ਚਿਤ੍ਤਸਙ੍ਗਹ-ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨੀ
੧੭. ਇਦਾਨਿ ਉਦ੍ਦੇਸਕ੍ਕਮੇਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਤਾਵ ਨਿਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤੋ ਤਤ੍ਥ ਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤੇਸੁ ਚਤੂਸੁ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥੇਸੁ. ਤਾਵ ਪਥਮਂ. ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਵਿਧਾ ਪਕਾਰਾ ਯਸ੍ਸ ਤਂ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਂ.
੧੮. ਕਾਮਾਵਚਰਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕਾਮੀਯਤੀਤਿ ਕਾਮੋ. ਕਾਮੇਨ੍ਤਿਵਾ ਏਤ੍ਥ ਸਤ੍ਤਾ ਅਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਿਤਕਾਮਰਾਗਤ੍ਤਾ ਕਾਮਰਤਿਯਾਏਵ ਰਮਨ੍ਤਿ. ਨ ਉਪਰਿਭੂਮੀਸੁ ਵਿਯ ਝਾਨਰਤਿਯਾਤਿ ਕਾਮੋ. ਏਕਾਦਸਵਿਧਾ ਕਾਮਭੂਮਿ. ਨਨੁ ਚੇਤ੍ਥ ਝਾਨਲਾਭਿਨੋਪਿ ਸਨ੍ਤੀਤਿ. ਨ ਨ ਸਨ੍ਤਿ. ਤੇਪਨ ਕਦਾਚਿ ਦੇਵਾਤਿ ਨਤ੍ਥੇਤ੍ਥ ਦੋਸੋ. ਅਵੀਚਿਨਿਰਯਾਦਯੋ ਕਥਂ ਕਾਮੀਯਨ੍ਤਿ. ਕਥਞ੍ਚ ਤਤ੍ਥ ਸਤ੍ਤਾ ਕਾਮਰਤਿਯਾ ਰਮਨ੍ਤੀਤਿ. ਨਿਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸਾਦਵਸੇਨਵਾ ਭਵਨਿਕਨ੍ਤਿਵਸੇਨਵਾਤਿ. ਮਰਣਕਾਲੇ ਹਿ ਉਪਟ੍ਠਿਤਾ ਨਿਰਯਗ੍ਗਿਜਾਲਾ ਸੁਵਣ੍ਣਵਣ੍ਣਾਵਿਯ ਖਾਯਨ੍ਤਿ. ਏਕੋ ਕਿਰ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਕੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਮਰਣਮਞ੍ਚੇ ਨਿਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਆਚਰਿਯਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਸਮੀਪੇ ਠਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਂ ਭੋ ਗਚ੍ਛਾਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸਪਨ ਅਵੀਚਿਨਿਰਯੇ ਅਗ੍ਗਿਜਾਲਾ ਉਪਟ੍ਠਹਨ੍ਤਿ. ਤਦਾ ਸੋ ਭੋ ਆਚਰਿਯਾ ਸੁਵਣ੍ਣਵਣ੍ਣਾ ਪਞ੍ਞਾਯਨ੍ਤੀਤਿ ਆਹ. ਏਸ ਭੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੋ. ਤਤ੍ਥ ਗਚ੍ਛਾਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਕਾਲਙ੍ਕਤ੍ਵਾ ਅਵੀਚਿਮ੍ਹਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ. ਏਵਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸਾਦਵਸੇਨ ਤੇ ਕਾਮੀਯਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂਪਿ ਭਵਨਿਕਨ੍ਤਿਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ. ਅਪਿਚ, ਤਤ੍ਥ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਅਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਿਤਕਾਮਰਾਗਾਏਵ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਓਕਾਸੇ ਸਤਿ ਕਾਮਰਤਿਯਾ ਰਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਯੇਵਾਤਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਾਮੇ ਅਵਚਰਤੀਤਿ ਕਾਮਾਵਚਰਂ. ਏਤ੍ਥਚ ਅਵਚਰਤੀਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ. ਸੋ ਹਿ ਅਤ੍ਥੋ ਪਾਲ਼ਿਯਾਚ ਨਸਮੇਤਿ. ਨਾਨਾਦੋਸਯੁਤ੍ਤੋਚ ਹੋਤੀਤਿ. ਯਂ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਏਤ੍ਥਾਵਚਰਾ ਏਤ੍ਥ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਤਿ ਹਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਦਿ ਚੇਤ੍ਥ ਸੋ ਅਤ੍ਥੋ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ ਸਿਯਾ. ਏਵਂ ਸਭਿ ਏਤ੍ਥਾਵਚਰਾ ਏਤ੍ਥੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਸਿਯਾ. ਨਪਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨਚ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਸਦ੍ਦੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਸਦ੍ਦੇਨ ਸਹ ਸਮਾਨਤ੍ਥੋਤਿ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਂ. ਨ ਹਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਤੀਸੁ ਭਵੇਸੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਨਿਪਿ ਤਤ੍ਰ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਨਿਯੇਵ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ. ਏਵਂ ਤਾਵ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਨਸਮੇਤੀਤਿ.
ਯਦਿਚ ਸੋ ਅਤ੍ਥੋ ਗਹਿਤੋ ਸਿਯਾ. ਏਵਞ੍ਚ ਸਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਾਮੇ ਯੇ ਮਹਗ੍ਗਤ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤੇਸਂਪਿ ਕਾਮਾ ਵਚਰਤਾਪਤ੍ਤਿਦੋਸੋ ਰੂਪਾਵਚਰਤਾਦਿ ਮੁਤ੍ਤਿਦੋਸੋਚ ਆਪਜ੍ਜਤਿ. ਯੇਚ ਕਾਮਾਵਚਰਧਮ੍ਮਾ ਰੂਪਾਰੂਪਭੂਮੀਸੁ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤੇਸਞ੍ਚ ਰੂਪਾਰੂਪਾ ਵਚਰਤਾ ਪਤ੍ਤਿਦੋਸੋ ਕਾਮਾਵਚਰਤਾ ਮੁਤ੍ਤਿਦੋਸੋਚ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ. ਨਨੁ ਯੇਭੁਯ੍ਯਵੁਤ੍ਤਿਵਸੇਨਪਿ ਕੇਸਞ੍ਚਿ ਨਾਮਲਾਭੋ ਹੋਤਿ. ਯਥਾ ਵਨਚਰਕੋ ਸਙ੍ਗਾਮਾਵਚਰੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਇਧਪਿ ਤੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਭੁਮ੍ਮੀਸੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਬਹੁਲਤ੍ਤਾ ਕਾਮਾਵਚਰਾਦਿ ਨਾਮਲਾਭੇ ਸਤਿ ਨ ਕੋਚਿ ਦੋਸੋਤਿ.ਨ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਸਤਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਕਾਮਾਵਚਰਤਾਦਿ ਮੁਚ੍ਚਨਤ੍ਥਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਭੂਮਿ ਵਿਸੁਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ ਸਿਯਾ. ਨ ਚ ਸਾ ਨਾਮਭੂਮਿ ਅਤ੍ਥਿ. ਯਤ੍ਥ ਤੇ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ. ਤੇਹਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਾ ਤੀਸੁ ਭਵੇਸੁ ਏਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਸਂ ਕਾਮ ਰੂਪਾਰੂਪਾਵਚਰਤਾਪਤ੍ਤਿਦੋਸੋ ਦੁਨ੍ਨਿਵਾਰੋ ਸਿਯਾਤਿ. ਏਵਂ ਨਾਨਾਦੋਸਯੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤੀਤਿ. ਤਸ੍ਮਾਸ੍ਸ ਤਥਾ ਅਤ੍ਥਂ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਤ੍ਥਾਵਚਰਾ ਏਤ੍ਥ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਤਿ ਭਗਵਤਾ ਸਂਵਣ੍ਣਿਤੇਨ ਪਾਲ਼ਿਨਯੇਨੇਵਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੋ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋਤਿ. ਅਯਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਾਮੇ ਅਵਚਰਤਿ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਭਾਵੇਨ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਜ੍ਝੋਗਾਹੇਤ੍ਵਾ ਚਰਤਿ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਕਾਮਾਵਚਰਨ੍ਤਿ. ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਭਾਵੋਚਨਾਮ ਅਤ੍ਤਨੋ ਆਧਾਰਭੂਤੇਨ ਤੇਨ ਕਾਮੇਨ ਸਹ ਸਮਾਨਜਾਤਿਗੋਤ੍ਤਨਾਮਤਾ ਸਙ੍ਖਾਤੇਹਿ ਪਰਿਤੋਭਾਗੇਹਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਾਮੇ ਆਪਨ੍ਨਭਾਵੋ ਅਨੁਪ੍ਪਵਿਟ੍ਠ ਭਾਵੋ. ਅਨ੍ਤੋਗਧਭਾਵੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸੋਚ ਤਥਾ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਭਾਵੋ ਪਰਿਗ੍ਗਾਹਿਨਿਯਾ ਕਾਮਤਣ੍ਹਾਯ ਕਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਯੇਧਮ੍ਮਾ ਰੂਪਾਰੂਪਸਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨਭੂਤਾਪਿ ਮਯ੍ਹਂ ਏਤੇਤਿ ਕਾਮ ਤਣ੍ਹਾਯ ਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਾ ਕਾਮੇ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਕਾਮਾਵਚਰਾਨਾਮਾਤਿ ਸਿਦ੍ਧਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਰੂਪਾਰੂਪਾ ਵਚਰੇਸੁਪਿ ਅਯਂ ਨਯੋ ਨੇਤਬ੍ਬੋ. ਤੇਸੁਪਨ ਰੂਪਤਣ੍ਹਾ ਅਰੂਪਤਣ੍ਹਾਚ ਪਰਿਗ੍ਗਾਹਿਨੀ ਤਣ੍ਹਾ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ.
ਯੇਪਨ ਧਮ੍ਮਾ ਤਿਣ੍ਣਂ ਤਣ੍ਹਾਨਂ ਪਰਿਗ੍ਗਹਵਿਮੁਤ੍ਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਤੀਸੁ ਭਵੇਸੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਪਿ ਤਤ੍ਰ ਅਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਏਵ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਾ ਨਾਮ ਜਾਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਏਤ੍ਥਚ ਪਟ੍ਠਾਨੇ ਆਰੁਪ੍ਪੇ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਂ ਨੀਵਰਣਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਨੀਵਰਣਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਅਰੂਪਸਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨੇਪਿ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਸਙ੍ਖਾਤਾਯ ਕਾਮਤਣ੍ਹਾਯ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਰੂਪਾਰੂਪ ਭੂਮੀਸੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਕਾਮਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਰਿਗ੍ਗਾਹਿਨੀਤਣ੍ਹਾ ਰੂਪਾਰੂਪਸਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨ ਗਤਾਪਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਨੀਵਰਣਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਨੀਵਰਣਜਾਤਿਕਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨ ਹਿ ਝਾਨਭੂਮੀਸੁ ਏਕਨ੍ਤਨੀਵਰਣਕਿਚ੍ਚਾਨਿ ਨੀਵਰਣਾਨਿ ਸਕ੍ਕਾ ਲਦ੍ਧੁਨ੍ਤਿ. ਅਤ੍ਰ ਕਾਮਭੇਦੋ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ. ਦ੍ਵੇਕਾਮਾ ਕਿਲੇ ਸਕਾਮੋਚ, ਵਤ੍ਥੁਕਾਮੋਚਾਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਥਪੇਤ੍ਵਾ ਰੂਪਾਰੂਪਰਾਗੇ ਅਞ੍ਞੋ ਸਬ੍ਬੋਪਿ ਲੋਭੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਚਤੁਬ੍ਭੂਮਿਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇ ਕਿਲੇ ਸਕਾਮੋਨਾਮ. ਥਪੇਤ੍ਵਾਚ ਰੂਪਾਰੂਪਾਵਚਰਧਮ੍ਮੇ ਅਞ੍ਞੇ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਤੀਸੁ ਭੂਮੀਸੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਕਾਮਾਵਚਰਧਮ੍ਮਾ ਵਤ੍ਥੁਕਾਮੋਨਾਮਾਤਿ. ਯਂਪਨ ਅਟ੍ਠਸਾਲਿਨਿਯਂ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਤੇਭੂਮਕਾ ਧਮ੍ਮਾ ਵਤ੍ਥੁਕਾਮੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਮਹਾਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠੇਨ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਨ ਹਿ ਰੂਪਾਰੂਪਾਵਚਰਧਮ੍ਮਾ ਅਭਿਧਮ੍ਮੇ ਕਾਮਨਾਮੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾ ਅਤ੍ਥੀਤਿ. [ਕਾਮਾਵਚਰਪਦਂ]
੧੯. ਰੂਪਾਵਚਰਂ ਅਰੂਪਾਵਚਰਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਰੂਪਾਰੂਪਸਦ੍ਦਾ ਤਾਸੁ ਭੂਮੀਸੁ ਨਿਰੁਲ਼੍ਹਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਅਪਿਚ ਦ੍ਵੇ ਭੂਮਿਯੋ ਰੂਪਭੂਮਿ, ਅਰੂਪਭੂਮੀਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਰੁਪ੍ਪਨਲਕ੍ਖਣਂ ਰੂਪਂ ਯਤ੍ਥ ਨਤ੍ਥਿ, ਸਾ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਾ ਭੁਮ੍ਮਿ ਅਰੂਪਭੂਮਿਨਾਮ. ਸੇਸਾ ਸਤ੍ਤਵੀਸਤਿਵਿਧਾ ਭੁਮ੍ਮਿ ਰੂਪਭੂਮਿਨਾਮ. ਤਤ੍ਥਚ ਹੇਟ੍ਠਾ ਏਕਾਦਸਵਿਧਾ ਭੁਮ੍ਮਿ ਓਲ਼ਾਰਿਕੇਨ ਕਾਮੇਨ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਕਾਮ ਭੂਮੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਉਪਰਿ ਸੋਲ਼ਸਵਿਧਾ ਭੁਮ੍ਮਿ ਰੂਪਭੂਮਿਇਚ੍ਚੇਵ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਯਤ੍ਥਪਨ ਤਣ੍ਹਾਵਾ ਝਾਨਾਨਿਵਾ ਰੂਪਾਰੂਪਸਦ੍ਦੇਹਿ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਤਤ੍ਥ ਨਿਸ੍ਸਯਸ੍ਸਨਾਮਂ ਨਿਸ੍ਸਿਤੇ ਆਰੋਪਨਵਸੇਨ ਨਿਸ੍ਸਯੋਪਚਾਰੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਯਤ੍ਥਚ ਕਾਮਾਵਚਰਾਦਿਸਦ੍ਦੇਹਿ ਭੂਮਿਏਵ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਤਤ੍ਥ ਨਿਸ੍ਸਿਤਸ੍ਸ ਨਾਮਂ ਨਿਸ੍ਸਯੇ ਆਰੋਪਨਵਸੇਨ ਨਿਸ੍ਸਿਤੋ ਪਚਾਰੋਤਿ. ਯਮੇਤ੍ਥ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਤਂ ਕਾਮਾਵਚਰਪਦੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵਾਤਿ. ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਤੇਭੂਮਕ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇ ਪਾਲ਼ਿਅਨੁਗਤਾ ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨਾ. ਯਥਾਹ –
ਕਤਮੇ ਧਮ੍ਮਾ ਕਾਮਾਵਚਰਾ. ਹੇਟ੍ਠਤੋ ਅਵੀਚਿਨਿਰਯਂ ਪਰਿਯਨ੍ਤਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਉਪਰਿਤੋ ਪਰਨਿਮ੍ਮਿਤਵਸਵਤ੍ਤੀਦੇਵੇ ਅਨ੍ਤੋ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਯਂ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਏਤ੍ਥਾਵਚਰਾ ਏਤ੍ਥ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾ ਖਨ੍ਧਧਾਤੁਆਯਤਨਾ ਰੂਪਾ ਵੇਦਨਾ ਸਞ੍ਞਾ ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਇਮੇਧਮ੍ਮਾ ਕਾਮਾਵਚਰਾ. ਕਤਮੇ ਧਮ੍ਮਾ ਰੂਪਾਵਚਰਾ. ਹੇਟ੍ਠਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਂ ਪਰਿਯਨ੍ਤਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਉਪਰਿਤੋ ਅਕਨਿਟ੍ਠੇ ਦੇਵੇ ਅਨ੍ਤੋ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਯਂ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਏਤ੍ਥਾਵਚਰਾ ਏਤ੍ਥ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾ ਸਮਾਪਨ੍ਨਸ੍ਸਵਾ ਉਪਪਨ੍ਨਸ੍ਸਵਾ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਸੁਖਵਿਹਾਰਿਸ੍ਸਵਾ ਚਿਤ੍ਤਚੇਤਸਿਕਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਇਮੇ ਧਮ੍ਮਾ ਰੂਪਾਵਚਰਾ. ਕਤਮੇ ਧਮ੍ਮਾ ਅਰੂਪਾਵਚਰਾ. ਹੇਟ੍ਠਤੋ ਆਕਾਸਾਨਞ੍ਚਾਯਤਨੁਪਗੇ ਦੇਵੇ ਪਰਿਯਨ੍ਤਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਉਪਰਿਤੋ ਨੇਵਸਞ੍ਞਾ ਨਾਸਞ੍ਞਾ ਯਤਨੁਪਗੇ ਦੇਵੇ ਅਨ੍ਤੋ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਯਂ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਅਨ੍ਤਰੇ. ਲ. ਇਮੇ ਧਮ੍ਮਾ ਅਰੂਪਾਵਚਰਾਤਿ.
[੧੯] ਟੀਕਾਸੁ ਪਨ
ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਂ ਸੁਵਿਸਦਂ ਪਾਲ਼ਿਨਯਂ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਥਾ ਵਚਨਤ੍ਥਾਚ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਾਚ ਏਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਸਬ੍ਬੇ ਤੇ ਸਾਰਤੋ ਨ ਪਚ੍ਚੇਤਬ੍ਬਾਤਿ.
ਨਨੁ ਅਟ੍ਠਸਾਲਿਨਿਯਮੇਵ ਤੇਚ ਅਞ੍ਞੇਚ ਅਤ੍ਥਾ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ. ਸਚ੍ਚਂ. ਭੂਤਂਪਨ ਸੁਵਿਸਦਂ ਪਾਲ਼ਿਅਨੁਗਤਂ ਅਤ੍ਥਂ ਞਤ੍ਵਾ ਕਿਂਵਿਕ੍ਖੇਪੇਨਾਤਿ.
੨੦. ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਲੁਜ੍ਜਨਪਲੁਜ੍ਜਨਟ੍ਠੇਨ ਲੋਕੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੋ ਤੇਭੂਮਕਧਮ੍ਮੋ. ਯਥਾਹ ਲੁਜ੍ਜਤਿ ਪਲੁਜ੍ਜਤੀਤਿ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਤਸ੍ਮਾ ਲੋਕੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਾਨਂਪਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਵਜ੍ਜਾਨਂ ਲੋਕਤਾਪਤ੍ਤਿ ਸਿਯਾ. ਕਸ੍ਮਾ, ਤੇਸਂਪਿ ਲੁਜ੍ਜਨਪਲੁਜ੍ਜਨਧਮ੍ਮਤ੍ਤਾਤਿ. ਨਸਿਯਾ. ਯਤ੍ਥ ਹਿ ਨਿਚ੍ਚੋ ਧੁਵੋ ਸਸ੍ਸਤੋਤਿ ਮਹਾਜਨਸ੍ਸ ਮਿਚ੍ਛਾਗਾਹੋ ਨਿਵਿਸਤਿ. ਤਤ੍ਥੇਵ ਤਸ੍ਸ ਨਿਵਾਰਣਤ੍ਥਂ ਅਯਂ ਲੋਕਸਮਞ੍ਞਾ ਨਿਯਮੀਯਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਸਬ੍ਬਸੋ ਮਿਚ੍ਛਾਗਾਹਵਿਮੁਤ੍ਤਾਨਂ ਤੇਸਂ ਲੋਕਤਾਪਤ੍ਤਿ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਯੇਸਂਵਾ ਲੁਜ੍ਜਨਂਪਲੁਜ੍ਜਨਞ੍ਚ ਮਹਾਜਨਸ੍ਸ ਪਾਕਟਂ. ਤੇਸਞ੍ਞੇਵ ਲੋਕਤਾਸਿਦ੍ਧੀਤਿ ਨਤ੍ਥਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਾਨਂ ਲੋਕਤ੍ਤਪ੍ਪਸਙ੍ਗੋਤਿ. ਲੋਕਤੋ ਉਤ੍ਤਰਤੀਤਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ. ਮਗ੍ਗਚਿਤ੍ਤਂ. ਤਤੋ ਉਤ੍ਤਿਣ੍ਣਨ੍ਤਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ. ਫਲਚਿਤ੍ਤਂ. ਨਿਬ੍ਬਾਨਂਪਨ ਇਧ ਨਲਬ੍ਭਤੀਤਿ. ਉਤ੍ਤਰਣਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਤਣ੍ਹਾਤ੍ਤਯਗ੍ਗਾਹ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਯਾ ਤੀਸੁ ਲੋਕੇਸੁ ਅਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਭਾਵੋਯੇਵ. ਸੋਚ ਅਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਭਾਵੋ ਕੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨ ਭੂਤੋਵਿਯ ਗਯ੍ਹਤੀਤਿ ਵਿਸੁਂ ਏਕਾ ਚਤੁਤ੍ਥੀ ਅਵਤ੍ਥਾਭੂਮਿਨਾਮਾਤਿ.
ਚਤੁਬ੍ਭੂਮਿਵਿਭਾਗਸ੍ਸ ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੨੧. ਏਵਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਭੂਮਿਭੇਦੇਨ ਹੀਨਪਣੀਤਾ ਨੁਕ੍ਕਮਤੋ ਚਤੁਧਾ ਨਿਦ੍ਦਿਸਿਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਤਦੇਵ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਯਥਾਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠਕ੍ਕਮੇਨ ਵਿਭਜਨ੍ਤੋ ਪਥਮਂ ਕਾਮਾਵਚਰਚਿਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥਚ ਹੀਨਂ ਅਸੋਭਣਚਿਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥਚ ਸਬ੍ਬਹੀਨਂ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਂ ਤਾਵ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਸੋਮਨਸ੍ਸਸਹ ਗਤਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਏਤ੍ਥਚ ਕਾਮਾਵਚਰਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸਪਿ ਅਕੁਸਲਾਹੇਤੁਕ ਸਹੇਤੁਕਾਨੁਕ੍ਕਮੋ ਹੀਨ ਪਣੀਤਾਨੁਕ੍ਕਮਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.
[੨੦] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ
ਉਪਰਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਾਨਂ ਬਹੂਨਂ ਚਿਤ੍ਤਾਨਂ ਸੋਭਣਸਞ੍ਞਾਕਰਣਸੁਖਤ੍ਥਂ ਅਪ੍ਪਕੇ ਪਾਪਾਹੇਤੁਕੇਯੇਵ ਪਥਮਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ.
ਤਦਤ੍ਥੋ ਹਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਹੀਨਾਦਿਕ੍ਕਮੇਨੇਵ ਸਿਦ੍ਧੋਤਿ.
[੨੧] ਯਞ੍ਚ ਤਤ੍ਥ
ਤੇਸੁ ਤੇਸੁਚ ਭਵੇਸੁ ਗਹਿਤਪ੍ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਦਿਤੋ ਵੀਥਿਚਿਤ੍ਤਵਸੇਨ ਲੋਭਸਹਗਤ ਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਾਨ ਮੇਵ ਸਮ੍ਭਵਤੋ ਤੇਯੇਵ ਪਥਮਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂਪਿ ਨਯੁਜ੍ਜਤਿ.
ਆਦਿਤੋ ਵੀਥਿਚਿਤ੍ਤਵਸੇਨ ਮਨੋਦ੍ਵਾਰਾ ਵਜ੍ਜਨਸ੍ਸੇਵ ਸਬ੍ਬਪਥਮਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋਤਿ. ਅਕੁਸਲੇਸੁ ਪਨ ਲੋਭਮੂਲ ਚਿਤ੍ਤਂ ਬਹੁਕਞ੍ਚ ਹੋਤਿ. ਦ੍ਵੀਹਿ ਵਟ੍ਟਮੂਲੇਹਿ ਯੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਪਧਾਨਂ ਪਾਕਟਞ੍ਚ ਹੋਤੀਤਿ ਤਦੇਵ ਪਥਮਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.
੨੨. ਤਤ੍ਥ ਸੁਨ੍ਦਰਂ ਮਨੋਤਿ ਸੁਮਨੋ. ਸਿਨਿਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤਂ. ਨ ਹਿ ਅਨਵਜ੍ਜਟ੍ਠੇਨ ਸੁਨ੍ਦਰਤਾ ਇਧ ਯੁਤ੍ਤਾਤਿ. ਸੁਨ੍ਦਰਂ ਮਨੋ ਏਤਸ੍ਸਾਭਿਵਾ ਸੁਮਨੋ. ਸਿਨਿਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤਸਮਙ੍ਗੀ ਪੁਗ੍ਗਲੋ. ਸੁਮਨਸ੍ਸ ਭਾਵੋ ਸੋਮਨਸ੍ਸ. ਮਾਨਸਿਕਸੁਖਵੇਦਨਾਯੇਤਂ ਨਾਮਂ. ਏਤ੍ਥਚ ਸੁਮਨਸ੍ਸ ਭਾਵੋਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਚਿਤ੍ਤੇ ਪੁਗ੍ਗਲੇਵਾ ਸੁਮਨਾਭਿਧਾਨਸ੍ਸਵਾ ਅਯਂ ਸੋ ਸੁਮਨੋਤਿ ਸੁਮਨਬੁਦ੍ਧਿਯਾਵਾ ਪਵਤ੍ਤਿਨਿਮਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਭਾਵੋਤਿ ਹਿ ਅਭਿਧਾਨਬੁਦ੍ਧੀਨਂ ਪਵਤ੍ਤਿਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਭਵਨ੍ਤਿ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਭਿਧਾਨਬੁਦ੍ਧਿਯੋ ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਕਤ੍ਵਾ. ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਚ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇ ਭੁਮ੍ਮਂ. ਯਥਾ ਨਾਗੋ ਦਨ੍ਤੇਸੁ ਹਞ੍ਞਤੇਤਿ. ਯਥਾ ਹਿ ਤਤ੍ਥ ਅਤ੍ਤਨੋ ਦਨ੍ਤਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਦਨ੍ਤਯੁਤ੍ਤੇ ਨਾਗੇ ਹਨਨਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿ ਹੋਤਿ, ਏਵਮਿਧਪਿ ਤਂ ਵੇਦਨਾਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਵੇਦਨਾਯੁਤ੍ਤੇ ਮਨਸ੍ਮਿਂ ਪੁਗ੍ਗਲੇਵਾ ਅਭਿਧਾਨਬੁਦ੍ਧਿਯੋ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤੀਤਿ. ਭਵਨ੍ਤਿ ਬੁਦ੍ਧਿਸਦ੍ਦਾ ਏਤੇਨਾਤਿ ਭਾਵੋਤਿਚ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਏਤਸ੍ਮਾਤਿ ਚ ਅਪਰੇ. ਸੋਮਨਸ੍ਸੇਨ ਸਹ ਏਕਤੋ ਗਤਂ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸੋਮਨਸ੍ਸਸਹਗਤਂ. ਸੋਮਨਸ੍ਸਵੇਦਨਾਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦਸ੍ਸਨਂ ਦਿਟ੍ਠਿ. ਸਾ ਪਨ ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿ, ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਵਸੇਨ ਦੁਵਿਧਾ. ਇਧ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਯੁਤ੍ਤਾ. ਅਕੁਸਲਾਧਿਕਾਰਤ੍ਤਾ. ਦਿਟ੍ਠਿਯੇਵ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਂ. ਯਥਾ ਗੂਥਗਤਂ ਮੁਤ੍ਤਗਤਨ੍ਤਿ. ਦਿਟ੍ਠਿਗਤੇਨ ਸਮਂ ਪਕਾਰੇਹਿ ਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ. ਦਿਟ੍ਠਿਗਤੇਨ ਏਕੁਪ੍ਪਾਦਤਾਦੀਹਿ ਪਕਾਰੇਹਿ ਸਮਂ ਏਕੀਭੂਤ ਮਿਵ ਯੁਤ੍ਤਂ ਸਂਸਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਮੇਕਂ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਮੇਕਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖਾਰੋਤਿ ਪੁਬ੍ਬਾਤਿਸਙ੍ਖਾਰੋ. ਸੋਚ ਦੁਵਿਧੋ ਪਯੋਗੋ, ਉਪਾਯੋਚਾਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਆਣਤ੍ਤਿਯਾਵਾ ਅਜ੍ਝੇਸਨਾਯਵਾ ਤਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਵਾ ਇਦਂ ਕਰੋਹੀਤਿ ਪਰੇਹਿ ਕਤੋ ਕਾਯਵਚੀਪਯੋਗੋ ਪਯੋਗੋਨਾਮ. ਆਣਤ੍ਤਾਦਿਨਾਪਨ ਵਿਨਾਵ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਕਰਣਤ੍ਥਂ ਤਂ ਤਂ ਉਪਾਯਂ ਪਰੇ ਆਚਿਕ੍ਖਨ੍ਤਿ. ਅਕਰਣੇ ਆਦੀਨਵਂ ਕਰਣੇਚ ਆਨਿਸਂਸਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤਿ, ਕਤਿਕਂਵਾ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਦਣ੍ਡਂਵਾ ਥਪੇਨ੍ਤਿ, ਸਯਮੇਵ ਵਾ ਤਂ ਤਂ ਕਾਰਣਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਤਿ, ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਤਿ. ਏਵਮਾਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਉਪਾਯੋ ਅਨੇਕਵਿਧੋ. ਸੋ ਦੁਵਿਧੋਪਿ ਇਧ ਸਙ੍ਖਾਰੋ ਨਾਮ. ਸਙ੍ਖਰੋਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਕਤਿਯਾ ਕਾਤੁਂ ਅਨਿਚ੍ਛਮਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤ ਸਨ੍ਤਾਨਂ ਅਕਾਤੁਂ ਅਦਤ੍ਵਾ ਕਰਣਤ੍ਥਾਯ ਸਂਵਿਦਹਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਮ੍ਮੇ ਪਯੋਜੇਤੀਤਿ ਕਤ੍ਵਾ. ਯੋਪਨ ਪਚ੍ਚਯਗਣੋ ਤੇਨ ਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਵਿਰਹਿਤੋ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਅਸਙ੍ਖਾਰੋ. ਯੋਪਨ ਤੇਨਸਹਿਤੋ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਸਸਙ੍ਖਾਰੋਤਿ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ –
ਸਹ ਸਙ੍ਖਾਰੇਨਾਤਿ ਸਸਙ੍ਖਾਰੋ. ਤੇਨ ਸਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਸਪ੍ਪਯੋਗੇਨ ਸਉਪਾਯੇਨ ਪਚ੍ਚਯਗਣੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋਤਿ.
ਏਤ੍ਥਚ ਪਚ੍ਚਯਗਣੋਤਿ ਆਰਮ੍ਮਣਾਦਿਕੋ ਸਾਧਾਰਣੋ ਪਚ੍ਚਯ ਗਣੋ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਅਸਾਧਾਰਣੋਪਨ ਕੁਸਲਕਮ੍ਮੇਸੁ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸੁਪਨਿਸ੍ਸਯਾਦਿਕੋ ਅਕੁਸਲਕਮ੍ਮੇਸੁ ਅਸਪ੍ਪੁਰਿਸੁਪਨਿਸ੍ਸਯਾਦਿਕੋ ਪਚ੍ਚਯਗਣੋ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਯੋਜੇਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤੋ. ਸੋਪਨ ਯਦਾ ਦੁਵਿਧੇਨ ਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਵਿਨਾ ਸਯਮੇਵ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਸਂਸੀਦਮਾਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਪੇਤਿ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਤਿ, ਤਦਾ ਸੋਅਸਙ੍ਖਾਰੋਨਾਮ. ਯਦਾਪਨ ਤੇਨ ਵਿਨਾ ਸਯਮੇਵ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਟ੍ਠਾਪੇਤੁਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਤੁਂ ਨਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਸਙ੍ਖਾਰਂ ਸਹਾਯਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾਵ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਤਦਾ ਸੋ ਸਸਙ੍ਖਾਰੋਨਾਮ. ਇਤਿ ਅਸਙ੍ਖਾਰੋ ਸਸਙ੍ਖਾਰੋਤਿਚ ਇਦਂ ਪਚ੍ਚਯ ਗਣਸ੍ਸੇਵ ਨਾਮਂ. ਨ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ. ਚਿਤ੍ਤਂਪਨ ਅਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਸੁਦ੍ਧੇਨ ਪਚ੍ਚਯਗਣੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਂ. ਸਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਪਚ੍ਚਯਗਣੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਂ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਤ੍ਥੇ ਹਿ ਅਯਂ ਇਕਪਚ੍ਚਯੋਤਿ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਅਕੁਸਲਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਹੋਤਿ ਸੋਮਨਸ੍ਸਸਹਗਤਂ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ ਸਸਙ੍ਖਾਰੇਨਾਤਿ ਹਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਏਤ੍ਥਚ ਸਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਪਚ੍ਚਯਗਣੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਹੋਤੀਤਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ. ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਪਦੇਸੁ ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨਾ.
[੨੨] ਟੀਕਾਸੁ ਪਨ
ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਅਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਚਿਤ੍ਤਮੇਵ ਅਸਙ੍ਖਾਰਂ ਸਸਙ੍ਖਾਰਨ੍ਤਿ ਚ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ‘‘ਨਤ੍ਥਿ ਸਙ੍ਖਾਰੋ ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਅਸਙ੍ਖਾਰਂ. ਤਦੇਵ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਂ. ਸਹ ਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਸਸਙ੍ਖਾਰਂ. ਸਸਙ੍ਖਾਰਮੇਵ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਨ੍ਤਿ ਚ. ਸੋ ਯਸ੍ਸ ਨਤ੍ਥਿ. ਤਂ ਅਸਙ੍ਖਾਰਂ. ਤਦੇਵ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਂ. ਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਸਹਿਤਂ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿ ਕਨ੍ਤਿ ਚ’’. ਸਬ੍ਬਮੇਤਂ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿਯੇਵ.
[੨੩] ਯਞ੍ਚ ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ
ਸਙ੍ਖਰੋਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਤਿਕ੍ਖਭਾਵਸਙ੍ਖਾਤਮਣ੍ਡਨਵਿਸੇਸੇਨ ਸਜ੍ਜੇਤਿ. ਸਙ੍ਖਰੀਯਤਿਵਾ ਤਂ ਏਤੇਨ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਸਜ੍ਜੀਯਤੀਤਿ ਸਙ੍ਖਾਰੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂਪਿ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ.
ਏਵਞ੍ਹਿ ਸਤਿ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਪਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਤਿਕ੍ਖਂਨਾਮ ਸਿਯਾਤਿ.
[੨੪] ਯਞ੍ਚ ਤਤ੍ਥ
‘‘ਸੋ ਪਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਪ੍ਪਵਤ੍ਤੇ ਚਿਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨੇਚੇਵ ਪਰਸਨ੍ਤਾਨੇਚ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਤਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਤਿਕ੍ਖਭਾਵ ਸਙ੍ਖਾਤੋ ਵਿਸੇਸੋਵ ਇਧ ਸਙ੍ਖਾਰੋਤਿ’’ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂਪਿ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਪਦਾਨਂ ਵਚਨਤ੍ਥੇਸੁ ਵਿਰਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਤਦਨੁ ਰੂਪਸ੍ਸ ਸਙ੍ਖਾਰਸ੍ਸ ਪਰਿਕਪ੍ਪਨਾਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਨਯੁਤ੍ਤਮੇਵ.
[੨੫] ਏਤੇਨ
ਪੁਬ੍ਬਪ੍ਪਯੋਗਸਮ੍ਭੂਤੋ, ਵਿਸੇਸੋ ਚਿਤ੍ਤਸਮ੍ਭਪੀ;
ਸਙ੍ਖਾਰੋ ਤਂ ਵਸੇਨੇਤ੍ਥ, ਹੋਤ੍ਯਾਸਙ੍ਖਾਰਿਕਾਦਿਤਾਤਿ.
ਸਾਧਕਗਾਥਾਪਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾ ਹੋਤੀਤਿ.
[੨੬] ਯਞ੍ਚ ਤਤ੍ਥ
‘‘ਅਥਵਾ, ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਂ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਨ੍ਤਿ ਚੇ ਤਂ ਕੇਵਲਂਸਙ੍ਖਾਰਸ੍ਸ ਭਾਵਾਭਾਵਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨਤਸ੍ਸ ਸਹਪਵਤ੍ਤਿਸਬ੍ਭਾ ਵਾ ਭਾਵਤੋਤਿ. ਭਿਨ੍ਨਸਨ੍ਤਾਨਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਨੋਪਿ ਸਙ੍ਖਾਰਸ੍ਸ ਇਧਮਤ੍ਥਿਤਾਯ ਤਂ ਵਸੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਙ੍ਖਾਰੋ ਅਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਂ. ਸਲੋਮਕੋ ਸਪਕ੍ਖਕੋਤ੍ਯਾਦੀਸੁਵਿਯ ਸਹ ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤ੍ਥਪਰਿਦੀਪਨਤੋ. ਤਬ੍ਬਿਪਰੀਤਮ੍ਪਨ ਤਦਭਾਵਤੋ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂਪਿ ਪਾਲ਼ਿਅਟ੍ਠਕਥਾਸਿਦ੍ਧਂ ਉਜੁਂ ਵਿਸਦਂ ਅਤ੍ਥਂ ਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਰਿਕਪ੍ਪਨਾ ਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਮੇਵ.
ਏਤ੍ਥਚ ਅਤ੍ਤਨੋ ਇਚ੍ਛਾਯ ਵਿਨਾ ਪਰੇਸਂ ਆਣਤ੍ਤਿਯਾਵਾ ਅਜ੍ਝੇ ਸਨਾਯਵਾ ਯਾਚਨਾਯਵਾ ਪਵਤ੍ਤਿਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਯੋਗਸਮੁਟ੍ਠਿਤਂ ਨਾਮ. ਤਥਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਇਚ੍ਛਾਯ ਵਿਨਾ ਪਰੇਸਂ ਭਯੇਨਵਾ ਲਜ੍ਜਾਯਵਾ ਗਾਰਵੇਨਵਾ ਕਥਿਕਾਯਵਾ ਦਣ੍ਡਭਯੇਨਵਾ ਪਵਤ੍ਤਿਤਂ ਉਪਾਯਸਮੁਟ੍ਠਿਤਂ ਨਾਮ. ਸਯਮੇਵਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਲੀਨਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਞਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ਤੇਨ ਉਪਾਯੇਨ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਓਵਦਿਤ੍ਵਾਵਾ ਤਂ ਤਂ ਉਪਾਯਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਿਤ੍ਵਾਵਾ ਪਵਤ੍ਤਿਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪਾਯਸਮੁਟ੍ਠਿਤਂ ਨਾਮ. ਇਦਞ੍ਚ ਨਯਦਸ੍ਸਨਮੇਵਾਤਿ. ਦਿਟ੍ਠਿਗਤੇਨ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ. ਉਦਾਸਿਨਭਾਵੇਨ ਪੇਕ੍ਖਤਿ ਅਨੁਭਵਨਾਕਾਰੇਨ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਪਸ੍ਸਤੀਤਿ ਉਪੇਕ੍ਖਾ. ਉਪਪਤ੍ਤਿਤੋ ਯੁਤ੍ਤਿਤੋ ਇਕ੍ਖਤਿ ਪਸ੍ਸਤੀਤਿਵਾ ਉਪੇਕ੍ਖਾ. ਯਥਾਹਿ ਸੋਮਨਸ੍ਸ ਦੋਮਨਸ੍ਸਾਨਿ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਅਧਿਮਤ੍ਤਤੋ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਯਤੋ ਸੋਮਨਸ੍ਸਿਤੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਤੇਨ ਆਰਮ੍ਮਣੇਨ ਵਿਯੋਗੇ ਵਿਕਾਰਪਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ. ਦੋਮਨਸ੍ਸਿਤੋਚ ਤੇਨ ਆਰਮ੍ਮਣੇਨ ਸਂਯੋਗੇ ਵਿਕਾਰਪਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ. ਨ ਤਥਾ ਅਯਂ, ਅਯਂ ਪਨ ਯੁਤ੍ਤਿਤੋਵ ਪਸ੍ਸਤਿ ਨ ਆਰਮ੍ਮਣਸਂਯੋਗ ਵਿਯੋਗਹੇਤੁ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਵਿਕਾਰਂ ਪਾਪੇਤੀਤਿ. ਕੇਚਿਪਨ ਉਪਪਤ੍ਤਿਤੋ ਯੁਤ੍ਤਿਤੋ ਇਕ੍ਖਤੀਤਿ ਇਦਂ ਇਧ ਨਸਮ੍ਭਵਤਿ. ਨ ਹਿ ਅਕੁਸਲਂ ਯੁਤ੍ਤਰੂਪਂ ਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਉਪੇਕ੍ਖਾਯ ਸਹਗਤਨ੍ਤਿ ਸਮਾਸੋ.
੨੩. ਏਤ੍ਥਚ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਫਸ੍ਸਾਦਯੋ ਵਿਤਕ੍ਕਾਦਯੋ ਮੋਹਾਦਯੋਚ ਧਮ੍ਮਾ ਇਮਿਨਾ ਸਕਲੇਨ ਅਟ੍ਠਵਿਧੇਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਹ ਗਤਾ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਚ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਨ ਪਨ ਤੇ ਵੇਦਨਾਵਿਯ ਸਯਂਪਿ ਭੇਦਵਨ੍ਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਨਚ ਦਿਟ੍ਠਿਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਵਿਯਤੇਸਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਚਿਤ੍ਤੇ ਕਤ੍ਥਚਿ ਹੋਨ੍ਤਿ ਕਤ੍ਥਚਿਨਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਅਯਂ ਵਿਕਪ੍ਪੋ ਅਤ੍ਥਿ. ਤਸ੍ਮਾਤੇ ਇਮਸ੍ਸਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭੇਦਕਰਾ ਨਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਇਧ ਨਗਹਿਤਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਲੋਭੋਪਨ ਅਞ੍ਞੇਹਿ ਇਮਸ੍ਸ ਅਟ੍ਠਵਿਧਸ੍ਸ ਭੇਦਕਰੋ ਹੋਤਿ. ਵੇਦਨਾਦਿਟ੍ਠਿ ਸਙ੍ਖਾਰਾਚ ਇਮਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਸ੍ਸ ਭੇਦਕਰਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਤੇਏਵ ਇਧ ਗਹਿਤਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਨਨੁ ਪੀਤਿ ਮਾਨ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਾਨਿਪਿ ਭੇਦਕਰਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਤਾਨਿਪਿ ਇਧ ਸਪੀਤਿਕਂ ਅਪੀਤਿਕਨ੍ਤਿ ਮਾਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ ਮਾਨਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਚ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ ਨੀਤਿ. ਨ. ਤੇਸੁ ਹਿ ਸੋਮਨਸ੍ਸੇ ਗਹਿਤੇ ਪੀਤਿ ਗਹਿਤਾਵ ਹੋਤਿ. ਇਤਰਾਨਿਚ ਤੀਣਿ ਅਨਿਯਤਯੋਗੀਨਿਚ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਯੇਵਾਪਨ ਕਾਨਿਚਾਤਿ ਨਗਹਿਤਾਨੀਤਿ.
[੨੭] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ
ਫਸ੍ਸਾਦਿਵਿਤਕ੍ਕਾਦਿਮੋਹਾਦਿਧਮ੍ਮਾ ਇਤੋ ਅਞ੍ਞੇਹਿਪਿ ਚਿਤ੍ਤੇ ਹਿ ਯੁਤ੍ਤਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਨਤੇ ਅਞ੍ਞੇਹਿ ਇਮਸ੍ਸ ਵਿਸੇਸਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤੇ ਇਧ ਨ ਗਹਿਤਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ ਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਕਸ੍ਮਾ ਪਨੇਤ੍ਥ ਅਞ੍ਞੇਸੁਪਿ ਫਸ੍ਸਾਦੀਸੁ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਧਮ੍ਮੇਸੁ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਸੁ ਸੋਮਨਸ੍ਸਸਹਗਤਾਦਿਭਾਵੋਵ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ. ਸੋਮਨਸ੍ਸਾਦੀਨਮੇਵ ਅਸਾਧਾਰਣ ਭਾਵਤੋਤਿ. ਫਸ੍ਸਾਦਯੋਹਿ ਕੇਚਿ ਸਬ੍ਬਚਿਤ੍ਤ ਸਾਧਾਰਣਾ ਕੇਚਿ ਕੁਸਲਾਦਿ ਸਾਧਾਰਣਾ. ਮੋਹਾਦਯੋਚ ਸਬ੍ਬਾ ਕੁਸਲਸਾਧਾਰਣਾਤਿ ਨ ਤੇਹਿ ਸਕ੍ਕਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਸੇਸੇਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਂ ਵਿਚਾਰੇਤਬ੍ਬਂ.
ਏਵਞ੍ਹਿ ਸਤਿ ਸੋਮਨਸ੍ਸੁਪੇਕ੍ਖਾ ਸਙ੍ਖਾਰਾਪਿ ਅਞ੍ਞੇਸੁ ਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਤੇਪਿ ਅਞ੍ਞੇਹਿ ਇਮਸ੍ਸ ਵਿਸੇਸਂ ਨਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਪਿ ਇਧ ਨਗਹੇਤਬ੍ਬਾ ਸਿਯੁਨ੍ਤਿ.
੨੪. ਏਤ੍ਥਚ ਸੋਮਨਸ੍ਸਪ੍ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕਤਾ, ਅਗਮ੍ਭੀਰਪ੍ਪਕਤਿਤਾ, ਇਟ੍ਠਾਰਮ੍ਮਣਸਮਾਯੋਗੋ, ਬ੍ਯਸਨਮੁਤ੍ਤਿਚ ਸੋਮਨਸ੍ਸਸ੍ਸ ਕਾਰਣਂ. ਸੋਮਨਸ੍ਸਪ੍ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕੋਹਿ ਸਦਾ ਭਵਙ੍ਗਸੋਮਨਸ੍ਸੇਨ ਪਰਿਭਾਵਿਤ ਸਨ੍ਤਾਨੋ ਹੋਤੀਤਿ ਤਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਸੋਮਨਸ੍ਸਸਹਗਤਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ. ਅਗਮ੍ਭੀਰਪ੍ਪਕਤਿਕੋਚ ਹੀਨਜ੍ਝਾਸਯੋ ਅਪ੍ਪਕਂਪਿ ਮਹਨ੍ਤਂ ਮਞ੍ਞਤਿ. ਹੀਨਂਪਿ ਪਣੀਤਂ ਮਞ੍ਞਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਸ੍ਸਪਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਸੋਮਨਸ੍ਸਸਹਗਤਂ ਹੋਤੀਤਿ. ਇਟ੍ਠਾਰਮ੍ਮਣਸਮਾਯੋਗੋਤਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਇਚ੍ਛਿਤੇਨ ਹੀਨੇਨਵਾ ਪਣੀਤੇਨਵਾ ਆਰਮ੍ਮਣੇਨ ਸਮਾਯੋਗੋ. ਬ੍ਯਸਨਮੁਤ੍ਤੀਤਿ ਞਾਤਿਬ੍ਯਸਨਾਦਿਤੋ ਮੁਤ੍ਤਿ. ਉਪੇਕ੍ਖਾਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕਤਾ, ਗਮ੍ਭੀਰਪ੍ਪਕਤਿਤਾ, ਮਜ੍ਝਤ੍ਤਾਰਮ੍ਮਣਸਮਾਯੋਗੋ, ਬ੍ਯਸਨਮੁਤ੍ਤਿਚ ਉਪੇਕ੍ਖਾਯ ਕਾਰਣਂ. ਏਤ੍ਥਚ ਗਮ੍ਭੀਰਪ੍ਪਕਭਿਤਾਨਾਮ ਮਹਜ੍ਝਾਸਯਤਾ. ਤਾਦਿਸੋ ਹਿ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਮਹਨ੍ਤਂਪਿ ਅਪ੍ਪਕਂ ਮਞ੍ਞਤਿ, ਪਣੀਤਂਪਿ ਹੀਨਂ ਮਞ੍ਞਤੀਤਿ. ਦਿਟ੍ਠਜ੍ਝਾਸਯਤਾ, ਦਿਟ੍ਠਿਵਿਪਨ੍ਨਪੁਗ੍ਗਲਸੇਵਨਾ, ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਵਿਮੁਖਤਾ, ਮਿਚ੍ਛਾਵਿਤਕ੍ਕਬਹੁਲਤਾ, ਅਯੋਨਿਸੋ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਨਞ੍ਚ ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਕਾਰਣਂ. ਤਤ੍ਥ ਦਿਟ੍ਠਜ੍ਝਾਸਯਤਾਤਿ ਕਾਣਾਰਿਟ੍ਠਸ੍ਸਵਿਯ ਸੁਨਕ੍ਖਤ੍ਤਸ੍ਸਵਿਯਚ ਪੁਰਿਮਭਵੇ ਦਿਟ੍ਠਿ ਗਤਿਕਭਾਵੇਨ ਆਗਤਤ੍ਤਾ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਭਵੇਪਿ ਸਸ੍ਸਤੁਚ੍ਛੇਦਾਸਯ ਭਾਵੋ. ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਵਿਮੁਖਤਾਤਿ ਚਿਰਂਪਿ ਕਾਲਂ ਸਦ੍ਧਮ੍ਮੇਨ ਵਿਨਾ ਆਗਤਤਾ. ਮਿਚ੍ਛਾਵਿਤਕ੍ਕਬਹੁਲਤਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਵਿਸਯੇਸੁ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਵਿਸਯੇਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਮਾਣਂ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਚਿਨ੍ਤਾਪਸੁਤਵਸੇਨ ਮਿਚ੍ਛਾਵਿਤਕ੍ਕਬਹੁਲਭਾਵੋ. ਅਯੋਨਿਸੋ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਨਾਦਿਟ੍ਠਕਾਰਣਮੇਵ ਸਾਰਤੋ ਸਚ੍ਚਤੋ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਨਂ. ਤਬ੍ਬਿਪਰੀਤੇਨ ਦਿਟ੍ਠਿਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਕਾਰਣਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਕਮ੍ਮਜਨਿਤਪ੍ਪਟਿਸਨ੍ਧਿ ਕਤਾ, ਕਲ੍ਲਕਾਯ ਚਿਤ੍ਤਤਾ, ਖਨ੍ਤਿ ਬਹੁਲਤਾ, ਪੁਰਿਸਕਾਰੇਸੁ ਦਿਟ੍ਠਾਨਿਸਂਸਤਾ, ਕਮ੍ਮਪ੍ਪਸੁਤਤਾ, ਉਤੁਭੋਜਨਾਦਿ ਸਪ੍ਪਾਯ ਲਾਭੋਤਿ ਇਦਂ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਕਾਰਣਂ. ਤਤ੍ਥ ਖਨ੍ਤਿਬਹੁਲਤਾਤਿ ਸੀਤੁਣ੍ਹਾਦੀਨਂ ਖਮਨਬਹੁਲਤਾ. ਪੁਰਿਸਕਾਰੇਸੂਤਿ ਪੁਰਿਸੇਹਿ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬੇਸੁ ਕਮ੍ਮੇਸੁ. ਕਮ੍ਮਪ੍ਪਸੁਤਭਾਤਿ ਕਮ੍ਮੇਸੁ ਚਿਣ੍ਣਵਸਿਤਾ. ਤਬ੍ਬਿਪਰੀ ਤੇਨ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਕਾਰਣਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਇਮੇਸਂਪਨ ਚਿਤ੍ਤਾਨਂ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਵਿਧਾਨਂ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਮਗ੍ਗੇ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਅਟ੍ਠਪੀਤਿ ਪਿਸਦ੍ਦੇਨ ਨੇਸਂ ਲਬ੍ਭਮਾਨਕਮ੍ਮਪਥਭੇਦਤੋ ਕਾਲ ਸਨ੍ਤਾਨਾ ਰਮ੍ਮਣਾਦਿ ਭੇਦਤੋਚ ਅਨੇਕਵਿਧਤ੍ਤਂ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡੇਤੀਤਿ.
ਲੋਭਮੂਲਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਰਮਤ੍ਥਦਿਪਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੨੫. ਦੋਸਮੂਲਚਿਤ੍ਤੇ ਦੁਟ੍ਠੁਮਨੋਭਿ ਦੁਮ੍ਮਨੋ. ਵਿਰੂਪਂ ਚਿਤ੍ਤਂ. ਦੁਟ੍ਠੁਮਨੋ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿਵਾ ਦੁਮ੍ਮਨੋ. ਵਿਰੂਪਚਿਤ੍ਤਸਮਙ੍ਗੀਪੁਗ੍ਗਲੋ. ਦੁਮ੍ਮਨਸ੍ਸ ਭਾਵੋ ਦੋਮਨਸ੍ਸਂ. ਮਾਨਸਿਕਦੁਕ੍ਖਵੇਦਨਾਯੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਸਾ ਹਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਸਹਗਤੇ ਚਿਤ੍ਤੇਵਾ ਤਂ ਸਮਙ੍ਗੀਪੁਗ੍ਗਲੇਵਾ ਦੁਮ੍ਮਨਾ ਭਿਧਾਨਸ੍ਸਵਾ ਅਯਂ ਸੋ ਦੁਮ੍ਮਨੋਤਿ ਦੁਮ੍ਮਨਬੁਦ੍ਧਿਯਾਵਾ ਪਵਤ੍ਤਿਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਹੋਤੀਤਿ. ਸੇਸਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵ. ਦੋਮਨਸ੍ਸੇਨ ਸਹ ਗਤਨ੍ਤਿ ਸਮਾਸੋ. ਪਟਿਹਞ੍ਞਤੀਤਿ ਪਟਿਘੋ. ਦੋਸੋ. ਸੋਹਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨੋ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਧਮ੍ਮੇਪਿ ਪਟਿਹਨਤਿ. ਲੂਖੇ ਸਨ੍ਤਤ੍ਤੇ ਕਰੋਤਿ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਤ੍ਥੁਮ੍ਪਿ ਪਟਿਹਨਤਿ. ਹਦਯਪ੍ਪਦੇਸਂ ਦਹਤਿ. ਤਂ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਦੁਮ੍ਮੁਖਂ ਕਰੋਤਿ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਆਰਮ੍ਮਣਂਪਿ ਪਟਿਹਨਤਿ. ਤਂ ਬਾਧਯ ਮਾਨੋ ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਪਟਿਘੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ.
੨੬. ਏਤ੍ਥ ਸਿਯਾ. ਸਙ੍ਖਾਰੋ ਤਾਵ ਇਮਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭੇਦ ਕਰੋਤਿ ਤਸ੍ਸ ਇਧ ਗਹਣਂ ਯੁਤ੍ਤਂ. ਵੇਦਨਾ ਪਟਿਘਾਪਨ ਭੇਦਕਰਾ ਨ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਤੇ ਇਧ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਤਿ. ਵੁਚ੍ਚਤੇ, ਦੋਮਨਸ੍ਸਗ੍ਗਹਣਂ ਤਾਵ ਇਮਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਕਦਾਚਿ ਅਞ੍ਞਵੇਦਨਾਯੋਗਤਾ ਪਸਙ੍ਗਨਿਵਤ੍ਤਨਤ੍ਥਨ੍ਤਿ. ਯਦਾਹਿ ਰਾਜਾਨੋ ਹਸਮਾਨਾਯੇਵ ਚੋਰਵਧਂ ਪੇਸੇਨ੍ਤਿ. ਯਦਾਚ ਜਨਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵੇਰੀਨਂ ਮਰਣੇ ਤੁਟ੍ਠਿਂ ਪਵੇਦੇਨ੍ਤਿ. ਮਰਣਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦਨ੍ਤਿ. ਯਦਾਚ ਬਾਲਜਨਾ ਹਸਮਾਨਾਵ ਮਿਗਪਕ੍ਖਿਨੋ ਮਾਰੇਨ੍ਤਿ. ਤਦਾ ਇਦਂ ਨੁਖੋ ਸੋਮਨਸ੍ਸੇਨ ਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੇਵ ਪਸਙ੍ਗੋ. ਉਪੇਕ੍ਖਾਯੋਗੇਪਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਮੇਵ ਨਤ੍ਥਿ. ਤਪ੍ਪਸਙ੍ਗਨਿਵਤ੍ਤਨਤ੍ਥਂ ਦੋਮਨਸ੍ਸਗ੍ਗਹਣਨ੍ਤਿ. ਪਟਿਘਗ੍ਗਹਣਂਪਿ ਅਞ੍ਞਧਮ੍ਮਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਤਾ ਪਸਙ੍ਗਨਿਵਤ੍ਤਨਤ੍ਥਂ. ਤਥਾਹਿ ਯੇ ਨਤ੍ਥਿਕਾਹੇਤੁਕਾ ਕਿਰਿਯਮਿਚ੍ਛਾ ਦਿਟ੍ਠਿਕਾ ਪਾਣਵਧੇ ਅਪੁਞ੍ਞਂਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ. ਯੇਚ ਮਨੁਸ੍ਸਪਾਣ ਵਧੇਏਵ ਅਪੁਞ੍ਞਂ ਹੋਤਿ, ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਪਾਣਵਧੇ ਅਪੁਞ੍ਞਂ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ. ਯੇਚ ਪਾਣਵਧਂ ਕਤ੍ਵਾ ਯਞ੍ਞਂ ਯਜਨ੍ਤਾਨਂ ਮਹਨ੍ਤਂ ਪੁਞ੍ਞਂ ਹੋਤਿ, ਦਿਬ੍ਬਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਨ੍ਤਿ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਸਕ੍ਕਾਯਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਾ ਪਾਣਵਧਂ ਸਯਂਵਾ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਅਞ੍ਞੇਵਾ ਪੇਸੇਨ੍ਤਿ. ਤਦਾ ਇਦਂ ਦਿਟ੍ਠਿਯਾਪਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ ਸਿਯਾਤਿ ਪਸਙ੍ਗੋ ਹੋਤਿਯੇਵ. ਯੇਪਨ ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿਕੇਸੁ ਬਾਲਾ ਅਬ੍ਯਤ੍ਤਾ, ਤੇ ਕਦਾਚਿ ਤੇਸਂ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਕਾਨਂ ਲਦ੍ਧਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਾਣਂ ਵਧਨ੍ਤਾ ਆਦਿਤੋ ਵੇਮਤਿਕਜਾਤਾਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਦਾਤੇਸਂ ਇਦਂ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਯਪਿ ਯੁਤ੍ਤਂ ਸਿਯਾਤਿ ਪਸਙ੍ਗੋ ਹੋਤਿ. ਤਪ੍ਪਸਙ੍ਗ ਨਿਵਤ੍ਤਨਤ੍ਥਂ ਪਟਿਘਗ੍ਗਹਣਨ੍ਤਿ. ਇਤਰਥਾ ਪੁਰਿਮ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਲੋਭਸਹਗਤਭਾਵੋਵਿਯ ਇਮਸ੍ਸ ਪਟਿਘਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਭਾਵੋ ਚੂਲ਼ਨਿਗਮੇਨੇਵ ਸਿਦ੍ਧੋਤਿ ਤੇਸਂ ਗਹਣਂ ਨਿਰਤ੍ਥਕਂ ਸਿਯਾਤਿ. ਏਤ੍ਥਚ ਇਸ੍ਸਾਮਚ੍ਛਰਿਯਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਨਂ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਸ੍ਸਚ ਅਗ੍ਗਹਣਂ ਪੁਰਿਮਚਿਤ੍ਤੇ ਮਾਨਥਿਨਮਿਦ੍ਧਨਯੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨਾ.
[੨੮] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ ਮਹਾਟੀਕਾਯਞ੍ਚ
‘‘ਅਸਾਧਾਰਣ ਧਮ੍ਮਵਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਲਕ੍ਖਣਤ੍ਥਂ ਦੋਮਨਸ੍ਸਗ੍ਗਹਣ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਅਸਾਧਾਰਣਧਮ੍ਮਵਸੇਨਾਤਿ ਇਦਂ ਤਾਵ ਨਯੁਜ੍ਜਤਿ.
[੨੯] ਸਤਿਪਿ ਇਮਸ੍ਸ ਸੋਮਨਸ੍ਸੁਪੇਕ੍ਖਾਸਹਗਤਭਾਵੇ ਅਨਞ੍ਞਸਾਧਾਰਣੇਨੇਵ ਦੋਮਨਸ੍ਸੇਨ ਇਮਸ੍ਸ ਉਪਲਕ੍ਖਣਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਆਪਜ੍ਜਨਤੋ. ਯਥਾਤਂ ਸਤਿਪਿ ਪੁਰਿਮਸ੍ਸ ਇਮਸ੍ਸਚ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮੋਹਸਹਗਤਭਾਵੇ ਅਨਞ੍ਞਸਾਧਾਰਣੇਨੇਵ ਲੋਭੇਨ ਪਟਿਘੇਨਚ ਉਪਲਕ੍ਖਣਤ੍ਥਂ ਲੋਭਸਹਗਤਪਟਿਘ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਗ੍ਗਹਣਨ੍ਤਿ. ਉਪਲਕ੍ਖਣਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਚ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ.
ਏਵਞ੍ਹਿ ਸਤਿ ਪਾਕਟੇਨ ਦੋਮਨਸ੍ਸੇਨ ਅਪਾਕਟਾਨਂ ਅਞ੍ਞਵੇਦਨਾ ਨਂਪਿ ਇਧ ਲਦ੍ਧਭਾਵਂ ਉਪਲਕ੍ਖੇਤੀਤਿ ਆਪਜ੍ਜਤਿ. ਯਥਾ ਲਦ੍ਧਾਤਪਤ੍ਤੋ ਰਾਜਕੁਮਾਰੋਤਿ.
[੩੦] ਯਞ੍ਚ ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ
‘‘ਪਟਿਘਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਭਾਵੋਪਨ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਏਕਨ੍ਤ ਸਹਚਾਰਿਤਾ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂਪਿ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ.
ਇਮਸ੍ਸ ਚੂਲ਼ਨਿਗਮੇਨੇਵ ਤਦਤ੍ਥਸਿਦ੍ਧਿਤੋਤਿ.
੨੭. ਏਤ੍ਥਚ ਦੋਸਜ੍ਝਾਸਯਤਾ, ਅਗਮ੍ਭੀਰਪ੍ਪਕਤਿਤਾ, ਅਪ੍ਪਸ੍ਸੁਕਤਾ, ਆਘਾਤਵਤ੍ਥੁਸਮਾਯੋਗੋਵਾ, ਅਨਿਟ੍ਠਾਰਮ੍ਮਣਸਮਾਯੋ ਗੋਵਾ ਦੋਮਨਸ੍ਸਸ੍ਸ ਪਟਿਘਸ੍ਸਚ ਕਾਰਣਂ. ਤਤ੍ਥ ਦੋਸ ਬਹੁਲ ਭਾਵਤੋ ਆਗਤਵਸੇਨ ਦੋਸਜ੍ਝਾਸਯਤਾ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਅਗਮ੍ਭੀਰਪ੍ਪਕਤਿਤਾ ਹੀਨਜ੍ਝਾਸਯਤਾ. ਅਪ੍ਪਸ੍ਸੁਤਸ੍ਸਚ ਅਨਿਟ੍ਠ ਲੋਕ ਧਮ੍ਮੇਹਿਫੁਟ੍ਠਸ੍ਸ ਤਂਕੁਤੇਤ੍ਥਲਬ੍ਭਾਤਿ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਨਾ ਨਤ੍ਥੀਤਿ. ਇਮੇਸਮ੍ਪਿ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਵਿਧਾਨਂ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਮਗ੍ਗੇ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਪਿਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੋਪਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੋਏਵਾਤਿ.
ਦੋਸਮੂਲਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਰਮਤ੍ਥਦਿਪਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੨੮. ਮੋਹਮੂਲਚਿਤ੍ਤੇ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛੁਦ੍ਧਚ੍ਚਾਨਂ ਪਦਤ੍ਥੋ ਉਪਰਿ ਆਗਮਿਸ੍ਸਤਿ. ਯਸ੍ਮਾਪਨ ਇਦਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਮੂਲਨ੍ਤਰਵਿਰਹੇਨ ਲਦ੍ਧੋਕਾਸੇਨ ਸੁਟ੍ਠੁਬਲਵਨ੍ਤੇਨ ਮੋਹੇਨਚੇਵ ਸਂਸਪ੍ਪਮਾਨਵਿਕ੍ਖਿਪਮਾਨੇਹਿ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛੁਦ੍ਧਚ੍ਚੇਹਿ ਚ ਯੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਇਧ ਵੇਦਨਾਪਿ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਅਧਿਮਤ੍ਤਤੋ ਅਨੁਭਵਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤੀਤਿ ਉਪੇਕ੍ਖਾਵੇਦਨਾਵ ਯੁਤ੍ਤਾ ਹੋਤਿ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਇਦਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸੋਮਨਸ੍ਸ ਦੋਮਨਸ੍ਸ ਸਹਗਤਾਨਂਪਿ ਅਨਨ੍ਤਰੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਦੁਭਯਵੇਦਨਾਹਿਪਿ ਇਦਂ ਯੁਤ੍ਤਂ ਸਿਯਾਤਿ ਪਸਙ੍ਗੋ ਹੋਤੀਤਿ ਤਪ੍ਪਸਙ੍ਗਨਿਵਤ੍ਤਨਤ੍ਥਂ ਇਧ ਉਪੇਕ੍ਖਾਗਹਣਂ ਕਤਂ. ਅਨਞ੍ਞਚਿਤ੍ਤਸਾਧਾਰਣੇਨ ਧਮ੍ਮੇਨ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਨਿਯਮਨਤ੍ਥਂ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਗਹਣਂ. ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਂ ਪਨ ਸਬ੍ਬਾਕੁਸਲੇਸੁ ਯੁਤ੍ਤਂਪਿ ਇਧ ਲਦ੍ਧੋਕਾਸਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸੁਟ੍ਠੁ ਬਲਵਂ ਹੋਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਇਧੇਵ ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਤੇਨੇਵਹਿ ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਗਣਿਯਂ ਧਮ੍ਮੁਦ੍ਦੇਸਵਾਰੇ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਂ ਅਞ੍ਞੇਸੁ ਪਾਪਚਿਤ੍ਤੇਸੁ ਸਰੂਪਤੋ ਅਨੁਦ੍ਧਰਿਤ੍ਵਾ ਯੇਵਾਪਨਕਭਾਵੇਨੇਵ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਨ੍ਤਿਮਚਿਤ੍ਤੇਏਵ ਸਰੂਪਤੋ ਉਦ੍ਧਟਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਯਸ੍ਮਾਚ ਇਦਂਚਿਤ੍ਤਦ੍ਵਯਂ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਪਕਤਿਸਭਾਵਭੂਤਨ੍ਤਿ ਪਯੋਗੇਨ ਵਾ ਉਪਾਯੇਨ ਵਾ ਕੇਨਚਿ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਬ੍ਬਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਸਬ੍ਬਕਾਲਮ੍ਪਿ ਭਵਙ੍ਗਚਿਤ੍ਤਂਵਿਯ ਅਨੋਸਕ੍ਕਮਾਨਂ ਅਸਂਸੀਦਮਾਨਂ ਅਕਿਚ੍ਛੇਨ ਅਕਸਿਰੇਨ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਏਕਨ੍ਤੇਨ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਮੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਇਧ ਸਙ੍ਖਾਰਭੇਦੋ ਨ ਗਹਿਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਤੇਨੇਵਚ ਪਾਲ਼ਿਯਂਪਿ ਪੁਰਿਮਚਿਤ੍ਤੇਸੁਵਿਯ ਇਧ ਸਸਙ੍ਖਾਰੇਨਾਤਿ ਦੁਤੀਯਚਿਤ੍ਤਵਾਰੋ ਨਵੁਤ੍ਤੋਤਿ. ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨਾ.
[੩੧] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ
ਇਮਾਨਿ ਦ੍ਵੇ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਅਤਿਸਮ੍ਮੁਲ਼੍ਹਤਾਯ ਅਤਿਚਞ੍ਚਲਤਾਯ ਚ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਪਿ ਰਜ੍ਜਨਦੁਸ੍ਸਨਰਹਿਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਉਪੇਕ੍ਖਾ ਸਹਗਤਾਨੇਵ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ.
ਰਜ੍ਜਨ ਸਹਿਤਾਨਂਪਿ ਲੋਭਮੂਲ ਚਿਤ੍ਤਾਨਂ ਉਪੇਕ੍ਖਾ ਯੋਗਸ੍ਸ ਦਿਟ੍ਠਤ੍ਤਾਤਿ.
[੩੨] ਯਞ੍ਚ ਤਤ੍ਥ ਮਹਾਟੀਕਾਯਞ੍ਚ
‘‘ਤਤੋਯੇਵਚ ਸਭਾਵਤਿਕ੍ਖਤਾਯ ਉਸ੍ਸਾਹੇਤਬ੍ਬਤਾਯਚ ਅਭਾਵਤੋ ਸਙ੍ਖਾਰਭੇਦੋਪਿ ਨੇਸਂ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਸਭਾਵਤਿਕ੍ਖਤਾਯ ਅਭਾਵਤੋਤਿ ਇਮਿਨਾ ਇਮਸ੍ਸ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਭਾਵਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਤਿ. ਉਸ੍ਸਾਹੇਤਬ੍ਬਤਾਯ ਅਭਾਵਤੋਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਭਾਵਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਤਿ. ਤਦੁਭਯੇ ਪਨ ਇਦਂ ਚਿਤ੍ਤਦ੍ਵਯਂ ਸਬ੍ਬਸੋ ਸਙ੍ਖਾਰਵਿਮੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤਂ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਪਿ ਤਾਵ ਨ ਸਮੇਤਿ.
ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦਵਿਭਙ੍ਗਅਟ੍ਠਕਥਾਯਞ੍ਹਿ ਸਙ੍ਖਾਰਭੇਦੇਨ ਅਵਿਜ੍ਜਾਯ ਦੁਵਿਧਭਾਵੋਵ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਯਦਿਚ ਇਦਂਦ੍ਵਯਂ ਸਙ੍ਖਾਰਮੁਤ੍ਤਂ ਸਿਯਾ. ਏਵਂ ਸਤਿ ਇਧ ਮੋਹੋਪਿ ਸਙ੍ਖਾਰਮੁਤ੍ਤੋ ਸਿਯਾ. ਸੋਚ ਅਵਿਜ੍ਜਾਯੇਵਾਤਿ ਤਿਵਿਧਭਾਵੋਵ ਅਵਿਜ੍ਜਾਯ ਤਤ੍ਥ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ. ਨਚ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ. ਏਵਂ ਤਾਵ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਨਸਮੇਤਿ.
[੩੩] ਯਸ੍ਮਾਚ ਇਧ ਤਿਕ੍ਖਭਾਵੋਨਾਮ ਵਿਨਾ ਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਕੇਵਲਂ ਪਕਤਿ ਪਚ੍ਚਯ ਗਣ ਵਸੇਨੇਵ ਪਵਤ੍ਤਨਸਮਤ੍ਥਤਾ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਇਦਞ੍ਚ ਚਿਤ੍ਤਂ ਤਥੇਵ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਇਦਂ ਸਭਾਵਤਿਕ੍ਖਂ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.
ਲਦ੍ਧੋਕਾਸੇਨ ਮੋਹੇਨ ਸੁਟ੍ਠੁ ਮੁਯ੍ਹਨ੍ਤੀਤਿ ਮੋਹਮੂਹਾਨੀਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ਨਿਰੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਮੋਮੂਹਾਨੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
੨੯. ਇਚ੍ਚੇਵਨ੍ਤਿਆਦਿ ਮਹਾਨਿਗਮਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਇਚ੍ਚੇਵਨ੍ਤਿ ਇਤਿ ਏਵਂ. ਨਿਪਾਤਸਮੁਦਾਯੋ ਹੇਸ. ਪਚ੍ਛਿਮੋਵਾ ਏਵਂ ਸਦ੍ਦੋ ਪੁਰਿਮਸ੍ਸ ਇਤਿਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਵਚਨੋ. ਇਚ੍ਚੇਵਨ੍ਤਿਵਾ ਵਿਸੁਂ ਏਕੋ ਨਿਪਾਤੋ. ਸਬ੍ਬਥਾਪਿ ਇਮਿਨਾ ਸੋਮਨਸ੍ਸਸਹਗਤਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰੇ ਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਇਦਞ੍ਚ ਦ੍ਵਾਦਸਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵਿਸੇਸਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਸਬ੍ਬਥਾਪੀਤਿ ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਗਣੀਯਂ ਵੁਤ੍ਤੇਨ ਪਕਾਰੇਨਾਪਿ ਦ੍ਵਾਦਸੇਵ. ਵਿਭਙ੍ਗੇ ਵਿਭਤ੍ਤੇਨ ਪਕਾਰੇਨਾਪਿ ਦ੍ਵਾਦਸੇਵ. ਧਾਤੁਕਥਾਦੀਸੁ ਵੁਤ੍ਤੇਨ ਪਕਾਰੇਨਾਪਿ ਦ੍ਵਾਦਸੇਵ. ਤੇਸੁ ਤੇਸੁ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤੇਸੁ ਵੁਤ੍ਤੇਨ ਪਕਾਰੇਨਾਪਿ ਦ੍ਵਾਦਸੇਵ. ਕਾਲਦੇਸ ਸਨ੍ਤਾਨਾਦਿ ਭੇਦਭਿਨ੍ਨੇਨ ਪਕਾਰੇਨਾਪਿ ਦ੍ਵਾਦਸੇਵ. ਕਥਂ ਦ੍ਵਾਦਸੇਵਾਤਿ. ਇਚ੍ਚੇਵਂ ਦ੍ਵਾਦਸੇਵਾਤਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ.
[੩੪] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ
ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤੋ ਸਮ੍ਪਯੋਗਾਦਿ ਆਕਾਰੋਵ ਵਿਭਾਵਿਤੋ. ਸੋਪਨ ਇਚ੍ਚੇਵਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾਵ ਸਿਦ੍ਧੋਤਿ.
ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਾਨੀਤਿ ਕੁਸਲਪਟਿਵਿਰੁਦ੍ਧਸਭਾਵਤ੍ਤਾ ਏਵਂ ਲਦ੍ਧਨਾ ਮਾਨਿ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ. ਏਤ੍ਥਚ ਏਕਨ੍ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਾਦਯੋਏਵ ਕੁਸਲਾਨਾਮ. ਮੋਹਾਦਯੋਏਵ ਅਕੁਸਲਾ ਨਾਮ. ਚਿਤ੍ਤਂਪਨ ਫਸ੍ਸਾਦਯੋ ਵਿਯ ਅਞ੍ਞਸਮਾਨਮੇਵ ਹੋਤਿ, ਨ ਹਿ ਆਰਮ੍ਮਣ ਵਿਜਾਨਨਂਵਾ ਏਕਨ੍ਤੇਨ ਮੁਯ੍ਹਨਾਦਿਵਿਯ ਸਾਵਜ੍ਜਂਵਾ ਹੋਤਿ. ਸਦ੍ਦਹਨਾਦਿਵਿਯ ਅਨਵਜ੍ਜਂਵਾਤਿ. ਤਂਪਨ ਅਕੁਸਲੇਹਿ ਯੁਤ੍ਤਂ ਅਕੁਸਲਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਕੁਸਲੇਹਿ ਯੁਤ੍ਤਂ ਕੁਸਲਨ੍ਤਿ. ਸਦ੍ਧਾਦੀਨਂਪਨ ਮੋਹਾਦੀਨਞ੍ਚ ਪਟਿਵਿਰੁਦ੍ਧਭਾਵੋ ਯਥਾਕ੍ਕਮਂ ਪਹਾਯਕਪਹਾਤਬ੍ਬਭਾਵੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਅਕੁਸਲਧਮ੍ਮਾਹਿ ਦੁਬ੍ਬਲਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਸੁਵਣ੍ਣਪ੍ਪਟਿਰੂਪਕਾਵਿਯ ਫੇਗ੍ਗੁਭੂਤਾ ਅਭਾਵਨਾਰਹਾ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਆਸੇਵੀਯਮਾਨਾਪਿ ਚਞ੍ਚਲਨ੍ਤਿਯੇਵ ਵਿਕ੍ਕਿਰਨ੍ਤਿਯੇਵ. ਨਿਯਾਮਂ ਓਕ੍ਕਮਨ੍ਤਾਪਿ ਏਕਸ੍ਮਿਂਭਵੇ ਏਵ ਅਪਾਯਭਾਗਿਤਾਯ ਓਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ. ਨਪਨ ਕੁਸਲਮੂਲਾਨਿ ਸਬ੍ਬਸੋ ਪਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤੇ ਵਟ੍ਟਸੋਤਨਿਯਤੇ ਕਾਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ. ਕੁਸਲਧਮ੍ਮਾਪਨ ਬਲਵਨ੍ਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਜਾਤਿਸੁਵਣ੍ਣਾਵਿਯ ਸਾਰਭੂਤਾ ਭਾਵਨਾਰਹਾ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਆਸੇਵੀਯਮਾਨਾ ਥਿਰਤਰਪਤ੍ਤਾ ਲੋਕਿਯੇਸੁ ਯਾਵ ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਾਨਾ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰੇਸੁਚ ਯਾਵ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਾ ਵੁਦ੍ਧਿਵਿਰੁਲ਼੍ਹੀਧਮ੍ਮਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਨਿਯਾਮਂ ਓਕ੍ਕਮਨ੍ਤਾ ਅਪਾਯਸੋਤਂਵਾ ਵਟ੍ਟਸੋ ਤਂਵਾ ਸਬ੍ਬਸੋ ਸਮੁਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪਾਦਿਸੇਸਨਿਬ੍ਬਾਨਭਾਗਿਤਾਯ ਓਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਕੁਸਲ ਧਮ੍ਮਾਏਵ ਪਹਾਯਕਾਨਾਮ. ਇਤਰੇਪਨ ਪਹਾਤਬ੍ਬਾਏਵ ਨਾਮਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਅਪਿਚ ਕੁਸਲਧਮ੍ਮਾਨਾਮ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਆਲੋਪਭਿਕ੍ਖਾ ਦਾਨਮਤ੍ਤਾਪਿ ਲੋਕੇਭੇਸਜ੍ਜਵਿਧਾਨਾਨਿਵਿਯਅਕੁਸਲਪ੍ਪਹਾਨਾਯ ਏਵ ਪਣ੍ਡਿਤੇਹਿਪਞ੍ਞਪੀਯਨ੍ਤਿ ਕਰੀਯਨ੍ਤਿ ਚ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਏਵ ਪਹਾਯਕਾ. ਅਕੁਸਲਧਮ੍ਮਾਪਨ ਲੋਕੇ ਨਾਨਾਰੋਗਜਾਤਿਯੋਵਿਯ ਸਕਲਲੋਕਸ੍ਸ ਪਕਤਿਸਭਾਵਭੂਤਾਏਵ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਤੇ ਪਹਾਤਬ੍ਬਾਏਵਾਤਿ. ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਅਨਵਸੇਸਤੋ ਆਦਿਯਿਂਸੁ ਗਣ੍ਹਿਯਿਂਸੂਤਿ ਸਮਤ੍ਤਾਨਿ. ਅਪਿਚ ਸਮਤ੍ਤਾਨੀਤਿ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾਨਿ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਾਨਿਵਾ. ਅਟ੍ਠਧਾਤਿਆਦਿਸਙ੍ਗਹਗਾਥਾ. ਲੋਭੋਮੂਲਂ ਏਤੇਸਨ੍ਤਿ ਸਮਾਸੋ. ਦ੍ਵਾਦਸਾ ਕੁਸਲਾ ਸਿਯੁਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਿਯੁਨ੍ਤਿ ਨਿਪਾਤਪਦਂ ਇਧ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਅਕੁਸਲ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਦ੍ਵਾਦਸ ਭਵਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਇਤਿ ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨਿਯਾਨਾਮ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥਸਙ੍ਗਹਸ੍ਸ
ਚਤੁਤ੍ਥਵਣ੍ਣਨਾਯ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ
ਪਰਮਤ੍ਥਦਿਪਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੩੧. ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਨਿਹੀਨਂ ਅਕੁਸਲਂ ਸਙ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਅਹੇਤੁਕਂ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਤਤ੍ਥਚ ਸਬ੍ਬਨਿਹੀਨਂ ਅਕੁਸਲਵਿਪਾਕਂ ਤਾਵ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਹਗਤਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ.
[੩੫] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ
ਤਂ ਅਕੁਸਲ ਵਿਪਾਕਤ੍ਤਾਯੇਵ ਅਕੁਸਲਾਨਨ੍ਤਰਂ ਪਥਮਂ ਦਸ੍ਸਿਤਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ ਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਤੇਸਂ ਅਕੁਸਲਵਿਪਾਕਾ ਦਿਵਸੇਨ ਤਿਵਿਧਭਾਵੇਪਿ ਅਕੁਸਲਾਨਨ੍ਤਰਂ ਅਕੁਸਲਵਿਪਾਕੇਯੇਵ ਵਿਭਜਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਂ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ.
ਏਵਞ੍ਹਿ ਸਤਿ ਕੁਸਲਵਿਪਾਕਾਨਿਪਿ ਕੁਸਲਾ ਨਨ੍ਤਰੇਏਵ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾਨਿ ਸਿਯੁਨ੍ਤਿ.
੩੧. ਚਕ੍ਖੁਸੋਤਾਦੀਨਂ ਪਦਤ੍ਥੋ ਉਪਰਿ ਆਗਮਿਸ੍ਸਤਿ. ਵਿਜਾਨਾਤੀਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਯਥਾਹ-ਵਿਜਾਨਾਤਿ ਵਿਜਾਨਾਤੀਤਿ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਤਸ੍ਮਾਵਿਞ੍ਞਾਣਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ. ਚਕ੍ਖੁਂ ਨਿਸ੍ਸਿਤਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਚਕ੍ਖੁਨਾਵਾ ਪਚ੍ਚਯਭੂਤੇਨ ਜਨਿਤਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਕਮ੍ਮੇਨਵਾ ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਉਪਨੀਤਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਚਕ੍ਖੁਤੋਵਾ ਜਾਤਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸਵਾ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਭਾਵੇਨ ਸਾਮਿ ਭੂਤਸ੍ਸ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਮਿਂਵਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਏਸਨਯੋ ਸੋਤਵਿਞ੍ਞਾਣਾਦੀਸੁਪਿ. ਪਾਲ਼ਿਯਂਪਨ ਮਹਾ ਤਣ੍ਹਾਸਙ੍ਖਯਸੁਤ੍ਤੇ –
ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਕਟ੍ਠਞ੍ਚ ਪਟਿਚ੍ਚ ਅਗ੍ਗਿ ਜਲਤਿ. ਕਟ੍ਠਗ੍ਗੀਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਸਕਲਿਕਞ੍ਚ ਪਟਿਚ੍ਚ ਅਗ੍ਗਿ ਜਲਤਿ. ਸਕਲਿ ਕਗ੍ਗੀਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਤਿਣਞ੍ਚ ਪਟਿਚ੍ਚ ਅਗ੍ਗਿ ਜਲਤਿ. ਤਿਣਗ੍ਗੀ ਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਗੋਮਯਞ੍ਚ ਪਟਿਚ੍ਚ ਅਗ੍ਗਿ ਜਲਤਿ. ਗੋਮਯਗ੍ਗੀਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਥੁਸਞ੍ਚ ਪਟਿਚ੍ਚ ਅਗ੍ਗਿ ਜਲਤਿ. ਥੁਸਗ੍ਗੀਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਸਙ੍ਕਾਰਞ੍ਚ ਪਟਿਚ੍ਚ ਅਗ੍ਗਿ ਜਲਤਿ. ਸਙ੍ਕਾਰਗ੍ਗੀਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਏਵਮੇਵਖੋ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਚਕ੍ਖੁਞ੍ਚ ਪਟਿਚ੍ਚ ਰੂਪੇਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਨ੍ਤੇਵ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਸੋਤਞ੍ਚ ਪਟਿਚ੍ਚ ਸਦ੍ਦੇ ਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਸੋਤਵਿਞ੍ਞਾਣਨ੍ਤੇਵ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਘਾਨਞ੍ਚ ਪਟਿਚ੍ਚ ਗਨ੍ਧੇਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਘਾਨਵਿਞ੍ਞਾਣਨ੍ਤੇਵ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਜਿਵ੍ਹਞ੍ਚ ਪਟਿਚ੍ਚ ਰਸੇਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਜਿਵ੍ਹਾਵਿਞ੍ਞਾਣਨ੍ਤੇਵ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਕਾਯਞ੍ਚ ਪਟਿਚ੍ਚ ਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬੇਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਕਾਯਵਿਞ੍ਞਾਣਨ੍ਤੇਵ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਮਨਞ੍ਚ ਪਟਿਚ੍ਚ ਧਮ੍ਮੇਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਮਨੋ ਵਿਞ੍ਞਾਣਨ੍ਤੇਵ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਤਥਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਹਗਤਨ੍ਤਿ ਪਦਂ ਆਕਡ੍ਢਤਿ. ਦੁਕ੍ਖਯਤੀਤਿ ਦੁਕ੍ਖਂ. ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਧਮ੍ਮੇ ਤਂ ਸਮਙ੍ਗਿਪੁਗ੍ਗਲਂਵਾ ਬਾਧਤਿ ਹਿਂਸਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦੁਟ੍ਠੁਵਾ ਖਨਤਿ ਕਾਯਿਕਸੁਖਨ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਖਂ. ਦੁਕ੍ਕਰੇਨਵਾ ਖਮਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਖਂ. ਦੁਕ੍ਕਰਂ ਓਕਾਸਦਾਨਂ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿਵਾ ਦੁਕ੍ਖਂ. ਕਾਯਿਕਦੁਕ੍ਖਵੇਦਨਾਯੇਵ ਨਾਮਂ. ਸੁਟ੍ਠੁ ਪਟਿਮੁਖਞ੍ਚ ਇਚ੍ਛਤੀਤਿ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨਂ. ਸੁਟ੍ਠੂਤਿ ਅਮੁਞ੍ਚਮਾਨਂ. ਪਟਿਮੁਖਨ੍ਤਿ ਅਨਞ੍ਞਾਪੇਕ੍ਖਂ. ਇਚ੍ਛਤੀਤਿ ਕਾਮੇਤਿ ਅਭਿਨਨ੍ਦਤਿ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਤਿ. ਤੇਨੇਵਹਿ ਭਾਸਿਤਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦੁਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਂ ਸੂਤਿ ਵਣ੍ਣਯਿਂਸੁ. ਸੁਟ੍ਠੁ ਤੀਰੇਤਿ ਤੁਲੇਤਿ ਵਿਚਾਰੇਤੀਤਿ ਸਨ੍ਤੀਰਣਂ. ਟੀਕਾਯਂ ਤੀਰੇਤਿ ਨਿਟ੍ਠਾਪੇਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਤੀਰੇਤਿ ਵੀਮਂਸਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
੩੨. ਏਤ੍ਥਚ ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਅਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨਤਾ, ਆਲੋਕ ਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਯਪ੍ਪਟਿਲਾਭੋ, ਰੂਪਾਨਂ ਆਪਾਤਾਗਮਨਂ, ਮਨਸਿਕਾਰੋਤਿ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਪਚ੍ਚਯਾ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕਾਰਣਾਨਿ. ਸੋਤਸ੍ਸ ਅਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨਤਾ ਆਕਾਸਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਯਪ੍ਪਟਿਲਾਭੋ, ਸਦ੍ਦਾਨਂ ਆਪਾਤਾਗਮਨਂ ਮਨਸਿਕਾਰੋਤਿ ਸੋਤਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ. ਘਾਨਸ੍ਸ ਅਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨਤਾ, ਵਾਸੁਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਯਪ੍ਪਟਿਲਾਭੋ, ਗਨ੍ਧਾਨਂ ਆਪਾਤਾਗਮਨਂ ਮਨਸਿਕਾਰੋਤਿ ਘਾਨਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ. ਜਿਵ੍ਹਾਯ ਅਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨਤਾ ਆਪੋਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਯਪ੍ਪਟਿਲਾਭੋ. ਰਸਾਨਂ ਆਪਾਤਾਗਮਨਂ, ਮਨਸਿਕਾਰੋਤਿ ਜਿਵ੍ਹਾਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ. ਕਾਯਸ੍ਸ ਅਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨਤਾ, ਪਥਵਿਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਯਪ੍ਪਟਿਲਾਭੋ, ਤਿਣ੍ਣਂ ਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਆਪਾਤਾਗਮਨਂ, ਮਨਸਿਕਾਰੋਤਿ ਕਾਯਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸਾਤਿ. ਏਤ੍ਥਚ ਆਲੋਕ ਆਕਾਸਾਦੀਨਂ ਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਯਾਨਂ ਗਹਣਂ ਤੇਹਿ ਵਿਨਾ ਰੂਪਾਦੀਨਂ ਪਸਾਦੇਸੁ ਆਪਾਤਾਗਮਨਸ੍ਸੇਵ ਅਭਾਵਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ, ਨ ਹਿ ਆਲੋਕੇ ਸਤਿ ਰੂਪਾਨਿ ਸਨ੍ਨਿਹਿਤਾਨਿਪਿ ਚਕ੍ਖੁਮ੍ਹਿ ਆਪਾਤਮਾਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਏਸਨਯੋ ਸੇਸੇਸੁਪੀਤਿ. ਯਂਪਨ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ -
ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਮਿਂਪਨ ਅਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨੇਪਿ ਬਹਿਦ੍ਧਾਰੂਪਾਰਮ੍ਮਣੇ ਆਪਾਤਂ ਅਨਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਆਪਾਤਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇਪਿ ਆਲੋਕਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਯੇ ਅਸਤਿ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਤਂ ਵਿਨਾ ਆਲੋਕੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਣੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਭਾਵਦਸ੍ਸਨਪਰਂ. ਨਪਨ ਆਪਾਕਾਗਮਨਂਨਾਮ ਆਲੋਕੇ ਅਸਤਿਪਿ ਸਮ੍ਭਵਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸਨਪਰਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਇਤਰਥਾ ਰਤ੍ਤਨ੍ਧਕਾਰੇਪਿ ਰੂਪਾਨਿ ਚਕ੍ਖੁਮ੍ਹਿ ਆਪਾਤਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ. ਅਕੁਸਲਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕਾਨਿ ਅਕੁਸਲ ਵਿਪਾਕਾਨਿ.
੩੩. ਏਤ੍ਥਾ ਕੇਨਟ੍ਠੇਨ ਵਿਪਾਕਂਨਾਮਾਤਿ. ਵਿਪਚ੍ਚਨਟ੍ਠੇਨ. ਕਿਞ੍ਚ ਵਿਪਚ੍ਚਨਨ੍ਤਿ. ਯਥਾ ਲੋਕੇ ਅਮ੍ਬਫਲਾਦੀਨਂ ਤਰੁਣਭਾਵਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮ੍ਮ ਪਰਿਣਤਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤਿਵਿਪਚ੍ਚਨਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਏਵਮੇਵਂ ਇਧਪਿ ਵਿਪਚ੍ਚਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ. ਅਯਞ੍ਚ ਅਤ੍ਥੋ ਚਤੂਹਿ ਸਮਙ੍ਗੀਤਾਹਿ ਦੀਪੇਤਬ੍ਬੋ. ਚਤਸ੍ਸੋਹਿ ਸਮਙ੍ਗੀਤਾਨਾਮ ਚੇਤਨਾਸਮਙ੍ਗਿਤਾ, ਕਮ੍ਮਸਮਙ੍ਗਿਤਾ, ਉਪਟ੍ਠਾਨਸਮਙ੍ਗਿਤਾ, ਵਿਪਾਕਸਮਙ੍ਗਿਤਾਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਪੁਬ੍ਬੇ ਤਂ ਤਂ ਕਮ੍ਮਾਯੂਹਨਕਾਲੇਯਾ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਚੇਤਨਾਯ ਖਣਤ੍ਤਯਸਮਙ੍ਗਿਤਾ. ਅਯਂ ਚੇਤਨਾਸਮਙ੍ਗੀਤਾਨਾਮ. ਸਾਪਨ ਚੇਤਨਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਮਾਨਾ ਸਬ੍ਬਸੋ ਅਭਾਵਂ ਪਤ੍ਵਾ ਨਨਿਰੁਜ੍ਝਤਿ. ਆਯਤਿਂਪਨ ਵਿਪਾਕਪਾਤੁਭਾਵਾਯ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਬ੍ਬਾਕਾਰਪਰਿਪੂਰਂ ਕ੍ਰਿਯਾਵਿਸੇਸਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਚਿਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨੇ ਨਿਦਹਿਤ੍ਵਾਵ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤਿ. ਸੋਚ ਕ੍ਰਿਯਾਵਿਸੇਸੋ ਯਾਵ ਓਕਾਸਂ ਨਲਭਤਿ. ਤਾਵ ਕਪ੍ਪਸਂਤਸਹਸ੍ਸਂਪਿ ਤਂਸਨ੍ਤਾਨਂ ਅਨੁਗਤੋਯੇਵ ਹੋਤਿ. ਯਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਧਮ੍ਮਪਦੇ –
ਨ ਹਿ ਪਾਪਂ ਕਤਂ ਕਮ੍ਮਂ, ਸਜ੍ਜੁਖੀਰਂਵ ਮੁਚ੍ਚਤਿ;
ਦਹਨ੍ਤਂ ਬਾਲਮਨ੍ਵੇਤਿ, ਭਸ੍ਮਾ ਛਨ੍ਨੋਵ ਪਾਵਕੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਸੋਪਨ ਵਿਸੁਂ ਏਕੋ ਪਰਮਤ੍ਥਧਮ੍ਮੋਤਿਪਿ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਨਗਚ੍ਛਤਿ, ਅਨੁਸਯਧਾਤੁਯੋਵਿਯਾਤਿ. ਅਯਂ ਕਮ੍ਮਸਮਙ੍ਗਿਤਾਨਾਮ. ਸੋਪਨ ਯਦਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਨੁਰੂਪੇ ਪਚ੍ਚਯੇ ਲਭਤਿ. ਤਦਾ ਵਿਪਚ੍ਚਨਤ੍ਥਾਯ ਓਕਾਸਂ ਕਰੋਤਿ. ਕਥਂ ਕਰੋਤੀਤਿ. ਸੋ ਆਸਨ੍ਨਮਰਣਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਾਨਂਵਾ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਾਪੇਤਿ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂਵਾ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਾਪੇਤਿ. ਗਤਿਨਿਮਿਤ੍ਤਂਵਾ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਾਪੇਤਿ. ਸੋਚ ਸਤ੍ਤੋ ਤਂ ਅਮੁਞ੍ਚਮਾਨੋ ਯਦਿ ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਤਦਾ ਓਕਾਸਂ ਲਭਤਿ. ਅਯਂ ਉਪਟ੍ਠਾਨਸਮਙ੍ਗਿਤਾਨਾਮ. ਤਂ ਅਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਚੁਤਸ੍ਸਪਨ ਚੁਤਿਅਨਨ੍ਤਰਮੇਵ ਸੋ ਕਮ੍ਮਸਙ੍ਖਾਤੋ ਕ੍ਰਿਯਾ ਵਿਸੇਸੋ ਵਿਸੁਂ ਏਕੋ ਸਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੋ ਪਰਮਤ੍ਥਧਮ੍ਮਰਾਸਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਏਕਂ ਭਵਂ ਪੂਰਯਮਾਨੋ ਵਿਪਚ੍ਚਤਿ, ਏਕਂ ਭਵਂ ਪੂਰਯਮਾਨੋਤਿਚ ਯਾਵ ਤਾਯੁਕਂ ਭਵਙ੍ਗਕਿਚ੍ਚਂ ਛਸੁ ਦ੍ਵਾਰੇਸੁ ਤਂ ਤਂ ਦ੍ਵਾਰਿਕਵਿਪਾਕਕਿਚ੍ਚਾਨਿ ਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਚੁਤਿਕਿਚ੍ਚਞ੍ਚ ਸਾਧਯਮਾਨੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਤ੍ਥ ਪੁਰਿਮਾ ਤਿਸ੍ਸੋ ਸਮਙ੍ਗੀਤਾ ਤਰੁਣਾ ਵਤ੍ਥਾਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਪਚ੍ਛਿਮਾ ਵਿਪਾਕਸਮਙ੍ਗੀਤਾ ਪਰਿਣਤਾਵਤ੍ਥਾਨਾਮਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਇਤਿ ਵਿਪਚ੍ਚਨ੍ਤੀਤਿ ਵਿਪਾਕਾਨਿ ਮੁਦੁਤਰੁਣਾਵਤ੍ਥਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਣਕਾਵਤ੍ਥਸਙ੍ਖਾਤਂ ਵਿਪਕ੍ਕਭਾਵਂ ਆਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ ਏਵਮੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਏਵਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਕਮ੍ਮਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾਨਂਪਿ ਕਟਤ੍ਤਾਰੂਪਾਨਂ ਵਿਪਾਕਪਦੇ ਅਗ੍ਗਹਣਂ ਹੋਤੀਤਿ. ਤਾਨਿਹਿ ਕਮ੍ਮਸਨ੍ਤਾਨਤੋ ਵਿਸੁਂ ਸਿਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਵਿਸੁਂ ਕਮ੍ਮਤੋ ਜਾਤਾਨਿਯੇਵ ਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਨਵਿਪਕ੍ਕਾਨਿ ਨਾਮਾਤਿ. ਅਞ੍ਞਂਹਿ ਅਰੂਪਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸਨ੍ਤਾਨਂ. ਅਞ੍ਞਂ ਰੂਪਧਮ੍ਮਾਨਨ੍ਤਿ. ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਵਿਪਾਕਪਦੇ ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨਾ.
ਯੇਪਨ ਅਰੂਪਭਾਵੇਨ ਸਾਰਮ੍ਮਣਭਾਵੇਨਚ ਕਮ੍ਮੇਨ ਸਦਿਸ ਤਾਮਤ੍ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਰੂਪਧਮ੍ਮਾਨਮੇਵ ਵਿਪਾਕਤ੍ਤਂ ਸਾਧੇਨ੍ਤਿ. ਤੇਸਂ ਵਿਪਾਕਸਦ੍ਦੋ ਅਰੂਪਧਮ੍ਮੇਸੁ ਰੁਲ਼੍ਹੀਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤੋਤਿ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ. ਯਞ੍ਚ ਤਤ੍ਥ ਸਾਲਿਬੀਜਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਸੁ ਨਾਲ਼ਪਤ੍ਤਪੁਪ੍ਫਫਲੇਸੁ ਬੀਜਸਦਿਸਾਨਂ ਫਲਾਨਮੇਵ ਸਾਲਿਫਲਸਾਲਿਪਕ੍ਕਨਾਮਂ ਸਿਦ੍ਧਂ ਵਿਯਾਤਿ ਉਪਮਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤਿ, ਸਾਪਿ ਨਸਮੇਤਿ. ਨ ਹਿ ਫਲਾਨਿਪਿ ਤਰੁਣਕਾਲੇ ਪਾਕਨਾਮਂ ਲਭਨ੍ਤਿ. ਨਚ ਨਾਲ਼ਪਤ੍ਤਪੁਪ੍ਫਾਨਿਪਿ ਪਰਿਣਤਕਾਲੇ ਪਾਕਨਾਮਂ ਨਲਭਨ੍ਤੀਤਿ. ਤਾਨਿ ਪਿਹਿ ਤਦਾ ਨਾਲ਼ਂ ਪਕ੍ਕਂ, ਪਤ੍ਤਂ ਪਕ੍ਕਂ, ਪੁਪ੍ਫਂ ਪਕ੍ਕਨ੍ਤਿ ਨ ਨਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤੀਤਿ. ਸੁਖਯਤੀਤਿ ਸੁਖਂ, ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਧਮ੍ਮੇ ਤਂਸਮਙ੍ਗੀਪੁਗ੍ਗਲਂਵਾ ਲਦ੍ਧਸਾਤਂ ਕਰੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
੩੪. ਸੁਟ੍ਠੁਵਾ ਖਨਤਿ ਕਾਯਿਕਦੁਕ੍ਖਂ. ਸੁਖੇਨਚ ਖਮਿਤਬ੍ਬਂ. ਸੁਕਰਂ ਓਕਾਸਦਾਨਂ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿਵਾ ਸੁਖਂ. ਕੁਸਲਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕਾਨਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤ ਹੇਤੁਵਿਰਹਤੋ ਅਹੇਤੁਕਾਨਿਚਾਤਿ ਕੁਸਲਵਿਪਾਕਾ ਹੇਤੁਕ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ.
[੩੬] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ
ਪੁਬ੍ਬਕਮ੍ਮਸਹਜਾਤੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਕਹੇਤੁਨਾਪਿ ਇਧ ਵਿਪਾਕਸ੍ਸ ਸਹੇਤੁਕਤਾਪਸਙ੍ਗੋਕਤੋ. ਸੋ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰੋ.
ਨ ਹਿ ਅਭਿਧਮ੍ਮੇ ਕਤ੍ਥਚਿ ਪੁਬ੍ਬਕਮ੍ਮਸਹਜਾਤੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਕਹੇਤੁਨਾ ਵਿਪਾਕਸ੍ਸ ਸਹੇਤੁਕਾਹੇਤੁਕਤਾ ਸਮ੍ਭਵੋਨਾਮ ਅਤ੍ਥਿ. ਅਸਤਿਚ ਸਮ੍ਭਵੇ ਬ੍ਯਭਿਚਾਰਸ੍ਸਪਿ ਅਭਾਵਤੋ ਸੋ ਪਸਙ੍ਗੋ ਨਿਰਤ੍ਥਕੋਵਾਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਬ੍ਯਭਿਚਾਰਸ੍ਸਾਤਿ ਪਸਙ੍ਗਸ੍ਸ ਇਚ੍ਚੇਵਤ੍ਥੋ. ਏਤ੍ਥਚ ਅਕੁਸਲਵਿਪਾਕਾਨਂ ਸਯਂ ਅਬ੍ਯਾਕਤਧਮ੍ਮਤ੍ਤਾ ਲੋਭਾਦੀਹਿ ਅਕੁਸਲਹੇਤੂਹਿਚ ਸਯਂ ਅਕੁਸਲਵਿਪਾਕਤ੍ਤਾ ਅਲੋਭਾਦੀਹਿ ਅਨਵਜ੍ਜਹੇਤੂਹਿਚ ਸਹੇਤੁਕਤਾ ਸਮ੍ਭਵੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਅਸਤਿ ਚ ਤਂ ਸਮ੍ਭਵੇ ਤੇਸਂ ਅਹੇਤੁਕਭਾਵੋ ਅਬ੍ਯਭਿਚਾਰੋਯੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਤਤ੍ਥ ਅਹੇਤੁਕਗ੍ਗਹਣਂ ਨ ਕਤਂ. ਕੁਸਲਵਿਪਾਕਾਨਂ ਪਨ ਸਯਂ ਕੁਸਲਵਿਪਾਕਤ੍ਤਾਯੇਵ ਅਲੋਭਾਦੀਹਿ ਕੁਸਲਾ ਬ੍ਯਾਕਤਯੋਗੀਹਿ ਅਨਵਜ੍ਜਹੇਤੂਹਿ ਸਹੇਤੁਕਤਾ ਸਮ੍ਭਵੋ ਅਤ੍ਥਿਯੇਵ. ਸਤਿਚ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮ੍ਭਵੇ ਤੇਸਂ ਅਹੇਤੁਕਭਾਵੋ ਬ੍ਯਭਿਚਾਰਸਹਿਤੋ ਹੋਤੀਤਿ ਤਤ੍ਥੇਵ ਅਹੇਤੁਕਗ੍ਗਹਣਂ ਕਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.
੩੫. ਚਕ੍ਖਾਦਿਕੇ ਪਞ੍ਚਦ੍ਵਾਰੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਆਵਜ੍ਜਨਂ ਪਞ੍ਚਦ੍ਵਾਰਾਵਜ੍ਜਨਂ, ਤਞ੍ਹਿ ਪਞ੍ਚਦ੍ਵਾਰੇ ਘਟ੍ਟਿਤਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਵਜ੍ਜਨਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ. ਭਵਙ੍ਗਸਙ੍ਖਾਤੇ ਮਨੋਦ੍ਵਾਰੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਆਵਜ੍ਜਨਂ ਮਨੋਦ੍ਵਾਰਾਵਜ੍ਜਨਂ. ਤਞ੍ਹਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਆਪਾਤਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਵਜ੍ਜਨ੍ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ. ਏਤ੍ਥਚ ਮਨੋਦ੍ਵਾਰਨ੍ਤਿ ਸਕਲਂ ਭਵਙ੍ਗਚਿਤ੍ਤਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.
[੩੭] ਯਂਪਨ ਟੀਕਾਯਂ
ਤਾਵ ‘‘ਮਨੋਦ੍ਵਾਰਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਆਵਜ੍ਜਨਸ੍ਸ ਅਨਨ੍ਤਰ ਪਚ੍ਚਯਭੂਤਂ ਭਵਙ੍ਗਚਿਤ੍ਤਂ ਮਨੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਤਦੇਵ ਦ੍ਵਾਰਂ ਆਵਜ੍ਜਨਜਵਨਾਦਿ ਥਿਚਿਤ੍ਤ ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ਮੁਖਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਯਞ੍ਚ ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ
‘‘ਆਵਜ੍ਜਨਸ੍ਸ ਅਨਨ੍ਤਰ ਪਚ੍ਚਯਭੂਤਂ ਭਵਙ੍ਗਚਿਤ੍ਤਂ ਮਨੋਦ੍ਵਾਰਂ, ਪੀਥਿਚਿਤ੍ਤਾਨਂ ਪਵਤ੍ਤਿਮੁਖਭਾਵਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਸਬ੍ਬਂਪਿ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿਯੇਵ.
ਯਦਿਹਿ ਯਸ੍ਸ ਭਵਙ੍ਗਸ੍ਸ ਅਨਨ੍ਤਰਂ ਵੀਥਿਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਤਦੇਵ ਏਕਨ੍ਤੇਨ ਤੇਸਂ ਪਵਤ੍ਤਿਮੁਖਤ੍ਤਾ ਮਨੋਦ੍ਵਾਰਂਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਨ ਤਤੋ ਪੁਰਿਮਾਨੀਤਿ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਸਿਯਾ. ਏਵਞ੍ਚਸਤਿ ਯੇਸੁ ਚਕ੍ਖਾਦੀਸੁ ਰੂਪਾ ਦੀਨਂ ਘਟ੍ਟਿਤਤ੍ਤਾ ਆਵਜ੍ਜਨਾਦੀਨਿ ਵੀਥਿਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਤਾਨੇਵ ਏਕਨ੍ਤੇਨ ਤੇਸਂ ਪਵਤ੍ਤਿਮੁਖਤ੍ਤਾ ਦ੍ਵਾਰਾਨਿਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਨ ਤਤੋ ਅਞ੍ਞਾਨੀਤਿ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਆਪਜ੍ਜਤਿ. ਨਚ ਤਾਨਿ ਚਕ੍ਖਾਦੀਨਿ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥਿ. ਯਾਨਿ ਚਕ੍ਖਾਦੀਨਿ ਦ੍ਵਾਰਰੂਪਾਨਿਨਾਮ ਨ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ. ਸਬ੍ਬਮੇਤਂ ਉਪਰਿ ਦ੍ਵਾਰ ਸਙ੍ਗਹੇ ਆਵਿਭਵਿਸ੍ਸਤੀਤਿ. ਹਸਨਂ ਹਸਿਤਂ. ਮੁਖਸ੍ਸ ਪਹਟ੍ਠਾਕਾਰਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿ. ਤਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਿ ਜਨੇਤੀਤਿ ਹਸਿਤੁਪ੍ਪਾਦੋ. ਤਂਵਾ ਉਪ੍ਪਾਦੇਨ੍ਤਿ ਖੀਣਾਸਵਾ ਏਤੇਨਾਤਿ ਹਸਿਭੁਪ੍ਪਾਦੋ. ਤਂਵਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਹਸਿਤੁਪ੍ਪਾਦੋ. ਸੋਏਵ ਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸਮਾਸੋ. ਖੀਣਾਸਵਾਨਂ ਅਨੋਲ਼ਾਰਿਕੇਸੁ ਆਰਮ੍ਮਣੇਸੁ ਯੇਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਿਤਂ ਪਾਤੁਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਸੇਤਂ ਨਾਮਂ. ਨ ਹਿ ਖੀਣਾਸਵਾ ਲੋਕਿਯ ਮਹਾ ਜਨਾਵਿਯ ਰਜ੍ਜਨੀਯਾਦਿ ਭਾਵੇਨ ਓਲ਼ਾਰਿਕੇਸੁ ਹਸਨਿਯ ਵਤ੍ਥੂਸੁ ਹਸਨ੍ਤੀਤਿ. ਟੀਕਾਸੁ ਪਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਪੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਹਸਿਤੁਪ੍ਪਾਦਨ੍ਤਿ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠਂ ਸਿਯਾਤਿ. ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਅਹੇਤੁਕਾਨਿਚ ਤਾਨਿ ਵਿਪਚ੍ਚਨ ਵਿਪਾਕੁਪ੍ਪਾਦਨ ਕਿਚ੍ਚਰਹਿਤਤ੍ਤਾ ਤਂ ਤਂ ਕ੍ਰਿਯਾਮਤ੍ਤਭੂਤਾਨਿ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿਚਾਤਿ ਅਹੇਤੁਕਕ੍ਰਿਯਚਿਤ੍ਤਾਨਿ. ਏਤ੍ਥਚ ਵੀਥਿਮੁਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਕਿਚ੍ਚਦੁਬ੍ਬਲਤ੍ਤਾ ਪਞ੍ਚਵਿਞ੍ਞਾਣਾਨਿ ਵਤ੍ਥੁਦੁਬ੍ਬਲਤ੍ਤਾ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨਾਦੀਨਿਚ ਕਿਚ੍ਚਟ੍ਠਾਨਦੁਬ੍ਬਲਤ੍ਤਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਉਸ੍ਸਾਹੇਨ ਵਿਨਾ ਕੇਵਲਂ ਵਿਪਚ੍ਚਨਮਤ੍ਤੇਨ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤੀਤਿ ਤਾਨਿ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਵਿਪਾਕਾਨਿਏਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਯਾਨਿਪਨ ਬਲਵਕਿਚ੍ਚਤ੍ਤਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਉਸ੍ਸਾਹੇਨ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਆਯਤਿਂਚ ਵਿਪਾਕੁਪ੍ਪਾਦਨਤ੍ਥਂ ਉਸ੍ਸਾਹਸਹਿਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਾਨਿ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਾਨਿਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਯਾਨਿ ਪਨ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਵਿਪਚ੍ਚਨਮਤ੍ਤਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮ੍ਮ ਅਤ੍ਤਨੋ ਉਸ੍ਸਾਹੇਨੇਵ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਤੇਸੁ ਆਵਜ੍ਜਨਦ੍ਵਯਂ ਵਿਪਾਕਸਨ੍ਤਾਨਤੋ ਲਦ੍ਧਪਚ੍ਚਯਤ੍ਤਾ ਥੋਕਂ ਦੁਬ੍ਬਲਭਾਵਤੋ ਇਤਰਾਨਿਚ ਨਿਰਾਨੁਸਯਸਨ੍ਤਾਨੇ ਪਵਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਸਬ੍ਬਸੋ ਵਿਪਾਕੁਪ੍ਪਾਦਨਤ੍ਥਂ ਉਸ੍ਸਾਹਰਹਿਤਾਨਿਏਵ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਤਾਨਿ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਕ੍ਰਿਯਾਨਿਨਾਮ ਜਾਤਾਨੀਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.
੩੬. ਇਦਾਨਿ ਆਦਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਵੇਦਨਾਵਿਚਾਰਣਾ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਤਥਾਹਿ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਾਦੀਨਂ ਤਾਵ ਵਤ੍ਥੂਨਿਚ ਆਰਮ੍ਮਣਾਨਿਚ ਉਪਾਦਾਰੂਪਾਨੇਵ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਉਪਾਦਾਰੂਪਾਨਞ੍ਚ ਵਿਚੁਪਿਣ੍ਡਕਾਨਂਵਿਯ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਸਙ੍ਘਟ੍ਟਨਂ ਦੁਬ੍ਬਲਮੇਵਾਤਿ ਤਾਨਿ ਇਟ੍ਠੇ ਅਨਿਟ੍ਠੇਚ ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਉਪੇਕ੍ਖਾ ਸਹਗਤਾਨੇਵ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ. ਕਾਯਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸਪਨ ਆਰਮ੍ਮਣਾਨਿ ਮਹਾਭੂਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਯਥਾ ਅਧਿਕਰਣਿਮਤ੍ਥਕੇ ਥਪਿਤਂ ਪਿਚੁਪਿਣ੍ਡਕਂ ਅਯੋਕੂਟੇਨ ਪਹਰਨ੍ਤਾਨਂ ਅਯੋਕੂਟਸ੍ਸ ਪਿਚੁਪਿਣ੍ਡਕਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮ੍ਮ ਅਖਿਕਰਣਿਘਟ੍ਟਨਂ ਬਲਵਤਰਂ ਹੋਤਿ. ਤਥਾ ਤੇਸਂ ਆਰਮ੍ਮਭੂਤਾਨਂ ਕਾਯਵਤ੍ਥੁਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮ੍ਮ ਕਾਯਨਿਸ੍ਸਯ ਭੂਤੇਸੁ ਸਙ੍ਘਟ੍ਟਨਂ ਬਲਵਤਰਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਕਾਯਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਇਟ੍ਠੇ ਸੁਖਸਹਗਤਂ ਅਨਿਟ੍ਠੇ ਦੁਖਸਹਗਤਂ ਹੋਤੀਤਿ. ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨਚਿਤ੍ਤਂਪਨ ਸਬ੍ਬਦੁਬ੍ਬਲਾਨਂ ਪਞ੍ਚਵਿਞ੍ਞਾਣਾਨਂ ਅਨਨ੍ਤਰਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਨਿਚ੍ਚਂ ਦੁਬ੍ਬਲਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਹਗਤਮੇਵਾਤਿ. ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ ਅਸਮਾਨਨਿਸ੍ਸਯੇ ਹਿ ਤੇਹਿ ਲਦ੍ਧਪਚ੍ਚਯਤਾਵਸੇਨ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਵਿਭਾਵਿਤੋ, ਸਨ੍ਤੀਰਣਂਪਨ ਸਯਂਪਿ ਬਲਵਵਤ੍ਥੁਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਤਾਦਿਸੇਨਚ ਬਲਵਵਤ੍ਥੁਨਿਸ੍ਸਯੇਨ ਪੁਰਿਮਚਿਤ੍ਤੇਨ ਲਦ੍ਧਪਚ੍ਚਯਂ ਹੋਤੀਤਿ ਥੋਕਂ ਬਲਵਂ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਂ ਕੁਸਲਵਿਪਾਕਂ ਇਟ੍ਠੇ ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਹਗਤਂ ਅਭਿਇਟ੍ਠੇ ਸੋਮਨਸ੍ਸਸਹਗਤਂ ਹੋਤਿ. ਅਕੁਸਲਵਿਪਾਕਂਪਨ ਅਨਿਟ੍ਠੇਪਿ ਅਭਿਅਨਿਟ੍ਠੇਪਿ ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਹਗਤਮੇਵ ਹੋਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ ਇਤਿਚੇ. ਯਦਿਹਿ ਤਂ ਅਤਿਅਨਿਟ੍ਠਾਰਮ੍ਮਣਵਸੇਨ ਵੇਦਨਾ ਭੇਦਯੁਤ੍ਤਂ ਸਿਯਾ. ਦੁਕ੍ਖੇਨਵਾ ਦੋਮਨਸ੍ਸੇਨਵਾ ਯੁਤ੍ਤਂ ਸਿਯਾ. ਤਤ੍ਥ ਦੁਕ੍ਖੇਨ ਤਾਵ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿ, ਕਸ੍ਮਾ, ਏਕਨ੍ਤਕਾਯਿਕਤ੍ਤਾ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸਾਤਿ. ਦੋਮਨਸ੍ਸੇਨਪਿ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ, ਪਟਿਘੇਨ ਪਟਿਹਞ੍ਞਤ੍ਤਾਏਵ ਦੋਮਨਸ੍ਸਭਾਵਂ ਪਤ੍ਤਾ ਦੋਮਨਸ੍ਸਵੇਦਨਾ ਪਟਿਘੇਨ ਵਿਨਾ ਨਪ੍ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ. ਏਕਨ੍ਤਾਕੁਸਲਭੂਤੇਨ ਪਟਿਘੇਨ ਨਿਚ੍ਚਯੋਗਿਨੋ ਦੋਮਨਸ੍ਸਸ੍ਸ ਅਬ੍ਯਾਕਤੇਸੁ ਅਸਮ੍ਭਵਤੋਤਿ. ਆਵਜ੍ਜਨਦ੍ਵਯਂਪਨ ਸਨ੍ਤੀਰਣਤੋਪਿ ਥੋਕਂ ਬਲਵਂ ਹੋਤਿ. ਵਿਪਾਕਾਨਞ੍ਹਿ ਪਵਤ੍ਤਿਤੁਂਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਉਸ੍ਸਾਹਬਲਂਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਬਲਵਨ੍ਤੇਹਿਪਨ ਕਮ੍ਮਾਦਿਪਚ੍ਚਯੇਹਿ ਜਾਤਾਨਿ ਬਲਵਨ੍ਤਾਨਿਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਦੁਬ੍ਬਲੇਹਿ ਜਾਤਾਨਿ ਦੁਬ੍ਬਲਾਨਿ ਨਾਮਾਤਿ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਤਂ ਆਵਜ੍ਜਨਦ੍ਵਯਂ ਕਮ੍ਮਾਨੁਭਾਵਤੋਚ ਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਪਾਕਸਨ੍ਤਾਨਤੋਚ ਪਚ੍ਚਯਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਿਤਤ੍ਤਾ ਦੁਬ੍ਬਲਮੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਸਦਾਪਿ ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਹਗਤਮੇਵਾਤਿ.
[੩੮] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ
ਪਞ੍ਚਦ੍ਵਾਰਾਵਜ੍ਜਨਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਕੇਨਚਿ ਅਗ੍ਗਹਿਤੇ ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਏਕਵਾ ਰਮੇਵ ਪਵਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਮਨੋਦ੍ਵਾਰਾਵਜ੍ਜਨਞ੍ਚ ਵਿਸਦਿਸਚਿਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨਪਰਾਵਤ੍ਤਨਵਸੇਨ ਬ੍ਯਾਪਾਰਨ੍ਤਰਸਾਪੇਕ੍ਖਤ੍ਤਾ ਆਰਮ੍ਮਣਰਸਂ ਅਧਿਮਤ੍ਤਤੋ ਅਨੁਭਵਿਤੁਂ ਨਸਕ੍ਕੋਤੀਤਿ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਪਿ ਮਜ੍ਝਤ੍ਤ ਵੇਦਨਾਯੁਤ੍ਤਮੇਵਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਬ੍ਯਾਪਾਰਨ੍ਤਰਸਾਪੇਕ੍ਖਤ੍ਤਾਤਿ ਇਦਂ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿ.
ਨ ਹਿ ਚਿਤ੍ਤਾਨਂ ਬਲਵਦੁਬ੍ਬਲਤਾਵਿਸੇਸੋਅਤ੍ਤਨੋਪਚ੍ਛਾ ਪਵਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਂ. ਅਤ੍ਤਨੋਪਨ ਪਚ੍ਚਯੇਹਿਏਵ ਸੋ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਨ੍ਤਿ. ਇਤਰਥਾ ਸਨ੍ਤੀਰਣਸ੍ਸਪਿ ਬ੍ਯਾਪਾਰਨ੍ਤਰਸਾਪੇਕ੍ਖਤਾ ਸਿਯਾ. ਤਂਪਿ ਹਿ ਵਿਸਦਿਸਚਿਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨਂ ਅਤ੍ਤਨਾਪਰਂ ਵਤ੍ਤੇਤਿ ਯੇਵਾਤਿ.
੩੭. ਇਮਾਨਿ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਕਤਿ ਪਚ੍ਚਯਗਣਸਮਾਯੋਗੇ ਸਤਿ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ ਨਤ੍ਥਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਾਨੇਵਾਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਮੂਲਟੀਕਾਯਂ ਪਨ ਵਿਪਾਕੁਦ੍ਧਾਰੇ –
ਅਹੇਤੁਕਵਿਪਾਕਾਨਂ ਅਪਰਿਬ੍ਯਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚਤ੍ਤਾ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕ ਕਮ੍ਮ ਵਿਰੁਦ੍ਧੋ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਭਾਵੋਪਿ ਨਤ੍ਥਿ. ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਕਮ੍ਮਵਿਰੁਦ੍ਧੋ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਕਾਵੋਪਿ ਨਤ੍ਥਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਸਂ ਉਭਯਕਮ੍ਮੇਨਪਿ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਥੇਰੇਨ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਏਤੇਨ ਤਿਣ੍ਣਂ ਕ੍ਰਿਯਚਿਤ੍ਤਾਨਂਪਿ ਤਦੁਭਯਭਾਵਾਭਾਵੋ ਵੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ. ਤਾਨਿਪਿਹਿ ਅਪਰਿਬ੍ਯਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚਾਨਿਯੇਵਾਤਿ. ਅਥਵਾ. ਰੂਪਦਸ੍ਸ ਨ ਸਦ੍ਦਸ੍ਸਵਨਾਦੀਨਿ ਸਤ੍ਤਾ ਕਦਾਚਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਇਚ੍ਛਾਯ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਕਦਾਚਿ ਪਰੇਹਿ ਉਸ੍ਸਾਹਿਤਾ ਕਰੋਨ੍ਤੀਤਿ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਤੋਵ ਸਿਦ੍ਧਮੇਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਯਦਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਇਚ੍ਛਾਯ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਤਦਾ ਪਞ੍ਚਦ੍ਵਾਰਾਵਜ੍ਜਨਾਦੀਨਿ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਵੀਥਿਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਾਨਿਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਯਦਾ ਪਰੇਹਿ ਉਸ੍ਸਾਹਿਤਾ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਤਦਾ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਾਨਿਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਦ੍ਵਾਰ ਵਿਮੁਤ੍ਤੇਸੁਪਨ ਦ੍ਵੀਸੁ ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਨ੍ਤੀਰਣੇਸੁ ਅਟ੍ਠਮਹਾਵਿਪਾਕੇਸੁਵਿਯ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ. ਇਤਿ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਅਹੇਤੁਕਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਤੇਨ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸਙ੍ਖਾਰਭੇਦੇਨ ਪਚ੍ਚੇਕਂ ਭਿਨ੍ਨਾਨਿਏਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਅਪਰਿ ਬ੍ਯਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚਤ੍ਤਾਯੇਵ ਤੇਸਂ ਸਙ੍ਖਾਰਭੇਦੋ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਨਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
੩੮. ਯਸ੍ਮਾਪਨ ਹੇਤੁਯੋਨਾਮ ਮਹਨ੍ਤਧਮ੍ਮਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤੇ ਦੁਬ੍ਬਲਕਮ੍ਮਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਸੁ ਦੁਬ੍ਬਲਵਤ੍ਥੁਕਿਚ੍ਚਟ੍ਠਾਨੇਸੁਚ ਇਮੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤੇਸੁ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਬ੍ਬਂ ਪਾਪਕਮ੍ਮਂ ਵਿਕ੍ਖੇਪਯੁਤ੍ਤਂ ਸਯਂਪਿ ਚਞ੍ਚਲਤਿ ਦੁਬ੍ਬਲਂ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਂ ਕਪ੍ਪਟ੍ਠਿਤਿਕਂਪਿ ਸਮਾਨਂ ਕਾਲਨ੍ਤਰੇ ਹੇਤੁਯੁਤ੍ਤਂ ਵਿਪਾਕਂ ਜਨੇਤੁਂ ਨਸਕ੍ਕੋਤਿ. ਤਿਹੇਤੁਕਕਮ੍ਮਂਪਿ ਸਮਾਨਂ ਦੁਬ੍ਬਲੇਸੁ ਚਕ੍ਖਾਦਿਵਤ੍ਥੂਸੁਚ ਦਸ੍ਸਨਾਦੀਸੁ ਕਿਚ੍ਚਟ੍ਠਾਨੇਸੁਚ ਹੇਤੁਯੁਤ੍ਤਂ ਵਿਪਾਕਂ ਜਨੇਤੁਂ ਨਸਕ੍ਕੋਤਿ. ਆਵਜ੍ਜਨਹਸਨਕਿਚ੍ਚਾ ਨਿਚ ਦੁਬ੍ਬਲਕਿਚ੍ਚਾਨਿਏਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਇਮਾਨਿ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਹੇਤੁਰਹਿਤਾਨਿ ਜਾਤਾਨੀਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.
੩੯. ਸਬ੍ਬਥਾਪੀਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੋ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
[੩੯] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ
ਸਬ੍ਬਥਾਪੀਤਿ ਅਕੁਸਲਵਿਪਾਕ ਕੁਸਲਵਿਪਾਕ ਕ੍ਰਿਯਭੇਦੇ ਨਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ.
ਸੋਹਿ ਭੇਦੋ ਇਚ੍ਚੇਵਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾਵ ਗਹਿਤੋਤਿ. ਸਙ੍ਗਹਗਾਥਾਯਂ ਅਕੁਸਲਵਿਪਾਕਾਨਿ ਵਤ੍ਥੁਕਿਚ੍ਚਭੇਦੇਨ ਸਤ੍ਤ, ਪੁਞ੍ਞਪਾਕਾਨਿ ਵਤ੍ਥੁਕਿਚ੍ਚਵੇਦਨਾਭੇਦੇਨ ਅਟ੍ਠਧਾ, ਕ੍ਰਿਯਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਕਿਚ੍ਚਦ੍ਵਾਰਭੇਦੇਨ ਤੀਣੀਤਿ ਅਹੇਤੁਕਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਅਟ੍ਠਾਰਸ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਏਤ੍ਥਚ ਪੁਞ੍ਞਪਾਕੇਸੁ ਵੇਦਨਾਭੇਦੋਪਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ. ਇਤਰਥਾ ਸਨ੍ਤੀਰਣਸ੍ਸ ਅਭੇਦੋ ਸਿਯਾ. ਤਥਾ ਕ੍ਰਿਯਾਸੁ ਦ੍ਵਾਰਭੇਦੋਪਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ. ਅਞ੍ਞਥਾ ਆਵਜ੍ਜਨਸ੍ਸ ਅਭੇਦੋ ਸਿਯਾਤਿ. ਟੀਕਾਸੁਪਨ ਸੋ ਨ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ.
ਅਹੇਤੁਕਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨਾ.
੪੦. ਇਦਾਨਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਾਨਂ ਅਸੋਭਣਨਾਮਂ ਉਪਰਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਾਨਞ੍ਚ ਸੋਭਣਨਾਮਂ ਥਪੇਨ੍ਤੋ ਗਾਥਮਾਹ. ਉਪਰਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਾਨਞ੍ਹਿ ਸੋਭਣਤ੍ਤੇ ਵੁਤ੍ਤੇ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਾਨਂ ਅਸੋਭਣਤਾ ਅਵੁਤ੍ਤਾਪਿ ਸਿਦ੍ਧਾ ਹੋਤੀਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਪਾਪਾਹੇਤੁਕਮੁਤ੍ਤਾਨੀਤਿ ਪਾਪੇਹਿ ਅਹੇਤੁਕੇਹਿਚ ਮੁਤ੍ਤਾਨਿ ਏਕੂਨਸਟ੍ਠਿਚਿਤ੍ਤਾਨਿ. ਅਥਵਾ. ਏਕਨਵੁਤਿਚਿਤ੍ਤਾਨਿਪਿ ਸੋਭਣਾਨੀਤਿ ਵੁਚ੍ਚਰੇ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਤਤ੍ਥ ਪਾਪੇਹੀਤਿ ਅਕੁਸਲੇਹਿ. ਅਕੁਸਲਾਨਿਹਿ ਅਤ੍ਤਸਮਙ੍ਗਿਨੋ ਸਤ੍ਤੇ ਅਨਿਚ੍ਛਨ੍ਤੇਯੇਵ ਅਪਾਯਂ ਪਾਪੇਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਪਾਪਾਨੀਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਏਤੇਨ ਪੁਞ੍ਞਾਨਂਪਿ ਸੁਗਤਿਪਾਪਨਟ੍ਠੇਨ ਪਾਪਤਾ ਪਸਙ੍ਗੋ ਨਿਵਤ੍ਤਿਤੋ ਹੋਤਿ. ਨ ਹਿ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਾਨਂ ਪਾਪਨੇ ਪਾਪਨਬ੍ਯਾਪਾਰੋ ਪਾਕਟੋ ਹੋਤੀਤਿ. ਲਾਮਕਟ੍ਠੇਨਵਾ ਤਾਨਿਯੇਵ ਪਾਪਾਨੀਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤੀਤਿ. ਸੋਭਣੇਹਿ ਸਦ੍ਧਾਦਿਗੁਣਧਮ੍ਮੇਹਿ ਯੁਤ੍ਤਿਯਾ ਤਤੋਯੇਵ ਚ ਸਯਂਪਿ ਸੋਭਗ੍ਗਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸੋਭਣਾਨੀਤਿ.
੪੧. ਇਦਾਨਿ ਤਾਨਿ ਸੋਭਣਾਨਿ ਹੀਨ ਪਣੀਤਾ ਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਸੋਮਨਸ੍ਸਸਹਗਤਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਜਾਨਾਤੀਤਿ ਞਾਣਂ, ਯਾਥਾਵਤੋ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਞਾਣੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸਮਾਸੋ. ਨਤ੍ਥਿ ਸਙ੍ਖਾਰੋ ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਅਸਙ੍ਖਾਰੋ. ਸਂਵਿਜ੍ਜਤਿ ਸਙ੍ਖਾਰੋ ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਸਸਙ੍ਖਾਰੋ. ਸਪ੍ਪੁਰਿਸੁਪਨਿਸ੍ਸ ਯਾਦਿਕੋ ਕੁਸਲੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪਕਤਿਪਚ੍ਚਯਗਣੋ. ਸੋਹਿ ਯਦਾ ਦੁਵਿਧੇਨ ਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਵਿਨਾ ਕੇਵਲਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਬਲੇਨ ਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਤਿ. ਤਦਾ ਅਸਙ੍ਖਾਰੋਨਾਮ. ਸੋਯੇਵ ਯਦਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਬਲੇਨ ਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ. ਸਙ੍ਖਾਰਸਹਾਯਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾਵ ਤਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਤਿ. ਤਦਾ ਸਸਙ੍ਖਾਰੋਨਾਮ. ਅਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਂ. ਸਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵ. ਏਤ੍ਥਚ ਸੋਮਨਸ੍ਸਾਦੀਨਂ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕਾਰਣਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵ. ਅਪਿਚ ਸਦ੍ਧਾਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸਨਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮ ਪਟਿਗ੍ਗਾਹਕ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤੀਤਿ ਏਵਮਾਦਿ ਸੋਮਨਸ੍ਸਕਾਰਣਂ, ਤਬ੍ਬਿਪਰੀਤਂ ਉਪੇਕ੍ਖਾਕਾਰਣਂ. ਯਾਨਿਚ ਪੀਤਿਸਮ੍ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਸ੍ਸ ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਮ੍ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਸ੍ਸਚ ਕਾਰਣਾਨਿਅਟ੍ਠਕਥਾਸੁ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਤਾਨਿਪਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾਨੀਤਿ. ਪਞ੍ਞਾ ਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕ ਕਮ੍ਮੁਪਨਿਸ੍ਸਯਤਾ, ਅਬ੍ਯਾਪਜ੍ਜਲੋਕੁਪਪਤ੍ਤਿਤਾ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਪਰਿਪਾਕਤਾ, ਕਿਲੇਸਦੂਰਤਾਚ ਞਾਣੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਕਾਰਣਂ. ਤਿਹੇਤੁਕਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕਤਾ, ਅਮੋਹਜ੍ਝਾਸਯਤਾ, ਪਞ੍ਞਵਨ੍ਤਪੁਗ੍ਗਲਸੇਵਨਾ. ਸੁਤਚਿਨ੍ਤਾਪਸੁਤਾਤਿਪਿਵਤ੍ਤੁਂ ਯੁਜ੍ਜਤਿ. ਯਾਨਿਚਧਮ੍ਮਵਿਚਯਸਮ੍ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਸ੍ਸ ਕਾਰਣਾਨਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਸੁ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਤਾਨਿਪਿ ਇਧ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਤਬ੍ਬਿਪਰੀਤਂ ਞਾਣਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਕਾਰਣਂ. ਸਙ੍ਖਾਰਕਾਰਣਂਪਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵ. ਯਾਨਿਚ ਵੀਰਿਯਸਮ੍ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਸ੍ਸ ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਿਸਮ੍ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਸ੍ਸਚ ਕਾਰਣਾਨਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਸੁ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਤਾਨਿਪਿ ਇਧ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾਨੀਤਿ. ਇਮੇਸਂਪਿ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਵਿਧਾਨਂ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਮਗ੍ਗੇ ਗਹੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ.
੪੨. ਅਟ੍ਠਪੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਿਸਦ੍ਦੋ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡਨਤ੍ਥੋ. ਤੇਨ ਇਮੇਸਂ ਇਧ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰਤੋ ਅਞ੍ਞੇਹਿ ਪਕਾਰੇਹਿ ਅਨੇਕਵਿਧਤਂ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡੇਤਿ. ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਨਯੋ. ਇਮਾਨਿ ਅਟ੍ਠਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਦਸਹਿ ਪੁਞ੍ਞਕ੍ਰਿਯਾਵਤ੍ਥੂਹਿ ਗੁਣਿਤਾਨਿ ਅਸੀਤਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਪੁਨ ਤਾਨਿ ਛਹਿ ਆਰਮ੍ਮਣੇਹਿ ਗੁਣਿਤਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿਸਤਾਨਿਚੇਵ ਅਸੀਤਿ ਚ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਪੁਨ ਤਾਨਿ ਤੀਹਿ ਕਮ੍ਮੇਹਿ ਗੁਣਿਤਾਨਿ ਸਹਸ੍ਸਂ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਸਤਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਲੀਸਂਚ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਪੁਨ ਤਾਨਿ ਤੀਹਿ ਹੀਨਮਜ੍ਝਿਮਪਣੀਤੇਹਿ ਗੁਣਿਤਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਤੀਣਿ ਸਤਾਨਿ ਵੀਸਤਿਚ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਾਨਿ ਇਮਾਨਿ ਸੁਦ੍ਧਿਕਾਨੀਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵੀਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਥਪੇਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਤਤੋ ਏਕਂ ਠਾਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਿਧਾ ਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਸ ਞਾਣਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਿ ਦ੍ਵੇਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਸਤਂ ਸਟ੍ਠਿਚ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਥਾ ਞਾਣਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨੀਤਿ. ਪੁਨ ਤਤ੍ਥ ਞਾਣਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਿ ਚਤੂਹਿ ਅਧਿਪਤੀਹਿ ਗੁਣਿਤਾਨਿ ਅਟ੍ਠਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਛਸਤਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਲੀਸਂਚ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਞਾਣਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਿਪਨ ਵੀਮਂਸਾਵਜ੍ਜਿਤੇਹਿ ਤੀਹਿ ਅਧਿਪਤੀਹਿ ਗੁਣਿਤਾਨਿ ਛਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿਸਤਾਨਿ ਅਸੀਤਿਚ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਪੁਨ ਤਦੁਭਯਾਨਿ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡਿਤਾਨਿ ਦਸਸਹਸ੍ਸਂ ਪਞ੍ਚਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਸਤਂ ਵੀਸਤਿਚ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਪੁਨ ਤਾਨਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵਿਸੁਂ ਥਪਿਤੇਹਿ ਸੁਦ੍ਧਿਕੇਹਿ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡਿਤਾਨਿ ਦਸਸਹਸ੍ਸਂ ਨਵਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਸਤਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਲੀਸਞ੍ਚ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ. ਯਂਪਨ ਟੀਕਾਯਂ ਇਧ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਸੁਦ੍ਧਿਕਾਨਿਚ ਞਾਣਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਿ ਚ ਵਿਸੁਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਪੁਞ੍ਞਕ੍ਰਿਯਾਦੀਹਿ ਸਮਂ ਗੁਣਿਤਾਨਿ ਸਤ੍ਤਰਸ ਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਦ੍ਵੇ ਸਤਾਨਿ ਅਸੀਤਿਚ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
[੪੦] ਯਞ੍ਚ ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ
ਸੁਦ੍ਧਿਕਾਨਿ ਵਿਸੁਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਞਾਣਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਿਏਵ ਵਿਸੁਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਥਾ ਗੁਣਿਤਾਨਿ ਵੀਸ ਸਤਾਧਿਕ ਪਨ੍ਨਰਸ ਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਸਬ੍ਬਂ ਨ ਯੁਤ੍ਤਂ.
ਏਵਞ੍ਹਿ ਸਤਿ ਇਮਾਨਿ ਕਾਮਾਵਚਰਕੁਸਲਾਨਿ ਨਿਚ੍ਚਂ ਸਾਧਿਪਤਿਕਾਨਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਿਯਤਾਧਿਪਤਿਕਾਨਿਨਾਮ ਭਵੇਯ੍ਯੁਂ. ਨਚ ਇਮਾਨਿ ਉਪਰਿ ਮਹਗ੍ਗਤ ਕੁਸਲਾਨਿ ਵਿਯ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਾਨਿ ਵਿਯ ਚ ਨਿਯਤਾ ਧਿਪਤਿਕਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ. ਟੀਕਾਨਯੇਨਪਨ ਞਾਣਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਿਪਿ ਵੀਮਂਸਾਸਹਗਤਾਨੀਤਿ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ. ਯਥਾਵਾ ਕੋਸਲ੍ਲਸਮ੍ਭੂਤਟ੍ਠੇਨ ਕੁਸਲਾਤਿਏਤ੍ਥ ਞਾਣਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਿਪਿ ਕੋਸਲ੍ਲੇਨ ਨਾਨਾਵਜ੍ਜਨਵੀਥਿਯਂ ਪਵਤ੍ਤੇਨ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਞਾਣੇਨ ਸਮ੍ਭੂਤਤ੍ਤਾ ਕੁਸਲਾਨਿ ਏਵ ਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਏਵਮਿਧਪਿ ਤਾਨਿ ਤੇਨੇਵ ਵੀਮਂਸਾਧਿਪਤਿਭੂਤੇਨ ਸਮ੍ਭੂਤਤ੍ਤਾ ਵੀਮਂਸਾਧਿਪਤੇਯ੍ਯਾਨਿਪਿ ਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਨ ਨਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ ਤਾਨਿ ਵਿਸੁਂ ਅਕਤਾਨਿ ਸਿਯੁਨ੍ਤਿ. ਏਵਂਸਨ੍ਤੇਪਿ ਕਾਮਕੁਸਲਾਨਿਨਾਮ ਅਧਿਪਤਿਵਿਮੁਤ੍ਤਾਨਿ ਏਵ ਬਹੁਤਰਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਨਸਕ੍ਕਾ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਕਾਮਕੁਸਲਾਨਿ ਵੀਮਂਸਾਧਿਪਤਿਮੂਲਿਕਾਨਿ ਭਵਿਤੁਨ੍ਤਿ.
੪੩. ਕਾਮਾਵਚਰਾਨਿਚ ਤਾਨਿ ਕੁਸਲਾਨਿ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿਚਾਤਿ ਵਿਗ੍ਗਹੋ. ਤਤ੍ਥ ਕੇਨਟ੍ਠੇਨ ਕੁਸਲਾਨੀਤਿ. ਆਰੋਗ੍ਯਟ੍ਠੇਨ, ਸੁਨ੍ਦਰਟ੍ਠੇਨ, ਛੇਕਟ੍ਠੇਨ, ਅਨਵਜ੍ਜਟ੍ਟੇਨ, ਸੁਖਵਿਪਾਕਟ੍ਠੇਨਚਾਤਿ. ਰਾਗਾਦਯੋਹਿ ਧਮ੍ਮਾ ਚਿਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨਸ੍ਸ ਰੁਜ੍ਜਨਟ੍ਠੇਨ ਰੋਗਾਨਾਮ. ਅਹਿਤਟ੍ਠੇਨ ਅਸੁਨ੍ਦਰਾ ਨਾਮ. ਅਨਿਪੁਣਟ੍ਠੇਨ ਅਛੇਕਾਨਾਮ. ਗਾਰਯ੍ਹਟ੍ਠੇਨ ਵਜ੍ਜਾਨਾਮ. ਅਨਿਟ੍ਠ ਵਿਪਾਕਟ੍ਠੇਨ ਦੁਕ੍ਖਵਿਪਾਕਾਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਇਮਾਨਿਪਨ ਤੇਹਿ ਵੁਟ੍ਠਿਤਤ੍ਤਾ ਕੁਸਲਾਨਿਨਾਮ ਅਰੋਗਾਨਿ ਨਾਮਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਪ੍ਪਟਿਪਕ੍ਖਤ੍ਤਾਚ ਸੁਨ੍ਦਰਾਨਿ ਛੇਕਾਨਿ ਅਨਵਜ੍ਜਾਨਿ ਸੁਖਵਿਪਾਕਾਨਿ ਚ ਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ. ਕੁਚ੍ਛਿਤੇ ਪਾਪਧਮ੍ਮੇ ਸਲਯਨ੍ਤਿ ਚਾਲੇਨ੍ਤਿ ਕਮ੍ਪੇਨ੍ਤਿ ਵਿਦ੍ਧਂਸੇਨ੍ਤੀਤਿ ਕੁਸਲਾਨਿ. ਕੁਚ੍ਛਿਤੇਨਵਾ ਆਕਾਰੇਨ ਸਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨੇ ਸੇਨ੍ਤਿ ਅਨੁਸੇਨ੍ਤੀਤਿ ਕੁਸਾ. ਰਾਗਾਦਯੋ. ਤੇ ਲੁਨਨ੍ਤਿ ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਤੀਤਿ ਕੁਸਲਾਨਿ. ਕੁਸਂਵਾ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਞਾਣਂ ਕੁਚ੍ਛਿਤਾਨਂ ਸਾਨਟ੍ਠੇਨ ਤਨੁਕਰਣਟ੍ਠੇਨ ਅਨ੍ਤਕਰਣਟ੍ਠੇਨਵਾ. ਕੁਸੇਨ ਲਾਤਬ੍ਬਾਨੀਤਿ ਕੁਸਲਾਨਿ. ਕੁਸਾਵਿਯ ਹਤ੍ਥਪ੍ਪਦੇਸਂ ਸਂਕਿਲੇਸਪਕ੍ਖਂ ਲੁਨਨ੍ਤੀਤਿਵਾ ਕੁਸਲਾਨਿ. ਅਪਿਚ, ਕੁਚ੍ਛਿਤੇ ਪਾਪਧਮ੍ਮੇ ਸਰਨ੍ਤਿ ਹਿਂਸਨ੍ਤੀਤਿ ਕੁਸਲਾਨਿ. ਰਕਾਰਸ੍ਸ ਲਕਾਰੋ. ਕੋਸਲ੍ਲਸਮ੍ਭੂਤਟ੍ਠੇਨਵਾ ਕੁਸਲਾਨੀਤਿ.
੪੪. ਮਹਾਵਿਪਾਕੇਸੁ ਪਦਤ੍ਥਤੋ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਨਤ੍ਥਿ. ਵੇਦਨਾਭੇਦੋ ਆਰਮ੍ਮਣਵਸੇਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ. ਤਾਨਿਹਿ ਅਤਿਇਟ੍ਠੇ ਇਟ੍ਠਮਜ੍ਝਤ੍ਤੇ ਚ ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਯਥਾਕ੍ਕਮਂ ਸੋਮਨਸ੍ਸੇਨ ਉਪੇਕ੍ਖਾਯ ਚ ਯੁਤ੍ਤਾਨੀਤਿ. ਸਮ੍ਪਯੋਗਭੇਦੋ ਕਮ੍ਮਵਸੇਨ ਜਵਨਵਸੇਨਚ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ. ਤਾਨਿਹਿ ਬਲਵਕਮ੍ਮੇਨ ਜਨਿਤਾਨਿ ਞਾਣਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਦੁਬ੍ਬਲਕਮ੍ਮੇਨ ਜਨਿਤਾਨਿ ਞਾਣਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਕਦਾਚਿਪਨ ਤਦਾਰਮ੍ਮਣਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਿਕਾਲੇ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਤਿਹੇਤੁਕਜਵਨਾਨੁਬਨ੍ਧਾਨਿ ਞਾਣਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਇਤਰਜਵਨਾਨੁਬਨ੍ਧਾਨਿ ਞਾਣਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨੀਤਿ. ਸਙ੍ਖਾਰਭੇਦੋਪਿ ਕੇਹਿਚਿ ਆਚਰਿਯੇਹਿ ਕਮ੍ਮਵਸੇਨੇਵ ਕਥਿਤੋ. ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਕਮ੍ਮਜਨਿਤਾਨਿ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਾਨਿ. ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਕਮ੍ਮਜਨਿਤਾਨਿ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਾਨੀਤਿ. ਸਙ੍ਗਹਕਾਰੇਨਪਨ ਸਨ੍ਨਿਹਿਤਪਚ੍ਚਯਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਤਾਨਿਹਿ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਯਂ ਪੁਰਿਮਭਵੇ ਮਰਣਾਸਨ੍ਨਕਾਲੇ ਞਾਤਕਾਦੀਹਿ ਤੇਨ ਤੇਨ ਪਯੋਗੇਨ ਉਪਟ੍ਠਾਪਿਤਾਨਿ ਕਮ੍ਮਾਦੀਨਿ ਆਰਮ੍ਮਣਾਨਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਵਤ੍ਤਾਨਿ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਾਨਿਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਾਦਿਸੇਨ ਪਯੋਗੇਨ ਵਿਨਾ ਸਯਮੇਵ ਕਮ੍ਮਬਲੇਨ ਉਪਟ੍ਠਿਤਾਨਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਵਤ੍ਤਾਨਿ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਾਨਿਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਦਾਰਮ੍ਮਣ ਕਾਲੇਪਨ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਜਵਨਾਨੁਬਨ੍ਧਾਨਿ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਾਨਿਨਾਮ. ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕ ਜਵਨਾਨੁਬਨ੍ਧਾਨਿ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਾਨਿ ਨਾਮਾਤਿ. ਏਤ੍ਥਪਿ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡਨਤ੍ਥੋ ਵਿਸਦ੍ਦੋ. ਤੇਨ ਆਰਮ੍ਮਣਛਕ੍ਕ ਹੀਨਤ੍ਤਿਕਵਸੇਨੇਵ ਕਾਲਦੇਸ ਸਨ੍ਤਾਨਾਦਿਵਸੇਨਚ ਤੇਸਂ ਅਨੇਕਭੇਦਤ੍ਤਂ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡੇਤਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨੇਤਾਨਿ ਦਾਨਾਦਿਵਸੇਨ ਕਾਯਕਮ੍ਮਾਦਿਵਸੇਨ ਛਨ੍ਦਾਦੀਨਿ ਧੁਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਚ ਨ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਾਨਿ ਪੁਞ੍ਞਕ੍ਰਿਯਾਵਤ੍ਥੂਨਂ ਕਮ੍ਮਾਧਿਪਤੀਨਞ੍ਚ ਵਸੇਨ ਵਡ੍ਢਨਂ ਨਲਭਨ੍ਤੀਤਿ.
[੪੧] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ
ਇਮਾਨਿ ਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਸਮੁਟ੍ਠਾਪਨਾਭਾਵਤੋ ਕਮ੍ਮਦ੍ਵਾਰ ਵਸੇਨ ਨ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਅਵਿਪਾਕਸਭਾਵਤੋਚ ਕਮ੍ਮਵਸੇਨ ਨਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਵਿਚਾਰੇਤਬ੍ਬਂ.
ਹੇਟ੍ਠਾਹਿ ਕੁਸਲੇਸੁ ਕਮ੍ਮਤ੍ਤਿਕਵਸੇਨੇਵ ਵਡ੍ਢਨਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨਪਨ ਵਿਸੁਂ ਕਮ੍ਮਦ੍ਵਾਰਵਸੇਨ. ਕਮ੍ਮਤ੍ਤਿਕਞ੍ਚਨਾਮ ਤਿਵਿਧ ਕਮ੍ਮਦ੍ਵਾਰ ਵਸੇਨੇਵ ਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ. ਨਨੁ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਯੋਹਿ ਕਾਮਾਵਚਰਕੁਸਲੇਸੁ ਕਮ੍ਮਦ੍ਵਾਰ ਕਮ੍ਮਪਥ ਪੁਞ੍ਞਕ੍ਰਿਯਾਵਤ੍ਥੁਭੇਦੋ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਸੋ ਇਧ ਨਤ੍ਥਿ. ਕਸ੍ਮਾ. ਅਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਜਨਕਤੋ ਅਵਿਪਾਕ ਧਮ੍ਮਤੋ ਤਥਾ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਯਾਚਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਸਚ੍ਚਂ. ਤਤ੍ਥ ਪਨ ਅਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਜਨਕਤੋ ਕਮ੍ਮਦ੍ਵਾਰ ਭੇਦੋ ਇਧ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਏਤੇਨ ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ ਵਚੀਕਮ੍ਮਂ ਮਨੋਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਭੇਦਸ੍ਸ ਅਭਾਵਂ ਵਦਤਿ. ਅਵਿਪਾਕਧਮ੍ਮਤੋ ਕਮ੍ਮਪਥਭੇਦੋ ਇਧ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਏਤੇਨ ਦਸਵਿਧਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਪਥਭੇਦਸ੍ਸ ਅਭਾਵਂ ਵਦਤਿ. ਇਧਪਨ ਕੁਸਲੇਸੁਪਿ ਕਮ੍ਮਪਥਭੇਦਂ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਿਵਿਧਕਮ੍ਮਦ੍ਵਾਰ ਭੇਦਭਿਨ੍ਨਂ ਕਮ੍ਮਤ੍ਤਿਕਮੇਵ ਗਹਿਤਂ. ਤਞ੍ਚ ਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪਨਾ ਭਾਵਤੋ ਤਿਵਿਧਕਮ੍ਮਦ੍ਵਾਰਵਸੇਨ ਨਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤੀਤਿ ਇਮਿਨਾਵ ਸਿਦ੍ਧਂ. ਯਦਿਚ ਹੇਟ੍ਠਾ ਕੁਸਲੇਸੁਪਿ ਦਸਵਿਧਕਮ੍ਮਪਥਭੇਦਵਸੇਨ ਵਿਸੁਂ ਵਡ੍ਢਨਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਸਿਯਾ. ਏਵਂਸਤਿ ਇਧਪਿ ਅਵਿਪਾਕਸਭਾਵਤੋ ਕਮ੍ਮਪਥਵਸੇਨ ਨਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤੀਤਿ ਇਦਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਮੇਵਾਤਿ.
੪੫. ਮਹਾਕ੍ਰਿਯਚਿਤ੍ਤੇਸੁਪਿ ਮਹਾਵਿਪਾਕੇਸੁਵਿਯ ਆਰਮ੍ਮਣ ਵਸੇਨੇਵ ਵੇਦੇਨਾਭੇਦੋ ਉਪਰਿ ਸਯਮੇਵ ਵਕ੍ਖਤਿ. ਞਾਣਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤ, ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤ, ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕ, ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਭੇਦੋਪਨ ਯਥਾਰਹਂ ਕੁਸਲੇਸੁ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
[੪੨] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ
ਤਥਾ ਅਵਿਚਾਰੇਤ੍ਵਾ ਕ੍ਰਿਯਚਿਤ੍ਤਾਨਂਪਿ ਕੁਸਲੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਯਥਾਰਹਂ ਸੋਮਨਸ੍ਸ ਸਹਗਤਾਦਿਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿ.
ਇਚ੍ਚੇਵਂ ਸਬ੍ਬਥਾਪੀਤਿ ਪਦਾਨਂ ਅਤ੍ਥੋ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤੋਯੇਵ. ਸਹੇਤੁਕ ਕਾਮਾਵਚਰ ਕੁਸਲ ਵਿਪਾਕ ਕ੍ਰਿਯ ਚਿਤ੍ਤਾਨੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਹੇਤੁ ਕਗ੍ਗਹਣਂ ਕੁਸਲ ਸਦ੍ਦ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੇ ਭੂਤਕਥਨ ਵਿਸੇਸਨਂ. ਤੇਨੇਵਹਿ ਤਂ ਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਾਨਂ ਚੂਲ਼ਨਿਗਮੇਨ ਗਹਿਤਂ. ਵਿਪਾਕ ਕ੍ਰਿਯ ਸਦ੍ਦਸਮ੍ਬਨ੍ਧੇਪਨ ਬ੍ਯਵਚ੍ਛੇਦਕਵਿਸੇਸਨਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.
[੪੩] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ
ਸਕ੍ਖਰਕਥਲਿਕਂਪਿ ਮਚ੍ਛਗੁਮ੍ਬਂਪਿ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਂਪਿ ਚਰਨ੍ਤਂਪਿ ਪਸ੍ਸਤੀਤਿ ਸੁਤ੍ਤਪਦੇ ਵਿਯ ਇਧ ਯਥਾਲਾਭ ਯੋਜਨਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਨ ਸਮੇਤਿ. ਤਤ੍ਥਹਿ ਸਕ੍ਖਰਕਥਲਿਕਂਨਾਮ ਨਚਰਤੀਤਿ ਯੁਤ੍ਤਂ. ਇਧਪਨ ਕੁਸਲਂ ਸਹੇਤੁਕਂ ਨਹੋਤੀਤਿ ਨਯੁਤ੍ਤਮੇਤਨ੍ਤਿ.
੪੬. ਸਙ੍ਗਹਗਾਥਾਯਂ ਵੇਦਨਾ ਞਾਣ ਸਙ੍ਖਾਰ ਭੇਦੇਨਾਤਿ ਵੇਦਨਾਭੇਦੇਨ, ਞਾਣਭੇਦੇਨ, ਸਙ੍ਖਾਰਭੇਦੇਨਚ. ਤਤ੍ਥ ਵੇਦਨਾ ਭੇਦੇਨਾਤਿ ਵੇਦਨਾਭੇਦਸਿਦ੍ਧੇਨ ਚਿਤ੍ਤਭੇਦੇਨ, ਞਾਣਭੇਦੇਨਾਤਿ ਞਾਣਯੋਗਾ ਯੋਗਸਿਦ੍ਧੇਨਚਿਤ੍ਤਭੇਦੇਨ. ਸਙ੍ਖਾਰਭੇਦੇਨਾਤਿ ਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਵਿਨਾ ਸਹਚ ਪਵਤ੍ਤਪਚ੍ਚਯਗਣਭੇਦਸਿਦ੍ਧੇਨ ਚਿਤ੍ਤਭੇਦੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਦਞ੍ਹਿ ਸਮਾਸਪਦਾਨਂ ਸਾਮਤ੍ਥਿਯਂ, ਯਦਿਦਂ ਸੁਵਿਞ੍ਞਾਤਾਨਂ ਨਾਨਾਪ੍ਪਕਾਰਾਨਂ ਪਦਤ੍ਥਾਨਂ ਅਪ੍ਪਕੇਨ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨੇਨ ਦੀਪਨਸਮਤ੍ਥਤਾਤਿ.
[੪੪] ਏਤੇਨ ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ
ਸਯਂ ਅਭਿਨ੍ਨਾਨਂ ਞਾਣਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਭੇਦਵਚਨੇ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭੇਦਕਰ ਭਾਵੇ ਚ ਚੋਦਨਾਯ ਅਨੋਕਾਸਤਾ ਸਾਧਿਤਾ ਹੋਤੀਤਿ.
ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਯੋਜਨਾ. ਸਹੇਤੁ ਕਾਮਾਵਚਰ ਪੁਞ੍ਞਪਾਕਕ੍ਰਿਯਾ ਵੇਦਨਾਞਾਣਸਙ੍ਖਾਰਭੇਦੇਨ ਯਥਾਕ੍ਕਮਂ ਛਚ ਦ੍ਵਾਦਸਚ ਚਤੁਵੀਸਤਿ ਚ ਮਤਾਤਿ. ਏਤ੍ਥਚ –
ਵੇਦਨਾਞਾਣਸਙ੍ਖਾਰ, ਭੇਦੇਨੇਤਾਨਿ ਅਟ੍ਠਧਾ;
ਪੁਞ੍ਞਪਾਕਕ੍ਰਿਯਾਭੇਦਾ, ਚਤੁਵੀਸਤਿਵਿਧਾ ਮਕਾ ਤਿਪਿ.
ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਸਤਿ ਅਤ੍ਥਗਤਿਚ ਵਿਸਦਾ ਹੋਤਿ. ਉਪਰਿ ਵਕ੍ਖ, ਮਾਨਾਹਿਚ ਸਙ੍ਗਹਗਾਥਾਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਮੇਤੀਤਿ.
੪੭. ਕਾਮੇਤਿਆਦਿ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਕਾਮਚਿਤ੍ਤਾਨਂ ਸਙ੍ਗਹਗਾਥਾ. ਤਤ੍ਥ ਕਾਮੇ ਕਾਮਭੂਮਿਯਂ ਪਾਕਾਨਿ ਸਹੇਤੁਕਾਹੇਤੁਕਵਸੇਨ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਵਿਪਾਕਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਤੇਵੀਸ. ਪੁਞ੍ਞਾਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਾਨਿਚ ਵੀਸਤਿ. ਕ੍ਰਿਯਾਚ ਸਹੇਤੁਕਾਹੇਤੁਕਵਸੇਨ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਕ੍ਰਿਯਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਪਨ ਏਕਾਦਸ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਇਚ੍ਚੇਵਂ ਸਬ੍ਬਥਾਪਿ ਚਤੁਪ੍ਪਞ੍ਞਾਸ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਸਬ੍ਬਥਾਤਿ ਚੇਤ੍ਥ ਵਿਸਦ੍ਦੋ ਲੁਤ੍ਤ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠੋ. ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਗਣਿਯਂ ਵੁਤ੍ਤੇਨ ਸਬ੍ਬਪ੍ਪਕਾਰੇਨਪਿ ਚਤੁਪ੍ਪਞ੍ਞਾਸਏਵ. ਵਿਭਙ੍ਗੇ ਵਿਭਤ੍ਤੇਨ ਸਬ੍ਬਪ੍ਪਕਾਰੇਨਪਿ ਚਤੁਪ੍ਪਞ੍ਞਾਸ ਏਵਾਤਿਆਦਿਨਾ ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੋ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤੋਯੇਵਾਤਿ.
[੪੫] ਏਤੇਨ ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ
ਇਧ ਵੁਤ੍ਤਾਨਂ ਕੁਸਲਾਦੀਨਂ ਅਨ੍ਤੋਗਧਭੇਦਵਸੇਨ ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਵਿਭਾਵਨਾ ਪਟਿਸਿਦ੍ਧਾ ਹੋਤਿ.
[੪੬] ਯਞ੍ਚ ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ
ਕਾਮੇ ਭਵੇਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂਪਿ ਵਿਚਾਰੇਤਬ੍ਬਂ.
ਭਵਸਦ੍ਦੋ ਹਿ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਕਮ੍ਮੇਸੁ ਕਮ੍ਮਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਸੁਚ ਵਿਪਾਕ ਕਟਤ੍ਤਾਰੂਪੇਸੁ ਵਤ੍ਤਮਾਨੋ ਅਭਿਧਮ੍ਮੇ ਦਿਟ੍ਠੋ. ਨ ਤਦਞ੍ਞੇਸੁ ਨਾਮਰੂਪਧਮ੍ਮੇਸੂਥਿ. ਭੂਮਿਪਰਿਯਾਯੋਚ ਇਧ ਕਾਮਸਦ੍ਦੋ. ਭੂਮੀਤਿਚ ਸਹੋਕਾਸੋ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾ ਨਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਬਦ੍ਧਧਮ੍ਮਸਮੂਹੋ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਕਾਮੇ ਕਾਮਭੂਮਿਯਨ੍ਤਿ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਭਵੋਤਿਵਾ ਭੂਮਿਏਵ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਪਰਿਯਾਯੇਨ ਭਵਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਤ੍ਤਾ ਸਙ੍ਖਾਰਾਚਾਤਿ ਕਤ੍ਵਾ. ਏਸਨਯੋ ਪਰਤ੍ਥਪੀਤਿ.
ਇਤਿ ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨਿਯਾਨਾਮ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥਸਙ੍ਗਹਸ੍ਸ
ਚਤੁਤ੍ਥਵਣ੍ਣਨਾਯ ਕਾਮਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ
ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੪੮. ਏਵਂ ਕਾਮਚਿਤ੍ਤਸਙ੍ਗਹਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਯਥਾਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਰੂਪਚਿਤ੍ਤਸਙ੍ਗਹਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਪੀਤਿਸੁਖੇਕਗ੍ਗਤਾਸਹਿਤਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਵਿਤਕ੍ਕੋਚ ਵਿਚਾਰੋਚ ਪੀਤਿਚ ਸੁਖਞ੍ਚ ਏਕਗ੍ਗਤਾਚਾਤਿ ਦ੍ਵਨ੍ਦੋ. ਤਾਹਿ ਸਹਿਤਨ੍ਤਿ ਸਮਾਸੋ. ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਪੀਤਿਸੁਖੇ ਕਗ੍ਗਤਾ ਸਙ੍ਖਾਤੇਨਸਮੁਦਿਤੇਨਪਥਮਜ੍ਝਾਨੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਂ ਪਥਮਜ੍ਝਾਨਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਕੇਨਟ੍ਠੇਨਪਥਮਂ, ਕੇਨਟ੍ਠੇਨਚ ਝਾਨਨ੍ਤਿ. ਆਦਿਤੋ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਪਥਮਂ. ਕਸਿਣਾਦਿਕਸ੍ਸ ਆਰਮ੍ਮਣਸ੍ਸ ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਲਕ੍ਖਣਸ੍ਸਚ ਉਪਨਿਜ੍ਝਾਯਨਤੋ ਪਚ੍ਚਨੀਕਧਮ੍ਮਾਨਞ੍ਚ ਝਾਪਨਤੋ ਦਯ੍ਹਨਤੋ ਝਾਨਂ. ਇਮੇਸੁ ਦ੍ਵੀਸੁ ਅਤ੍ਥੇਸੁ ਏਕਗ੍ਗਤਾਏਵ ਸਾਤਿ ਸਯਯੁਤ੍ਤਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਸਾਹਿ ਏਕਤ੍ਤਾਰਮ੍ਮਣਸਙ੍ਖਾਤੋ ਏਕੋ ਅਗ੍ਗੋਕੋਟਿਕੋਟ੍ਠਾਸੋਵਾ ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੇਨ ਏਕਗ੍ਗਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਤਥਾਪਵਤ੍ਤਨੇ ਆਧਿਪਚ੍ਚਗੁਣਯੋਗੇਨ ਏਕਗ੍ਗਤਾਤਿ ਚ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਸਾਯੇਵ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨਾਨਾਰਮ੍ਮਣੇਸੁ ਵਿਕ੍ਖਿਪਿਤੁਂ ਅਦਤ੍ਵਾ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਯੇਵਾਰਮ੍ਮਣੇ ਪਟਿਪਕ੍ਖਧਮ੍ਮਾਨਂ ਦੂਰੀਭਾਵੇਨ ਸਮ੍ਮਾਚ ਆਧਿਯਤਿ ਥਪੇਤਿ. ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਞ੍ਚ ਸਮਭਾਵਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਲੀਨੁਦ੍ਧਚ੍ਚਾਭਾਵਾਪਾਦਨੇਨ ਸਮਞ੍ਚ ਆਧਿਯਤਿ ਥਪੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੇਨ ਸਮਾਧੀਤਿਚ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਸਾਯੇਵਚ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਅਵਿਕ੍ਖੇਪੋ ਅਵਿਸਾਹਾਰੋ ਸਣ੍ਠਿਤਿ ਅਵਟ੍ਠਿਤੀਤਿ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠਾਤਿ. ਵਿਤਕ੍ਕਾਦਯੋਪਿ ਪਨ ਤਸ੍ਸਾ ਸਾਤਿਸਯਂ ਉਪਕਾਰਕਤ੍ਤਾ ਝਾਨਨ੍ਤੇਵ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਤਥਾ ਹਿ ਵਿਤਕ੍ਕੋ ਤਾਵ ਚਿਤ੍ਤਂ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਵਸੇਨ ਓਸਕ੍ਕਿਤੁਂ ਅਦਤ੍ਵਾ ਦਲ਼੍ਹਂ ਆਰਮ੍ਮਣਾਭਿਮੁਖਮੇਵ ਕਰੋਤਿ. ਆਰਮ੍ਮਣਾਭਿਨਿਰੋਪਨ ਲਕ੍ਖਣੋਹਿ ਵਿਤਕ੍ਕੋ. ਥਿਨ ਮਿਦ੍ਧਨੀਵਰਣਸ੍ਸਚ ਉਜੁਪ੍ਪਟਿਪਕ੍ਖੋਤਿ. ਵਿਚਾਰੋਚ ਨਂ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਵਸੇਨ ਸਂਸਪ੍ਪਿਤੁਂ ਅਦਤ੍ਵਾ ਦਲ਼੍ਹਂ ਆਰਮ੍ਮਣਾਨੁਬਨ੍ਧਮੇਵ ਕਰੋਤਿ. ਆਰਮ੍ਮਣਾਨੁਮਜ੍ਜਨਲਕ੍ਖਣੋ ਹਿ ਵਿਚਾਰੋ ਪਞ੍ਞਾਪਕਤਿਕੋ. ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਨੀਵਰਣਸ੍ਸਚ ਉਜੁਪ੍ਪਟਿਪਕ੍ਖੋਤਿ. ਪੀਤਿਚ ਚਿਤ੍ਤਂ ਬ੍ਯਾਪਾਦਵਸੇਨ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੁਂ ਅਦਤ੍ਵਾ ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਪਰਿਤੁਟ੍ਠਮੇਵ ਕਰੋਤਿ. ਆਰਮ੍ਮਣਸਂਪਿ ਯਾਯਨਲਕ੍ਖਣਾ ਹਿ ਪੀਤਿ. ਬ੍ਯਾਪਾਦਨੀਵਰਣਸ੍ਸਚ ਉਜੁਪ੍ਪਟਿਪਕ੍ਖਾਤਿ. ਤਥਾ ਸੁਖਞ੍ਚ ਨਂ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਵਸੇਨ ਅਵੂਪਸਮਿਤੁਂ ਅਦਤ੍ਵਾ ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਲਦ੍ਧਸਾਤਂ ਉਪਬ੍ਰੂਹਿਤਂ ਕਰੋਤਿ. ਸਾਕਲਕ੍ਖਣਞ੍ਹਿ ਸੁਖਂ, ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਨੀਵਰਣਸ੍ਸਚ ਉਜੁਪ੍ਪਟਿਪਕ੍ਖਨ੍ਤਿ.
ਉਪੇਕ੍ਖਾਚ ਸਨ੍ਤਸਭਾਵਤ੍ਤਾ ਸੁਖੇਏਵ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਤਿ. ਏਵਂ ਕਰੋਨ੍ਤਾਚ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਤਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸੁਟ੍ਠੁ ਏਕਗ੍ਗਭਾਵਤ੍ਥਾਯਚ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਏਕਗ੍ਗਭਾਵੋਤਿਚ ਏਕਗ੍ਗਤਾਯੇਵ. ਸਾਚ ਏਕਗ੍ਗਤਾ ਤੇਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਤਥਾ ਅਨੁਗ੍ਗਹਿਤਾ ਸੁਟ੍ਠੁ ਬਲਵਤੀ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਯਂ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਵਸੇਨ ਨਾਨਾਰਮ੍ਮਣੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਵਿਧਾਵਨਂ ਨੀਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਕਸਿਣਨਿਮਿਤ੍ਤਾਦਿਕੇ ਤਸ੍ਮਿਂ ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਨਿਚ੍ਚਲਂ ਠਤ੍ਵਾ ਤਂਆਰਮ੍ਮਣਂ ਉਪਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਨਿਜ੍ਝਾਯਤਿ ਓਲੋਕੇਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤੇ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਧਮ੍ਮਾ ਉਪਨਿਜ੍ਝਾਯਨਟ੍ਠੇਨਪਿ ਝਾਨਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ. ਤੇਸੁਚ ਤਥਾ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨੇਸੁ ਤਪ੍ਪਚ੍ਚਨੀਕਾ ਨੀਵਰਣਧਮ੍ਮਾ ਓਕਾਸਂ ਅਲਭਿਤ੍ਵਾ ਮਨਸ੍ਮਿਂਪਿ ਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੁਂ ਨਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ. ਝਾਪਿਤਾਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤੇ ਪਚ੍ਚਨੀਕਜ੍ਝਾਪਨਟ੍ਠੇਨਪਿ ਝਾਨਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਯਸ੍ਮਾ ਝਾਨ ਮਗ੍ਗ ਸਮ੍ਬੋਧਿਸਙ੍ਖਾਤੇਸੁ ਤੀਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਧਮ੍ਮਸਾਮਗ੍ਗੀ ਪਧਾਨਂ ਹੋਤਿ. ਅਙ੍ਗਾਨਂ ਸਮਗ੍ਗਭਾਵੇਏਵ ਅਪ੍ਪਨਾਪਤ੍ਤਿਵਸੇਨ ਉਪਨਿਜ੍ਝਾਯ ਨਾਦਿ ਕਿਚ੍ਚਸਂਸਿਦ੍ਧਿਤੋ. ਯਸ੍ਮਾਚ ਏਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਵਿਸੁਂਵਿਸੁਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਕਿਚ੍ਚਂ ਕਰੋਨ੍ਤਾਪਿ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਨਿਚ੍ਚਲਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿ ਸਙ੍ਖਾਤਂ ਏਕਮੇਵ ਉਪਨਿਜ੍ਝਾਨਕਿਚ੍ਚਂ ਸਾਧੇਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਰਥਙ੍ਗਾਨਂ ਸਮੁਦਾਯੇਏਵ ਰਥਵੋਹਾਰੋਵਿਯ ਤੇਸਂ ਸਮੁਦਾਯੇਏਵ ਝਾਨ ਵੋਹਾਰੋ ਸਿਦ੍ਧੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਅਪਰੇਪਨ ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂਪਿ ਤੇਸਂ ਆਰਮ੍ਮਣਾਭਿਨਿਰੋਪਨਾਦੀਨਿ ਯਥਾਸਕਂ ਕਿਚ੍ਚਾਨਿਯੇਵ ਵਿਸੁਂ ਵਿਸੁਂ ਉਪਨਿਜ੍ਝਾਨਕਿਚ੍ਚਾਨਿਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਪਟ੍ਠਾਨੇ ਝਾਨਪਚ੍ਚਯਂ ਪਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬੇਪੇਤੇ ਵਿਸੁਂ ਵਿਸੁਂ ਝਾਨਪਚ੍ਚਯਂ ਸਾਧੇਨ੍ਤਿਯੇਵ. ਤਸ੍ਮਾ ਤੇ ਵਿਸੁਂ ਵਿਸੁਂਪਿ ਝਾਨਾਨਿਯੇਵ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਂ. ਯਥਾਚ ਪਞ੍ਚਙ੍ਗਿਕਂ ਸੀਲਂ ਦਸਙ੍ਗਿਕਂ ਸੀਲਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਞ੍ਚਸਮੁਦਿਤਾਦੀਨਿ ਤੇਸਂ ਸੀਲਾਨਂ ਪਞ੍ਚਙ੍ਗਿਕਾ ਦਿਨਾਮਲਾਭਸ੍ਸੇਵ ਕਾਰਣਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਨ ਸੀਲਭਾਵਸ੍ਸ. ਨ ਹਿ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾ ਵੇਰਮਣਾਦਿਕਂ ਏਕਂਪਿ ਸਮਾਨਂ ਸੀਲਂਨਾਮ ਨ ਹੋਤੀਤਿ. ਏਵਮੇਵਂ ਇਧਪਿ ਪਞ੍ਚਸਮੁਦਿਤਾਦੀਨਿ ਪਞ੍ਚਙ੍ਗਿਕਾਦਿ ਭਾਵਸ੍ਸੇਵ ਪਥਮਜ੍ਝਾਨਾਦਿ ਭਾਵਸ੍ਸੇਵਚ ਕਾਰਣਾਨਿ. ਨਪਨ ਝਾਨਭਾਵਸ੍ਸਾਤਿ ਨਸਕ੍ਕਾ ਵਿਞ੍ਞਾਤੁਂ. ਇਤਰਥਾ ਝਾਨਪਚ੍ਚਯੇ ਝਾਨਙ੍ਗਾਨਿ ਪਚ੍ਚਨਿਯਾਨਿਯੇਵ ਸਿਯੁਨ੍ਤਿਪਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਸਤਿਪਿ ਇਮਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਫਸ੍ਸਾਦੀਹਿਪਿ ਸਹਿਤਭਾਵੇ ਤੇਸਂ ਤਥਾਵਿਧਕਿਚ੍ਚਵਿਸੇਸਾਭਾਵਾ ਇਧ ਅਗ੍ਗਹਣਨ੍ਤਿਪਿ ਸਿਦ੍ਧਂ ਨਹੋਤੀਤਿ. ਵਿਚਾਰਪੀਤਿਸੁਖੇਕਗ੍ਗਤਾ ਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਦੁਤੀਯਜ੍ਝਾਨੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ ਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਂ ਦੁਤੀਯਜ੍ਝਾਨ ਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਂ, ਏਵਂ ਸੇਸੇਸੁਪਿ.
੪੯. ਏਤ੍ਥ ਸਿਯਾ. ਕੇਨਪਨ ਇਮੇਸਂ ਝਾਨਾਨਂ ਅਙ੍ਗਭੇਦੋ ਕਤੋਤਿ. ਪੁਗ੍ਗਲਜ੍ਝਾਸਯੇਨ ਕਤੋਤਿ. ਯੋਹਿ ਵਿਤਕ੍ਕਸਹਾਯੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਙ੍ਗਿਕਂ ਪਥਮਜ੍ਝਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਵਸੀਭਾਵਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪੁਨਵਿਤਕ੍ਕੇ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਵਿਤਕ੍ਕਂ ਸਮਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਅਵਿਤਕ੍ਕਂ ਚਤੁਰਙ੍ਗਿਕਂ ਝਾਨਂ ਅਧਿਗਨ੍ਤੁਂ ਅਜ੍ਝਾਸਯੋ ਸਣ੍ਠਾਤਿ. ਤਦਾ ਸੋ ਤਮੇਵ ਪਥਮਜ੍ਝਾਨਂ ਪਾਦਕਭਾਵਤ੍ਥਾਯ ਦਲ਼੍ਹਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਤੇਨ ਅਜ੍ਝਾਸਯੇਨ ਸਹੇਵ ਪੁਨਭਾਵਨਂ ਅਨੁਯੁਞ੍ਜਨ੍ਤੋ ਅਵਿਤਕ੍ਕਂ ਚਤੁਰਙ੍ਗਿਕਂ ਝਾਨਂ ਅਧਿਗਚ੍ਛਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਾ ਭਾਵਨਾਸਯਂ ਵਿਤਕ੍ਕਯੁਤ੍ਤਾਪਿ ਤੇਨ ਅਜ੍ਝਾਸਯੇਨ ਪਰਿਭਾਵਿਤਤ੍ਤਾ ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਰਾਗ ਭਾਵਨਾਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਸਾ ਭਾਵਨਾਯ. ਬਲੇਨ ਤਂ ਝਾਨਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜ ਮਾਨਂ ਅਵਿਤਕ੍ਕਂ ਚਤੁਰਙ੍ਗਿਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਸੇਸਜ੍ਝਾਨਾਧਿਗਮੇਸੁਪਿ ਏਸੇਵਨਯੋਤਿ. ਏਵਂ ਪੁਗ੍ਗਲਜ੍ਝਾਸਯੇਨ ਤੇਸਂ ਝਾਨਾਨਂ ਅਙ੍ਗਭੇਦੋ ਕਤੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਏਤ੍ਥਚ ਉਤ੍ਤਰੁਤ੍ਤਰਜ੍ਝਾਨਾ ਧਿਗਮਨੇ ਪਾਦਕਭਾਵਤ੍ਥਾਯ ਪੁਰਿਮਪੁਰਿਮਜ੍ਝਾਨਸ੍ਸ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨਂ ਅਵਸ੍ਸਂ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਂ. ਹੇਟ੍ਠਿਮਂ ਹੇਟ੍ਠਿਮਂ ਪਗੁਣਜ੍ਝਾਨਂ ਉਪਰਿਮਸ੍ਸ ਉਪਰਿਮਸ੍ਸ ਪਦਟ੍ਠਾਨਂ ਹੋਤੀਤਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਜ੍ਝਾਸਯਬਲੇਨਪਨ ਉਤ੍ਤਰਜ੍ਝਾਨਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਂ ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਸਦਿਸਂ ਨਹੋਤਿ. ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਤੋਹਿ ਪੁਗ੍ਗਲਜ੍ਝਾਸਯੋਵ ਬਲਵਤਰੋ. ਤੇਨਾਹ ਭਗਵਾ ਇਜ੍ਝਤਿ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਸੀਲਵਤੋ ਚੇਤੋਪਣਿਧਿ ਵਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾਤਿ. ਅਯਞ੍ਚ ਅਤ੍ਥੋ ਉਪਰਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਚਿਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਵਾ ਆਵਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀਤਿ.
੫੦. ਏਤ੍ਥ ਸਿਯਾ. ਕਸ੍ਮਾ ਇਧ ਸਙ੍ਖਾਰਭੇਦੋ ਨਵੁਤ੍ਤੋਤਿ. ਪਾਲ਼ਿਯਮੇਵ ਅਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਕਸ੍ਮਾਚ ਸੋ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਅਵੁਤ੍ਤੋਤਿ. ਪਟਿਪਦਾ ਭੇਦਵਚਨੇਨੇਵ ਸਿਦ੍ਧਤ੍ਤਾਤਿ. ਤਥਾਹਿ ਸਬ੍ਬੇਸਂਪਿ ਲੋਕਿਯ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਜ੍ਝਾਨਾਨਂ ਸੁਖਪ੍ਪਟਿਪਦਭਾਵੇ ਸਿਦ੍ਧੇ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਭਾਵੋ ਸਿਦ੍ਧੋਯੇਵ ਹੋਤਿ. ਦੁਕ੍ਖਪ੍ਪਟਿਪਦਭਾਵੇਚ ਸਿਦ੍ਧੇ ਤੇਸਂ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਭਾਵੋ ਸਿਦ੍ਧੋਯੇਵ ਹੋਤੀਤਿ. ਕਥਂ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤੀਤਿ ਚੇ. ਅਟ੍ਠਕਥਾਦਸ੍ਸਨਤੋ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ ਅਟ੍ਠਸਾਲਿਨਿਯਂ -
ਯੋ ਆਦਿਤੋ ਕਿਲੇਸੇ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭੇਨ੍ਤੋ ਦੁਕ੍ਖੇਨ ਸਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਸਪ੍ਪਯੋਗੇਨ ਕਿਲਮਨ੍ਤੋ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭੇਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਖਾ ਪਟਿਪਦਾ ਹੋਤਿ. ਯੋ ਕਿਲੇਸੇ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭੇਨ੍ਤੋ ਸੁਖੇਨ ਅਕਿਲਮਨ੍ਤੋ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭੇਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਸੁਖਾਪਟਿਪਦਾ ਹੋਤੀਤਿ.
ਤਥਾ ਸਮ੍ਮੋਹਵਿਨੋਦਨੀ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਮਗ੍ਗੇਸੁਪੀਤਿ. ਏਤ੍ਥਚ ਪੁਬ੍ਬਵਾਕ੍ਯੇ ਦੁਕ੍ਖੇਨ ਸਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਸਪ੍ਪਯੋਗੇਨਾਤਿ ਦਿਟ੍ਠਤ੍ਤਾ ਪਰਵਾਕ੍ਯੇਪਿ ਸੁਖੇ ਨ ਅਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਅਪ੍ਪਯੋਗੇਨਾਤਿ ਦਿਟ੍ਠਮੇਵ ਹੋਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਸਪ੍ਪਯੋਗੇਨਾਤਿ ਸਙ੍ਖਾਰਪ੍ਪਯੋਗਸਹਿਤੇਨ ਕਾਮਾਦੀਨਵਦਸ੍ਸਨਾਦਿਨਾ ਪਚ੍ਚਯਗਣੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤੇਨ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਦੁਕ੍ਖਪ੍ਪਟਿਪਦਜ੍ਝਾਨਾਨਂ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਭਾਵੋ ਵੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ. ਅਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਅਪ੍ਪਯੋਗੇਨਾਤਿ ਸਙ੍ਖਾਰਪ੍ਪਯੋਗਰਹਿਤੇਨ ਤੇਨੇਵ ਪਚ੍ਚਯਗਣੇਨ. ਏਤੇਨ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਸੁਖਪ੍ਪਟਿਪਦਜ੍ਝਾਨਾਨਂ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਭਾਵੋ ਵੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤੀਤਿ. ਖਿਪ੍ਪਾਭਿਞ੍ਞਜ੍ਝਾਨਾਨਂਪਿਹਿ ਦੁਕ੍ਖਪ੍ਪਟਿਪਦਭਾਵੇ ਸਤਿ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਤਾਵ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਦਨ੍ਧਭਿਞ੍ਞਜ੍ਝਾਨਾਨਂਪਿ ਸੁਖਪ੍ਪਟਿਪਦਭਾਵੇ ਸਤਿ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਤਾਵ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤੀਤਿ. ਯਦਿਏਵਂ ਪਟਿਪਦਾਰਹਿਤਾਨਂ ਮਗ੍ਗ ਸਿਦ੍ਧਉਪਪਤ੍ਤਿਸਿਦ੍ਧਜ੍ਝਾਨਾਨਂ ਕਥਂ ਸਙ੍ਖਾਰਭੇਦੋ ਸਿਦ੍ਧੋਤਿ. ਤੇਸਂਪਿ ਵਲ਼ਞ੍ਜਨਕਾਲੇ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਪ੍ਪਟਿਬਨ੍ਧਕਾਨਂ ਪਚ੍ਚਯਾਨਂ ਸਨ੍ਨਿਹਿਤਾ ਸਨ੍ਨਿਹਿਤਵਸੇਨ ਦੁਕ੍ਖਸੁਖਪ੍ਪਟਿਪਦਭਾਵਸਮ੍ਭਵੋ ਹੋਤਿਯੇਵਾਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਮਗ੍ਗਸਿਦ੍ਧਜ੍ਝਾਨਂਨਾਮ ਸੁਦ੍ਧਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯਾਨਿਕਾਨਂ ਮਗ੍ਗਪ੍ਪਟਿਲਾਭੇਨ ਸਹੇਵ ਸਿਦ੍ਧਜ੍ਝਾਨਂ. ਤਂ ਦੁਵਿਧਂ ਹੇਟ੍ਠਿਮਮਗ੍ਗਸਿਦ੍ਧਂ, ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਮਹਾਸਮਯਸੁਤ੍ਤੇ ਆਗਤਾਨਂ ਪਞ੍ਚਸਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਝਾਨਂ ਹੇਟ੍ਠਿਮ ਮਗ੍ਗਸਿਦ੍ਧਂ. ਆਨਨ੍ਦਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਝਾਨਂ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਸਿਦ੍ਧਂ. ਯਂਪਿ ਅਨਾਗਾਮੀਨਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤਾਨਞ੍ਞੇਵ ਸਤ੍ਥੇਨ ਹਨਿਤ੍ਵਾ ਸਹਸਾ ਮਰਨ੍ਤਾਨਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ. ਤਂਪਿ ਮਗ੍ਗਸਿਦ੍ਧਗਤਿਕਂ. ਯੋਪਨ ਅਟ੍ਠਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਭਾਵੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਰੂਪਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਤਾ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਯੋ ਤਤ੍ਥ ਪਾਕਤਿਕਾਏਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਇਦਂ ਉਪਪਤ੍ਤਿਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ. ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਭਵੇਪਿ ਹਿ ਲਦ੍ਧਜ੍ਝਾਨਾਨਿ ਵਲ਼ਞ੍ਜਨਕਾਲੇ ਸਨ੍ਨਿਹਿਤਪਚ੍ਚਯਵਸੇਨ ਨਾਨਾਪਟਿਪਦਾਯੁਤ੍ਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ. ਝਾਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਪ੍ਪਟਿਪਦਾ ਰਹਿਤਤ੍ਤਾਵਾ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਜ੍ਝਾਨੇਸੁ ਤੇਸਂ ਸਙ੍ਗਹੋ ਯੁਤ੍ਤੋ ਸਿਯਾਤਿ. ਅਪਿਚ, ਨੇਤ੍ਤਿਪਾਲ਼ਿਯਂ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਲੋਕਿਯ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਸਮਾਧੀਨਂ ਸਙ੍ਖਾਰਭੇਦੋ ਸਰੂਪਤੋਵ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠੋ. ਯਥਾਹ-ਦ੍ਵੇ ਸਮਾਧਯੋ ਸਸਙ੍ਖਾਰੋ ਸਮਾਧਿ ਅਸਙ੍ਖਾਰੋ ਸਮਾਧੀਤਿ. ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਞ੍ਚ ਸੁਖਪ੍ਪਟਿਪਦਾ ਪੁਬ੍ਬਕਾਨਂ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਦਨ੍ਧਾਭਿਞ੍ਞਖਿਪ੍ਪਾਭਿਞ੍ਞਸਮਾਧੀਨਂ ਅਸਙ੍ਖਾਰਭਾਵੋ ਦੁਕ੍ਖਪ੍ਪਟਿਪਦਾ ਪੁਬ੍ਬਕਾਨਂ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਸਸਙ੍ਖਾਰਭਾਵੋਚ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਮਹਗ੍ਗਤਲੋਕੁਤ੍ਤਰਜ੍ਝਾਨਚਿਤ੍ਤਾਨਂ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਵਸੇਨ ਵਿਸੁਂ ਵਿਸੁਂ ਦੁਵਿਧਭਾਵੋ ਸਿਦ੍ਧੋ ਹੋਤਿ. ਯਸ੍ਮਾਪਨ ਅਯਂ ਸਙ੍ਖਾਰਵੋਹਾਰੋ ਅਕੁਸਲਾਨਂਪਿ ਸਾਧਾਰਣੋ. ਪਟਿਪਦਾਵੋਹਾਰੋਪਨ ਵਿਸੇਸੇਨ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮੇਸ੍ਵੇਵ ਪਾਕਟੋ. ਮਹਗ੍ਗਤ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਾਚ ਏਕਨ੍ਤਂ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮਾਏਵ. ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਸਂ ਭੇਦਂ ਸਙ੍ਖਾਰਵਸੇਨ ਅਵਤ੍ਵਾ ਪਟਿਪਦਾਵਸੇਨੇਵ ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਗਣਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂਪਿ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨਾ.
੫੧. [੪੭] ਯਂਪਨ ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ
‘‘ਸਬ੍ਬਸ੍ਸਪਿ ਝਾਨਸ੍ਸ ਪਰਿਕਮ੍ਮਸਙ੍ਖਾਤਪੁਬ੍ਬਾਭਿਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਵਿਨਾ ਕੇਵਲਂ ਅਧਿਕਾਰਵਸੇਨ ਅਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਨ੍ਤਿਪਿ. ਅਧਿਕਾਰੇਨਚ ਵਿਨਾ ਕੇਵਲਂ ਪਰਿਕਮ੍ਮਾਭਿਸਙ੍ਕਾਰਵਸੇਨੇਵ ਅਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਨ੍ਤਿਪਿ ਨਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਪਰਿਕਮ੍ਮਸਙ੍ਖਾਤ.ਲ. ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਨ੍ਤਿਪਿ ਨਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਤਾਵ ਨਯੁਜ੍ਜਤਿ.
ਨ ਹਿ ਪਰਿਕਮ੍ਮਸਙ੍ਖਾਤ ਪੁਬ੍ਬਾਭਿਸਙ੍ਖਾਰੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸਙ੍ਖਾਰਭੇਦੇ ਸਙ੍ਖਾਰੋ ਏਵਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ, ਝਾਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪਕਤਿਪਚ੍ਚਯ ਭੂਤਤ੍ਤਾ, ਤਥਾਹਿ ਲੋਕੇ ਸਾਸਨੇਚ ਸਬ੍ਬਂਪਿ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲ ਕਮ੍ਮਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਨੁਰੂਪੇਨ ਪਰਿਕਮ੍ਮਸਙ੍ਖਾਤ ਪੁਬ੍ਬਾਭਿਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਵਿਨਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਆਲੋਪਭਿਕ੍ਖਾਦਾਨਮਤ੍ਤਂਪੀਤਿ. ਯਞ੍ਚ ਚਿਤ੍ਤਂ ਯੇਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਨੁਰੂਪੇਨ ਪਰਿਕਮ੍ਮਸਙ੍ਖਾਤਪੁਬ੍ਬਾ ਭਿਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਵਿਨਾ ਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਸੋ ਤਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਕਤਿਪਚ੍ਚਯਗਣੇਏਵਅਨ੍ਤੋ ਗਧੋ ਹੋਤਿ. ਝਾਨਾਨਿਚ ਲੋਕਿਯ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰ ਭੂਤਾਨਿ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਨੁਰੂਪੇਨ ਪਰਿਕਮ੍ਮਸਙ੍ਖਾਤ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਭਾਵਨਾ ਭਿਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਵਿਨਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਿਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਸੋ ਤੇਸਂ ਪਕਤਿਪਚ੍ਚਯਗਣੇਸੁਏਵ ਅਨ੍ਤੋਗਧੋ ਹੋਤੀਤਿ. ਇਤਰਥਾ ਸਬ੍ਬਂਪਿ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲ ਕਮ੍ਮਂ ਅਸਙ੍ਖਾਰਿਕਂ ਨਾਮਨਤ੍ਥੀਤਿ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ.
[੪੮] ਯਞ੍ਚ ਤਤ੍ਥ