੨. ਸੁਮੇਧਪਤ੍ਥਨਾਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

ਇਦਾਨਿ –

੧-੨. ‘‘ਕਪ੍ਪੇ ਚ ਸਤਸਹਸ੍ਸੇ, ਚਤੁਰੋ ਚ ਅਸਙ੍ਖਿਯੇ;

ਅਮਰਂ ਨਾਮ ਨਗਰਂ, ਦਸ੍ਸਨੇਯ੍ਯਂ ਮਨੋਰਮ’’ਨ੍ਤਿ. –

ਆਦਿਨਯਪ੍ਪਵਤ੍ਤਾਯ ਬੁਦ੍ਧਵਂਸਵਣ੍ਣਨਾਯ ਓਕਾਸੋ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤੋ. ਸਾ ਪਨੇਸਾ ਬੁਦ੍ਧਵਂਸਵਣ੍ਣਨਾ ਯਸ੍ਮਾ ਸੁਤ੍ਤਨਿਕ੍ਖੇਪਂ ਵਿਚਾਰੇਤ੍ਵਾ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਾ ਪਾਕਟਾ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸੁਤ੍ਤਨਿਕ੍ਖੇਪਵਿਚਾਰਣਾ ਤਾਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਹਿ ਸੁਤ੍ਤਨਿਕ੍ਖੇਪਾ ਅਤ੍ਤਜ੍ਝਾਸਯੋ ਪਰਜ੍ਝਾਸਯੋ ਪੁਚ੍ਛਾਵਸਿਕੋ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕੋਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਯਾਨਿ ਸੁਤ੍ਤਾਨਿ ਭਗਵਾ ਪਰੇਹਿ ਅਨਜ੍ਝਿਟ੍ਠੋ ਕੇਵਲਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਜ੍ਝਾਸਯੇਨ ਕਥੇਸਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਆਕਙ੍ਖੇਯ੍ਯਸੁਤ੍ਤਂ (ਮ. ਨਿ. ੧.੬੪ ਆਦਯੋ) ਵਤ੍ਥਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੭੦ ਆਦਯੋ) ਏਵਮਾਦੀਨਿ, ਤੇਸਂ ਅਤ੍ਤਜ੍ਝਾਸਯੋ ਨਿਕ੍ਖੇਪੋ.

ਯਾਨਿ ਵਾ ਪਨ ‘‘ਪਰਿਪਕ੍ਕਾ ਖੋ ਰਾਹੁਲਸ੍ਸ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਪਰਿਪਾਚਨੀਯਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਰਾਹੁਲਂ ਉਤ੍ਤਰਿਂ ਆਸਵਾਨਂ ਖਯੇ ਵਿਨੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੪.੧੨੧) ਏਵਂ ਪਰੇਸਂ ਅਜ੍ਝਾਸਯਂ ਖਨ੍ਤਿਂ ਮਨਂ ਬੁਜ੍ਝਨਕਭਾਵਞ੍ਚ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਪਰਜ੍ਝਾਸਯਵਸੇਨ ਕਥਿਤਾਨਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਰਾਹੁਲੋਵਾਦਸੁਤ੍ਤਂਧਮ੍ਮਚਕ੍ਕਪ੍ਪਵਤ੍ਤਨਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੫.੧੦੮੧; ਮਹਾਵ. ੧੩ ਆਦਯੋ; ਪਟਿ. ਮ. ੨.੩੦) ਏਵਮਾਦੀਨਿ, ਤੇਸਂ ਪਰਜ੍ਝਾਸਯੋ ਨਿਕ੍ਖੇਪੋ.

ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤੇ ਤੇ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠੇਨ ਪਨ ਭਗਵਤਾ ਯਾਨਿ ਕਥਿਤਾਨਿ ਦੇਵਤਾਸਂਯੁਤ੍ਤ (ਸਂ. ਨਿ. ੧.੧ ਆਦਯੋ) ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਸਂਯੁਤ੍ਤਾਦੀਨਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੫.੧੮੨ ਆਦਯੋ) ਤੇਸਂ ਪੁਚ੍ਛਾਵਸਿਕੋ ਨਿਕ੍ਖੇਪੋ.

ਯਾਨਿ ਵਾ ਪਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਕਾਰਣਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਦੇਸਿਤਾਨਿ ਧਮ੍ਮਦਾਯਾਦ- (ਮ. ਨਿ. ੧.੨੯ ਆਦਯੋ) ਪੁਤ੍ਤਮਂਸੂਪਮਾਦੀਨਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੨.੬੩), ਤੇਸਂ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕੋ ਨਿਕ੍ਖੇਪੋ. ਏਵਮੇਤੇਸੁ ਚਤੂਸੁ ਸੁਤ੍ਤਨਿਕ੍ਖੇਪੇਸੁ ਇਮਸ੍ਸ ਬੁਦ੍ਧਵਂਸਸ੍ਸ ਪੁਚ੍ਛਾਵਸਿਕੋ ਨਿਕ੍ਖੇਪੋ. ਪੁਚ੍ਛਾਵਸੇਨ ਹਿ ਭਗਵਤਾ ਅਯਂ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ. ਕਸ੍ਸ ਪੁਚ੍ਛਾਵਸੇਨ? ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ ਅਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨਸ੍ਮਿਂ ਏਵ –

‘‘ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਮਹਾਪਞ੍ਞੋ, ਸਮਾਧਿਜ੍ਝਾਨਕੋਵਿਦੋ;

ਪਞ੍ਞਾਯ ਪਾਰਮਿਪ੍ਪਤ੍ਤੋ, ਪੁਚ੍ਛਤਿ ਲੋਕਨਾਯਕਂ;

ਕੀਦਿਸੋ ਤੇ ਮਹਾਵੀਰ, ਅਭਿਨੀਹਾਰੋ ਨਰੁਤ੍ਤਮਾ’’ਤਿ. (ਬੁ. ਵਂ. ੧.੭੪-੭੫) –

ਆਦਿ. ਤੇਨੇਸਾ ਬੁਦ੍ਧਵਂਸਦੇਸਨਾ ਪੁਚ੍ਛਾਵਸਿਕਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.

ਤਤ੍ਥ ਕਪ੍ਪੇ ਚ ਸਤਸਹਸ੍ਸੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕਪ੍ਪ-ਸਦ੍ਦੋ ਪਨਾਯਂ ਅਭਿਸਦ੍ਦਹਨਵੋਹਾਰਕਾਲਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਛੇਦਨਵਿਕਪ੍ਪਨਲੇਸਸਮਨ੍ਤਭਾਵਆਯੁਕਪ੍ਪਮਹਾਕਪ੍ਪਾਦੀਸੁ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਤਥਾ ਹਿ ‘‘ਓਕਪ੍ਪਨੀਯਮੇਤਂ ਭੋਤੋ ਗੋਤਮਸ੍ਸ. ਯਥਾ ਤਂ ਅਰਹਤੋ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਮ. ਨਿ. ੧.੩੮੭) ਅਭਿਸਦ੍ਦਹਨੇ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਞ੍ਚਹਿ ਸਮਣਕਪ੍ਪੇਹਿ ਫਲਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਮਾਦੀਸੁ (ਚੂਲ਼ਵ. ੨੫੦) ਵੋਹਾਰੇ. ‘‘ਯੇਨ ਸੁਦਂ ਨਿਚ੍ਚਕਪ੍ਪਂ ਵਿਹਰਾਮੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਮ. ਨਿ. ੧.੩੮੭) ਕਾਲੇ. ‘‘ਇਚ੍ਚਾਯਸ੍ਮਾ ਕਪ੍ਪੋ’’ਤਿ (ਸੁ. ਨਿ. ੧੦੯੮; ਚੂਲ਼ਨਿ. ਕਪ੍ਪਮਾਣਵਪੁਚ੍ਛਾ ੧੧੭; ਕਪ੍ਪਮਾਣਵਪੁਚ੍ਛਾਨਿਦ੍ਦੇਸ ੬੧) ਚ, ‘‘ਨਿਗ੍ਰੋਧਕਪ੍ਪੋ ਇਤਿ ਤਸ੍ਸ ਨਾਮਂ, ਤਯਾ ਕਤਂ ਭਗਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਚ ਏਵਮਾਦੀਸੁ (ਸੁ. ਨਿ. ੩੪੬) ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਂ. ‘‘ਅਲਙ੍ਕਤੋ ਕਪ੍ਪਿਤਕੇਸਮਸ੍ਸੂ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦੀਸੁ (ਜਾ. ੨.੨੨.੧੩੬੮) ਛੇਦਨੇ. ‘‘ਕਪ੍ਪਤਿ ਦ੍ਵਙ੍ਗੁਲਕਪ੍ਪੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਚੂਲ਼ਵ. ੪੪੬) ਵਿਕਪ੍ਪੇ. ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਕਪ੍ਪੋ ਨਿਪਜ੍ਜਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ (ਅ. ਨਿ. ੮.੮੦) ਲੇਸੇ. ‘‘ਕੇਵਲਕਪ੍ਪਂ ਜੇਤਵਨਂ ਓਭਾਸੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਸਮਨ੍ਤਭਾਵੇ. ‘‘ਤਿਟ੍ਠਤੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਕਪ੍ਪਂ, ਤਿਟ੍ਠਤੁ ਸੁਗਤੋ ਕਪ੍ਪ’’ਨ੍ਤਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੨.੧੭੮; ਉਦਾ. ੫੧) ਏਤ੍ਥ ਆਯੁਕਪ੍ਪੇ. ‘‘ਕੀਵ ਦੀਘੋ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕਪ੍ਪੋ’’ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੨.੧੨੮-੧੨੯) ਏਤ੍ਥ ਮਹਾਕਪ੍ਪੇ. ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ ‘‘ਸਤ੍ਥੁਕਪ੍ਪੇਨ ਵਤ ਕਿਰ, ਭੋ, ਮਯਂ ਸਾਵਕੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਮਨ੍ਤਯਮਾਨਾ ਨ ਜਾਨਿਮ੍ਹਾ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੨੬੦) ਏਤ੍ਥ ਪਟਿਭਾਗੇ. ‘‘ਕਪ੍ਪੋ ਨਟ੍ਠੋ ਹੋਤਿ. ਕਪ੍ਪਕਤੋਕਾਸੋ ਜਿਣ੍ਣੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ (ਪਾਚਿ. ੩੭੧) ਏਤ੍ਥ ਵਿਨਯਕਪ੍ਪੇ. ਇਧ ਪਨ ਮਹਾਕਪ੍ਪੇ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਕਪ੍ਪੇ ਚ ਸਤਸਹਸ੍ਸੇਤਿ ਮਹਾਕਪ੍ਪਾਨਂ ਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ (ਦੀ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੨੯; ੩.੨੭੫; ਸਂ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੧.੧; ਅ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੩.੧੨੮; ਖੁ. ਪਾ. ਅਟ੍ਠ. ੫.ਮਙ੍ਗਲਸੁਤ੍ਤ, ਏਵਮਿਚ੍ਚਾਦਿਪਾਠਵਣ੍ਣਨਾ; ਸੁ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੨.ਮਙ੍ਗਲਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ; ਚਰਿਯਾ. ਅਟ੍ਠ. ਨਿਦਾਨਕਥਾ.੧; ਚੂਲ਼ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਸੁਤ੍ਤਨਿਦ੍ਦੇਸਵਣ੍ਣਨਾ). ਚਤੁਰੋ ਚ ਅਸਙ੍ਖਿਯੇਤਿ ‘‘ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਅਸਙ੍ਖ੍ਯੇਯ੍ਯਾਨਂ ਮਤ੍ਥਕੇ’’ਤਿ ਵਚਨਸੇਸੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਕਪ੍ਪਸਤਸਹਸ੍ਸਾਧਿਕਾਨਂ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਅਸਙ੍ਖ੍ਯੇਯ੍ਯਾਨਂ ਮਤ੍ਥਕੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਮਰਂ ਨਾਮ ਨਗਰਨ੍ਤਿ ‘‘ਅਮਰ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ‘‘ਅਮਰਵਤੀ’’ਤਿ ਚ ਲਦ੍ਧਨਾਮਂ ਨਗਰਂ ਅਹੋਸਿ. ਕੇਚਿ ਪਨੇਤ੍ਥ ਅਞ੍ਞੇਨਾਪਿ ਪਕਾਰੇਨ ਵਣ੍ਣਯਨ੍ਤਿ, ਕਿਂ ਤੇਹਿ, ਨਾਮਮਤ੍ਤਂ ਪਨੇਤਂ ਤਸ੍ਸ ਨਗਰਸ੍ਸ. ਦਸ੍ਸਨੇਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਸੁਵਿਭਤ੍ਤਵਿਚਿਤ੍ਰ-ਚਚ੍ਚਰਦ੍ਵਾਰ-ਚਤੁਕ੍ਕਸਿਙ੍ਘਾਟਿਕ-ਪਾਕਾਰ-ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਪਾਸਾਦ- ਹਮ੍ਮਿਯ-ਭਵਨ-ਸਮਲਙ੍ਕਤਤ੍ਤਾ ਦਸ੍ਸਨੀਯਂ. ਮਨੋਰਮਨ੍ਤਿ ਸਮਸੁਚਿਪਰਮਰਮਣੀਯਭੂਮਿਭਾਗਤ੍ਤਾ ਛਾਯੂਦਕਸਮ੍ਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਸੁਲਭਾਹਾਰਤ੍ਤਾ ਸਬ੍ਬੋਪਕਰਣਯੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਚ ਸਮਿਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾਦੀਨਂ ਮਨੋ ਰਮਯਤੀਤਿ ਮਨੋਰਮਂ.

ਦਸਹਿ ਸਦ੍ਦੇਹਿ ਅਵਿਵਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਹਤ੍ਥਿਸਦ੍ਦੇਨ ਅਸ੍ਸਸਦ੍ਦੇਨ ਰਥਸਦ੍ਦੇਨ ਭੇਰਿਸਦ੍ਦੇਨ ਸਙ੍ਖਸਦ੍ਦੇਨ ਮੁਦਿਙ੍ਗਸਦ੍ਦੇਨ ਵੀਣਾਸਦ੍ਦੇਨ ਗੀਤਸਦ੍ਦੇਨ ਸਮ੍ਮਤਾਲ਼ਸਦ੍ਦੇਨ ‘‘ਭੁਞ੍ਜਥ ਪਿਵਥ ਖਾਦਥਾ’’ਤਿ ਦਸਮੇਨ ਸਦ੍ਦੇਨਾਤਿ; ਇਮੇਹਿ ਦਸਹਿ ਸਦ੍ਦੇਹਿ ਅਵਿਵਿਤ੍ਤਂ ਅਹੋਸਿ, ਸਬ੍ਬਕਾਲਂ ਅਨੁਪਮੁਸ੍ਸਵਸਮਜ੍ਜਨਾਟਕਾ ਕੀਲ਼ਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਨ੍ਨਪਾਨਸਮਾਯੁਤਨ੍ਤਿ ਅਨ੍ਨੇਨ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧੇਨਾਹਾਰੇਨ ਚ ਪਾਨੇਨ ਚ ਸੁਟ੍ਠੁ ਆਯੁਤਂ ਅਨ੍ਨਪਾਨਸਮਾਯੁਤਂ, ਇਮਿਨਾ ਸੁਭਿਕ੍ਖਤਾ ਦਸ੍ਸਿਤਾ, ਬਹੁਅਨ੍ਨਪਾਨਸਮਾਯੁਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਇਦਾਨਿ ਤੇ ਦਸ ਸਦ੍ਦੇ ਵਤ੍ਥੁਤੋ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ –

‘‘ਹਤ੍ਥਿਸਦ੍ਦਂ ਅਸ੍ਸਸਦ੍ਦਂ, ਭੇਰਿਸਙ੍ਖਰਥਾਨਿ ਚ;

ਖਾਦਥ ਪਿਵਥ ਚੇਵ, ਅਨ੍ਨਪਾਨੇਨ ਘੋਸਿਤ’’ਨ੍ਤਿ. – ਵੁਤ੍ਤਂ;

ਤਤ੍ਥ ਹਤ੍ਥਿਸਦ੍ਦਨ੍ਤਿ ਹਤ੍ਥੀਨਂ ਕੋਞ੍ਚਨਾਦਸਦ੍ਦੇਨ, ਕਰਣਤ੍ਥੇ ਉਪਯੋਗਵਚਨਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਏਸ ਨਯੋ ਸੇਸਪਦੇਸੁਪਿ. ਭੇਰਿਸਙ੍ਖਰਥਾਨਿ ਚਾਤਿ ਭੇਰਿਸਦ੍ਦੇਨ ਚ ਸਙ੍ਖਸਦ੍ਦੇਨ ਚ ਰਥਸਦ੍ਦੇਨ ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਲਿਙ੍ਗਵਿਪਰਿਯਾਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ‘ਖਾਦਥ ਪਿਵਥਾ’ਤਿ ਏਵਮਾਦਿਨਯਪ੍ਪਵਤ੍ਤੇਨ ਅਨ੍ਨਪਾਨਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੇਨ ਘੋਸਿਤਂ ਅਭਿਨਾਦਿਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤ੍ਥਾਹ – ਤੇਸਂ ਪਨ ਸਦ੍ਦਾਨਂ ਏਕਦੇਸੋਵ ਦਸ੍ਸਿਤੋ, ਨ ਸਕਲੋਤਿ? ਨ ਏਕਦੇਸੋ ਸਕਲੋ ਦਸਵਿਧੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋਵ. ਕਥਂ? ਭੇਰਿਸਦ੍ਦੇਨ ਮੁਦਿਙ੍ਗਸਦ੍ਦੋ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋ, ਸਙ੍ਖਸਦ੍ਦੇਨ ਵੀਣਾਗੀਤਸਮ੍ਮਤਾਲ਼ਸਦ੍ਦਾ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਤਿ ਦਸੇਵ ਦਸ੍ਸਿਤਾ.

ਏਵਂ ਏਕੇਨ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਨਗਰਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਵਣ੍ਣੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਤਮੇਵ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ –

੩. ‘‘ਨਗਰਂ ਸਬ੍ਬਙ੍ਗਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ, ਸਬ੍ਬਕਮ੍ਮਮੁਪਾਗਤਂ, ਸਤ੍ਤਰਤਨਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ, ਨਾਨਾਜਨਸਮਾਕੁਲਂ;

ਸਮਿਦ੍ਧਂ ਦੇਵਨਗਰਂਵ, ਆਵਾਸਂ ਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮਿਨ’’ਨ੍ਤਿ. – ਵੁਤ੍ਤਂ;

ਤਤ੍ਥ ਸਬ੍ਬਙ੍ਗਸਮ੍ਪਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਪਾਕਾਰਗੋਪੁਰਟ੍ਟਾਲਕਾਦਿਸਬ੍ਬਨਗਰਾਵਯਵਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ, ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਸਬ੍ਬਵਿਤ੍ਤੂਪਕਰਣਧਨਧਞ੍ਞਤਿਣਕਟ੍ਠੋਦਕਨ੍ਤਿ ਵਾ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਬ੍ਬਕਮ੍ਮਮੁਪਾਗਤਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਕਮ੍ਮਨ੍ਤੇਨ ਉਪਗਤਂ, ਸਮੁਪਗਤਸਬ੍ਬਕਮ੍ਮਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਤ੍ਤਰਤਨਸਮ੍ਪਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਮੁਤ੍ਤਾਦਿਸਤ੍ਤਰਤਨਂ, ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤਿਨਿਵਾਸਭੂਮਿਤੋ ਵਾ ਹਤ੍ਥਿਰਤਨਾਦੀਹਿ ਸਤ੍ਤਰਤਨੇਹਿ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ. ਨਾਨਾਜਨਸਮਾਕੁਲਨ੍ਤਿ ਨਾਨਾਵਿਧਦੇਸਭਾਸੇਹਿ ਜਨੇਹਿ ਸਮਾਕੁਲਂ. ਸਮਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਮਨੁਸ੍ਸੋਪਭੋਗਸਬ੍ਬੋਪਕਰਣੇਹਿ ਸਮਿਦ੍ਧਂ ਫੀਤਂ. ਦੇਵਨਗਰਂ ਵਾਤਿ ਦੇਵਨਗਰਂ ਵਿਯ ਆਲਕਮਨ੍ਦਾ ਵਿਯ ਅਮਰਵਤੀ ਸਮਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਆਵਾਸਂ ਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮਿਨਨ੍ਤਿ ਆਵਸਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮਿਨੋ ਜਨਾਤਿ ਆਵਾਸੋ. ‘‘ਆਵਾਸੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ‘‘ਆਵਾਸ’’ਨ੍ਤਿ ਲਿਙ੍ਗਭੇਦਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ ਤੇਨਾਤਿ ਪੁਞ੍ਞਂ, ਕੁਲਰੂਪਮਹਾਭੋਗਿਸ੍ਸਰਿਯਵਸੇਨ ਪਞ੍ਞਾਯਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪੁਨਾਤੀਤਿ ਵਾ ਪੁਞ੍ਞਂ. ਸਬ੍ਬਕੁਸਲਮਲਰਜਾਪਵਾਹਕਤ੍ਤਾ ਪੁਞ੍ਞਂ ਕਮ੍ਮਂ ਯੇਸਂ ਅਤ੍ਥਿ ਤੇ ਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮਿਨੋ, ਤੇਸਂ ਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮਿਨਂ ਆਵਾਸਭੂਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਤਤ੍ਥ ਸੁਮੇਧੋ ਨਾਮ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਪਟਿਵਸਤਿ ਉਭਤੋ ਸੁਜਾਤੋ ਮਾਤਿਤੋ ਚ ਪਿਤਿਤੋ ਚ, ਸਂਸੁਦ੍ਧਗਹਣਿਕੋ ਯਾਵ ਸਤ੍ਤਮਾ ਕੁਲਪਰਿਵਟ੍ਟਾ ਅਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ ਅਨੁਪਕੁਟ੍ਠੋ ਜਾਤਿਵਾਦੇਨ, ਅਭਿਰੂਪੋ ਦਸ੍ਸਨੀਯੋ ਪਾਸਾਦਿਕੋ ਪਰਮਾਯ ਵਣ੍ਣਪੋਕ੍ਖਰਤਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ, ਸੋ ਤਿਣ੍ਣਂ ਵੇਦਾਨਂ ਪਾਰਗੂ ਅਹੋਸਿ ਸਨਿਘਣ੍ਡੁਕੇਟੁਭਾਨਂ ਸਾਕ੍ਖਰਪ੍ਪਭੇਦਾਨਂ ਇਤਿਹਾਸਪਞ੍ਚਮਾਨਂ ਪਦਕੋ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣੋ ਅਨਵਯੋ ਲੋਕਾਯਤਮਹਾਪੁਰਿਸਲਕ੍ਖਣੇਸੁ. ਤਸ੍ਸ ਪਨ ਦਹਰਕਾਲੇਯੇਵ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਕਾਲਮਕਂਸੁ. ਅਥਸ੍ਸ ਰਾਸਿਵਡ੍ਢਕੋ ਅਮਚ੍ਚੋ ਆਯਪੋਤ੍ਥਕਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਸੁਵਣ੍ਣਰਜਤਮਣਿਮੁਤ੍ਤਾਦਿਵਿਵਿਧਰਤਨਭਰਿਤੇ ਗਬ੍ਭੇ ਵਿਵਰਿਤ੍ਵਾ – ‘‘ਏਤ੍ਥਕਂ ਤੇ, ਕੁਮਾਰ, ਮਾਤੁ ਸਨ੍ਤਕਂ, ਏਤ੍ਥਕਂ ਪਿਤੁ ਸਨ੍ਤਕਂ, ਏਤ੍ਥਕਂ ਅਯ੍ਯਕਪਯ੍ਯਕਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਯਾਵ ਸਤ੍ਤਮਾ ਕੁਲਪਰਿਵਟ੍ਟਾ ਧਨਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ – ‘‘ਏਤਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਾਹੀ’’ਤਿ ਨਿਯ੍ਯਾਤੇਸਿ. ਸੋ ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ –

੪. ‘‘ਨਗਰੇ ਅਮਰਵਤਿਯਾ, ਸੁਮੇਧੋ ਨਾਮ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ;

ਅਨੇਕਕੋਟਿਸਨ੍ਨਿਚਯੋ, ਪਹੂਤਧਨਧਞ੍ਞਵਾ.

੫. ‘‘ਅਜ੍ਝਾਯਕੋ ਮਨ੍ਤਧਰੋ, ਤਿਣ੍ਣਂ ਵੇਦਾਨ ਪਾਰਗੂ;

ਲਕ੍ਖਣੇ ਇਤਿਹਾਸੇ ਚ, ਸਧਮ੍ਮੇ ਪਾਰਮਿਂ ਗਤੋ’’ਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਨਗਰੇ ਅਮਰਵਤਿਯਾਤਿ ਅਮਰਵਤੀਸਙ੍ਖਾਤੇ ਨਗਰੇ. ਸੁਮੇਧੋ ਨਾਮਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਮੇਧਾ’’ਤਿ ਪਞ੍ਞਾ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਸਾ ਤਸ੍ਸ ਸੁਨ੍ਦਰਾ ਪਸਤ੍ਥਾਤਿ ਸੁਮੇਧੋਤਿ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਂ ਅਣਤਿ ਸਿਕ੍ਖਤੀਤਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ, ਮਨ੍ਤੇ ਸਜ੍ਝਾਯਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਕ੍ਖਰਚਿਨ੍ਤਕਾ ਪਨ ‘‘ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਅਪਚ੍ਚਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਅਰਿਯਾ ਪਨ ਬਾਹਿਤਪਾਪਤ੍ਤਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਤਿ. ਅਨੇਕਕੋਟਿਸਨ੍ਨਿਚਯੋਤਿ ਕੋਟੀਨਂ ਸਨ੍ਨਿਚਯੋ ਕੋਟਿਸਨ੍ਨਿਚਯੋ, ਅਨੇਕੋ ਕੋਟਿਸਨ੍ਨਿਚਯੋ ਯਸ੍ਸ ਸੋਯਂ ਅਨੇਕਕੋਟਿਸਨ੍ਨਿਚਯੋ, ਅਨੇਕਕੋਟਿ ਧਨਸਨ੍ਨਿਚਯੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਹੂਤਧਨਧਞ੍ਞਵਾਤਿ ਬਹੁਲਧਨਧਞ੍ਞਵਾ. ਪੁਰਿਮਂ ਭੂਮਿਗਤਗਬ੍ਭਗਤਧਨਧਞ੍ਞਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਇਦਂ ਨਿਚ੍ਚਪਰਿਭੋਗੂਪਗਤਧਨਧਞ੍ਞਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਅਜ੍ਝਾਯਕੋਤਿ ਨ ਝਾਯਤੀਤਿ ਅਜ੍ਝਾਯਕੋ, ਝਾਨਭਾਵਨਾਰਹਿਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ – ‘‘ਨ ਦਾਨਿਮੇ ਝਾਯਨ੍ਤੀਤਿ. ਨ ਦਾਨਿਮੇ ਝਾਯਨ੍ਤੀਤਿ ਖੋ, ਵਾਸੇਟ੍ਠ, ‘ਅਜ੍ਝਾਯਕਾ ਅਜ੍ਝਾਯਕਾ’ ਤ੍ਵੇਵ ਤਤਿਯਂ ਅਕ੍ਖਰਂ ਉਪਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੩.੧੩੨) ਏਵਂ ਪਠਮਕਪ੍ਪਿਕਕਾਲੇ ਝਾਨਵਿਰਹਿਤਾਨਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਂ ਗਰਹਵਚਨਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ. ਇਦਾਨਿ ਮਨ੍ਤਂ ਝਾਯਤੀਤਿ ਅਜ੍ਝਾਯਕੋ, ਮਨ੍ਤੇ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਤੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਤ੍ਥੇਨ ਪਸਂਸਵਚਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵੋਹਰਨ੍ਤਿ. ਮਨ੍ਤੇ ਧਾਰੇਤੀਤਿ ਮਨ੍ਤਧਰੋ. ਤਿਣ੍ਣਂ ਵੇਦਾਨਨ੍ਤਿ ਇਰੁਵੇਦਯਜੁਵੇਦਸਾਮਵੇਦਾਨਂ ਤਿਣ੍ਣਂ ਵੇਦਾਨਂ. ਅਯਂ ਪਨ ਵੇਦ-ਸਦ੍ਦੋ ਞਾਣਸੋਮਨਸ੍ਸਗਨ੍ਥੇਸੁ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਤਥਾ ਹੇਸ – ‘‘ਯਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਵੇਦਗੁਮਾਭਿਜਞ੍ਞਾ, ਅਕਿਞ੍ਚਨਂ ਕਾਮਭਵੇ ਅਸਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ (ਸੁ. ਨਿ. ੧੦੬੫) ਞਾਣੇ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ‘‘ਯੇ ਵੇਦਜਾਤਾ ਵਿਚਰਨ੍ਤਿ ਲੋਕੇ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਅ. ਨਿ. ੪.੫੭) ਸੋਮਨਸ੍ਸੇ. ‘‘ਤਿਣ੍ਣਂ ਵੇਦਾਨਂ ਪਾਰਗੂ ਸਨਿਘਣ੍ਡੁਕੇਟੁਭਾਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ (ਦੀ. ਨਿ. ੧.੨੫੬) ਗਨ੍ਥੇ. ਇਧਾਪਿ ਗਨ੍ਥੇ (ਮ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੭੫). ਪਾਰਗੂਤਿ ਤਿਣ੍ਣਂ ਵੇਦਾਨਂ ਓਟ੍ਠਪਹਤਕਰਣਮਤ੍ਤੇਨ ਪਾਰਂ ਗਤੋਤਿ ਪਾਰਗੂ. ਲਕ੍ਖਣੇਤਿ ਇਤ੍ਥਿਲਕ੍ਖਣਪੁਰਿਸਲਕ੍ਖਣਮਹਾਪੁਰਿਸਲਕ੍ਖਣਾਦਿਕੇ ਲਕ੍ਖਣੇ. ਇਤਿਹਾਸੇਤਿ ਇਤਿਹ ਆਸ, ਇਤਿਹ ਆਸਾਤਿ ਈਦਿਸਵਚਨਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੇ ਪੁਰਾਣਸਙ੍ਖਾਤੇ ਗਨ੍ਥਵਿਸੇਸੇ. ਸਧਮ੍ਮੇਤਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਂ ਸਕੇ ਧਮ੍ਮੇ, ਸਕੇ ਆਚਰਿਯਕੇ ਵਾ. ਪਾਰਮਿਂ ਗਤੋਤਿ ਪਾਰਂ ਗਤੋ, ਦਿਸਾਪਾਮੋਕ੍ਖੋ ਆਚਰਿਯੋ ਅਹੋਸੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ਸੋ ਦਸਗੁਣਗਣਾਰਾਧਿਤਪਣ੍ਡਿਤੋ ਸੁਮੇਧਪਣ੍ਡਿਤੋ ਉਪਰਿਪਾਸਾਦਵਰਤਲੇ ਰਹੋਗਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਂ ਆਭੁਜਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਪੁਨਬ੍ਭਵੇ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਗ੍ਗਹਣਂ ਨਾਮ ਦੁਕ੍ਖਂ, ਤਥਾ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਸਰੀਰਭੇਦਨਂ, ਅਹਞ੍ਚ ਜਾਤਿਧਮ੍ਮੋ, ਜਰਾਧਮ੍ਮੋ, ਬ੍ਯਾਧਿਧਮ੍ਮੋ, ਮਰਣਧਮ੍ਮੋ, ਏਵਂਭੂਤੇਨ ਮਯਾ ਅਜਾਤਿਂ ਅਜਰਂ ਅਬ੍ਯਾਧਿਂ ਅਮਰਣਂ ਸੁਖਂ ਸਿਵਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਪਰਿਯੇਸਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਅਵਸ੍ਸਂ ਭਵਚਾਰਕਤੋ ਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਾਨਗਾਮਿਨਾ ਏਕੇਨ ਮਗ੍ਗੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ –

੬. ‘‘ਰਹੋਗਤੋ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ, ਏਵਂ ਚਿਨ੍ਤੇਸਹਂ ਤਦਾ;

ਦੁਕ੍ਖੋ ਪੁਨਬ੍ਭਵੋ ਨਾਮ, ਸਰੀਰਸ੍ਸ ਚ ਭੇਦਨਂ.

੭. ‘‘ਜਾਤਿਧਮ੍ਮੋ ਜਰਾਧਮ੍ਮੋ, ਬ੍ਯਾਧਿਧਮ੍ਮੋ ਸਹਂ ਤਦਾ;

ਅਜਰਂ ਅਮਰਂ ਖੇਮਂ, ਪਰਿਯੇਸਿਸ੍ਸਾਮਿ ਨਿਬ੍ਬੁਤਿਂ.

੮. ‘‘ਯਂਨੂਨਿਮਂ ਪੂਤਿਕਾਯਂ, ਨਾਨਾਕੁਣਪਪੂਰਿਤਂ;

ਛਡ੍ਡਯਿਤ੍ਵਾਨ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ, ਅਨਪੇਕ੍ਖੋ ਅਨਤ੍ਥਿਕੋ.

੯. ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਹੇਹਿਤਿ ਸੋ ਮਗ੍ਗੋ, ਨ ਸੋ ਸਕ੍ਕਾ ਨ ਹੇਤੁਯੇ;

ਪਰਿਯੇਸਿਸ੍ਸਾਮਿ ਤਂ ਮਗ੍ਗਂ, ਭਵਤੋ ਪਰਿਮੁਤ੍ਤਿਯਾ’’ਤਿ.

ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਗਾਥਾਸਮ੍ਬਨ੍ਧਞ੍ਚ ਅਨੁਤ੍ਤਾਨਪਦਾਨਮਤ੍ਥਞ੍ਚ ਵਤ੍ਵਾਵ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮ. ਤਤ੍ਥ ਰਹੋਗਤੋਤਿ ਰਹਸਿ ਗਤੋ, ਰਹਸਿ ਠਾਨੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ. ਏਵਂ ਚਿਨ੍ਤੇਸਹਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿਂ ਅਹਂ. ਏਵਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਚਿਨ੍ਤਨਾਕਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤਦਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸੁਮੇਧਪਣ੍ਡਿਤਕਾਲੇ. ‘‘ਏਵਂ ਚਿਨ੍ਤੇਸਹ’’ਨ੍ਤਿ ਭਗਵਾ ਇਮਿਨਾ ਅਤ੍ਤਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸੁਮੇਧਪਣ੍ਡਿਤਂ ਏਕਤ੍ਤਂ ਕਰੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਦਾ ਸੋ ਸੁਮੇਧੋ ਅਹਮੇਵਾਤਿ ਪਕਾਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਏਵਂ ਚਿਨ੍ਤੇਸਹਂ ਤਦਾ’’ਤਿ ਭਗਵਾ ਉਤ੍ਤਮਪੁਰਿਸਵਸੇਨਾਹ. ਜਾਤਿਧਮ੍ਮੋਤਿ ਜਾਤਿਸਭਾਵੋ. ਏਸ ਨਯੋ ਸੇਸਪਦੇਸੁਪਿ. ਨਿਬ੍ਬੁਤਿਨ੍ਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ.

ਯਂਨੂਨਾਤਿ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕਨਤ੍ਥੇ ਨਿਪਾਤੋ, ਯਦਿ ਪਨਾਹਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪੂਤਿਕਾਯਨ੍ਤਿ ਪੂਤਿਭੂਤਂ ਕਾਯਂ. ਨਾਨਾਕੁਣਪਪੂਰਿਤਨ੍ਤਿ ਮੁਤ੍ਤ-ਕਰੀਸ-ਪੁਬ੍ਬਲੋਹਿਤ-ਪਿਤ੍ਤ-ਸੇਮ੍ਹ-ਖੇਲ਼ਸਿਙ੍ਘਾਣਿਕਾਦਿਅਨੇਕਕੁਣਪਪੂਰਿਤਂ. ਅਨਪੇਕ੍ਖੋਤਿ ਅਨਾਲਯੋ. ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਅਵਸ੍ਸਂ ਉਪਲਬ੍ਭਤਿ. ਹੇਹਿਤੀਤਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕਨਵਚਨਮਿਦਂ. ਨ ਸੋ ਸਕ੍ਕਾ ਨ ਹੇਤੁਯੇਤਿ ਤੇਨ ਮਗ੍ਗੇਨ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਨ ਭਵਿਤੁਂ. ਸੋ ਪਨ ਮਗ੍ਗੋ ਹੇਤੁਯੇਤਿ ਹੇਤੁਭਾਵਾਯ ਨ ਨ ਹੋਤਿ, ਹੇਤੁਯੇਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਭਵਤੋ ਪਰਿਮੁਤ੍ਤਿਯਾਤਿ ਭਵਬਨ੍ਧਨਵਿਮੁਤ੍ਤਿਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਇਦਾਨਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕਿਤਮਤ੍ਥਂ ਸਮ੍ਪਾਦਯਿਤੁਂ ‘‘ਯਥਾਪੀ’’ਤਿ ਆਦਿਮਾਹ. ਯਥਾ ਹਿ ਲੋਕੇ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਪਟਿਪਕ੍ਖਭੂਤਂ ਸੁਖਂ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥਿ, ਏਵਂ ਭਵੇ ਸਤਿ ਤਪ੍ਪਟਿਪਕ੍ਖੇਨ ਵਿਭਵੇਨਾਪਿ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ, ਯਥਾ ਚ ਉਣ੍ਹੇ ਸਤਿ ਤਸ੍ਸ ਵੂਪਸਮਭੂਤਂ ਸੀਤਲਮ੍ਪਿ ਅਤ੍ਥਿ, ਏਵਂ ਰਾਗਾਦਿਅਗ੍ਗੀਨਂ ਵੂਪਸਮੇਨ ਨਿਬ੍ਬਾਨੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ. ਯਥਾ ਚ ਪਾਪਸ੍ਸ ਲਾਮਕਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਪਟਿਪਕ੍ਖਭੂਤੋ ਕਲ੍ਯਾਣੋ ਅਨਵਜ੍ਜਧਮ੍ਮੋਪਿ ਅਤ੍ਥਿਯੇਵ, ਏਵਮੇਵ ਪਾਪਿਕਾਯ ਜਾਤਿਯਾ ਸਤਿ ਸਬ੍ਬਜਾਤਿਖੇਪਨਤੋ ਅਜਾਤਿਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਨਿਬ੍ਬਾਨੇਨਾਪਿ ਭਵਿਤਬ੍ਬਮੇਵਾਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ –

੧੦. ‘‘ਯਥਾਪਿ ਦੁਕ੍ਖੇ ਵਿਜ੍ਜਨ੍ਤੇ, ਸੁਖਂ ਨਾਮਪਿ ਵਿਜ੍ਜਤਿ;

ਏਵਂ ਭਵੇ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇ, ਵਿਭਵੋਪਿਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਕੋ.

੧੧. ‘‘ਯਥਾਪਿ ਉਣ੍ਹੇ ਵਿਜ੍ਜਨ੍ਤੇ, ਅਪਰਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ ਸੀਤਲਂ;

ਏਵਂ ਤਿਵਿਧਗ੍ਗਿ ਵਿਜ੍ਜਨ੍ਤੇ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਕਂ.

੧੨. ‘‘ਯਥਾਪਿ ਪਾਪੇ ਵਿਜ੍ਜਨ੍ਤੇ, ਕਲ੍ਯਾਣਮਪਿ ਵਿਜ੍ਜਤਿ;

ਏਵਮੇਵ ਜਾਤਿ ਵਿਜ੍ਜਨ੍ਤੇ, ਅਜਾਤਿਪਿਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਕ’’ਨ੍ਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਯਥਾਪੀਤਿ ਓਪਮ੍ਮਤ੍ਥੇ ਨਿਪਾਤੋ. ਸੁਖਨ੍ਤਿ ਕਾਯਿਕਚੇਤਸਿਕਸੁਖਂ, ਸੁਟ੍ਠੁ ਦੁਕ੍ਖਂ ਖਣਤੀਤਿ ਸੁਖਂ. ਭਵੇਤਿ ਜਨਨੇ. ਵਿਭਵੋਤਿ ਅਜਨਨਂ, ਜਨਨੇ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇ ਅਜਨਨਧਮ੍ਮੋਪਿ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬੋ. ਤਿਵਿਧਗ੍ਗਿ ਵਿਜ੍ਜਨ੍ਤੇਤਿ ਤਿਵਿਧੇ ਰਾਗਾਦਿਕੇ ਅਗ੍ਗਿਮ੍ਹਿ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਸ ਤਿਵਿਧਸ੍ਸ ਰਾਗਾਦਿਅਗ੍ਗਿਸ੍ਸ ਨਿਬ੍ਬਾਪਨਂ ਉਪਸਮਨਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਞ੍ਚ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਂ. ਪਾਪੇਤਿ ਅਕੁਸਲੇ ਲਾਮਕੇ. ਕਲ੍ਯਾਣਮਪੀਤਿ ਕੁਸਲਮਪਿ. ਏਵਮੇਵਾਤਿ ਏਵਮੇਵਂ. ਜਾਤਿ ਵਿਜ੍ਜਨ੍ਤੇਤਿ ਜਾਤਿਯਾ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਲਿਙ੍ਗਭੇਦਞ੍ਚ ਵਿਭਤ੍ਤਿਲੋਪਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਜਾਤਿਪੀਤਿ ਜਾਤਿਖੇਪਨਂ ਅਜਾਤਿਨਿਬ੍ਬਾਨਮ੍ਪਿ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਂ.

ਅਥਾਹਂ ਪਰਮ੍ਪਿ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿਂ – ‘‘ਯਥਾ ਨਾਮ ਗੂਥਰਾਸਿਮ੍ਹਿ ਨਿਮੁਗ੍ਗੇਨ ਪੁਰਿਸੇਨ ਦੂਰਤੋਵ ਕਮਲਕੁਵਲਯਪੁਣ੍ਡਰੀਕਸਣ੍ਡਮਣ੍ਡਿਤਂ ਵਿਮਲਸਲਿਲਂ ਤਲ਼ਾਕਂ ਦਿਸ੍ਵਾ – ‘ਕਤਰੇਨ ਨੁ ਖੋ ਮਗ੍ਗੇਨ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬ’ਨ੍ਤਿ ਤਲ਼ਾਕਂ ਗਵੇਸਿਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤਂ. ਯਂ ਤਸ੍ਸ ਅਗਵੇਸਨਂ, ਨ ਸੋ ਤਸ੍ਸ ਤਲ਼ਾਕਸ੍ਸ ਦੋਸੋ, ਤਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸੇਵ ਦੋਸੋ. ਏਵਮੇਵ ਕਿਲੇਸਮਲਧੋਵਨੇ ਅਮਤਮਹਾਤਲ਼ਾਕੇ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇ ਯਂ ਤਸ੍ਸ ਅਗਵੇਸਨਂ, ਨ ਸੋ ਅਮਤਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਨਿਬ੍ਬਾਨਮਹਾਤਲ਼ਾਕਸ੍ਸ ਦੋਸੋ, ਪੁਰਿਸਸ੍ਸੇਵ ਦੋਸੋ. ਯਥਾ ਪਨ ਚੋਰੇਹਿ ਸਂਪਰਿਵਾਰਿਤੋ ਪੁਰਿਸੋ ਪਲਾਯਨਮਗ੍ਗੇ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਪਿ ਸਚੇ ਸੋ ਨ ਪਲਾਯਤਿ, ਨ ਸੋ ਤਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਦੋਸੋ, ਤਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸੇਵ ਦੋਸੋ. ਏਵਮੇਵ ਕਿਲੇਸਚੋਰੇਹਿ ਪਰਿਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਗਹਿਤਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਯੇਵ ਨਿਬ੍ਬਾਨਮਹਾਨਗਰਗਾਮਿਮ੍ਹਿ ਸਿਵੇ ਮਹਾਮਗ੍ਗੇ ਤਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਅਗਵੇਸਨਂ ਨਾਮ ਨ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਦੋਸੋ, ਪੁਰਿਸਸ੍ਸੇਵ ਦੋਸੋ. ਯਥਾ ਬ੍ਯਾਧਿਪੀਲ਼ਿਤੋ ਪੁਰਿਸੋ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇ ਬ੍ਯਾਧਿਤਿਕਿਚ੍ਛਕੇ ਵੇਜ੍ਜੇ ਸਚੇ ਤਂ ਵੇਜ੍ਜਂ ਗਵੇਸਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਬ੍ਯਾਧਿਂ ਨ ਤਿਕਿਚ੍ਛਾਪੇਤਿ, ਨ ਸੋ ਵੇਜ੍ਜਸ੍ਸ ਦੋਸੋ, ਤਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸੇਵ ਦੋਸੋ. ਏਵਮੇਵ ਪਨ ਯੋ ਕਿਲੇਸਬ੍ਯਾਧਿਪਰਿਪੀਲ਼ਿਤੋ ਕਿਲੇਸਵੂਪਸਮਮਗ੍ਗਕੋਵਿਦਂ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਮੇਵ ਆਚਰਿਯਂ ਨ ਗਵੇਸਤਿ, ਤਸ੍ਸੇਵ ਦੋਸੋ, ਨ ਕਿਲੇਸਬ੍ਯਾਧਿਵਿਨਾਯਕਸ੍ਸ ਆਚਰਿਯਸ੍ਸ ਦੋਸੋ’’ਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ –

੧੩. ‘‘ਯਥਾ ਗੂਥਗਤੋ ਪੁਰਿਸੋ, ਤਲ਼ਾਕਂ ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਪੂਰਿਤਂ;

ਨ ਗਵੇਸਤਿ ਤਂ ਤਲ਼ਾਕਂ, ਨ ਦੋਸੋ ਤਲ਼ਾਕਸ੍ਸ ਸੋ.

੧੪. ‘‘ਏਵਂ ਕਿਲੇਸਮਲਧੋਵਂ, ਵਿਜ੍ਜਨ੍ਤੇ ਅਮਤਨ੍ਤਲ਼ੇ;

ਨ ਗਵੇਸਤਿ ਤਂ ਤਲ਼ਾਕਂ, ਨ ਦੋਸੋ ਅਮਤਨ੍ਤਲ਼ੇ.

੧੫. ‘‘ਯਥਾ ਅਰੀਹਿ ਪਰਿਰੁਦ੍ਧੋ, ਵਿਜ੍ਜਨ੍ਤੇ ਗਮਨਮ੍ਪਥੇ;

ਨ ਪਲਾਯਤਿ ਸੋ ਪੁਰਿਸੋ, ਨ ਦੋਸੋ ਅਞ੍ਜਸਸ੍ਸ ਸੋ.

੧੬. ‘‘ਏਵਂ ਕਿਲੇਸਪਰਿਰੁਦ੍ਧੋ, ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇ ਸਿਵੇ ਪਥੇ;

ਨ ਗਵੇਸਤਿ ਤਂ ਮਗ੍ਗਂ, ਨ ਦੋਸੋ ਸਿਵਮਞ੍ਜਸੇ.

੧੭. ‘‘ਯਥਾਪਿ ਬ੍ਯਾਧਿਤੋ ਪੁਰਿਸੋ, ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇ ਤਿਕਿਚ੍ਛਕੇ;

ਨ ਤਿਕਿਚ੍ਛਾਪੇਤਿ ਤਂ ਬ੍ਯਾਧਿਂ, ਨ ਦੋਸੋ ਸੋ ਤਿਕਿਚ੍ਛਕੇ.

੧੮. ‘‘ਏਵਂ ਕਿਲੇਸਬ੍ਯਾਧੀਹਿ, ਦੁਕ੍ਖਿਤੋ ਪਤਿਪੀਲ਼ਿਤੋ;

ਨ ਗਵੇਸਤਿ ਤਂ ਆਚਰਿਯਂ, ਨ ਦੋਸੋ ਸੋ ਵਿਨਾਯਕੇ’’ਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਗੂਥਗਤੋਤਿ ਗੂਥਕੂਪਗਤੋ, ਗੂਥੇਨ ਗਤੋ ਮਕ੍ਖਿਤੋ ਵਾ. ਕਿਲੇਸਮਲਧੋਵਨ੍ਤਿ ਕਿਲੇਸਮਲਸੋਧਨੇ, ਭੁਮ੍ਮਤ੍ਥੇ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵਚਨਂ. ਅਮਤਨ੍ਤਲ਼ੇਤਿ ਅਮਤਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਤਲ਼ਾਕਸ੍ਸ, ਸਾਮਿਅਤ੍ਥੇ ਭੁਮ੍ਮਵਚਨਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ, ਅਨੁਸ੍ਸਰਂ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਰੀਹੀਤਿ ਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕੇਹਿ. ਪਰਿਰੁਦ੍ਧੋਤਿ ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਨਿਰੁਦ੍ਧੋ. ਗਮਨਮ੍ਪਥੇਤਿ ਗਮਨਪਥੇ. ਛਨ੍ਦਾਵਿਨਾਸਤ੍ਥਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਾਗਮਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨ ਪਲਾਯਤੀਤਿ ਯਦਿ ਨ ਪਲਾਯੇਯ੍ਯ. ਸੋ ਪੁਰਿਸੋਤਿ ਸੋ ਚੋਰੇਹਿ ਪਰਿਰੁਦ੍ਧੋ ਪੁਰਿਸੋ. ਅਞ੍ਜਸਸ੍ਸਾਤਿ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ. ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਹਿ –

‘‘ਮਗ੍ਗੋ ਪਨ੍ਥੋ ਪਥੋ ਪਜ੍ਜੋ, ਅਞ੍ਜਸਂ ਵਟੁਮਾਯਨਂ;

ਨਾਵਾ ਉਤ੍ਤਰਸੇਤੁ ਚ, ਕੁਲ੍ਲੋ ਚ ਭਿਸਿ ਸਙ੍ਕਮੋ’’ਤਿ. (ਚੂਲ਼ਨਿ. ਪਾਰਾਯਨਤ੍ਥੁਤਿਗਾਥਾਨਿਦ੍ਦੇਸ ੧੦੧) –

ਬਹੂਨਿ ਨਾਮਾਨਿ. ਸ੍ਵਾਯਮਿਧ ਅਞ੍ਜਸਨਾਮੇਨ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਸਿਵੇਤਿ ਸਬ੍ਬੁਪਦ੍ਦਵਾਭਾਵਤੋ ਸਿਵੇ. ਸਿਵਮਞ੍ਜਸੇਤਿ ਸਿਵਸ੍ਸ ਅਞ੍ਜਸਸ੍ਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਿਕਿਚ੍ਛਕੇਤਿ ਵੇਜ੍ਜੇ. ਨ ਤਿਕਿਚ੍ਛਾਪੇਤੀਤਿ ਨ ਤਿਕਿਚ੍ਛਾਪੇਯ੍ਯ. ਨ ਦੋਸੋ ਸੋ ਤਿਕਿਚ੍ਛਕੇਤਿ ਤਿਕਿਚ੍ਛਕਸ੍ਸ ਦੋਸੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਬ੍ਯਾਧਿਤਸ੍ਸੇਵ ਦੋਸੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦੁਕ੍ਖਿਤੋਤਿ ਸਞ੍ਜਾਤਕਾਯਿਕਚੇਤਸਿਕਦੁਕ੍ਖੋ. ਆਚਰਿਯਨ੍ਤਿ ਮੋਕ੍ਖਮਗ੍ਗਾਚਰਿਯਂ. ਵਿਨਾਯਕੇਤਿ ਆਚਰਿਯਸ੍ਸ.

ਏਵਂ ਪਨਾਹਂ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਉਤ੍ਤਰਿਮ੍ਪਿ ਏਵਂ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿਂ – ‘‘ਯਥਾਪਿ ਮਣ੍ਡਨਕਜਾਤਿਕੋ ਪੁਰਿਸੋ ਕਣ੍ਠੇ ਆਸਤ੍ਤਂ ਕੁਣਪਂ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਸੁਖੀ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਏਵਂ ਮਯਾਪਿ ਇਮਂ ਪੂਤਿਕਾਯਂ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਅਨਪੇਕ੍ਖੇਨ ਨਿਬ੍ਬਾਨਮਹਾਨਗਰਂ ਪਵਿਸਿਤਬ੍ਬਂ. ਯਥਾ ਚ ਨਰਨਾਰਿਯੋ ਉਕ੍ਕਾਰਭੂਮਿਯਂ ਉਚ੍ਚਾਰਪਸ੍ਸਾਵਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨ ਤਂ ਉਚ੍ਛਙ੍ਗੇਨ ਵਾ ਆਦਾਯ ਦਸਨ੍ਤੇ ਵਾ ਵੇਠੇਤ੍ਵਾ ਆਦਾਯ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਅਥ ਖੋ ਜਿਗੁਚ੍ਛਮਾਨਾ ਓਲੋਕੇਤੁਮ੍ਪਿ ਅਨਿਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਅਨਪੇਕ੍ਖਾ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਮਯਾਪਿ ਇਮਂ ਪੂਤਿਕਾਯਂ ਅਨਪੇਕ੍ਖੇਨ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਅਮਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਨਗਰਂ ਪਵਿਸਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ. ਯਥਾ ਚ ਨਾਵਿਕਾ ਨਾਮ ਜਜ੍ਜਰਂ ਨਾਵਂ ਉਦਕਗਾਹਿਨਿਂ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਅਨਪੇਕ੍ਖਾਵ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਏਵਮਹਮ੍ਪਿ ਇਮਂ ਨਵਹਿ ਵਣਮੁਖੇਹਿ ਪਗ੍ਘਰਨ੍ਤਂ ਕਾਯਂ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਅਨਪੇਕ੍ਖੋ ਨਿਬ੍ਬਾਨਮਹਾਨਗਰਂ ਪਵਿਸਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਯਥਾ ਚ ਕੋਚਿ ਪੁਰਿਸੋ ਮੁਤ੍ਤਾਮਣਿਵੇਲ਼ੁਰਿਯਾਦੀਨਿ ਨਾਨਾਵਿਧਾਨਿ ਰਤਨਾਨਿ ਆਦਾਯ ਚੋਰੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਮਗ੍ਗਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਰਤਨਵਿਨਾਸਭਯੇਨ ਤੇ ਚੋਰੇ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਖੇਮਂ ਮਗ੍ਗਂ ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਏਵਮਯਮ੍ਪਿ ਪੂਤਿਕਾਯੋ ਰਤਨਵਿਲੋਪਕਚੋਰਸਦਿਸੋ. ਸਚਾਹਂ ਏਤ੍ਥ ਤਣ੍ਹਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਕੁਸਲਧਮ੍ਮਰਤਨਾਨਿ ਮੇ ਨਸ੍ਸਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਮਯਾ ਇਮਂ ਮਹਾਚੋਰਸਦਿਸਂ ਕਰਜਕਾਯਂ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਾਨਮਹਾਨਗਰਂ ਪਵਿਸਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ –

੧੯. ‘‘ਯਥਾਪਿ ਕੁਣਪਂ ਪੁਰਿਸੋ, ਕਣ੍ਠੇ ਬਦ੍ਧਂ ਜਿਗੁਚ੍ਛਿਯ;

ਮੋਚਯਿਤ੍ਵਾਨ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਸੁਖੀ ਸੇਰੀ ਸਯਂਵਸੀ.

੨੦. ‘‘ਤਥੇਵਿਮਂ ਪੂਤਿਕਾਯਂ, ਨਾਨਾਕੁਣਪਸਞ੍ਚਯਂ;

ਛਡ੍ਡਯਿਤ੍ਵਾਨ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ, ਅਨਪੇਕ੍ਖੋ ਅਨਤ੍ਥਿਕੋ.

੨੧. ‘‘ਯਥਾ ਉਚ੍ਚਾਰਟ੍ਠਾਨਮ੍ਹਿ, ਕਰੀਸਂ ਨਰਨਾਰਿਯੋ;

ਛਡ੍ਡਯਿਤ੍ਵਾਨ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਅਨਪੇਕ੍ਖਾ ਅਨਤ੍ਥਿਕਾ.

੨੨. ‘‘ਏਵਮੇਵਾਹਂ ਇਮਂ ਕਾਯਂ, ਨਾਨਾਕੁਣਪਪੂਰਿਤਂ;

ਛਡ੍ਡਯਿਤ੍ਵਾਨ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਂ, ਵਚ੍ਚਂ ਕਤ੍ਵਾ ਯਥਾ ਕੁਟਿਂ.

੨੩. ‘‘ਯਥਾਪਿ ਜਜ੍ਜਰਂ ਨਾਵਂ, ਪਲੁਗ੍ਗਂ ਉਦਗਾਹਿਨਿਂ;

ਸਾਮੀ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਅਨਪੇਕ੍ਖਾ ਅਨਤ੍ਥਿਕਾ.

੨੪. ‘‘ਏਵਮੇਵਾਹਂ ਇਮਂ ਕਾਯਂ, ਨਵਚ੍ਛਿਦ੍ਦਂ ਧੁਵਸ੍ਸਵਂ;

ਛਡ੍ਡਯਿਤ੍ਵਾਨ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਂ, ਜਿਣ੍ਣਨਾਵਂਵ ਸਾਮਿਕਾ.

੨੫. ‘‘ਯਥਾਪਿ ਪੁਰਿਸੋ ਚੋਰੇਹਿ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਭਣ੍ਡਮਾਦਿਯ;

ਭਣ੍ਡਚ੍ਛੇਦਭਯਂ ਦਿਸ੍ਵਾ, ਛਡ੍ਡਯਿਤ੍ਵਾਨ ਗਚ੍ਛਤਿ.

੨੬. ‘‘ਏਵਮੇਵ ਇਮਂ ਕਾਯੋ, ਮਹਾਚੋਰਸਮੋ ਵਿਯ;

ਪਹਾਯਿਮਂ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਕੁਸਲਚ੍ਛੇਦਨਾਭਯਾ’’ਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਯਥਾਪਿ ਕੁਣਪਂ ਪੁਰਿਸੋਤਿ ਯਥਾਪਿ ਦਹਰੋ ਯੁਵਾ ਮਣ੍ਡਨਕਜਾਤਿਕੋ ਪੁਰਿਸੋ ਅਹਿਕੁਣਪੇਨ ਵਾ ਕੁਕ੍ਕੁਰਕੁਣਪੇਨ ਵਾ ਮਨੁਸ੍ਸਕੁਣਪੇਨ ਵਾ ਕਣ੍ਠੇ ਆਸਤ੍ਤੇਨ ਅਟ੍ਟੀਯਿਤ੍ਵਾ ਹਰਾਯਿਤ੍ਵਾ ਜਿਗੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਕੁਣਪਂ ਮੋਚੇਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ. ਸੁਖੀਤਿ ਸੁਖਿਤੋ. ਸੇਰੀਤਿ ਯਥਿਚ੍ਛਕਵਿਹਾਰੀ. ਨਾਨਾਕੁਣਪਸਞ੍ਚਯਨ੍ਤਿ ਅਨੇਕਵਿਧਕੁਣਪਰਾਸਿਭੂਤਂ ‘‘ਨਾਨਾਕੁਣਪਪੂਰਿਤ’’ਨ੍ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ.

ਉਚ੍ਚਾਰਟ੍ਠਾਨਮ੍ਹੀਤਿ ਉਚ੍ਚਾਰੇਨ੍ਤਿ ਵਚ੍ਚਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਉਚ੍ਚਾਰੋ, ਉਚ੍ਚਾਰੋ ਚ ਸੋ ਠਾਨਂ ਚੇਤਿ ਉਚ੍ਚਾਰਟ੍ਠਾਨਂ. ਅਥ ਵਾ ਉਸ੍ਸਾਸਿਯ੍ਯਤੀਤਿ ਉਸ੍ਸਾਸੋ, ਵਚ੍ਚਸ੍ਸੇਤਂ ਨਾਮਂ, ਤਸ੍ਸ ਠਾਨਂ ਉਸ੍ਸਾਸਟ੍ਠਾਨਂ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਉਸ੍ਸਾਸਟ੍ਠਾਨਮ੍ਹਿ, ਉਕ੍ਕਾਰਟ੍ਠਾਨੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਚ੍ਚਂ ਕਤ੍ਵਾ ਯਥਾ ਕੁਟਿਨ੍ਤਿ ਵਚ੍ਚਂ ਕਤ੍ਵਾ ਕੁਟਿਂ ਨਰਨਾਰਿਯੋ ਵਿਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਜਜ੍ਜਰਨ੍ਤਿ ਜਿਣ੍ਣਂ. ਪਲੁਗ੍ਗਨ੍ਤਿ ਪਲੁਜ੍ਜਨ੍ਤਿਂ, ਵਿਕਿਰਨ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਉਦਗਾਹਿਨਿਨ੍ਤਿ ਉਦਕਗਾਹਿਨਿਂ. ਸਾਮੀਤਿ ਨਾਵਾਸਾਮਿਕਾ. ਨਵਚ੍ਛਿਦ੍ਦਨ੍ਤਿ ਚਕ੍ਖੁਸੋਤਾਦੀਹਿ ਨਵਹਿ ਵਣਮੁਖੇਹਿ ਛਿਦ੍ਦਾਵਚ੍ਛਿਦ੍ਦੇਹਿ ਯੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਨਵਚ੍ਛਿਦ੍ਦਂ. ਧੁਵਸ੍ਸਵਨ੍ਤਿ ਧੁਵਨਿਸ੍ਸਨ੍ਦਂ, ਨਿਚ੍ਚਂ ਪਗ੍ਘਰਣਾਸੁਚਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਭਣ੍ਡਮਾਦਿਯਾਤਿ ਯਂਕਿਞ੍ਚਿ ਰਤਨਾਦਿਕਂ ਭਣ੍ਡਂ ਆਦਿਯ. ਭਣ੍ਡਚ੍ਛੇਦਭਯਂ ਦਿਸ੍ਵਾਤਿ ਭਣ੍ਡਸ੍ਸ ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨੇਨ ਭਯਂ ਦਿਸ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਵਮੇਵਾਤਿ ਸੋ ਭਣ੍ਡਮਾਦਾਯ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਪੁਰਿਸੋ ਵਿਯ. ਅਯਂ ਕਾਯੋਤਿ ਅਯਂ ਪਨ ਕੁਚ੍ਛਿਤਾਨਂ ਪਰਮਜੇਗੁਚ੍ਛਾਨਂ ਆਯੋਤਿ ਕਾਯੋ. ਆਯੋਤਿ ਉਪਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਂ. ਆਯਨ੍ਤਿ ਤਤੋਤਿ ਆਯੋ, ਕੁਚ੍ਛਿਤਾ ਕੇਸਾਦਯੋ. ਇਤਿ ਕੁਚ੍ਛਿਤਾਨਂ ਕੇਸਾਦੀਨਂ ਆਯੋਤਿ ਕਾਯੋ. ਮਹਾਚੋਰਸਮੋ ਵਿਯਾਤਿ ਚਕ੍ਖੁਆਦੀਹਿ ਰੂਪਾਦੀਸੁ ਪਿਯਰੂਪੇਸੁ ਸਾਰਜ੍ਜਨਾਦਿਵਸੇਨ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਾਦਿਚੋਰੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਕੁਸਲਂ ਵਿਲੁਮ੍ਪਤੀਤਿ ਮਹਾਚੋਰਸਮੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਯਥਾ ਸੋ ਰਤਨਭਣ੍ਡਮਾਦਾਯ ਚੋਰੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਪੁਰਿਸੋ ਤੇ ਚੋਰੇ ਪਹਾਯ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਏਵਮੇਵਾਹਮ੍ਪਿ ਇਮਂ ਮਹਾਚੋਰਸਮਂ ਕਾਯਂ ਪਹਾਯ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸੋਤ੍ਥਿਭਾਵਕਰਂ ਮਗ੍ਗਂ ਗਵੇਸਿਤੁਂ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਅਤ੍ਥਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਕੁਸਲਚ੍ਛੇਦਨਾਭਯਾਤਿ ਕੁਸਲਧਮ੍ਮਵਿਲੋਪਨਭਯੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਅਥੇਵਂ ਸੁਮੇਧਪਣ੍ਡਿਤੋ ਨਾਨਾਵਿਧਾਹਿ ਉਪਮਾਹਿ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਕਾਰਣਂ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨਪਿ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਇਮਂ ਮਹਾਧਨਰਾਸਿਂ ਸਂਹਰਿਤ੍ਵਾ ਮਯ੍ਹਂ ਪਿਤੁਪਿਤਾਮਹਾਦਯੋ ਪਰਲੋਕਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਏਕਕਹਾਪਣਮ੍ਪਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਨ ਗਤਾ, ਮਯਾ ਪਨ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਗਮਨਕਾਰਣਂ ਕਾਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਆਰੋਚੇਸਿ – ‘‘ਅਹਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਜਾਤਿਜਰਾਦੀਹਿ ਉਪਦ੍ਦੁਤਹਦਯੋ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਮਯ੍ਹਂ ਅਨੇਕਕੋਟਿਸਤਸਹਸ੍ਸਂ ਧਨਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਂ ਦੇਵੋ ਪਟਿਪਜ੍ਜਤੂ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ਆਹ – ‘‘ਨ ਮਯ੍ਹਂ ਤੇ ਧਨੇਨ ਅਤ੍ਥੋ, ਤ੍ਵਂਯੇਵ ਯਥਿਚ੍ਛਕਂ ਕਰੋਹੀ’’ਤਿ.

ਸੋ ਚ ‘‘ਸਾਧੁ ਦੇਵਾ’’ਤਿ ਨਗਰੇ ਭੇਰਿਂ ਚਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਮਹਾਜਨਸ੍ਸ ਦਾਨਂ ਦਤ੍ਵਾ ਵਤ੍ਥੁਕਾਮੇ ਚ ਕਿਲੇਸਕਾਮੇ ਚ ਪਹਾਯ ਅਮਰਵਰਨਗਰਸਦਿਸਤੋ ਅਮਰਨਗਰਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਏਕਕੋਵ ਨਾਨਾਮਿਗਗਣਵਨ੍ਤੇ ਹਿਮਵਨ੍ਤੇ ਧਮ੍ਮਿਕਂ ਨਾਮ ਪਬ੍ਬਤਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਅਸ੍ਸਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਪਣ੍ਣਸਾਲਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਦੋਸਵਿਵਜ੍ਜਿਤਂ ਚਙ੍ਕਮਂ ਮਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠਗੁਣਸਮੁਪੇਤਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾਬਲਂ ਸਮਾਹਰਿਤੁਂ ਨਵਦੋਸਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਸਾਟਕਂ ਪਜਹਿਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਾਦਸਗੁਣਮੁਪਾਗਤਂ ਵਾਕਚੀਰਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿ. ਏਵਂ ਪਨ ਸੋ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ ਅਟ੍ਠਦੋਸਸਮਾਕਿਣ੍ਣਂ ਪਣ੍ਣਸਾਲਂ ਪਹਾਯ ਦਸਗੁਣਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਂ ਉਪਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਧਞ੍ਞਵਿਕਤਿਂ ਪਹਾਯ ਪਵਤ੍ਤਫਲਭੋਜਨੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਿਸਜ੍ਜਟ੍ਠਾਨਚਙ੍ਕਮਨਵਸੇਨ ਪਧਾਨਂ ਪਦਹਨ੍ਤੋ ਸਤ੍ਤਾਹਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇਯੇਵ ਅਟ੍ਠਨ੍ਨਂ ਸਮਾਪਤ੍ਤੀਨਂ ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਞ੍ਚ ਅਭਿਞ੍ਞਾਨਂ ਲਾਭੀ ਅਹੋਸਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ –

੨੭. ‘‘ਏਵਾਹਂ ਚਿਨ੍ਤਯਿਤ੍ਵਾਨ, ਨੇਕਕੋਟਿਸਤਂ ਧਨਂ;

ਨਾਥਾਨਾਥਾਨਂ ਦਤ੍ਵਾਨ, ਹਿਮਵਨ੍ਤਮੁਪਾਗਮਿਂ.

੨੮. ‘‘ਹਿਮਵਨ੍ਤਸ੍ਸਾਵਿਦੂਰੇ, ਧਮ੍ਮਿਕੋ ਨਾਮ ਪਬ੍ਬਤੋ;

ਅਸ੍ਸਮੋ ਸੁਕਤੋ ਮਯ੍ਹਂ, ਪਣ੍ਣਸਾਲਾ ਸੁਮਾਪਿਤਾ.

੨੯. ‘‘ਚਙ੍ਕਮਂ ਤਤ੍ਥ ਮਾਪੇਸਿਂ, ਪਞ੍ਚਦੋਸਵਿਵਜ੍ਜਿਤਂ.

ਅਟ੍ਠਗੁਣਸਮੁਪੇਤਂ, ਅਭਿਞ੍ਞਾਬਲਮਾਹਰਿਂ.

੩੦. ‘‘ਸਾਟਕਂ ਪਜਹਿਂ ਤਤ੍ਥ, ਨਵਦੋਸਮੁਪਾਗਤਂ;

ਵਾਕਚੀਰਂ ਨਿਵਾਸੇਸਿਂ, ਦ੍ਵਾਦਸਗੁਣਮੁਪਾਗਤਂ.

੩੧. ‘‘ਅਟ੍ਠਦੋਸਸਮਾਕਿਣ੍ਣਂ, ਪਜਹਿਂ ਪਣ੍ਣਸਾਲਕਂ;

ਉਪਾਗਮਿਂ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਂ, ਗੁਣੇ ਦਸਹੁਪਾਗਤਂ.

੩੨. ‘‘ਵਾਪਿਤਂ ਰੋਪਿਤਂ ਧਞ੍ਞਂ, ਪਜਹਿਂ ਨਿਰਵਸੇਸਤੋ;

ਅਨੇਕਗੁਣਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ, ਪਵਤ੍ਤਫਲਮਾਦਿਯਿਂ.

੩੩. ‘‘ਤਤ੍ਥਪ੍ਪਧਾਨਂ ਪਦਹਿਂ, ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਟ੍ਠਾਨਚਙ੍ਕਮੇ;

ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਮ੍ਹਿ ਸਤ੍ਤਾਹੇ, ਅਭਿਞ੍ਞਾਬਲਪਾਪੁਣਿ’’ਨ੍ਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਏਵਾਹਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਅਹਂ, ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰੇਨ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨਾਥਾਨਾਥਾਨਨ੍ਤਿ ਸਨਾਥਾਨਮਨਾਥਾਨਞ੍ਚ ਅਡ੍ਢਾਨਞ੍ਚੇਵ ਦਲਿਦ੍ਦਾਨਞ੍ਚ ‘‘ਅਤ੍ਥਿਕਾ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੂ’’ਤਿ ਸਹ ਕੋਟ੍ਠਾਗਾਰੇਹਿ ਦਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਹਿਮਵਨ੍ਤਸ੍ਸਾਵਿਦੂਰੇਤਿ ਹਿਮਵਨ੍ਤਪਬ੍ਬਤਰਾਜਸ੍ਸ ਅਵਿਦੂਰੇ ਸਮੀਪੇ. ਧਮ੍ਮਿਕੋ ਨਾਮ ਪਬ੍ਬਤੋਤਿ ਏਵਂਨਾਮਕੋ ਪਬ੍ਬਤੋ. ਕਸ੍ਮਾ ਪਨਾਯਂ ਧਮ੍ਮਿਕੋਤਿ? ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਪਨ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾ ਇਸਿਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪਬ੍ਬਤਂ ਉਪਨਿਸ੍ਸਾਯ ਅਭਿਞ੍ਞਾਯੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਸਮਣਧਮ੍ਮਂ ਅਕਂਸੁ. ਤਸ੍ਮਾ ਸਮਣਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਨਿਸ੍ਸਯਭੂਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਧਮ੍ਮਿਕੋ’’ਤ੍ਵੇਵ ਪਾਕਟੋ ਅਹੋਸਿ. ਅਸ੍ਸਮੋ ਸੁਕਤੋ ਮਯ੍ਹਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਸੁਮੇਧਪਣ੍ਡਿਤੇਨ ਅਸ੍ਸਮਪਣ੍ਣਸਾਲਾ ਚਙ੍ਕਮਾ ਸਹਤ੍ਥਾ ਮਾਪਿਤਾ ਵਿਯ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਨ ਚ ਪਨ ਸਹਤ੍ਥਾ ਮਾਪਿਤਾ, ਕਿਨ੍ਤੁ ਸਕ੍ਕੇਨ ਦੇਵੇਨ ਪੇਸਿਤੇ ਵਿਸ੍ਸਕਮ੍ਮੁਨਾ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤੇਨ ਨਿਮ੍ਮਿਤਾ. ਭਗਵਾ ਪਨ ਤਦਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪੁਞ੍ਞਾਨੁਭਾਵੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਂ ਤਂ ਸਮ੍ਪਦਂ ਸਨ੍ਧਾਯ – ‘‘ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਬ੍ਬਤੇ –

‘ਅਸ੍ਸਮੋ ਸੁਕਤੋ ਮਯ੍ਹਂ, ਪਣ੍ਣਸਾਲਾ ਸੁਮਾਪਿਤਾ;

ਚਙ੍ਕਮਂ ਤਤ੍ਥ ਮਾਪੇਸਿਂ, ਪਞ੍ਚਦੋਸਵਿਵਜ੍ਜਿਤ’’’ਨ੍ਤਿ. – ਆਦਿਮਾਹ;

ਤਤ੍ਥ ਪਣ੍ਣਸਾਲਾਤਿ ਪਣ੍ਣਛਦਨਸਾਲਾ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਸ੍ਸਮਪਦੇ. ਪਞ੍ਚਦੋਸਵਿਵਜ੍ਜਿਤਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਚਹਿ ਚਙ੍ਕਮਦੋਸੇਹਿ ਵਿਵਜ੍ਜਿਤਂ. ਕਤਮੇ ਪਞ੍ਚ ਚਙ੍ਕਮਦੋਸਾ ਨਾਮ? ਥਦ੍ਧਵਿਸਮਤਾ, ਅਨ੍ਤੋਰੁਕ੍ਖਤਾ, ਗਹਨਚ੍ਛਨ੍ਨਤਾ, ਅਤਿਸਮ੍ਬਾਧਤਾ, ਅਤਿਵਿਸਾਲਤਾਤਿ ਇਮੇਹਿ ਪਞ੍ਚਹਿ ਦੋਸੇਹਿ ਵਿਵਜ੍ਜਿਤਂ. ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇਨ ਦੀਘਤੋ ਸਟ੍ਠਿਰਤਨੋ ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋ ਦਿਯਡ੍ਢਰਤਨੋ ਚਙ੍ਕਮੋ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਅਥ ਵਾ ਪਞ੍ਚਦੋਸਵਿਵਜ੍ਜਿਤਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਚਹਿ ਨੀਵਰਣਦੋਸੇਹਿ ਵਿਵਜ੍ਜਿਤਂ ਪਰਿਹੀਨਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾਬਲਮਾਹਰਿਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਉਤ੍ਤਰਪਦੇਨ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ (ਧ. ਸ. ਅਟ੍ਠ. ਨਿਦਾਨਕਥਾ, ਸੁਮੇਧਕਥਾ). ਅਟ੍ਠਗੁਣਸਮੁਪੇਤਨ੍ਤਿ ‘‘ਏਵਂ ਸਮਾਹਿਤੇ ਚਿਤ੍ਤੇ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੇ ਪਰਿਯੋਦਾਤੇ ਅਨਙ੍ਗਣੇ ਵਿਗਤੂਪਕ੍ਕਿਲੇਸੇ ਮੁਦੁਭੂਤੇ ਕਮ੍ਮਨਿਯੇ ਠਿਤੇ ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤੇ’’ਤਿ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇਹਿ ਅਟ੍ਠਗੁਣੇਹਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੧.੨੪੪-੨੪੫; ਮ. ਨਿ. ੧.੩੮੪-੩੮੬, ੪੩੧-੪੩੩; ਪਾਰਾ. ੧੨-੧੪) ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾਬਲਂ ਆਹਰਿਂ ਆਨੇਸਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਕੇਚਿ ਪਨ ‘‘ਅਟ੍ਠਹਿ ਸਮਣਸੁਖੇਹਿ ਉਪੇਤਂ, ਅਟ੍ਠਿਮਾਨਿ ਸਮਣਸੁਖਾਨਿ ਨਾਮ ਧਨਧਞ੍ਞਪਰਿਗ੍ਗਹਾਭਾਵੋ, ਅਨਵਜ੍ਜਪਿਣ੍ਡਪਾਤਪਰਿਯੇਸਨਭਾਵੋ, ਨਿਬ੍ਬੁਤਪਿਣ੍ਡਭੁਞ੍ਜਨਭਾਵੋ, ਰਟ੍ਠਂ ਪੀਲ਼ੇਤ੍ਵਾ ਧਨਧਞ੍ਞਾਦੀਸੁ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੇਸੁ ਰਾਜਪੁਰਿਸੇਸੁ ਰਟ੍ਠਪੀਲ਼ਨਕਿਲੇਸਾਭਾਵੋ, ਉਪਕਰਣੇਸੁ ਨਿਚ੍ਛਨ੍ਦਰਾਗਭਾਵੋ, ਚੋਰਵਿਲੋਪਨੇ ਨਿਬ੍ਭਯਭਾਵੋ, ਰਾਜਰਾਜਮਹਾਮਤ੍ਤੇਹਿ ਅਸਂਸਟ੍ਠਭਾਵੋ, ਚਤੂਸੁ ਦਿਸਾਸੁ ਅਪ੍ਪਟਿਹਤਭਾਵੋਤਿ ਇਮੇਹਿ ਅਟ੍ਠਹਿ ਸਮਣਸੁਖੇਹਿ (ਅਪ. ਅਟ੍ਠ. ੧.ਦੂਰੇਨਿਦਾਨ, ਸੁਮੇਧਕਥਾ; ਧ. ਸ. ਅਟ੍ਠ. ਨਿਦਾਨਕਥਾ) ਉਪੇਤਂ ਸਮੁਪੇਤਂ ਅਸ੍ਸਮਂ ਮਾਪੇਸਿ’’ਨ੍ਤਿ ਅਸ੍ਸਮੇਨ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਨ ਸਮੇਤਿ.

ਸਾਟਕਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਥਂ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਸ੍ਸਮੇ. ਨਵਦੋਸਮੁਪਾਗਤਨ੍ਤਿ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਤਤ੍ਥ ਵਸਨ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਨਿਵਤ੍ਥਪਾਰੁਤਂ ਮਹਗ੍ਘਸਾਟਕਂ ਪਜਹਿਂ ਪਰਿਚ੍ਚਜਿਂ. ਸਾਟਕਂ ਪਜਹਨ੍ਤੋ ਚ ਤਤ੍ਥ ਨਵ ਦੋਸੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਜਹਿਨ੍ਤਿ ਦੀਪੇਤਿ. ਤਾਪਸਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾਨਞ੍ਹਿ ਸਾਟਕਸ੍ਮਿਂ ਨਵ ਦੋਸਾ ਪਕਾਸਿਤਾ. ਕਤਮੇ ਨਵ? ਸਾਟਕਸ੍ਸ ਮਹਗ੍ਘਭਾਵੋ, ਪਰਪਟਿਬਦ੍ਧਭਾਵੋ, ਪਰਿਭੋਗੇਨ ਲਹੁਕਂ ਕਿਲਿਸ੍ਸਨਭਾਵੋ, ਕਿਲਿਟ੍ਠੋ ਚ ਧੋਵਿਤਬ੍ਬੋ ਪੁਨ ਰਜਿਤਬ੍ਬੋ ਚ ਹੋਤਿ ਪਰਿਭੋਗੇਨ ਜੀਰਣਭਾਵੋ, ਜਿਣ੍ਣਸ੍ਸ ਪੁਨ ਤੁਨ੍ਨਕਰਣਂ ਵਾ ਅਗ੍ਗਲ਼ਦਾਨਂ ਵਾ ਕਾਤਬ੍ਬਂ ਹੋਤਿ ਪੁਨ ਪਰਿਯੇਸਨਾਯ ਦੁਰਭਿਸਮ੍ਭਵਭਾਵੋ, ਤਾਪਸਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯ ਅਨਨੁਚ੍ਛਵਿਕਭਾਵੋ, ਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾਨਂ ਸਾਧਾਰਣਭਾਵੋ, ਯਥਾ ਨਂ ਨ ਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਗੋਪੇਤਬ੍ਬੋ ਹੋਤਿ ਪਰਿਦਹਤੋ ਵਿਭੂਸਨਟ੍ਠਾਨਭਾਵੋ, ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਚਰਨ੍ਤਸ੍ਸ ਮਹਿਚ੍ਛਭਾਵੋਤਿ ਏਤੇਹਿ ਨਵਹਿ ਦੋਸੇਹਿ (ਅਪ. ਅਟ੍ਠ. ੧.ਦੂਰੇਨਿਦਾਨ, ਸੁਮੇਧਕਥਾ) ਉਪਗਤਂ ਸਾਟਕਂ ਪਹਾਯ ਵਾਕਚੀਰਂ ਨਿਵਾਸੇਸਿਨ੍ਤਿ ਦੀਪੇਤਿ. ਵਾਕਚੀਰਨ੍ਤਿ ਮੁਞ੍ਜਤਿਣਂ ਹੀਰਾਹੀਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਗਨ੍ਥੇਤ੍ਵਾ ਕਤਂ ਵਾਕਮਯਚੀਰਂ ਨਿਵਾਸਨਪਾਰੁਪਨਤ੍ਥਾਯ ਆਦਿਯਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦ੍ਵਾਦਸਗੁਣਮੁਪਾਗਤਨ੍ਤਿ ਦ੍ਵਾਦਸਹਿ ਆਨਿਸਂਸੇਹਿ ਉਪੇਤਂ. ਏਤ੍ਥ ਗੁਣ-ਸਦ੍ਦੋ ਆਨਿਸਂਸਟ੍ਠੋ ‘‘ਸਤਗੁਣਾ ਦਕ੍ਖਿਣਾ ਪਾਟਿਕਙ੍ਖਿਤਬ੍ਬਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਮ. ਨਿ. ੩.੩੭੯) ਵਿਯ. ਮ-ਕਾਰੋ ਪਦਸਨ੍ਧਿਕਰੋ. ਵਾਕਚੀਰਸ੍ਮਿਂ ਦ੍ਵਾਦਸਾਨਿਸਂਸਾ ਅਪ੍ਪਗ੍ਘਤਾ, ਅਪਰਾਯਤ੍ਤਤਾ, ਸਹਤ੍ਥਾ ਕਾਤੁਂ ਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯਤਾ, ਪਰਿਭੋਗੇਨ ਜਿਣ੍ਣੇਪਿ ਸਿਬ੍ਬਿਤਬ੍ਬਾਭਾਵੋ, ਚੋਰਭਯਾਭਾਵੋ ਪਰਿਯੇਸਨ੍ਤਸ੍ਸ ਸੁਖੇਨ ਕਰਣਭਾਵੋ, ਤਾਪਸਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯ ਸਾਰੁਪ੍ਪਭਾਵੋ, ਸੇਵਮਾਨਸ੍ਸ ਵਿਭੂਸਨਟ੍ਠਾਨਾਭਾਵੋ, ਚੀਵਰਪ੍ਪਚ੍ਚਯੇ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਭਾਵੋ, ਪਰਿਭੋਗਸੁਖਭਾਵੋ, ਵਾਕੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸੁਲਭਭਾਵੋ, ਵਾਕਚੀਰੇ ਨਟ੍ਠੇਪਿ ਅਨਪੇਕ੍ਖਭਾਵੋਤਿ ਇਮੇਹਿ ਦ੍ਵਾਦਸਹਿ ਗੁਣੇਹਿ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ (ਅਪ. ਅਟ੍ਠ. ੧.ਦੂਰੇਨਿਦਾਨ, ਸੁਮੇਧਕਥਾ; ਧ. ਸ. ਅਟ੍ਠ. ਨਿਦਾਨਕਥਾ).

ਅਥ ਸੁਮੇਧਪਣ੍ਡਿਤੋ ਤਤ੍ਥ ਪਣ੍ਣਸਾਲਾਯਂ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਪਚ੍ਚੂਸਸਮਯੇ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਯ ਅਤ੍ਤਨੋ ਨਿਕ੍ਖਮਨਕਾਰਣਂ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਮਾਨੋ ਏਵਂ ਕਿਰ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਹਂ ਪਨ ਨਵਕਨਕਕਟਕਨੂਪੁਰਾਦਿਸਙ੍ਘਟ੍ਟਨਸਦ੍ਦਸਮ੍ਮਿਸ੍ਸਿਤ-ਮਧੁਰਹਸਿਤਕਥਿਤਗੇਹਜਨਰਮਣੀਯਂ ਉਲ਼ਾਰਵਿਭਵਸੋਭਿਤਂ ਸੁਰਵਰਭਵਨਾਕਾਰਮਗਾਰਂ ਖੇਲ਼ਪਿਣ੍ਡਂ ਵਿਯ ਪਹਾਯ ਵਿਵੇਕਾਰਾਮਤਾਯ ਸਬ੍ਬਜਨਪਾਪਪਵਾਹਨਂ ਤਪੋਵਨਂ ਪਵਿਟ੍ਠੋਸ੍ਮਿ, ਇਧ ਪਨ ਮੇ ਪਣ੍ਣਸਾਲਾਯ ਵਾਸੋ ਦੁਤਿਯੋ ਘਰਾਵਾਸੋ ਵਿਯ ਹੋਤਿ, ਹਨ੍ਦਾਹਂ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲੇ ਵਸੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ –

੩੧. ‘‘ਅਟ੍ਠਦੋਸਸਮਾਕਿਣ੍ਣਂ, ਪਜਹਿਂ ਪਣ੍ਣਸਾਲਕ’’ਨ੍ਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਅਟ੍ਠਦੋਸਸਮਾਕਿਣ੍ਣਨ੍ਤਿ ਅਟ੍ਠਹਿ ਦੋਸੇਹਿ ਸਮਾਕਿਣ੍ਣਂ ਸਂਯੁਤ੍ਤਂ. ਕਤਮੇਹਿ ਅਟ੍ਠਹਿ? ਮਹਾਸਮ੍ਭਾਰੇਹਿ ਨਿਪ੍ਫਾਦਨੀਯਤਾ, ਤਿਣਪਣ੍ਣਮਤ੍ਤਿਕਾਦੀਹਿ ਨਿਚ੍ਚਂ ਪਟਿਜਗ੍ਗਨੀਯਤਾ, ਸੇਨਾਸਨਂ ਨਾਮ ਮਹਲ੍ਲਕਸ੍ਸ ਪਾਪੁਣਾਤੀਤਿ ਅਵੇਲਾਯ ਵੁਟ੍ਠਾਪਿਯਮਾਨਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤੇਕਗ੍ਗਤਾ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਟ੍ਠਾਪਨੀਯਭਾਵੋ, ਸੀਤੁਣ੍ਹਸ੍ਸ ਪਟਿਘਾਤੇਨ ਕਾਯਸ੍ਸ ਸੁਖੁਮਾਲਕਰਣਭਾਵੋ, ਘਰਂ ਪਵਿਟ੍ਠੇਨ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਪਾਪਂ ਸਕ੍ਕਾ ਕਾਤੁਨ੍ਤਿ ਗਰਹਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨਕਰਣਭਾਵੋ, ‘‘ਮਯ੍ਹਮਿਦ’’ਨ੍ਤਿ ਸਪਰਿਗ੍ਗਹਭਾਵੋ, ਗੇਹਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਿਭਾਵੋ ਸਦੁਤਿਯਕਵਾਸੋ, ਊਕਾਮਙ੍ਗੁਲਘਰਗੋਲ਼ਿਕਾਦੀਨਂ ਸਾਧਾਰਣਤਾਯ ਬਹੁਸਾਧਾਰਣਭਾਵੋਤਿ ਇਤਿ ਇਮੇ ਅਟ੍ਠ ਆਦੀਨਵੇ (ਅਪ. ਅਟ੍ਠ. ੧.ਦੂਰੇਨਿਦਾਨ, ਸੁਮੇਧਕਥਾ) ਦਿਸ੍ਵਾ ਮਹਾਸਤ੍ਤੋ ਪਣ੍ਣਸਾਲਂ ਪਜਹਿਂ.

ਗੁਣੇ ਦਸਹੁਪਾਗਤਨ੍ਤਿ ਛਨ੍ਨਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਦਸਹਿ ਗੁਣੇਹਿ ਉਪੇਤਂ, ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਂ ਉਪਗਤੋਸ੍ਮੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਤਮੇਹਿ ਦਸਹਿ? ਅਪ੍ਪਸਮਾਰਮ੍ਭਤਾ, ਉਪਗਮਨਮਤ੍ਤਮੇਵੇਤ੍ਥ ਹੋਤੀਤਿ ਸੁਲਭਾਨਵਜ੍ਜਤਾ, ਅਭਿਣ੍ਹਂ ਤਰੁਪਣ੍ਣਵਿਕਾਰਦਸ੍ਸਨੇਨ ਅਨਿਚ੍ਚਸਞ੍ਞਾਸਮੁਟ੍ਠਾਪਨਤਾ, ਸੇਨਾਸਨਮਚ੍ਛੇਰਾਭਾਵੋ, ਤਤ੍ਥ ਹਿ ਪਾਪਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਲਜ੍ਜਤੀਤਿ ਪਾਪਕਰਣਾਰਹਾਭਾਵੋ, ਪਰਿਗ੍ਗਹਕਰਣਾਭਾਵੋ, ਦੇਵਤਾਹਿ ਸਹ ਵਾਸੋ, ਛਨ੍ਨਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ, ਪਰਿਭੋਗਸੁਖਤਾ, ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਸੇਨਾਸਨਸ੍ਸ ਗਤਗਤਟ੍ਠਾਨੇ ਸੁਲਭਤਾਯ ਅਨਪੇਕ੍ਖਭਾਵੋਤਿ ਇਤਿ ਇਮੇ ਦਸ ਗੁਣੇ (ਅਪ. ਅਟ੍ਠ. ੧.ਦੂਰੇਨਿਦਾਨ, ਸੁਮੇਧਕਥਾ) ਦਿਸ੍ਵਾ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਂ ਉਪਗਤੋਸ੍ਮੀਤਿ ਵਦਤਿ. ਆਹ ਚ –

‘‘ਵਣ੍ਣਿਤੋ ਬੁਦ੍ਧਸੇਟ੍ਠੇਨ, ਨਿਸ੍ਸਯੋਤਿ ਚ ਭਾਸਿਤੋ;

ਨਿਵਾਸੋ ਪਵਿਵਿਤ੍ਤਸ੍ਸ, ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਸਮੋ ਕੁਤੋ.

‘‘ਆਵਾਸਮਚ੍ਛੇਰਹਰੇ, ਦੇਵਤਾਪਰਿਪਾਲਿਤੇ;

ਪਵਿਵਿਤ੍ਤੇ ਵਸਨ੍ਤੋ ਹਿ, ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਮ੍ਹਿ ਸੁਬ੍ਬਤੋ.

‘‘ਅਭਿਰਤ੍ਤਾਨਿ ਨੀਲਾਨਿ, ਪਣ੍ਡੂਨਿ ਪਤਿਤਾਨਿ ਚ;

ਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ਤਰੁਪਣ੍ਣਾਨਿ, ਨਿਚ੍ਚਸਞ੍ਞਂ ਪਨੂਦਤਿ.

‘‘ਤਸ੍ਮਾ ਹਿ ਬੁਦ੍ਧਦਾਯਜ੍ਜਂ, ਭਾਵਨਾਭਿਰਤਾਲਯਂ;

ਵਿਵਿਤ੍ਤਂ ਨਾਤਿਮਞ੍ਞੇਯ੍ਯ, ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਂ ਵਿਚਕ੍ਖਣੋ’’ਤਿ. (ਵਿਸੁਦ੍ਧਿ. ੧.੩੨);

ਅਥ ਸੁਮੇਧਪਣ੍ਡਿਤੋ ਪਣ੍ਣਸਾਲਾਯ ਦਿਟ੍ਠਦੋਸੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਸੇਨਾਸਨੇ ਲਦ੍ਧਾਨਿਸਂਸੋ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿਪਿ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਆਹਾਰਤ੍ਥਾਯ ਮੇ ਗਾਮਗਮਨਂ ਆਹਾਰਪਰਿਯੇਸਨਦੁਕ੍ਖਂ, ਨਾਹਂ ਕੇਨਚਿ ਪਾਰਿਜੁਞ੍ਞੇਨ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਆਹਾਰਤ੍ਥਾਯ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ, ਆਹਾਰਪਰਿਯੇਸਨਮੂਲਸ੍ਸ ਚ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਪਮਾਣਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਪਵਤ੍ਤਫਲੇਨ ਯਾਪੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਇਮਂ ਪਨ ਅਤ੍ਥਵਿਸੇਸਂ ਦੀਪੇਨ੍ਤੋ –

੩੨-੩੩. ‘‘ਵਾਪਿਤਂ ਰੋਪਿਤਂ ਧਞ੍ਞਂ, ਪਜਹਿਂ ਨਿਰਵਸੇਸਤੋ.

ਅਨੇਕਗੁਣਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ, ਪਵਤ੍ਤਫਲਮਾਦਿਯਿ’’ਨ੍ਤਿ. – ਆਦਿਮਾਹ;

ਤਤ੍ਥ ਵਾਪਿਤਨ੍ਤਿ ਵਪਿਤ੍ਵਾ ਨਿਪ੍ਫਨ੍ਨਂ. ਰੋਪਿਤਨ੍ਤਿ ਰੋਪਿਤ੍ਵਾ ਨਿਪ੍ਫਨ੍ਨਂ, ਵਪਨਰੋਪਨਵਸੇਨ ਦੁਵਿਧਾਵ ਸਸ੍ਸਨਿਪ੍ਫਤ੍ਤਿ, ਤਂ ਦੁਵਿਧਮ੍ਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਾਯ ਪਹਾਯ ਪਵਤ੍ਤਫਲੇਨ ਯਾਪੇਸਿਂ. ਪਵਤ੍ਤਫਲਨ੍ਤਿ ਸਯਮੇਵ ਪਤਿਤਫਲਂ. ਆਦਿਯਿਨ੍ਤਿ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਂ.

‘‘ਪਵਤ੍ਤਫਲਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠੋ, ਅਪਰਾਯਤ੍ਤਜੀਵਿਕੋ;

ਪਹੀਨਾਹਾਰਲੋਲੁਪ੍ਪੋ, ਹੋਤਿ ਚਾਤੁਦ੍ਦਿਸੋ ਮੁਨਿ.

‘‘ਜਹਾਤਿ ਰਸਤਣ੍ਹਞ੍ਚ, ਆਜੀਵੋ ਤਸ੍ਸ ਸੁਜ੍ਝਤਿ;

ਤਸ੍ਮਾ ਹਿ ਨਾਤਿਮਞ੍ਞੇਯ੍ਯ, ਪਵਤ੍ਤਫਲਭੋਜਨ’’ਨ੍ਤਿ. (ਵਿਸੁਦ੍ਧਿ. ੧.੨੬ ਥੋਕਂ ਵਿਸਦਿਸਂ) –

ਏਵਂ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨੋ ਸੁਮੇਧਪਣ੍ਡਿਤੋ ਨਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਅਨ੍ਤੋਸਤ੍ਤਾਹੇ ਅਟ੍ਠ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਪਞ੍ਚ ਅਭਿਞ੍ਞਾਯੋ ਚ ਪਾਪੁਣਿ. ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਪਕਾਸੇਨ੍ਤੇਨ ‘‘ਤਤ੍ਥਪ੍ਪਧਾਨਂ ਪਦਹਿ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਸ੍ਸਮੇ. ਪਧਾਨਨ੍ਤਿ ਵੀਰਿਯਂ, ਵੀਰਿਯਞ੍ਹਿ ਪਦਹਿਤਬ੍ਬਤੋ ਪਧਾਨਭਾਵਕਰਣਤੋ ਵਾ ‘‘ਪਧਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਪਦਹਿਨ੍ਤਿ ਵੀਰਿਯਮਾਰਭਿਂ. ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਟ੍ਠਾਨਚਙ੍ਕਮੇਤਿ ਨਿਸਜ੍ਜਾਯ ਚ ਠਾਨੇਨ ਚ ਚਙ੍ਕਮੇਨ ਚ.

ਸੁਮੇਧਪਣ੍ਡਿਤੋ ਪਨ ਸੇਯ੍ਯਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸਜ੍ਜਟ੍ਠਾਨਚਙ੍ਕਮੇਹੇਵ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਂ ਵੀਤਿਨਾਮੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਾਹਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇਯੇਵ ਅਭਿਞ੍ਞਾਬਲਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਏਵਂ ਪਨ ਅਭਿਞ੍ਞਾਬਲਂ ਪਤ੍ਵਾ ਸੁਮੇਧਤਾਪਸੇ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਸੁਖੇਨ ਵੀਤਿਨਾਮੇਨ੍ਤੇ ਤਦਾ ਸਬ੍ਬਜਨਸਙ੍ਗਹਕਰੋ ਮਾਰਬਲਭਯਂਕਰੋ ਞਾਣਦੀਪਙ੍ਕਰੋ ਦੀਪਙ੍ਕਰੋ ਨਾਮ ਸਤ੍ਥਾ ਲੋਕੇ ਉਦਪਾਦਿ.

ਸਙ੍ਖੇਪੇਨੇਵ ਤਸ੍ਸਾਯਮਾਨੁਪੁਬ੍ਬਿਕਥਾ – ਅਯਂ ਕਿਰ ਦੀਪਙ੍ਕਰੋ ਨਾਮ ਮਹਾਸਤ੍ਤੋ ਸਮਤ੍ਤਿਂਸ ਪਾਰਮਿਯੋ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਵੇਸ੍ਸਨ੍ਤਰਤ੍ਤਭਾਵਸਦਿਸੇ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਠਿਤੋ ਪਥਵਿਕਮ੍ਪਨਾਦੀਨਿ ਮਹਾਦਾਨਾਨਿ ਦਤ੍ਵਾ ਆਯੁਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਤੁਸਿਤਪੁਰੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਯਾਵਤਾਯੁਕਂ ਠਤ੍ਵਾ ਦਸਸਹਸ੍ਸਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਦੇਵਤਾਹਿ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ –

‘‘ਕਾਲੋ ਖੋ ਤੇ ਮਹਾਵੀਰ, ਉਪ੍ਪਜ੍ਜ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿਯਂ;

ਸਦੇਵਕਂ ਤਾਰਯਨ੍ਤੋ, ਬੁਜ੍ਝਸ੍ਸੁ ਅਮਤਂ ਪਦ’’ਨ੍ਤਿ. (ਬੁ. ਵਂ. ੧.੬੭) –

ਵੁਤ੍ਤੇ ਤਤੋ ਸੋ ਦੇਵਤਾਨਂ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਚ ਪਞ੍ਚ ਮਹਾਵਿਲੋਕਨਾਨਿ ਵਿਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਚੁਤੋ ਰਮ੍ਮਵਤੀਨਗਰੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਯਸਵਿਭੂਤਿਯਾ ਵਿਜਿਤਵਾਸੁਦੇਵਸ੍ਸ ਨਰਦੇਵਸ੍ਸ ਸੁਦੇਵਸ੍ਸ ਨਾਮ ਰਞ੍ਞੋ ਕੁਲੇ ਸੁਮੇਧਾਯ ਦੇਵਿਯਾ ਕੁਚ੍ਛਿਸ੍ਮਿਂ ਆਸਾਲ਼੍ਹਿਪੁਣ੍ਣਮਿਯਾ ਉਤ੍ਤਰਾਸਾਲ਼੍ਹਨਕ੍ਖਤ੍ਤੇਨ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਮਹਤਾ ਪਰਿਵਾਰੇਨ ਪਰਿਹਰਿਯਮਾਨੋ ਮਹਾਦੇਵਿਯਾ ਕੁਚ੍ਛਿਮ੍ਹਿ ਮਣਿਕੂਟਗਤੋ ਵਿਯ ਕੇਨਚਿ ਅਸੁਚਿਨਾ ਅਮਕ੍ਖਿਤੋ ਦਸ ਮਾਸੇ ਵਸਿਤ੍ਵਾ ਸਲਿਲਧਰਵਿਵਰਗਤੋ ਸਰਦਕਾਲਚਨ੍ਦੋ ਵਿਯ ਤਸ੍ਸਾ ਉਦਰਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮਿ.

ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਂਸ ਪੁਬ੍ਬਨਿਮਿਤ੍ਤਾਨਿ

ਤਸ੍ਸ ਪਨ ਦੀਪਙ੍ਕਰਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕ੍ਖਣੇਪਿ ਵਿਜਾਤਕ੍ਖਣੇਪਿ ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਂਸ ਪੁਬ੍ਬਨਿਮਿਤ੍ਤਾਨਿ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਾਨਿ ਪਾਤੁਰਹੇਸੁਂ. ਸਬ੍ਬਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਬੋਧਿਸਤ੍ਤੇਸੁ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿਂ ਓਕ੍ਕਮਨ੍ਤੇਸੁ ਨਿਕ੍ਖਮਨ੍ਤੇਸੁ ਸਮ੍ਬੁਜ੍ਝਨ੍ਤੇਸੁ ਧਮ੍ਮਚਕ੍ਕਂ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤੇਸੂਤਿ ਇਮੇਸੁ ਚਤੂਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਂਸ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਾਨਿ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤੇਵ. ਤਸ੍ਮਾ ਮਯਾ ਪਾਕਟਤ੍ਤਾ ਦੀਪਙ੍ਕਰਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਜਾਤਿਯਂ ਦਸ੍ਸਿਤਾਨਿ –

‘‘ਦੀਪਙ੍ਕਰੇ ਚਾਰੁਕਰੇ ਕੁਮਾਰੇ, ਸਿਵਂਕਰੇ ਸਨ੍ਤਿਕਰੇਵ ਜਾਤੇ;

ਪਕਮ੍ਪਿ ਸਙ੍ਕਮ੍ਪਿ ਤਦਾ ਸਮਨ੍ਤਾ, ਸਹਸ੍ਸਸਙ੍ਖ੍ਯਾ ਦਸਲੋਕਧਾਤੁ.

‘‘ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਸਹਸ੍ਸੇਸੁ, ਦਸਸਹਸ੍ਸੇਵ ਦੇਵਤਾ;

ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਸ੍ਮਿਂ, ਤਦਾ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਂਸੁ ਤਾ.

‘‘ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਂ ਮਹਾਸਤ੍ਤਂ, ਜਾਤਮਤ੍ਤਨ੍ਤੁ ਦੇਵਤਾ;

ਪਠਮਂ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਿਂਸੁ, ਪਚ੍ਛਾ ਤਂ ਮਨੁਜਾ ਪਨ.

‘‘ਅਵਾਦਿਤਾ ਕੇਨਚਿ ਚਮ੍ਮਨਦ੍ਧਾ, ਸੁਪੋਕ੍ਖਰਾ ਦੁਨ੍ਦੁਭਿਯੋ ਚ ਵੀਣਾ;

ਅਘਟ੍ਟਿਤਾਨਾਭਰਣਾਨਿ ਤਸ੍ਮਿਂ, ਖਣੇ ਸਮਨ੍ਤਾ ਮਧੁਰਂ ਰਵਿਂਸੁ.

‘‘ਛਿਜ੍ਜਿਂਸੁ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਚ ਬਨ੍ਧਨਾਨਿ, ਸਯਂ ਵਿਗਚ੍ਛਿਂਸੁ ਚ ਸਬ੍ਬਰੋਗਾ;

ਰੂਪਾਨਿ ਪਸ੍ਸਿਂਸੁ ਚ ਜਾਤਿਅਨ੍ਧਾ, ਸਦ੍ਦਂ ਸਮਨ੍ਤਾ ਬਧਿਰਾ ਸੁਣਿਂਸੁ.

‘‘ਅਨੁਸ੍ਸਤਿਂ ਜਾਤਿਜਲ਼ਾ ਮਨੁਸ੍ਸਾ, ਲਭਿਂਸੁ ਯਾਨਂ ਪਦਸਾਵ ਪਙ੍ਗੁਲਾ;

ਵਿਦੇਸਯਾਤਾ ਸਯਮੇਵ ਨਾਵਾ, ਸਪਟ੍ਟਨਂ ਸੀਘਮੁਪਾਗਮਿਂਸੁ.

‘‘ਆਕਾਸਟ੍ਠਂ ਭੂਮਿਗਤਞ੍ਚ ਸਬ੍ਬਂ, ਸਯਂ ਸਮਨ੍ਤਾ ਰਤਨਂ ਵਿਰੋਚਿ;

ਨਿਬ੍ਬਾਯਿ ਘੋਰੇ ਨਿਰਯੇ ਹੁਤਾਸੋ, ਨਦੀਸੁ ਤੋਯਮ੍ਪਿ ਚ ਨਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿ.