(੧੬) ੩. ਏਕਧਮ੍ਮਪਾਲ਼ਿ-ਤਤਿਯਵਗ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾ

੩੦੮. ਤਤਿਯਸ੍ਸ ਪਠਮੇ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਕੋਤਿ ਅਯਾਥਾਵਦਿਟ੍ਠਿਕੋ. ਵਿਪਰੀਤਦਸ੍ਸਨੋਤਿ ਤਾਯੇਵ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਵਿਪਰੀਤਦਸ੍ਸਨੋ. ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਾ ਵੁਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਦਸਕੁਸਲਕਮ੍ਮਪਥਧਮ੍ਮਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ. ਅਸਦ੍ਧਮ੍ਮੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਤੀਤਿ ਦਸਅਕੁਸਲਕਮ੍ਮਪਥਸਙ੍ਖਾਤੇ ਅਸਦ੍ਧਮ੍ਮੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਤਿ. ਏਕਪੁਗ੍ਗਲੋਤਿ ਚੇਤ੍ਥ ਛਹਿ ਸਤ੍ਥਾਰੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਦੇਵਦਤ੍ਤੋ ਚ ਅਞ੍ਞੇ ਚ ਏਵਰੂਪਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.

੩੦੯. ਦੁਤਿਯੇ ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿਕੋਤਿ ਯਾਥਾਵਦਿਟ੍ਠਿਕੋ. ਅਵਿਪਰੀਤਦਸ੍ਸਨੋਤਿ ਤਾਯੇਵ ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਅਵਿਪਰੀਤਦਸ੍ਸਨੋ. ਅਸਦ੍ਧਮ੍ਮਾਤਿ ਦਸਅਕੁਸਲਕਮ੍ਮਪਥਤੋ. ਸਦ੍ਧਮ੍ਮੇਤਿ ਦਸਕੁਸਲਕਮ੍ਮਪਥਸਙ੍ਖਾਤੇ ਸਦ੍ਧਮ੍ਮੇ. ਏਕਪੁਗ੍ਗਲੋਤਿ ਚੇਤ੍ਥ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਬੁਦ੍ਧੇ ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤੀ ਰਾਜਾ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋਤਿ ਏਵਮਾਦਯੋ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤਿ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਬੁਦ੍ਧੇ ਬੁਦ੍ਧੋ ਚੇਵ ਬੁਦ੍ਧਸਾਵਕਾ ਚ.

੩੧੦. ਤਤਿਯੇ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਪਰਮਾਨੀਤਿ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿ ਪਰਮਾ ਏਤੇਸਨ੍ਤਿ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਪਰਮਾਨਿ. ਪਞ੍ਚ ਹਿ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਕਮ੍ਮਾਨਿ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜਾਨਿ ਨਾਮ, ਤੇਹਿਪਿ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਯੇਵ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜਤਰਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਕਸ੍ਮਾ? ਤੇਸਞ੍ਹਿ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋ ਅਤ੍ਥਿ. ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਹਿ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਕਮ੍ਮਾਨਿ ਨਿਰਯੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾਪੇਨ੍ਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਸਙ੍ਘਭੇਦਕਮ੍ਮਮ੍ਪਿ ਨਿਰਯੇ ਕਪ੍ਪਟ੍ਠਿਤਿਕਮੇਵ ਹੋਤਿ. ਏਵਮੇਤੇਸਂ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਕੋਟਿ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਨਿਯਤਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਪਨ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਸਾ ਹਿ ਵਟ੍ਟਸ੍ਸ ਮੂਲਂ, ਤਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਸ੍ਸ ਭਵਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਨਂ ਨਤ੍ਥਿ. ਯੇ ਤਸ੍ਸ ਸੋਤਬ੍ਬਂ ਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ, ਤੇਪਿ ਵਿਪ੍ਪਟਿਪਾਦੇਤਿ. ਤਾਯ ਚ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਸ੍ਸ ਨੇਵ ਸਗ੍ਗੋ ਅਤ੍ਥਿ ਨ ਮਗ੍ਗੋ. ਕਪ੍ਪਵਿਨਾਸੇ ਮਹਾਜਨੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਪਿ ਨਿਯਤਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਕੋ ਤਤ੍ਥ ਅਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਪਿਟ੍ਠਿਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤਿ. ਕਿਂ ਪਨ ਪਿਟ੍ਠਿਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਂ ਨ ਝਾਯਤੀਤਿ? ਝਾਯਤਿ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਝਾਯਮਾਨੇਪਿ ਏਸ ਆਕਾਸੇ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਓਕਾਸੇ ਪਚ੍ਚਤਿਯੇਵਾਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ.

੩੧੧. ਚਤੁਤ੍ਥੇ ਮਕ੍ਖਲੀਤਿ ‘‘ਮਾ ਖਲੀ’’ਤਿ ਵਚਨਂ ਉਪਾਦਾਯ ਏਵਂਲਦ੍ਧਨਾਮੋ ਤਿਤ੍ਥਕਰੋ. ਨਦੀਮੁਖੇਤਿ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਨਦੀਨਂ ਸਮਾਗਤਟ੍ਠਾਨੇ. ਦੇਸਨਾਮਤ੍ਤਮੇਵੇਤਂ, ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਕਨ੍ਦਰਾਨਂ, ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਉਦਕਾਨਂ, ਸਮੁਦ੍ਦਸ੍ਸ ਚ, ਲੋਣਿਯਾ ਚ, ਸਮੁਦ੍ਦਸ੍ਸ ਚ ਨਦਿਯਾ ਚਾਤਿ ਏਤੇਸਮ੍ਪਿ ਯਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ ਸਮਾਗਤਟ੍ਠਾਨਂ, ਅਞ੍ਞਮ੍ਪਿ ਤਥਾਰੂਪਂ ਉਦਕਂ. ਖਿਪਨ੍ਤਿ ਕੁਮਿਨਂ. ਉਡ੍ਡੇਯ੍ਯਾਤਿ ਓਡ੍ਡੇਯ੍ਯ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਹਿ ਨਲ਼ੇਹਿ ਵਾ ਉਚ੍ਛੂਹਿ ਵਾ ਵੇਲ਼ੂਹਿ ਵਾ ਪਲਾਸਨ੍ਤਿਸਲਾਕਾਯ ਵਾ ਏਕਂ ਦ੍ਵੇ ਤਯੋ ਵਾ ਕੁਮ੍ਭੇ ਗਣ੍ਹਨਪ੍ਪਮਾਣਕੁਮਿਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਮੁਖਵਟ੍ਟਿਯਾ ਯੋਤ੍ਤੇਨ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਨਦੀਮੁਖਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵੀਸੁ ਪਸ੍ਸੇਸੁ ਖਾਣੁਕੇ ਕੋਟ੍ਟੇਤ੍ਵਾ ਯੋਤ੍ਤੇਹਿ ਤਤ੍ਥ ਬਨ੍ਧਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਪਵਿਟ੍ਠਸ੍ਸ ਖੁਦ੍ਦਕਸ੍ਸ ਮਚ੍ਛਸ੍ਸਾਪਿ ਮੋਕ੍ਖੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਅਨਯਾਯਾਤਿ ਅਵਡ੍ਢਿਯਾ. ਬ੍ਯਾਸਨਾਯਾਤਿ ਵਿਨਾਸਾਯ. ਮਕ੍ਖਲਿ ਮੋਘਪੁਰਿਸੋਤਿ ਅਯਂ ਮਕ੍ਖਲਿ ਗੋਸਾਲੋ ਤੁਚ੍ਛਪੁਰਿਸੋ. ਮਨੁਸ੍ਸਖਿਪ੍ਪਂ ਮਞ੍ਞੇ ਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋਤਿ ਮਹਾਜਨਸ੍ਸ ਸਗ੍ਗਮੋਕ੍ਖਗਮਨਮਗ੍ਗੇ ਤਤ੍ਥ ਗਮਨਨਿਵਾਰਣਤ੍ਥਂ ਮਨੁਸ੍ਸਕੁਮਿਨਂ ਵਿਯ ਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ.

੩੧੨. ਪਞ੍ਚਮਾਦੀਸੁ ਦੁਰਕ੍ਖਾਤੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇਤਿ ਦੁਰਕ੍ਖਾਤਧਮ੍ਮਵਿਨਯੋ ਨਾਮ ਬਾਹਿਰਕਸਾਸਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਹਿ ਸਤ੍ਥਾਪਿ ਅਸਬ੍ਬਞ੍ਞੂ ਹੋਤਿ, ਧਮ੍ਮੋਪਿ ਦੁਰਕ੍ਖਾਤੋ, ਗਣੋਪਿ ਦੁਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ. ਯੋ ਚ ਸਮਾਦਪੇਤੀਤਿ ਯੋ ਆਚਰਿਯਪੁਗ੍ਗਲੋ ਸਮਾਦਪੇਤਿ. ਯਞ੍ਚ ਸਮਾਦਪੇਤੀਤਿ ਯਂ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕਂ ਸਮਾਦਪੇਤਿ. ਯੋ ਚ ਸਮਾਦਪਿਤੋ ਤਥਤ੍ਤਾਯ ਪਟਿਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਯੋ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕੋ ਆਚਰਿਯੇਨ ਸਮਾਦਪਿਤੋ ਤਸ੍ਸ ਵਚਨਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਤਥਾਭਾਵਾਯ ਪਟਿਪਜ੍ਜਤਿ. ਬਹੁਂ ਅਪੁਞ੍ਞਂ ਪਸਵਨ੍ਤੀਤਿ ਸਮਾਦਪਕੋ ਹਿ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾਦੀਸੁ ਜਙ੍ਘਸਤਂ ਸਮਾਦਪੇਨ੍ਤੋ ਤੇਸਂ ਸਬ੍ਬੇਸਮ੍ਪਿ ਅਕੁਸਲੇਨ ਸਮਕਮੇਵ ਅਕੁਸਲਂ ਪਾਪੁਣਾਤਿ. ਤੇਨਾਹ – ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਤੇ ਬਹੁਂ ਅਪੁਞ੍ਞਂ ਪਸਵਨ੍ਤੀ’’ਤਿ.

੩੧੩. ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤੇਤਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਅਕ੍ਖਾਤੇ ਸੁਦੇਸਿਤੇ. ਏਵਰੂਪੇ ਹਿ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਸਤ੍ਥਾ ਚ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੂ ਹੋਤਿ, ਧਮ੍ਮੋ ਚ ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤੋ, ਗਣੋ ਚ ਸੁਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ. ਸਬ੍ਬੇ ਤੇ ਬਹੁਂ ਪੁਞ੍ਞਂ ਪਸਵਨ੍ਤੀਤਿ ਸਮਾਦਪਕੋ ਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਟ੍ਠੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਯਾਗੁਭਤ੍ਤਾਦੀਨਿ ਸਮਾਦਪੇਨ੍ਤੋ ਸਬ੍ਬੇਸਮ੍ਪਿ ਦਾਯਕਾਨਂ ਕੁਸਲੇਨ ਸਮਕਂ ਕੁਸਲਂ ਪਾਪੁਣਾਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਬਹੁਂ ਪੁਞ੍ਞਂ ਪਸਵਨ੍ਤੀ’’ਤਿ.

੩੧੪. ਦਾਯਕੇਨ ਮਤ੍ਤਾ ਜਾਨਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਦਾਯਕਪੁਗ੍ਗਲੇਨ ਪਮਾਣਂ ਜਾਨਿਤਬ੍ਬਂ, ਪਮਾਣੇਨ ਦਾਤਬ੍ਬਂ, ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਅਤਿਰੇਕਂ ਨ ਦਾਤਬ੍ਬਂ. ਨ ਦਾਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਹਿ ਅਵਤ੍ਵਾ ਪਮਾਣਵਸੇਨ ਥੋਕਂ ਦਾਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਸ੍ਮਾ? ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਅਤਿਰੇਕੇ ਦਿਨ੍ਨੇਪਿ ਹਿ ਅਤਿਰੇਕਾ ਮਨੁਸ੍ਸਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਵਾ ਦਿਬ੍ਬਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਵਾ ਨਤ੍ਥਿ. ਨੋ ਪਟਿਗ੍ਗਾਹਕੇਨਾਤਿ ਪਟਿਗ੍ਗਾਹਕਸ੍ਸ ਪਨ ਮਤ੍ਤਂ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣਕਿਚ੍ਚਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਮਤ੍ਤਂ ਞਤ੍ਵਾ ਪੂਰੇਤਬ੍ਬਾ ਮਤ੍ਤਪਟਿਗ੍ਗਹਣਮੂਲਿਕਾ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਪਟਿਪਦਾ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਯਤ੍ਤਕਂ ਪਨ ਲਭਤਿ, ਤਤ੍ਤਕਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਅਤਿਰੇਕਗ੍ਗਹਣਮੂਲਂ ਹਿਸ੍ਸ ਪੁਤ੍ਤਦਾਰਭਰਣਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ.

੩੧੫. ਪਟਿਗ੍ਗਾਹਕੇਨ ਮਤ੍ਤਾ ਜਾਨਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਪਟਿਗ੍ਗਾਹਕਪੁਗ੍ਗਲੇਨ ਪਮਾਣਂ ਜਾਨਿਤਬ੍ਬਂ. ਕਥਂ? ਤੇਨ ਹਿ ਦਾਯਕਸ੍ਸ ਵਸੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵਸੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਥਾਮੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਯਦਿ ਹਿ ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮੋ ਬਹੁ ਹੋਤਿ, ਦਾਯਕੋ ਅਪ੍ਪਂ ਦਾਤੁਕਾਮੋ, ਦਾਯਕਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਅਪ੍ਪਂ ਗਣ੍ਹਿਤਬ੍ਬਂ. ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮੋ ਅਪ੍ਪੋ, ਦਾਯਕੋ ਬਹੁਂ ਦਾਤੁਕਾਮੋ, ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਅਪ੍ਪਂ ਗਣ੍ਹਿਤਬ੍ਬਂ. ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮੋਪਿ ਬਹੁ, ਦਾਯਕੋਪਿ ਬਹੁਂ ਦਾਤੁਕਾਮੋ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਥਾਮਂ ਞਤ੍ਵਾ ਪਮਾਣੇਨੇਵ ਗਣ੍ਹਿਤਬ੍ਬਂ. ਏਵਂ ਮਤ੍ਤਂ ਞਤ੍ਵਾ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਹਿ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਪਟਿਪਦਂ ਪੂਰੇਤਿ. ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਲਾਭੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਲਾਭੋ ਥਾਵਰੋਵ ਹੋਤਿ. ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾ ਪਸੀਦਨ੍ਤਿ, ਪਸਨ੍ਨਾਪਿ ਭਿਯ੍ਯੋ ਪਸਾਦਮਾਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਮਹਾਜਨਸ੍ਸ ਚਕ੍ਖੁਭੂਤੋ ਹੋਤਿ, ਸਾਸਨਂ ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕਂ ਕਰੋਤਿ.

ਤਤ੍ਰਿਮਾਨਿ ਵਤ੍ਥੂਨਿ – ਰੋਹਣਜਨਪਦੇ ਕਿਰ ਕੁਟਿਮ੍ਬਿਯਵਿਹਾਰੇ ਏਕੋ ਦਹਰੋ ਦੁਬ੍ਭਿਕ੍ਖਸਮਯੇ ਤਸ੍ਮਿਂ ਗਾਮੇ ਏਕਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਕਾਰਸ੍ਸ ਗੇਹੇ ਭੁਞ੍ਜਨਤ੍ਥਾਯ ਕਟਚ੍ਛੁਭਤ੍ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਗਮਨਤ੍ਥਾਯ ਚ ਕਟਚ੍ਛੁਭਤ੍ਤਮੇਵ ਲਭਤਿ. ਸੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਗੇਹੇ ਏਕਂ ਆਗਨ੍ਤੁਕਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਏਕਮੇਵ ਕਟਚ੍ਛੁਭਤ੍ਤਂ ਗਣ੍ਹਿ. ਅਥਸ੍ਸ ‘‘ਕੇਨ ਕਾਰਣੇਨਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਤਮਤ੍ਥਂ ਵਤ੍ਵਾ ਸੋ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤੋ ਪਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਕੁਲੂਪਕਭਦਨ੍ਤੋ ਏਵਰੂਪੋ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਰਾਜਦ੍ਵਾਰੇ ਮਿਤ੍ਤਾਮਚ੍ਚਾਨਂ ਕਥੇਸਿ. ਤੇ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਤਸ੍ਸ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਗੁਣੇ ਪਸਨ੍ਨਾ ਏਕਦਿਵਸੇਨੇਵ ਸਟ੍ਠਿ ਧੁਰਭਤ੍ਤਾਨਿ ਠਪੇਸੁਂ. ਏਵਂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛੋ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਲਾਭਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਿ.

ਸਦ੍ਧਾਤਿਸ੍ਸਮਹਾਰਾਜਾਪਿ ਚੂਲ਼ੁਪਟ੍ਠਾਕਂ ਤਿਸ੍ਸਾਮਚ੍ਚਂ ਵੀਮਂਸਿਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ਏਕਂ ਤਿਤ੍ਤਿਰਂ ਪਚਾਪੇਤ੍ਵਾ ਆਹਰਾਪੇਸਿ. ਅਥ ਪਰਿਭੋਗਸਮਯੇ ‘‘ਅਗ੍ਗਂ ਦਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਅਟ੍ਠਕਸਾਲਪਰਿਵੇਣੇ ਮਹਾਥੇਰਸ੍ਸ ਭਣ੍ਡਗ੍ਗਾਹਸਾਮਣੇਰਸ੍ਸ ਤਿਤ੍ਤਿਰਮਂਸਂ ਦੇਨ੍ਤੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਥੋਕਂਯੇਵ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੇ ਤਸ੍ਸ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਗੁਣੇ ਪਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਪਸਨ੍ਨੋਸ੍ਮਿ, ਤਾਤ, ਅਟ੍ਠ ਤੇ ਧੁਰਭਤ੍ਤਾਨਿ ਦੇਮੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਮਹਾਰਾਜ, ਉਪਜ੍ਝਾਯਸ੍ਸ ਦੇਮੀਤਿ. ਅਪਰਾਨਿਪਿ ਅਟ੍ਠ ਦੇਮੀਤਿ. ਤਾਨਿ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਆਚਰਿਯਸ੍ਸ ਦੇਮੀਤਿ. ਅਪਰਾਨਿਪਿ ਅਟ੍ਠ ਦਮ੍ਮੀਤਿ. ਤਾਨਿ ਸਮਾਨੁਪਜ੍ਝਾਯਾਨਂ ਦਮ੍ਮੀਤਿ. ਅਪਰਾਨਿਪਿ ਅਟ੍ਠ ਦਮ੍ਮੀਤਿ. ਤਾਨਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਦਮ੍ਮੀਤਿ. ਅਪਰਾਨਿਪਿ ਅਟ੍ਠ ਦਮ੍ਮੀਤਿ. ਸਾਮਣੇਰੋ ਅਧਿਵਾਸੇਸਿ. ਏਵਮਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਲਾਭੋ ਥਾਵਰੋ ਹੋਤਿ.

ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾ ਪਸੀਦਨ੍ਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥਪਿ – ਦੀਘਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਕਿਰ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇ ਭੋਜੇਨ੍ਤੋ ਪਞ੍ਚ ਪਞ੍ਚ ਭਤ੍ਤਸਰਕਾਨਿ ਦਤ੍ਵਾ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿ. ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ‘‘ਸਮਣਾ ਕਿਰ ਨਾਮ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ’’ਤਿ ਕਥਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਵੀਮਂਸਨਤ੍ਥਾਯ ਭਤ੍ਤਂ ਗਾਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਭਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚਕਰਣਵੇਲਾਯ ਵਿਹਾਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਿਂਸਮਤ੍ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭੋਜਨਸਾਲਾਯਂ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਏਕਂ ਭਤ੍ਤਸਰਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸਙ੍ਘਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਥੇਰੋ ਅਙ੍ਗੁਲਿਂ ਚਾਲੇਤ੍ਵਾ ਥੋਕਮੇਵ ਅਗ੍ਗਹੇਸਿ. ਏਤੇਨੇਵ ਨਿਯਾਮੇਨ ਏਕਂ ਭਤ੍ਤਸਰਕਂ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਸਮ੍ਪਾਪੁਣਿ. ਤਤੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ‘‘ਸਚ੍ਚੋਯੇਵ ਏਤੇਸਂ ਸਮਣਾਨਂ ਗੁਣੋ’’ਤਿ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਾਯ ਪਸਨ੍ਨੋ ਸਹਸ੍ਸਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਵਿਹਾਰੇ ਚੇਤਿਯਂ ਕਾਰੇਸਿ. ਏਵਂ ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾ ਪਸੀਦਨ੍ਤਿ.

ਪਸਨ੍ਨਾ ਭਿਯ੍ਯੋ ਪਸੀਦਨ੍ਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵਤ੍ਥੁਨਾ ਕਿਚ੍ਚਂ ਨਤ੍ਥਿ. ਪਸਨ੍ਨਾਨਞ੍ਹਿ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਸਾਦੋ ਭਿਯ੍ਯੋ ਵਡ੍ਢਤਿਯੇਵ.

ਮਜ੍ਝਨ੍ਤਿਕਤਿਸ੍ਸਤ੍ਥੇਰਸਦਿਸੇ ਪਨ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਮਹਾਜਨੋ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛੋ ਭਵਿਤੁਂ ਮਞ੍ਞਤੀਤਿ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛੋ ਮਹਾਜਨਸ੍ਸ ਚਕ੍ਖੁਭੂਤੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ.

‘‘ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਠਿਤਿਯਾ ਅਸਮ੍ਮੋਸਾਯ ਅਨਨ੍ਤਰਧਾਨਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤੀ’’ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੧.੧੧੬-੧੨੯) ਵਚਨਤੋ ਪਨ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛੋ ਸਾਸਨਂ ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕਂ ਕਰੋਤਿ ਨਾਮ.

ਨੋ ਦਾਯਕੇਨਾਤਿ ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਨ ਦਾਯਕਸ੍ਸ ਪਮਾਣਂ ਞਤ੍ਵਾ ਦਾਤਬ੍ਬਕਿਚ੍ਚਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਯਤ੍ਤਕੋ ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਤ੍ਤਕਂ ਅਵਤ੍ਥਰਿਤ੍ਵਾ ਦਾਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ. ਅਵਤ੍ਥਰਿਤ੍ਵਾ ਦਿਨ੍ਨਕਾਰਣਾ ਹਿ ਏਸ ਮਨੁਸ੍ਸਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ, ਦਿਬ੍ਬਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਞ੍ਚ ਅਵਤ੍ਥਰਿਤ੍ਵਾ ਉਤ੍ਤਰੁਤ੍ਤਰਿ ਪਣੀਤਪਣੀਤਮੇਵ ਲਭਤਿ.

੩੧੬. ਯੋ ਆਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯੋ, ਸੋ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਿਹਰਤੀਤਿ ਪਞ੍ਚਾਤਪਤਪ੍ਪਨਮਰੁਪ੍ਪਪਾਤਪਤਨਾਦਿਚ੍ਚਾਨੁਪਰਿਵਤ੍ਤਨ-ਉਕ੍ਕੁਟਿਕਪ੍ਪਧਾਨਾਦੀਨਿ ਅਨੁਯੁਞ੍ਜਨ੍ਤੋ ਦਿਟ੍ਠੇ ਚੇਵ ਧਮ੍ਮੇ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਿਹਰਤਿ, ਤਸ੍ਸੇਵ ਬਾਹਿਰਸਮਯੇ ਸਮਾਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਤਪਚਰਣਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕੇਨ ਨਿਰਯੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਰਾਯੇਪਿ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਿਹਰਤਿ.

੩੧੭. ਯੋ ਕੁਸੀਤੋ, ਸੋ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਿਹਰਤੀਤਿ ਅਯਮ੍ਪਿ ਦਿਟ੍ਠੇ ਧਮ੍ਮੇ ਚੇਵ ਸਮ੍ਪਰਾਯੇ ਚ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਕਥਂ? ਯਸ੍ਸ ਹਿ ਪਬ੍ਬਜਿਤਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਯੋਨਿਸੋ ਮਨਸਿਕਾਰੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਬੁਦ੍ਧਵਚਨਂ ਨ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯਵਤ੍ਤਂ ਨ ਕਰੋਤਿ, ਚੇਤਿਯਙ੍ਗਣਬੋਧਿਯਙ੍ਗਣਵਤ੍ਤਂ ਨ ਕਰੋਤਿ. ਜਨਸ੍ਸ ਪਨ ਸਦ੍ਧਾਦੇਯ੍ਯਂ ਅਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਿਤਪਰਿਭੋਗੇਨ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਦਿਵਸਂ ਸੇਯ੍ਯਸੁਖਂ ਪਸ੍ਸਸੁਖਂ ਅਨੁਯੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਬੁਦ੍ਧਕਾਲੇ ਤਯੋ ਵਿਤਕ੍ਕੇ ਵਿਤਕ੍ਕੇਤਿ. ਸੋ ਕਤਿਪਾਹੇਨੇਵ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਾ ਚਵਤਿ? ਏਵਂ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮੇ ਚ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਪਨ ਸਮਣਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮਾ ਅਕਤਤ੍ਤਾ ਚ –

‘‘ਕੁਸੋ ਯਥਾ ਦੁਗ੍ਗਹਿਤੋ, ਹਤ੍ਥਮੇਵਾਨੁਕਨ੍ਤਤਿ;

ਸਾਮਞ੍ਞਂ ਦੁਪ੍ਪਰਾਮਟ੍ਠਂ, ਨਿਰਯਾਯੁਪਕਡ੍ਢਤੀ’’ਤਿ. (ਧ. ਪ. ੩੧੧) –

ਅਪਾਯਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਂ ਗਣ੍ਹਤਿ. ਏਵਂ ਸਮ੍ਪਰਾਯੇਪਿ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਿਹਰਤਿ.

੩੧੮. ਯੋ ਕੁਸੀਤੋ, ਸੋ ਸੁਖਂ ਵਿਹਰਤੀਤਿ ਕਾਲੇਨ ਕਾਲਂ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰੇ ਤਪਚਰਣੇ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਿਞ੍ਚਿ ਤਪਚਰਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਕਾਲੇਨ ਕਾਲਂ ਓਦਾਤਵਤ੍ਥਵਸਨੋ ਮਾਲਾਗਨ੍ਧਵਿਲੇਪਨਧਰੋ ਮਧੁਰਭੋਜਨਂ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੋ ਮੁਦੁਕਾਸੁ ਸੇਯ੍ਯਾਸੁ ਸਯਨ੍ਤੋ ਦਿਟ੍ਠੇ ਧਮ੍ਮੇ ਚੇਵ ਸੁਖਂ ਵਿਹਰਤਿ ਸਮ੍ਪਰਾਯੇ ਚ. ਸੋ ਹਿ ਤਸ੍ਸ ਤਪਚਰਣਸ੍ਸ ਗਾਲ਼੍ਹਂ ਅਗ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਨਾਤਿਬਹੁਂ ਨਿਰਯੇ ਦੁਕ੍ਖਂ ਅਨੁਭਵਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਸਮ੍ਪਰਾਯੇ ਸੁਖਂ ਵਿਹਰਤਿ ਨਾਮ.

੩੧੯. ਯੋ ਆਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯੋ, ਸੋ ਸੁਖਂ ਵਿਹਰਤੀਤਿ ਆਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯੋ ਹਿ ਪਬ੍ਬਜਿਤਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਵਤ੍ਤੇਸੁ ਪਰਿਪੂਰਕਾਰੀ ਹੋਤਿ, ਬੁਦ੍ਧਵਚਨਂ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਯੋਨਿਸੋ ਮਨਸਿਕਾਰੇ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਵਤ੍ਤਪੂਰਣਞ੍ਚੇਵ ਉਗ੍ਗਹਿਤਬੁਦ੍ਧਵਚਨਞ੍ਚ ਸਮਣਧਮ੍ਮਕਿਰਿਯਞ੍ਚ ਆਵਜ੍ਜੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਸੀਦਤਿ. ਏਵਂ ਦਿਟ੍ਠੇਵ ਧਮ੍ਮੇ ਸੁਖਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮੇ ਪਨ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਭਵੇ ਖਿਪ੍ਪਾਭਿਞ੍ਞੋ ਹੋਤੀਤਿ ਸਮ੍ਪਰਾਯੇਪਿ ਸੁਖਂ ਵਿਹਰਤਿ ਨਾਮ.

੩੨੦. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕੋਪਿ ਗੂਥੋ ਦੁਗ੍ਗਨ੍ਧੋ ਹੋਤੀਤਿ ਇਦਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਤਰਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਨ੍ਤਿ? ਨਵਕਨਿਪਾਤੇ (ਅ. ਨਿ. ੯.੧੨) ਸਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਸੁਤ੍ਤ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਂ. ਤਥਾਗਤੋ ਹਿ ਤਂ ਅਤ੍ਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤੋ – ‘‘ਨਵ ਪੁਗ੍ਗਲਾ ਨਿਰਯਤੋ ਮੁਤ੍ਤਾ, ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਯੋਨਿਤੋ ਮੁਤ੍ਤਾ, ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯਤੋ ਮੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਕਥੇਸਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਸਚੇ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਪੁਤ੍ਤਾ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਖੀਣਨਿਰਯਮ੍ਹਾ ਖੀਣਤਿਰਚ੍ਛਾਨਯੋਨਿਕਾ ਖੀਣਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯਾ ਖੀਣਾਪਾਯਦੁਗ੍ਗਤਿਵਿਨਿਪਾਤਾਤਿ ਮਞ੍ਞਮਾਨਾ ਉਪਰਿਮਗ੍ਗਫਲਤ੍ਥਾਯ ਵਾਯਮਿਤੁਂ ਨ ਮਞ੍ਞੇਯ੍ਯੁਂ, ਤੇਸਂ ਸਂਵੇਗਂ ਜਨੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਸਂਵੇਗਜਨਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ’’ਤਿ ਇਮਂ ਸੁਤ੍ਤਮਾਰਭਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕੋਤਿ ਥੋਕਮਤ੍ਤਕੋ ਪਰਿਤ੍ਤਪ੍ਪਮਾਣੋ, ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਕੁਸਗ੍ਗੇਨਪਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਉਪਸਿਙ੍ਘਿਯਮਾਨੋ ਦੁਗ੍ਗਨ੍ਧੋਵ ਹੋਤਿ. ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕਮ੍ਪਿ ਭਵਂ ਨ ਵਣ੍ਣੇਮੀਤਿ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕਮ੍ਪਿ ਕਾਲਂ ਭਵੇ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਂ ਨ ਵਣ੍ਣਯਾਮਿ. ਇਦਾਨਿਸ੍ਸ ਉਪਮਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ – ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਅਚ੍ਛਰਾਸਙ੍ਘਾਤਮਤ੍ਤਮ੍ਪੀਤਿ. ਸਬ੍ਬਨ੍ਤਿਮੇਨ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇਨ ਦ੍ਵੇ ਅਙ੍ਗੁਲਿਯੋ ਏਕਤੋ ਕਤ੍ਵਾ ਪਹਰਣਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਕਾਲਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਉਤ੍ਤਾਨਤ੍ਥਮੇਵਾਤਿ.

ਤਤਿਯਵਗ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾ.