਨਿ ਆਰੋਚਯਿਂਸੁ. ਦੇਵੀ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਪੀਤਿਯਾ ਫੁਟ੍ਠਸਰੀਰਾ ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਚਤੁਤ੍ਥੇ ਵਾਰੇ ਤਥੇਵ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤੀਣਿ ਤੀਣਿ ਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਦਾਪੇਸਿ, ਏਵਂ ਤੇ ਸਬ੍ਬਾਨਿਪਿ ਦ੍ਵਾਦਸ ਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਲਭਿਂਸੁ.
ਅਥ ਨੇ ਦੇਵੀ ਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਰਾਜਾ ਕਹਂ, ਤਾਤਾ’’ਤਿ? ਦੇਵਿ, ‘‘ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ‘ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਗਤੋ’’ਤਿ. ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਤੇਨ ਕਿਂ ਸਾਸਨਂ ਦਿਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਸਬ੍ਬਂ ਕਿਰ ਤੇਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਇਸ੍ਸਰਿਯਂ ਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਂ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਕਿਰ ਯਥਾਰੁਚਿਯਾ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਅਨੁਭਵਥਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਮਚ੍ਚਾ ਪਨ ਕਹਂ, ਤਾਤਾ’’ਤਿ? ਤੇਪਿ ‘‘‘ਰਞ੍ਞਾ ਸਦ੍ਧਿਂਯੇਵ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਾ’ਤਿ ਗਤਾ, ਦੇਵੀ’’ਤਿ. ਸਾ ਤੇਸਂ ਭਰਿਯਾਯੋ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ, ਅਮ੍ਮਾ, ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਸਾਮਿਕਾ ‘‘ਰਞ੍ਞਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਗਤਾ, ‘‘ਤੁਮ੍ਹੇ ਕਿਂ ਕਰਿਸ੍ਸਥਾ’’ਤਿ? ‘‘ਕਿਂ ਪਨ ਤੇਹਿ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਸਾਸਨਂ ਪਹਿਤਂ, ਦੇਵੀ’’ਤਿ? ‘‘ਤੇਹਿ ਕਿਰ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਾ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਕਿਰ ਤਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਯਥਾਰੁਚਿ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਥਾ’’ਤਿ. ‘‘ਤੁਮ੍ਹੇ ਪਨ, ਦੇਵਿ, ਕਿਂ ਕਰਿਸ੍ਸਥਾ’’ਤਿ? ‘‘ਅਮ੍ਮਾ, ਸੋ ਤਾਵ ਰਾਜਾ ਸਾਸਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਮਗ੍ਗੇ ਠਿਤਕੋਵ ਤੀਹਿ ਸਤਸਹਸ੍ਸੇਹਿ ਤੀਣਿ ਰਤਨਾਨਿ ਪੂਜੇਤ੍ਵਾ ਖੇਲ਼ਪਿਣ੍ਡਂ ਵਿਯ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਪਹਾਯ ‘ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ, ਮਯਾ ਪਨ ਤਿਣ੍ਣਂ ਰਤਨਾਨਂ ਸਾਸਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤੀਣਿ ਰਤਨਾਨਿ ਨਵਹਿ ਸਤਸਹਸ੍ਸੇਹਿ ਪੂਜਿਤਾਨਿ, ਨ ਖੋ ਪਨੇਸਾ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਨਾਮ ਰਞ੍ਞੋਯੇਵ ਦੁਕ੍ਖਾ, ਮਯ੍ਹਮ੍ਪਿ ਦੁਕ੍ਖਾਯੇਵ. ਕੋ ਰਞ੍ਞਾ ਛਡ੍ਡਿਤਖੇਲ਼ਪਿਣ੍ਡਂ ਜਾਣੁਕੇਹਿ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਮੁਖੇਨ ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਤਿ, ਨ ਮਯ੍ਹਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਤ੍ਥੋ, ਅਹਮ੍ਪਿ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਦੇਵਿ, ਮਯਮ੍ਪਿ ਤੁਮ੍ਹੇਹੇਵ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ‘‘ਸਚੇ ਸਕ੍ਕੋਥ, ਸਾਧੁ, ਅਮ੍ਮਾ’’ਤਿ? ‘‘ਸਕ੍ਕੋਮ, ਦੇਵੀ’’ਤਿ. ‘‘ਸਾਧੁ, ਅਮ੍ਮਾ, ਤੇਨ ਹਿ ਏਥਾ’’ਤਿ ਰਥਸਹਸ੍ਸਂ ਯੋਜਾਪੇਤ੍ਵਾ ਰਥਂ ਆਰੁਯ੍ਹ ਤਾਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਪਠਮਂ ਨਦਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਯਥਾ ਰਞ੍ਞਾ ਪੁਟ੍ਠਂ, ਤਥੇਵ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਪਵਤ੍ਤਿਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਰਞ੍ਞੋ ਗਤਮਗ੍ਗਂ ਓਲੋਕੇਥਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਿਨ੍ਧਵਾਨਂ ਪਦਵਲਞ੍ਜਂ ਨ ਪਸ੍ਸਾਮ, ਦੇਵੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਰਾਜਾ ਤੀਣਿ ਰਤਨਾਨਿ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ਸਚ੍ਚਕਿਰਿਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਗਤੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਅਹਮ੍ਪਿ ਤੀਣਿ ਰਤਨਾਨਿ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤਾ, ਤੇਸਮੇਵ ਅਨੁਭਾਵੇਨ ਇਦਂ ਉਦਕਂ ਵਿਯ ਮਾ ਅਹੋਸੀ’’ਤਿ ਤਿਣ੍ਣਂ ਰਤਨਾਨਂ ਗੁਣਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਿਤ੍ਵਾ ਰਥਸਹਸ੍ਸਂ ਪੇਸੇਸਿ. ਉਦਕਂ ਪਿਟ੍ਠਿਪਾਸਾਣਸਦਿਸਂ ਅਹੋਸਿ. ਚਕ੍ਕਾਨਂ ਅਗ੍ਗਗ੍ਗਨੇਮਿਵਟ੍ਟਿਯੋ ਨੇਵ ਤੇਮਿਂਸੁ. ਏਤੇਨੇਵ ਉਪਾਯੇਨ ਇਤਰਾ ਦ੍ਵੇ ਨਦਿਯੋ ਉਤ੍ਤਰਿ.
ਅਥ ਸਤ੍ਥਾ ਤਸ੍ਸਾਗਮਨਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਯਥਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨ ਪਞ੍ਞਾਯਨ੍ਤਿ, ਏਵਮਕਾਸਿ. ਸਾਪਿ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ ਸਤ੍ਥੁ ਸਰੀਰਤੋ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤਾ ਛਬ੍ਬਣ੍ਣਰਸ੍ਮਿਯੋ ਦਿਸ੍ਵਾ ਤਥੇਵ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਿਤਾ ਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨੋ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ਆਗਤੇਤ੍ਥ ਮਞ੍ਞੇ, ਕਹਂ ਸੋ, ਅਮ੍ਹਾਕਮ੍ਪਿ ਨਂ ਦਸ੍ਸੇਥਾ’’ਤਿ? ‘‘ਨਿਸੀਦਥ ਤਾਵ, ਇਧੇਵ ਨਂ ਪਸ੍ਸਿਸ੍ਸਥਾ’’ਤਿ. ਤਾ ਸਬ੍ਬਾਪਿ ਤੁਟ੍ਠਚਿਤ੍ਤਾ ‘‘ਇਧੇਵ ਕਿਰ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਸਾਮਿਕੇ ਪਸ੍ਸਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾ ਤਾਸਂ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬਿਂ ਕਥਂ ਕਥੇਸਿ, ਅਨੋਜਾਦੇਵੀ ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਸਪਰਿਵਾਰਾ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨਤ੍ਥੇਰੋ ਤਾਸਂ ਵਡ੍ਢਿਤਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸੁਣਨ੍ਤੋ ਸਪਰਿਵਾਰੋ ਸਹ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਹਿ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਸਤ੍ਥਾ ਤਾਸਂ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਰਹਤ੍ਤਪ੍ਪਤ੍ਤੇ ਦਸ੍ਸੇਸਿ. ਤਾਸਂ ਕਿਰ ਆਗਤਕ੍ਖਣੇਯੇਵ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਾਮਿਕੇ ਕਾਸਾਵਧਰੇ ਮੁਣ੍ਡਕਸੀਸੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਏਕਗ੍ਗਂ ਨ ਭਵੇਯ੍ਯ, ਤੇਨ ਮਗ੍ਗਫਲਾਨਿ ਪਤ੍ਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯੁਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਅਚਲਸਦ੍ਧਾਯ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਕਾਲੇ ਤਾਸਂ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਰਹਤ੍ਤਪ੍ਪਤ੍ਤੇਯੇਵ ਦਸ੍ਸੇਸਿ.
ਤਾਪਿ ਤੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਪਤਿਟ੍ਠਿਤੇਨ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ, ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਤਾਵ ਪਬ੍ਬਜਿਤਕਿਚ੍ਚਂ ਮਤ੍ਥਕਂ ਪਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਿਤਾ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਯਾਚਿਂਸੁ. ਏਵਂ ਕਿਰ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਸਤ੍ਥਾ ਉਪ੍ਪਲਵਣ੍ਣਾਯ ਆਗਮਨਂ ਚਿਨ੍ਤੇਸੀ’’ਤਿ ਏਕਚ੍ਚੇ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਪਨ ਤਾ ਉਪਾਸਿਕਾਯੋ ਆਹ – ‘‘ਸਾਵਤ੍ਥਿਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਉਪਸ੍ਸਯੇ ਪਬ੍ਬਜੇਥਾ’’ਤਿ. ਤਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਜਨਪਦਚਾਰਿਕਂ ਚਰਮਾਨਾ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਮਹਾਜਨੇਨ ਅਭਿਹਟਸਕ੍ਕਾਰਸਮ੍ਮਾਨਾ ਪਦਸਾਵ ਵੀਸਯੋਜਨਸਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਉਪਸ੍ਸਯੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾਪਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਹਸ੍ਸਂ ਆਦਾਯ ਆਕਾਸੇਨੇਵ ਜੇਤਵਨਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਤਤ੍ਰ ਸੁਦਂ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨੋ ਰਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਦਿਵਾਟ੍ਠਾਨਾਦੀਸੁ ‘‘ਅਹੋ ਸੁਖਂ, ਅਹੋ ਸੁਖ’’ਨ੍ਤਿ ਉਦਾਨਂ ਉਦਾਨੇਨ੍ਤੋ ਵਿਚਰਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਆਰੋਚੇਸੁਂ – ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨੋ ‘ਅਹੋ ਸੁਖਂ, ਅਹੋ ਸੁਖ’ਨ੍ਤਿ ਉਦਾਨਂ ਉਦਾਨੇਨ੍ਤੋ ਵਿਚਰਤਿ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਕਾਮਸੁਖਂ ਰਜ੍ਜਸੁਖਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ ਮਞ੍ਞੇ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਤਂ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਤ੍ਵਂ, ਕਪ੍ਪਿਨ, ਕਾਮਸੁਖਂ ਰਜ੍ਜਸੁਖਂ ਆਰਬ੍ਭ ਉਦਾਨਂ ਉਦਾਨੇਸੀ’’ਤਿ. ‘‘ਭਗਵਾ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਤਂ ਆਰਬ੍ਭ ਉਦਾਨਭਾਵਂ ਵਾ ਅਨੁਦਾਨਭਾਵਂ ਵਾ ਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿ? ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਮ ਪੁਤ੍ਤੋ ਕਾਮਸੁਖਂ ਰਜ੍ਜਸੁਖਂ ਆਰਬ੍ਭ ਉਦਾਨਂ ਉਦਾਨੇਤਿ, ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਨ ਮੇ ਧਮ੍ਮਪੀਤਿ ਨਾਮ ਧਮ੍ਮਰਤਿ ਨਾਮ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਸੋ ਅਮਤਮਹਾਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਆਰਬ੍ਭ ਏਵ ਉਦਾਨਂ ਉਦਾਨੇਸੀ’’ਤਿ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੭੯. ‘‘ਧਮ੍ਮਪੀਤਿ ਸੁਖਂ ਸੇਤਿ, ਵਿਪ੍ਪਸਨ੍ਨੇਨ ਚੇਤਸਾ;
ਅਰਿਯਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮੇ, ਸਦਾ ਰਮਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤੋ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਧਮ੍ਮਪੀਤੀਤਿ ਧਮ੍ਮਪਾਯਕੋ, ਧਮ੍ਮਂ ਪਿਵਨ੍ਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਧਮ੍ਮੋ ਚ ਨਾਮੇਸ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਭਾਜਨੇਨ ਯਾਗੁਆਦੀਨਿ ਵਿਯ ਪਾਤੁਂ? ਨਵਵਿਧਂ ਪਨ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਂ ਨਾਮਕਾਯੇਨ ਫੁਸਨ੍ਤੋ ਆਰਮ੍ਮਣਤੋ ਸਚ੍ਛਿਕਰੋਨ੍ਤੋ ਪਰਿਞ੍ਞਾਭਿਸਮਯਾਦੀਹਿ ਦੁਕ੍ਖਾਦੀਨਿ ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਨ੍ਤੋ ਧਮ੍ਮਂ ਪਿਵਤਿ ਨਾਮ. ਸੁਖਂ ਸੇਤੀਤਿ ਦੇਸਨਾਮਤ੍ਤਮੇਵੇਤਂ, ਚਤੂਹਿਪਿ ਇਰਿਯਾਪਥੇਹਿ ਸੁਖਂ ਵਿਹਰਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਿਪ੍ਪਸਨ੍ਨੇਨਾਤਿ ਅਨਾਵਿਲੇਨ ਨਿਰੁਪਕ੍ਕਿਲੇਸੇਨ. ਅਰਿਯਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇਤਿ ਬੁਦ੍ਧਾਦੀਹਿ ਅਰਿਯੇਹਿ ਪਵੇਦਿਤੇ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨਾਦਿਭੇਦੇ ਬੋਧਿਪਕ੍ਖਿਯਧਮ੍ਮੇ. ਸਦਾ ਰਮਤੀਤਿ ਏਵਰੂਪੋ ਧਮ੍ਮਪੀਤਿ ਵਿਪ੍ਪਸਨ੍ਨੇਨ ਚੇਤਸਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਪਣ੍ਡਿਚ੍ਚੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਸਦਾ ਰਮਤਿ ਅਭਿਰਮਤੀਤਿ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਾਦਯੋ ਅਹੇਸੁਨ੍ਤਿ.
ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ ਚਤੁਤ੍ਥਂ.
੫. ਪਣ੍ਡਿਤਸਾਮਣੇਰਵਤ੍ਥੁ
ਉਦਕਞ੍ਹਿ ਨਯਨ੍ਤੀਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਪਣ੍ਡਿਤਸਾਮਣੇਰਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਅਤੀਤੇ ਕਿਰ ਕਸ੍ਸਪਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਵੀਸਤਿਖੀਣਾਸਵਸਹਸ੍ਸਪਰਿਵਾਰੋ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਬਲਂ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠਪਿ ਦਸਪਿ ਏਕਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਗਨ੍ਤੁਕਦਾਨਾਦੀਨਿ ਅਦਂਸੁ. ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ਸਤ੍ਥਾ ਭਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਏਵਂ ਅਨੁਮੋਦਨਮਕਾਸਿ –
‘‘ਉਪਾਸਕਾ ਇਧ ਏਕਚ੍ਚੋ ‘ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਕਮੇਵ ਦਾਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਕਿਂ ਪਰੇਨ ਸਮਾਦਪਿਤੇਨਾ’ਤਿ ਅਤ੍ਤਨਾਵ ਦਾਨਂ ਦੇਤਿ, ਪਰਂ ਨ ਸਮਾਦਪੇਤਿ. ਸੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਭੋਗਸਮ੍ਪਦਂ ਲਭਤਿ, ਨੋ ਪਰਿਵਾਰਸਮ੍ਪਦਂ. ਏਕਚ੍ਚੋ ਪਰਂ ਸਮਾਦਪੇਤਿ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਨ ਦੇਤਿ. ਸੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਪਰਿਵਾਰਸਮ੍ਪਦਂ ਲਭਤਿ, ਨੋ ਭੋਗਸਮ੍ਪਦਂ ਏਕਚ੍ਚੋ ਅਤ੍ਤਨਾਪਿ ਨ ਦੇਤਿ, ਪਰਮ੍ਪਿ ਨ ਸਮਾਦਪੇਤਿ. ਸੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਨੇਵ ਭੋਗਸਮ੍ਪਦਂ ਲਭਤਿ, ਨ ਪਰਿਵਾਰਸਮ੍ਪਦਂ, ਵਿਘਾਸਾਦੋਵ ਹੁਤ੍ਵਾ ਜੀਵਤਿ. ਏਕਚ੍ਚੋ ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਦੇਤਿ, ਪਰਞ੍ਚ ਸਮਾਦਪੇਤਿ. ਸੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਭੋਗਸਮ੍ਪਦਮ੍ਪਿ ਲਭਤਿ ਪਰਿਵਾਰਸਮ੍ਪਦਮ੍ਪੀ’’ਤਿ.
ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸਮੀਪੇ ਠਿਤੋ ਏਕੋ ਪਣ੍ਡਿਤਪੁਰਿਸੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਹਂ ਦਾਨਿ ਤਥਾ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਯਥਾ ਮੇ ਦ੍ਵੇਪਿ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯੋ ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਆਹ – ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਸ੍ਵਾਤਨਾਯ ਮਯ੍ਹਂ ਭਿਕ੍ਖਂ ਗਣ੍ਹਥਾ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਤ੍ਤਕੇਹਿ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ? ‘‘ਕਿਤ੍ਤਕੋ ਪਨ ਵੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਰਿਵਾਰੋ’’ਤਿ? ‘‘ਵੀਸਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਹਸ੍ਸਾਨੀ’’ਤਿ. ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਸਬ੍ਬੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸ੍ਵਾਤਨਾਯ ਮਯ੍ਹਂ ਭਿਕ੍ਖਂ ਗਣ੍ਹਥਾ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਅਧਿਵਾਸੇਸਿ. ਸੋ ਗਾਮਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ, ‘‘ਅਮ੍ਮਤਾਤਾ, ਸ੍ਵਾਤਨਾਯ ਮਯਾ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖੋ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋ ਨਿਮਨ੍ਤਿਤੋ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਯਤ੍ਤਕਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਦਾਤੁਂ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਥ, ਤਤ੍ਤਕਾਨਂ ਦਾਨਂ ਦੇਥਾ’’ਤਿ ਆਰੋਚੇਤ੍ਵਾ ਵਿਚਰਨ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਬਲਂ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਯਂ ਦਸਨ੍ਨਂ ਦਸ੍ਸਾਮ, ਮਯਂ ਵੀਸਤਿਯਾ, ਮਯਂ ਸਤਸ੍ਸ, ਮਯਂ ਪਞ੍ਚਸਤਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਵਚਨਂ ਆਦਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪਣ੍ਣੇ ਆਰੋਪੇਸਿ.
ਤੇਨ ਚ ਸਮਯੇਨ ਤਸ੍ਮਿਂ ਨਗਰੇ ਅਤਿਦੁਗ੍ਗਤਭਾਵੇਨੇਵ ‘‘ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤੋ’’ਤਿ ਪਞ੍ਞਾਤੋ ਏਕੋ ਪੁਰਿਸੋ ਅਤ੍ਥਿ. ਸੋ ਤਮ੍ਪਿ ਸਮ੍ਮੁਖਾਗਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ, ਸਮ੍ਮ ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤ, ਮਯਾ ਸ੍ਵਾਤਨਾਯ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖੋ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋ ਨਿਮਨ੍ਤਿਤੋ, ਸ੍ਵੇ ਨਗਰਵਾਸਿਨੋ ਦਾਨਂ ਦਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ‘‘ਤ੍ਵਂ ਕਤਿ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭੋਜੇਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਸਾਮਿ, ਮਯ੍ਹਂ ਕਿਂ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ, ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਨਾਮ ਸਧਨਾਨਂ ਅਤ੍ਥੋ, ਮਯ੍ਹਂ ਪਨ ਸ੍ਵੇ ਯਾਗੁਅਤ੍ਥਾਯ ਤਣ੍ਡੁਲਨਾਲ਼ਿਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨਤ੍ਥਿ, ਅਹਂ ਭਤਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਜੀਵਾਮਿ, ਕਿਂ ਮੇ ਭਿਕ੍ਖੂਹੀ’’ਤਿ? ਸਮਾਦਪਕੇਨ ਨਾਮ ਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਸੋ ਤੇਨ ‘‘ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇਪਿ ਤੁਣ੍ਹੀਭੂਤੋ ਅਹੁਤ੍ਵਾ ਏਵਮਾਹ – ‘‘ਸਮ੍ਮ ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤ, ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਨਗਰੇ ਸੁਭੋਜਨਂ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਸੁਖੁਮਵਤ੍ਥਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਨਾਨਾਭਰਣਪਟਿਮਣ੍ਡਿਤਾ ਸਿਰਿਸਯਨੇ ਸਯਮਾਨਾ ਬਹੂ ਜਨਾ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਅਨੁਭਵਨ੍ਤਿ, ਤ੍ਵਂ ਪਨ ਦਿਵਸਂ ਭਤਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਕੁਚ੍ਛਿਪੂਰਣਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨ ਲਭਸਿ, ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ‘ਅਹਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਪੁਞ੍ਞਂ ਅਕਤਤ੍ਤਾ ਕਿਞ੍ਚਿ ਨ ਲਭਾਮੀ’ਤਿ ਨ ਜਾਨਾਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਜਾਨਾਮਿ, ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਅਥ ਕਸ੍ਮਾ ਇਦਾਨਿ ਪੁਞ੍ਞਂ ਨ ਕਰੋਸਿ, ਤ੍ਵਂ ਯੁਵਾ ਬਲਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਕਿਂ ਤਯਾ ਭਤਿਂ ਕਤ੍ਵਾਪਿ ਯਥਾਬਲਂ ਦਾਨਂ ਦਾਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ? ਸੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਥੇਨ੍ਤੇਯੇਵ ਸਂਵੇਗਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਯ੍ਹਮ੍ਪਿ ਏਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਪਣ੍ਣੇ ਆਰੋਪੇਹਿ, ਕਿਞ੍ਚਿਦੇਵ ਭਤਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਏਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖਂ ਦਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਇਤਰੋ ‘‘ਕਿਂ ਏਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਣ੍ਣੇ ਆਰੋਪਿਤੇਨਾ’’ਤਿ ਨ ਆਰੋਪੇਸਿ? ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤੋਪਿ ਗੇਹਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਭਰਿਯਂ ਆਹ – ‘‘ਭਦ੍ਦੇ, ਨਗਰਵਾਸਿਨੋ ਸ੍ਵੇ ਸਙ੍ਘਭਤ੍ਤਂ ਕਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਅਹਮ੍ਪਿ ਸਮਾਦਪਕੇਨ ‘ਏਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖਂ ਦੇਹੀ’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਮਯਮ੍ਪਿ ਸ੍ਵੇ ਏਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖਂ ਦਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਭਰਿਯਾ ‘‘ਮਯਂ ਦਲਿਦ੍ਦਾ, ਕਸ੍ਮਾ ਤਯਾ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤ’’ਨ੍ਤਿ ਅਵਤ੍ਵਾਵ, ‘‘ਸਾਮਿ, ਭਦ੍ਦਕਂ ਤੇ ਕਤਂ, ਮਯਂ ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਦਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਦੁਗ੍ਗਤਾ ਜਾਤਾ, ਮਯਂ ਉਭੋਪਿ ਭਤਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਏਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖਂ ਦਸ੍ਸਾਮ, ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਉਭੋਪਿ ਗੇਹਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਭਤਿਟ੍ਠਾਨਂ ਅਗਮਂਸੁ.
ਮਹਾਸੇਟ੍ਠਿ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ, ਸਮ੍ਮ ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤ, ਭਤਿਂ ਕਰਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਆਮ, ਅਯ੍ਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਂ ਕਰਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਯਂ ਤੁਮ੍ਹੇ ਕਾਰੇਸ੍ਸਥ, ਤਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਮਯਂ ਸ੍ਵੇ ਦ੍ਵੇ ਤੀਣਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਤਾਨਿ ਭੋਜੇਸ੍ਸਾਮ, ਏਹਿ, ਦਾਰੂਨਿ ਫਾਲੇਹੀ’’ਤਿ ਵਾਸਿਫਰਸੁਂ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ਦਾਪੇਸਿ. ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤੋ ਦਲ਼੍ਹਂ ਕਚ੍ਛਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਮਹੁਸ੍ਸਾਹਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਵਾਸਿਂ ਪਹਾਯ ਫਰਸੁਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ, ਫਰਸੁਂ ਪਹਾਯ ਵਾਸਿਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਦਾਰੂਨਿ ਫਾਲੇਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਸੇਟ੍ਠਿ ਆਹ – ‘‘ਸਮ੍ਮ, ਤ੍ਵਂ ਅਜ੍ਜ ਅਤਿਵਿਯ ਉਸ੍ਸਾਹਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਸਿ, ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਕਾਰਣ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਸਾਮਿ, ਅਹਂ ਸ੍ਵੇ ਏਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਭੋਜੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸੇਟ੍ਠਿ ਪਸਨ੍ਨਮਾਨਸੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਹੋ ਇਮਿਨਾ ਦੁਕ੍ਕਰਂ ਕਤਂ, ‘ਅਹਂ ਦੁਗ੍ਗਤੋ’ਤਿ ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵਂ ਅਨਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ‘ਭਤਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਏਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਭੋਜੇਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤੀ’’ਤਿ. ਸੇਟ੍ਠਿਭਰਿਯਾਪਿ ਤਸ੍ਸ ਭਰਿਯਂ ਦਿਸ੍ਵਾ, ‘‘ਅਮ੍ਮ, ਕਿਂ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਯਂ ਤੁਮ੍ਹੇ ਕਾਰੇਸ੍ਸਥ, ਤਂ ਕਰੋਮੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਉਦੁਕ੍ਖਲਸਾਲਂ ਪਵੇਸੇਤ੍ਵਾ ਸੁਪ੍ਪਮੁਸਲਾਦੀਨਿ ਦਾਪੇਸਿ. ਸਾ ਨਚ੍ਚਨ੍ਤੀ ਵਿਯ ਤੁਟ੍ਠਪਹਟ੍ਠਾ ਵੀਹਿਂ ਕੋਟ੍ਟੇਤਿ ਚੇਵ ਓਫੁਣਾਤਿ ਚ. ਅਥ ਨਂ ਸੇਟ੍ਠਿਭਰਿਯਾ ਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਅਮ੍ਮ, ਤ੍ਵਂ ਅਤਿਵਿਯ ਤੁਟ੍ਠਪਹਟ੍ਠਾ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਸਿ, ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਕਾਰਣ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਅਯ੍ਯੇ, ਇਮਂ ਭਤਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਮਯਮ੍ਪਿ ਏਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਭੋਜੇਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸੇਟ੍ਠਿਭਰਿਯਾਪਿ ਤਸ੍ਸਂ ‘‘ਅਹੋ ਵਤਾਯਂ ਦੁਕ੍ਕਰਕਾਰਿਕਾ’’ਤਿ ਪਸੀਦਿ. ਸੇਟ੍ਠਿ ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤਸ੍ਸ ਦਾਰੂਨਂ ਫਾਲਿਤਕਾਲੇ ‘‘ਅਯਂ ਤੇ ਭਤੀ’’ਤਿ ਸਾਲੀਨਂ ਚਤਸ੍ਸੋ ਨਾਲ਼ਿਯੋ ਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਤੇ ਤੁਟ੍ਠਿਦਾਯੋ’’ਤਿ ਅਪਰਾਪਿ ਚਤਸ੍ਸੋ ਨਾਲ਼ਿਯੋ ਦਾਪੇਸਿ.
ਸੋ ਗੇਹਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਭਰਿਯਂ ਆਹ – ‘‘ਮਯਾ ਭਤਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਾਲਿ ਲਦ੍ਧੋ, ਅਯਂ ਨਿਵਾਪੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਯਾ ਲਦ੍ਧਾਯ ਭਤਿਯਾ ਦਧਿਤੇਲਕਟੁਕਭਣ੍ਡਾਨਿ ਗਣ੍ਹਾਹੀ’’ਤਿ. ਸੇਟ੍ਠਿਭਰਿਯਾਪਿ ਪੁਨ ਤਸ੍ਸਾ ਏਕਂ ਸਪ੍ਪਿਕਰੋਟਿਕਞ੍ਚੇਵ ਦਧਿਭਾਜਨਞ੍ਚ ਕਟੁਕਭਣ੍ਡਞ੍ਚ ਸੁਦ੍ਧਤਣ੍ਡੁਲ਼ਿਨਾਲ਼ਿਞ੍ਚ ਦਾਪੇਸਿ. ਇਤਿ ਚ ਉਭਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਨਵ ਤਣ੍ਡੁਲਨਾਲ਼ਿਯੋ ਅਹੇਸੁਂ. ਤੇ ‘‘ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮੋ ਨੋ ਲਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਤੁਟ੍ਠਹਟ੍ਠਾ ਪਾਤੋਵ ਉਟ੍ਠਹਿਂਸੁ. ਭਰਿਯਾ ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤਂ ਆਹ – ‘‘ਗਚ੍ਛ, ਸਾਮਿ, ਪਣ੍ਣਂ ਪਰਿਯੇਸਿਤ੍ਵਾ ਆਹਰਾ’’ਤਿ. ਸੋ ਅਨ੍ਤਰਾਪਣੇ ਪਣ੍ਣਂ ਅਦਿਸ੍ਵਾ ਨਦੀਤੀਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਜ੍ਜ ਅਯ੍ਯਾਨਂ ਭੋਜਨਂ ਦਾਤੁਂ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਪਹਟ੍ਠਮਾਨਸੋ ਗਾਯਨ੍ਤੋ ਪਣ੍ਣਂ ਉਚ੍ਚਿਨਤਿ. ਮਹਾਜਾਲਂ ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤੋ ਕੇਵਟ੍ਟੋ ‘‘ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤਸ੍ਸ ਸਦ੍ਦੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਤਂ ਪਕ੍ਕੋਸਿਤ੍ਵਾ ਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਅਤਿਵਿਯ ਤੁਟ੍ਠਚਿਤ੍ਤੋ ਗਾਯਸਿ, ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਕਾਰਣ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਪਣ੍ਣਂ ਉਚ੍ਚਿਨਾਮਿ, ਸਮ੍ਮਾ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਂ ਕਰਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਏਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਭੋਜੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਅਹੋ ਸੁਖਿਤੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਸੋ ਤਵ ਕਿਂ ਪਣ੍ਣਂ ਖਾਦਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਕਿਂ ਕਰੋਮਿ, ਸਮ੍ਮ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਲਦ੍ਧਪਣ੍ਣੇਨ ਭੋਜੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ? ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਏਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਂ ਕਰੋਮਿ, ਸਮ੍ਮਾ’’ਤਿ? ‘‘ਇਮੇ ਮਚ੍ਛੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਾਦਗ੍ਘਨਕਾਨਿ ਅਡ੍ਢਗ੍ਘਨਕਾਨਿ ਕਹਾਪਣਗ੍ਘਨਕਾਨਿ ਚ ਉਦ੍ਦਾਨਾਨਿ ਕਰੋਹੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਤਥਾ ਅਕਾਸਿ. ਬਦ੍ਧਬਦ੍ਧੇ ਮਚ੍ਛੇ ਨਗਰਵਾਸਿਨੋ ਨਿਮਨ੍ਤਿਤਨਿਮਨ੍ਤਿਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਅਤ੍ਥਾਯ ਹਰਿਂਸੁ. ਤਸ੍ਸ ਮਚ੍ਛੁਦ੍ਦਾਨਾਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਭਿਕ੍ਖਾਚਾਰਵੇਲਾ ਪਾਪੁਣਿ. ਸੋ ਵੇਲਂ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਗਮਿਸ੍ਸਾਮਹਂ, ਸਮ੍ਮ, ਅਯਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਆਗਮਨਵੇਲਾ’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਪਨ ਕਿਞ੍ਚਿ ਮਚ੍ਛੁਦ੍ਦਾਨ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਨਤ੍ਥਿ, ਸਮ੍ਮ, ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਖੀਣਾਨੀ’’ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਮਯਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਥਾਯ ਵਾਲੁਕਾਯ ਨਿਖਣਿਤ੍ਵਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਰੋਹਿਤਮਚ੍ਛਾ ਠਪਿਤਾ, ਸਚੇ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਭੋਜੇਤੁਕਾਮੋਸਿ, ਇਮੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਾ’’ਤਿ ਤੇ ਮਚ੍ਛੇ ਤਸ੍ਸ ਅਦਾਸਿ.
ਤਂ ਦਿਵਸਂ ਪਨ ਸਤ੍ਥਾ ਪਚ੍ਚੂਸਕਾਲੇ ਲੋਕਂ ਵੋਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਞਾਣਜਾਲਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੋ ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਆਵਜ੍ਜੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤੋ ‘ਏਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਭੋਜੇਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਭਰਿਯਾਯ ਸਦ੍ਧਿਂ ਹਿਯ੍ਯੋ ਭਤਿਂ ਅਕਾਸਿ, ਕਤਰਂ ਨੁ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਲਭਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਪਣ੍ਣੇ ਆਰੋਪਿਤਸਞ੍ਞਾਯ ਭਿਕ੍ਖੂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਗੇਹੇਸੁ ਨਿਸੀਦਾਪੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤੋ ਮਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਨ ਲਭਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਉਪਧਾਰੇਸਿ. ਬੁਦ੍ਧਾ ਕਿਰ ਦੁਗ੍ਗਤੇਸੁ ਅਨੁਕਮ੍ਪਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਸਤ੍ਥਾ ਪਾਤੋਵ ਸਰੀਰਪਟਿਜਗ੍ਗਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤਂ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਗਨ੍ਧਕੁਟਿਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਿ. ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤੇਪਿ ਮਚ੍ਛੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਗੇਹਂ ਪਵਿਸਨ੍ਤੇ ਸਕ੍ਕਸ੍ਸ ਪਣ੍ਡੁਕਮ੍ਬਲਸਿਲਾਸਨਂ ਉਣ੍ਹਾਕਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਸਿ. ਸੋ ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਕਾਰਣ’’ਨ੍ਤਿ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਹਿਯ੍ਯੋ, ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤੋ ‘ਏਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਭਿਕ੍ਖਂ ਦਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਭਰਿਯਾਯ ਸਦ੍ਧਿਂ ਭਤਿਂ ਅਕਾਸਿ, ਕਤਰਂ ਨੁ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਲਭਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਨਤ੍ਥੇਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞੋ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਸਤ੍ਥਾ ਪਨ ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤਸ੍ਸ ਸਙ੍ਗਹਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਗਨ੍ਧਕੁਟਿਯਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ. ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਉਪਕਪ੍ਪਨਕਂ ਯਾਗੁਭਤ੍ਤਂ ਪਣ੍ਣਸੂਪੇਯ੍ਯਮ੍ਪਿ ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਦਦੇਯ੍ਯ, ‘‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤਸ੍ਸ ਗੇਹਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਭਤ੍ਤਕਾਰਕਕਮ੍ਮਂ ਕਰੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਅਞ੍ਞਾਤਕਵੇਸੇਨ ਤਸ੍ਸ ਗੇਹਸਮੀਪਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਨੁ ਖੋ ਕਸ੍ਸਚਿ ਕਿਞ੍ਚਿ ਭਤਿਯਾ ਕਾਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤੋ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਆਹ – ‘‘ਸਮ੍ਮ, ਕਿਂ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਅਹਂ, ਸਾਮਿ, ਸਬ੍ਬਸਿਪ੍ਪਿਕੋ, ਮਯ੍ਹਂ ਅਜਾਨਨਸਿਪ੍ਪਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਯਾਗੁਭਤ੍ਤਾਦੀਨਿਪਿ ਸਮ੍ਪਾਦੇਤੁਂ ਜਾਨਾਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਸਮ੍ਮ, ਮਯਂ ਤਵ ਕਮ੍ਮੇਨ ਅਤ੍ਥਿਕਾ, ਤੁਯ੍ਹਂ ਪਨ ਕਿਞ੍ਚਿ ਦਾਤਬ੍ਬਂ ਭਤਿਂ ਨ ਪਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਂ ਪਨ ਤੇ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਏਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖਂ ਦਾਤੁਕਾਮੋਮ੍ਹਿ, ਤਸ੍ਸ ਯਾਗੁਭਤ੍ਤਸਂਵਿਧਾਨਂ ਇਚ੍ਛਾਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਸਚੇ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖਂ ਦਸ੍ਸਸਿ, ਨ ਮੇ ਭਤਿਯਾ ਅਤ੍ਥੋ, ਕਿਂ ਮਮ ਪੁਞ੍ਞਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ ਸਾਧੁ, ਸਮ੍ਮ, ਪਵਿਸਾ’’ਤਿ. ਸੋ ਤਸ੍ਸ ਗੇਹਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਤੇਲਤਣ੍ਡੁਲਾਦੀਨਿ ਆਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਗਚ੍ਛ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਤ੍ਤਭਿਕ੍ਖੁਂ ਆਨੇਹੀ’’ਤਿ ਤਂ ਉਯ੍ਯੋਜੇਸਿ. ਦਾਨਵੇਯ੍ਯਾਵਟਿਕੋਪਿ ਪਣ੍ਣੇ ਆਰੋਪਿਤਨਿਯਾਮੇਨੇਵ ਤੇਸਂ ਤੇਸਂ ਗੇਹਾਨਿ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਹਿਣਿ.
ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤੋ ਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਪਤ੍ਤਭਿਕ੍ਖੁਂ ਦੇਹੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਸਤਿਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਹਂ ਤਵ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਪਮੁਟ੍ਠੋ’’ਤਿ ਆਹ. ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤੋ ਤਿਖਿਣਾਯ ਸਤ੍ਤਿਯਾ ਕੁਚ੍ਛਿਯਂ ਪਹਟੋ ਵਿਯ, ‘‘ਸਾਮਿ, ਕਸ੍ਮਾ ਮਂ ਨਾਸੇਸਿ, ਅਹਂ ਤਯਾ ਹਿਯ੍ਯੋ ਸਮਾਦਪਿਤੋ ਭਰਿਯਾਯ ਸਦ੍ਧਿਂ ਦਿਵਸਂ ਭਤਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਜ੍ਜ ਪਾਤੋਵ ਪਣ੍ਣਤ੍ਥਾਯ ਨਦੀਤੀਰੇ ਆਹਿਣ੍ਡਿਤ੍ਵਾ ਆਗਤੋ, ਦੇਹਿ ਮੇ ਏਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁ’’ਨ੍ਤਿ ਬਾਹਾ ਪਗ੍ਗਯ੍ਹ ਪਰਿਦੇਵਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਮੇਤਂ, ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਸੋ ਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਤੇ ਵੇਯ੍ਯਾਵਟਿਕਂ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ – ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਸਮ੍ਮ, ਤਯਾ ਏਸ ‘ਭਤਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਏਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖਂ ਦੇਹੀ’ਤਿ ਸਮਾਦਪਿਤੋ’’ਤਿ? ‘‘ਆਮ, ਅਯ੍ਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਭਾਰਿਯਂ ਤੇ ਕਮ੍ਮਂ ਕਤਂ, ਯੋ ਤ੍ਵਂ ਏਤ੍ਤਕੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਂਵਿਦਹਨ੍ਤੋ ਏਤਸ੍ਸ ਏਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਨਾਦਾਸੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਤੇਸਂ ਵਚਨੇਨ ਮਙ੍ਕੁਭੂਤੋ ਤਂ ਆਹ – ‘‘ਸਮ੍ਮ ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤ, ਮਾ ਮਂ ਨਾਸਯਿ, ਅਹਂ ਤਵ ਕਾਰਣਾ ਮਹਾਵਿਹੇਸਂ ਪਤ੍ਤੋ, ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਪਣ੍ਣੇ ਆਰੋਪਿਤਨਿਯਾਮੇਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਤ੍ਤਭਿਕ੍ਖੂ ਨਯਿਂਸੁ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਗੇਹੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨਭਿਕ੍ਖੁਂ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ਦੇਨ੍ਤੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਸਤ੍ਥਾ ਪਨ ਮੁਖਂ ਧੋਵਿਤ੍ਵਾ ਗਨ੍ਧਕੁਟਿਯਮੇਵ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ, ਰਾਜਯੁਵਰਾਜਸੇਨਾਪਤਿਆਦਯੋ ਸਤ੍ਥੁ ਗਨ੍ਧਕੁਟਿਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮਨਂ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਸਤ੍ਥੁ ਪਤ੍ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘ਗਮਿਸ੍ਸਾਮਾ’ਤਿ. ਬੁਦ੍ਧਾ ਨਾਮ ਦੁਗ੍ਗਤੇ ਅਨੁਕਮ੍ਪਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਤ੍ਵਂ ਵਿਹਾਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘ਦੁਗ੍ਗਤੋਮ੍ਹਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਮਮ ਸਙ੍ਗਹਂ ਕਰੋਥਾ’ਤਿ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਵਨ੍ਦ, ਸਚੇ ਤੇ ਪੁਞ੍ਞਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਅਦ੍ਧਾ ਲਚ੍ਛਸੀ’’ਤਿ.
ਸੋ ਵਿਹਾਰਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਅਥ ਨਂ ਅਞ੍ਞੇਸੁ ਦਿਵਸੇਸੁ ਵਿਹਾਰੇ ਵਿਘਾਸਾਦਭਾਵੇਨ ਦਿਟ੍ਠਤ੍ਤਾ ਰਾਜਯੁਵਰਾਜਾਦਯੋ, ‘‘ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤ, ਨ ਤਾਵ ਭਤ੍ਤਕਾਲੋ, ਕਸ੍ਮਾ ਤ੍ਵਂ ਆਗਚ੍ਛਸੀ’’ਤਿ ਆਹਂਸੁ. ਸੋ ‘‘ਜਾਨਾਮਿ, ਸਾਮਿ, ‘ਨ ਤਾਵ ਭਤ੍ਤਕਾਲੋ’ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਪਨ ਵਨ੍ਦਿਤੁਂ ਆਗਚ੍ਛਾਮੀ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਗਨ੍ਧਕੁਟਿਯਾ ਉਮ੍ਮਾਰੇ ਸੀਸਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਪਤਿਟ੍ਠਿਤੇਨ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ, ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਨਗਰੇ ਮਯਾ ਦੁਗ੍ਗਤਤਰੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਅਵਸ੍ਸਯੋ ਮੇ ਹੋਥ, ਕਰੋਥ ਮੇ ਸਙ੍ਗਹ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਸਤ੍ਥਾ ਗਨ੍ਧਕੁਟਿਦ੍ਵਾਰਂ ਵਿਵਰਿਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਂ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥੇ ਠਪੇਸਿ. ਸੋ ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤਿਸਿਰਿਂ ਪਤ੍ਤੋ ਵਿਯ ਅਹੋਸਿ, ਰਾਜਯੁਵਰਾਜਾਦਯੋ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਸ੍ਸ ਮੁਖਾਨਿ ਓਲੋਕਯਿਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾਰਾ ਦਿਨ੍ਨਪਤ੍ਤਞ੍ਹਿ ਕੋਚਿ ਇਸ੍ਸਰਿਯਵਸੇਨ ਗਹੇਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਏਵਂ ਪਨ ਵਦਿਂਸੁ, ‘‘ਸਮ੍ਮ ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤ, ਸਤ੍ਥੁ ਪਤ੍ਤਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਦੇਹਿ ਏਤ੍ਤਕਂ ਨਾਮ ਤੇ ਧਨਂ ਦਸ੍ਸਾਮ, ਤ੍ਵਂ ਦੁਗ੍ਗਤੋ ਧਨਂ ਗਣ੍ਹਾਹਿ, ਕਿਂ ਤੇ ਪਤ੍ਤੇਨਾ’’ਤਿ? ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤੋ ‘‘ਨ ਕਸ੍ਸਚਿ ਦਸ੍ਸਾਮਿ, ਨ ਮੇ ਧਨੇਨ ਅਤ੍ਥੋ, ਸਤ੍ਥਾਰਂਯੇਵ ਭੋਜੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਅਵਸੇਸਾ ਤਂ ਯਾਚਿਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਂ ਅਲਭਿਤ੍ਵਾ ਨਿਵਤ੍ਤਿਂਸੁ. ਰਾਜਾ ਪਨ ‘‘ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤੋ ਧਨੇਨ ਪਲੋਭਿਯਮਾਨੋਪਿ ਸਤ੍ਥੁ ਪਤ੍ਤਂ ਨ ਦੇਤਿ, ਸਤ੍ਥਾਰਾ ਚ ਸਯਂ ਦਿਨ੍ਨਪਤ੍ਤਂ ਕੋਚਿ ਗਹੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਇਮਸ੍ਸ ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮੋ ਨਾਮ ਕਿਤ੍ਤਕੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਇਮਿਨਾ ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਦਿਨ੍ਨਕਾਲੇ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਆਦਾਯ ਗੇਹਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ਮਯ੍ਹਂ ਸਮ੍ਪਾਦਿਤਂ ਆਹਾਰਂ ਦਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾਰਾ ਸਦ੍ਧਿਂਯੇਵ ਅਗਮਾਸਿ. ਸਕ੍ਕੋਪਿ ਦੇਵਰਾਜਾ ਯਾਗੁਖਜ੍ਜਕਭਤ੍ਤਸੂਪੇਯ੍ਯਪਣ੍ਣਾਦੀਨਿ ਸਮ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥੁ ਨਿਸੀਦਨਾਰਹਂ ਆਸਨਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਿ.
ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤੋ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਪਵਿਸਥ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਆਹ. ਵਸਨਗੇਹਞ੍ਚਸ੍ਸ ਨੀਚਂ ਹੋਤਿ, ਅਨੋਨਤੇਨ ਪਵਿਸਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾ. ਬੁਦ੍ਧਾ ਚ ਨਾਮ ਗੇਹਂ ਪਵਿਸਨ੍ਤਾ ਨ ਓਨਮਿਤ੍ਵਾ ਪਵਿਸਨ੍ਤਿ. ਗੇਹਞ੍ਹਿ ਪਵਿਸਨਕਾਲੇ ਮਹਾਪਥਵੀ ਵਾ ਹੇਟ੍ਠਾ ਓਗਚ੍ਛਤਿ, ਗੇਹਂ ਵਾ ਉਦ੍ਧਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਇਦਂ ਤੇਸਂ ਸੁਦਿਨ੍ਨਦਾਨਸ੍ਸ ਫਲਂ. ਪੁਨ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਗਤਕਾਲੇ ਸਬ੍ਬਂ ਪਾਕਤਿਕਮੇਵ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਸਤ੍ਥਾ ਠਿਤਕੋਵ ਗੇਹਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਸਕ੍ਕੇਨ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਸਤ੍ਥਰਿ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਰਾਜਾ ਆਹ – ‘‘ਸਮ੍ਮ ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤ, ਤਯਾ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਯਾਚਨ੍ਤਾਨਮ੍ਪਿ ਸਤ੍ਥੁ ਪਤ੍ਤੋ ਨ ਦਿਨ੍ਨੋ, ਪਸ੍ਸਾਮ ਤਾਵ, ਕੀਦਿਸੋ ਤੇ ਸਤ੍ਥੁ ਸਕ੍ਕਾਰੋ ਕਤੋ’’ਤਿ? ਅਥਸ੍ਸ ਸਕ੍ਕੋ ਯਾਗੁਖਜ੍ਜਕਾਦੀਨਿ ਵਿਵਰਿਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਸਿ. ਤੇਸਂ ਵਾਸਗਨ੍ਧੋ ਸਕਲਨਗਰਂ ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਰਾਜਾ ਯਾਗੁਆਦੀਨਿ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਆਹ – ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ‘ਅਹਂ ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤਸ੍ਸ ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮੋ ਕਿਤ੍ਤਕੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਇਮਿਨਾ ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮੇ ਦਿਨ੍ਨੇ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਗੇਹਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਮ੍ਪਾਦਿਤਂ ਆਹਾਰਂ ਦਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਆਗਤੋ, ਮਯਾ ਏਵਰੂਪੋ ਆਹਾਰੋ ਨ ਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬੋ, ਮਯਿ ਇਧ ਠਿਤੇ ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤੋ ਕਿਲਮੇਯ੍ਯ, ਗਚ੍ਛਾਮਹ’’ਨ੍ਤਿ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਸਕ੍ਕੋਪਿ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਯਾਗੁਆਦੀਨਿ ਦਤ੍ਵਾ ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ ਪਰਿਵਿਸਿ. ਸਤ੍ਥਾਪਿ ਕਤਭਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚੋ ਅਨੁਮੋਦਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ.
ਸਕ੍ਕੋ ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤਸ੍ਸ ਸਞ੍ਞਂ ਅਦਾਸਿ. ਸੋ ਪਤ੍ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਅਨੁਗਚ੍ਛਿ. ਸਕ੍ਕੋ ਨਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤਸ੍ਸ ਗੇਹਦ੍ਵਾਰੇ ਠਿਤੋ ਆਕਾਸਂ ਓਲੋਕੇਸਿ. ਤਾਵਦੇਵ ਆਕਾਸਤੋ ਸਤ੍ਤਰਤਨਵਸ੍ਸਂ ਵਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਗੇਹੇ ਸਬ੍ਬਭਾਜਨਾਨਿ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਸਕਲਂ ਗੇਹਂ ਪੂਰੇਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਗੇਹੇ ਓਕਾਸੋ ਨਾਹੋਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਭਰਿਯਾ ਦਾਰਕੇ ਹਤ੍ਥੇਸੁ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ਬਹਿ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਸੋ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਅਨੁਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਨਿਵਤ੍ਤੋ ਦਾਰਕੇ ਬਹਿ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ ਇਦ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਸਾਮਿ, ਸਕਲਂ ਨੋ ਗੇਹਂ ਸਤ੍ਤਹਿ ਰਤਨੇਹਿ ਪੁਣ੍ਣਂ, ਪਵਿਸਿਤੁਂ ਓਕਾਸੋ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ. ਸੋ ‘‘ਅਜ੍ਜੇਵ ਮੇ ਦਾਨੇਨ ਵਿਪਾਕੋ ਦਿਨ੍ਨੋ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ, ‘‘ਕਸ੍ਮਾ ਆਗਤੋਸੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਆਹ –‘‘ਦੇਵ, ਗੇਹਂ ਮੇ ਸਤ੍ਤਹਿ ਰਤਨੇਹਿ ਪੁਣ੍ਣਂ, ਤਂ ਧਨਂ ਗਣ੍ਹਥਾ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ‘‘ਅਹੋ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਦਿਨ੍ਨਦਾਨਂ, ਅਜ੍ਜੇਵ ਮਤ੍ਥਕਂ ਪਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਆਹ – ‘‘ਕਿਂ ਤੇ ਲਦ੍ਧੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਧਨਹਰਣਤ੍ਥਾਯ ਸਕਟਸਹਸ੍ਸਂ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ਸਕਟਸਹਸ੍ਸਂ ਪੇਸੇਤ੍ਵਾ ਧਨਂ ਆਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਰਾਜਙ੍ਗਣੇ ਓਕਿਰਾਪੇਸਿ. ਤਾਲਪ੍ਪਮਾਣੋ ਰਾਸਿ ਅਹੋਸਿ. ਰਾਜਾ ਨਗਰੇ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਨਗਰੇ ਅਤ੍ਥਿ ਕਸ੍ਸਚਿ ਏਤ੍ਤਕਂ ਧਨ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਨਤ੍ਥਿ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ ਮਹਾਧਨਸ੍ਸ ਕਿਂ ਕਾਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਸੇਟ੍ਠਿਟ੍ਠਾਨਂ ਦਾਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ਤਸ੍ਸ ਮਹਾਸਕ੍ਕਾਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸੇਟ੍ਠਿਟ੍ਠਾਨਂ ਦਾਪੇਸਿ.
ਅਥਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬੇ ਏਕਸ੍ਸ ਸੇਟ੍ਠਿਨੋ ਗੇਹਟ੍ਠਾਨਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਤ੍ਥ ਜਾਤੇ ਗਚ੍ਛੇ ਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਗੇਹਂ ਉਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਵਸਾਹੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਤਸ੍ਸ ਤਂ ਠਾਨਂ ਸੋਧੇਤ੍ਵਾ ਸਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭੂਮਿਯਾ ਖਞ੍ਞਮਾਨਾਯ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਆਹਚ੍ਚ ਨਿਧਿਕੁਮ੍ਭਿਯੋ ਉਟ੍ਠਹਿਂਸੁ. ਤੇਨ ਰਞ੍ਞੋ ਆਰੋਚਿਤੇ ‘‘ਤਵ ਪੁਞ੍ਞੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾ, ਤ੍ਵਮੇਵ ਗਣ੍ਹਾਹੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ਗੇਹਂ ਕਾਰੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਾਹਂ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਮਹਾਦਾਨਂ ਅਦਾਸਿ. ਤਤੋ ਪਰਮ੍ਪਿ ਯਾਵਤਾਯੁਕਂ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤੋ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਆਯੁਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਦੇਵਲੋਕੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ.
ਏਕਂ ਬੁਦ੍ਧਨ੍ਤਰਂ ਦਿਬ੍ਬਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਅਨੁਭਵਿਤ੍ਵਾ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇ ਤਤੋ ਚੁਤੋ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸੂਪਟ੍ਠਾਕਕੁਲੇ ਸੇਟ੍ਠਿਧੀਤੁ ਕੁਚ੍ਛਿਯਂ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਂ ਗਣ੍ਹਿ. ਅਥਸ੍ਸਾ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਗਬ੍ਭਸ੍ਸ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਗਬ੍ਭਪਰਿਹਾਰਂ ਅਦਂਸੁ. ਤਸ੍ਸਾ ਅਪਰੇਨ ਸਮਯੇਨ ਏਵਰੂਪੋ ਦੋਹਲ਼ੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ – ‘‘ਅਹੋ ਵਤਾਹਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾਪਤਿਂ ਆਦਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਤਾਨਂ ਰੋਹਿਤਮਚ੍ਛਰਸੇਨ ਦਾਨਂ ਦਤ੍ਵਾ ਕਾਸਾਯਾਨਿ ਵਤ੍ਥਾਨਿ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਆਸਨਪਰਿਯਨ੍ਤੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਤੇਸਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਉਚ੍ਛਿਟ੍ਠਭਤ੍ਤਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਸਾ ਮਾਤਾਪਿਤੂਨਂ ਆਰੋਚੇਤ੍ਵਾ ਤਥਾ ਅਕਾਸਿ, ਦੋਹਲ਼ੋ ਪਟਿਪਸ੍ਸਮ੍ਭਿ. ਅਥਸ੍ਸਾ ਤਤੋ ਅਪਰੇਸੁਪਿ ਸਤ੍ਤਸੁ ਮਙ੍ਗਲੇਸੁ ਰੋਹਿਤਮਚ੍ਛਰਸੇਨੇਵ ਧਮ੍ਮਸੇਨਾਪਤਿਤ੍ਥੇਰਪ੍ਪਮੁਖਾਨਿ ਪਞ੍ਚ ਭਿਕ੍ਖੁਸਤਾਨਿ ਭੋਜੇਸੁਂ. ਸਬ੍ਬਂ ਤਿਸ੍ਸਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਵਤ੍ਥੁਮ੍ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਨਿਯਾਮੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਯਮਸ੍ਸ ਪਨ ਮਹਾਦੁਗ੍ਗਤਕਾਲੇ ਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਰੋਹਿਤਮਚ੍ਛਰਸਦਾਨਸ੍ਸੇਵ ਨਿਸ੍ਸਨ੍ਦੋ. ਨਾਮਗ੍ਗਹਣਦਿਵਸੇ ਪਨਸ੍ਸ, ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਦਾਸਸ੍ਸ ਵੋ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਿ ਦੇਥਾ’’ਤਿ ਮਾਤਰਾ ਵੁਤ੍ਤੇ ਥੇਰੋ ਆਹ – ‘‘ਕੋਨਾਮੋ ਅਯਂ ਦਾਰਕੋ’’ਤਿ? ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਇਮਸ੍ਸ ਦਾਰਕਸ੍ਸ ਕੁਚ੍ਛਿਯਂ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਗ੍ਗਹਣਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਗੇਹੇ ਜਲ਼ਾ ਏਲ਼ਮੂਗਾਪਿ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਜਾਤਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਮੇ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਣ੍ਡਿਤੋਤ੍ਵੇਵ ਨਾਮਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਥੇਰੋ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਿ ਅਦਾਸਿ. ਜਾਤਦਿਵਸਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪਨਸ੍ਸ ‘‘ਨਾਹਂ ਮਮ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਜ੍ਝਾਸਯਂ ਭਿਨ੍ਦਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਮਾਤੁ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ. ਸੋ ਸਤ੍ਤਵਸ੍ਸਿਕਕਾਲੇ ਮਾਤਰਂ ਆਹ – ‘‘ਅਮ੍ਮ, ਥੇਰਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਸਾਧੁ, ਤਾਤ, ‘ਅਹਂ ਤਵ ਅਜ੍ਝਾਸਯਂ ਨ ਭਿਨ੍ਦਿਸ੍ਸਾਮਿਚ੍ਚੇਵ ਮਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਸਿ’’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਥੇਰਂ ਨਿਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਭੋਜੇਤ੍ਵਾ, ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਦਾਸੋ ਵੋ ਪਬ੍ਬਜਿਤੁਕਾਮੋ, ਅਹਂ ਇਮਂ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯੇ ਵਿਹਾਰਂ ਆਨੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਥੇਰਂ ਉਯ੍ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਞਾਤਕੇ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਮ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਿਹਿਕਾਲੇ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਸਕ੍ਕਾਰਂ ਅਜ੍ਜੇਵ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਮਹਨ੍ਤਂ ਸਕ੍ਕਾਰਂ ਕਾਰੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਆਦਾਯ ਵਿਹਾਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਬ੍ਬਾਜੇਥਾ’’ਤਿ ਥੇਰਸ੍ਸ ਅਦਾਸਿ.
ਥੇਰੋ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯ ਦੁਕ੍ਕਰਭਾਵਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਓਵਾਦ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਏਹੀ’’ਤਿ ਕੇਸੇ ਤੇਮੇਤ੍ਵਾ ਤਚਪਞ੍ਚਕਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਾਜੇਸਿ. ਮਾਤਾਪਿਤਰੋਪਿਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤਾਹਂ ਵਿਹਾਰੇਯੇਵ ਵਸਨ੍ਤਾ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਰੋਹਿਤਮਚ੍ਛਰਸੇਨੇਵ ਦਾਨਂ ਦਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਮੇ ਦਿਵਸੇ ਸਾਯਂ ਗੇਹਂ ਅਗਮਂਸੁ. ਥੇਰੋ ਅਟ੍ਠਮੇ ਦਿਵਸੇ ਅਨ੍ਤੋਗਾਮਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਤਂ ਆਦਾਯ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਨਾਗਮਾਸਿ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਨ ਤਾਵਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਗ੍ਗਹਣਾਨਿ ਵਾ ਇਰਿਯਾਪਥੋ ਵਾ ਪਾਸਾਦਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਅਪਿਚ ਵਿਹਾਰੇ ਥੇਰਸ੍ਸ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਵਤ੍ਤਂ ਅਤ੍ਥਿ. ਥੇਰੋ ਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇ ਅਨ੍ਤੋਗਾਮਂ ਪਵਿਟ੍ਠੇ ਸਕਲਵਿਹਾਰਂ ਵਿਚਰਨ੍ਤੋ ਅਸਮ੍ਮਜ੍ਜਨਟ੍ਠਾਨਂ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਤੁਚ੍ਛਭਾਜਨੇਸੁ ਪਾਨੀਯਪਰਿਭੋਜਨੀਯਾਨਿ ਉਪਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਦੁਨ੍ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾਨਿ ਮਞ੍ਚਪੀਠਾਦੀਨਿ ਪਟਿਸਾਮੇਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਾ ਗਾਮਂ ਪਵਿਸਤਿ. ਅਪਿਚ ‘‘ਅਞ੍ਞਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਤੁਚ੍ਛਵਿਹਾਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ‘ਪਸ੍ਸਥ ਸਮਣਸ੍ਸ ਗੋਤਮਸ੍ਸ ਸਾਵਕਾਨਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਟ੍ਠਾਨਾਨੀ’ਤਿ ਵਤ੍ਤੁਂ ਮਾ ਲਭਿਂਸੂ’’ਤਿ ਸਕਲਵਿਹਾਰਂ ਪਟਿਜਗ੍ਗਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਾ ਗਾਮਂ ਪਵਿਸਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਂ ਦਿਵਸਮ੍ਪਿ ਸਾਮਣੇਰੇਨ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਗਾਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਦਿਵਾਤਰਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਾਵਿਸਿ.
ਸਾਮਣੇਰੋ ਉਪਜ੍ਝਾਯੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਮਾਤਿਕਂ ਦਿਸ੍ਵਾ, ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਇਦਂ ਕਿਂ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਮਾਤਿਕਾ ਨਾਮ, ਸਾਮਣੇਰਾ’’ਤਿ. ‘‘ਇਮਾਯ ਕਿਂ ਕਰੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਇਤੋ ਚਿਤੋ ਚ ਉਦਕਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਸ੍ਸਕਮ੍ਮਂ ਸਮ੍ਪਾਦੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਂ ਪਨ, ਭਨ੍ਤੇ, ਉਦਕਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਤ੍ਥੀ’’ਤਿ? ‘‘ਨਤ੍ਥਾਵੁਸੋ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਰੂਪਂ ਅਚਿਤ੍ਤਕਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਇਚ੍ਛਿਤਟ੍ਠਾਨਂ ਹਰਨ੍ਤਿ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ? ‘‘ਆਮਾਵੁਸੋ’’ਤਿ. ਸੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਸਚੇ ਏਵਰੂਪਮ੍ਪਿ ਅਚਿਤ੍ਤਕਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਇਚ੍ਛਿਤਿਚ੍ਛਿਤਟ੍ਠਾਨਂ ਹਰਿਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਕਸ੍ਮਾ ਸਚਿਤ੍ਤਕਾਪਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਸੇ ਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਸਮਣਧਮ੍ਮਂ ਕਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਅਥੇਸੋ ਪੁਰਤੋ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਉਸੁਕਾਰੇ ਸਰਦਣ੍ਡਕਂ ਅਗ੍ਗਿਮ੍ਹਿ ਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਕ੍ਖਿਕੋਟਿਯਾ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਉਜੁਕਂ ਕਰੋਨ੍ਤੇ ਦਿਸ੍ਵਾ, ‘‘ਇਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕੇ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਉਸੁਕਾਰਾ ਨਾਮਾਵੁਸੋ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਂ ਪਨੇਤੇ ਕਰੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਅਗ੍ਗਿਮ੍ਹਿ ਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਰਦਣ੍ਡਕਂ ਉਜੁਂ ਕਰੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਸਚਿਤ੍ਤਕੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਸੋ’’ਤਿ? ‘‘ਅਚਿਤ੍ਤਕੋ, ਆਵੁਸੋ’’ਤਿ. ਸੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਸਚੇ ਅਚਿਤ੍ਤਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਗ੍ਗਿਮ੍ਹਿ ਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਉਜੁਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਕਸ੍ਮਾ ਸਚਿਤ੍ਤਕਾਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਸੇ ਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਸਮਣਧਮ੍ਮਂ ਕਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਅਥੇਸੋ ਪੁਰਤੋ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਦਾਰੂਨਿ ਅਰਨੇਮਿਨਾਭਿਆਦੀਨਿ ਤਚ੍ਛਨ੍ਤੇ ਦਿਸ੍ਵਾ, ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਇਮੇ ਕੇ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਤਚ੍ਛਕਾ ਨਾਮਾਵੁਸੋ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਂ ਪਨੇਤੇ ਕਰੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਦਾਰੂਨਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਯਾਨਕਾਦੀਨਂ ਚਕ੍ਕਾਦੀਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਆਵੁਸੋ’’ਤਿ. ‘‘ਏਤਾਨਿ ਪਨ ਸਚਿਤ੍ਤਕਾਨਿ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ? ‘‘ਅਚਿਤ੍ਤਕਾਨਿ, ਆਵੁਸੋ’’ਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਸਚੇ ਅਚਿਤ੍ਤਕਾਨਿ ਕਟ੍ਠਕਲਿਙ੍ਗਰਾਨਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਚਕ੍ਕਾਦੀਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਕਸ੍ਮਾ ਸਚਿਤ੍ਤਕਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਸੇ ਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਸਮਣਧਮ੍ਮਂ ਕਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਇਮਾਨਿ ਕਾਰਣਾਨਿ ਦਿਸ੍ਵਾ, ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਸਚੇ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰੇ ਤੁਮ੍ਹੇ ਗਣ੍ਹੇਯ੍ਯਾਥ, ਅਹਂ ਨਿਵਤ੍ਤੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਥੇਰੋ ‘‘ਅਯਂ ਅਧੁਨਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ ਦਹਰਸਾਮਣੇਰੋ ਮਂ ਅਨੁਬਨ੍ਧਮਾਨੋ ਏਵਂ ਵਦੇਤੀ’’ਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾਵ ‘‘ਆਹਰ, ਸਾਮਣੇਰਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਅਗ੍ਗਹੇਸਿ.
ਸਾਮਣੇਰੋਪਿ ਉਪਜ੍ਝਾਯਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਨਿਵਤ੍ਤਨ੍ਤੋ, ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਮਯ੍ਹਂ ਆਹਾਰਂ ਆਹਰਨ੍ਤੋ ਰੋਹਿਤਮਚ੍ਛਰਸੇਨੇਵ ਆਹਰੇਯ੍ਯਾਥਾ’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਕਥਂ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮਾਵੁਸੋ’’ਤਿ? ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਪੁਞ੍ਞੇਨ ਅਲਭਨ੍ਤਾ ਮਮ ਪੁਞ੍ਞੇਨ ਲਭਿਸ੍ਸਥਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਥੇਰੋ ‘‘ਦਹਰਸਾਮਣੇਰਸ੍ਸ ਬਹਿ ਨਿਸਿਨ੍ਨਕਸ੍ਸ ਪਰਿਪਨ੍ਥੋਪਿ ਭਵੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਕੁਞ੍ਜਿਕਂ ਦਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਵਸਨਗਬ੍ਭਸ੍ਸ ਦ੍ਵਾਰਂ ਵਿਵਰਿਤ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤੋ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ਤਥਾ ਕਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਕਰਜਕਾਯੇ ਞਾਣਂ ਓਤਾਰੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਸਮ੍ਮਸਨ੍ਤੋ ਨਿਸੀਦਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਗੁਣਤੇਜੇਨ ਸਕ੍ਕਸ੍ਸ ਆਸਨਂ ਉਣ੍ਹਾਕਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਸਿ. ਸੋ ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਕਾਰਣ’’ਨ੍ਤਿ ਉਪਧਾਰੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਪਣ੍ਡਿਤਸਾਮਣੇਰੋ ਉਪਜ੍ਝਾਯਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਦਤ੍ਵਾ ‘ਸਮਣਧਮ੍ਮਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਨਿਵਤ੍ਤੋ, ਮਯਾਪਿ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਰਾਜੇ ਆਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਵਿਹਾਰਸ੍ਸ ਉਪਵਨੇ ਵਸਨ੍ਤੇ ਸਕੁਣੇ ਪਲਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਆਰਕ੍ਖਂ ਗਣ੍ਹਥਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਚਨ੍ਦਦੇਵਪੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਚਨ੍ਦਮਣ੍ਡਲਂ ਆਕਡ੍ਢਿਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਾਹੀ’’ਤਿ, ਸੂਰਿਯਦੇਵਪੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸੂਰਿਯਮਣ੍ਡਲਂ ਆਕਡ੍ਢਿਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਾਹੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਸਯਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਆਵਿਞ੍ਛਨਰਜ੍ਜੁਟ੍ਠਾਨੇ ਆਰਕ੍ਖਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠਾਸਿ, ਵਿਹਾਰੇ ਪੁਰਾਣਪਣ੍ਣਸ੍ਸ ਪਤਨ੍ਤਸ੍ਸਪਿ ਸਦ੍ਦੋ ਨਾਹੋਸਿ, ਸਾਮਣੇਰਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਏਕਗ੍ਗਂ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਅਨ੍ਤਰਾਭਤ੍ਤੇਯੇਵ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਸਮ੍ਮਸਿਤ੍ਵਾ ਤੀਣਿ ਫਲਾਨਿ ਪਾਪੁਣਿ.
ਥੇਰੋਪਿ ‘‘ਸਾਮਣੇਰੋ ਵਿਹਾਰੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ, ਤਸ੍ਸ ਉਪਕਪ੍ਪਨਕਂ ਭੋਜਨਂ ਅਸੁਕਕੁਲੇ ਨਾਮ ਸਕ੍ਕਾ ਲਦ੍ਧੁ’’ਨ੍ਤਿ ਏਕਂ ਪੇਮਗਾਰਵਯੁਤ੍ਤਂ ਉਪਟ੍ਠਾਕਕੁਲਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਤਤ੍ਥ ਚ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਤਂ ਦਿਵਸਂ ਰੋਹਿਤਮਚ੍ਛੇ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ਥੇਰਸ੍ਸੇਵ ਆਗਮਨਂ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ. ਤੇ ਥੇਰਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ, ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਭਦ੍ਦਕਂ ਵੋ ਕਤਂ ਇਧਾਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇਹੀ’’ਤਿ ਅਨ੍ਤੋਗੇਹੇ ਪਵੇਸੇਤ੍ਵਾ ਯਾਗੁਖਜ੍ਜਕਾਦੀਨਿ ਦਤ੍ਵਾ ਰੋਹਿਤਮਚ੍ਛਰਸੇਨਸ੍ਸ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਂ ਅਦਂਸੁ. ਥੇਰੋ ਹਰਣਾਕਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਸਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ‘‘ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਥ, ਭਨ੍ਤੇ, ਹਰਣਕਭਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਲਭਿਸ੍ਸਥਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਥੇਰਸ੍ਸ ਭਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚਾਵਸਾਨੇ ਪਤ੍ਤਂ ਰੋਹਿਤਮਚ੍ਛਰਸਭੋਜਨਸ੍ਸ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਅਦਂਸੁ. ਥੇਰੋ ‘‘ਸਾਮਣੇਰੋ ਮੇ ਛਾਤੋ’’ਤਿ ਸੀਘਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਸਤ੍ਥਾਪਿ ਤਂ ਦਿਵਸਂ ਕਾਲਸ੍ਸੇਵ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਾਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਏਵਂ ਆਵਜ੍ਜੇਸਿ – ‘‘ਪਣ੍ਡਿਤਸਾਮਣੇਰੋ ਉਪਜ੍ਝਾਯਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਦਤ੍ਵਾ ‘ਸਮਣਧਮ੍ਮਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਨਿਵਤ੍ਤੋ, ਨਿਪ੍ਫਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤਿ ਨੁ ਖੋ ਅਸ੍ਸ ਪਬ੍ਬਜਿਤਕਿਚ੍ਚ’’ਨ੍ਤਿ ਉਪਧਾਰੇਨ੍ਤੋ ਤਿਣ੍ਣਂ ਫਲਾਨਂ ਪਤ੍ਤਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਰਹਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਆਵਜ੍ਜੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਪੁਰੇਭਤ੍ਤਮੇਵ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੁਂ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਤਿ, ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਉਪਧਾਰੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਅਞ੍ਞਾਸਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਸਾਮਣੇਰਸ੍ਸ ਭਤ੍ਤਂ ਆਦਾਯ ਸੀਘਂ ਆਗਚ੍ਛਤਿ, ਅਨ੍ਤਰਾਯਮ੍ਪਿਸ੍ਸ ਕਰੇਯ੍ਯ ਦ੍ਵਾਰਕੋਟ੍ਠਕੇ ਆਰਕ੍ਖਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਅਥ ਨਂ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਞ੍ਹੇ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਯਮਾਨੇ ਸਾਮਣੇਰੋ ਸਹ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਹਿ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਤਤੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਾਰਕੋਟ੍ਠਕੇ ਠਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਂ ਥੇਰਂ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਪਞ੍ਹੇ ਪੁਚ੍ਛਿ, ਪੁਟ੍ਠਂ ਪੁਟ੍ਠਂ ਪਞ੍ਹਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸਿ.
ਤਤ੍ਰਿਦਂ ਪੁਚ੍ਛਾਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ – ਸਤ੍ਥਾ ਕਿਰ ਨਂ ਆਹ – ‘‘ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਕਿਂ ਤੇ ਲਦ੍ਧ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਆਹਾਰੋ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ. ‘‘ਆਹਾਰੋ ਨਾਮ ਕਿਂ ਆਹਰਤਿ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿ? ‘‘ਵੇਦਨਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ. ‘‘ਵੇਦਨਂ ਕਿਂ ਆਹਰਤਿ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿ? ‘‘ਰੂਪਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ. ‘‘ਰੂਪਂ ਪਨ ਕਿਂ ਆਹਰਤਿ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿ? ‘‘ਫਸ੍ਸਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ – ‘‘ਜਿਘਚ੍ਛਿਤੇਨ ਹਿ ਪਰਿਭੁਤ੍ਤੋ ਆਹਾਰੋ ਤਸ੍ਸ ਖੁਦ੍ਦਂ ਪਰਿਹਰਿਤ੍ਵਾ ਸੁਖਂ ਵੇਦਨਂ ਆਹਰਤਿ. ਆਹਾਰਪਰਿਭੋਗੇਨ ਸੁਖਿਤਸ੍ਸ ਸੁਖਾਯ ਵੇਦਨਾਯ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਾਯ ਸਰੀਰੇ ਵਣ੍ਣਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਹੋਤਿ. ਏਵਂ ਵੇਦਨਾ ਰੂਪਂ ਆਹਰਤਿ. ਸੁਖਿਤੋ ਪਨ ਆਹਾਰਜਰੂਪਵਸੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਸੁਖਸੋਮਨਸ੍ਸੋ ‘ਇਦਾਨਿ ਮੇ ਅਸ੍ਸਾਦੋ ਜਾਤੋ’ਤਿ ਨਿਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਵਾ ਨਿਸੀਦਨ੍ਤੋ ਵਾ ਸੁਖਸਮ੍ਫਸ੍ਸਂ ਪਟਿਲਭਤੀ’’ਤਿ.
ਏਵਂ ਇਮੇਸੁ ਚਤੂਸੁ ਪਞ੍ਹੇਸੁ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਕੇਸੁ ਸਾਮਣੇਰੋ ਸਹ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਹਿ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੋ. ਸਤ੍ਥਾਪਿ ਥੇਰਂ ਆਹ – ‘‘ਗਚ੍ਛ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਤਵ ਸਾਮਣੇਰਸ੍ਸ ਭਤ੍ਤਂ ਦੇਹੀ’’ਤਿ. ਥੇਰੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਾਰਂ ਆਕੋਟੇਸਿ. ਸਾਮਣੇਰੋ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਥੇਰਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਤੋ ਪਤ੍ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਤਾਲਵਣ੍ਟੇਨ ਥੇਰਂ ਬੀਜਿ. ਅਥ ਨਂ ਥੇਰੋ ਆਹ – ‘‘ਸਾਮਣੇਰ, ਭਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚਂ ਕਰੋਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਤੁਮ੍ਹੇ ਪਨ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ. ‘‘ਕਤਂ ਮਯਾ ਭਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚਂ, ਤ੍ਵਂ ਕਰੋਹੀ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਤਵਸ੍ਸਿਕਦਾਰਕੋ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠਮੇ ਦਿਵਸੇ ਤਂ ਖਣਂ ਵਿਕਸਿਤਪਦੁਮੁਪ੍ਪਲਸਦਿਸੋ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੋ, ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਿਤਟ੍ਠਾਨਂ ਪਨ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਭਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚਮਕਾਸਿ. ਤੇਨ ਪਤ੍ਤਂ ਧੋਵਿਤ੍ਵਾ ਪਟਿਸਾਮਿਤਕਾਲੇ ਚਨ੍ਦਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋ ਚਨ੍ਦਮਣ੍ਡਲਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸਿ, ਸੂਰਿਯਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋ ਸੂਰਿਯਮਣ੍ਡਲਂ. ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਰਾਜਾਨੋ ਚਤੁਦ੍ਦਿਸਂ ਆਰਕ੍ਖਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸੁਂ, ਸਕ੍ਕੋ ਦੇਵਰਾਜਾ ਆਵਿਞ੍ਛਨਕੇ ਆਰਕ੍ਖਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸਿ. ਸੂਰਿਯੋ ਮਜ੍ਝਟ੍ਠਾਨਤੋ ਗਲਿਤ੍ਵਾ ਗਤੋ.
ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਜ੍ਝਾਯਿਂਸੁ, ‘‘ਛਾਯਾ ਅਧਿਕਪ੍ਪਮਾਣਾ ਜਾਤਾ, ਸੂਰਿਯੋ ਮਜ੍ਝਟ੍ਠਾਨਤੋ ਗਲਿਤ੍ਵਾ ਗਤੋ, ਸਾਮਣੇਰੇਨ ਚ ਇਦਾਨੇਵ ਭੁਤ੍ਤਂ, ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਏਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਞਤ੍ਵਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਿਂ ਕਥੇਥਾ’’ਤਿ? ‘‘ਇਦਂ ਨਾਮ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ? ‘‘ਆਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪੁਞ੍ਞਵਤੋ ਸਮਣਧਮ੍ਮਂ ਕਰਣਕਾਲੇ ਚਨ੍ਦਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋ ਚਨ੍ਦਮਣ੍ਡਲਂ, ਸੂਰਿਯਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋ ਸੂਰਿਯਮਣ੍ਡਲਂ ਆਕਡ੍ਢਿਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਿ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਾਰਾਜਾਨੋ ਵਿਹਾਰੋਪਵਨੇ ਚਤੁਦ੍ਦਿਸਂ ਆਰਕ੍ਖਂ ਗਣ੍ਹਿਂਸੁ, ਸਕ੍ਕੋ ਦੇਵਰਾਜਾ ਆਵਿਞ੍ਛਨਕੇ ਆਰਕ੍ਖਂ ਗਣ੍ਹਿ, ਅਹਮ੍ਪਿ ‘ਬੁਦ੍ਧੋਮ੍ਹੀ’ਤਿ ਅਪ੍ਪੋਸ੍ਸੁਕ੍ਕੋ ਨਿਸੀਦਿਤੁਂ ਨਾਲਤ੍ਥਂ, ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਾਰਕੋਟ੍ਠਕੇ ਮਮ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਰਕ੍ਖਂ ਅਗ੍ਗਹੇਸਿਂ, ਨੇਤ੍ਤਿਕੇ ਚ ਮਾਤਿਕਾਯ ਉਦਕਂ ਹਰਨ੍ਤੇ, ਉਸੁਕਾਰੇ ਚ ਉਸੁਂ ਉਜੁਂ ਕਰੋਨ੍ਤੇ, ਤਚ੍ਛਕੇ ਚ ਦਾਰੂਨਿ ਤਚ੍ਛਨ੍ਤੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਏਤ੍ਤਕਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਦਮੇਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿਯੇਵਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੮੦. ‘‘ਉਦਕਞ੍ਹਿ ਨਯਨ੍ਤਿ ਨੇਤ੍ਤਿਕਾ, ਉਸੁਕਾਰਾ ਨਮਯਨ੍ਤਿ ਤੇਜਨਂ;
ਦਾਰੁਂ ਨਮਯਨ੍ਤਿ ਤਚ੍ਛਕਾ, ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਦਮਯਨ੍ਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤਾ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਉਦਕਨ੍ਤਿ ਪਥਵਿਯਾ ਥਲਟ੍ਠਾਨਂ ਖਣਿਤ੍ਵਾ ਆਵਾਟਟ੍ਠਾਨਂ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਮਾਤਿਕਂ ਵਾ ਕਤ੍ਵਾ ਰੁਕ੍ਖਦੋਣਿਂ ਵਾ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨਾ ਇਚ੍ਛਿਤਿਚ੍ਛਿਤਟ੍ਠਾਨਂ ਉਦਕਂ. ਨੇਨ੍ਤੀਤਿ ਨੇਤ੍ਤਿਕਾ. ਤੇਜਨਨ੍ਤਿ ਕਣ੍ਡਂ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਨੇਤ੍ਤਿਕਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਰੁਚਿਯਾ ਉਦਕਂ ਨਯਨ੍ਤਿ, ਉਸੁਕਾਰਾਪਿ ਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤੇਜਨਂ ਨਮਯਨ੍ਤਿ ਉਸੁਂ ਉਜੁਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਤਚ੍ਛਕਾਪਿ ਨੇਮਿਆਦੀਨਂ ਅਤ੍ਥਾਯ ਤਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਦਾਰੁਂ ਨਮਯਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਰੁਚਿਯਾ ਉਜੁਂ ਵਾ ਵਙ੍ਕਂ ਵਾ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਏਤ੍ਤਕਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਾਦੀਨਿ ਉਪ੍ਪਾਦੇਨ੍ਤਾ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਦਮਯਨ੍ਤਿ, ਅਰਹਤ੍ਤਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਪਨ ਏਕਨ੍ਤਦਨ੍ਤਾ ਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਦੀਨਿ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂਤਿ.
ਪਣ੍ਡਿਤਸਾਮਣੇਰਵਤ੍ਥੁ ਪਞ੍ਚਮਂ.
੬. ਲਕੁਣ੍ਡਕਭਦ੍ਦਿਯਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ
ਸੇਲੋ ਯਥਾਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਲਕੁਣ੍ਡਕਭਦ੍ਦਿਯਤ੍ਥੇਰਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਾ ਕਿਰ ਸਾਮਣੇਰਾਦਯੋ ਥੇਰਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸੀਸੇਪਿ ਕਣ੍ਣੇਸੁਪਿ ਨਾਸਾਯਪਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ, ਚੂਲ਼ਪਿਤ, ਸਾਸਨਸ੍ਮਿਂ ਨ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਸਿ, ਅਭਿਰਮਸੀ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਥੇਰੋ ਤੇਸੁ ਨੇਵ ਕੁਜ੍ਝਤਿ, ਨ ਦੁਸ੍ਸਤਿ. ਧਮ੍ਮਸਭਾਯਂ ਕਥਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਸੁਂ ‘‘ਪਸ੍ਸਥਾਵੁਸੋ, ਲਕੁਣ੍ਡਕਭਦ੍ਦਿਯਤ੍ਥੇਰਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸਾਮਣੇਰਾਦਯੋ ਏਵਞ੍ਚੇਵਞ੍ਚ ਵਿਹੇਠੇਨ੍ਤਿ, ਸੋ ਤੇਸੁ ਨੇਵ ਕੁਜ੍ਝਤਿ, ਨ ਦੁਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ ਕਥੇਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਂ ਨਾਮ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਆਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਖੀਣਾਸਵਾ ਨਾਮ ਨੇਵ ਕੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਨ ਦੁਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਘਨਸੇਲਸਦਿਸਾ ਹੇਤੇ ਅਚਲਾ ਅਕਮ੍ਪਿਯਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੮੧. ‘‘ਸੇਲੋ ਯਥਾ ਏਕਘਨੋ, ਵਾਤੇਨ ਨ ਸਮੀਰਤਿ;
ਏਵਂ ਨਿਨ੍ਦਾਪਸਂਸਾਸੁ, ਨ ਸਮਿਞ੍ਜਨ੍ਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤਾ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਨਿਨ੍ਦਾਪਸਂਸਾਸੂਤਿ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਇਧ ਦ੍ਵੇ ਲੋਕਧਮ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਅਤ੍ਥੋ ਪਨ ਅਟ੍ਠਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਵਸੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਯਥਾ ਹਿ ਏਕਘਨੋ ਅਸੁਸਿਰੋ ਸੇਲੋ ਪੁਰਤ੍ਥਿਮਾਦਿਭੇਦੇਨ ਵਾਤੇਨ ਨ ਸਮੀਰਤਿ ਨ ਇਞ੍ਜਤਿ ਨ ਚਲਤਿ, ਏਵਂ ਅਟ੍ਠਸੁਪਿ ਲੋਕਧਮ੍ਮੇਸੁ ਅਜ੍ਝੋਤ੍ਥਰਨ੍ਤੇਸੁ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਨ ਸਮਿਞ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਪਟਿਘਵਸੇਨ ਵਾ ਅਨੁਨਯਵਸੇਨ ਵਾ ਨ ਚਲਨ੍ਤਿ ਨ ਕਮ੍ਪਨ੍ਤਿ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਦੀਨਿ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂਤਿ.
ਲਕੁਣ੍ਡਕਭਦ੍ਦਿਯਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ ਛਟ੍ਠਂ.
੭. ਕਾਣਮਾਤੁਵਤ੍ਥੁ
ਯਥਾਪਿ ਰਹਦੋਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਕਾਣਮਾਤਰਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਵਤ੍ਥੁ ਵਿਨਯੇ (ਪਾਚਿ. ੨੩੦) ਆਗਤਮੇਵ.
ਤਦਾ ਪਨ ਕਾਣਮਾਤਰਾ ਅਤੁਚ੍ਛਹਤ੍ਥਂ ਧੀਤਰਂ ਪਤਿਕੁਲਂ ਪੇਸੇਤੁਂ ਪਕ੍ਕੇਸੁ ਪੂਵੇਸੁ ਚਤੁਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਦਿਨ੍ਨਕਾਲੇ ਸਤ੍ਥਾਰਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਕਾਣਾਯ ਸਾਮਿਕੇਨ ਅਞ੍ਞਾਯ ਪਜਾਪਤਿਯਾ ਆਨੀਤਾਯ ਕਾਣਾ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮੇਹਿ ਮੇ ਘਰਾਵਾਸੋ ਨਾਸਿਤੋ’’ਤਿ ਦਿਟ੍ਠਦਿਟ੍ਠੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਕ੍ਕੋਸਤਿ ਪਰਿਭਾਸਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਂ ਵੀਥਿਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤੁਂ ਨ ਵਿਸਹਿਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਞਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਅਗਮਾਸਿ. ਕਾਣਮਾਤਾ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਸਨੇ ਨਿਸੀਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਯਾਗੁਖਜ੍ਜਕਂ ਅਦਾਸਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਕਤਪਾਤਰਾਸੋ ‘‘ਕਹਂ ਕਾਣਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਏਸਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਮਙ੍ਕੁਭੂਤਾ ਰੋਦਨ੍ਤੀ ਠਿਤਾ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ’’ਤਿ? ‘‘ਏਸਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਕ੍ਕੋਸਤਿ ਪਰਿਭਾਸਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੁਮ੍ਹੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਮਙ੍ਕੁਭੂਤਾ ਰੋਦਮਾਨਾ ਠਿਤਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ – ‘‘ਕਾਣੇ, ਕਸ੍ਮਾ ਮਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਮਙ੍ਕੁਭੂਤਾ ਨਿਲੀਯਿਤ੍ਵਾ ਰੋਦਸੀ’’ਤਿ. ਅਥਸ੍ਸਾ ਮਾਤਾ ਤਾਯ ਕਤਕਿਰਿਯਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਅਥ ਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਆਹ – ‘‘ਕਿਂ ਪਨ ਕਾਣਮਾਤੇ ਮਮ ਸਾਵਕਾ ਤਯਾ ਦਿਨ੍ਨਕਂ ਗਣ੍ਹਿਂਸੁ, ਅਦਿਨ੍ਨਕ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਦਿਨ੍ਨਕਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ. ‘‘ਸਚੇ ਮਮ ਸਾਵਕਾ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਨ੍ਤਾ ਤਵ ਗੇਹਦ੍ਵਾਰਂ ਪਤ੍ਤਾ ਤਯਾ ਦਿਨ੍ਨਕਂ ਗਣ੍ਹਿਂਸੁ, ਕੋ ਤੇਸਂ ਦੋਸੋ’’ਤਿ? ‘‘ਨਤ੍ਥਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯਾਨਂ ਦੋਸੋ’’. ‘‘ਏਤਿਸ੍ਸਾਯੇਵ ਦੋਸੋ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਕਾਣਂ ਆਹ – ‘‘ਕਾਣੇ, ਮਯ੍ਹਂ ਕਿਰ ਸਾਵਕਾ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਮਾਨਾ ਗੇਹਦ੍ਵਾਰਂ ਆਗਤਾ, ਅਥ ਨੇਸਂ ਤਵ ਮਾਤਰਾ ਪੂਵਾ ਦਿਨ੍ਨਾ, ਕੋ ਨਾਮੇਤ੍ਥ ਮਮ ਸਾਵਕਾਨਂ ਦੋਸੋ’’ਤਿ? ‘‘ਨਤ੍ਥਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯਾਨਂ ਦੋਸੋ, ਮਯ੍ਹਮੇਵ ਦੋਸੋ’’ਤਿ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਖਮਾਪੇਸਿ.
ਅਥਸ੍ਸਾ ਸਤ੍ਥਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬਿਂ ਕਥਂ ਕਥੇਸਿ, ਸਾ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਵਿਹਾਰਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਰਾਜਙ੍ਗਣੇਨ ਪਾਯਾਸਿ. ਰਾਜਾ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਸਤ੍ਥਾ ਵਿਯ ਭਣੇ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਆਮ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਗਚ੍ਛਥ, ਮਮ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਨਭਾਵਂ ਆਰੋਚੇਥਾ’’ਤਿ ਪੇਸੇਤ੍ਵਾ ਰਾਜਙ੍ਗਣੇ ਠਿਤਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਗਤਾਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਕਾਣਮਾਤਾਯ ਗੇਹਂ, ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ? ‘‘ਕਾਣਾ ਕਿਰ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਕ੍ਕੋਸਤਿ ਪਰਿਭਾਸਤਿ, ਤਂਕਾਰਣਾ ਗਤੋਮ੍ਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਂ ਪਨ ਵੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਤਸ੍ਸਾ ਅਨਕ੍ਕੋਸਨਭਾਵੋ ਕਤੋ’’ਤਿ? ‘‘ਆਮ, ਮਹਾਰਾਜ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਞ੍ਚ ਅਨਕ੍ਕੋਸਿਕਾ ਕਤਾ, ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਕੁਟੁਮ੍ਬਸਾਮਿਨੀ ਚਾ’’ਤਿ. ‘‘ਹੋਤੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਸਾ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਕੁਟੁਮ੍ਬਸਾਮਿਨੀ ਕਤਾ, ਅਹਂ ਪਨ ਨਂ ਲੋਕਿਯਕੁਟੁਮ੍ਬਸਾਮਿਨਿਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਪਟਿਨਿਵਤ੍ਤੋ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਮਹਾਯੋਗ੍ਗਂ ਪਹਿਣਿਤ੍ਵਾ ਕਾਣਂ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਾਭਰਣੇਹਿ ਅਲਙ੍ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਜੇਟ੍ਠਧੀਤੁਟ੍ਠਾਨੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਮ ਧੀਤਰਂ ਪੋਸੇਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥਾ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੂ’’ਤਿ ਆਹ. ਅਥੇਕੋ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਕਮਹਾਮਤ੍ਤੋ ‘‘ਅਹਂ ਦੇਵਸ੍ਸ ਧੀਤਰਂ ਪੋਸੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਤਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਗੇਹਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਂ ਇਸ੍ਸਰਿਯਂ ਪਟਿਚ੍ਛਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਯਥਾਰੁਚਿ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕਰੋਹੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਕਾਣਾ ਚਤੂਸੁ ਦ੍ਵਾਰੇਸੁ ਪੁਰਿਸੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨਾ ਉਪਟ੍ਠਾਤਬ੍ਬੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਚ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਚ ਪਰਿਯੇਸਮਾਨਾਪਿ ਨ ਲਭਤਿ. ਕਾਣਾਯ ਗੇਹਦ੍ਵਾਰੇ ਪਟਿਯਾਦੇਤ੍ਵਾ ਠਪਿਤਂ ਖਾਦਨੀਯਭੋਜਨੀਯਂ ਮਹੋਘੋ ਵਿਯ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਧਮ੍ਮਸਭਾਯਂ ਕਥਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਸੁਂ ‘‘ਪੁਬ੍ਬੇ, ਆਵੁਸੋ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਲ੍ਲਕਤ੍ਥੇਰਾ ਕਾਣਾਯ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰਂ ਕਰਿਂਸੁ, ਸਾ ਏਵਂ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰਿਨੀ ਹੁਤ੍ਵਾਪਿ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਆਗਮ੍ਮ ਸਦ੍ਧਾਸਮ੍ਪਦਂ ਲਭਿ. ਸਤ੍ਥਾਰਾ ਪੁਨ ਤਸ੍ਸਾ ਗੇਹਦ੍ਵਾਰਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਨਾਰਹਂ ਕਤਂ. ਇਦਾਨਿ ਉਪਟ੍ਠਾਤਬ੍ਬੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਵਾ ਪਰਿਯੇਸਮਾਨਾਪਿ ਨ ਲਭਤਿ, ਅਹੋ ਬੁਦ੍ਧਾ ਨਾਮ ਅਚ੍ਛਰਿਯਗੁਣਾ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਾਯ ਨੁਤ੍ਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਤਰਹਿ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਾਯ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਦਾਨੇਵ ਤੇਹਿ ਮਹਲ੍ਲਕਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਕਾਣਾਯ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੋ ਕਤੋ, ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਕਰਿਂਸੁਯੇਵ. ਨ ਚ ਇਦਾਨੇਵ ਮਯਾ ਕਾਣਾ ਮਮ ਵਚਨਕਾਰਿਕਾ ਕਤਾ, ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਕਤਾਯੇਵਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤਮਤ੍ਥਂ ਸੋਤੁਕਾਮੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਯਾਚਿਤੋ –
‘‘ਯਤ੍ਥੇਕੋ ਲਭਤੇ ਬਬ੍ਬੁ, ਦੁਤਿਯੋ ਤਤ੍ਥ ਜਾਯਤਿ;
ਤਤਿਯੋ ਚ ਚਤੁਤ੍ਥੋ ਚ, ਇਦਂ ਤੇ ਬਬ੍ਬੁਕਾ ਬਿਲ’’ਨ੍ਤਿ. (ਜਾ. ੧.੧.੧੩੭) –
ਇਦਂ ਬਬ੍ਬੁਜਾਤਕਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਕਥੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਤਦਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਹਲ੍ਲਕਭਿਕ੍ਖੂ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਬਿਲ਼ਾਰਾ ਅਹੇਸੁਂ, ਮੂਸਿਕਾ ਕਾਣਾ, ਮਣਿਕਾਰੋ ਅਹਮੇਵਾ’’ਤਿ ਜਾਤਕਂ ਸਮੋਧਾਨੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਵਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਤੀਤੇਪਿ ਕਾਣਾ ਦੁਮ੍ਮਨਾ ਆਵਿਲਚਿਤ੍ਤਾ ਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਮਮ ਵਚਨੇਨ ਪਸਨ੍ਨਉਦਕਰਹਦੋ ਵਿਯ ਵਿਪ੍ਪਸਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤਾ ਅਹੋਸੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੮੨. ‘‘ਯਥਾਪਿ ਰਹਦੋ ਗਮ੍ਭੀਰੋ, ਵਿਪ੍ਪਸਨ੍ਨੋ ਅਨਾਵਿਲੋ;
ਏਵਂ ਧਮ੍ਮਾਨਿ ਸੁਤ੍ਵਾਨ, ਵਿਪ੍ਪਸੀਦਨ੍ਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤਾ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਰਹਦੋਤਿ ਯੋ ਚਤੁਰਙ੍ਗਿਨਿਯਾਪਿ ਸੇਨਾਯ ਓਗਾਹਨ੍ਤਿਯਾ ਨਖੁਭਤਿ ਏਵਰੂਪੋ ਉਦਕਣ੍ਣਵੋ, ਸਬ੍ਬਾਕਾਰੇਨ ਪਨ ਚਤੁਰਾਸੀਤਿਯੋਜਨਸਹਸ੍ਸਗਮ੍ਭੀਰੋ ਨੀਲਮਹਾਸਮੁਦ੍ਦੋ ਰਹਦੋ ਨਾਮ. ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਚਤ੍ਤਾਲੀਸਯੋਜਨਸਹਸ੍ਸਮਤ੍ਤੇ ਠਾਨੇ ਉਦਕਂ ਮਚ੍ਛੇਹਿ ਚਲਤਿ, ਉਪਰਿ ਤਾਵਤ੍ਤਕੇਯੇਵ ਠਾਨੇ ਉਦਕਂ ਵਾਤੇਨ ਚਲਤਿ, ਮਜ੍ਝੇ ਚਤੁਯੋਜਨਸਹਸ੍ਸਮਤ੍ਤੇ ਠਾਨੇ ਉਦਕਂ ਨਿਚ੍ਚਲਂ ਤਿਟ੍ਠਤਿ. ਅਯਂ ਗਮ੍ਭੀਰੋ ਰਹਦੋ ਨਾਮ. ਏਵਂ ਧਮ੍ਮਾਨੀਤਿ ਦੇਸਨਾਧਮ੍ਮਾਨਿ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਯਥਾ ਨਾਮ ਰਹਦੋ ਅਨਾਕੁਲਤਾਯ ਵਿਪ੍ਪਸਨ੍ਨੋ, ਅਚਲਤਾਯ ਅਨਾਵਿਲੋ, ਏਵਂ ਮਮ ਦੇਸਨਾਧਮ੍ਮਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਾਦਿਵਸੇਨ ਨਿਰੁਪਕ੍ਕਿਲੇਸਚਿਤ੍ਤਤਂ ਆਪਜ੍ਜਨ੍ਤਾ ਵਿਪ੍ਪਸੀਦਨ੍ਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤਾ, ਅਰਹਤ੍ਤਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਪਨ ਏਕਨ੍ਤਵਿਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਵ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਦੀਨਿ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂਤਿ.
ਕਾਣਮਾਤੁਵਤ੍ਥੁ ਸਤ੍ਤਮਂ.
੮. ਪਞ੍ਚਸਤਭਿਕ੍ਖੁਵਤ੍ਥੁ
ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਵੇ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਾ ਚਜਨ੍ਤੀਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਪਞ੍ਚਸਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਦੇਸਨਾ ਵੇਰਞ੍ਜਾਯਂ ਸਮੁਟ੍ਠਿਤਾ.
ਪਠਮਬੋਧਿਯਞ੍ਹਿ ਭਗਵਾ ਵੇਰਞ੍ਜਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਵੇਰਞ੍ਜੇਨ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਨ ਨਿਮਨ੍ਤਿਤੋ ਪਞ੍ਚਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਤੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਵਸ੍ਸਂ ਉਪਗਞ੍ਛਿ. ਵੇਰਞ੍ਜੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਮਾਰਾਵਟ੍ਟਨੇਨ ਆਵਟ੍ਟੋ ਏਕਦਿਵਸਮ੍ਪਿ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਆਰਬ੍ਭ ਸਤਿਂ ਨ ਉਪ੍ਪਾਦੇਸਿ. ਵੇਰਞ੍ਜਾਪਿ ਦੁਬ੍ਭਿਕ੍ਖਾ ਅਹੋਸਿ, ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਨ੍ਤਰਬਾਹਿਰਂ ਵੇਰਞ੍ਜਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਿਤ੍ਵਾ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਂ ਅਲਭਨ੍ਤਾ ਕਿਲਮਿਂਸੁ. ਤੇਸਂ ਅਸ੍ਸਵਾਣਿਜਕਾ ਪਤ੍ਥਪਤ੍ਥਪੁਲਕਂ ਭਿਕ੍ਖਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਸੁਂ. ਤੇ ਕਿਲਮਨ੍ਤੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਤ੍ਥੇਰੋ ਪਥਵੋਜਂ ਭੋਜੇਤੁਕਾਮੋ, ਉਤ੍ਤਰਕੁਰੁਞ੍ਚ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵੇਸੇਤੁਕਾਮੋ ਅਹੋਸਿ, ਸਤ੍ਥਾ ਤਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿ. ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਕਦਿਵਸਮ੍ਪਿ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਂ ਆਰਬ੍ਭ ਪਰਿਤ੍ਤਾਸੋ ਨਾਹੋਸਿ, ਇਚ੍ਛਾਚਾਰਂ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਏਵ ਵਿਹਰਿਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾ ਤਤ੍ਥ ਤੇਮਾਸਂ ਵਸਿਤ੍ਵਾ ਵੇਰਞ੍ਜਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਅਪਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ਕਤਸਕ੍ਕਾਰਸਮ੍ਮਾਨੋ ਤਂ ਸਰਣੇਸੁ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਚਰਮਾਨੋ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਸਾਵਤ੍ਥਿਂ ਪਤ੍ਵਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਾਸਿ, ਸਾਵਤ੍ਥਿਵਾਸਿਨੋ ਸਤ੍ਥੁ ਆਗਨ੍ਤੁਕਭਤ੍ਤਾਨਿ ਕਰਿਂਸੁ. ਤਦਾ ਪਨ ਪਞ੍ਚਸਤਮਤ੍ਤਾ ਵਿਘਾਸਾਦਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਅਨ੍ਤੋਵਿਹਾਰੇਯੇਵ ਵਸਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਭੁਤ੍ਤਾਵਸੇਸਾਨਿ ਪਣੀਤਭੋਜਨਾਨਿ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਨਿਦ੍ਦਾਯਿਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯ ਨਦੀਤੀਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਨਦਨ੍ਤਾ ਵਗ੍ਗਨ੍ਤਾ ਮਲ੍ਲਮੁਟ੍ਠਿਯੁਦ੍ਧਂ ਯੁਜ੍ਝਨ੍ਤਾ ਕੀਲ਼ਨ੍ਤਾ ਅਨ੍ਤੋਵਿਹਾਰੇਪਿ ਬਹਿਵਿਹਾਰੇਪਿ ਅਨਾਚਾਰਮੇਵ ਚਰਨ੍ਤਾ ਵਿਚਰਨ੍ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਧਮ੍ਮਸਭਾਯਂ ਕਥਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਸੁਂ ‘‘ਪਸ੍ਸਥਾਵੁਸੋ, ਇਮੇ ਵਿਘਾਸਾਦਾ ਦੁਬ੍ਭਿਕ੍ਖਕਾਲੇ ਵੇਰਞ੍ਜਾਯਂ ਕਞ੍ਚਿ ਵਿਕਾਰਂ ਨ ਦਸ੍ਸੇਸੁਂ, ਇਦਾਨਿ ਪਨ ਏਵਰੂਪਾਨਿ ਪਣੀਤਭੋਜਨਾਨਿ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਅਨੇਕਪ੍ਪਕਾਰਂ ਵਿਕਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤਾ ਵਿਚਰਨ੍ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਨ ਵੇਰਞ੍ਜਾਯਮ੍ਪਿ ਉਪਸਨ੍ਤਰੂਪਾ ਵਿਹਰਿਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿਪਿ ਉਪਸਨ੍ਤੁਪਸਨ੍ਤਾਵ ਵਿਹਰਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਧਮ੍ਮਸਭਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਿਂ ਕਥੇਥਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਦਂ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਪੁਬ੍ਬੇਪੇਤੇ ਗਦ੍ਰਭਯੋਨਿਯਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਪਞ੍ਚਸਤਾ ਗਦ੍ਰਭਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਸਤਾਨਂ ਆਜਾਨੀਯਸਿਨ੍ਧਵਾਨਂ ਅਲ੍ਲਰਸਮੁਦ੍ਦਿਕਪਾਨਕਪੀਤਾਵਸੇਸਂ ਉਚ੍ਛਿਟ੍ਠਕਸਟਂ ਉਦਕੇਨ ਮਦ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਮਕਚਿਪਿਲੋਤਿਕਾਹਿ ਪਰਿਸ੍ਸਾਵਿਤਤ੍ਤਾ ‘ਵੋਲੋਦਕ’ਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਤਂ ਅਪ੍ਪਰਸਂ ਨਿਹੀਨਂ ਪਿਵਿਤ੍ਵਾ ਮਧੁਮਤ੍ਤਾ ਵਿਯ ਨਦਨ੍ਤਾ ਵਿਚਰਿਂਸੂਤਿ ਵਤ੍ਵਾ –
‘‘ਵਾਲੋਦਕਂ ਅਪ੍ਪਰਸਂ ਨਿਹੀਨਂ,
ਪਿਤ੍ਵਾ ਮਦੋ ਜਾਯਤਿ ਗਦ੍ਰਭਾਨਂ;
ਇਮਞ੍ਚ ਪਿਤ੍ਵਾਨ ਰਸਂ ਪਣੀਤਂ,
ਮਦੋ ਨ ਸਞ੍ਜਾਯਤਿ ਸਿਨ੍ਧਵਾਨਂ.
‘‘ਅਪ੍ਪਂ ਪਿਵਿਤ੍ਵਾਨ ਨਿਹੀਨਜਚ੍ਚੋ,
ਸੋ ਮਜ੍ਜਤੀ ਤੇਨ ਜਨਿਨ੍ਦ ਪੁਟ੍ਠੋ;
ਧੋਰਯ੍ਹਸੀਲੀ ਚ ਕੁਲਮ੍ਹਿ ਜਾਤੋ,
ਨ ਮਜ੍ਜਤੀ ਅਗ੍ਗਰਸਂ ਪਿਵਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. (ਜਾ. ੧.੨.੬੫);
ਇਦਂ ਵਾਲੋਦਕਜਾਤਕਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਕਥੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਵਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਾ ਲੋਕਧਮ੍ਮਂ ਵਿਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਸੁਖਿਤਕਾਲੇਪਿ ਦੁਕ੍ਖਿਤਕਾਲੇਪਿ ਨਿਬ੍ਬਿਕਾਰਾਵ ਹੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੮੩. ‘‘ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਵੇ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਾ ਚਜਨ੍ਤਿ,
ਨ ਕਾਮਕਾਮਾ ਲਪਯਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਤੋ;
ਸੁਖੇਨ ਫੁਟ੍ਠਾ ਅਥ ਵਾ ਦੁਖੇਨ,
ਨ ਉਚ੍ਚਾਵਚਂ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਦਸ੍ਸਯਨ੍ਤੀ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਾਤਿ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਿਭੇਦੇਸੁ ਸਬ੍ਬਧਮ੍ਮੇਸੁ. ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਾਤਿ ਸੁਪੁਰਿਸਾ. ਚਜਨ੍ਤੀਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਞਾਣੇਨ ਅਪਕਡ੍ਢਨ੍ਤਾ ਛਨ੍ਦਰਾਗਂ ਵਿਜਹਨ੍ਤਿ. ਕਾਮਕਾਮਾਤਿ ਕਾਮੇ ਕਾਮਯਨ੍ਤਾ ਕਾਮਹੇਤੁ ਕਾਮਕਾਰਣਾ. ਨ ਲਪਯਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਤੋਤਿ ਬੁਦ੍ਧਾਦਯੋ ਸਨ੍ਤੋ ਕਾਮਹੇਤੁ ਨੇਵ ਅਤ੍ਤਨਾ ਲਪਯਨ੍ਤਿ, ਨ ਪਰਂ ਲਪਾਪੇਨ੍ਤਿ. ਯੇ ਹਿ ਭਿਕ੍ਖਾਯ ਪਵਿਟ੍ਠਾ ਇਚ੍ਛਾਚਾਰੇ ਠਿਤਾ ‘‘ਕਿਂ, ਉਪਾਸਕ, ਸੁਖਂ ਤੇ ਪੁਤ੍ਤਦਾਰਸ੍ਸ, ਰਾਜਚੋਰਾਦੀਨਂ ਵਸੇਨ ਦ੍ਵਿਪਦਚਤੁਪ੍ਪਦੇਸੁ ਨਤ੍ਥਿ ਕੋਚਿ ਉਪਦ੍ਦਵੋ’’ਤਿਆਦੀਨਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਾਵ ਤੇ ਲਪਯਨ੍ਤਿ ਨਾਮ. ਤਥਾ ਪਨ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਆਮ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਨੋ ਸੁਖਂ, ਨਤ੍ਥਿ ਕੋਚਿ ਉਪਦ੍ਦਵੋ, ਇਦਾਨਿ ਨੋ ਗੇਹਂ ਪਹੂਤਅਨ੍ਨਪਾਨਂ, ਇਧੇਵ ਵਸਥਾ’’ਤਿ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਨਿਮਨ੍ਤਾਪੇਨ੍ਤਾ ਲਪਾਪੇਨ੍ਤਿ ਨਾਮ. ਸਨ੍ਤੋ ਪਨ ਇਦਂ ਉਭਯਮ੍ਪਿ ਨ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਸੁਖੇਨ ਫੁਟ੍ਠਾ ਅਥ ਵਾ ਦੁਖੇਨਾਤਿ ਦੇਸਨਾਮਤ੍ਤਮੇਤਂ, ਅਟ੍ਠਹਿ ਪਨ ਲੋਕਧਮ੍ਮੇਹਿ ਫੁਟ੍ਠਾ ਤੁਟ੍ਠਿਭਾਵਮਙ੍ਕੁਭਾਵਵਸੇਨ ਵਾ ਵਣ੍ਣਭਣਨਅਵਣ੍ਣਭਣਨਵਸੇਨ ਵਾ ਉਚ੍ਚਾਵਚਂ ਆਕਾਰਂ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਨ ਦਸ੍ਸਯਨ੍ਤੀਤਿ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਦੀਨਿ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂਤਿ.
ਪਞ੍ਚਸਤਭਿਕ੍ਖੁਵਤ੍ਥੁ ਅਟ੍ਠਮਂ.
੯. ਧਮ੍ਮਿਕਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ
ਨ ਅਤ੍ਤਹੇਤੂਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਧਮ੍ਮਿਕਤ੍ਥੇਰਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਕਿਰੇਕੋ ਉਪਾਸਕੋ ਧਮ੍ਮੇਨ ਸਮੇਨ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਿ. ਸੋ ਪਬ੍ਬਜਿਤੁਕਾਮੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ਭਰਿਯਾਯ ਸਦ੍ਧਿਂ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਸੁਖਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤੋ ਆਹ – ‘‘ਭਦ੍ਦੇ, ਇਚ੍ਛਾਮਹਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ, ਸਾਮਿ, ਆਗਮੇਹਿ ਤਾਵ, ਯਾਵਾਹਂ ਕੁਚ੍ਛਿਗਤਂ ਦਾਰਕਂ ਵਿਜਾਯਾਮੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਆਗਮੇਤ੍ਵਾ ਦਾਰਕਸ੍ਸ ਪਦਸਾ ਗਮਨਕਾਲੇ ਪੁਨ ਤਂ ਆਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਆਗਮੇਹਿ ਤਾਵ, ਸਾਮਿ, ਯਾਵਾਯਂ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਕਿਂ ਮੇ ਇਮਾਯ ਅਪਲੋਕਿਤਾਯ ਵਾ ਅਨਪਲੋਕਿਤਾਯ ਵਾ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਦੁਕ੍ਖਨਿਸ੍ਸਰਣਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿ. ਸੋ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਘਟੇਨ੍ਤੋ ਵਾਯਮਨ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਬ੍ਬਜਿਤਕਿਚ੍ਚਂ ਨਿਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਾਯ ਪੁਨ ਸਾਵਤ੍ਥਿਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਕਥਂ ਕਥੇਸਿ. ਸੋਪਿ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿ, ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਚ ਪਨ ਨ ਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਾਪਿਸ੍ਸ ‘‘ਯੇਸਂ ਅਤ੍ਥਾਯ ਅਹਂ ਘਰਾਵਾਸੇ ਵਸੇਯ੍ਯਂ, ਤੇ ਉਭੋਪਿ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ, ਇਦਾਨਿ ਮੇ ਕਿਂ ਘਰਾਵਾਸੇਨ, ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿ, ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਚ ਪਨ ਨ ਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ਧਮ੍ਮਸਭਾਯਂ ਕਥਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਸੁਂ – ‘‘ਆਵੁਸੋ, ਧਮ੍ਮਿਕਉਪਾਸਕੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਧਮ੍ਮੇ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਤ੍ਤਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਪੁਤ੍ਤਦਾਰਸ੍ਸਾਪਿ ਪਤਿਟ੍ਠਾ ਜਾਤੋ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਾਯ ਨੁਤ੍ਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਤਰਹਿ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘ਇਮਾਯ ਨਾਮਾ’’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ, ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਣ੍ਡਿਤੇਨ ਨਾਮ ਨੇਵ ਅਤ੍ਤਹੇਤੁ, ਨ ਪਰਹੇਤੁ ਸਮਿਦ੍ਧਿ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਾ, ਧਮ੍ਮਿਕੇਨੇਵ ਪਨ ਧਮ੍ਮਪਟਿਸਰਣੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੮੪. ‘‘ਨ ਅਤ੍ਤਹੇਤੁ ਨ ਪਰਸ੍ਸ ਹੇਤੁ,
ਨ ਪੁਤ੍ਤਮਿਚ੍ਛੇ ਨ ਧਨਂ ਨ ਰਟ੍ਠਂ;
ਨ ਇਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਅਧਮ੍ਮੇਨ ਸਮਿਦ੍ਧਿਮਤ੍ਤਨੋ,
ਸ ਸੀਲਵਾ ਪਞ੍ਞਵਾ ਧਮ੍ਮਿਕੋ ਸਿਯਾ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਨ ਅਤ੍ਤਹੇਤੂਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਨਾਮ ਅਤ੍ਤਹੇਤੁ ਵਾ ਪਰਹੇਤੁ ਵਾ ਪਾਪਂ ਨ ਕਰੋਤਿ. ਨ ਪੁਤ੍ਤਮਿਚ੍ਛੇਤਿ ਪੁਤ੍ਤਂ ਵਾ ਧਨਂ ਵਾ ਰਟ੍ਠਂ ਵਾ ਪਾਪਕਮ੍ਮੇਨ ਨ ਇਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਏਤਾਨਿਪਿ ਇਚ੍ਛਤੋ ਪਾਪਕਮ੍ਮਂ ਨ ਕਰੋਤਿਯੇਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਮਿਦ੍ਧਿਮਤ੍ਤਨੋਤਿ ਯਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਮਿਦ੍ਧਿ, ਤਮ੍ਪਿ ਅਧਮ੍ਮੇਨ ਨ ਇਚ੍ਛੇਯ੍ਯ,ਸਮਿਦ੍ਧਿਕਾਰਣਾਪਿ ਪਾਪਂ ਨ ਕਰੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸ ਸੀਲਵਾਤਿ ਯੋ ਏਵਰੂਪੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ, ਸੋ ਏਵ ਸੀਲਵਾ ਚ ਪਞ੍ਞਵਾ ਚ ਧਮ੍ਮਿਕੋਚ ਸਿਯਾ, ਨ ਅਞ੍ਞੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਦੀਨਿ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂਤਿ.
ਧਮ੍ਮਿਕਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ ਨਵਮਂ.
੧੦. ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਵਤ੍ਥੁ
ਅਪ੍ਪਕਾ ਤੇ ਮਨੁਸ੍ਸੇਸੂਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਕਿਰ ਏਕਵੀਥਿਵਾਸਿਨੋ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਸਮਗ੍ਗਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਗਣਬਨ੍ਧੇਨ ਦਾਨਂ ਦਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਰਤ੍ਤਿਂ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਂ ਕਾਰੇਸੁਂ, ਸਬ੍ਬਰਤ੍ਤਿਂ ਪਨ ਧਮ੍ਮਂ ਸੋਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿਂਸੁ. ਏਕਚ੍ਚੇ ਕਾਮਰਤਿਨਿਸ੍ਸਿਤਾ ਹੁਤ੍ਵਾ, ਪੁਨ ਗੇਹਮੇਵ ਗਤਾ, ਏਕਚ੍ਚੇ ਦੋਸਨਿਸ੍ਸਿਤਾ ਹੁਤ੍ਵਾ, ਏਕਚ੍ਚੇ ਮਾਨਨਿਸ੍ਸਿਤਾ ਹੁਤ੍ਵਾ, ਏਕਚ੍ਚੇ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਸਮਙ੍ਗਿਨੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਪਚਲਾਯਨ੍ਤਾ ਸੋਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿਂਸੁ. ਪੁਨਦਿਵਸੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਞਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਸਭਾਯਂ ਕਥਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਸੁਂ. ਸਤ੍ਥਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਾਯ ਨੁਤ੍ਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਤਰਹਿ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਾਯ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ, ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਾ ਸਤ੍ਤਾ ਨਾਮ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਭਵਨਿਸ੍ਸਿਤਾ, ਭਵੇਸੁ ਏਵ ਲਗ੍ਗਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ, ਪਾਰਗਾਮਿਨੋ ਨਾਮ ਅਪ੍ਪਕਾ’’ਤਿ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਾ ਗਾਥਾ ਆਹ –
੮੫. ‘‘ਅਪ੍ਪਕਾ ਤੇ ਮਨੁਸ੍ਸੇਸੁ, ਯੇ ਜਨਾ ਪਾਰਗਾਮਿਨੋ;
ਅਥਾਯਂ ਇਤਰਾ ਪਜਾ, ਤੀਰਮੇਵਾਨੁਧਾਵਤਿ.
੮੬. ‘‘ਯੇ ਚ ਖੋ ਸਮ੍ਮਦਕ੍ਖਾਤੇ, ਧਮ੍ਮੇ ਧਮ੍ਮਾਨੁਵਤ੍ਤਿਨੋ;
ਤੇ ਜਨਾ ਪਾਰਮੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਮਚ੍ਚੁਧੇਯ੍ਯਂ ਸੁਦੁਤ੍ਤਰ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਅਪ੍ਪਕਾਤਿ ਥੋਕਾ ਨ ਬਹੂ. ਪਾਰਗਾਮਿਨੋਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਪਾਰਗਾਮਿਨੋ. ਅਥਾਯਂ ਇਤਰਾ ਪਜਾਤਿ ਯਾ ਪਨਾਯਂ ਅਵਸੇਸਾ ਪਜਾ ਸਕ੍ਕਾਯਦਿਟ੍ਠਿਤੀਰਮੇਵ ਅਨੁਧਾਵਤਿ, ਅਯਮੇਵ ਬਹੁਤਰਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਮ੍ਮਦਕ੍ਖਾਤੇਤਿ ਸਮ੍ਮਾ ਅਕ੍ਖਾਤੇ ਸੁਕਥਿਤੇ. ਧਮ੍ਮੇਤਿ ਦੇਸਨਾਧਮ੍ਮੇ. ਧਮ੍ਮਾਨੁਵਤ੍ਤਿਨੋਤਿ ਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤਦਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ ਪਟਿਪਦਂ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਮਗ੍ਗਫਲਸਚ੍ਛਿਕਰਣੇਨ ਧਮ੍ਮਾਨੁਵਤ੍ਤਿਨੋ. ਪਾਰਮੇਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਤੇ ਏਵਰੂਪਾ ਜਨਾ ਨਿਬ੍ਬਾਨਪਾਰਂ ਗਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਮਚ੍ਚੁਧੇਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਕਿਲੇਸਮਾਰਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਮਚ੍ਚੁਸ੍ਸ ਨਿਵਾਸਟ੍ਠਾਨਭੂਤਂ ਤੇਭੂਮਿਕਵਟ੍ਟਂ. ਸੁਦੁਤ੍ਤਰਨ੍ਤਿ ਯੇ ਜਨਾ ਧਮ੍ਮਾਨੁਵਤ੍ਤਿਨੋ, ਤੇ ਏਤਂ ਸੁਦੁਤ੍ਤਰਂ ਦੁਰਤਿਕ੍ਕਮਂ ਮਾਰਧੇਯ੍ਯਂ ਤਰਿਤ੍ਵਾ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਾਨਪਾਰਂ ਗਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਦੀਨਿ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂਤਿ.
ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਵਤ੍ਥੁ ਦਸਮਂ.
੧੧. ਪਞ੍ਚਸਤਆਗਨ੍ਤੁਕਭਿਕ੍ਖੁਵਤ੍ਥੁ
ਕਣ੍ਹਂ ਧਮ੍ਮਂ ਵਿਪ੍ਪਹਾਯਾਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਪਞ੍ਚਸਤੇ ਆਗਨ੍ਤੁਕੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਕੋਸਲਰਟ੍ਠੇ ਕਿਰ ਪਞ੍ਚਸਤਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਵਸ੍ਸਂ ਵਸਿਤ੍ਵਾ ਵੁਟ੍ਠਵਸ੍ਸਾ ‘‘ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਪਸ੍ਸਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਜੇਤਵਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾ ਤੇਸਂ ਚਰਿਯਪਟਿਪਕ੍ਖਂ ਨਿਸਾਮੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਾ ਗਾਥਾ ਅਭਾਸਿ –
੮੭. ‘‘ਕਣ੍ਹਂ ਧਮ੍ਮਂ ਵਿਪ੍ਪਹਾਯ, ਸੁਕ੍ਕਂ ਭਾਵੇਥ ਪਣ੍ਡਿਤੋ;
ਓਕਾ ਅਨੋਕਮਾਗਮ੍ਮ, ਵਿਵੇਕੇ ਯਤ੍ਥ ਦੂਰਮਂ.
੮੮. ‘‘ਤਤ੍ਰਾਭਿਰਤਿਮਿਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਹਿਤ੍ਵਾ ਕਾਮੇ ਅਕਿਞ੍ਚਨੋ;
ਪਰਿਯੋਦਪੇਯ੍ਯ ਅਤ੍ਤਾਨਂ, ਚਿਤ੍ਤਕ੍ਲੇਸੇਹਿ ਪਣ੍ਡਿਤੋ.
੮੯. ‘‘ਯੇਸਂ ਸਮ੍ਬੋਧਿਯਙ੍ਗੇਸੁ, ਸਮ੍ਮਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸੁਭਾਵਿਤਂ;
ਆਦਾਨਪਟਿਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗੇ, ਅਨੁਪਾਦਾਯ ਯੇ ਰਤਾ;
ਖੀਣਾਸਵਾ ਜੁਤਿਮਨ੍ਤੋ, ਤੇ ਲੋਕੇ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤਾ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਕਣ੍ਹਂ ਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਕਾਯਦੁਚਰਿਤਾਦਿਭੇਦਂ ਅਕੁਸਲਂ ਧਮ੍ਮਂ ਵਿਪ੍ਪਹਾਯ ਜਹਿਤ੍ਵਾ. ਸੁਕ੍ਕਂ ਭਾਵੇਥਾਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਭਿਨਿਕ੍ਖਮਨਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਯਾਵ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਾ ਕਾਯਸੁਚਰਿਤਾਦਿਭੇਦਂ ਸੁਕ੍ਕਂ ਧਮ੍ਮਂ ਭਾਵੇਯ੍ਯ. ਕਥਂ? ਓਕਾ ਅਨੋਕਮਾਗਮ੍ਮਾਤਿ ਓਕਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਆਲਯੋ, ਅਨੋਕਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਅਨਾਲਯੋ, ਆਲਯਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਅਨਾਲਯਸਙ੍ਖਾਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਆਰਬ੍ਭ ਤਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ ਭਾਵੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਤ੍ਰਾਭਿਰਤਿਮਿਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾਤਿ ਯਸ੍ਮਿਂ ਅਨਾਲਯਸਙ੍ਖਾਤੇ ਵਿਵੇਕੇ ਨਿਬ੍ਬਾਨੇ ਇਮੇਹਿ ਸਤ੍ਤੇਹਿ ਦੁਰਭਿਰਮਂ, ਤਤ੍ਰ ਅਭਿਰਤਿਂ ਇਚ੍ਛੇਯ੍ਯ. ਹਿਤ੍ਵਾ ਕਾਮੇਤਿ ਵਤ੍ਥੁਕਾਮਕਿਲੇਸਕਾਮੇ ਹਿਤ੍ਵਾ ਅਕਿਞ੍ਚਨੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵਿਵੇਕੇ ਅਭਿਰਤਿਂ ਇਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਚਿਤ੍ਤਕ੍ਲੇਸੇਹੀਤਿ ਪਞ੍ਚਹਿ ਨੀਵਰਣੇਹਿ, ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਰਿਯੋਦਪੇਯ੍ਯ ਵੋਦਾਪੇਯ੍ਯ, ਪਰਿਸੋਧੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਮ੍ਬੋਧਿਯਙ੍ਗੇਸੂਤਿ ਸਮ੍ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗੇਸੁ. ਸਮ੍ਮਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸੁਭਾਵਿਤਨ੍ਤਿ ਹੇਤੁਨਾ ਨਯੇਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸੁਟ੍ਠੁ ਭਾਵਿਤਂ ਵਡ੍ਢਿਤਂ. ਆਦਾਨਪਟਿਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗੇਤਿ ਆਦਾਨਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਗਹਣਂ, ਤਸ੍ਸ ਪਟਿਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਸਙ੍ਖਾਤੇ ਅਗ੍ਗਹਣੇ ਚਤੂਹਿ ਉਪਾਦਾਨੇਹਿ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਨੁਪਾਦਿਯਿਤ੍ਵਾ ਯੇ ਰਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਜੁਤਿਮਨ੍ਤੋਤਿ ਆਨੁਭਾਵਵਨ੍ਤੋ, ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਞਾਣਜੁਤਿਯਾ ਖਨ੍ਧਾਦਿਭੇਦੇ ਧਮ੍ਮੇ ਜੋਤੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇ ਲੋਕੇਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਖਨ੍ਧਾਦਿਲੋਕੇ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤਾ ਨਾਮ ਅਰਹਤ੍ਤਪਤ੍ਤਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਕਿਲੇਸਵਟ੍ਟਸ੍ਸ ਖੇਪਿਤਤ੍ਤਾ ਸਉਪਾਦਿਸੇਸੇਨ, ਚਰਿਮਚਿਤ੍ਤਨਿਰੋਧੇਨ ਖਨ੍ਧਵਟ੍ਟਸ੍ਸ ਖੇਪਿਤਤ੍ਤਾ ਅਨੁਪਾਦਿਸੇਸੇਨ ਚਾਤਿ ਦ੍ਵੀਹਿ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨੇਹਿ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤਾ, ਅਨੁਪਾਦਾਨੋ ਵਿਯ ਪਦੀਪੋ ਅਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਕਭਾਵਂ ਗਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਦੀਨਿ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂਤਿ.