੩. ਤਿਕਨਿਦ੍ਦੇਸੋ
(੧) ਤੀਣਿ ਅਕੁਸਲਮੂਲਾਨਿ
੯੦੯. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਅਕੁਸਲਮੂਲਾਨਿ? ਲੋਭੋ, ਦੋਸੋ, ਮੋਹੋ.
(ਕ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਲੋਭੋ? ਯੋ ਰਾਗੋ ਸਾਰਾਗੋ ਅਨੁਨਯੋ ਅਨੁਰੋਧੋ ਨਨ੍ਦੀ ਨਨ੍ਦਿਰਾਗੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਾਰਾਗੋ ਇਚ੍ਛਾ ਮੁਚ੍ਛਾ ਅਜ੍ਝੋਸਾਨਂ ਗੇਧੋ ਪਰਿਗੇਧੋ ਸਙ੍ਗੋ ਪਙ੍ਕੋ ਏਜਾ ਮਾਯਾ ਜਨਿਕਾ ਸਞ੍ਜਨਨੀ ਸਿਬ੍ਬਿਨੀ ਜਾਲਿਨੀ ਸਰਿਤਾ ਵਿਸਤ੍ਤਿਕਾ ਸੋਤਂ ਵਿਸਟਾ [ਵਿਸਦਾ (ਸੀ. ਕ.) ਧ. ਸ. ੧੧੪੧] ਆਯੂਹਨੀ [ਆਯੂਹਿਨੀ (ਕ.)] ਦੁਤਿਯਾ ਪਣਿਧਿ ਭਵਨੇਤ੍ਤਿ ਵਨਂ ਵਨਥੋ ਸਨ੍ਥਵੋ [ਸਨ੍ਧਵੋ (ਕ.)] ਸਿਨੇਹੋ ਅਪੇਕ੍ਖਾ ਪਟਿਬਨ੍ਧੁ ਆਸਾ ਆਸੀਸਨਾ ਆਸੀਸਿਤਤ੍ਤਂ [ਆਸਿਂਸਨਾ ਆਸਿਂਸਿਤਤ੍ਤਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਰੂਪਾਸਾ ਸਦ੍ਦਾਸਾ ਗਨ੍ਧਾਸਾ ਰਸਾਸਾ ਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬਾਸਾ ਲਾਭਾਸਾ ਧਨਾਸਾ ਪੁਤ੍ਤਾਸਾ ਜੀਵਿਤਾਸਾ ਜਪ੍ਪਾ ਅਭਿਜਪ੍ਪਾ ਜਪ੍ਪਨਾ ਜਪ੍ਪਿਤਤ੍ਤਂ ਲੋਲੁਪ੍ਪਂ ਲੋਲੁਪ੍ਪਾਯਨਾ ਲੋਲੁਪ੍ਪਾਯਿਤਤ੍ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਞ੍ਜਿਕਤਾ ਸਾਧੁਕਮ੍ਯਤਾ ਅਧਮ੍ਮਰਾਗੋ ਵਿਸਮਲੋਭੋ ਨਿਕਨ੍ਤਿ ਨਿਕਾਮਨਾ ਪਤ੍ਥਨਾ ਪਿਹਨਾ ਸਮ੍ਪਤ੍ਥਨਾ ਕਾਮਤਣ੍ਹਾ ਭਵਤਣ੍ਹਾ ਵਿਭਵਤਣ੍ਹਾ ਰੂਪਤਣ੍ਹਾ ਅਰੂਪਤਣ੍ਹਾ ਨਿਰੋਧਤਣ੍ਹਾ ਸਦ੍ਦਤਣ੍ਹਾ ਰੂਪਤਣ੍ਹਾ ਗਨ੍ਧਤਣ੍ਹਾ ਰਸਤਣ੍ਹਾ ਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬਤਣ੍ਹਾ ਧਮ੍ਮਤਣ੍ਹਾ ਓਘੋ ਯੋਗੋ ਗਨ੍ਥੋ ਉਪਾਦਾਨਂ ਆਵਰਣਂ ਨੀਵਰਣਂ ਛਦਨਂ ਬਨ੍ਧਨਂ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ ਅਨੁਸਯੋ ਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਲਤਾ ਵੇਵਿਚ੍ਛਂ ਦੁਕ੍ਖਮੂਲਂ ਦੁਕ੍ਖਨਿਦਾਨਂ ਦੁਕ੍ਖਪ੍ਪਭਵੋ ਮਾਰਪਾਸੋ ਮਾਰਬਲ਼ਿਸਂ ਮਾਰਵਿਸਯੋ ਤਣ੍ਹਾਨਦੀ ਤਣ੍ਹਾਜਾਲਂ ਤਣ੍ਹਾਗਦ੍ਦੁਲਂ ਤਣ੍ਹਾਸਮੁਦ੍ਦੋ ਅਭਿਜ੍ਝਾ ਲੋਭੋ ਅਕੁਸਲਮੂਲਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਲੋਭੋ’’.
(ਖ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਦੋਸੋ? ‘‘ਅਨਤ੍ਥਂ ਮੇ ਅਚਰੀ’’ਤਿ ਆਘਾਤੋ ਜਾਯਤਿ, ‘‘ਅਨਤ੍ਥਂ ਮੇ ਚਰਤੀ’’ਤਿ ਆਘਾਤੋ ਜਾਯਤਿ, ‘‘ਅਨਤ੍ਥਂ ਮੇ ਚਰਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਆਘਾਤੋ ਜਾਯਤਿ, ‘‘ਪਿਯਸ੍ਸ ਮੇ ਮਨਾਪਸ੍ਸ ਅਨਤ੍ਥਂ ਅਚਰਿ’’…ਪੇ… ਅਨਤ੍ਥਂ ਚਰਤਿ…ਪੇ… ‘‘ਅਨਤ੍ਥਂ ਚਰਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਆਘਾਤੋ ਜਾਯਤਿ, ‘‘ਅਪ੍ਪਿਯਸ੍ਸ ਮੇ ਅਮਨਾਪਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਅਚਰਿ’’…ਪੇ… ਅਤ੍ਥਂ ਚਰਤਿ…ਪੇ… ‘‘ਅਤ੍ਥਂ ਚਰਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਆਘਾਤੋ ਜਾਯਤਿ, ਅਟ੍ਠਾਨੇ ਵਾ ਪਨ ਆਘਾਤੋ ਜਾਯਤਿ. ਯੋ ਏਵਰੂਪੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਘਾਤੋ ਪਟਿਘਾਤੋ ਪਟਿਘਂ ਪਟਿਵਿਰੋਧੋ ਕੋਪੋ ਪਕੋਪੋ ਸਮ੍ਪਕੋਪੋ ਦੋਸੋ ਪਦੋਸੋ ਸਮ੍ਪਦੋਸੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਬ੍ਯਾਪਤ੍ਤਿ ਮਨੋਪਦੋਸੋ ਕੋਧੋ ਕੁਜ੍ਝਨਾ ਕੁਜ੍ਝਿਤਤ੍ਤਂ ਦੋਸੋ ਦੁਸ੍ਸਨਾ ਦੁਸ੍ਸਿਤਤ੍ਤਂ ਬ੍ਯਾਪਤ੍ਤਿ ਬ੍ਯਾਪਜ੍ਜਨਾ ਬ੍ਯਾਪਜ੍ਜਿਤਤ੍ਤਂ ਵਿਰੋਧੋ ਪਟਿਵਿਰੋਧੋ ਚਣ੍ਡਿਕ੍ਕਂ ਅਸੁਰੋਪੋ ਅਨਤ੍ਤਮਨਤਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਦੋਸੋ’’.
(ਗ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਮੋਹੋ? ਦੁਕ੍ਖੇ ਅਞ੍ਞਾਣਂ, ਦੁਕ੍ਖਸਮੁਦਯੇ ਅਞ੍ਞਾਣਂ, ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧੇ ਅਞ੍ਞਾਣਂ, ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨਿਯਾ ਪਟਿਪਦਾਯ ਅਞ੍ਞਾਣਂ, ਪੁਬ੍ਬਨ੍ਤੇ ਅਞ੍ਞਾਣਂ, ਅਪਰਨ੍ਤੇ ਅਞ੍ਞਾਣਂ, ਪੁਬ੍ਬਨ੍ਤਾਪਰਨ੍ਤੇ ਅਞ੍ਞਾਣਂ, ਇਦਪ੍ਪਚ੍ਚਯਤਾ ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨੇਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਅਞ੍ਞਾਣਂ, ਯਂ ਏਵਰੂਪਂ ਅਞ੍ਞਾਣਂ ਅਦਸ੍ਸਨਂ…ਪੇ… ਅਵਿਜ੍ਜਾਲਙ੍ਗੀ ਮੋਹੋ ਅਕੁਸਲਮੂਲਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਮੋਹੋ’’. ਇਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਅਕੁਸਲਮੂਲਾਨਿ.
(੨) ਤਯੋ ਅਕੁਸਲਵਿਤਕ੍ਕਾ
੯੧੦. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੇ ਤਯੋ ਅਕੁਸਲਵਿਤਕ੍ਕਾ? ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕੋ, ਬ੍ਯਾਪਾਦਵਿਤਕ੍ਕੋ, ਵਿਹਿਂਸਾਵਿਤਕ੍ਕੋ.
(ਕ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕੋ? ਕਾਮਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਤਕ੍ਕੋ ਵਿਤਕ੍ਕੋ ਮਿਚ੍ਛਾਸਙ੍ਕਪ੍ਪੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕੋ’’.
(ਖ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਬ੍ਯਾਪਾਦਵਿਤਕ੍ਕੋ? ਬ੍ਯਾਪਾਦਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਤਕ੍ਕੋ ਵਿਤਕ੍ਕੋ ਮਿਚ੍ਛਾਸਙ੍ਕਪ੍ਪੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਬ੍ਯਾਪਾਦਵਿਤਕ੍ਕੋ’’.
(ਗ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਵਿਹਿਂਸਾਵਿਤਕ੍ਕੋ? ਵਿਹਿਂਸਾਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਤਕ੍ਕੋ ਵਿਤਕ੍ਕੋ ਮਿਚ੍ਛਾਸਙ੍ਕਪ੍ਪੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਵਿਹਿਂਸਾਵਿਤਕ੍ਕੋ’’. ਇਮੇ ਤਯੋ ਅਕੁਸਲਵਿਤਕ੍ਕਾ.
(੩) ਤਿਸ੍ਸੋ ਅਕੁਸਲਸਞ੍ਞਾ
੯੧੧. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਤਿਸ੍ਸੋ ਅਕੁਸਲਸਞ੍ਞਾ? ਕਾਮਸਞ੍ਞਾ, ਬ੍ਯਾਪਾਦਸਞ੍ਞਾ, ਵਿਹਿਂਸਾਸਞ੍ਞਾ.
(ਕ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾ? ਕਾਮਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਾ ਸਞ੍ਞਾ ਸਞ੍ਜਾਨਨਾ ਸਞ੍ਜਾਨਿਤਤ੍ਤਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਕਾਮਸਞ੍ਞਾ’’.
(ਖ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਬ੍ਯਾਪਾਦਸਞ੍ਞਾ? ਬ੍ਯਾਪਾਦਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਾ ਸਞ੍ਞਾ ਸਞ੍ਜਾਨਨਾ ਸਞ੍ਜਾਨਿਤਤ੍ਤਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਬ੍ਯਾਪਾਦਸਞ੍ਞਾ’’.
(ਗ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਵਿਹਿਂਸਾਸਞ੍ਞਾ? ਵਿਹਿਂਸਾਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਾ ਸਞ੍ਞਾ ਸਞ੍ਜਾਨਨਾ ਸਞ੍ਜਾਨਿਤਤ੍ਤਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਵਿਹਿਂਸਾਸਞ੍ਞਾ’’. ਇਮਾ ਤਿਸ੍ਸੋ ਅਕੁਸਲਸਞ੍ਞਾ.
(੪) ਤਿਸ੍ਸੋ ਅਕੁਸਲਧਾਤੁਯੋ
੯੧੨. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਤਿਸ੍ਸੋ ਅਕੁਸਲਧਾਤੁਯੋ? ਕਾਮਧਾਤੁ, ਬ੍ਯਾਪਾਦਧਾਤੁ, ਵਿਹਿਂਸਾਧਾਤੁ.
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਕਾਮਧਾਤੁ? ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕੋ ਕਾਮਧਾਤੁ. ਬ੍ਯਾਪਾਦਵਿਤਕ੍ਕੋ ਬ੍ਯਾਪਾਦਧਾਤੁ. ਵਿਹਿਂਸਾਵਿਤਕ੍ਕੋ ਵਿਹਿਂਸਾਧਾਤੁ.
(ਕ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕੋ? ਕਾਮਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਤਕ੍ਕੋ ਵਿਤਕ੍ਕੋ ਮਿਚ੍ਛਾਸਙ੍ਕਪ੍ਪੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕੋ’’.
(ਖ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਬ੍ਯਾਪਾਦਵਿਤਕ੍ਕੋ? ਬ੍ਯਾਪਾਦਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਤਕ੍ਕੋ ਵਿਤਕ੍ਕੋ ਮਿਚ੍ਛਾਸਙ੍ਕਪ੍ਪੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਬ੍ਯਾਪਾਦਵਿਤਕ੍ਕੋ’’.
(ਗ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਵਿਹਿਂਸਾਵਿਤਕ੍ਕੋ? ਵਿਹਿਂਸਾਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਤਕ੍ਕੋ ਵਿਤਕ੍ਕੋ ਮਿਚ੍ਛਾਸਙ੍ਕਪ੍ਪੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਵਿਹਿਂਸਾਵਿਤਕ੍ਕੋ’’. ਇਮਾ ਤਿਸ੍ਸੋ ਅਕੁਸਲਧਾਤੁਯੋ.
(੫) ਤੀਣਿ ਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਨਿ
੯੧੩. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਨਿ? ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ, ਵਚੀਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ, ਮਨੋਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ.
(ਕ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ? ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੋ, ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਂ, ਕਾਮੇਸੁਮਿਚ੍ਛਾਚਾਰੋ – ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ’’.
(ਖ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਵਚੀਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ? ਮੁਸਾਵਾਦੋ, ਪਿਸੁਣਾ ਵਾਚਾ, ਫਰੁਸਾ ਵਾਚਾ, ਸਮ੍ਫਪ੍ਪਲਾਪੋ – ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਵਚੀਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ’’.
(ਗ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਮਨੋਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ? ਅਭਿਜ੍ਝਾ, ਬ੍ਯਾਪਾਦੋ, ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿ – ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਮਨੋਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ’’.
(ਕ-ਗ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ? ਅਕੁਸਲਂ ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ, ਅਕੁਸਲਂ ਵਚੀਕਮ੍ਮਂ ਵਚੀਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ, ਅਕੁਸਲਂ ਮਨੋਕਮ੍ਮਂ ਮਨੋਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ.
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਅਕੁਸਲਂ ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ? ਅਕੁਸਲਾ ਕਾਯਸਞ੍ਚੇਤਨਾ ਅਕੁਸਲਂ ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ, ਅਕੁਸਲਾ ਵਚੀਸਞ੍ਚੇਤਨਾ ਅਕੁਸਲਂ ਵਚੀਕਮ੍ਮਂ, ਅਕੁਸਲਾ ਮਨੋਸਞ੍ਚੇਤਨਾ ਅਕੁਸਲਂ ਮਨੋਕਮ੍ਮਂ. ਇਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਨਿ.
(੬) ਤਯੋ ਆਸਵਾ
੯੧੪. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੇ ਤਯੋ ਆਸਵਾ? ਕਾਮਾਸਵੋ, ਭਵਾਸਵੋ, ਅਵਿਜ੍ਜਾਸਵੋ.
(ਕ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਕਾਮਾਸਵੋ? ਯੋ ਕਾਮੇਸੁ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦੋ ਕਾਮਰਾਗੋ ਕਾਮਨਨ੍ਦੀ ਕਾਮਤਣ੍ਹਾ ਕਾਮਸਿਨੇਹੋ ਕਾਮਪਰਿਲ਼ਾਹੋ ਕਾਮਮੁਚ੍ਛਾ ਕਾਮਜ੍ਝੋਸਾਨਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਕਾਮਾਸਵੋ’’.
(ਖ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਭਵਾਸਵੋ? ਯੋ ਭਵੇਸੁ ਭਵਚ੍ਛਨ੍ਦੋ…ਪੇ… ਭਵਜ੍ਝੋਸਾਨਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਭਵਾਸਵੋ’’.
(ਗ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਅਵਿਜ੍ਜਾਸਵੋ? ਦੁਕ੍ਖੇ ਅਞ੍ਞਾਣਂ…ਪੇ… ਅਵਿਜ੍ਜਾਲਙ੍ਗੀ ਮੋਹੋ ਅਕੁਸਲਮੂਲਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਅਵਿਜ੍ਜਾਸਵੋ’’. ਇਮੇ ਤਯੋ ਆਸਵਾ.
(੭) ਤੀਣਿ ਸਂਯੋਜਨਾਨਿ
੯੧੫. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਸਂਯੋਜਨਾਨਿ? ਸਕ੍ਕਾਯਦਿਟ੍ਠਿ, ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ, ਸੀਲਬ੍ਬਤਪਰਾਮਾਸੋ.
(ਕ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਸਕ੍ਕਾਯਦਿਟ੍ਠਿ? ਇਧ ਅਸ੍ਸੁਤਵਾ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨੋ ਅਰਿਯਾਨਂ ਅਦਸ੍ਸਾਵੀ ਅਰਿਯਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਕੋਵਿਦੋ ਅਰਿਯਧਮ੍ਮੇ ਅਵਿਨੀਤੋ, ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਾਨਂ ਅਦਸ੍ਸਾਵੀ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਕੋਵਿਦੋ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਧਮ੍ਮੇ ਅਵਿਨੀਤੋ – ਰੂਪਂ ਅਤ੍ਤਤੋ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਤਿ ਰੂਪਵਨ੍ਤਂ ਵਾ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਅਤ੍ਤਨਿ ਵਾ ਰੂਪਂ ਰੂਪਸ੍ਮਿਂ ਵਾ ਅਤ੍ਤਾਨਂ. ਵੇਦਨਂ…ਪੇ… ਸਞ੍ਞਂ…ਪੇ… ਸਙ੍ਖਾਰੇ…ਪੇ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਅਤ੍ਤਤੋ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਵਨ੍ਤਂ ਵਾ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਅਤ੍ਤਨਿ ਵਾ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਮਿਂ ਵਾ ਅਤ੍ਤਾਨਂ. ਯਾ ਏਵਰੂਪਾ ਦਿਟ੍ਠਿ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਂ…ਪੇ… ਵਿਪਰਿਯਾਸਗ੍ਗਾਹੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਸਕ੍ਕਾਯਦਿਟ੍ਠਿ’’.
(ਖ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ? ਸਤ੍ਥਰਿ ਕਙ੍ਖਤਿ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਤਿ, ਧਮ੍ਮੇ ਕਙ੍ਖਤਿ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਤਿ, ਸਙ੍ਘੇ ਕਙ੍ਖਤਿ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਤਿ, ਸਿਕ੍ਖਾਯ ਕਙ੍ਖਤਿ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਤਿ, ਪੁਬ੍ਬਨ੍ਤੇ ਕਙ੍ਖਤਿ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਤਿ, ਅਪਰਨ੍ਤੇ ਕਙ੍ਖਤਿ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਤਿ, ਪੁਬ੍ਬਨ੍ਤਾਪਰਨ੍ਤੇ ਕਙ੍ਖਤਿ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਤਿ, ਇਦਪ੍ਪਚ੍ਚਯਤਾਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨੇਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਕਙ੍ਖਤਿ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਤਿ. ਯਾ ਏਵਰੂਪਾ ਕਙ੍ਖਾ ਕਙ੍ਖਾਯਨਾ ਕਙ੍ਖਾਯਿਤਤ੍ਤਂ ਥਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮਨੋਵਿਲੇਖੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ’’.
(ਗ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਸੀਲਬ੍ਬਤਪਰਾਮਾਸੋ? ‘‘ਇਤੋ ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਂ ਸੀਲੇਨ ਸੁਦ੍ਧਿ ਵਤੇਨ ਸੁਦ੍ਧਿ ਸੀਲਬ੍ਬਤੇਨ ਸੁਦ੍ਧੀ’’ਤਿ – ਯਾ ਏਵਰੂਪਾ ਦਿਟ੍ਠਿ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਂ…ਪੇ… ਵਿਪਰਿਯਾਸਗ੍ਗਾਹੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਸੀਲਬ੍ਬਤਪਰਾਮਾਸੋ’’. ਇਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਸਂਯੋਜਨਾਨਿ.
(੮) ਤਿਸ੍ਸੋ ਤਣ੍ਹਾ
੯੧੬. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਤਿਸ੍ਸੋ ਤਣ੍ਹਾ? ਕਾਮਤਣ੍ਹਾ, ਭਵਤਣ੍ਹਾ, ਵਿਭਵਤਣ੍ਹਾ.
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਭਵਤਣ੍ਹਾ? ਭਵਦਿਟ੍ਠਿਸਹਗਤੋ ਰਾਗੋ ਸਾਰਾਗੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਾਰਾਗੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਭਵਤਣ੍ਹਾ’’.
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਵਿਭਵਤਣ੍ਹਾ? ਉਚ੍ਛੇਦਦਿਟ੍ਠਿਸਹਗਤੋ ਰਾਗੋ ਸਾਰਾਗੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਾਰਾਗੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਵਿਭਵਤਣ੍ਹਾ’’. ਅਵਸੇਸਾ ਤਣ੍ਹਾ ਕਾਮਤਣ੍ਹਾ.
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਕਾਮਤਣ੍ਹਾ? ਕਾਮਧਾਤੁਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਰਾਗੋ ਸਾਰਾਗੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਾਰਾਗੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਕਾਮਤਣ੍ਹਾ’’.
( ) [(ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਭਵਤਣ੍ਹਾ)] ਰੂਪਧਾਤੁਅਰੂਪਧਾਤੁਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਰਾਗੋ ਸਾਰਾਗੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਾਰਾਗੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਭਵਤਣ੍ਹਾ’’.
( ) [(ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਵਿਭਵਤਣ੍ਹਾ) (?)] ਉਚ੍ਛੇਦਦਿਟ੍ਠਿਸਹਗਤੋ ਰਾਗੋ ਸਾਰਾਗੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਾਰਾਗੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਵਿਭਵਤਣ੍ਹਾ’’. ਇਮਾ ਤਿਸ੍ਸੋ ਤਣ੍ਹਾ.
(੯) ਅਪਰਾਪਿ ਤਿਸ੍ਸੋ ਤਣ੍ਹਾ
੯੧੭. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਅਪਰਾਪਿ ਤਿਸ੍ਸੋ ਤਣ੍ਹਾ? ਕਾਮਤਣ੍ਹਾ, ਰੂਪਤਣ੍ਹਾ, ਅਰੂਪਤਣ੍ਹਾ.
(ਕ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਕਾਮਤਣ੍ਹਾ? ਕਾਮਧਾਤੁਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਰਾਗੋ ਸਾਰਾਗੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਾਰਾਗੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਕਾਮਤਣ੍ਹਾ’’.
(ਖ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਰੂਪਤਣ੍ਹਾ? ਰੂਪਧਾਤੁਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਰਾਗੋ ਸਾਰਾਗੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਾਰਾਗੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਰੂਪਤਣ੍ਹਾ’’.
(ਗ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਅਰੂਪਤਣ੍ਹਾ? ਅਰੂਪਧਾਤੁਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਰਾਗੋ ਸਾਰਾਗੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਾਰਾਗੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਅਰੂਪਤਣ੍ਹਾ’’. ਇਮਾ ਤਿਸ੍ਸੋ ਤਣ੍ਹਾ.
(੧੦) ਅਪਰਾਪਿ ਤਿਸ੍ਸੋ ਤਣ੍ਹਾ
੯੧੮. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਅਪਰਾਪਿ ਤਿਸ੍ਸੋ ਤਣ੍ਹਾ? ਰੂਪਤਣ੍ਹਾ, ਅਰੂਪਤਣ੍ਹਾ, ਨਿਰੋਧਤਣ੍ਹਾ.
(ਕ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਰੂਪਤਣ੍ਹਾ? ਰੂਪਧਾਤੁਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਰਾਗੋ ਸਾਰਾਗੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਾਰਾਗੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਰੂਪਤਣ੍ਹਾ’’.
(ਖ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਅਰੂਪਤਣ੍ਹਾ? ਅਰੂਪਧਾਤੁਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਰਾਗੋ ਸਾਰਾਗੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਾਰਾਗੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਅਰੂਪਤਣ੍ਹਾ’’.
(ਗ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਨਿਰੋਧਤਣ੍ਹਾ? ਉਚ੍ਛੇਦਦਿਟ੍ਠਿਸਹਗਤੋ ਰਾਗੋ ਸਾਰਾਗੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਾਰਾਗੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਨਿਰੋਧਤਣ੍ਹਾ’’. ਇਮਾ ਤਿਸ੍ਸੋ ਤਣ੍ਹਾ.
(੧੧) ਤਿਸ੍ਸੋ ਏਸਨਾ
੯੧੯. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਤਿਸ੍ਸੋ ਏਸਨਾ? ਕਾਮੇਸਨਾ, ਭਵੇਸਨਾ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯੇਸਨਾ.
(ਕ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਕਾਮੇਸਨਾ? ਯੋ ਕਾਮੇਸੁ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦੋ…ਪੇ… ਕਾਮਜ੍ਝੋਸਾਨਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਕਾਮੇਸਨਾ’’.
(ਖ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਭਵੇਸਨਾ? ਯੋ ਭਵੇਸੁ ਭਵਚ੍ਛਨ੍ਦੋ…ਪੇ… ਭਵਜ੍ਝੋਸਾਨਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਭਵੇਸਨਾ’’.
(ਗ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯੇਸਨਾ? ‘‘ਸਸ੍ਸਤੋ ਲੋਕੋ’’ਤਿ ਵਾ, ‘‘ਅਸਸ੍ਸਤੋ ਲੋਕੋ’’ਤਿ – ਵਾ…ਪੇ… ‘‘ਨੇਵ ਹੋਤਿ ਨ ਨ ਹੋਤਿ ਤਥਾਗਤੋ ਪਰਂ ਮਰਣਾ’’ਤਿ ਵਾ ਯਾ ਏਵਰੂਪਾ ਦਿਟ੍ਠਿ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਂ…ਪੇ… ਵਿਪਰਿਯਾਸਗ੍ਗਾਹੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯੇਸਨਾ’’.
(ਕ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਕਾਮੇਸਨਾ, ਕਾਮਰਾਗੋ, ਤਦੇਕਟ੍ਠਂ ਅਕੁਸਲਂ ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ ਵਚੀਕਮ੍ਮਂ ਮਨੋਕਮ੍ਮਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਕਾਮੇਸਨਾ’’.
(ਖ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਭਵੇਸਨਾ, ਭਵਰਾਗੋ ਤਦੇਕਟ੍ਠਂ ਅਕੁਸਲਂ ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ ਵਚੀਕਮ੍ਮਂ ਮਨੋਕਮ੍ਮਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਭਵੇਸਨਾ’’.
(ਗ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯੇਸਨਾ, ਅਨ੍ਤਗ੍ਗਾਹਿਕਾ ਦਿਟ੍ਠਿ ਤਦੇਕਟ੍ਠਂ ਅਕੁਸਲਂ ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ ਵਚੀਕਮ੍ਮਂ ਮਨੋਕਮ੍ਮਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯੇਸਨਾ’’. ਇਮਾ ਤਿਸ੍ਸੋ ਏਸਨਾ.
(੧੨) ਤਿਸ੍ਸੋ ਵਿਧਾ
੯੨੦. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਤਿਸ੍ਸੋ ਵਿਧਾ? ‘‘ਸੇਯ੍ਯੋਹਮਸ੍ਮੀ’’ਤਿ ਵਿਧਾ, ‘‘ਸਦਿਸੋਹਮਸ੍ਮੀ’’ਤਿ ਵਿਧਾ, ‘‘ਹੀਨੋਹਮਸ੍ਮੀ’’ਤਿ ਵਿਧਾ – ਇਮਾ ਤਿਸ੍ਸੋ ਵਿਧਾ.
(੧੩) ਤੀਣਿ ਭਯਾਨਿ
੯੨੧. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਭਯਾਨਿ? ਜਾਤਿਭਯਂ, ਜਰਾਭਯਂ, ਮਰਣਭਯਂ.
(ਕ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਜਾਤਿਭਯਂ? ਜਾਤਿਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਭਯਂ ਭਯਾਨਕਂ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ ਲੋਮਹਂਸੋ ਚੇਤਸੋ ਉਤ੍ਰਾਸੋ – ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਜਾਤਿਭਯਂ’’.
(ਖ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਜਰਾਭਯਂ? ਜਰਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਭਯਂ ਭਯਾਨਕਂ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ ਲੋਮਹਂਸੋ ਚੇਤਸੋ ਉਤ੍ਰਾਸੋ – ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਜਰਾਭਯਂ’’.
(ਗ) ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਮਰਣਭਯਂ? ਮਰਣਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਭਯਂ ਭਯਾਨਕਂ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ ਲੋਮਹਂਸੋ ਚੇਤਸੋ ਉਤ੍ਰਾਸੋ – ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਮਰਣਭਯਂ’’. ਇਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਭਯਾਨਿ.
(੧੪) ਤੀਣਿ ਤਮਾਨਿ
੯੨੨. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਤਮਾਨਿ? ਅਤੀਤਂ ਵਾ ਅਦ੍ਧਾਨਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਙ੍ਖਤਿ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਤਿ ਨਾਧਿਮੁਚ੍ਚਤਿ ਨ ਸਮ੍ਪਸੀਦਤਿ, ਅਨਾਗਤਂ ਵਾ ਅਦ੍ਧਾਨਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਙ੍ਖਤਿ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਤਿ ਨਾਧਿਮੁਚ੍ਚਤਿ ਨ ਸਮ੍ਪਸੀਦਤਿ, ਏਤਰਹਿ ਵਾ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਅਦ੍ਧਾਨਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਙ੍ਖਤਿ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਤਿ ਨਾਧਿਮੁਚ੍ਚਤਿ ਨ ਸਮ੍ਪਸੀਦਤਿ – ਇਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਤਮਾਨਿ.
(੧੫) ਤੀਣਿ ਤਿਤ੍ਥਾਯਤਨਾਨਿ
੯੨੩. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਤਿਤ੍ਥਾਯਤਨਾਨਿ? ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਸਮਣੋ ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਵਾ ਏਵਂਵਾਦੀ ਹੋਤਿ ਏਵਂਦਿਟ੍ਠੀ – ‘‘ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਾਯਂ ਪੁਰਿਸਪੁਗ੍ਗਲੋ ਪਟਿਸਂਵੇਦੇਤਿ ਸੁਖਂ ਵਾ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਾ ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਂ ਵਾ, ਸਬ੍ਬਂ ਤਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਕਤਹੇਤੂ’’ਤਿ; ਇਧ ਪਨੇਕਚ੍ਚੋ ਸਮਣੋ ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਵਾ ਏਵਂਵਾਦੀ ਹੋਤਿ ਏਵਂਦਿਟ੍ਠੀ – ‘‘ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਾਯਂ ਪੁਰਿਸਪੁਗ੍ਗਲੋ ਪਟਿਸਂਵੇਦੇਤਿ ਸੁਖਂ ਵਾ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਾ ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਂ ਵਾ, ਸਬ੍ਬਂ ਤਂ ਇਸ੍ਸਰਨਿਮ੍ਮਾਨਹੇਤੂ’’ਤਿ; ਇਧ ਪਨੇਕਚ੍ਚੋ ਸਮਣੋ ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਵਾ ਏਵਂਵਾਦੀ ਹੋਤਿ ਏਵਂਦਿਟ੍ਠੀ – ‘‘ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਾਯਂ ਪੁਰਿਸਪੁਗ੍ਗਲੋ ਪਟਿਸਂਵੇਦੇਤਿ ਸੁਖਂ ਵਾ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਾ ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਂ ਵਾ, ਸਬ੍ਬਂ ਤਂ ਅਹੇਤੁ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ’’ਤਿ – ਇਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਤਿਤ੍ਥਾਯਤਨਾਨਿ.
(੧੬) ਤਯੋ ਕਿਞ੍ਚਨਾ
੯੨੪. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੇ ਤਯੋ ਕਿਞ੍ਚਨਾ [ਕਤਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਕਿਞ੍ਚਨਾਨਿ (?) ਦੀ. ਨਿ. ੩.੩੦੫]? ਰਾਗੋ ਕਿਞ੍ਚਨਂ, ਦੋਸੋ ਕਿਞ੍ਚਨਂ, ਮੋਹੋ ਕਿਞ੍ਚਨਂ – ਇਮੇ ਤਯੋ ਕਿਞ੍ਚਨਾ.
(੧੭) ਤੀਣਿ ਅਙ੍ਗਣਾਨਿ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਅਙ੍ਗਣਾਨਿ? ਰਾਗੋ ਅਙ੍ਗਣਂ, ਦੋਸੋ ਅਙ੍ਗਣਂ, ਮੋਹੋ ਅਙ੍ਗਣਂ – ਇਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਅਙ੍ਗਣਾਨਿ.
(੧੮) ਤੀਣਿ ਮਲਾਨਿ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਮਲਾਨਿ? ਰਾਗੋ ਮਲਂ, ਦੋਸੋ ਮਲਂ, ਮੋਹੋ ਮਲਂ – ਇਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਮਲਾਨਿ.
(੧੯) ਤੀਣਿ ਵਿਸਮਾਨਿ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਵਿਸਮਾਨਿ? ਰਾਗੋ ਵਿਸਮਂ, ਦੋਸੋ ਵਿਸਮਂ, ਮੋਹੋ ਵਿਸਮਂ – ਇਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਵਿਸਮਾਨਿ.
(੨੦) ਅਪਰਾਨਿਪਿ ਤੀਣਿ ਵਿਸਮਾਨਿ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾਨਿ ਅਪਰਾਨਿਪਿ ਤੀਣਿ ਵਿਸਮਾਨਿ? ਕਾਯਵਿਸਮਂ, ਵਚੀਵਿਸਮਂ, ਮਨੋਵਿਸਮਂ – ਇਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਵਿਸਮਾਨਿ.
(੨੧) ਤਯੋ ਅਗ੍ਗੀ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੇ ਤਯੋ ਅਗ੍ਗੀ? ਰਾਗਗ੍ਗਿ, ਦੋਸਗ੍ਗਿ, ਮੋਹਗ੍ਗਿ – ਇਮੇ ਤਯੋ ਅਗ੍ਗੀ.
(੨੨) ਤਯੋ ਕਸਾਵਾ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੇ ਤਯੋ ਕਸਾਵਾ? ਰਾਗਕਸਾਵੋ, ਦੋਸਕਸਾਵੋ, ਮੋਹਕਸਾਵੋ – ਇਮੇ ਤਯੋ ਕਸਾਵਾ.
(੨੩) ਅਪਰੇਪਿ ਤਯੋ ਕਸਾਵਾ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੇ ਅਪਰੇਪਿ ਤਯੋ ਕਸਾਵਾ? ਕਾਯਕਸਾਵੋ, ਵਚੀਕਸਾਵੋ, ਮਨੋਕਸਾਵੋ – ਇਮੇ ਤਯੋ ਕਸਾਵਾ.
(੨੪. ਕ) ਅਸ੍ਸਾਦਦਿਟ੍ਠਿ
੯੨੫. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਅਸ੍ਸਾਦਦਿਟ੍ਠਿ? ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਸਮਣੋ ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਵਾ ਏਵਂਵਾਦੀ ਹੋਤਿ ਏਵਂਦਿਟ੍ਠੀ – ‘‘ਨਤ੍ਥਿ ਕਾਮੇਸੁ ਦੋਸੋ’’ਤਿ. ਸੋ ਕਾਮੇਸੁ ਪਾਤਬ੍ਯਤਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਅਸ੍ਸਾਦਦਿਟ੍ਠਿ’’.
(ਖ) ਅਤ੍ਤਾਨੁਦਿਟ੍ਠਿ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਅਤ੍ਤਾਨੁਦਿਟ੍ਠਿ? ਇਧ ਅਸ੍ਸੁਤਵਾ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨੋ ਅਰਿਯਾਨਂ ਅਦਸ੍ਸਾਵੀ ਅਰਿਯਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਕੋਵਿਦੋ ਅਰਿਯਧਮ੍ਮੇ ਅਵਿਨੀਤੋ, ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਾਨਂ ਅਦਸ੍ਸਾਵੀ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਕੋਵਿਦੋ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਧਮ੍ਮੇ ਅਵਿਨੀਤੋ – ਰੂਪਂ ਅਤ੍ਤਤੋ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਤਿ ਰੂਪਵਨ੍ਤਂ ਵਾ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਅਤ੍ਤਨਿ ਵਾ ਰੂਪਂ ਰੂਪਸ੍ਮਿਂ ਵਾ ਅਤ੍ਤਾਨਂ. ਵੇਦਨਂ…ਪੇ… ਸਞ੍ਞਂ…ਪੇ… ਸਙ੍ਖਾਰੇ…ਪੇ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਅਤ੍ਤਤੋ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਵਨ੍ਤਂ ਵਾ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਅਤ੍ਤਨਿ ਵਾ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਮਿਂ ਵਾ ਅਤ੍ਤਾਨਂ. ਯਾ ਏਵਰੂਪਾ ਦਿਟ੍ਠਿ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਂ…ਪੇ… ਵਿਪਰਿਯਾਸਗ੍ਗਾਹੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਅਤ੍ਤਾਨੁਦਿਟ੍ਠਿ’’.
(ਗ) ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿ? ‘‘ਨਤ੍ਥਿ ਦਿਨ੍ਨਂ, ਨਤ੍ਥਿ ਯਿਟ੍ਠਂ…ਪੇ… ਯੇ ਇਮਞ੍ਚ ਲੋਕਂ ਪਰਞ੍ਚ ਲੋਕਂ ਸਯਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾ ਸਚ੍ਛਿਕਤ੍ਵਾ ਪਵੇਦੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ – ਯਾ ਏਵਰੂਪਾ ਦਿਟ੍ਠਿ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਂ…ਪੇ… ਵਿਪਰਿਯਾਸਗ੍ਗਾਹੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿ’’. ਸਸ੍ਸਤਦਿਟ੍ਠਿ ਅਸ੍ਸਾਦਦਿਟ੍ਠਿ, ਸਕ੍ਕਾਯਦਿਟ੍ਠਿ ਅਤ੍ਤਾਨੁਦਿਟ੍ਠਿ, ਉਚ੍ਛੇਦਦਿਟ੍ਠਿ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿ.
(੨੫. ਕ) ਅਰਤਿ
੯੨੬. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਅਰਤਿ? ਪਨ੍ਤੇਸੁ ਵਾ ਸੇਨਾਸਨੇਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰਞ੍ਞਤਰੇਸੁ ਵਾ ਅਧਿਕੁਸਲੇਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਅਰਤਿ ਅਰਤਿਤਾ ਅਨਭਿਰਤਿ ਅਨਭਿਰਮਣਾ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤਾ ਪਰਿਤਸ੍ਸਿਤਾ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਅਰਤਿ’’.
(ਖ) ਵਿਹੇਸਾ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਵਿਹੇਸਾ? ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਪਾਣਿਨਾ ਵਾ ਲੇਡ੍ਡੁਨਾ ਵਾ ਦਣ੍ਡੇਨ ਵਾ ਸਤ੍ਥੇਨ ਵਾ ਰਜ੍ਜੁਯਾ ਵਾ ਅਞ੍ਞਤਰਞ੍ਞਤਰੇਨ ਸਤ੍ਤੇ ਵਿਹੇਠੇਤਿ, ਯਾ ਏਵਰੂਪਾ ਹੇਠਨਾ ਵਿਹੇਠਨਾ ਹਿਂਸਨਾ ਵਿਹਿਂਸਨਾ ਰੋਸਨਾ ਵਿਰੋਸਨਾ ਪਰੂਪਘਾਤੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਵਿਹੇਸਾ’’.
(ਗ) ਅਧਮ੍ਮਚਰਿਯਾ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਅਧਮ੍ਮਚਰਿਯਾ? ਕਾਯੇਨ ਅਧਮ੍ਮਚਰਿਯਾਵਿਸਮਚਰਿਯਾ, ਵਾਚਾਯ ਅਧਮ੍ਮਚਰਿਯਾਵਿਸਮਚਰਿਯਾ, ਮਨਸਾ ਅਧਮ੍ਮਚਰਿਯਾਵਿਸਮਚਰਿਯਾ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਅਧਮ੍ਮਚਰਿਯਾ’’.
(੨੬. ਕ) ਦੋਵਚਸ੍ਸਤਾ
੯੨੭. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਦੋਵਚਸ੍ਸਤਾ? ਸਹਧਮ੍ਮਿਕੇ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੇ ਦੋਵਚਸ੍ਸਾਯਂ ਦੋਵਚਸ੍ਸਿਯਂ ਦੋਵਚਸ੍ਸਤਾ ਵਿਪ੍ਪਟਿਕੁਲਗ੍ਗਾਹਿਤਾ ਵਿਪਚ੍ਚਨੀਕਸਾਤਤਾ ਅਨਾਦਰਿਯਂ ਅਨਾਦਰਤਾ ਅਗਾਰਵਤਾ ਅਪ੍ਪਤਿਸ੍ਸਵਤਾ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਦੋਵਚਸ੍ਸਤਾ’’.
(ਖ) ਪਾਪਮਿਤ੍ਤਤਾ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਪਾਪਮਿਤ੍ਤਤਾ? ਯੇ ਤੇ ਪੁਗ੍ਗਲਾ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਾ ਦੁਸ੍ਸੀਲਾ ਅਪ੍ਪਸ੍ਸੁਤਾ ਮਚ੍ਛਰਿਨੋ ਦੁਪ੍ਪਞ੍ਞਾ, ਯਾ ਤੇਸਂ ਸੇਵਨਾ ਨਿਸੇਵਨਾ ਸਂਸੇਵਨਾ ਭਜਨਾ ਸਮ੍ਭਜਨਾ ਭਤ੍ਤਿ ਸਮ੍ਭਤ੍ਤਿ ਤਂਸਮ੍ਪਵਙ੍ਕਤਾ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਪਾਪਮਿਤ੍ਤਤਾ’’.
(ਗ) ਨਾਨਤ੍ਤਸਞ੍ਞਾ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਨਾਨਤ੍ਤਸਞ੍ਞਾ? ਕਾਮਸਞ੍ਞਾ, ਬ੍ਯਾਪਾਦਸਞ੍ਞਾ, ਵਿਹਿਂਸਾਸਞ੍ਞਾ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਨਾਨਤ੍ਤਸਞ੍ਞਾ’’. ਸਬ੍ਬਾਪਿ ਅਕੁਸਲਾ ਸਞ੍ਞਾ ਨਾਨਤ੍ਤਸਞ੍ਞਾ.
(੨੭. ਕ) ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਂ
੯੨੮. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਂ? ਯਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਂ ਅਵੂਪਸਮੋ ਚੇਤਸੋ ਵਿਕ੍ਖੇਪੋ ਭਨ੍ਤਤ੍ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ – ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਂ’’.
(ਖ) ਕੋਸਜ੍ਜਂ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਕੋਸਜ੍ਜਂ? ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇ ਵਾ ਵਚੀਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇ ਵਾ ਮਨੋਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇ ਵਾ ਪਞ੍ਚਸੁ ਵਾ ਕਾਮਗੁਣੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵੋਸ੍ਸਗ੍ਗੋ ਵੋਸ੍ਸਗ੍ਗਾਨੁਪ੍ਪਦਾਨਂ ਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਭਾਵਨਾਯ ਅਸਕ੍ਕਚ੍ਚਕਿਰਿਯਤਾ ਅਸਾਤਚ੍ਚਕਿਰਿਯਤਾ ਅਨਟ੍ਠਿਤਕਿਰਿਯਤਾ ਓਲੀਨਵੁਤ੍ਤਿਤਾ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਛਨ੍ਦਤਾ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਧੁਰਤਾ ਅਨਾਸੇਵਨਾ ਅਭਾਵਨਾ ਅਬਹੁਲੀਕਮ੍ਮਂ ਅਨਧਿਟ੍ਠਾਨਂ ਅਨਨੁਯੋਗੋ ਪਮਾਦੋ – ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਕੋਸਜ੍ਜਂ’’.
(ਗ) ਪਮਾਦੋ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਪਮਾਦੋ? ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇ ਵਾ ਵਚੀਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇ ਵਾ ਮਨੋਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇ ਵਾ ਪਞ੍ਚਸੁ ਵਾ ਕਾਮਗੁਣੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵੋਸ੍ਸਗ੍ਗੋ ਵੋਸ੍ਸਗ੍ਗਾਨੁਪ੍ਪਦਾਨਂ ਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਭਾਵਨਾਯ ਅਸਕ੍ਕਚ੍ਚਕਿਰਿਯਤਾ ਅਸਾਤਚ੍ਚਕਿਰਿਯਤਾ ਅਨਟ੍ਠਿਤਕਿਰਿਯਤਾ ਓਲੀਨਵੁਤ੍ਤਿਤਾ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਛਨ੍ਦਤਾ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਧੁਰਤਾ ਅਨਾਸੇਵਨਾ ਅਭਾਵਨਾ ਅਬਹੁਲੀਕਮ੍ਮਂ ਅਨਧਿਟ੍ਠਾਨਂ ਅਨਨੁਯੋਗੋ ਪਮਾਦੋ, ਯੋ ਏਵਰੂਪੋ ਪਮਾਦੋ ਪਮਜ੍ਜਨਾ ਪਮਜ੍ਜਿਤਤ੍ਤਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਪਮਾਦੋ’’.
(੨੮. ਕ) ਅਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਿਤਾ
੯੨੯. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਅਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਿਤਾ? ਇਤਰੀਤਰਚੀਵਰਪਿਣ੍ਡਪਾਤਸੇਨਾਸਨਗਿਲਾਨਪਚ੍ਚਯਭੇਸਜ੍ਜਪਰਿਕ੍ਖਾਰੇਹਿ ਪਞ੍ਚਹਿ ਵਾ ਕਾਮਗੁਣੇਹਿ ਅਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਸ੍ਸ ਭਿਯ੍ਯੋਕਮ੍ਯਤਾ, ਯਾ ਏਵਰੂਪਾ ਇਚ੍ਛਾ ਇਚ੍ਛਾਗਤਾ ਅਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਿਤਾ ਰਾਗੋ ਸਾਰਾਗੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਾਰਾਗੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਅਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਿਤਾ’’.
(ਖ) ਅਸਮ੍ਪਜਞ੍ਞਤਾ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਅਸਮ੍ਪਜਞ੍ਞਤਾ? ਯਂ ਅਞ੍ਞਾਣਂ ਅਦਸ੍ਸਨਂ…ਪੇ… ਅਵਿਜ੍ਜਾਲਙ੍ਗੀ ਮੋਹੋ ਅਕੁਸਲਮੂਲਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਅਸਮ੍ਪਜਞ੍ਞਤਾ’’.
(ਗ) ਮਹਿਚ੍ਛਤਾ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਮਹਿਚ੍ਛਤਾ? ਇਤਰੀਤਰਚੀਵਰਪਿਣ੍ਡਪਾਤਸੇਨਾਸਨਗਿਲਾਨਪਚ੍ਚਯਭੇਸਜ੍ਜਪਰਿਕ੍ਖਾਰੇਹਿ ਪਞ੍ਚਹਿ ਵਾ ਕਾਮਗੁਣੇਹਿ ਅਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਸ੍ਸ ਭਿਯ੍ਯੋਕਮ੍ਯਤਾ, ਯਾ ਏਵਰੂਪਾ ਇਚ੍ਛਾ ਇਚ੍ਛਾਗਤਾ ਮਹਿਚ੍ਛਤਾ ਰਾਗੋ ਸਾਰਾਗੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਾਰਾਗੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਮਹਿਚ੍ਛਤਾ’’.
(੨੯. ਕ) ਅਹਿਰਿਕਂ
੯੩੦. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਅਹਿਰਿਕਂ? ਯਂ ਨ ਹਿਰੀਯਤਿ ਹਿਰੀਯਿਤਬ੍ਬੇਨ, ਨ ਹਿਰੀਯਤਿ ਪਾਪਕਾਨਂ ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ – ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਅਹਿਰਿਕਂ’’.
(ਖ) ਅਨੋਤ੍ਤਪ੍ਪਂ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਅਨੋਤ੍ਤਪ੍ਪਂ? ਯਂ ਨ ਓਤ੍ਤਪ੍ਪਤਿ ਓਤ੍ਤਪ੍ਪਿਤਬ੍ਬੇਨ, ਨ ਓਤ੍ਤਪ੍ਪਤਿ ਪਾਪਕਾਨਂ ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ – ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਅਨੋਤ੍ਤਪ੍ਪਂ’’.
(ਗ) ਪਮਾਦੋ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਪਮਾਦੋ? ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇ ਵਾ ਵਚੀਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇ ਵਾ ਮਨੋਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇ ਵਾ ਪਞ੍ਚਸੁ ਵਾ ਕਾਮਗੁਣੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵੋਸ੍ਸਗ੍ਗੋ ਵੋਸ੍ਸਗ੍ਗਾਨੁਪ੍ਪਦਾਨਂ ਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਭਾਵਨਾਯ ਅਸਕ੍ਕਚ੍ਚਕਿਰਿਯਤਾ ਅਸਾਤਚ੍ਚਕਿਰਿਯਤਾ ਅਨਟ੍ਠਿਤਕਿਰਿਯਤਾ ਓਲੀਨਵੁਤ੍ਤਿਤਾ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਛਨ੍ਦਤਾ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਧੁਰਤਾ ਅਨਾਸੇਵਨਾ ਅਭਾਵਨਾ ਅਬਹੁਲੀਕਮ੍ਮਂ ਅਨਧਿਟ੍ਠਾਨਂ ਅਨਨੁਯੋਗੋ ਪਮਾਦੋ, ਯੋ ਏਵਰੂਪੋ ਪਮਾਦੋ ਪਮਜ੍ਜਨਾ ਪਮਜ੍ਜਿਤਤ੍ਤਂ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਪਮਾਦੋ’’.
(੩੦. ਕ) ਅਨਾਦਰਿਯਂ
੯੩੧. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਅਨਾਦਰਿਯਂ? ਯਂ ਅਨਾਦਰਿਯਂ ਅਨਾਦਰਤਾ ਅਗਾਰਵਤਾ ਅਪ੍ਪਤਿਸ੍ਸਵਤਾ ਅਨਦ੍ਦਾ ਅਨਦ੍ਦਾਯਨਾ ਅਨਦ੍ਦਾਯਿਤਤ੍ਤਂ [ਅਨਾਦਾ ਅਨਾਦਾਯਨਾ ਅਨਾਦਾਯਿਤਤ੍ਤਂ (ਸ੍ਯਾ.)] ਅਸੀਲ੍ਯਂ ਅਚਿਤ੍ਤੀਕਾਰੋ – ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਅਨਾਦਰਿਯਂ’’.
(ਖ) ਦੋਵਚਸ੍ਸਤਾ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਦੋਵਚਸ੍ਸਤਾ? ਸਹਧਮ੍ਮਿਕੇ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੇ ਦੋਵਚਸ੍ਸਾਯਂ ਦੋਵਚਸ੍ਸਿਯਂ ਦੋਵਚਸ੍ਸਤਾ ਵਿਪ੍ਪਟਿਕੁਲਗ੍ਗਾਹਿਤਾ ਵਿਪਚ੍ਚਨੀਕਸਾਤਤਾ ਅਨਾਦਰਿਯਂ ਅਨਾਦਰਤਾ ਅਗਾਰਵਤਾ ਅਪ੍ਪਤਿਸ੍ਸਵਤਾ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਦੋਵਚਸ੍ਸਤਾ’’.
(ਗ) ਪਾਪਮਿਤ੍ਤਤਾ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਪਾਪਮਿਤ੍ਤਤਾ? ਯੇ ਤੇ ਪੁਗ੍ਗਲਾ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਾ ਦੁਸ੍ਸੀਲਾ ਅਪ੍ਪਸ੍ਸੁਤਾ ਮਚ੍ਛਰਿਨੋ ਦੁਪ੍ਪਞ੍ਞਾ, ਯਾ ਤੇਸਂ ਸੇਵਨਾ ਨਿਸੇਵਨਾ ਸਂਸੇਵਨਾ ਪਟਿਸੇਵਨਾ ਭਜਨਾ ਸਮ੍ਭਜਨਾ ਭਤ੍ਤਿ ਸਮ੍ਭਤ੍ਤਿ ਤਂਸਮ੍ਪਵਙ੍ਕਤਾ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਪਾਪਮਿਤ੍ਤਤਾ’’.
(੩੧. ਕ) ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਿਯਂ
੯੩੨. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਿਯਂ? ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧੋ ਹੋਤਿ, ਨ ਸਦ੍ਦਹਤਿ ਬੁਦ੍ਧਂ ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਵਾ ਸਙ੍ਘਂ ਵਾ, ਯਂ ਏਵਰੂਪਂ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਿਯਂ ਅਸ੍ਸਦ੍ਦਹਨਾ ਅਨੋਕਪ੍ਪਨਾ ਅਨਭਿਪ੍ਪਸਾਦੋ – ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਿਯਂ’’.
(ਖ) ਅਵਦਞ੍ਞੁਤਾ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਅਵਦਞ੍ਞੁਤਾ? ਪਞ੍ਚ ਮਚ੍ਛਰਿਯਾਨਿ – ਆਵਾਸਮਚ੍ਛਰਿਯਂ, ਕੁਲਮਚ੍ਛਰਿਯਂ, ਲਾਭਮਚ੍ਛਰਿਯਂ, ਵਣ੍ਣਮਚ੍ਛਰਿਯਂ, ਧਮ੍ਮਮਚ੍ਛਰਿਯਂ. ਯਂ ਏਵਰੂਪਂ ਮਚ੍ਛੇਰਂ ਮਚ੍ਛਰਾਯਨਾ ਮਚ੍ਛਰਾਯਿਤਤ੍ਤਂ ਵੇਵਿਚ੍ਛਂ ਕਦਰਿਯਂ ਕਟੁਕਞ੍ਚੁਕਤਾ ਅਗ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਅਵਦਞ੍ਞੁਤਾ’’.
(ਗ) ਕੋਸਜ੍ਜਂ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਕੋਸਜ੍ਜਂ? ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇ ਵਾ ਵਚੀਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇ ਵਾ ਮਨੋਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇ ਵਾ ਪਞ੍ਚਸੁ ਵਾ ਕਾਮਗੁਣੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵੋਸ੍ਸਗ੍ਗੋ, ਵੋਸ੍ਸਗ੍ਗਾਨੁਪ੍ਪਦਾਨਂ ਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ, ਭਾਵਨਾਯ ਅਸਕ੍ਕਚ੍ਚਕਿਰਿਯਤਾ ਅਸਾਤਚ੍ਚਕਿਰਿਯਤਾ ਅਨਟ੍ਠਿਤਕਿਰਿਯਤਾ ਓਲੀਨਵੁਤ੍ਤਿਤਾ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਛਨ੍ਦਤਾ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਧੁਰਤਾ ਅਨਾਸੇਵਨਾ ਅਭਾਵਨਾ ਅਬਹੁਲੀਕਮ੍ਮਂ ਅਨਧਿਟ੍ਠਾਨਂ ਅਨਨੁਯੋਗੋ ਪਮਾਦੋ – ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਕੋਸਜ੍ਜਂ’’.
(੩੨. ਕ) ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਂ
੯੩੩. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਂ? ਯਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਂ ਅਵੂਪਸਮੋ ਚੇਤਸੋ ਵਿਕ੍ਖੇਪੋ ਭਵਨ੍ਤਤ੍ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ – ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਂ’’.
(ਖ) ਅਸਂਵਰੋ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਅਸਂਵਰੋ? ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਰੂਪਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਨਿਮਿਤ੍ਤਗ੍ਗਾਹੀ ਹੋਤਿ ਅਨੁਬ੍ਯਞ੍ਜਨਗ੍ਗਾਹੀ. ਯਤ੍ਵਾਧਿਕਰਣਮੇਨਂ ਚਕ੍ਖੁਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਅਸਂਵੁਤਂ ਵਿਹਰਨ੍ਤਂ ਅਭਿਜ੍ਝਾਦੋਮਨਸ੍ਸਾ ਪਾਪਕਾ ਅਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ ਅਨ੍ਵਾਸ੍ਸਵੇਯ੍ਯੁਂ, ਤਸ੍ਸ ਸਂਵਰਾਯ ਨ ਪਟਿਪਜ੍ਜਤਿ, ਨ ਰਕ੍ਖਤਿ ਚਕ੍ਖੁਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ, ਚਕ੍ਖੁਨ੍ਦ੍ਰਿਯੇ ਨ ਸਂਵਰਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ. ਸੋਤੇਨ ਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ…ਪੇ… ਘਾਨੇਨ ਗਨ੍ਧਂ ਘਾਯਿਤ੍ਵਾ…ਪੇ… ਜਿਵ੍ਹਾਯ ਰਸਂ ਸਾਯਿਤ੍ਵਾ…ਪੇ… ਕਾਯੇਨ ਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬਂ ਫੁਸਿਤ੍ਵਾ…ਪੇ… ਮਨਸਾ ਧਮ੍ਮਂ ਵਿਞ੍ਞਾਯ ਨਿਮਿਤ੍ਤਗ੍ਗਾਹੀ ਹੋਤਿ ਅਨੁਬ੍ਯਞ੍ਜਨਗ੍ਗਾਹੀ. ਯਤ੍ਵਾਧਿਕਰਣਮੇਨਂ ਮਨਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਅਸਂਵੁਤਂ ਵਿਹਰਨ੍ਤਂ ਅਭਿਜ੍ਝਾਦੋਮਨਸ੍ਸਾ ਪਾਪਕਾ ਅਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ ਅਨ੍ਵਾਸ੍ਸਵੇਯ੍ਯੁਂ, ਤਸ੍ਸ ਸਂਵਰਾਯ ਨ ਪਟਿਪਜ੍ਜਤਿ, ਨ ਰਕ੍ਖਤਿ ਮਨਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ, ਮਨਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯੇ ਨ ਸਂਵਰਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਅਸਂਵਰੋ’’.
(ਗ) ਦੁਸ੍ਸੀਲ੍ਯਂ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਦੁਸ੍ਸੀਲ੍ਯਂ? ਕਾਯਿਕੋ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮੋ, ਵਾਚਸਿਕੋ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮੋ, ਕਾਯਿਕਵਾਚਸਿਕੋ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮੋ – ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਦੁਸ੍ਸੀਲ੍ਯਂ’’.
(੩੩. ਕ) ਅਰਿਯਾਨਂ ਅਦਸ੍ਸਨਕਮ੍ਯਤਾ
੯੩੪. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਅਰਿਯਾਨਂ ਅਦਸ੍ਸਨਕਮ੍ਯਤਾ? ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੇ ਅਰਿਯਾ? ਅਰਿਯਾ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਬੁਦ੍ਧਾ ਚ ਬੁਦ੍ਧਸਾਵਕਾ ਚ. ਯਾ ਇਮੇਸਂ ਅਰਿਯਾਨਂ ਅਦਸ੍ਸਨਕਮ੍ਯਤਾ ਅਦਟ੍ਠੁਕਮ੍ਯਤਾ ਅਸਮੇਤੁਕਮ੍ਯਤਾ ਅਸਮਾਗਨ੍ਤੁਕਮ੍ਯਤਾ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਅਰਿਯਾਨਂ ਅਦਸ੍ਸਨਕਮ੍ਯਤਾ’’.
(ਖ) ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਂ ਅਸੋਤੁਕਮ੍ਯਤਾ
ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਂ ਅਸੋਤੁਕਮ੍ਯਤਾ? ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਸਦ੍ਧਮ੍ਮੋ? ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨਾ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਸਮ੍ਮਪ੍ਪਧਾਨਾ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ, ਪਞ੍ਚਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ, ਪਞ੍ਚ ਬਲਾਨਿ, ਸਤ੍ਤ ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਾ, ਅਰਿਯੋ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕੋ ਮਗ੍ਗੋ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਸਦ੍ਧਮ੍ਮੋ’’. ਯਾ ਇਮਸ੍ਸ ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਸੋਤੁਕਮ੍ਯਤਾ ਅਸਵਨਕਮ੍ਯਤਾ ਅਨੁਗ੍ਗਹੇਤੁਕਮ੍ਯਤਾ ਅਧਾਰੇਤੁਕਮ੍ਯਤਾ – ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਂ ਅਸੋਤੁਕਮ੍ਯਤਾ’’.