੯. ਪੋਟ੍ਠਪਾਦਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

ਪੋਟ੍ਠਪਾਦਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਵਤ੍ਥੁਵਣ੍ਣਨਾ

੪੦੬. ਏਵਂ ਮੇ ਸੁਤ੍ਤਂ…ਪੇ… ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਨ੍ਤਿ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਅਪੁਬ੍ਬਪਦਵਣ੍ਣਨਾ. ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇਤਿ ਸਾਵਤ੍ਥਿਂ ਉਪਨਿਸ੍ਸਾਯ ਯੋ ਜੇਤਸ੍ਸ ਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕੇਨ ਗਹਪਤਿਨਾ ਆਰਾਮੋ ਕਾਰਿਤੋ, ਤਤ੍ਥ ਵਿਹਰਤਿ. ਪੋਟ੍ਠਪਾਦੋ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋਤਿ ਨਾਮੇਨ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦੋ ਨਾਮ ਛਨ੍ਨਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ. ਸੋ ਕਿਰ ਗਿਹਿਕਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਮਹਾਸਾਲੋ ਕਾਮੇਸੁਆਦੀਨਵਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਚਤ੍ਤਾਲੀਸਕੋਟਿਪਰਿਮਾਣਂ ਭੋਗਕ੍ਖਨ੍ਧਂ ਪਹਾਯ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਤਿਤ੍ਥਿਯਾਨਂ ਗਣਾਚਰਿਯੋ ਜਾਤੋ. ਸਮਯਂ ਪਵਦਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਸਮਯਪ੍ਪਵਾਦਕੋ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਿਰ ਠਾਨੇ ਚਙ੍ਕੀਤਾਰੁਕ੍ਖਪੋਕ੍ਖਰਸਾਤਿਪ੍ਪਭੁਤਯੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਨਿਗਣ੍ਠਅਚੇਲਕਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾਦਯੋ ਚ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਮਯਂ ਵਦਨ੍ਤਿ ਕਥੇਨ੍ਤਿ ਦੀਪੇਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸੋ ਆਰਾਮੋ ਸਮਯਪ੍ਪਵਾਦਕੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਸ੍ਵੇਵ ਚ ਤਿਨ੍ਦੁਕਾਚੀਰਸਙ੍ਖਾਤਾਯ ਤਿਮ੍ਬਰੂਰੁਕ੍ਖਪਨ੍ਤਿਯਾ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਤਿਨ੍ਦੁਕਾਚੀਰੋ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨੇਤ੍ਥ ਪਠਮਂ ਏਕਾਵ ਸਾਲਾ ਅਹੋਸਿ, ਪਚ੍ਛਾ ਮਹਾਪੁਞ੍ਞਂ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਬਹੂ ਸਾਲਾ ਕਤਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਮੇਵ ਏਕਂ ਸਾਲਂ ਉਪਾਦਾਯ ਲਦ੍ਧਨਾਮਵਸੇਨ ਏਕਸਾਲਕੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਮਲ੍ਲਿਕਾਯ ਪਨ ਪਸੇਨਦਿਰਞ੍ਞੋ ਦੇਵਿਯਾ ਉਯ੍ਯਾਨਭੂਤੋ ਸੋ ਪੁਪ੍ਫਫਲਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਆਰਾਮੋਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਮਲ੍ਲਿਕਾਯ ਆਰਾਮੋਤਿ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਤੋ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯਪ੍ਪਵਾਦਕੇ ਤਿਨ੍ਦੁਕਾਚੀਰੇ ਏਕਸਾਲਕੇ ਮਲ੍ਲਿਕਾਯ ਆਰਾਮੇ.

ਪਟਿਵਸਤੀਤਿ ਨਿਵਾਸਫਾਸੁਤਾਯ ਵਸਤਿ. ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ਭਗਵਾ ਪਚ੍ਚੂਸਸਮਯੇ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣਂ ਪਤ੍ਥਰਿਤ੍ਵਾ ਲੋਕਂ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਞਾਣਜਾਲਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੋਗਤਂ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਂ ਦਿਸ੍ਵਾ – ‘‘ਅਯਂ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦੋ ਮਯ੍ਹਂ ਞਾਣਜਾਲੇ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਕਿਨ੍ਨੁ ਖੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਉਪਪਰਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸ – ‘‘ਅਹਂ ਅਜ੍ਜ ਤਤ੍ਥ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਅਥ ਮਂ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦੋ ਨਿਰੋਧਞ੍ਚ ਨਿਰੋਧਵੁਟ੍ਠਾਨਞ੍ਚ ਪੁਚ੍ਛਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਸ੍ਸਾਹਂ ਸਬ੍ਬਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਞਾਣੇਨ ਸਂਸਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਤਦੁਭਯਂ ਕਥੇਸ੍ਸਾਮਿ, ਅਥ ਸੋ ਕਤਿਪਾਹਚ੍ਚਯੇਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਹਤ੍ਥਿਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਮਮ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਆਗਮਿਸ੍ਸਤਿ, ਤੇਸਮਹਂ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਸ੍ਸਾਮਿ, ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦੋ ਮਂ ਸਰਣਂ ਗਮਿਸ੍ਸਤਿ, ਚਿਤ੍ਤੋ ਹਤ੍ਥਿਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਮਮ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਤਤੋ ਪਾਤੋਵ ਸਰੀਰਪਟਿਜਗ੍ਗਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸੁਰਤ੍ਤਦੁਪਟ੍ਟਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਵਿਜ੍ਜੁਲਤਾਸਦਿਸਂ ਕਾਯਬਨ੍ਧਨਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਯੁਗਨ੍ਧਰਪਬ੍ਬਤਂ ਪਰਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਮਹਾਮੇਘਂ ਵਿਯ ਮੇਘਵਣ੍ਣਂ ਪਂਸੁਕੂਲਂ ਏਕਂਸਵਰਗਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚਗ੍ਘਂ ਸੇਲਮਯਪਤ੍ਤਂ ਵਾਮਅਂਸਕੂਟੇ ਲਗ੍ਗੇਤ੍ਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਸਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਸੀਹੋ ਵਿਯ ਹਿਮਵਨ੍ਤਪਾਦਾ ਵਿਹਾਰਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿ. ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਸਨ੍ਧਾਯ – ‘‘ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

੪੦੭. ਏਤਦਹੋਸੀਤਿ ਨਗਰਦ੍ਵਾਰਸਮੀਪਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਰੁਚਿਵਸੇਨ ਸੂਰਿਯਂ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਅਤਿਪ੍ਪਗਭਾਵਮੇਵ ਦਿਸ੍ਵਾ ਏਤਂ ਅਹੋਸਿ. ਯਂਨੂਨਾਹਨ੍ਤਿ ਸਂਸਯਪਰਿਦੀਪਨੋ ਵਿਯ ਨਿਪਾਤੋ, ਬੁਦ੍ਧਾਨਞ੍ਚ ਸਂਸਯੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ – ‘‘ਇਦਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮ, ਇਦਂ ਨ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮ, ਇਮਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਸ੍ਸਾਮ, ਇਮਸ੍ਸ ਨ ਦੇਸੇਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕਪੁਬ੍ਬਭਾਗੋ ਪਨੇਸ ਸਬ੍ਬਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਲਬ੍ਭਤਿ. ਤੇਨਾਹ – ‘‘ਯਂਨੂਨਾਹ’’ਨ੍ਤਿ, ਯਦਿ ਪਨਾਹਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

੪੦੮. ਉਨ੍ਨਾਦਿਨਿਯਾਤਿ ਉਚ੍ਚਂ ਨਦਮਾਨਾਯ, ਏਵਂ ਨਦਮਾਨਾਯ ਚਸ੍ਸਾ ਉਦ੍ਧਂ ਗਮਨਵਸੇਨ ਉਚ੍ਚੋ, ਦਿਸਾਸੁ ਪਤ੍ਥਟਵਸੇਨ ਮਹਾ ਸਦ੍ਦੋਤਿ ਉਚ੍ਚਾਸਦ੍ਦਮਹਾਸਦ੍ਦਾਯ, ਤੇਸਞ੍ਹਿ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾਨਂ ਪਾਤੋਵ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਨਾਮ ਚੇਤਿਯਵਤ੍ਤਂ ਵਾ ਬੋਧਿਵਤ੍ਤਂ ਵਾ ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯਵਤ੍ਤਂ ਵਾ ਯੋਨਿਸੋ ਮਨਸਿਕਾਰੋ ਵਾ ਨਤ੍ਥਿ. ਤੇਨ ਤੇ ਪਾਤੋਵ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਬਾਲਾਤਪੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ – ‘‘ਇਮਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥੋ ਸੋਭਨੋ, ਇਮਸ੍ਸ ਪਾਦੋ’’ਤਿ ਏਵਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਪਾਦਾਦੀਨਿ ਵਾ ਆਰਬ੍ਭ, ਇਤ੍ਥਿਪੁਰਿਸਦਾਰਕਦਾਰਿਕਾਦੀਨਂ ਵਣ੍ਣੇ ਵਾ, ਅਞ੍ਞਂ ਵਾ ਕਾਮਸ੍ਸਾਦਭਵਸ੍ਸਾਦਾਦਿਵਤ੍ਥੁਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਰਾਜਕਥਾਦਿਅਨੇਕਵਿਧਂ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਉਨ੍ਨਾਦਿਨਿਯਾ ਉਚ੍ਚਾਸਦ੍ਦਮਹਾਸਦ੍ਦਾਯ ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਂ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤਿਯਾ’’ਤਿ.

ਤਤੋ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦੋ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ ਤੇ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੇ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ – ‘‘ਇਮੇ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾ ਅਤਿਵਿਯ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਅਗਾਰਵਾ, ਮਯਞ੍ਚ ਸਮਣਸ੍ਸ ਗੋਤਮਸ੍ਸ ਪਾਤੁਭਾਵਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਸੂਰਿਯੁਗ੍ਗਮਨੇ ਖਜ੍ਜੋਪਨਕੂਪਮਾ ਜਾਤਾ, ਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰੋਪਿ ਨੋ ਪਰਿਹੀਨੋ. ਸਚੇ ਪਨਿਮਂ ਠਾਨਂ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ ਵਾ ਗੋਤਮਸ੍ਸ ਸਾਵਕੋ ਵਾ ਗਿਹੀ ਉਪਟ੍ਠਾਕੋ ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਅਤਿਵਿਯ ਲਜ੍ਜਨੀਯਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਪਰਿਸਦੋਸੋ ਖੋ ਪਨ ਪਰਿਸਜੇਟ੍ਠਕਸ੍ਸੇਵ ਉਪਰਿ ਆਰੋਹਤੀ’’ਤਿ ਇਤੋਚਿਤੋ ਚ ਵਿਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਦ੍ਦਸ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦੋ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ…ਪੇ… ਤੁਣ੍ਹੀ ਅਹੇਸੁ’’ਨ੍ਤਿ.

੪੦੯. ਤਤ੍ਥ ਸਣ੍ਠਪੇਸੀਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪੇਸਿ, ਵਜ੍ਜਮਸ੍ਸਾ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦੇਸਿ. ਯਥਾ ਸੁਸਣ੍ਠਿਤਾ ਹੋਤਿ, ਤਥਾ ਨਂ ਠਪੇਸਿ. ਯਥਾ ਨਾਮ ਪਰਿਸਮਜ੍ਝਂ ਪਵਿਸਨ੍ਤੋ ਪੁਰਿਸੋ ਵਜ੍ਜਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨਤ੍ਥਂ ਨਿਵਾਸਨਂ ਸਣ੍ਠਪੇਤਿ, ਪਾਰੁਪਨਂ ਸਣ੍ਠਪੇਤਿ, ਰਜੋਕਿਣ੍ਣਟ੍ਠਾਨਂ ਪੁਞ੍ਛਤਿ; ਏਵਮਸ੍ਸਾ ਵਜ੍ਜਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨਤ੍ਥਂ – ‘‘ਅਪ੍ਪਸਦ੍ਦਾ ਭੋਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪੇਨ੍ਤੋ ਯਥਾ ਸੁਸਣ੍ਠਿਤਾ ਹੋਤਿ, ਤਥਾ ਨਂ ਠਪੇਸੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਪ੍ਪਸਦ੍ਦਕਾਮੋਤਿ ਅਪ੍ਪਸਦ੍ਦਂ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਏਕੋ ਨਿਸੀਦਤਿ, ਏਕੋ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਨ ਗਣਸਙ੍ਗਣਿਕਾਯ ਯਾਪੇਤਿ. ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ ਮਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾਤਿ ਇਧਾਗਨ੍ਤਬ੍ਬਂ ਮਞ੍ਞੇਯ੍ਯ. ਕਸ੍ਮਾ ਪਨੇਸ ਭਗਵਤੋ ਉਪਸਙ੍ਕਮਨਂ ਪਚ੍ਚਾਸੀਸਤੀਤਿ? ਅਤ੍ਤਨੋ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ. ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾ ਕਿਰ ਬੁਦ੍ਧੇਸੁ ਵਾ ਬੁਦ੍ਧਸਾਵਕੇਸੁ ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਆਗਤੇਸੁ – ‘‘ਅਜ੍ਜ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ ਆਗਤੋ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਆਗਤੋ, ਨ ਖੋ ਪਨ ਤੇ ਯਸ੍ਸ ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਵਾ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਪਸ੍ਸਥ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਉਤ੍ਤਮਭਾਵ’’ਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਉਪਟ੍ਠਾਕਾਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਉਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤਿ, ਉਚ੍ਚੇ ਠਾਨੇ ਠਪੇਨ੍ਤਿ, ਭਗਵਤੋਪਿ ਉਪਟ੍ਠਾਕੇ ਗਣ੍ਹਿਤੁਂ ਵਾਯਮਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਕਿਰ ਭਗਵਤੋ ਉਪਟ੍ਠਾਕੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਏਵਂ ਵਦਨ੍ਤਿ – ‘‘ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਸਤ੍ਥਾ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋਪਿ ਗੋਤਮਸਾਵਕਾਪਿ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਮਯਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਸਮਗ੍ਗਾ. ਤੁਮ੍ਹੇ ਪਨ ਅਮ੍ਹੇ ਅਕ੍ਖੀਹਿਪਿ ਪਸ੍ਸਿਤੁਂ ਨ ਇਚ੍ਛਥ, ਸਾਮੀਚਿਕਮ੍ਮਂ ਨ ਕਰੋਥ, ਕਿਂ ਵੋ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਅਪਰਦ੍ਧ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥੇਕਚ੍ਚੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾ – ‘‘ਬੁਦ੍ਧਾਪਿ ਏਤੇਸਂ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਕਿਂ ਅਮ੍ਹਾਕ’’ਨ੍ਤਿ ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਤੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਨਪ੍ਪਮਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤੁਣ੍ਹੀ ਅਹੇਸੁਨ੍ਤਿ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦਂ ਪਰਿਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਨਿਸ੍ਸਦ੍ਦਾ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ.

੪੧੦. ਸ੍ਵਾਗਤਂ, ਭਨ੍ਤੇਤਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਆਗਮਨਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਤੋ; ਭਗਵਤਿ ਹਿ ਨੋ ਆਗਤੇ ਆਨਨ੍ਦੋ ਹੋਤਿ, ਗਤੇ ਸੋਕੋਤਿ ਦੀਪੇਤਿ. ਚਿਰਸ੍ਸਂ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇਤਿ ਕਸ੍ਮਾ ਆਹ? ਕਿਂ ਭਗਵਾ ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਤਤ੍ਥ ਗਤਪੁਬ੍ਬੋਤਿ, ਨ ਗਤਪੁਬ੍ਬੋ. ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਪਨ – ‘‘ਕੁਹਿਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ, ਕੁਤੋ ਆਗਤਤ੍ਥ, ਕਿਂ ਮਗ੍ਗਮੂਲ਼੍ਹਤ੍ਥ, ਚਿਰਸ੍ਸਂ ਆਗਤਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦਯੋ ਪਿਯਸਮੁਦਾਚਾਰਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਏਵਮਾਹ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ ਵਤ੍ਵਾ ਨ ਮਾਨਥਦ੍ਧੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਿ, ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਭਗਵਤੋ ਪਚ੍ਚੁਗ੍ਗਮਨਮਕਾਸਿ. ਭਗਵਨ੍ਤਞ੍ਹਿ ਉਪਗਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਆਸਨੇਨ ਅਨਿਮਨ੍ਤੇਨ੍ਤੋ ਵਾ ਅਪਚਿਤਿਂ ਅਕਰੋਨ੍ਤੋ ਵਾ ਦੁਲ੍ਲਭੋ. ਕਸ੍ਮਾ? ਉਚ੍ਚਾਕੁਲੀਨਤਾਯ. ਅਯਮ੍ਪਿ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾਸਨਂ ਪਪ੍ਫੋਟੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਆਸਨੇਨ ਨਿਮਨ੍ਤੇਨ੍ਤੋ – ‘‘ਨਿਸੀਦਤੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਇਦਮਾਸਨਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਅਨ੍ਤਰਾਕਥਾ ਵਿਪ੍ਪਕਤਾਤਿ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾਨਂ ਵੋ ਆਦਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਯਾਵ ਮਮਾਗਮਨਂ, ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਕਾ ਨਾਮ ਕਥਾ ਵਿਪ੍ਪਕਤਾ, ਮਮਾਗਮਨਪਚ੍ਚਯਾ ਕਤਮਾ ਕਥਾ ਪਰਿਯਨ੍ਤਂ ਨ ਗਤਾ, ਵਦਥ, ਯਾਵ ਨਂ ਪਰਿਯਨ੍ਤਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ਦੇਮੀਤਿ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਪਵਾਰਣਂ ਪਵਾਰੇਸਿ. ਅਥ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ – ‘‘ਨਿਰਤ੍ਥਕਕਥਾ ਏਸਾ ਨਿਸ੍ਸਾਰਾ ਵਟ੍ਟਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਾ, ਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਪੁਰਤੋ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਂ ਅਰਹਤੀ’’ਤਿ ਦੀਪੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਤਿਟ੍ਠਤੇਸਾ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ.

ਅਭਿਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

੪੧੧. ਤਿਟ੍ਠਤੇਸਾ, ਭਨ੍ਤੇਤਿ ਸਚੇ ਭਗਵਾ ਸੋਤੁਕਾਮੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਪਚ੍ਛਾਪੇਸਾ ਕਥਾ ਨ ਦੁਲ੍ਲਭਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਪਨਿਮਾਯ ਕਥਾਯ ਅਤ੍ਥੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਭਗਵਤੋ ਪਨਾਗਮਨਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ਮਯਂ ਅਞ੍ਞਦੇਵ ਸੁਕਾਰਣਂ ਪੁਚ੍ਛਾਮਾਤਿ ਦੀਪੇਤਿ. ਤਤੋ ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ – ‘‘ਪੁਰਿਮਾਨਿ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਕੋਤੂਹਲਸਾਲਾਯਨ੍ਤਿ ਕੋਤੂਹਲਸਾਲਾ ਨਾਮ ਪਚ੍ਚੇਕਸਾਲਾ ਨਤ੍ਥਿ. ਯਤ੍ਥ ਪਨ ਨਾਨਾਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਨਾਨਾਵਿਧਂ ਕਥਂ ਪਵਤ੍ਤੇਨ੍ਤਿ, ਸਾ ਬਹੂਨਂ – ‘‘ਅਯਂ ਕਿਂ ਵਦਤਿ, ਅਯਂ ਕਿਂ ਵਦਤੀ’’ਤਿ ਕੋਤੂਹਲੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਤੋ ਕੋਤੂਹਲਸਾਲਾਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਅਭਿਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਭੀਤਿ ਉਪਸਗ੍ਗਮਤ੍ਤਂ. ਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧੇਤਿ ਚਿਤ੍ਤਨਿਰੋਧੇ, ਖਣਿਕਨਿਰੋਧੇ ਕਥਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਦਂ ਪਨ ਤਸ੍ਸਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕਾਰਣਂ. ਯਦਾ ਕਿਰ ਭਗਵਾ ਜਾਤਕਂ ਵਾ ਕਥੇਤਿ, ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਵਾ ਪਞ੍ਞਪੇਤਿ ਤਦਾ ਸਕਲਜਮ੍ਬੁਦੀਪੇ ਭਗਵਤੋ ਕਿਤ੍ਤਿਘੋਸੋ ਪਤ੍ਥਰਤਿ, ਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ – ‘‘ਭਵਂ ਕਿਰ ਗੋਤਮੋ ਪੁਬ੍ਬਚਰਿਯਂ ਕਥੇਸਿ, ਮਯਂ ਕਿਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਮ ਤਾਦਿਸਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਥੇਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਭਾਗਕਿਰਿਯਂ ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਏਕਂ ਭਵਨ੍ਤਰਸਮਯਂ ਕਥੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਪੇਸਿ, ਮਯਂ ਕਿਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਮ ਪਞ੍ਞਪੇਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਾਵਕਾਨਂ ਕਿਞ੍ਚਿਦੇਵ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਪੇਨ੍ਤਿ. ਤਦਾ ਪਨ ਭਗਵਾ ਅਟ੍ਠਵਿਧਪਰਿਸਮਜ੍ਝੇ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਨਿਰੋਧਕਥਂ ਕਥੇਸਿ. ਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ – ‘‘ਭਵਂ ਕਿਰ ਗੋਤਮੋ ਨਿਰੋਧਂ ਨਾਮ ਕਥੇਸਿ, ਮਯਮ੍ਪਿ ਤਂ ਕਥੇਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਕਥਯਿਂਸੁ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਅਭਿਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧੇ ਕਥਾ ਉਦਪਾਦੀ’’ਤਿ.

ਤਤ੍ਰੇਕਚ੍ਚੇਤਿ ਤੇਸੁ ਏਕਚ੍ਚੇ. ਪੁਰਿਮੋ ਚੇਤ੍ਥ ਯ੍ਵਾਯਂ ਬਾਹਿਰੇ ਤਿਤ੍ਥਾਯਤਨੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ ਚਿਤ੍ਤਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਯਂ ਦੋਸਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਅਚਿਤ੍ਤਕਭਾਵੋ ਸਨ੍ਤੋਤਿ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਭਾਵੇਤ੍ਵਾ ਇਤੋ ਚੁਤੋ ਪਞ੍ਚ ਕਪ੍ਪਸਤਾਨਿ ਅਸਞ੍ਞੀਭਵੇ ਠਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਇਧ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਸਞ੍ਞੁਪ੍ਪਾਦੇ ਚ ਨਿਰੋਧੇ ਚ ਹੇਤੁਂ ਅਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ – ਅਹੇਤੂ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾਤਿ ਆਹ.

ਦੁਤਿਯੋ ਨਂ ਨਿਸੇਧੇਤ੍ਵਾ ਮਿਗਸਿਙ੍ਗਤਾਪਸਸ੍ਸ ਅਸਞ੍ਞਕਭਾਵਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ – ‘‘ਉਪੇਤਿਪਿ ਅਪੇਤਿਪੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਮਿਗਸਿਙ੍ਗਤਾਪਸੋ ਕਿਰ ਅਤ੍ਤਨ੍ਤਪੋ ਘੋਰਤਪੋ ਪਰਮਧਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯੋ ਅਹੋਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਸੀਲਤੇਜੇਨ ਸਕ੍ਕਵਿਮਾਨਂ ਉਣ੍ਹਂ ਅਹੋਸਿ. ਸਕ੍ਕੋ ਦੇਵਰਾਜਾ ‘‘ਸਕ੍ਕਟ੍ਠਾਨਂ ਨੁ ਖੋ ਤਾਪਸੋ ਪਤ੍ਥੇਤੀ’’ਤਿ ਅਲਮ੍ਬੁਸਂ ਨਾਮ ਦੇਵਕਞ੍ਞਂ – ‘ਤਾਪਸਸ੍ਸ ਤਪਂ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਏਹੀ’ਤਿ ਪੇਸੇਸਿ. ਸਾ ਤਤ੍ਥ ਗਤਾ. ਤਾਪਸੋ ਪਠਮਦਿਵਸੇ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾਵ ਪਲਾਯਿਤ੍ਵਾ ਪਣ੍ਣਸਾਲਂ ਪਾਵਿਸਿ. ਦੁਤਿਯਦਿਵਸੇ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਨੀਵਰਣੇਨ ਭਗ੍ਗੋ ਤਂ ਹਤ੍ਥੇ ਅਗ੍ਗਹੇਸਿ, ਸੋ ਤੇਨ ਦਿਬ੍ਬਫਸ੍ਸੇਨ ਫੁਟ੍ਠੋ ਵਿਸਞ੍ਞੀ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਿਣ੍ਣਂ ਸਂਵਚ੍ਛਰਾਨਂ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਸਞ੍ਞਂ ਪਟਿਲਭਿ. ਤਂ ਸੋ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਿਕੋ – ‘‘ਤਿਣ੍ਣਂ ਸਂਵਚ੍ਛਰਾਨਂ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਨਿਰੋਧਾ ਵੁਟ੍ਠਿਤੋ’’ਤਿ ਮਞ੍ਞਮਾਨੋ ਏਵਮਾਹ.

ਤਤਿਯੋ ਨਂ ਨਿਸੇਧੇਤ੍ਵਾ ਆਥਬ੍ਬਣਪਯੋਗਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਉਪਕਡ੍ਢਨ੍ਤਿਪਿ ਅਪਕਡ੍ਢਨ੍ਤਿਪੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਆਥਬ੍ਬਣਿਕਾ ਕਿਰ ਆਥਬ੍ਬਣਂ ਪਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਂ ਸੀਸਚ੍ਛਿਨ੍ਨਂ ਵਿਯ ਹਤ੍ਥਚ੍ਛਿਨ੍ਨਂ ਵਿਯ ਮਤਂ ਵਿਯ ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਪੁਨ ਪਾਕਤਿਕਭਾਵਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸੋ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਿਕੋ – ‘‘ਨਿਰੋਧਾ ਵੁਟ੍ਠਿਤੋ ਅਯ’’ਨ੍ਤਿ ਮਞ੍ਞਮਾਨੋ ਏਵਮਾਹ.

ਚਤੁਤ੍ਥੋ ਨਂ ਨਿਸੇਧੇਤ੍ਵਾ ਯਕ੍ਖਦਾਸੀਨਂ ਮਦਨਿਦ੍ਦਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਸਨ੍ਤਿ ਹਿ ਭੋ ਦੇਵਤਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਯਕ੍ਖਦਾਸਿਯੋ ਕਿਰ ਸਬ੍ਬਰਤ੍ਤਿਂ ਦੇਵਤੂਪਹਾਰਂ ਕੁਰੁਮਾਨਾ ਨਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਗਾਯਿਤ੍ਵਾ ਅਰੁਣੋਦਯੇ ਏਕਂ ਸੁਰਾਪਾਤਿਂ ਪਿਵਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਸੁਪਿਤ੍ਵਾ ਦਿਵਾ ਵੁਟ੍ਠਹਨ੍ਤਿ. ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸੋ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਿਕੋ – ‘‘ਸੁਤ੍ਤਕਾਲੇ ਨਿਰੋਧਂ ਸਮਾਪਨ੍ਨਾ, ਪਬੁਦ੍ਧਕਾਲੇ ਨਿਰੋਧਾ ਵੁਟ੍ਠਿਤਾ’’ਤਿ ਮਞ੍ਞਮਾਨੋ ਏਵਮਾਹ.

ਅਯਂ ਪਨ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦੋ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ ਪਣ੍ਡਿਤਜਾਤਿਕੋ. ਤੇਨਸ੍ਸ ਤਂ ਕਥਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ. ‘‘ਇਮੇਸਂ ਕਥਾ ਏਲ਼ਮੂਗਕਥਾ ਵਿਯ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਹਿ ਨਿਰੋਧੇ ਏਤੇ ਪਞ੍ਞਪੇਨ੍ਤਿ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਨਿਰੋਧੇਨ ਨਾਮ ਏਕੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਬਹੁਨਾ. ਤੇਨਾਪਿ ਏਕੇਨ ਅਞ੍ਞੇਨੇਵ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ, ਸੋ ਪਨ ਅਞ੍ਞੇਨ ਞਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਨਾ. ਸਚੇ ਭਗਵਾ ਇਧ ਅਭਵਿਸ੍ਸ ‘ਅਯਂ ਨਿਰੋਧੋ ਅਯਂ ਨ ਨਿਰੋਧੋ’ਤਿ ਦੀਪਸਹਸ੍ਸਂ ਵਿਯ ਉਜ੍ਜਾਲੇਤ੍ਵਾ ਅਜ੍ਜਮੇਵ ਪਾਕਟਂ ਅਕਰਿਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਦਸਬਲਞ੍ਞੇਵ ਅਨੁਸ੍ਸਰਿ. ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਅਹੋ ਨੂਨਾਤਿ ਅਨੁਸ੍ਸਰਣਤ੍ਥੇ ਨਿਪਾਤਦ੍ਵਯਂ, ਤੇਨ ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ ‘‘ਅਹੋ ਨੂਨ ਭਗਵਾ ਅਹੋ ਨੂਨ ਸੁਗਤੋ’’ਤਿ. ਯੋ ਇਮੇਸਨ੍ਤਿ ਯੋ ਏਤੇਸਂ ਨਿਰੋਧਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸੁਕੁਸਲੋ ਨਿਪੁਣੋ ਛੇਕੋ, ਸੋ ਭਗਵਾ ਅਹੋ ਨੂਨ ਕਥੇਯ੍ਯ, ਸੁਗਤੋ ਅਹੋ ਨੂਨ ਕਥੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਪਕਤਞ੍ਞੂਤਿ ਚਿਣ੍ਣਵਸਿਤਾਯ ਪਕਤਿਂ ਸਭਾਵਂ ਜਾਨਾਤੀਤਿ ਪਕਤਞ੍ਞੂ. ਕਥਂ ਨੁ ਖੋਤਿ ਇਦਂ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ ‘‘ਮਯਂ ਭਗਵਾ ਨ ਜਾਨਾਮ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਜਾਨਾਥ, ਕਥੇਥ ਨੋ’’ਤਿ ਆਯਾਚਨ੍ਤੋ ਵਦਤਿ. ਅਥ ਭਗਵਾ ਕਥੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਤਤ੍ਰ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ.

ਅਹੇਤੁਕਸਞ੍ਞੁਪ੍ਪਾਦਨਿਰੋਧਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

੪੧੨. ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਰਾਤਿ ਤੇਸੁ ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਸੁ. ਆਦਿਤੋਵ ਤੇਸਂ ਅਪਰਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਤੇਸਂ ਆਦਿਮ੍ਹਿਯੇਵ ਵਿਰਦ੍ਧਂ, ਘਰਮਜ੍ਝੇਯੇਵ ਪਕ੍ਖਲਿਤਾਤਿ ਦੀਪੇਤਿ. ਸਹੇਤੂ ਸਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਹੇਤੁਪਿ ਪਚ੍ਚਯੋਪਿ ਕਾਰਣਸ੍ਸੇਵ ਨਾਮਂ, ਸਕਾਰਣਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਂ ਪਨ ਕਾਰਣਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਸਿਕ੍ਖਾ ਏਕਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਤਤ੍ਥ ਸਿਕ੍ਖਾ ਏਕਾ ਸਞ੍ਞਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾਯ ਏਕਚ੍ਚਾ ਸਞ੍ਞਾ ਜਾਯਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

੪੧੩. ਕਾ ਚ ਸਿਕ੍ਖਾਤਿ ਭਗਵਾ ਅਵੋਚਾਤਿ ਕਤਮਾ ਚ ਸਾ ਸਿਕ੍ਖਾਤਿ ਭਗਵਾ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤੁਕਮ੍ਯਤਾਪੁਚ੍ਛਾਵਸੇਨ ਅਵੋਚ. ਅਥ ਯਸ੍ਮਾ ਅਧਿਸੀਲਸਿਕ੍ਖਾ ਅਧਿਚਿਤ੍ਤਸਿਕ੍ਖਾ ਅਧਿਪਞ੍ਞਾਸਿਕ੍ਖਾਤਿ ਤਿਸ੍ਸੋ ਸਿਕ੍ਖਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਾ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਭਗਵਾ ਸਞ੍ਞਾਯ ਸਹੇਤੁਕਂ ਉਪ੍ਪਾਦਨਿਰੋਧਂ ਦੀਪੇਤੁਂ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦਤੋ ਪਭੁਤਿ ਤਨ੍ਤਿਧਮ੍ਮਂ ਠਪੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਇਧ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦ, ਤਥਾਗਤੋ ਲੋਕੇ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਅਧਿਸੀਲਸਿਕ੍ਖਾ ਅਧਿਚਿਤ੍ਤਸਿਕ੍ਖਾਤਿ ਦ੍ਵੇ ਏਵ ਸਿਕ੍ਖਾ ਸਰੂਪੇਨ ਆਗਤਾ, ਤਤਿਯਾ ਪਨ ‘‘ਅਯਂ ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾਤਿ ਖੋ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦ ਮਯਾ ਏਕਂਸਿਕੋ ਧਮ੍ਮੋ ਦੇਸਿਤੋ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿਸਮ੍ਮਾਸਙ੍ਕਪ੍ਪਵਸੇਨ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਆਗਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਤਿ ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਿਕਰਾਗੋਪਿ ਅਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਕਾਮਚਾਰੋਪਿ. ਤਤ੍ਥ ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਿਕਰਾਗੋ ਅਨਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗੇਨ ਸਮੁਗ੍ਘਾਤਂ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਅਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਕਾਮਚਾਰੋ ਪਨ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਵਟ੍ਟਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਸ੍ਸ ਯਾ ਪੁਰਿਮਾ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਤਿ ਤਸ੍ਸ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਸਮਙ੍ਗਿਨੋ ਯਾ ਪੁਬ੍ਬੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਪੁਬ੍ਬਾਯ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਯ ਸਦਿਸਤ੍ਤਾ ਪੁਰਿਮਾ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਤਿ ਵੁਚ੍ਚੇਯ੍ਯ, ਸਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤਿ, ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਵ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਵਿਵੇਕਜਪੀਤਿਸੁਖਸੁਖੁਮਸਚ੍ਚਸਞ੍ਞੀਯੇਵ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਹੋਤੀਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਸਮਯੇ ਵਿਵੇਕਜਪੀਤਿਸੁਖਸਙ੍ਖਾਤਾ ਸੁਖੁਮਸਞ੍ਞਾ ਸਚ੍ਚਾ ਹੋਤਿ, ਭੂਤਾ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਥ ਵਾ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਾਦਿਓਲ਼ਾਰਿਕਙ੍ਗਪ੍ਪਹਾਨਵਸੇਨ ਸੁਖੁਮਾ ਚ ਸਾ ਭੂਤਤਾਯ ਸਚ੍ਚਾ ਚ ਸਞ੍ਞਾਤਿ ਸੁਖੁਮਸਚ੍ਚਸਞ੍ਞਾ, ਵਿਵੇਕਜੇਹਿ ਪੀਤਿਸੁਖੇਹਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਸੁਖੁਮਸਚ੍ਚਸਞ੍ਞਾਤਿ ਵਿਵੇਕਜਪੀਤਿਸੁਖਸੁਖੁਮਸਚ੍ਚਸਞ੍ਞਾ ਸਾ ਅਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਵਿਵੇਕਜਪੀਤਿਸੁਖਸੁਖੁਮਸਚ੍ਚਸਞ੍ਞੀਤਿ ਏਵਮੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਏਸ ਨਯੋ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ. ਏਵਮ੍ਪਿ ਸਿਕ੍ਖਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਯਸ੍ਮਾ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਅਧਿਟ੍ਠਹਨ੍ਤੋ, ਵੁਟ੍ਠਹਨ੍ਤੋ ਚ ਸਿਕ੍ਖਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਂ ਏਵਂ ਸਿਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਤੋ ਸਿਕ੍ਖਾਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਤੇਨਪਿ ਸਿਕ੍ਖਾਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨੇਨ ਏਵਂ ਏਕਾ ਵਿਵੇਕਜਪੀਤਿਸੁਖਸੁਖੁਮਸਚ੍ਚਸਞ੍ਞਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਏਵਂ ਏਕਾ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਯਂ ਸਿਕ੍ਖਾਤਿ ਭਗਵਾ ਅਵੋਚਾਤਿ ਅਯਂ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਸਙ੍ਖਾਤਾ ਏਕਾ ਸਿਕ੍ਖਾਤਿ, ਭਗਵਾ ਆਹ. ਏਤੇਨੁਪਾਯੇਨ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.

ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਅਟ੍ਠਮਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਙ੍ਗਤੋ ਸਮ੍ਮਸਨਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂਯੇਵ ਹੋਤਿ, ਸਾਵਕੇਸੁ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਸਦਿਸਾਨਮ੍ਪਿ ਨਤ੍ਥਿ, ਕਲਾਪਤੋ ਸਮ੍ਮਸਨਂਯੇਵ ਪਨ ਸਾਵਕਾਨਂ ਹੋਤਿ, ਇਦਞ੍ਚ ‘‘ਸਞ੍ਞਾ ਸਞ੍ਞਾ’’ਤਿ, ਏਵਂ ਅਙ੍ਗਤੋ ਸਮ੍ਮਸਨਂ ਉਦ੍ਧਟਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਪਰਮਂਯੇਵ ਸਞ੍ਞਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਤਦੇਵ ਸਞ੍ਞਗ੍ਗਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਯਤੋ ਖੋ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦ…ਪੇ… ਸਞ੍ਞਗ੍ਗਂ ਫੁਸਤੀ’’ਤਿ ਆਹ.

੪੧੪. ਤਤ੍ਥ ਯਤੋ ਖੋ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ ਯੋ ਨਾਮ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦ ਭਿਕ੍ਖੁ. ਇਧ ਸਕਸਞ੍ਞੀ ਹੋਤੀਤਿ ਇਧ ਸਾਸਨੇ ਸਕਸਞ੍ਞੀ ਹੋਤਿ, ਅਯਮੇਵ ਵਾ ਪਾਠੋ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਸਞ੍ਞਾਯ ਸਞ੍ਞਵਾ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੋ ਤਤੋ ਅਮੁਤ੍ਰ ਤਤੋ ਅਮੁਤ੍ਰਾਤਿ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਤਤੋ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਤੋ ਅਮੁਤ੍ਰ ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨੇ, ਤਤੋਪਿ ਅਮੁਤ੍ਰ ਤਤਿਯਜ੍ਝਾਨੇਤਿ ਏਵਂ ਤਾਯ ਤਾਯ ਝਾਨਸਞ੍ਞਾਯ ਸਕਸਞ੍ਞੀ ਸਕਸਞ੍ਞੀ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਸਞ੍ਞਗ੍ਗਂ ਫੁਸਤਿ. ਸਞ੍ਞਗ੍ਗਨ੍ਤਿ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਲੋਕਿਯਾਨਂ ਕਿਚ੍ਚਕਾਰਕਸਮਾਪਤ੍ਤੀਨਂ ਅਗ੍ਗਤ੍ਤਾ. ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਞ੍ਹਿ ਠਤ੍ਵਾ ਨੇਵਸਞ੍ਞਾਨਾਸਞ੍ਞਾਯਤਨਮ੍ਪਿ ਨਿਰੋਧਮ੍ਪਿ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਇਤਿ ਸਾ ਲੋਕਿਯਾਨਂ ਕਿਚ੍ਚਕਾਰਕਸਮਾਪਤ੍ਤੀਨਂ ਅਗ੍ਗਤ੍ਤਾ ਸਞ੍ਞਗ੍ਗਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਤਂ ਫੁਸਤਿ ਪਾਪੁਣਾਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਇਦਾਨਿ ਅਭਿਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਤਸ੍ਸ ਸਞ੍ਞਗ੍ਗੇ ਠਿਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਚੇਤੇਯ੍ਯਂ, ਅਭਿਸਙ੍ਖਰੇਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਪਦਦ੍ਵਯੇ ਚ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਚੇਤੇਤਿ ਨਾਮ, ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਕਪ੍ਪੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਉਪਰਿਸਮਾਪਤ੍ਤਿਅਤ੍ਥਾਯ ਨਿਕਨ੍ਤਿਂ ਕੁਰੁਮਾਨੋ ਅਭਿਸਙ੍ਖਰੋਤਿ ਨਾਮ. ਇਮਾ ਚ ਮੇ ਸਞ੍ਞਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝੇਯ੍ਯੁਨ੍ਤਿ ਇਮਾ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਸਞ੍ਞਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝੇਯ੍ਯੁਂ. ਅਞ੍ਞਾ ਚ ਓਲ਼ਾਰਿਕਾਤਿ ਅਞ੍ਞਾ ਚ ਓਲ਼ਾਰਿਕਾ ਭਵਙ੍ਗਸਞ੍ਞਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯੁਂ. ਸੋ ਨ ਚੇਵ ਚੇਤੇਤਿ ਨ ਅਭਿਸਙ੍ਖਰੋਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕਾਮਂ ਚੇਸ ਚੇਤੇਨ੍ਤੋਵ ਨ ਚੇਤੇਤਿ, ਅਭਿਸਙ੍ਖਰੋਨ੍ਤੋਵ ਨਾਭਿਸਙ੍ਖਰੋਤਿ. ਇਮਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਨੇਵਸਞ੍ਞਾਨਾਸਞ੍ਞਾਯਤਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਕਂ ਦ੍ਵੇ ਚਿਤ੍ਤਵਾਰੇ ਠਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਆਭੋਗਸਮਨ੍ਨਾਹਾਰੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਉਪਰਿਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤਤ੍ਥਾਯ ਏਵ ਪਨ ਆਭੋਗਸਮਨ੍ਨਾਹਾਰੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਸ੍ਵਾਯਮਤ੍ਥੋ ਪੁਤ੍ਤਘਰਾਚਿਕ੍ਖਣੇਨ ਦੀਪੇਤਬ੍ਬੋ.

ਪਿਤੁਘਰਮਜ੍ਝੇਨ ਕਿਰ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਾਭਾਗੇ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਘਰਂ ਹੋਤਿ, ਤਤੋ ਪਣੀਤਂ ਭੋਜਨਂ ਆਦਾਯ ਆਸਨਸਾਲਂ ਆਗਤਂ ਦਹਰਂ ਥੇਰੋ – ‘‘ਮਨਾਪੋ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤੋ ਕੁਤੋ ਆਭਤੋ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਸੋ ‘‘ਅਸੁਕਸ੍ਸ ਘਰਤੋ’’ਤਿ ਲਦ੍ਧਘਰਮੇਵ ਆਚਿਕ੍ਖਿ. ਯੇਨ ਪਨਸ੍ਸ ਪਿਤੁਘਰਮਜ੍ਝੇਨ ਗਤੋਪਿ ਆਗਤੋਪਿ ਤਤ੍ਥ ਆਭੋਗੋਪਿ ਨਤ੍ਥਿ. ਤਤ੍ਥ ਆਸਨਸਾਲਾ ਵਿਯ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ, ਪਿਤੁਗੇਹਂ ਵਿਯ ਨੇਵਸਞ੍ਞਾਨਾਸਞ੍ਞਾਯਤਨਸਮਾਪਤ੍ਤਿ, ਪੁਤ੍ਤਗੇਹਂ ਵਿਯ ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤਿ, ਆਸਨਸਾਲਾਯ ਠਤ੍ਵਾ ਪਿਤੁਘਰਂ ਅਮਨਸਿਕਰਿਤ੍ਵਾ ਪੁਤ੍ਤਘਰਾਚਿਕ੍ਖਣਂ ਵਿਯ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਨੇਵਸਞ੍ਞਾਨਾਸਞ੍ਞਾਯਤਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਕਂ ਦ੍ਵੇ ਚਿਤ੍ਤਵਾਰੇ ਠਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਪਿਤੁਘਰਂ ਅਮਨਸਿਕਰਿਤ੍ਵਾਵ ਉਪਰਿਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤਤ੍ਥਾਯ ਮਨਸਿਕਾਰੋ, ਏਵਮੇਸ ਚੇਤੇਨ੍ਤੋਵ ਨ ਚੇਤੇਤਿ, ਅਭਿਸਙ੍ਖਰੋਨ੍ਤੋਵ ਨਾਭਿਸਙ੍ਖਰੋਤਿ. ਤਾ ਚੇਵ ਸਞ੍ਞਾਤਿ ਤਾ ਝਾਨਸਞ੍ਞਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ. ਅਞ੍ਞਾ ਚਾਤਿ ਅਞ੍ਞਾ ਚ ਓਲ਼ਾਰਿਕਾ ਭਵਙ੍ਗਸਞ੍ਞਾ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਨਿਰੋਧਂ ਫੁਸਤੀਤਿ ਸੋ ਏਵਂ ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਞ੍ਞਾਵੇਦਯਿਤਨਿਰੋਧਂ ਫੁਸਤਿ ਵਿਨ੍ਦਤਿ ਪਟਿਲਭਤਿ.

ਅਨੁਪੁਬ੍ਬਾਭਿਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਸਮ੍ਪਜਾਨਸਮਾਪਤ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਭੀਤਿ ਉਪਸਗ੍ਗਮਤ੍ਤਂ, ਸਮ੍ਪਜਾਨਪਦਂ ਨਿਰੋਧਪਦੇਨ ਅਨ੍ਤਰਿਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਨੁਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਸਮ੍ਪਜਾਨਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤੀਤਿ ਅਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥਤ੍ਥੋ. ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਸਮ੍ਪਜਾਨਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤੀਤਿ ਸਮ੍ਪਜਾਨਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੇ ਸਞ੍ਞਾ ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਸਮ੍ਪਜਾਨਨ੍ਤਸ੍ਸ ਵਾ ਪਣ੍ਡਿਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤੀਤਿ ਅਯਂ ਵਿਸੇਸਤ੍ਥੋ.

ਇਦਾਨਿ ਇਧ ਠਤ੍ਵਾ ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕਥਾ ਕਥੇਤਬ੍ਬਾ. ਸਾ ਪਨੇਸਾ ਸਬ੍ਬਾਕਾਰੇਨ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਮਗ੍ਗੇ ਪਞ੍ਞਾਭਾਵਨਾਨਿਸਂਸਾਧਿਕਾਰੇ ਕਥਿਤਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਤ੍ਥ ਕਥਿਤਤੋਵ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ.

ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦਸ੍ਸ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧਕਥਂ ਕਥੇਤ੍ਵਾ – ਅਥ ਨਂ ਤਾਦਿਸਾਯ ਕਥਾਯ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਅਭਾਵਂ ਪਟਿਜਾਨਾਪੇਤੁਂ ‘‘ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਸੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋਪਿ ‘‘ਭਗਵਾ ਅਜ੍ਜ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਕਥਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਨ ਮਯਾ ਏਵਰੂਪਾ ਕਥਾ ਸੁਤਪੁਬ੍ਬਾ’’ਤਿ ਪਟਿਜਾਨਨ੍ਤੋ, ‘‘ਨੋ ਹੇਤਂ ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ ਭਗਵਤੋ ਕਥਾਯ ਉਗ੍ਗਹਿਤਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਏਵਂ ਖੋ ਅਹਂ ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ‘‘ਸੁਉਗ੍ਗਹਿਤਂ ਤਯਾ’’ਤਿ ਅਨੁਜਾਨਨ੍ਤੋ ‘‘ਏਵਂ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦਾ’’ਤਿ ਆਹ.

੪੧੫. ਅਥ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ ‘‘ਭਗਵਤਾ ‘ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਂ ਸਞ੍ਞਗ੍ਗ’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਤਦੇਵ ਨੁ ਖੋ ਸਞ੍ਞਗ੍ਗਂ, ਉਦਾਹੁ ਅਵਸੇਸਸਮਾਪਤ੍ਤੀਸੁਪਿ ਸਞ੍ਞਗ੍ਗਂ ਅਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ‘‘ਏਕਞ੍ਞੇਵ ਨੁ ਖੋ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਭਗਵਾਪਿਸ੍ਸ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸਿ. ਤਤ੍ਥ ਪੁਥੂਪੀਤਿ ਬਹੂਨਿਪਿ. ਯਥਾ ਯਥਾ ਖੋ, ਪੋਟ੍ਠਪਾਦ, ਨਿਰੋਧਂ ਫੁਸਤੀਤਿ ਪਥਵੀਕਸਿਣਾਦੀਸੁ ਯੇਨ ਯੇਨ ਕਸਿਣੇਨ, ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਾਦੀਨਂ ਵਾ ਯੇਨ ਯੇਨ ਝਾਨੇਨ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਸਚੇ ਹਿ ਪਥਵੀਕਸਿਣੇਨ ਕਰਣਭੂਤੇਨ ਪਥਵੀਕਸਿਣਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਏਕਵਾਰਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਪੁਰਿਮਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਂ ਫੁਸਤਿ ਏਕਂ ਸਞ੍ਞਗ੍ਗਂ, ਅਥ ਦ੍ਵੇ ਵਾਰੇ, ਤਯੋ ਵਾਰੇ, ਵਾਰਸਤਂ, ਵਾਰਸਹਸ੍ਸਂ, ਵਾਰਸਤਸਹਸ੍ਸਂ ਵਾ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਪੁਰਿਮਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਂ ਫੁਸਤਿ, ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ, ਸਞ੍ਞਗ੍ਗਾਨਿ. ਏਸ ਨਯੋ ਸੇਸਕਸਿਣੇਸੁ. ਝਾਨੇਸੁਪਿ ਸਚੇ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨੇਨ ਕਰਣਭੂਤੇਨ ਏਕਵਾਰਂ ਪੁਰਿਮਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਂ ਫੁਸਤਿ ਏਕਂ ਸਞ੍ਞਗ੍ਗਂ. ਅਥ ਦ੍ਵੇ ਵਾਰੇ, ਤਯੋ ਵਾਰੇ, ਵਾਰਸਤਂ, ਵਾਰਸਹਸ੍ਸਂ, ਵਾਰਸਤਸਹਸ੍ਸਂ ਵਾ ਪੁਰਿਮਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਂ ਫੁਸਤਿ, ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ ਸਞ੍ਞਗ੍ਗਾਨਿ. ਏਸ ਨਯੋ ਸੇਸਜ੍ਝਾਨਸਮਾਪਤ੍ਤੀਸੁਪਿ. ਇਤਿ ਏਕਵਾਰਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨਵਸੇਨ ਵਾ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਸਞ੍ਜਾਨਨਲਕ੍ਖਣੇਨ ਸਙ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵਾ ਏਕਂ ਸਞ੍ਞਗ੍ਗਂ ਹੋਤਿ, ਅਪਰਾਪਰਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨਵਸੇਨ ਬਹੂਨਿ.

੪੧੬. ਸਞ੍ਞਾ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇਤਿ ਭਨ੍ਤੇ ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਜ੍ਜਨਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ‘‘ਸਞ੍ਞਾ ਨੁ ਖੋ ਪਠਮਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ‘‘ਸਞ੍ਞਾ ਖੋ, ਪੋਟ੍ਠਪਾਦਾ’’ਤਿ ਬ੍ਯਾਕਾਸਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਞ੍ਞਾਤਿ ਝਾਨਸਞ੍ਞਾ. ਞਾਣਨ੍ਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਞਾਣਂ. ਅਪਰੋ ਨਯੋ, ਸਞ੍ਞਾਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਸਞ੍ਞਾ. ਞਾਣਨ੍ਤਿ ਮਗ੍ਗਞਾਣਂ. ਅਪਰੋ ਨਯੋ, ਸਞ੍ਞਾਤਿ ਮਗ੍ਗਸਞ੍ਞਾ. ਞਾਣਨ੍ਤਿ ਫਲਞਾਣਂ. ਤਿਪਿਟਕਮਹਾਸਿਵਤ੍ਥੇਰੋ ਪਨਾਹ –

ਕਿਂ ਇਮੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਣਨ੍ਤਿ, ਪੋਟ੍ਠਪਾਦੋ ਹੇਟ੍ਠਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਨਿਰੋਧਂ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਇਦਾਨਿ ਨਿਰੋਧਾ ਵੁਟ੍ਠਾਨਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ‘‘ਭਗਵਾ ਨਿਰੋਧਾ ਵੁਟ੍ਠਹਨ੍ਤਸ੍ਸ ਕਿਂ ਪਠਮਂ ਅਰਹਤ੍ਤਫਲਸਞ੍ਞਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਉਦਾਹੁ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਞਾਣ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਯਸ੍ਮਾ ਫਲਸਞ੍ਞਾ ਪਠਮਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਪਚ੍ਛਾ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਞਾਣਂ. ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਸਞ੍ਞਾ ਖੋ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਤਤ੍ਥ ਸਞ੍ਞੁਪ੍ਪਾਦਾਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਫਲਸਞ੍ਞਾਯ ਉਪ੍ਪਾਦਾ, ਪਚ੍ਛਾ ‘‘ਇਦਂ ਅਰਹਤ੍ਤਫਲ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਞਾਣੁਪ੍ਪਾਦੋ ਹੋਤਿ. ਇਦਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ ਕਿਰ ਮੇਤਿ ਫਲਸਮਾਧਿਸਞ੍ਞਾਪਚ੍ਚਯਾ ਕਿਰ ਮਯ੍ਹਂ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਞਾਣਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਨ੍ਤਿ.

ਸਞ੍ਞਾਅਤ੍ਤਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

੪੧੭. ਇਦਾਨਿ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ ਯਥਾ ਨਾਮ ਗਾਮਸੂਕਰੋ ਗਨ੍ਧੋਦਕੇਨ ਨ੍ਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਗਨ੍ਧੇਹਿ ਅਨੁਲਿਮ੍ਪਿਤ੍ਵਾ ਮਾਲਾਦਾਮਂ ਪਿਲ਼ਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਸਿਰਿਸਯਨੇ ਆਰੋਪਿਤੋਪਿ ਸੁਖਂ ਨ ਵਿਨ੍ਦਤਿ, ਵੇਗੇਨ ਗੂਥਟ੍ਠਾਨਮੇਵ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸੁਖਂ ਵਿਨ੍ਦਤਿ. ਏਵਮੇਵ ਭਗਵਤਾ ਸਣ੍ਹਸੁਖੁਮਤਿਲਕ੍ਖਣਬ੍ਭਾਹਤਾਯ ਦੇਸਨਾਯ ਨ੍ਹਾਪਿਤਵਿਲਿਤ੍ਤਮਣ੍ਡਿਤੋਪਿ ਨਿਰੋਧਕਥਾਸਿਰਿਸਯਨਂ ਆਰੋਪਿਤੋਪਿ ਤਤ੍ਥ ਸੁਖਂ ਨ ਵਿਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਗੂਥਟ੍ਠਾਨਸਦਿਸਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਲਦ੍ਧਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਮੇਵ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ‘‘ਸਞ੍ਞਾ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਅਥਸ੍ਸਾਨੁਮਤਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਬ੍ਯਾਕਾਤੁਕਾਮੋ ਭਗਵਾ – ‘‘ਕਂ ਪਨ ਤ੍ਵ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤੋ ਸੋ ‘‘ਅਰੂਪੀ ਅਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਲਦ੍ਧਿਕੋ ਸਮਾਨੋਪਿ ‘‘ਭਗਵਾ ਦੇਸਨਾਯ ਸੁਕੁਸਲੋ, ਸੋ ਮੇ ਆਦਿਤੋਵ ਲਦ੍ਧਿਂ ਮਾ ਵਿਦ੍ਧਂਸੇਤੂ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਲਦ੍ਧਿਂ ਪਰਿਹਰਨ੍ਤੋ ‘‘ਓਲ਼ਾਰਿਕਂ ਖੋ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਤਤ੍ਥ ਦੋਸਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਓਲ਼ਾਰਿਕੋ ਚ ਹਿ ਤੇ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਏਵਂ ਸਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ. ਭੁਮ੍ਮਤ੍ਥੇ ਹਿ ਏਤਂ ਉਪਯੋਗਵਚਨਂ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਚ੍ਚਾਗਚ੍ਛਤੋ ਤਵਾਤਿ ਅਯਂ ਵਾ ਏਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ. ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਏਕੁਪ੍ਪਾਦੇਕਨਿਰੋਧਤ੍ਤਾ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਯਾ ਸਞ੍ਞਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਸਾਵ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤਿ. ਅਪਰਾਪਰਂ ਉਪਾਦਾਯ ਪਨ ‘‘ਅਞ੍ਞਾ ਚ ਸਞ੍ਞਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਅਞ੍ਞਾ ਚ ਸਞ੍ਞਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

੪੧੮-੪੨੦. ਇਦਾਨਿ ਅਞ੍ਞਂ ਲਦ੍ਧਿਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ – ‘‘ਮਨੋਮਯਂ ਖੋ ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿਆਦਿਂ ਵਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਦੋਸੇ ਦਿਨ੍ਨੇ ਯਥਾ ਨਾਮ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕੋ ਯਾਵਸ੍ਸ ਸਞ੍ਞਾ ਨਪ੍ਪਤਿਟ੍ਠਾਤਿ, ਤਾਵ ਅਞ੍ਞਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤਿ, ਸਞ੍ਞਾਪਤਿਟ੍ਠਾਨਕਾਲੇ ਪਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਮੇਵ ਵਦਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਅਞ੍ਞਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਲਦ੍ਧਿਂਯੇਵ ਵਦਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਰੂਪੀ ਖੋ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਯਸ੍ਮਾ ਸੋ ਸਞ੍ਞਾਯ ਉਪ੍ਪਾਦਨਿਰੋਧਂ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਨ ਸਸ੍ਸਤਂ ਮਞ੍ਞਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਥੇਵਸ੍ਸ ਦੋਸਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਭਗਵਾ ‘‘ਏਵਂ ਸਨ੍ਤਮ੍ਪੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤੋ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ ਮਿਚ੍ਛਾਦਸ੍ਸਨੇਨ ਅਭਿਭੂਤਤ੍ਤਾ ਭਗਵਤਾ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਮ੍ਪਿ ਤਂ ਨਾਨਤ੍ਤਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋ ‘‘ਸਕ੍ਕਾ ਪਨੇਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਮਯਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਯਸ੍ਮਾ ਸੋ ਸਞ੍ਞਾਯ ਉਪ੍ਪਾਦਨਿਰੋਧਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋਪਿ ਸਞ੍ਞਾਮਯਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਨਿਚ੍ਚਮੇਵ ਮਞ੍ਞਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਦੁਜ੍ਜਾਨਂ ਖੋ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ.

ਤਤ੍ਥਾਯਂ ਸਙ੍ਖੇਪਤ੍ਥੋ – ਤਵ ਅਞ੍ਞਾ ਦਿਟ੍ਠਿ, ਅਞ੍ਞਾ ਖਨ੍ਤਿ, ਅਞ੍ਞਾ ਰੁਚਿ, ਅਞ੍ਞਥਾਯੇਵ ਤੇ ਦਸ੍ਸਨਂ ਪਵਤ੍ਤਂ, ਅਞ੍ਞਦੇਵ ਚ ਤੇ ਖਮਤਿ ਚੇਵ ਰੁਚ੍ਚਤਿ ਚ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਚ ਤੇ ਆਯੋਗੋ, ਅਞ੍ਞਿਸ੍ਸਾਯੇਵ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਯੁਤ੍ਤਪਯੁਤ੍ਤਤਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਚ ਤੇ ਆਚਰਿਯਕਂ, ਅਞ੍ਞਸ੍ਮਿਂ ਤਿਤ੍ਥਾਯਤਨੇ ਆਚਰਿਯਭਾਵੋ. ਤੇਨ ਤਯਾ ਏਵਂ ਅਞ੍ਞਦਿਟ੍ਠਿਕੇਨ ਅਞ੍ਞਖਨ੍ਤਿਕੇਨ ਅਞ੍ਞਰੁਚਿਕੇਨ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰਾਯੋਗੇਨ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰਾਚਰਿਯਕੇਨ ਦੁਜ੍ਜਾਨਂ ਏਤਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ – ‘‘ਸਞ੍ਞਾ ਵਾ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਾ ਹੋਤੁ, ਅਞ੍ਞਾ ਵਾ ਸਞ੍ਞਾ, ਤਂ ਸਸ੍ਸਤਾਦਿ ਭਾਵਮਸ੍ਸ ਪੁਚ੍ਛਿਸ੍ਸ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਨ ‘‘ਕਿਂ ਪਨ ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ.

ਤਤ੍ਥ ਲੋਕੋਤਿ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦਤਿ. ਨ ਹੇਤਂ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦ ਅਤ੍ਥਸਞ੍ਹਿਤਨ੍ਤਿ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦ ਏਤਂ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਂ ਨ ਇਧਲੋਕਪਰਲੋਕਅਤ੍ਥਨਿਸ੍ਸਿਤਂ, ਨ ਅਤ੍ਤਤ੍ਥਪਰਤ੍ਥਨਿਸ੍ਸਿਤਂ. ਨ ਧਮ੍ਮਸਂਹਿਤਨ੍ਤਿ ਨ ਨਵਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਨਿਸ੍ਸਿਤਂ. ਨਾਦਿਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਕਨ੍ਤਿ ਸਿਕ੍ਖਤ੍ਤਯਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਸਾਸਨਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਕਸ੍ਸ ਨ ਆਦਿਮਤ੍ਤਂ, ਅਧਿਸੀਲਸਿਕ੍ਖਾਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨ ਹੋਤਿ. ਨ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਯਾਤਿ ਸਂਸਾਰਵਟ੍ਟੇ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦਨਤ੍ਥਾਯ ਨ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ. ਨ ਵਿਰਾਗਾਯਾਤਿ ਵਟ੍ਟਵਿਰਾਗਤ੍ਥਾਯ ਨ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ. ਨ ਨਿਰੋਧਾਯਾਤਿ ਵਟ੍ਟਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧਕਰਣਤ੍ਥਾਯ ਨ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ. ਨ ਉਪਸਮਾਯਾਤਿ ਵਟ੍ਟਸ੍ਸ ਵੂਪਸਮਨਤ੍ਥਾਯ ਨ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ. ਨ ਅਭਿਞ੍ਞਾਯਾਤਿ ਵਟ੍ਟਾਭਿਜਾਨਨਾਯ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਕਿਰਿਯਾਯ ਨ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ. ਨ ਸਮ੍ਬੋਧਾਯਾਤਿ ਵਟ੍ਟਸਮ੍ਬੁਜ੍ਝਨਤ੍ਥਾਯ ਨ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ. ਨ ਨਿਬ੍ਬਾਨਾਯਾਤਿ ਅਮਤਮਹਾਨਿਬ੍ਬਾਨਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਕਿਰਿਯਾਯ ਨ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.

ਇਦਂ ਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ ਤਣ੍ਹਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਤੇਭੂਮਕਾ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧਾ ਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਸੇਵ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਪਭਾਵਨਤੋ ਸਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ ਤਣ੍ਹਾ ਦੁਕ੍ਖਸਮੁਦਯੋਤਿ. ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧੋਤਿ, ਅਰਿਯੋ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕੋ ਮਗ੍ਗੋ ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾਤਿ ਮਯਾ ਬ੍ਯਾਕਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ ਵਤ੍ਵਾ ਭਗਵਾ ‘‘ਇਮਸ੍ਸ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਪਾਤੁਭਾਵੋ ਵਾ ਫਲਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾ ਵਾ ਨਤ੍ਥਿ, ਮਯ੍ਹਞ੍ਚ ਭਿਕ੍ਖਾਚਾਰਵੇਲਾ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਤੁਣ੍ਹੀ ਅਹੋਸਿ. ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋਪਿ ਤਂ ਆਕਾਰਂ ਞਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਗਮਨਕਾਲਂ ਆਰੋਚੇਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ‘‘ਏਵਮੇਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ.

੪੨੧. ਵਾਚਾਸਨ੍ਨਿਤੋਦਕੇਨਾਤਿ ਵਚਨਪਤੋਦੇਨ. ਸਞ੍ਝਬ੍ਭਰਿਮਕਂਸੂਤਿ ਸਞ੍ਝਬ੍ਭਰਿਤਂ ਨਿਰਨ੍ਤਰਂ ਫੁਟ੍ਠਂ ਅਕਂਸੁ, ਉਪਰਿ ਵਿਜ੍ਝਿਂਸੂਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਭੂਤਨ੍ਤਿ ਸਭਾਵਤੋ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਂ. ਤਚ੍ਛਂ, ਤਥਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਵੇਵਚਨਂ. ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਤਨ੍ਤਿ ਨਵਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮੇਸੁ ਠਿਤਸਭਾਵਂ. ਧਮ੍ਮਨਿਯਾਮਤਨ੍ਤਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਨਿਯਾਮਤਂ. ਬੁਦ੍ਧਾਨਞ੍ਹਿ ਚਤੁਸਚ੍ਚਵਿਨਿਮੁਤ੍ਤਾ ਕਥਾ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਸਾ ਏਦਿਸਾ ਹੋਤਿ.

ਚਿਤ੍ਤਹਤ੍ਥਿਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਪੋਟ੍ਠਪਾਦਵਤ੍ਥੁਵਣ੍ਣਨਾ

੪੨੨. ਚਿਤ੍ਤੋ ਚ ਹਤ੍ਥਿਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋਤਿ ਸੋ ਕਿਰ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਹਤ੍ਥਿਆਚਰਿਯਸ੍ਸ ਪੁਤ੍ਤੋ ਭਗਵਤੋ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਤੀਣਿ ਪਿਟਕਾਨਿ ਉਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸੁਖੁਮੇਸੁ ਅਤ੍ਥਨ੍ਤਰੇਸੁ ਕੁਸਲੋ ਅਹੋਸਿ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਕਤਪਾਪਕਮ੍ਮਵਸੇਨ ਪਨ ਸਤ੍ਤਵਾਰੇ ਵਿਬ੍ਭਮਿਤ੍ਵਾ ਗਿਹਿ ਜਾਤੋ. ਕਸ੍ਸਪਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਕਿਰ ਸਾਸਨੇ ਦ੍ਵੇ ਸਹਾਯਕਾ ਅਹੇਸੁਂ, ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਸਮਗ੍ਗਾ ਏਕਤੋਵ ਸਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ. ਤੇਸੁ ਏਕੋ ਅਨਭਿਰਤੋ ਗਿਹਿਭਾਵੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਇਤਰਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਸੋ ਗਿਹਿਭਾਵੇ ਆਦੀਨਵਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯ ਆਨਿਸਂਸਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਓਵਦਿ. ਸੋ ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਅਭਿਰਮਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨੇਕਦਿਵਸਂ ਤਾਦਿਸੇ ਚਿਤ੍ਤੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਆਵੁਸੋ ਏਵਰੂਪਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ – ‘ਇਮਾਹਂ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਤੁਯ੍ਹਂ ਦਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ’’. ਸੋ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਲੋਭੇਨ ਤਸ੍ਸ ਗਿਹਿਭਾਵੇ ਆਨਿਸਂਸਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯ ਆਦੀਨਵਂ ਕਥੇਸਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾਵ ਗਿਹਿਭਾਵਤੋ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਰਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯਮੇਵ ਅਭਿਰਮਿ. ਏਵਮੇਸ ਤਦਾ ਸੀਲਵਨ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਗਿਹਿਭਾਵੇ ਆਨਿਸਂਸਕਥਾਯ ਕਥਿਤਤ੍ਤਾ ਇਦਾਨਿ ਛ ਵਾਰੇ ਵਿਬ੍ਭਮਿਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਮੇ ਵਾਰੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ. ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਸ੍ਸ, ਮਹਾਕੋਟ੍ਠਿਕਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਚ ਅਭਿਧਮ੍ਮਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਨ੍ਤਰਾ ਕਥਂ ਓਪਾਤੇਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਮਹਾਕੋਟ੍ਠਿਕਤ੍ਥੇਰੋ ਅਪਸਾਦੇਤਿ. ਸੋ ਮਹਾਸਾਵਕਸ੍ਸ ਕਥਿਤੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ਵਿਬ੍ਭਮਿਤ੍ਵਾ ਗਿਹਿ ਜਾਤੋ. ਪੋਟ੍ਠਪਾਦਸ੍ਸ ਪਨਾਯਂ ਗਿਹਿਸਹਾਯਕੋ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਵਿਬ੍ਭਮਿਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵੀਹਤੀਹਚ੍ਚਯੇਨ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਤੋ. ਅਥ ਨਂ ਸੋ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਸਮ੍ਮ ਕਿਂ ਤਯਾ ਕਤਂ, ਏਵਰੂਪਸ੍ਸ ਨਾਮ ਸਤ੍ਥੁ ਸਾਸਨਾ ਅਪਸਕ੍ਕਨ੍ਤੋਸਿ, ਏਹਿ ਪਬ੍ਬਜਿਤੁਂ ਇਦਾਨਿ ਤੇ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਚਿਤ੍ਤੋ ਚ ਹਤ੍ਥਿਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦੋ ਚ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ’’ਤਿ.

੪੨੩. ਅਨ੍ਧਾਤਿ ਪਞ੍ਞਾਚਕ੍ਖੁਨੋ ਨਤ੍ਥਿਤਾਯ ਅਨ੍ਧਾ, ਤਸ੍ਸੇਵ ਅਭਾਵੇਨ ਅਚਕ੍ਖੁਕਾ. ਤ੍ਵਂਯੇਵ ਨੇਸਂ ਏਕੋ ਚਕ੍ਖੁਮਾਤਿ ਸੁਭਾਸਿਤਦੁਬ੍ਭਾਸਿਤਜਾਨਨਭਾਵਮਤ੍ਤੇਨ ਪਞ੍ਞਾਚਕ੍ਖੁਨਾ ਚਕ੍ਖੁਮਾ. ਏਕਂਸਿਕਾਤਿ ਏਕਕੋਟ੍ਠਾਸਾ. ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਤਿ ਠਪਿਤਾ. ਅਨੇਕਂਸਿਕਾਤਿ ਨ ਏਕਕੋਟ੍ਠਾਸਾ ਏਕੇਨੇਵ ਕੋਟ੍ਠਾਸੇਨ ਸਸ੍ਸਤਾਤਿ ਵਾ ਅਸਸ੍ਸਤਾਤਿ ਵਾ ਨ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਏਕਂਸਿਕਧਮ੍ਮਵਣ੍ਣਨਾ

੪੨੪-੪੨੫. ਸਨ੍ਤਿ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦਾਤਿ ਇਦਂ ਭਗਵਾ ਕਸ੍ਮਾ ਆਰਭਿ? ਬਾਹਿਰਕੇਹਿ ਪਞ੍ਞਾਪਿਤਨਿਟ੍ਠਾਯ ਅਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ. ਸਬ੍ਬੇ ਹਿ ਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਯਥਾ ਭਗਵਾ ਅਮਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ, ਏਵਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਮਯੇ ਲੋਕਥੁਪਿਕਾਦਿਵਸੇਨ ਨਿਟ੍ਠਂ ਪਞ੍ਞਪੇਨ੍ਤਿ, ਸਾ ਚ ਨ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਾ. ਯਥਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨ ਨਿਯ੍ਯਾਤਿ ਨ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਅਞ੍ਞਦਤ੍ਥੁ ਪਣ੍ਡਿਤੇਹਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾ ਨਿਵਤ੍ਤਤਿ, ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਭਗਵਾ ਏਵਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਏਕਨ੍ਤਸੁਖਂ ਲੋਕਂ ਜਾਨਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਪੁਰਤ੍ਥਿਮਾਯ ਦਿਸਾਯ ਏਕਨ੍ਤਸੁਖੋ ਲੋਕੋ ਪਚ੍ਛਿਮਾਦੀਨਂ ਵਾ ਅਞ੍ਞਤਰਾਯਾਤਿ ਏਵਂ ਜਾਨਨ੍ਤਾ ਏਵਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾ ਵਿਹਰਥ. ਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬਾਨਿ ਖੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਲੋਕੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਸਰੀਰਸਣ੍ਠਾਨਾਦੀਨੀਤਿ. ਅਪ੍ਪਾਟਿਹੀਰਕਤਨ੍ਤਿ ਅਪ੍ਪਾਟਿਹੀਰਕਤਂ ਪਟਿਹਰਣਵਿਰਹਿਤਂ, ਅਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.

੪੨੬-੪੨੭. ਜਨਪਦਕਲ੍ਯਾਣੀਤਿ ਜਨਪਦੇ ਅਞ੍ਞਾਹਿ ਇਤ੍ਥੀਹਿ ਵਣ੍ਣਸਣ੍ਠਾਨਵਿਲਾਸਾਕਪ੍ਪਾਦੀਹਿ ਅਸਦਿਸਾ.

ਤਯੋਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭਵਣ੍ਣਨਾ

੪੨੮. ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਪਰੇਸਂ ਨਿਟ੍ਠਾਯ ਅਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਤ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਨਿਟ੍ਠਾਯ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਤਯੋ ਖੋ ਮੇ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋਤਿ ਅਤ੍ਤਭਾਵਪਟਿਲਾਭੋ, ਏਤ੍ਥ ਚ ਭਗਵਾ ਤੀਹਿ ਅਤ੍ਤਭਾਵਪਟਿਲਾਭੇਹਿ ਤਯੋ ਭਵੇ ਦਸ੍ਸੇਸਿ. ਓਲ਼ਾਰਿਕਤ੍ਤਭਾਵਪਟਿਲਾਭੇਨ ਅਵੀਚਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪਰਨਿਮ੍ਮਿਤਵਸਵਤ੍ਤਿਪਰਿਯੋਸਾਨਂ ਕਾਮਭਵਂ ਦਸ੍ਸੇਸਿ. ਮਨੋਮਯਅਤ੍ਤਭਾਵਪਟਿਲਾਭੇਨ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਭੂਮਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਅਕਨਿਟ੍ਠਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਪਰਿਯੋਸਾਨਂ ਰੂਪਭਵਂ ਦਸ੍ਸੇਸਿ. ਅਰੂਪਅਤ੍ਤਭਾਵਪਟਿਲਾਭੇਨ ਆਕਾਸਾਨਞ੍ਚਾਯਤਨਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਨੇਵਸਞ੍ਞਾਨਾਸਞ੍ਞਾਯਤਨਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਪਰਿਯੋਸਾਨਂ ਅਰੂਪਭਵਂ ਦਸ੍ਸੇਸਿ. ਸਂਕਿਲੇਸਿਕਾ ਧਮ੍ਮਾ ਨਾਮ ਦ੍ਵਾਦਸ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਾ. ਵੋਦਾਨਿਯਾ ਧਮ੍ਮਾ ਨਾਮ ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾ.

੪੨੯. ਪਞ੍ਞਾਪਾਰਿਪੂਰਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਮਗ੍ਗਪਞ੍ਞਾਫਲਪਞ੍ਞਾਨਂ ਪਾਰਿਪੂਰਿਞ੍ਚੇਵ ਵਿਪੁਲਭਾਵਞ੍ਚ. ਪਾਮੁਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਤਰੁਣਪੀਤਿ. ਪੀਤੀਤਿ ਬਲਵਤੁਟ੍ਠਿ. ਕਿਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ? ਯਂ ਅਵੋਚੁਮ੍ਹ ‘‘ਸਯਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾ ਸਚ੍ਛਿਕਤ੍ਵਾ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਿਰਤੀ’’ਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਤਸ੍ਸ ਏਵਂ ਵਿਹਰਤੋ ਤਂ ਪਾਮੋਜ੍ਜਞ੍ਚੇਵ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਪੀਤਿ ਚ ਨਾਮਕਾਯਪਸ੍ਸਦ੍ਧਿ ਚ ਸਤਿ ਚ ਸੂਪਟ੍ਠਿਤਾ ਉਤ੍ਤਮਞਾਣਞ੍ਚ ਸੁਖੋ ਚ ਵਿਹਾਰੋ. ਸਬ੍ਬਵਿਹਾਰੇਸੁ ਚ ਅਯਮੇਵ ਵਿਹਾਰੋ ‘‘ਸੁਖੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤੋ ‘‘ਉਪਸਨ੍ਤੋ ਪਰਮਮਧੁਰੋ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨੇ ਪਾਮੋਜ੍ਜਾਦਯੋ ਛਪਿ ਧਮ੍ਮਾ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤਿ, ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨੇ ਦੁਬ੍ਬਲਪੀਤਿਸਙ੍ਖਾਤਂ ਪਾਮੋਜ੍ਜਂ ਨਿਵਤ੍ਤਤਿ, ਸੇਸਾ ਪਞ੍ਚ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤਿ. ਤਤਿਯੇ ਪੀਤਿ ਨਿਵਤ੍ਤਤਿ, ਸੇਸਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤਿ. ਤਥਾ ਚਤੁਤ੍ਥੇ. ਇਮੇਸੁ ਚਤੂਸੁ ਝਾਨੇਸੁ ਸਮ੍ਪਸਾਦਨਸੁਤ੍ਤੇ ਸੁਦ੍ਧਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਮੇਵ ਕਥਿਤਂ. ਪਾਸਾਦਿਕਸੁਤ੍ਤੇ ਚਤੂਹਿ ਮਗ੍ਗੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਕਥਿਤਾ. ਦਸੁਤ੍ਤਰਸੁਤ੍ਤੇ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਿਕਫਲਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਕਥਿਤਾ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪੋਟ੍ਠਪਾਦਸੁਤ੍ਤੇ ਪਾਮੋਜ੍ਜਂ ਪੀਤਿਵੇਵਚਨਮੇਵ ਕਤ੍ਵਾ ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨਿਕਫਲਸਮਾਪਤ੍ਤਿਨਾਮ ਕਥਿਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.

੪੩੨-੪੩੭. ਅਯਂ ਵਾ ਸੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵਾ ਸਦ੍ਦੋ ਵਿਭਾਵਨਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਅਯਂ ਸੋਤਿ ਏਵਂ ਵਿਭਾਵੇਤ੍ਵਾ ਪਕਾਸੇਤ੍ਵਾ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਾਮ. ਯਥਾਪਰੇ ‘‘ਏਕਨ੍ਤਸੁਖਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਸਞ੍ਜਾਨਾਥਾ’’ਤਿ ਪੁਟ੍ਠਾ ‘‘ਨੋ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਨ ਏਵਂ ਵਦਾਮਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਪ੍ਪਾਟਿਹੀਰਕਤਨ੍ਤਿ ਸਪ੍ਪਾਟਿਹਰਣਂ, ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਮੋਘੋ ਹੋਤੀਤਿ ਤੁਚ੍ਛੋ ਹੋਤਿ, ਨਤ੍ਥਿ ਸੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਸਚ੍ਚੋ ਹੋਤੀਤਿ ਭੂਤੋ ਹੋਤਿ, ਸ੍ਵੇਵ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਸਚ੍ਚੋ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤ੍ਥ ਪਨਾਯਂ ਚਿਤ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਾਯ ਤਯੋ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੇ ਕਥੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋ ਨਾਮ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਮਤ੍ਤਂ ਏਤਨ੍ਤਿ ਉਦ੍ਧਰਿਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿ, ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋ ਤ੍ਵੇਵ ਨਿਯ੍ਯਾਤੇਸਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਰੂਪਾਦਯੋ ਚੇਤ੍ਥ ਧਮ੍ਮਾ, ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋਤਿ ਪਨ ਨਾਮਮਤ੍ਤਮੇਤਂ, ਤੇਸੁ ਤੇਸੁ ਰੂਪਾਦੀਸੁ ਸਤਿ ਏਵਰੂਪਾ ਵੋਹਾਰਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਕਾਮੋ ਤਸ੍ਸੇਵ ਕਥਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਨਾਮਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਵਸੇਨ ਨਿਯ੍ਯਾਤਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਯਸ੍ਮਿਂ ਚਿਤ੍ਤ ਸਮਯੇ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ.

੪੩੮. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ ਵਤ੍ਵਾ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਵਿਨਯਨਤ੍ਥਂ ਪੁਨ ‘‘ਸਚੇ ਤਂ, ਚਿਤ੍ਤ, ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਯੋ ਮੇ ਅਹੋਸਿ ਅਤੀਤੋ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋ, ਸ੍ਵੇਵ ਮੇ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਸਚ੍ਚੋ ਅਹੋਸਿ, ਮੋਘੋ ਅਨਾਗਤੋ ਮੋਘੋ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਤਾਵ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ – ਯਸ੍ਮਾ ਯੇ ਤੇ ਅਤੀਤਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਤੇ ਏਤਰਹਿ ਨਤ੍ਥਿ, ਅਹੇਸੁਨ੍ਤਿ ਪਨ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਤਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਸੋਪਿ ਮੇ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਸਮਯੇ ਸਚ੍ਚੋ ਅਹੋਸਿ. ਅਨਾਗਤਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਪਨ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਤਦਾ ਅਭਾਵਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ‘‘ਮੋਘੋ ਅਨਾਗਤੋ, ਮੋਘੋ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ, ਏਵਂ ਅਤ੍ਥਤੋ ਨਾਮਮਤ੍ਤਮੇਵ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭਂ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ. ਅਨਾਗਤਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨੇਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.

੪੩੯-੪੪੩. ਅਥ ਭਗਵਾ ਤਸ੍ਸ ਬ੍ਯਾਕਰਣੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਬ੍ਯਾਕਰਣਂ ਸਂਸਨ੍ਦਿਤੁਂ ‘‘ਏਵਮੇਵ ਖੋ ਚਿਤ੍ਤਾ’’ਤਿਆਦੀਨਿ ਵਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਓਪਮ੍ਮਤੋ ਤਮਤ੍ਥਂ ਸਾਧੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਚਿਤ੍ਤ ਗਵਾ ਖੀਰ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਸਙ੍ਖੇਪਤ੍ਥੋ, ਯਥਾ ਗਵਾ ਖੀਰਂ, ਖੀਰਾਦੀਹਿ ਚ ਦਧਿਆਦੀਨਿ ਭਵਨ੍ਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਯਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਖੀਰਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਦਧੀਤਿ ਵਾ ਨਵਨੀਤਾਦੀਸੁ ਵਾ ਅਞ੍ਞਤਰਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਂ ਨਾਮਂ ਵੋਹਾਰਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਯੇ ਧਮ੍ਮੇ ਉਪਾਦਾਯ ਦਧੀਤਿਆਦਿ ਵੋਹਾਰਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤੇਸਂ ਅਭਾਵਾ. ਅਥ ਖੋ ਖੀਰਂ ਤ੍ਵੇਵ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਯੇ ਧਮ੍ਮੇ ਉਪਾਦਾਯ ਖੀਰਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਖ੍ਯਾ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿ ਨਾਮਂ ਵੋਹਾਰੋ ਹੋਤਿ, ਤੇਸਂ ਭਾਵਾਤਿ. ਏਸ ਨਯੋ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ. ਇਮਾ ਖੋ ਚਿਤ੍ਤਾਤਿ ਓਲ਼ਾਰਿਕੋ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋ ਇਤਿ ਚ ਮਨੋਮਯੋ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋ ਇਤਿ ਚ ਅਰੂਪੋ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੋ ਇਤਿ ਚ ਇਮਾ ਖੋ ਚਿਤ੍ਤ ਲੋਕਸਮਞ੍ਞਾ ਲੋਕੇ ਸਮਞ੍ਞਾਮਤ੍ਤਕਾਨਿ ਸਮਨੁਜਾਨਨਮਤ੍ਤਕਾਨਿ ਏਤਾਨਿ. ਤਥਾ ਲੋਕਨਿਰੁਤ੍ਤਿਮਤ੍ਤਕਾਨਿ ਵਚਨਪਥਮਤ੍ਤਕਾਨਿ ਵੋਹਾਰਮਤ੍ਤਕਾਨਿ ਨਾਮਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਮਤ੍ਤਕਾਨਿ ਏਤਾਨੀਤਿ. ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਹੇਟ੍ਠਾ ਤਯੋ ਅਤ੍ਤਪਟਿਲਾਭੇ ਕਥੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਸਬ੍ਬਮੇਤਂ ਵੋਹਾਰਮਤ੍ਤਕਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਯਸ੍ਮਾ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਸਤ੍ਤੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਸੁਞ੍ਞੋ ਤੁਚ੍ਛੋ ਏਸ ਲੋਕੋ.

ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਪਨ ਦ੍ਵੇ ਕਥਾ ਸਮ੍ਮੁਤਿਕਥਾ ਚ ਪਰਮਤ੍ਥਕਥਾ ਚ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਸਤ੍ਤੋ ਪੋਸੋ ਦੇਵੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ’’ਤਿਆਦਿਕਾ ‘‘ਸਮ੍ਮੁਤਿਕਥਾ’’ ਨਾਮ. ‘‘ਅਨਿਚ੍ਚਂ ਦੁਕ੍ਖਮਨਤ੍ਤਾ ਖਨ੍ਧਾ ਧਾਤੁਯੋ ਆਯਤਨਾਨਿ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨਾ ਸਮ੍ਮਪ੍ਪਧਾਨਾ’’ਤਿਆਦਿਕਾ ਪਰਮਤ੍ਥਕਥਾ ਨਾਮ. ਤਤ੍ਥ ਯੋ ਸਮ੍ਮੁਤਿਦੇਸਨਾਯ ‘‘ਸਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਪੋਸੋ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਦੇਵੋ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ’’ਤਿ ਵਾ ਵੁਤ੍ਤੇ ਵਿਜਾਨਿਤੁਂ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਿਤੁਂ ਨਿਯ੍ਯਾਤੁਂ ਅਰਹਤ੍ਤਜਯਗ੍ਗਾਹਂ ਗਹੇਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਆਦਿਤੋਵ ‘‘ਸਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਪੋਸੋ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਦੇਵੋ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ’’ਤਿ ਵਾ ਕਥੇਤਿ, ਯੋ ਪਰਮਤ੍ਥਦੇਸਨਾਯ ‘‘ਅਨਿਚ੍ਚ’’ਨ੍ਤਿ ਵਾ ‘‘ਦੁਕ੍ਖ’’ਨ੍ਤਿ ਵਾਤਿਆਦੀਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਵਿਜਾਨਿਤੁਂ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਿਤੁਂ ਨਿਯ੍ਯਾਤੁਂ ਅਰਹਤ੍ਤਜਯਗ੍ਗਾਹਂ ਗਹੇਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਤਸ੍ਸ ‘‘ਅਨਿਚ੍ਚ’’ਨ੍ਤਿ ਵਾ ‘‘ਦੁਕ੍ਖ’’ਨ੍ਤਿ ਵਾਤਿਆਦੀਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰਮੇਵ ਕਥੇਤਿ. ਤਥਾ ਸਮ੍ਮੁਤਿਕਥਾਯ ਬੁਜ੍ਝਨਕਸਤ੍ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਨ ਪਠਮਂ ਪਰਮਤ੍ਥਕਥਂ ਕਥੇਤਿ. ਸਮ੍ਮੁਤਿਕਥਾਯ ਪਨ ਬੋਧੇਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਾ ਪਰਮਤ੍ਥਕਥਂ ਕਥੇਤਿ. ਪਰਮਤ੍ਥਕਥਾਯ ਬੁਜ੍ਝਨਕਸਤ੍ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਨ ਪਠਮਂ ਸਮ੍ਮੁਤਿਕਥਂ ਕਥੇਤਿ. ਪਰਮਤ੍ਥਕਥਾਯ ਪਨ ਬੋਧੇਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਾ ਸਮ੍ਮੁਤਿਕਥਂ ਕਥੇਤਿ. ਪਕਤਿਯਾ ਪਨ ਪਠਮਮੇਵ ਪਰਮਤ੍ਥਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਦੇਸਨਾ ਲੂਖਾਕਾਰਾ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਬੁਦ੍ਧਾ ਪਠਮਂ ਸਮ੍ਮੁਤਿਕਥਂ ਕਥੇਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਾ ਪਰਮਤ੍ਥਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤਿ. ਸਮ੍ਮੁਤਿਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤਾਪਿ ਸਚ੍ਚਮੇਵ ਸਭਾਵਮੇਵ ਅਮੁਸਾਵ ਕਥੇਨ੍ਤਿ. ਪਰਮਤ੍ਥਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤਾਪਿ ਸਚ੍ਚਮੇਵ ਸਭਾਵਮੇਵ ਅਮੁਸਾਵ ਕਥੇਨ੍ਤਿ.

ਦੁਵੇ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਅਕ੍ਖਾਸਿ, ਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਵਦਤਂ ਵਰੋ;

ਸਮ੍ਮੁਤਿਂ ਪਰਮਤ੍ਥਞ੍ਚ, ਤਤਿਯਂ ਨੂਪਲਬ੍ਭਤਿ.

ਸਙ੍ਕੇਤਵਚਨਂ ਸਚ੍ਚਂ, ਲੋਕਸਮ੍ਮੁਤਿਕਾਰਣਂ;

ਪਰਮਤ੍ਥਵਚਨਂ ਸਚ੍ਚਂ, ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਭੂਤਲਕ੍ਖਣਨ੍ਤਿ.

ਯਾਹਿ ਤਥਾਗਤੋ ਵੋਹਰਤਿ ਅਪਰਾਮਸਨ੍ਤਿ ਯਾਹਿ ਲੋਕਸਮਞ੍ਞਾਹਿ ਲੋਕਨਿਰੁਤ੍ਤੀਹਿ ਤਥਾਗਤੋ ਤਣ੍ਹਾਮਾਨਦਿਟ੍ਠਿਪਰਾਮਾਸਾਨਂ ਅਭਾਵਾ ਅਪਰਾਮਸਨ੍ਤੋ ਵੋਹਰਤੀਤਿ ਦੇਸਨਂ ਵਿਨਿਵਟ੍ਟੇਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਨਿਕੂਟੇਨ ਨਿਟ੍ਠਾਪੇਸਿ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਉਤ੍ਤਾਨਤ੍ਥਮੇਵਾਤਿ.

ਇਤਿ ਸੁਮਙ੍ਗਲਵਿਲਾਸਿਨਿਯਾ ਦੀਘਨਿਕਾਯਟ੍ਠਕਥਾਯਂ

ਪੋਟ੍ਠਪਾਦਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.