(੧੩) ੩. ਭਯਵਗ੍ਗੋ
੧. ਅਤ੍ਤਾਨੁਵਾਦਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੧੨੧. ਤਤਿਯਸ੍ਸ ਪਠਮੇ ਅਤ੍ਤਾਨੁਵਾਦਭਯਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਅਨੁਵਦਨ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਭਯਂ. ਪਰਾਨੁਵਾਦਭਯਨ੍ਤਿ ਪਰਸ੍ਸ ਅਨੁਵਾਦਤੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਭਯਂ. ਦਣ੍ਡਭਯਨ੍ਤਿ ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਂਸ ਕਮ੍ਮਕਾਰਣਾ ਪਟਿਚ੍ਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਭਯਂ. ਦੁਗ੍ਗਤਿਭਯਨ੍ਤਿ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਅਪਾਯੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਭਯਂ. ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਤ੍ਤਾਨੁਵਾਦਭਯਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ ਅਤ੍ਤਾਨੁਵਾਦਭਯਂ ਤਾਵ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਹਿਰੀ ਸਮੁਟ੍ਠਾਤਿ, ਸਾਸ੍ਸ ਤੀਸੁ ਦ੍ਵਾਰੇਸੁ ਸਂਵਰਂ ਜਨੇਤਿ, ਤੀਸੁ ਦ੍ਵਾਰੇਸੁ ਸਂਵਰੋ ਚਤੁਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਸੀਲਂ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸੀਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਯ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਅਗ੍ਗਫਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਤਿ. ਪਰਾਨੁਵਾਦਭਯਂ ਪਨ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਨ੍ਤਸ੍ਸ ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਓਤ੍ਤਪ੍ਪਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਤਿ, ਤਦਸ੍ਸ ਤੀਸੁ ਦ੍ਵਾਰੇਸੁ ਸਂਵਰਂ ਜਨੇਤਿ, ਤੀਸੁ ਦ੍ਵਾਰੇਸੁ ਸਂਵਰੋ ਚਤੁਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਸੀਲਂ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸੀਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਯ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਅਗ੍ਗਫਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਤਿ. ਦੁਗ੍ਗਤਿਭਯਂ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਹਿਰੀ ਸਮੁਟ੍ਠਾਤਿ, ਸਾਸ੍ਸ ਤੀਸੁ ਦ੍ਵਾਰੇਸੁ ਸਂਵਰਂ ਜਨੇਤਿ, ਤੀਸੁ ਦ੍ਵਾਰੇਸੁ ਸਂਵਰੋ ਚਤੁਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਸੀਲਂ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸੀਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਯ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਅਗ੍ਗਫਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਤਿ.
੨. ਊਮਿਭਯਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੧੨੨. ਦੁਤਿਯੇ ਉਦਕੋਰੋਹਨ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਉਦਕਂ ਓਤਰਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਪਾਟਿਕਙ੍ਖਿਤਬ੍ਬਾਨੀਤਿ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਸੁਸੁਕਾਭਯਨ੍ਤਿ ਚਣ੍ਡਮਚ੍ਛਭਯਂ. ਮੁਖਾਵਰਣਂ ਮਞ੍ਞੇ ਕਰੋਨ੍ਤੀਤਿ ਮੁਖਪਿਦਹਨਂ ਵਿਯ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਓਦਰਿਕਤ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਮਹੋਦਰਤਾਯ ਮਹਗ੍ਘਸਭਾਵਸ੍ਸ. ਅਰਕ੍ਖਿਤੇਨੇਵ ਕਾਯੇਨਾਤਿਆਦੀਸੁ ਕਾਯਦ੍ਵਾਰੇ ਤਿਵਿਧਸ੍ਸ ਸਂਵਰਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ ਅਰਕ੍ਖਿਤੇਨ ਕਾਯੇਨ. ਵਚੀਦ੍ਵਾਰੇ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਸ੍ਸ ਸਂਵਰਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ ਅਰਕ੍ਖਿਤਾਯ ਵਾਚਾਯ.
੩. ਪਠਮਨਾਨਾਕਰਣਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੧੨੩. ਤਤਿਯੇ ਤਦਸ੍ਸਾਦੇਤੀਤਿ ਤਂ ਝਾਨਂ ਸੁਖਸ੍ਸਾਦੇਨ ਅਸ੍ਸਾਦੇਤਿ. ਨਿਕਾਮੇਤੀਤਿ ਪਤ੍ਥੇਤਿ. ਵਿਤ੍ਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਤੁਟ੍ਠਿਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ. ਤਦਧਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਧਿਮੁਤ੍ਤੋ, ਤਂ ਵਾ ਅਧਿਮੁਤ੍ਤੋ. ਤਬ੍ਬਹੁਲਵਿਹਾਰੀਤਿ ਤੇਨ ਝਾਨੇਨ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ. ਸਹਬ੍ਯਤਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਸਹਭਾਵਂ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਪ੍ਪੋ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਂ ਅਤ੍ਥਿ ਹੀਨਂ, ਅਤ੍ਥਿ ਮਜ੍ਝਿਮਂ, ਅਤ੍ਥਿ ਪਣੀਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਹੀਨੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਕਪ੍ਪਸ੍ਸ ਤਤਿਯੋ ਕੋਟ੍ਠਾਸੋ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਂ, ਮਜ੍ਝਿਮੇਨ ਉਪਡ੍ਢਕਪ੍ਪੋ, ਪਣੀਤੇਨ ਕਪ੍ਪੋ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨਿਰਯਮ੍ਪਿ ਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਨਿਰਯਗਮਨੀਯਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਪ੍ਪਹੀਨਤ੍ਤਾ ਅਪਰਾਪਰਂ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਨ ਅਨਨ੍ਤਰਮੇਵ. ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਭਵੇ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਤੀਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਰੂਪਭਵੇ ਠਤ੍ਵਾ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਤਿ, ਨ ਹੇਟ੍ਠਾ ਓਤਰਤਿ. ਯਦਿਦਂ ਗਤਿਯਾ ਉਪਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਤੀਤਿ ਯਂ ਇਦਂ ਗਤਿਯਾ ਚ ਉਪਪਤ੍ਤਿਯਾ ਚ ਸਤਿ ਸੇਖਸ੍ਸ ਅਰਿਯਸਾਵਕਸ੍ਸ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਸੇਨ ਹੇਟ੍ਠਾ ਅਨੋਤਰਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਰੂਪਭਵੇ ਉਪਰਿ ਦੁਤਿਯਤਤਿਯਾਦੀਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਂ, ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਸ੍ਸ ਪਨ ਨਿਰਯਾਦਿਗਮਨਂ, ਇਦਂ ਨਾਨਾਕਰਣਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਦ੍ਵੇ ਕਪ੍ਪਾਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਤਿਵਿਧਂ ਹੋਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਪਣੀਤਭਾਵਨੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾਨਂ ਅਟ੍ਠਕਪ੍ਪਾ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਂ, ਮਜ੍ਝਿਮੇਨ ਚਤ੍ਤਾਰੋ, ਹੀਨੇਨ ਦ੍ਵੇ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਕਪ੍ਪਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਯਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਕਪ੍ਪੋ, ਦ੍ਵੇ ਕਪ੍ਪਾ’’ਤਿ, ਤਮ੍ਪਿ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਕਪ੍ਪੋਤਿ ਚ ਗੁਣਸ੍ਸਪਿ ਨਾਮਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਕਪ੍ਪੋ ਦ੍ਵੇ ਕਪ੍ਪਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਕਪ੍ਪਾਤਿ ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਯੋ ਪਠਮਂ ਵੁਤ੍ਤੋ ਕਪ੍ਪੋ, ਸੋ ਦ੍ਵੇ ਵਾਰੇ ਗਣੇਤ੍ਵਾ ਏਕੇਨ ਗੁਣੇਨ ਦ੍ਵੇ ਕਪ੍ਪਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਦੁਤਿਯੇਨ ਚਤ੍ਤਾਰੋ, ਪੁਨ ਤੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਕਪ੍ਪਾਤਿ ਇਮੇਹਿ ਚਤੂਹਿ ਗੁਣੇਹਿ ਗੁਣਿਤਾ ਏਕੇਨ ਗੁਣੇਨ ਅਟ੍ਠ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਦੁਤਿਯੇਨ ਸੋਲ਼ਸ, ਤਤਿਯੇਨ ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਂਸ, ਚਤੁਤ੍ਥੇਨ ਚਤੁਸਟ੍ਠੀਤਿ. ਏਵਮਿਧ ਪਣੀਤਜ੍ਝਾਨਵਸੇਨ ਚਤੁਸਟ੍ਠਿ ਕਪ੍ਪਾ ਗਹਿਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਪਞ੍ਚ ਕਪ੍ਪਸਤਾਨੀਤਿ ਇਦਂ ਪਣੀਤਸ੍ਸੇਵ ਉਪਪਤ੍ਤਿਜ੍ਝਾਨਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਵੇਹਪ੍ਫਲੇਸੁ ਵਾ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਭੂਮਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ ਤਿਣ੍ਣਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਾਨਂ ਅਭਾਵਤੋ ਏਤ੍ਤਕਮੇਵ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਂ.
੪. ਦੁਤਿਯਨਾਨਾਕਰਣਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੧੨੪. ਚਤੁਤ੍ਥੇ ਰੂਪਮੇਵ ਰੂਪਗਤਂ. ਸੇਸਪਦੇਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਅਨਿਚ੍ਚਤੋਤਿਆਦੀਸੁ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਭਾਵਟ੍ਠੇਨ ਅਨਿਚ੍ਚਤੋ, ਆਬਾਧਟ੍ਠੇਨ ਰੋਗਤੋ, ਅਨ੍ਤੋ ਪਦੁਸ੍ਸਨਟ੍ਠੇਨ ਗਣ੍ਡਤੋ, ਅਨੁਪਵਿਟ੍ਠਟ੍ਠੇਨ ਸਲ੍ਲਤੋ, ਸਦੁਕ੍ਖਟ੍ਠੇਨ ਅਘਤੋ, ਸਮ੍ਪੀਲ਼ਨਟ੍ਠੇਨ ਆਬਾਧਤੋ, ਅਵਿਧੇਯ੍ਯਟ੍ਠੇਨ ਪਰਤੋ, ਪਲੁਜ੍ਜਨਟ੍ਠੇਨ ਪਲੋਕਤੋ, ਨਿਸ੍ਸਤ੍ਤਟ੍ਠੇਨ ਸੁਞ੍ਞਤੋ, ਅਵਸਵਤ੍ਤਨਟ੍ਠੇਨ ਅਨਤ੍ਤਤੋ. ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਅਨਿਚ੍ਚਤੋ ਪਲੋਕਤੋ’’ਤਿ ਦ੍ਵੀਹਿ ਪਦੇਹਿ ਅਨਿਚ੍ਚਲਕ੍ਖਣਂ ਕਥਿਤਂ, ‘‘ਸੁਞ੍ਞਤੋ ਅਨਤ੍ਤਤੋ’’ਤਿ ਦ੍ਵੀਹਿ ਅਨਤ੍ਤਲਕ੍ਖਣਂ, ਸੇਸੇਹਿ ਦੁਕ੍ਖਲਕ੍ਖਣਂ ਕਥਿਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਤੀਤਿ ਞਾਣੇਨ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਏਵਂ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧੇ ਤਿਲਕ੍ਖਣਂ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ਤਯੋ ਮਗ੍ਗੇ ਤੀਣਿ ਫਲਾਨਿ ਸਚ੍ਛਿਕਰੋਤਿ. ਸੁਦ੍ਧਾਵਾਸਾਨਂ ਦੇਵਾਨਂ ਸਹਬ੍ਯਤਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਤਤ੍ਥ ਠਿਤੋ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਂ ਭਾਵੇਤ੍ਵਾ ਉਪਪਜ੍ਜਤਿ.
੫-੬. ਮੇਤ੍ਤਾਸੁਤ੍ਤਦ੍ਵਯਵਣ੍ਣਨਾ
੧੨੫-੧੨੬. ਪਞ੍ਚਮੇ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਵਸੇਨ ਮੇਤ੍ਤਾ, ਦੁਤਿਯਾਦਿਵਸੇਨ ਕਰੁਣਾਦਯੋ ਦਸ੍ਸਿਤਾ. ਛਟ੍ਠਂ ਚਤੁਤ੍ਥੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
੭. ਪਠਮਤਥਾਗਤਅਚ੍ਛਰਿਯਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੧੨੭. ਸਤ੍ਤਮੇ ਪਾਤੁਭਾਵਾਤਿ ਪਾਤੁਭਾਵੇਨ. ਕੁਚ੍ਛਿਂ ਓਕ੍ਕਮਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕੁਚ੍ਛਿਂ ਓਕ੍ਕਨ੍ਤੋ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਓਕ੍ਕਨ੍ਤੇ ਹਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਏਵਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਓਕ੍ਕਮਮਾਨੇ. ਅਪ੍ਪਮਾਣੋਤਿ ਵੁਡ੍ਢਿਪ੍ਪਮਾਣੋ, ਵਿਪੁਲੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਉਲ਼ਾਰੋਤਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਵੇਵਚਨਂ. ਦੇਵਾਨਂ ਦੇਵਾਨੁਭਾਵਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਦੇਵਾਨਂ ਅਯਮਾਨੁਭਾਵੋ – ਨਿਵਤ੍ਥਵਤ੍ਥਸ੍ਸ ਪਭਾ ਦ੍ਵਾਦਸ ਯੋਜਨਾਨਿ ਫਰਤਿ, ਤਥਾ ਸਰੀਰਸ੍ਸ, ਤਥਾ ਵਿਮਾਨਸ੍ਸ, ਤਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਲੋਕਨ੍ਤਰਿਕਾਤਿ ਤਿਣ੍ਣਂ ਤਿਣ੍ਣਂ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਾ ਏਕੇਕੋ ਲੋਕਨ੍ਤਰਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਤਿਣ੍ਣਂ ਸਕਟਚਕ੍ਕਾਨਂ ਪਤ੍ਤਾਨਂ ਵਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਆਹਚ੍ਚ ਠਪਿਤਾਨਂ ਮਜ੍ਝੇ ਓਕਾਸੋ ਵਿਯ. ਸੋ ਪਨ ਲੋਕਨ੍ਤਰਿਕਨਿਰਯੋ ਪਰਿਮਾਣਤੋ ਅਟ੍ਠਯੋਜਨਸਹਸ੍ਸਪ੍ਪਮਾਣੋ ਹੋਤਿ. ਅਘਾਤਿ ਨਿਚ੍ਚਵਿਵਟਾ. ਅਸਂਵੁਤਾਤਿ ਹੇਟ੍ਠਾਪਿ ਅਪ੍ਪਤਿਟ੍ਠਾ. ਅਨ੍ਧਕਾਰਾਤਿ ਤਮਭੂਤਾ. ਅਨ੍ਧਕਾਰਤਿਮਿਸਾਤਿ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਨਿਵਾਰਣਤੋ ਅਨ੍ਧਭਾਵਕਰਣਤਿਮਿਸਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ. ਤਤ੍ਥ ਕਿਰ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਨ ਜਾਯਤਿ. ਏਵਂਮਹਿਦ੍ਧਿਕਾਨਨ੍ਤਿ ਚਨ੍ਦਿਮਸੂਰਿਯਾ ਕਿਰ ਏਕਪ੍ਪਹਾਰੇਨੇਵ ਤੀਸੁ ਦੀਪੇਸੁ ਪਞ੍ਞਾਯਨ੍ਤਿ, ਏਵਂਮਹਿਦ੍ਧਿਕਾ. ਏਕੇਕਾਯ ਦਿਸਾਯ ਨਵ ਨਵ ਯੋਜਨਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਅਨ੍ਧਕਾਰਂ ਵਿਧਮਿਤ੍ਵਾ ਆਲੋਕਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤਿ, ਏਵਂਮਹਾਨੁਭਾਵਾ. ਆਭਾ ਨਾਨੁਭੋਨ੍ਤੀਤਿ ਪਭਾ ਨਪ੍ਪਹੋਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਕਿਰ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਪਬ੍ਬਤਸ੍ਸ ਵੇਮਜ੍ਝੇਨ ਚਰਨ੍ਤਿ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਪਬ੍ਬਤਞ੍ਚ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਲੋਕਨ੍ਤਰਨਿਰਯਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਸਂ ਤਤ੍ਥ ਆਭਾ ਨਪ੍ਪਹੋਨ੍ਤਿ.
ਯੇਪਿ ਤਤ੍ਥ ਸਤ੍ਤਾਤਿ ਯੇਪਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਲੋਕਨ੍ਤਰਮਹਾਨਿਰਯੇ ਸਤ੍ਤਾ ਉਪਪਨ੍ਨਾ. ਕਿਂ ਪਨ ਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ? ਭਾਰਿਯਂ ਦਾਰੁਣਂ ਮਾਤਾਪਿਤੂਨਂ ਧਮ੍ਮਿਕਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਞ੍ਚ ਉਪਰਿ ਅਪਰਾਧਂ, ਅਞ੍ਞਞ੍ਚ ਦਿਵਸੇ ਦਿਵਸੇ ਪਾਣਵਧਾਦਿਸਾਹਸਿਕਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਤਮ੍ਬਪਣ੍ਣਿਦੀਪੇ ਅਭਯਚੋਰਨਾਗਚੋਰਾਦਯੋ ਵਿਯ. ਤੇਸਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵੋ ਤਿਗਾਵੁਤਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਵਗ੍ਗੁਲੀਨਂ ਵਿਯ ਦੀਘਨਖਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਰੁਕ੍ਖੇ ਵਗ੍ਗੁਲਿਯੋ ਵਿਯ ਨਖੇਹਿ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਪਬ੍ਬਤਪਾਦੇ ਲਗ੍ਗਨ੍ਤਿ. ਯਦਾ ਸਂਸਪ੍ਪਨ੍ਤਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਪਾਸਗਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਅਥ ‘‘ਭਕ੍ਖੋ ਨੋ ਲਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਮਞ੍ਞਮਾਨਾ ਤਤ੍ਥ ਬ੍ਯਾਵਟਾ ਵਿਪਰਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਲੋਕਸਨ੍ਧਾਰਕਉਦਕੇ ਪਤਨ੍ਤਿ, ਵਾਤੇ ਪਹਰਨ੍ਤੇਪਿ ਮਧੁਕਫਲਾਨਿ ਵਿਯ ਛਿਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਉਦਕੇ ਪਤਨ੍ਤਿ, ਪਤਿਤਮਤ੍ਤਾਵ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਖਾਰੇ ਉਦਕੇ ਪਿਟ੍ਠਪਿਣ੍ਡਿ ਵਿਯ ਵਿਲੀਯਨ੍ਤਿ. ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਕਿਰ ਭੋ ਸਨ੍ਤਿ ਸਤ੍ਤਾਤਿ ਭੋ ਯਥਾ ਮਯਂ ਮਹਾਦੁਕ੍ਖਂ ਅਨੁਭਵਾਮ, ਏਵਂ ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਕਿਰ ਸਤ੍ਤਾ ਇਦਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਅਨੁਭਵਨਤ੍ਥਾਯ ਇਧੂਪਪਨ੍ਨਾਤਿ ਤਂਦਿਵਸਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਅਯਂ ਪਨ ਓਭਾਸੋ ਏਕਯਾਗੁਪਾਨਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨ ਤਿਟ੍ਠਤਿ. ਯਾਵਤਾ ਨਿਦ੍ਦਾਯਿਤ੍ਵਾ ਪਬੁਦ੍ਧੋ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਵਿਭਾਵੇਤਿ, ਤਤ੍ਤਕਂ ਕਾਲਂ ਹੋਤਿ. ਦੀਘਭਾਣਕਾ ਪਨ ‘‘ਅਚ੍ਛਰਾਸਙ੍ਘਾਤਮਤ੍ਤਮੇਵ ਵਿਜ੍ਜੁਓਭਾਸੋ ਵਿਯ ਨਿਚ੍ਛਰਿਤ੍ਵਾ ਕਿਂ ਇਦਨ੍ਤਿ ਭਣਨ੍ਤਾਨਂਯੇਵ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤੀ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ.
੮. ਦੁਤਿਯਤਥਾਗਤਅਚ੍ਛਰਿਯਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੧੨੮. ਅਟ੍ਠਮੇ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠੀਹਿ ਅਲ੍ਲੀਯਿਤਬ੍ਬਟ੍ਠੇਨ ਆਲਯੋਤਿ ਪਞ੍ਚ ਕਾਮਗੁਣਾ, ਸਕਲਮੇਵ ਵਾ ਵਟ੍ਟਂ. ਆਰਮਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਆਰਾਮੋ, ਆਲਯੋ ਆਰਾਮੋ ਏਤਿਸ੍ਸਾਤਿ ਆਲਯਾਰਾਮਾ. ਆਲਯੇ ਰਤਾਤਿ ਆਲਯਰਤਾ. ਆਲਯੇ ਸਮ੍ਮੁਦਿਤਾਤਿ ਆਲਯਸਮ੍ਮੁਦਿਤਾ. ਅਨਾਲਯੇ ਧਮ੍ਮੇਤਿ ਆਲਯਪਟਿਪਕ੍ਖੇ ਵਿਵਟ੍ਟੂਪਨਿਸ੍ਸਿਤੇ ਅਰਿਯਧਮ੍ਮੇ. ਸੁਸ੍ਸੂਸਤੀਤਿ ਸੋਤੁਕਾਮੋ ਹੋਤਿ. ਸੋਤਂ ਓਦਹਤੀਤਿ ਸੋਤਂ ਠਪੇਤਿ. ਅਞ੍ਞਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪਟ੍ਠਪੇਤੀਤਿ ਆਜਾਨਨਤ੍ਥਾਯ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਪੇਤਿ. ਮਾਨੋਤਿ ਮਞ੍ਞਨਾ, ਮਞ੍ਞਿਤਬ੍ਬਟ੍ਠੇਨ ਵਾ ਸਕਲਂ ਵਟ੍ਟਮੇਵ. ਮਾਨਵਿਨਯੇ ਧਮ੍ਮੇਤਿ ਮਾਨਵਿਨਯਧਮ੍ਮੇ. ਉਪਸਮਪਟਿਪਕ੍ਖੋ ਅਨੁਪਸਮੋ, ਅਨੁਪਸਨ੍ਤਟ੍ਠੇਨ ਵਾ ਵਟ੍ਟਮੇਵ ਅਨੁਪਸਮੋ ਨਾਮ. ਓਪਸਮਿਕੇਤਿ ਉਪਸਮਕਰੇ ਵਿਵਟ੍ਟੂਪਨਿਸ੍ਸਿਤੇ. ਅਵਿਜ੍ਜਾਯ ਗਤਾ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾਤਿ ਅਵਿਜ੍ਜਾਗਤਾ. ਅਵਿਜ੍ਜਣ੍ਡਕੋਸੇਨ ਪਰਿਯੋਨਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਅਣ੍ਡਂ ਵਿਯ ਭੂਤਾਤਿ ਅਣ੍ਡਭੂਤਾ. ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਓਨਦ੍ਧਾਤਿ ਪਰਿਯੋਨਦ੍ਧਾ. ਅਵਿਜ੍ਜਾਵਿਨਯੇਤਿ ਅਵਿਜ੍ਜਾਵਿਨਯੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਂ, ਤਂਨਿਸ੍ਸਿਤੇ ਧਮ੍ਮੇ ਦੇਸਿਯਮਾਨੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸੁਤ੍ਤੇ ਚਤੂਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਵਟ੍ਟਂ, ਚਤੂਸੁ ਵਿਵਟ੍ਟਂ ਕਥਿਤਂ.
੯. ਆਨਨ੍ਦਅਚ੍ਛਰਿਯਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੧੨੯. ਨਵਮੇ ਭਿਕ੍ਖੁਪਰਿਸਾ ਆਨਨ੍ਦਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯਾਤਿ ਯੇ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪਸ੍ਸਿਤੁਕਾਮਾ ਥੇਰਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਨ੍ਤਿ, ਯੇ ਵਾ ‘‘ਆਯਸ੍ਮਾ ਕਿਰਾਨਨ੍ਦੋ ਸਮਨ੍ਤਪਾਸਾਦਿਕੋ ਅਭਿਰੂਪੋ ਦਸ੍ਸਨੀਯੋ ਬਹੁਸ੍ਸੁਤੋ ਸਙ੍ਘਸੋਭਨੋ’’ਤਿ ਥੇਰਸ੍ਸ ਗੁਣੇ ਸੁਤ੍ਵਾ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁਪਰਿਸਾ ਆਨਨ੍ਦਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ ਉਪਸਙ੍ਕਮਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਸ ਨਯੋ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ. ਅਤ੍ਤਮਨਾਤਿ ‘‘ਸਵਨੇਨ ਨੋ ਦਸ੍ਸਨਂ ਸਮੇਤੀ’’ਤਿ ਸਕਮਨਾ ਤੁਟ੍ਠਚਿਤ੍ਤਾ. ਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ‘‘ਕਚ੍ਚਿ, ਆਵੁਸੋ, ਖਮਨੀਯਂ, ਕਚ੍ਚਿ ਯਾਪਨੀਯਂ, ਕਚ੍ਚਿ ਯੋਨਿਸੋਮਨਸਿਕਾਰਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਥ, ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯਵਤ੍ਤਂ ਪੂਰੇਥਾ’’ਤਿ ਏਵਰੂਪਂ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਧਮ੍ਮਂ. ਤਤ੍ਥ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਸੁ ‘‘ਕਚ੍ਚਿ, ਭਗਿਨਿਯੋ, ਅਟ੍ਠ ਗਰੁਧਮ੍ਮੇ ਸਮਾਦਾਯ ਵਤ੍ਤਥਾ’’ਤਿ ਇਦਮ੍ਪਿ ਨਾਨਾਕਰਣਂ ਹੋਤਿ. ਉਪਾਸਕੇਸੁ ‘‘ਸ੍ਵਾਗਤਂ, ਉਪਾਸਕ, ਨ ਤੇ ਕਿਞ੍ਚਿ ਸੀਸਂ ਵਾ ਅਙ੍ਗਂ ਵਾ ਰੁਜ੍ਜਤਿ, ਅਰੋਗਾ ਤੇ ਪੁਤ੍ਤਭਾਤਰੋ’’ਤਿ ਨ ਏਵਂ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਂ ਕਰੋਤਿ, ਏਵਂ ਪਨ ਕਰੋਤਿ – ‘‘ਕਥਂ, ਉਪਾਸਕਾ, ਤੀਣਿ ਸਰਣਾਨਿ ਪਞ੍ਚ ਸੀਲਾਨਿ ਰਕ੍ਖਥ, ਮਾਸਸ੍ਸ ਅਟ੍ਠ ਉਪੋਸਥੇ ਕਰੋਥ, ਮਾਤਾਪਿਤੂਨਂ ਉਪਟ੍ਠਾਨਵਤ੍ਤਂ ਪੂਰੇਥ, ਧਮ੍ਮਿਕਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇ ਪਟਿਜਗ੍ਗਥਾ’’ਤਿ. ਉਪਾਸਿਕਾਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.
੧੦. ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤਿਅਚ੍ਛਰਿਯਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੧੩੦. ਦਸਮੇ ਖਤ੍ਤਿਯਪਰਿਸਾਤਿ ਅਭਿਸਿਤ੍ਤਾ ਅਨਭਿਸਿਤ੍ਤਾ ਚ ਖਤ੍ਤਿਯਾ. ਤੇ ਹਿ ਕਿਰ ‘‘ਰਾਜਾ ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤੀ ਨਾਮ ਅਭਿਰੂਪੋ ਪਾਸਾਦਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਆਕਾਸੇਨ ਵਿਚਰਨ੍ਤੋ ਰਜ੍ਜਂ ਅਨੁਸਾਸਤਿ, ਧਮ੍ਮਿਕੋ ਧਮ੍ਮਰਾਜਾ’’ਤਿ ਤਸ੍ਸ ਗੁਣਕਥਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸਵਨੇਨ ਦਸ੍ਸਨਮ੍ਹਿ ਸਮੇਨ੍ਤੇ ਅਤ੍ਤਮਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਭਾਸਤੀਤਿ ‘‘ਕਥਂ, ਤਾਤਾ, ਰਾਜਧਮ੍ਮਂ ਪੂਰੇਥ, ਪਵੇਣਿਂ ਰਕ੍ਖਥਾ’’ਤਿ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਂ ਕਰੋਤਿ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਸੁ ਪਨ ‘‘ਕਥਞ੍ਚ, ਆਚਰਿਯਾ, ਮਨ੍ਤੇ ਵਾਚੇਥ, ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕਾ ਮਨ੍ਤੇ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਦਕ੍ਖਿਣਂ ਵਾ ਵਤ੍ਥਾਨਿ ਵਾ ਸੀਲਂ ਵਾ ਲਭਥਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਂ ਕਰੋਤਿ. ਗਹਪਤੀਸੁ ‘‘ਕਥਂ, ਤਾਤਾ, ਨ ਵੋ ਰਾਜਕੁਲਤੋ ਦਣ੍ਡੇਨ ਵਾ ਬਨ੍ਧਨੇਨ ਵਾ ਪੀਲ਼ਾ ਅਤ੍ਥਿ, ਸਮ੍ਮਾ ਦੇਵੋ ਧਾਰਂ ਅਨੁਪ੍ਪਵੇਚ੍ਛਤਿ, ਸਸ੍ਸਾਨਿ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਂ ਕਰੋਤਿ. ਸਮਣੇਸੁ ‘‘ਕਥਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕਚ੍ਚਿ ਪਬ੍ਬਜਿਤਪਰਿਕ੍ਖਾਰਾ ਸੁਲਭਾ, ਸਮਣਧਮ੍ਮੇ ਨਪ੍ਪਮਜ੍ਜਥਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਂ ਕਰੋਤੀਤਿ.
ਭਯਵਗ੍ਗੋ ਤਤਿਯੋ.