(੧੧੨) ੭. ਇਦ੍ਧਿਬਲਕਥਾ

੬੨੧. ਇਦ੍ਧਿਬਲੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਕਪ੍ਪਂ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ? ਆਮਨ੍ਤਾ. ਇਦ੍ਧਿਮਯਿਕੋ ਸੋ ਆਯੁ, ਇਦ੍ਧਿਮਯਿਕਾ ਸਾ ਗਤਿ, ਇਦ੍ਧਿਮਯਿਕੋ ਸੋ ਅਤ੍ਤਭਾਵਪ੍ਪਟਿਲਾਭੋਤਿ? ਨ ਹੇਵਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ…ਪੇ….

ਇਦ੍ਧਿਬਲੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਕਪ੍ਪਂ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ? ਆਮਨ੍ਤਾ. ਅਤੀਤਂ ਕਪ੍ਪਂ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯ, ਅਨਾਗਤਂ ਕਪ੍ਪਂ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ? ਨ ਹੇਵਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ…ਪੇ… ਇਦ੍ਧਿਬਲੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਕਪ੍ਪਂ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ? ਆਮਨ੍ਤਾ. ਦ੍ਵੇ ਕਪ੍ਪੇ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯ, ਤਯੋ ਕਪ੍ਪੇ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਕਪ੍ਪੇ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ? ਨ ਹੇਵਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ…ਪੇ… ਇਦ੍ਧਿਬਲੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਕਪ੍ਪਂ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ? ਆਮਨ੍ਤਾ. ਸਤਿ ਜੀਵਿਤੇ ਜੀਵਿਤਾਵਸੇਸੇ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯ, ਅਸਤਿ ਜੀਵਿਤੇ ਜੀਵਿਤਾਵਸੇਸੇ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ? ਸਤਿ ਜੀਵਿਤੇ ਜੀਵਿਤਾਵਸੇਸੇ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ. ਹਞ੍ਚਿ ਸਤਿ ਜੀਵਿਤੇ ਜੀਵਿਤਾਵਸੇਸੇ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯ, ਨੋ ਚ ਵਤ ਰੇ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ – ‘‘ਇਦ੍ਧਿਬਲੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਕਪ੍ਪਂ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ. ਅਸਤਿ ਜੀਵਿਤੇ ਜੀਵਿਤਾਵਸੇਸੇ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ, ਮਤੋ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯ, ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ? ਨ ਹੇਵਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ…ਪੇ….

੬੨੨. ਇਦ੍ਧਿਬਲੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਕਪ੍ਪਂ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ? ਆਮਨ੍ਤਾ. ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਫਸ੍ਸੋ ਮਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝੀਤਿ ਲਬ੍ਭਾ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਪਗ੍ਗਹੇਤੁਨ੍ਤਿ? ਨ ਹੇਵਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ…ਪੇ… ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਵੇਦਨਾ…ਪੇ… ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਸਞ੍ਞਾ …ਪੇ… ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਚੇਤਨਾ…ਪੇ… ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਚਿਤ੍ਤਂ… ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਸਦ੍ਧਾ… ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਵੀਰਿਯਂ… ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਸਤਿ… ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਸਮਾਧਿ …ਪੇ… ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਪਞ੍ਞਾ ਮਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝੀਤਿ ਲਬ੍ਭਾ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਪਗ੍ਗਹੇਤੁਨ੍ਤਿ? ਨ ਹੇਵਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ…ਪੇ….

ਇਦ੍ਧਿਬਲੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਕਪ੍ਪਂ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ? ਆਮਨ੍ਤਾ. ਰੂਪਂ ਨਿਚ੍ਚਂ ਹੋਤੂਤਿ ਲਬ੍ਭਾ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਪਗ੍ਗਹੇਤੁਨ੍ਤਿ? ਨ ਹੇਵਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ…ਪੇ… ਵੇਦਨਾ…ਪੇ… ਸਞ੍ਞਾ… ਸਙ੍ਖਾਰਾ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਨਿਚ੍ਚਂ ਹੋਤੂਤਿ ਲਬ੍ਭਾ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਪਗ੍ਗਹੇਤੁਨ੍ਤਿ? ਨ ਹੇਵਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ…ਪੇ….

ਇਦ੍ਧਿਬਲੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਕਪ੍ਪਂ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ? ਆਮਨ੍ਤਾ. ਜਾਤਿਧਮ੍ਮਾ ਸਤ੍ਤਾ ਮਾ ਜਾਯਿਂਸੂਤਿ ਲਬ੍ਭਾ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਪਗ੍ਗਹੇਤੁਨ੍ਤਿ? ਨ ਹੇਵਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ…ਪੇ… ਜਰਾਧਮ੍ਮਾ ਸਤ੍ਤਾ ਮਾ ਜੀਰਿਂਸੂਤਿ…ਪੇ… ਬ੍ਯਾਧਿਧਮ੍ਮਾ ਸਤ੍ਤਾ ਮਾ ਬ੍ਯਾਧਿਯਿਂਸੂਤਿ…ਪੇ… ਮਰਣਧਮ੍ਮਾ ਸਤ੍ਤਾ ਮਾ ਮੀਯਿਂਸੂਤਿ ਲਬ੍ਭਾ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਪਗ੍ਗਹੇਤੁਨ੍ਤਿ? ਨ ਹੇਵਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ…ਪੇ….

੬੨੩. ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ – ‘‘ਇਦ੍ਧਿਬਲੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਕਪ੍ਪਂ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ? ਆਮਨ੍ਤਾ. ਨਨੁ ਵੁਤ੍ਤਂ ਭਗਵਤਾ – ‘‘ਯਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ, ਆਨਨ੍ਦ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਭਾਵਿਤਾ ਬਹੁਲੀਕਤਾ ਯਾਨੀਕਤਾ ਵਤ੍ਥੁਕਤਾ ਅਨੁਟ੍ਠਿਤਾ ਪਰਿਚਿਤਾ ਸੁਸਮਾਰਦ੍ਧਾ, ਸੋ ਆਕਙ੍ਖਮਾਨੋ ਕਪ੍ਪਂ ਵਾ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯ ਕਪ੍ਪਾਵਸੇਸਂ ਵਾ’’ਤਿ [ਦੀ. ਨਿ. ੨.੧੬੬; ਸਂ. ਨਿ. ੫.੮੨੨; ਉਦਾ. ੫੧]! ਅਤ੍ਥੇਵ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤੋਤਿ? ਆਮਨ੍ਤਾ. ਤੇਨ ਹਿ ਇਦ੍ਧਿਬਲੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਕਪ੍ਪਂ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ.

੬੨੪. ਇਦ੍ਧਿਬਲੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਕਪ੍ਪਂ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ? ਆਮਨ੍ਤਾ. ਨਨੁ ਵੁਤ੍ਤਂ ਭਗਵਤਾ – ‘‘ਚਤੁਨ੍ਨਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਨਤ੍ਥਿ ਕੋਚਿ ਪਾਟਿਭੋਗੋ ਸਮਣੋ ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਵਾ ਦੇਵੋ ਵਾ ਮਾਰੋ ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਵਾ ਕੋਚਿ ਵਾ ਲੋਕਸ੍ਮਿਂ! ਕਤਮੇਸਂ ਚਤੁਨ੍ਨਂ? ਜਰਾਧਮ੍ਮੋ ‘‘ਮਾ ਜੀਰੀ’’ਤਿ ਨਤ੍ਥਿ ਕੋਚਿ ਪਾਟਿਭੋਗੋ ਸਮਣੋ ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਵਾ ਦੇਵੋ ਵਾ ਮਾਰੋ ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਵਾ ਕੋਚਿ ਵਾ ਲੋਕਸ੍ਮਿਂ. ਬ੍ਯਾਧਿਧਮ੍ਮੋ ‘‘ਮਾ ਬ੍ਯਾਧਿਯੀ’’ਤਿ…ਪੇ… ਮਰਣਧਮ੍ਮੋ ‘‘ਮਾ ਮੀਯੀ’’ਤਿ…ਪੇ… ਯਾਨਿ ਖੋ ਪਨ ਤਾਨਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਕਤਾਨਿ ਪਾਪਕਾਨਿ ਕਮ੍ਮਾਨਿ ਸਂਕਿਲੇਸਿਕਾਨਿ ਪੋਨੋਬ੍ਭਵਿਕਾਨਿ [ਪੋਨੋਭਵਿਕਾਨਿ (ਸੀ. ਪੀ.)] ਸਦਰਾਨਿ [ਨਿਸ੍ਸਾਰਾਨਿ (ਸੀ. ਪੀ. ਕ.), ਦੁਕ੍ਖੁਦ੍ਰਯਾਨਿ (ਸ੍ਯਾ.)] ਦੁਕ੍ਖਵਿਪਾਕਾਨਿ ਆਯਤਿਂ ਜਾਤਿਜਰਾਮਰਣਿਯਾਨਿ ਤੇਸਂ ਵਿਪਾਕੋ ‘‘ਮਾ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੀ’’ਤਿ ਨਤ੍ਥਿ ਕੋਚਿ ਪਾਟਿਭੋਗੋ ਸਮਣੋ ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਵਾ ਦੇਵੋ ਵਾ ਮਾਰੋ ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਵਾ ਕੋਚਿ ਵਾ ਲੋਕਸ੍ਮਿਂ. ਇਮੇਸਂ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਨਤ੍ਥਿ ਕੋਚਿ ਪਾਟਿਭੋਗੋ ਸਮਣੋ ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਵਾ ਦੇਵੋ ਵਾ ਮਾਰੋ ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਵਾ ਕੋਚਿ ਵਾ ਲੋਕਸ੍ਮਿ’’ਨ੍ਤਿ [ਅ. ਨਿ. ੪.੧੮੨]. ਅਤ੍ਥੇਵ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤੋਤਿ? ਆਮਨ੍ਤਾ. ਤੇਨ ਹਿ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ – ‘‘ਇਦ੍ਧਿਬਲੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਕਪ੍ਪਂ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ.

ਇਦ੍ਧਿਬਲਕਥਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.