ਨਮੋ ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਅਰਹਤੋ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ

ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨੀ

ਸਙ੍ਗਹ ਮਹਾਟੀਕਾ ਪਾਠ

ਗਨ੍ਥਾਰਬ੍ਭਕਥਾ

[ਕ]

ਉਦਯਾ ਯਸ੍ਸ ਏਕਸ੍ਸ, ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਰਂਸਿ ਜਾਲਿਨੋ;

ਪਬੁਜ੍ਝਿਂਸੁ ਜਨਮ੍ਬੁਜਾ, ਜਾਤਿਕ੍ਖੇਤ੍ਤੇ ਮਹਾਸਰੇ.

[ਖ]

ਵਨ੍ਦਾਮਿ ਤਂ ਮਹਾਸੂਰਂ, ਮਹਾਮੋਹ ਤਮੋਨੁਦਂ;

ਸਞ੍ਜਾਤਂ ਸੋ ਹਦਯੇ ਮਯ੍ਹਂ, ਤਮੋਖਨ੍ਧਂ ਪਨੂਦਤਂ.

[ਗ]

ਪੋਰਾਣਕੇਹਿ ਵਿਞ੍ਞੂਹਿ, ਵਣ੍ਣਿਤਾ ਵਣ੍ਣਨਾ ਬਹੂ;

ਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਇਧ ਲੋਕਮ੍ਹਿ, ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥਸਙ੍ਗਹੇ.

[ਘ]

ਨ ਤਾਹਿ ਤੁਟ੍ਠਿਂ ਵਿਨ੍ਦਨ੍ਤਿ, ਯੇ ਸਾਰਤ੍ਥਾ ਭਿਮਾਨਿਨੋ;

ਤੇ ਮਂ ਸਙ੍ਗਮ੍ਮ ਯਾਚਨ੍ਤਿ, ਪਰਮਤ੍ਥਸ੍ਸ ਦੀਪਨਂ.

[ਙ]

ਮਹਣ੍ਣਵੇ ਰਤਨਾਨਿ, ਉਦ੍ਧਰਿਤ੍ਵਾ ਦਿਪਵਾਸਿਨਂ;

ਯਥਿਚ੍ਛਕਂਪਿ ਦਜ੍ਜੇਯ੍ਯੁਂ, ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾਵ ਊਨਤਾ.

[ਚ]

ਤਥੇਵੇਤ੍ਥ ਵਿਪੁਲਤ੍ਥਾ, ਅਣ੍ਣਵੇ ਰਤਨੂਪਮਾ;

ਸਤਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂਪਿ ਵਣ੍ਣੇਯ੍ਯੁਂ, ਪਰਿਯਾਦਿਨ੍ਨਾ ਨ ਹੇਸ੍ਸਰੇ.

[ਛ]

ਤਸ੍ਮਾ ਤਾਸੁ ਵਣ੍ਣਨਾਸੁ, ਸਾਰਮਾਦਾਯ ਵਣ੍ਣਨਂ;

ਨਾਨਾਸਾਰਤ੍ਥ ਸਮ੍ਪੁਣ੍ਣਂ, ਉਤ੍ਤਾਨ ਪਦਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ.

[ਜ]

ਨਾਤਿਸਙ੍ਖੇਪ ਵਿਤ੍ਥਾਰਂ, ਮਨ੍ਦਬੁਦ੍ਧਿਪ੍ਪਬੋਧਨਂ;

ਕਰਿਸ੍ਸਂ ਤਂ ਪਰਮਤ੍ਥੇਸੁ, ਸੁਣਨ੍ਤੁ ਪਾਟਵਤ੍ਥਿਨੋਤਿ.

ਪਥਮਗਾਥਾ-ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨੀ

੧. ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥਸਙ੍ਗਹਂ ਕਤ੍ਤੁਕਾਮੋ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਤ੍ਥੇਰੋ ਸਙ੍ਗਹਾਰਬ੍ਭੇ ਤਾਵ ਸਪ੍ਪਯੋਜਨੇ ਪਞ੍ਚਪਿਣ੍ਡਤ੍ਥੇ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਦਿਗਾਥ ਮਾਹ. ਪਞ੍ਚਪਿਣ੍ਡਤ੍ਥਾਨਾਮ ਰਤਨਤ੍ਤਯਵਨ੍ਦਨਾ, ਗਨ੍ਥਾਭਿਧੇਯ੍ਯੋ, ਗਨ੍ਥਪ੍ਪਕਾਰੋ, ਗਨ੍ਥਾਭਿਧਾਨਂ, ਗਨ੍ਥਪ੍ਪਯੋਜਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਤੀਸੁ ਰਤਨੇਸੁ ਨਿਪ੍ਪਚ੍ਚਕਾਰਕਰਣਂ ਰਤਨਤ੍ਤਯਵਨ੍ਦਨਾਨਾਮ. ਸਾ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਮਤੁਲਂ ਸਸਦ੍ਧਮ੍ਮਗਣੁਤ੍ਤਮਂ ਅਭਿਵਾਦਿਯਾਤਿ ਏਤੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਦਸ੍ਸਿਤਾ. ਸਕਲੇਨ ਗਨ੍ਥੇਨ ਅਭਿਹਿਤਾ ਪਧਾਨਤ੍ਥਭੂਤਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥਾ ਗਨ੍ਥਾਭਿਧੇਯ੍ਯੋ. ਸੋ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥਸਙ੍ਗਹਨ੍ਤਿਪਦੇ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥ ਸਦ੍ਦੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤੋ.

[੧] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ

ਸਙ੍ਗਹਿਤਭਾਵੋਪਿ ਅਭਿਧੇਯ੍ਯੋਯੇਵਾਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਅਭਿਧੇਯ੍ਯੋ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥਸਙ੍ਗਹਪਦੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤੋਤਿਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ.

ਨ ਹਿ ਸੋ ਅਪ੍ਪਧਾਨਤ੍ਥਭੂਤੋ ਸਙ੍ਗਹਿਤਭਾਵੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਿਣ੍ਡਤ੍ਥਦਸ੍ਸਨੇ ਅਭਿਧੇਯ੍ਯੋ ਨਾਮ ਭਵਿਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤੋਤਿ. ਇਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯਚ ਟੀਕਾਯਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਇਮਸ੍ਸ ਸਙ੍ਗਹਸ੍ਸ ਦ੍ਵੀਸੁ ਸੀਹਲ਼ਟੀਕਾਸੁ ਪਥਮਾਟੀਕਾ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਵਿਭਾਵਨਿਯਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਏਤਰਹਿ ਪਾਕਟਾ ਦੁਤੀਯਾ. ਟੀਕਾਸੂਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਦ੍ਵੇਪਿ. ਮਹਾਟੀਕਾਯਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਮਗ੍ਗੇ ਮਹਾਟੀਕਾ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਯਞ੍ਚ ਵਚਨਂ ਵਿਭਾਵਨਿਯਂਪਿ ਆਗਤਂ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਥਾਪਿ ਆਗਤਂ, ਤਂਪਿ ਇਧ ਵਿਭਾਵਨਿਯਂਤ੍ਵੇਵ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਆਸਨ੍ਨਤ੍ਤਾਤਿ. ਸਭਾਗਧਮ੍ਮਸਙ੍ਗਹਵਸੇਨ ਗਨ੍ਥਵਿਧਾਨਾਕਾਰੋ ਗਨ੍ਥਪ੍ਪਕਾਰੋ. ਸੋ ਪਨ ਸਙ੍ਗਹ ਸਦ੍ਦੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤੋ.

[੨] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ

ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥਸਙ੍ਗਹਪਦੇਨਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ.

ਨ ਹਿ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥਸਦ੍ਦੋ ਗਨ੍ਥਵਿਧਾਨਾਕਾਰਂ ਦੀਪੇਤੀਤਿ. ਅਤ੍ਥਾ ਨੁਗਤਾ ਗਨ੍ਥਸਮਞ੍ਞਾ ਵਨ੍ਥਾਭਿਧਾਨਂ. ਤਂ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥ ਸਙ੍ਗਹਪਦੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤਂ. ਸਙ੍ਗਹਗਨ੍ਥੇ ਕਤੇ ਸਤਿ ਤਦੁਗ੍ਗਹਪਰਿਪੁਚ੍ਛਾਦਿਵਸੇਨ ਅਨਾਯਾਸਤੋ ਲਦ੍ਧਬ੍ਬਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸਰੂਪਾਵਬੋਧਾਦਿਕਂ ਅਨੁਪਾਦਾਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਂ ਗਨ੍ਥਸ੍ਸ ਫਲਾਨੁਫਲਂ ਗਨ੍ਥਪ੍ਪਯੋਜਨਂ ਤਂਪਿ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥਸਙ੍ਗਹਪਦੇਨੇਵ ਸਾਮਤ੍ਥਿਯਤੋ ਦਸ੍ਸਿਤਂ.

[੩] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ

ਸਙ੍ਗਹਸਦ੍ਦੇਨਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ.

ਨ ਹਿ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥਸਦ੍ਦੇਨ ਵਿਨਾ ਅਨਾਯਾਸਤੋ ਸਂਸਿਦ੍ਧਿਮਤ੍ਤਦੀਪਕੇਨ ਸਙ੍ਗਹਸਦ੍ਦਮਤ੍ਤੇਨ ਤਾਦਿਸੋ ਅਨੁਪਾਦਾਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤੋ ਪਯੋ ਜਨਵਿਸੇਸੋ ਸਕ੍ਕਾ ਵਿਞ੍ਞਾਤੁਂ, ਅਸਦ੍ਧਮ੍ਮ ਸਙ੍ਗਹਾਨਂਪਿ ਲੋਕੇ ਸਨ੍ਦਿਸ੍ਸਨਤੋਤਿ.

੨. ਤਤ੍ਥ ਰਤਨਤ੍ਤਯਵਨ੍ਦਨਾ ਤਾਵ ਅਸਙ੍ਖੇਯ੍ਯਅਪ੍ਪਮੇਯ੍ਯਪ੍ਪਯੋਜਨਾ ਹੋਤਿ. ਯਥਾਹ –

ਤੇ ਤਾਦਿਸੇ ਪੂਜਯਤੋ, ਨਿਬ੍ਬੁਤੇ ਅਕੁਤੋ ਭਯੇ;

ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਪੁਞ੍ਞਂ ਸਙ੍ਖਾਤੁਂ, ਯਮੇਤ੍ਥ ਮਪਿ ਕੇਨਚੀਤਿ.

ਯ ਮੇਤ੍ਥਮਪੀਤਿਏਤ੍ਥ ਯੇਨਕੇਨਚਿ ਅਪਿ ਮਨੁਸ੍ਸੇਨਵਾ ਦੇਵੇਨਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾਵਾ ਸਙ੍ਖਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਟੀਕਾਕਾਰਾਪਿ ਤਂ ਪਯੋਜਨਂ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਬਹੁਧਾ ਪਪਞ੍ਚੇਨ੍ਤਿ. ਸਙ੍ਗਹਕਾਰਾ ਪਨ ਅਨ੍ਤਰਾਯਨੀਵਾਰਣਮੇਵ ਵਿਸੇਸਤੋ ਪਚ੍ਚਾਸੀਸਨ੍ਤਿ. ਸਙ੍ਗਹਕਾਰਾ ਤਿਚ ਬੁਦ੍ਧਘੋਸਤ੍ਥੇਰਾਦਯੋ ਅਟ੍ਠਕਥਾਚਰਿਯਾ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ.

ਨਿਪ੍ਪਚ੍ਚਕਾਰਸ੍ਸੇਤਸ੍ਸ,

ਕਤਸ੍ਸ ਰਤਨਤ੍ਤਯੇ;

ਆਨੁਭਾਵੇਨ ਸੋਸੇਤ੍ਵਾ,

ਅਨ੍ਤਰਾਯੇ ਅਸੇਸਤੋਤਿ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

੩. ਕਥਞ੍ਚ ਰਤਨਤ੍ਤਯਵਨ੍ਦਨਾਯ ਅਨ੍ਤਰਾਯਨੀਵਾਰਣਂ ਹੋਤੀਤਿ. ਵੁਚ੍ਚਤੇ-ਰਤਨਤ੍ਤਯਵਨ੍ਦਨਾ ਹਿ ਨਾਮ ਵਨ੍ਦਨਾਕਿਰਿਯਾਭਿਨਿਪ੍ਫਾਦਕੋ ਸਤ੍ਤਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਸਤ੍ਤਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਅਨੇਕਕੋਟਿਸਤਸਹਸ੍ਸਵਾਰੇ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨੋ ਮਹਨ੍ਤੋ ਪੁਞ੍ਞਾਭਿਸਨ੍ਦੋ ਪੁਞ੍ਞਪ੍ਪਵਾਹੋ. ਸੋ ਚ ਅਨੁਤ੍ਤਰੇਸੁ ਬੁਦ੍ਧਾਦੀਸੁ ਪੁਞ੍ਞਕ੍ਖੇਤ੍ਤੇਸੁ ਸਂਵਡ੍ਢਿਤਤ੍ਤਾ ਥੇਰਸ੍ਸ ਚ ਉਲ਼ਾਰਚ੍ਛਨ੍ਦਸਦ੍ਧਾਬੁਦ੍ਧਿਗੁਣੇਹਿ ਪਰਿਭਾਵਿਤਤ੍ਤਾ ਮਹਾਜੁਤਿਕੋ ਮਹਪ੍ਫਲੋ ਮਹਾਨਿਸਂਸੋ ਚ ਪੁਞ੍ਞਾਤਿਸਯੋ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਸਯਂ ਪਯੋਗਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਭਾਵੇ ਠਤ੍ਵਾ ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਵਿਪਤ੍ਤਿਪਚ੍ਚਯੇ ਅਪਨੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਪਚ੍ਚਯੇ ਉਪਨੇਤ੍ਵਾ ਅਤਿਪਣੀਤਉਤੁਚਿਤ੍ਤਾਹਾਰ ਸਮੁਟ੍ਠਿਤਾਨਂ ਸਰੀਰਟ੍ਠਕਧਾਤੂਨਂ ਉਪਬ੍ਰੂਹਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਲਦ੍ਧੋ ਕਾਸਸ੍ਸ ਜਨਕਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਨੁਬਲਂ ਦੇਤਿ. ਅਲਦ੍ਧੋਕਾਸਸ੍ਸ ਚ ਪੁਞ੍ਞਨ੍ਤਰਸ੍ਸ ਓਕਾਸਲਾਭਂ ਕਰੋਤਿ. ਅਥ ਲਦ੍ਧਾਨੁਬਲੇਨ ਲਦ੍ਧੋ ਕਾਸੇਨ ਚ ਤਦੁਭਯੇਨ ਪੁਞ੍ਞੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਰੂਪਾਰੂਪਸਨ੍ਤਤਿਯੋ ਥੇਰਸਨ੍ਤਾਨੇ ਯਮਕਮਹਾਨਦਿਯੋ ਵਿਯ ਬਲਵਬਲਵਨ੍ਤਿ ਯੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਤਦਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਇਟ੍ਠਫਲਘਨਪਰਿਪੂਰਿਤੇ ਥੇਰਸਨ੍ਤਾਨੇ ਅਨਿਟ੍ਠਫਲਭੂਤਾਨਂ ਰੋਗਾਦਿ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾਨਂ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਓਕਾਸੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਇਟ੍ਠਫਲਸਨ੍ਤਾਨਵਿਬਾਧਕਾਨਿ ਅਨਿਟ੍ਠਫਲਸਨ੍ਤਾਨਜਨਕਾਨਿ ਚ ਅਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮਾਨਿ ਦੂਰਤੋ ਅਪਨੀਤਾਨੇਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਨ ਹਿ ਕਮ੍ਮਾਨਿਨਾਮ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਅਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਚ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਿਪਾਕੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਓਕਾਸੇ ਅਸਤਿ ਵਿਪਚ੍ਚਨ੍ਤੀਤਿ. ਤਤੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਨ੍ਤਾਨੇ ਆਯੁਵਣ੍ਣਾ ਦਯੋ ਇਟ੍ਠਫਲਧਮ੍ਮਾ ਯਾਵ ਗਨ੍ਥਨਿਟ੍ਠਾਨਾ ਯਾਵ ਆਯੁਕਪ੍ਪਪਰਿਯੋ ਸਾਨਾਪਿ ਵਾ ਵਡ੍ਢਨਪਕ੍ਖੇ ਠਤ੍ਵਾ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਯਥਾਹ –

ਅਭਿ ਵਾਦਨਸੀਲਿਸ੍ਸ, ਨਿਚ੍ਚਂ ਵੁਡ੍ਢਾਪਚਾਯਿਨੋ;

ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਧਮ੍ਮਾ ਵਡ੍ਢਨ੍ਤਿ, ਆਯੁਵਣ੍ਣੋ ਸੁਖਂ ਬਲਨ੍ਤਿ.

ਏਵਂ ਤਾਯ ਵਨ੍ਦਨਾਯ ਅਨ੍ਤਰਾਯਨੀਵਾਰਣਂ ਹੋਤੀਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਸਙ੍ਗਹਾਰਬ੍ਭੇ ਰਤਨਤ੍ਤਯਵਨ੍ਦਨਾਕਰਣਂ ਥੇਰਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਨਾ ਆਰਬ੍ਭ ਮਾਨਸਙ੍ਗਹਸ੍ਸ ਅਨਨ੍ਤਰਾਯੇਨ ਪਰਿਸਮਾਪਨੁਤ੍ਥਂ. ਨ ਕੇਵਲਞ੍ਚ ਥੇਰਸ੍ਸੇਵ, ਸੋਤੂਨਞ੍ਚ ਸਙ੍ਗਹਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਾਨਂ ਆਦਿਮ੍ਹਿਯੇਵ ਰਤਨਤ੍ਤਯ ਵਨ੍ਦਨਾ ਸਿਦ੍ਧਿਤੋ ਅਨਨ੍ਤਰਾਯੇਨ ਗਹਣ ਕਿਚ੍ਚਸਮ੍ਪਜ੍ਜਨਤ੍ਥਨ੍ਤਿ.

[੪] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ

ਸਤ੍ਤਸੁ ਜਵਨੇਸੁ ਪਥਮਜਵਨ ਵਸੇਨੇਵ ਵਨ੍ਦਨਾ ਪਯੋਜਨਂ ਵਿਭਾਵਿਤਂ ਵਿਯ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ‘‘ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਵੇਦਨੀਯਭੂਤਾ’’ਤਿ ਹਿ ਤਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ.

ਉਪਤ੍ਥਮ੍ਭਨਕਿਚ੍ਚਸ੍ਸੇਵ ਇਧ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਤਾ. ਤਸ੍ਸ ਚ ਸਤ੍ਤਸੁਪਿ ਜਵਨੇਸੁ ਉਪਲਦ੍ਧਤ੍ਤਾਤਿ. ਯਥਾ ਹਿ ਆਹਾਰਰੂਪਸ੍ਸ ਦ੍ਵੀਸੁ ਕਿਚ੍ਚੇਸੁ ਓਜਟ੍ਠਮਕਰੂਪਜਨਨਕਿਚ੍ਚਂ ਪਰਿਤ੍ਤਕਂ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕਂ ਹੋਤਿ. ਚਤੁਸ੍ਸਨ੍ਤ ਤਿਰੂਪੁਪਤ੍ਥਮ੍ਭਨਕਿਚ੍ਚਮੇਵ ਮਹਨ੍ਤਂ ਅਧਿਮਤ੍ਤਂ. ਤਥਾਹਿ ਪਟ੍ਠਾਨੇਪਿ ਤਦੁਪਤ੍ਥਮ੍ਭਨਕਿਚ੍ਚਮੇਵ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਬਲ਼ੀਕਾਰੋ ਆਹਾਰੋ ਇਮਸ੍ਸ ਕਾਯਸ੍ਸ ਆਹਾਰਪਚ੍ਚਯੇਨ ਪਚ੍ਚਯੋਤਿ ਵਿਭਙ੍ਗਵਾਰੋ ਵਿਭਤ੍ਤੋ. ਏਵਮੇਵਂ ਇਧਪਿ ਪਥਮਜਵਨਸ੍ਸ ਅਵੁਨਾਵ ਵਿਪਾਕਜਨਨਕਿਚ੍ਚਂ ਪਰਿਤ੍ਤਕਂ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕਂ ਹੋਤਿ. ਅਹੇਤੁਕਵਿਪਾਕਮਤ੍ਤਂ ਜਨੇਤੀਤਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਸੁ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਰੁਪਤ੍ਥਮ੍ਭਨਕਿਚ੍ਚਮੇਵ ਮਹਨ੍ਤਂ ਅਧਿਮਤ੍ਤਂ. ਤਞ੍ਚ ਸਤ੍ਤਸੁਪਿ ਜਵਨੇਸੁ ਉਪਲਬ੍ਭਤਿ ਯੇਵਾਤਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਗਨ੍ਥਾਭਿਧੇਯ੍ਯੇ ਗਨ੍ਥਪ੍ਪਕਾਰੇ ਗਨ੍ਥਪ੍ਪਯੋਜਨੇ ਚ ਆਦਿਤੋ ਵਿਵਿਤੇਸਤਿ ਸੋਤੁ ਜਨਾਨਂ ਗਨ੍ਥਸ੍ਸਵਨੇ ਉਸ੍ਸਾਹੋ ਜਾਯਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਸਂ ਗਨ੍ਥਾ ਭਿਧੇਯ੍ਯਾਦੀਨਂ ਦਸ੍ਸਨਂ ਗਨ੍ਥੇ ਉਸ੍ਸਾਹਜਨਨਤ੍ਥਂ. ਗਨ੍ਥਾਭਿਧਾਨਦਸ੍ਸਨਂ ਵੋਹਾਰਸੁਖਤ੍ਥਨ੍ਤਿ. ਇਦਮੇਤ੍ਥ ਪਿਣ੍ਡਤ੍ਥਦਸ੍ਸਨਂ.

੪. ਅਯਂ ਪਨ ਪਦਤ੍ਥੋ. ਸਮ੍ਮਾਚ ਬੁਜ੍ਝਿ ਸਾਮਞ੍ਚ ਬੁਜ੍ਝੀਤਿ ਸਮ੍ਮਾ ਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਸਮ੍ਮਾਸਦ੍ਦੋ ਅਵਿਪਰੀਤਤ੍ਥੇ ਨਿਪਾਤੋ. ਸੋ ਬੁਜ੍ਝਿਤਬ੍ਬੇਸੁ ਞੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮੇਸੁ ਬੁਜ੍ਝਨਕ੍ਰਿਯਾਯ ਅਸੇਸਬ੍ਯਾਵਿਭਾਵਂ ਦੀਪੇਤਿ. ਤਥਾਹਿ ਪਦੇਸਞਾਣੇ ਠਿਤਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾਦਯੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਿਸਯੇ ਏਵ ਅਵਿਪਰੀਤਂ ਬੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ. ਅਵਿਸਯੇ ਪਨ ਅਨ੍ਧਕਾਰੇ ਪਵਿਟ੍ਠਾਵਿਯ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਵਿਸਯੋ ਚ ਤੇਸਂ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕੋਵ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਵਿਸਯਂ ਉਪਾਦਾਯ ਯਥਾ ਹਤ੍ਥ ਪੁਟੇ ਆਕਾਸੋ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕੋਵ ਅਜਟਾਕਾਸਂ ਉਪਾਦਾਯਾਤਿ. ਤੇ ਹਿ ਫਸ੍ਸਾਦੀਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਏਕਧਮ੍ਮਮ੍ਪਿ ਸਬ੍ਬਾਕਾਰਤੋ ਬੁਜ੍ਝਿਤੁਂ ਨਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੀਤਿ. ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਪਨ ਅਵਿਸਯੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਯਤ੍ਥ ਤੇ ਵਿਪਰੀਤਂ ਬੁਜ੍ਝੇਯ੍ਯੁਂ. ਤੇ ਹਿ ਅਨਮਤਗ੍ਗੇ ਸਂਸਾਰੇ ਅਨਨ੍ਤਾਸੁ ਚ ਲੋਕਧਾਤੂਸੁ ਤਿਯਦ੍ਧਗਤੇ ਅਦ੍ਧਮੁਤ੍ਤਕੇ ਚ ਧਮ੍ਮੇ ਹਤ੍ਥਮਣਿਕੇ ਵਿਯ ਸਮਸਮੇ ਕਤ੍ਵਾ ਬੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ. ਸਬ੍ਬੇ ਧਮ੍ਮਾ ਸਬ੍ਬਾਕਾਰੇਨ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਞਾਣਮੁਖੇ ਆਪਾਤ ਮਾਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਞਾਣਮੁਖੇਤਿ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਂਮਹਾਭਵਙ੍ਗਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਹਿ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਬੋਧਿਮਣ੍ਡੇ ਸਬ੍ਬਂ ਅਭਿਧਮ੍ਮਂ ਸਮ੍ਮਸਨਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਨਿਚ੍ਚਕਾਲਂ ਉਪਟ੍ਠਹਨ੍ਤੀਤਿ. ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਬੁਦ੍ਧਾ ਪਨ ਯਤ੍ਤਕੇ ਧਮ੍ਮੇ ਵਿਚਾਰੇਤੁਂ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਤਕੇ ਧਮ੍ਮੇ ਆਵਜ੍ਜਨਾਯ ਵਿਸੁਂ ਕਤ੍ਵਾ ਆਵਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵਿਚਾਰੇਨ੍ਤੀਤਿ. ਨਨੁ ਧਮ੍ਮਾ ਮਹਨ੍ਤਾ ਭਵਙ੍ਗਂ ਪਰਿਤ੍ਤਕਨ੍ਤਿ ਨ ਚੋਦੇਤਬ੍ਬਮੇਤਂ. ਅਰੂਪਧਮ੍ਮਾਨਞ੍ਹਿ ਪਰਮੁਕ੍ਕਂਸਪਤ੍ਤਾਨਂ ਏਸ ਆਨੁਭਾਵੋਤਿ. ਸਂਸਦ੍ਦੋ ਪਨ ਸਾਮਨ੍ਤਿ ਏਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੇ ਉਪਸਗ੍ਗੋ. ਸੋ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਵੇਧਧਮ੍ਮੇਸੁ ਅਨਾਚਰਿਯਕਤਂ ਦੀਪੇਤਿ. ਨ ਮੇ ਆਚਰਿਯੋ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨਨੁ ਭਗਵਤੋ ਤਤੀਯਚਤੁਤ੍ਥਾਰੁਪ੍ਪ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਆਲ਼ਾਰੁਦਕਮੂਲਿਕਾਤਿ. ਸਚ੍ਚਂ. ਤਾ ਪਨ ਅਨਲਙ੍ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਲਦ੍ਧਮਤ੍ਤਾਵ ਹੁਤ੍ਵਾ ਛਡ੍ਡਿਤਤ੍ਤਾ ਪਚ੍ਛਾ ਬੁਜ੍ਝਨਕ੍ਰਿਯਾਯ ਪਾਦਕਮਤ੍ਤਾਪਿ ਨਹੋਨ੍ਤਿ. ਕੁਤੋ ਪਟਿਵੇਧਧਮ੍ਮਾਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਾ ਭਗਵਤੋ ਬੁਦ੍ਧਭਾਵੇ ਸਾਚਰਿਯਕਤਂ ਨ ਸਾਧੇਨ੍ਤੀਤਿ. ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਪਾਲ਼ਿ ਅਨੁਗਤੋ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਥਾਹ –

ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਚ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ. ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਨਨੁਸ੍ਸੁਤੇਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਸਾਮਂ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਅਭਿਸਮ੍ਬੁਜ੍ਝਿ. ਤਤ੍ਥ ਚ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਂ ਪਾਪੁਣਾਤਿ. ਬਲੇਸੁ ਚ ਵਸਿਭਾਵਂ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ.

ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇ ਭੁਮ੍ਮਂ. ਬਲੇਸੂਤਿ ਦਸਬਲ ਞਾਣੇਸੁ. ਵਸਿਭਾਵਨ੍ਤਿ ਇਸ੍ਸਰਭਾਵਂ. ਏਤ੍ਥਚ ਪੁਬ੍ਬੇ. ਲ. ਸਾਮਨ੍ਤਿਏਤੇਨ ਸਂਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤਤ੍ਥਾਤਿਆਦਿਨਾ [ਸਮ੍ਮਾਸਦ੍ਦਸ੍ਸਅਤ੍ਥਨ੍ਤਿ. ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਪਦਂ]

੫. ਇਦਾਨਿ ਥੇਰੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਨ੍ਦਨਂ ਸੁਟ੍ਠੁਬਲਵਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਅਤੁਲਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਅਨੇਕਗੁਣਪਦਵਿਸਯਾ ਹਿ ਵਨ੍ਦਨਾ ਸੁਟ੍ਠੁਤਰਂ ਬਲਵਤੀ ਹੋਤੀਤਿ. ਨਨੁ ਏਕਗੁਣਪਦਵਿਸਯਾਪਿ ਵਨ੍ਦਨਾ ਅਨ੍ਤਰਾ ਯਨੀਵਾਰਣੇਸਮਤ੍ਥਾ ਸਿਯਾਤਿ ਕਿਂ ਦੁਤੀਯੇਨਾਤਿ. ਨ ਨ ਸਮਤ੍ਥਾ. ਵਿਞ੍ਞੁਜਾਤਿਕਾ ਪਨ ਸਤ੍ਥੁਗੁਣਤ੍ਥੋਮਨੇ ਮਤ੍ਤਕਾਰਿਨੋ ਨਾਮ ਨ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਥੇਰੋ ਚ ਤੇਸਂ ਅਞ੍ਞਤਰੋ. ਤ੍ਵਂ ਪਨ ਅਵਿਞ੍ਞੁਜਾਤਿਕੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਮਤ੍ਤਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਚੋਦੇਸੀਤਿ. ਅਪਿਚ. ਨ ਕੇਵਲਂ ਅਨ੍ਤਰਾ ਯਨੀਵਾਰਣਮੇਵ ਵਨ੍ਦਨਾਯ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਂ ਹੋਤਿ. ਅਥਖੋ ਪਞ੍ਞਾਪਾਟਵਾਦਿਅਤ੍ਥੋਪਿ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬੋਯੇਵ. ਸੋਪਿ ਹਿ ਅਨਾਯਾਸੇਨ ਗਨ੍ਥ ਨਿਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਗਨ੍ਥਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਯਾ ਚ ਪਚ੍ਚਯੋ ਹੋਤੀਤਿ. ਅਨੁਸ੍ਸਤਿਟ੍ਠਾਨੇਸੁ ਹਿ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾ ਚਿਤ੍ਤਸਮਾਧਾਨਾਵਹਾ ਹੋਤਿ. ਚਿਤ੍ਤ ਸਮਾਧਾਨੇ ਚ ਸਤਿ ਪਞ੍ਞਾਤਿਕ੍ਖਾਸੂਰਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਹਤਿ. ਸਮਾਹਿਤੋ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਯਥਾਭੂਤਂ ਪਜਾਨਾਤੀਤਿ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਦਤ੍ਥਾਯਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਨ੍ਦਨਾ ਸੁਟ੍ਠੁ ਬਲਵਤੀ ਕਾਤਬ੍ਬਾਯੇਵਾਤਿ.

[੫] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ

‘‘ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਵਚਨਤ੍ਥ ਯੋਗੇਪਿ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਭਗਵਤਿ ਸਮਞ੍ਞਾਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਅਤੁਲਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਵਿਸੇ ਸੇਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ.

ਮਹਨ੍ਤਞ੍ਹਿ ਸਤ੍ਥੁਗੁਣਪਦਾਨਂ ਮਜ੍ਝੇ ਏਤਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਪਦਂ, ਚਨ੍ਦੋ ਵਿਯ ਤਾਰਕਾਨਂ ਮਜ੍ਝੇ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਂ ਸਭਾਵਨਿਰੁਤ੍ਤਿਂ ਜਾਨਨ੍ਤਾਨਂਸਨ੍ਤਿਕੇ ਭਾਵਤ੍ਥਸੁਞ੍ਞਂ ਸਤ੍ਥੁਸਮਞ੍ਞਾਮਤ੍ਤਂ ਭਵਿਤੁਂ ਨਾਰਹਤਿ. ਅਞ੍ਞੇਸਂ ਪਨ ਪਦਸਹਸ੍ਸਂ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਂਪਿ ਸਤ੍ਥੁ ਸਮਞ੍ਞਾਮਤ੍ਤਮੇਵ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ. ਤੁਲਯਿਤਬ੍ਬੋ ਅਞ੍ਞੇਨ ਸਹ ਪਮਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਤੁਲੋ. ਨ ਤੁਲੋ ਅਤੁਲੋ, ਨਤ੍ਥਿਤੁਲੋ ਸਦਿਸੋ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਵਾ ਅਤੁਲੋ. ਭਗਵਾ. ਨ ਹਿ ਅਤ੍ਥਿ ਭਗਵਤੋ ਅਤ੍ਤਨਾ ਸਦਿਸੋ ਕੋਚਿ ਲੋਕਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ. ਯਥਾਹ –

ਨ ਮੇ ਆਚਰਿਯੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਸਦਿਸੋ ਮੇ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤਿ;

ਸਦੇਵਕਸ੍ਮਿਂ ਲੋਕਸ੍ਮਿਂ, ਨਤ੍ਥਿ ਮੇ ਪਟਿਪੁਗ੍ਗਲੋਤਿ.

ਅਨਚ੍ਛਰਿਯਞ੍ਚੇਤਂ, ਯਂ ਬੁਦ੍ਧਭੂਤਸ੍ਸ ਅਤੁਲਤ੍ਤਂ. ਸਮ੍ਪਤਿਜਾਤਸ੍ਸਪਿ ਪਨਸ੍ਸ ਅਤੁਲਤਾ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਤਦਾ ਹਿ ਮਹਾਪੁਰਿਸੋ ਸਮ੍ਪਤਿਜਾਤੋਵ ਸਮਾਨੋ ਪੁਰਤ੍ਥਿਮਦਿਸਾਭਿਮੁਖੋ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਦਿਸਾ ਭਾਗੇ ਅਨਨ੍ਤਾਨਿ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਾਨਿ ਏਕਙ੍ਗਣਾਨਿ ਅਹੇਸੁਂ. ਤੇਸੁ ਠਿਤਾ ਦੇਵਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨੋ ਮਹਾਪੁਰਿਸ ਇਧ ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਸਦਿਸੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਕੁਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿਤਰੋਤਿ ਪਰਮਾਯ ਪੁਜਾਯ ਪੂਜੇਸੁਂ. ਏਵਂ ਸੇਸਦਿਸਾਸੁਪਿ. ਤਦਾ ਮਹਾਪੁਰਿਸੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਬ੍ਬਲੋਕਗ੍ਗਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਅਗ੍ਗੋਹਮਸ੍ਮਿ ਲੋਕਸ੍ਸ, ਸੇਟ੍ਠੋਹਮਸ੍ਮਿਲੋਕਸ੍ਸ, ਜੇਟ੍ਠੋਹਮਸ੍ਮਿਲੋਕਸ੍ਸ ਅਯਮਨ੍ਤਿ ਮਾਜਾਤਿ, ਨਤ੍ਥਿ ਦਾਨਿ ਪੁਨਬ੍ਭਵੋਤਿ ਏਵਂ ਅਛਮ੍ਭਿਵਾਚਂ ਨਿਚ੍ਛਾਰੇਸੀਤਿ. ਇਦਂਪਿ ਅਨਚ੍ਛਰਿਯਂ, ਯਂ ਪਚ੍ਛਿਮਭਵਂ ਪਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਤੁਲਤ੍ਤਂ. ਯਦਾ ਪਨ ਸੋ ਸੁਮੇਧਭੂਤੋ ਦੀਪਙ੍ਕਰਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਨਿਯਤਬ੍ਯਾਕਰਣਂ ਗਣ੍ਹਿ. ਤਦਾਪਿ ਥਪੇਤ੍ਵਾ ਦੀਪਙ੍ਕਰਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਂ ਪਾਰਮਿਤਾਗੁਣੇਹਿ ਤੇਨ ਸਦਿਸੋ ਕੋਚਿ ਨਤ੍ਥੇਵ. ਨਤ੍ਥਿਭਾਵੋਚਸ੍ਸ ਤਦਾ ਪਵਤ੍ਤੇ ਹਿ ਦਸਸਹਸ੍ਸਿਲੋਕਧਾਤੁਕਮ੍ਪਨਾਦੀਹਿ ਅਸਾਧਾਰਣਪਾਟਿਹਾਰਿਯੇਹਿ ਦੀਪੇਤਬ੍ਬੋ. ਤਾਨਿ ਹਿ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾਨਂ ਸਤਸਹਸ੍ਸਂਪਿ ਪਵਤ੍ਤੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਤਿਯੇਵ. ਕੁਤੋ ਸਾਵਕਬੋਧਿ ਸਤ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿ. ਤੇਨੇਵ ਹਿ ਤਦਾ ਪਵਤ੍ਤਿਪਾਰਮਿਪਵਿਚਯਞ੍ਞਾਣਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਿਸਯੇ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਥਞ੍ਞਾਣਗਤਿਕਨ੍ਤਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਾਵਕਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾਪਿ ਹਿ ਯਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਅਤ੍ਤਨੋ ਬੋਧਿਯਾ ਅਨੁਰੂਪੇ ਸਮ੍ਭਾਰਧਮ੍ਮੇ ਸਯਮੇਵ ਜਾਨਿਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ. ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਅਨਿਵਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵਤ੍ਤਾਨੁਸਾਰਿਮਹਾਪੁਥੁਜ੍ਜਨਭਾਵਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਭੂਮਿਂ ਓਕ੍ਕਨ੍ਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਏਕੇਨ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਨਿਯਤਾ ਸਮ੍ਬੋਧਿਪਰਾਯਨਾ ਚ ਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਦਾ ਏਵ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਸਮ੍ਮੁਖਿਭਾਵੇ ਸਤਿ ਨਿਯਤਬ੍ਯਾਕਰਣਂ ਲਭਨ੍ਤਿ. ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਸਤ੍ਤੇਸੁ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਮੇਵ ਨਤ੍ਥੀਤਿ.

[੬] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ

ਸਮਿਤਤ੍ਥੇ ਯ੍ਯਕਾਰਸ੍ਸ ਅਕਾਰਸ੍ਸ ਵਾ ਵਸੇਨ ਏਤਂ ਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ.

ਨ ਹਿ ਤੁਲਸਦ੍ਦੋ ਧਾਤੁਸਿਦ੍ਧੋ ਕਮ੍ਮਸਾਧਨੋ ਚ ਭਵਿਤੁਂ ਨ ਯੁਤ੍ਤੋ. ਤੁਲਯਿਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯੋਤਿ ਅਤੁਲੋ. ਅਪ੍ਪਮੇ ਯ੍ਯੋਤਿ ਹਿ ਟੀਕਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਤੇਨ ਤੁਲਸਦ੍ਦੋ ਕਮ੍ਮਸਾਧਨੋਤਿ ਦਿਪੇਤਿ. ਏਵਞ੍ਚ ਸਤਿ ਕਮ੍ਮਸਾਧਨੇਨੇਵ ਤਦਤ੍ਥਸਿਦ੍ਧਿਤੋ ਕਿਂ ਤਤੋ ਸਮਿਤਤ੍ਥੇ ਯ੍ਯਕਾਰਸ੍ਸਅਕਾਰਸ੍ਸ ਵਾ ਚਿਨ੍ਤਾਯਾਤਿ. ਵਤ੍ਤਿਚ੍ਛਾਨੁਗਤੋ ਸਦ੍ਦਪ੍ਪਯੋਗੋਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਏਤਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਚੇ. ਨ. ਯਥਾ ਸੁਤਂ ਯੁਤ੍ਤਂ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਅਸ੍ਸੁਤਸ੍ਸ ਪਰਿਕਪ੍ਪਨਾਯ ਪਯੋ ਜਨਾਭਾਵਤੋਤਿ. [ਅਤੁਲ ਪਦਂ]

੬. ਇਮੇਹਿ ਪਨ ਦ੍ਵੀਹਿ ਪਦੇਹਿ ਸਤ੍ਥੁ ਤਿਸ੍ਸੋ ਸਮ੍ਪਦਾ ਵਿਭਾ ਵਿਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਹੇਤੁਸਮ੍ਪਦਾ ਫਲਸਮ੍ਪਦਾ ਸਤ੍ਤੁਪਕਾਰਸਮ੍ਪਦਾਚਾਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਤ੍ਥੁ ਮਹਾਕਰੁਣਾ ਸਮਙ੍ਗਿਤਾ ਬੋਧਿਸਮ੍ਭਾਰਸਮ੍ਭਰਣਞ੍ਚ ਹੇਤੁਸਮ੍ਪਦਾਨਾਮ. ਬੋਧਿਮਣ੍ਡੇ ਪਵਤ੍ਤਿਤਾ ਚਤੁਵੀਸਤਿ ਕੋਟਿਸਭਸਹਸ੍ਸਸਙ੍ਖਾ ਮਹਾਵਜਿਰਞ੍ਞਾਣਸਙ੍ਖਾਤਾ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਮਹਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਿ ਏਤ੍ਥੇਵ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ. ਸਾ ਹਿ ਮਹਾਬੋਧਿਯਾ ਪਦਟ੍ਠਾਨ ਭੂਤਾਤਿ. ਪਹਾਨ ਸਮ੍ਪਦਾਯਮੇਵ ਵਾ ਸਾ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਫਲਸਮ੍ਪਦਾ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਾ ਪਹਾਨਸਮ੍ਪਦਾ ਞਾਣਸਮ੍ਪਦਾ ਆਨੁਭਾਵਸਮ੍ਪਦਾ ਰੂਪਕਾਯਸਮ੍ਪਦਾ ਚਾਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਹ ਵਾਸਨਾਯ ਕਿਲੇਸਪ੍ਪਹਾਨਂ ਪਹਾਨਸਮ੍ਪਦਾ ਨਾਮ. ਪਹਾਨਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਪਾਰਿਪੂਰਿਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਤ੍ਥਤੋ ਪਨ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੋ, ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗਞ੍ਞਾਣਮੇਵ ਵਾ. ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤ ਞ੍ਞਾਣ ਦਸਬਲਞ੍ਞਾਣਾਦੀਨਿ ਞਾਣਸਮ੍ਪਦਾ.

[੭] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ

ਏਤਾਸੁ ਦ੍ਵੀਸੁ ਸਮ੍ਪਦਾਸੁ ਞਾਣਸਮ੍ਪਦਾ ਪਥਮਂ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤਤੋ ਪਹਾਨਸਮ੍ਪਦਾ. ਪਹਾਨਸਮ੍ਪਦਾਯੇਵ ਪਨ ਪਥਮਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ. ਸਾ ਹਿ ਞਾਣਸਮ੍ਪਦਾਯਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਭੂਤਾ ਪਚ੍ਚਯਭੂਤਾ ਚ. ਮਹਾਟੀਕਾਯਞ੍ਚ ਸਾਯੇਵ ਪਥਮਂ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ.

[੮] ਯਞ੍ਚ ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ

‘‘ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣਪਦਟ੍ਠਾਨਂ ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗਞ੍ਞਾਣ’’ਨ੍ਤਿ ਞਾਣਸਮ੍ਪਦਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂਪਿ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿ.

ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗਞ੍ਞਾਣਞ੍ਹਿ ਪਹਾਨਸਮ੍ਪਦਾ ਏਵ ਭਵਿਤੁਂ ਅਰਹਤਿ. ਨ ਹਿ ਮਗ੍ਗਞ੍ਞਾਣਤੋ ਅਞ੍ਞਾ ਪਹਾਨਸਮ੍ਪਦਾਨਾਮ ਅਤ੍ਥੀਤਿ. ਯਞ੍ਚ ਕੋਚਿ ਵਦੇਯ੍ਯ ਮਗ੍ਗਞ੍ਞਾਣਂ ਞਾਣਞ੍ਚ ਹੋਤਿ ਪਹਾਨਞ੍ਚ. ਤਸ੍ਮਾ ਉਭਯਤ੍ਥ ਵਤ੍ਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਤਂਪਿ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਸਤਿ ਸਮ੍ਪਦਾਸਙ੍ਕਰੋ ਹੋਤੀਤਿ.

[੯] ਤਥਾ ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ

ਞਾਣਸਮ੍ਪਦਾਯਂ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣਂ ਸਬ੍ਬਪਥਮਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂਪਿ ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂਪਿ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ.

ਨਨੁ ‘‘ਤਮ੍ਮੂਲਕਾਨਿ ਚ ਦਸਬਲਾਦਿ ਞ੍ਞਾਣਾਨੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣਂਪਿ ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਚੇ. ਤਂਪਿ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿ.

ਨ ਹਿ ਅਪ੍ਪਧਾਨਂ ਸਰੂਪਤੋ ਨਿਦ੍ਦਿਸਿਤ੍ਵਾ ਪਧਾਨਂ ਪਾਕਟਂ ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਞਾਯਾਗਤਂ ਹੋਤੀਤਿ. ਅਚਿਨ੍ਤੇਯ੍ਯਾਨੁਭਾਵੇਹਿ ਸੀਲਾ ਦਿਗੁਣੇਹਿ ਇਦ੍ਧਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਚ ਸਮ੍ਪਦਾ ਆਨੁਭਾਵਸਮ੍ਪਦਾ. ਲਕ੍ਖਣਾ ਨੁਬ੍ਯਞ੍ਜਨਪ੍ਪਟਿਮਣ੍ਡਿਤਸ੍ਸ ਰੂਪਕਾਯਸ੍ਸ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਰੂਪਕਾਯਸਮ੍ਪਦਾ. ਸਤ੍ਤੁਪਕਾਰੋਦੁਵਿਧੋ ਆਸਯਸਮ੍ਪਦਾ, ਪਯੋਗਸਮ੍ਪਦਾ ਚ. ਅਜ੍ਝਾਸਯਸ੍ਸ ਉਲ਼ਾਰਤਾ ਕਾਯਵਚੀਪਯੋਗਸ੍ਸ ਚ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਤ੍ਥ ਦੇਵਦਤ੍ਤਾਦੀਸੁ ਵਿਰੋਧਿਸਤ੍ਤੇਸੁਪਿ ਨਿਚ੍ਚਂ ਹਿਤਜ੍ਝਾਸਯਤਾ ਆਸਯ ਸਮ੍ਪਦਾ. ਲੋਕੇ ਅਭਿਞ੍ਞਾਤਾਨਂ ਰਾਜੂਨਂ ਰਾਜਮਹਾਮਤ੍ਤਾਨਂ ਸੇਟ੍ਠਿ ਗਹਪਤੀਨਂ ਦੇਵਰਾਜੂਨਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰਾਦਿ ਨਿਰਪੇਕ੍ਖਤਾਵਸੇਨ ਦੇਸਨਾਪਯੋਗਸੁਦ੍ਧਿ ਪਯੋਗਸਮ੍ਪਦਾ. ਤਤ੍ਥ ਦ੍ਵੇ ਪਹਾਨਞਾਣਸਮ੍ਪਦਾ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਪਦੇਨ ਵਿਭਾਵਿਤਾ. ਦ੍ਵੀਹਿ ਆਨੁ ਭਾਵਰੂਪਕਾਯਸਮ੍ਪਦਾਹਿ ਸਹ ਦ੍ਵੇ ਸਤ੍ਤੁਪਕਾਰਸਮ੍ਪਦਾ ਅਤੁਲਪਦੇਨ. ਹੇਤੁਸਮ੍ਪਦਾ ਪਨ ਦ੍ਵੀਹਿਪਿ ਪਦੇਹਿ ਸਾਮਤ੍ਥਿਯਤੋ ਵਿਭਾਵਿਤਾ. ਨ ਹਿ ਤਾਦਿਸਿਯਾ ਹੇਤੁਸਮ੍ਪਦਾਯ ਵਿਨਾ ਇਤਰਾਸਂ ਪਵਤ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੀਤਿ. [ਸਮ੍ਪਦਾ]

੭. ਪੁਨਪਿ ਥੇਰੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਨ੍ਦਨਂ ਬਲਵਤਰਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਸਸਦ੍ਧਮ੍ਮਗਣੁਤ੍ਤਮਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਏਤੇਨ ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਘਾਨਂਪਿ ਵਨ੍ਦਨਾ ਕਤਾ ਹੋਤਿ. ਦੂਰਤੋਹਂ ਨਮਸ੍ਸਿਸ੍ਸਂ, ਸਸਙ੍ਘਂ ਲੋਕਨਾਯਕਨ੍ਤਿ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸਪਿ ਨਮਨਕ੍ਰਿਯਾਪਤ੍ਤਿ ਸਹਸਦ੍ਦੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਏਵ ਮਿਦਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਤਤ੍ਥ ਨਮਸ੍ਸਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਨਮਸ੍ਸਿਂ.

[੧੦] ਯਮ੍ਪਨ ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ

‘‘ਗੁਣੀਭੂਤਾਨਂਪਿ ਹਿ ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਘਾਨਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤਬ੍ਬ ਭਾਵੋ ਸਹਯੋਗੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਅਭਿਵਾਦੇਤਬ੍ਬ ਭਾਵੋਤਿ ਨਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਅਭਿਵਾਦਿਤਭਾਵੋਤਿ ਪਨ ਅਭਿਵਾਦਨਨ੍ਤਿ ਵਾ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਸਤਿ ਇਧ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਸ੍ਸ ਕ੍ਰਿਯਾ ਸਮਵਾਯਸ੍ਸ ਸਿਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਘਾਨਂਪਿ ਥੇਰਸ੍ਸ ਵਨ੍ਦਨਾ ਕ੍ਰਿਯਾਪਤ੍ਤਿ ਸਿਦ੍ਧਾ ਹੋਤੀਤਿ. ਇਤਰਥਾ ਤਬ੍ਬਪਚ੍ਚਯਸ੍ਸ ਅਰਹਤ੍ਥਦੀਪਨਤੋ ਅਭਿਵਾਦਨਾ ਰਹਤਾ ਸਙ੍ਖਾਤ ਗੁਣਸਮਵਾਯੋ ਵੁਤ੍ਤੋ ਸਿਯਾ. ਸੋਚ ਇਧ ਨਾਧਿਪ੍ਪੇਤੋ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਨਿਦਸ੍ਸਨੇਨ ਚ ਸਹ ਨ ਸਮੇਤਿ ਸਪੁਤ੍ਤਦਾਰੋ ਆਗਤੋਤਿ.

ਅਪਿਚ ਥੇਰੋ ਇਮਂ ਗਨ੍ਥਂ ਰਚਯਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗੇਯੇਵ ਤੀਣਿ ਰਤਨਾਨਿ ਵਨ੍ਦਿ, ਅਥ ਤਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਨ੍ਦਨਂ ਗਨ੍ਥਪ੍ਪਟਿਞ੍ਞਾਯ ਸਹ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਂ ਰਚਯੀਤਿਪਿ ਨ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਨ੍ਤਿ. ਤਥਾਹਿ ਅਭਿਵਾਦਿਯਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨ ਅਭਿਵਾਦਿਯਾਮੀਤਿ. ਏਸਨਯੋ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥਪਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਦ੍ਧਮ੍ਮੇਨ ਚ ਗਣੁਤ੍ਤਮੇਨ ਚ ਅਤ੍ਤਨਾ ਨਿਮ੍ਮਿਤੇਨ ਸਕਲਲੋਕਸ੍ਸ ਸਰਣਭੂਤੇਨ ਸਹ ਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਸਸਦ੍ਧਮ੍ਮ ਗਣੁਤ੍ਤਮੋ. ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ. ਨ ਹਿ ਪਰਨਿਮ੍ਮਿਤੇਨ ਸਦ੍ਧਮ੍ਮੇਨ ਗਣੁਤ੍ਤਮੇਨ ਚ ਸਹਿਤਾ ਸਾਵਕਾ ਸਸਦ੍ਧਮ੍ਮਾਤਿ ਚ ਸਗਣੁਤ੍ਤਮਾਤਿ ਚ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਨ ਚ ਅਤ੍ਤਨੋਏਵ ਸਰਣਭੂਤੇਨ ਸਦ੍ਧਮ੍ਮੇਨ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰਿਗਣੁਤ੍ਤਮੇਨ ਚ ਸਹਿਤਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਤਥਾ ਥੋਮਨਂ ਅਰਹਨ੍ਤੀਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਇਦਂਪਿ ਸਤ੍ਥੁ ਅਸਾਧਾਰਣਗੁਣਪਦਮੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.

ਤਤ੍ਥ ਧਾਰੇਤੀਤਿ ਧਮ੍ਮੋ. ਕੇ ਧਾਰੇਤਿ, ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਧਾਰੇਨ੍ਤੇ. ਧਮ੍ਮੋ ਹਵੇ ਰਕ੍ਖਤਿ ਧਮ੍ਮਚਾਰਿਨ੍ਤਿ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਥਞ੍ਚ ਧਾਰੇਤਿ, ਚਤੂਸੁ ਅਪਾਯੇਸੁ ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖੇਸੁਚ ਅਪਤਮਾਨੇ ਕਰੋਨ੍ਤੋ. ਕਿਞ੍ਚ ਧਾਰਣਂਨਾਮ, ਯੇਸਂ ਵਸੇਨ ਸਤ੍ਤਾ ਅਪਾਯੇਸੁਵਾ ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖੇਸੁਵਾ ਪਤਨ੍ਤਿ, ਤੇਸਂ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਏਕਦੇਸੇਨਵਾ ਸਬ੍ਬਸੋਵਾ ਸਮੁਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨਂ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਾ ਨਿਬ੍ਬਾਨਞ੍ਚ ਨਿਪ੍ਪਰਿਯਾਯਤੋ ਧਮ੍ਮੋਨਾਮ. ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਾ ਹਿ ਕਿਲੇਸੇ ਸਮੁਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਤਾ ਨਿਬ੍ਬਾਨੇਨ ਸਹੇਵ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਮੁਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਤਿ. ਨ ਵਿਨਾਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਯੇਵ ਪਞ੍ਚ ਏਕਨ੍ਤਤੋ ਧਮ੍ਮੋਨਾਮਾਤਿ. ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮੋ ਪਨ ਧਾਰਣੁਪਾਯੋਯੇਵ ਹੋਤਿ. ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਸਾਮਞ੍ਞਫਲਾਨਿਚ ਧਾਰਣਫਲਾਨਿਯੇਵ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਮ੍ਭਨਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਧਾਰਣਾਨੁਕੂਲਪ੍ਪਵਤ੍ਤਾਨਿ ਚ. ਤਸ੍ਮਾ ਏਤੇ ਪਞ੍ਚ ਪਰਿਯਾਯਧਮ੍ਮਾਯੇਵਾਤਿ. ਅਥਵਾ, ਧਾਰੀਯਤੀਤਿ ਧਮ੍ਮੋ. ਧਾਰਣਾਰਹੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਯੋ ਹਿ ਧਾਰੇਨ੍ਤਂ ਏਕਨ੍ਤੇਨ ਦੁਕ੍ਖਤੋ ਮੋਚੇਤਿ. ਅਗ੍ਗਸੁਖੇਚ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਤਿ. ਸੋਯੇਵ ਧਾਰਣਾਰਹਤ੍ਤਾ ਇਧ ਧਮ੍ਮੋਨਾਮਾਤਿ. ਕੋਪਨ ਸੋਤਿ, ਯਥਾ ਪੁਤ੍ਤਧਮ੍ਮਾਯੇਵ. ਤੇਹਿ ਕੇਚਿ ਭਾਵਨਾ ਵਸੇਨ ਕੇਚਿ ਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਵਸੇਨ ਕੇਚਿ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਸੁਖਵਿਹਾਰਵਸੇਨ ਕੇਚਿ ਉਗ੍ਗਹ ਧਾਰਣਵਸੇਨ ਧਾਰੀਯਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਚ ਏਵਂ ਧਾਰੀਯਮਾਨਾ ਧਾਰੇਨ੍ਤਂ ਯਥਾਰਹਂ ਅਪਾਯਦੁਕ੍ਖਤੋ ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖਤੋਚ ਮੋਚੇਨ੍ਤਿ, ਅਗ੍ਗੇਚ ਫਲਸੁਖੇਵਾ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸੁਖੇਵਾ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਨ੍ਤੀਤਿ. ਧਾਰੇਨ੍ਤਿਵਾ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਾਜਨਾ ਅਪਾਯੇਸੁ ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖੇਸੁਚ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਅਪਤ ਮਾਨਂ ਵਹਨ੍ਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਧਮ੍ਮੋ. ਧਰਨ੍ਤਿਵਾ ਏਤ੍ਥ ਧਮ੍ਮਦੀਪਾ ਧਮ੍ਮਪ੍ਪਟਿਸਰਣਾ ਜਨਾ ਲਦ੍ਧਪ੍ਪਤਿਟ੍ਠਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਧਮ੍ਮੋਤਿਪਿ ਯੁਜ੍ਜਤਿਯੇਵ. ਕਸ੍ਮਾ ਪਨੇਤ੍ਥ ਧਮ੍ਮੋ ਦਸਵਿਧੋਵ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਨਨੁ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮੇਨ ਸਹ ਏਕਾਦਸਵਿਧੋਵ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋਤਿ. ਸਚ੍ਚਂ. ਸੋਪਨ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮੋ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਪ੍ਪਟਿਪਦਾਏਵ ਹੋਤੀਤਿ ਪੁਬ੍ਬਚੇਤਨਾ ਵਿਯ ਦਾਨੇ ਮਗ੍ਗੇ ਏਵ ਸੋ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਧਮ੍ਮੋ ਦਸਵਿਧੋਵ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.

ਅਪਿਚ, ਯਦਗ੍ਗੇਨ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮੋ ਇਧ ਧਮ੍ਮਸ੍ਮਿਂ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋ. ਤਦਗ੍ਗੇਨ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਧਾਰਕੋਪਿ ਸਙ੍ਘੇ ਵਨ੍ਦਨੇਯ੍ਯੇ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋਤਿ ਯੁਤ੍ਤੋ. ਯਦਗ੍ਗੇਨਚ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਕਲ੍ਯਾਣਕੋ ਸਙ੍ਘੇ ਸੇਕ੍ਖੇਸੁ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋ. ਤਦਗ੍ਗੇਨ ਤਸ੍ਸ ਕਲ੍ਯਾਣਹੇਤੁਭੂਤੋ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿ ਧਮ੍ਮੋਪਿ ਧਮ੍ਮੇ ਵਨ੍ਦਨੇਯ੍ਯੇ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਸੋ ਹਿ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਭੂਤੋਪਿ ਯੇਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਤ੍ਤਾ ਸੇਖੇ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿ ਫਲਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਯ ਪਟਿਪਨ੍ਨੇ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋ. ਤੇ ਪਨ ਧਮ੍ਮਾ ਸੇਕ੍ਖੇ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗੇ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾਤਿ ਨਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਨ੍ਤਿ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਯੇ ਵਦਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਘਂ ਸਰਣਂ ਗਚ੍ਛਾਮੀਤਿ, ਏਤ੍ਥ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨ ਕਲ੍ਯਾਣਕੋ ਸਙ੍ਘੇ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੋ. ਨ ਹਿ ਤਂਸਰਣਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਸ੍ਸ ਸਰਣਗਮਨਂ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ. ਤੇਸਂ ਤਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਏਵਂ ਪਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਯੋ ਵੋ ਆਨਨ੍ਦ ਮਯਾ ਧਮ੍ਮੋਚ ਵਿਨਯੋਚ ਦੇਸਿਤੋ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੋ, ਸੋ ਵੋ ਮਮਚ੍ਚਯੇਨ ਸਤ੍ਥਾਤਿ ਏਵਂ ਸਤ੍ਥੁਠਾਨੇ ਥਪੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤਾ ਸਂਵਣ੍ਣਿਤੋ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮੋ ਧਮ੍ਮਸਰਣੇ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋਤਿ ਯੁਤ੍ਤੋ, ਤਂ ਧਾਰੇਨ੍ਤੋਪਨ ਕਲ੍ਯਾਣਪ੍ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਂ ਠਿਤੋਪਿ ਅਤ੍ਥਿ. ਅਟ੍ਠਿਤੋਪਿ ਅਤ੍ਥਿ. ਯੋ ਅਟ੍ਠਿਤੋ, ਸੋ ਅਤ੍ਤਨੋਪਿ ਸਰਣਂ ਨਹੋਤਿ. ਕੁਤੋ ਪਰਸ੍ਸ. ਸਤ੍ਥਾਰਾ ਚ ਅਨੇਕੇਸੁ ਸੁਤ੍ਤਸਹਸ੍ਸੇਸੁ ਸੋ ਗਰਹਿਤੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਸੋ ਸਙ੍ਘਸਰਣੇ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੋ. ਇਤਰੋਵ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋਤਿ ਯੁਤ੍ਤੋਤਿ.

ਸਨ੍ਤਾਨਂ ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਸਦ੍ਧਮ੍ਮੋ. ਸਮਿਤਕਿਲੇਸਾਨਂ ਤਤੋਯੇਵ ਪਸਤ੍ਥਾਨਂ ਪੂਜਿਤਾਨਂ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਾਨਂ ਪਣ੍ਡਿਤਾਨਞ੍ਚ ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯੋਚ ਸਨ੍ਤਾਨਂ ਧਮ੍ਮੋ, ਸੋਪਿ ਏਕਨ੍ਤੇਨ ਸਨ੍ਤੋਯੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਸਨ੍ਤੋ ਧਮ੍ਮੋਤਿਪਿ ਸਦ੍ਧਮ੍ਮੋ. ਪਸਤ੍ਥੋ ਪੂਜਿਤੋ ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਚ੍ਚੋ ਵਾ. ਅਯਞ੍ਹਿ ਅਞ੍ਞਤਿਤ੍ਥਿਯਧਮ੍ਮੋ ਵਿਯ ਧਾਰੇਨ੍ਤਂ ਨਵਿਸਂਵਾਦੇਤਿ. ਸੋ ਹਿ ਅਯਂ ਮੇ ਹਿਤੋਤਿ ਧਾਰੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਹਿਤੋਯੇਵ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਅਯਂ ਪਨ ਤਥਾਧਾਰੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਹਿਤੋਯੇਵ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ. [ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਪਦਂ]. ਗਣੁਤ੍ਤਮਪਦੇ ਲੋਕੇ ਸਮਾਨ ਦਿਟ੍ਠਿਸੀਲਾਨਂ ਸਹਧਮ੍ਮਿਕਾਨਂ ਸਮੂਹੋ ਗਣੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਇਧ ਪਨ ਉਤ੍ਤਮੇਹਿ ਸੀਲਾਦਿਗੁਣੇਹਿ ਯੁਤ੍ਤੋ ਭਗਵਤੋ ਸਾਵਕਸਙ੍ਘੋ ਉਤ੍ਤਮੋਚ ਸੋ ਗਣੋਚਾਤਿ ਅਤ੍ਥੇਨ ਉਤ੍ਤਮਗਣੋਨਾਮ. ਸੋਯੇਵ ਇਧ ਗਣੁਤ੍ਤਮੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਯਥਾ ਮੁਨਿਸੇਟ੍ਠੋ ਮੁਨਿਵਰੋਤਿ.

[੧੧] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ

‘‘ਗਣਾਨਂ ਗਣੇਸੁਵਾ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾਦਿਸਮੂਹੇਸੁ ਉਤ੍ਤਮੋ ਗਣੁਤ੍ਤਮੋ’’ਤਿ ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ.

ਏਤਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਅਤ੍ਥੇ ਸਤਿ ਉਤ੍ਤਮਸਦ੍ਦੋ ਪਧਾਨਭੂਤੋ ਹੋਤਿ. ਸੋਚ ਗੁਣਮ੍ਹਿਯੇਵ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਤੇਨ ਇਧ ਅਰਿਯਸਙ੍ਘੋ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਨਸਿਜ੍ਝਤੀਤਿ. ਏਤ੍ਥਚ ਗਣੋਤਿ ਸਙ੍ਘੋਯੇਵ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਸੋਚ ਸਙ੍ਘੋ ਦੁਵਿਧੋ ਸਮ੍ਮੁਤਿਸਙ੍ਘੋ, ਦਕ੍ਖਿਣੇਯ੍ਯਸਙ੍ਘੋਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਮਗ੍ਗੇਨ ਸਙ੍ਘੇਨ ਕਤਂ ਉਪਸਮ੍ਪਦਾਕਮ੍ਮਂ ਸਮ੍ਮੁਤਿਨਾਮ. ਤਾਯ ਸਮ੍ਮੁਤਿਯਾ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਭੂਮਿਂ ਪਤ੍ਵਾ ਠਿਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋ ਸਮ੍ਮੁਤਿਸਙ੍ਘੋਨਾਮ. ਸੋ ਵਿਨਯਕਮ੍ਮੇਸੁ ਪਸਿਦ੍ਧੋ. ਦਕ੍ਖਿਣੇਯ੍ਯਸਙ੍ਘੋ ਨਾਮ ਅਟ੍ਠ ਅਰਿਯਪੁਗ੍ਗਲਸਮੂਹੋ. ਸੋਪਨ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਸਮ੍ਮੁਤਿਸਙ੍ਘੇਪਿ ਅਨ੍ਤੋਗਧੋਯੇਵ ਹੋਤਿ. ਤਥਾਪਿ ਸਰਣਗਮਨ ਵਨ੍ਦਨਾ ਮਾਨ ਪੂਜਾਸਕ੍ਕਾਰਾਨੁਸ੍ਸਤਿਟ੍ਠਾਨੇਸੁ ਅਨੁਤ੍ਤਰ ਪੁਞ੍ਞਕ੍ਖੇਤ੍ਤ ਵਿਸੇ ਸਪਰਿਗ੍ਗਹਤ੍ਥਂ ਭਗਵਤਾ ਤਥਾ ਤਥਾ ਸਂਵਣ੍ਣੇਤ੍ਵਾ ਸੋ ਵਿਸੁਂ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਸਙ੍ਘੋਹਿ ਪੁਞ੍ਞਕ੍ਖੇਤ੍ਤਂ ਸਮਾਨੋਪਿ ਅਨੁਤ੍ਤਰਂ ਪੁਞ੍ਞਕ੍ਖੇਤ੍ਤਂ ਨਹੋਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ. ਸਾਲਿਕ੍ਖੇਤ੍ਤੇ ਤਿਣਾਨਂ ਵਿਯ ਖੇਤ੍ਤਦੁਟ੍ਠਾਨਂ ਸਕ੍ਕਾਯਦਿਟ੍ਠਿ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਨੁਸਯਾਨਂ ਸਬ੍ਭਾਵਾਤਿ. ਪੁਞ੍ਞਕ੍ਖੇਤ੍ਤਭਾਵੋ ਪਨਸ੍ਸ ਪੁਰਿਮੇ ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਪਦੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋਤਿ. [ਸਸਦ੍ਧਮ੍ਮਗਣੁਤ੍ਤਮਪਦਂ]

੮. ਅਭਿਵਾਦਿਯਾਤਿ ਵਿਸੇਸਤੋ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਅਯਂ ਲੋਕੇ ਸੀਲਾਦਿਗੁਣਯੁਤ੍ਤੋ ਸੇਟ੍ਠੋ ਵਨ੍ਦਨੇਯ੍ਯੋਤਿ ਏਵਂ ਸੇਟ੍ਠ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਵਿਸੇਸਤੋ ਵਨ੍ਦਤੀਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਵਨ੍ਦਨਾ ਪਨ ਤਿਵਿਧਾ ਕਾਯਵਨ੍ਦਨਾਦਿਵਸੇਨ. ਯਥਾਹ –

ਤਿਸ੍ਸੋ ਇਮਾ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਵਨ੍ਦਨਾ, ਕਤਮਾ ਤਿਸ੍ਸੋ. ਕਾਯੇਨ ਵਨ੍ਦਤਿ, ਵਾਚਾਯ ਵਨ੍ਦਤਿ, ਮਨਸਾ ਵਨ੍ਦਤੀਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਸੇਟ੍ਠਚਿਤ੍ਤਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਜਾਣੁਦ੍ਵਯ ਕਪ੍ਪਰਦ੍ਵਯ ਨਲਾਟ ਸਙ੍ਖਾਤਾਨਿ ਪਞ੍ਚ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਭੂਮਿਯਂ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਨੇਯ੍ਯਾਨਂ ਅਭਿਮੁਖਂ ਨਿਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਕਾਯੇਨ ਵਨ੍ਦਤਿਨਾਮ. ਯਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਪਞ੍ਚਪ੍ਪਤਿਟ੍ਠਿਤੇਨ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾਤਿ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਾਯਚ ਅਵਨ੍ਦਿਯਟ੍ਠਾਨੇਸੁ ਵਨ੍ਦਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਹੋਤੀਤਿ. ਗੁਣਪਦਾਨਿ ਵਾਚਾਯ ਪਵਤ੍ਤੇਨ੍ਤੋ ਵਾਚਾਯ ਵਨ੍ਦਤਿਨਾਮ. ਨਮੋ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ, ਨਮਤ੍ਥੁ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ, ਨਮੋ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਯਾ, ਨਮੋ ਵਿਮੁਤ੍ਤਾਨਂ, ਵਿਪਸ੍ਸਿਸ੍ਸ ਨਮਤ੍ਥੂਤਿ ਏਵਮਾਦੀਸੁਪਿ ਵਾਚਾ ਵਨ੍ਦਨਾਯੇਵ. ਗੁਣਪਦਾਨਿ ਅਨੁਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਗੁਣੇ ਅਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤੋ ਮਨਸਾ ਵਨ੍ਦਤਿਨਾਮਾਤਿ.

੯. ਭਾਸਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਕਥੇਸ੍ਸਾਮਿ. ਕਾਮਞ੍ਚ ਥੇਰੋ ਇਮਂ ਸਙ੍ਗਹਂ ਰਚਯਨ੍ਤੋ ਪੋਤ੍ਥਕਾਰੁਲ਼੍ਹਂ ਕਤ੍ਵਾਵ ਰਚਯਿਸ੍ਸਤਿ. ਗਨ੍ਥਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ ਵਾਚਾਕਮ੍ਮੇਸੁ ਪਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਭਾਸਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.

੧੦. ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥਸਙ੍ਗਹਨ੍ਤਿ ਪਦੇ ਅਭਿਧਮ੍ਮੇ ਵੁਤ੍ਤਾ ਅਤ੍ਥਾ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥਾ. ਤੇ ਸਙ੍ਗਯ੍ਹਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਏਤੇਨਾਤਿਵਾ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥਸਙ੍ਗਹੋ. ਸਙ੍ਗਯ੍ਹਨ੍ਤਿਤਿਚ ਥੇਰੇਨ ਸਂਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਗਯ੍ਹਨ੍ਤਿ ਕਥੀਯਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਭਿਧਮ੍ਮੇਤਿ ਚੇਤ੍ਥ ਅਭਿਅਤਿਰੇਕੋ ਅਭਿਵਿਸੇ ਸੋਚ ਧਮ੍ਮੋ ਅਭਿਧਮ੍ਮੋ. ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਚ ਵਿਨਯਪਾਲ਼ਿਤੋ ਅਞ੍ਞਂਪਾਲ਼ਿ ਦ੍ਵਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਯੋ ਵੋ ਆਨਨ੍ਦ ਮਯਾ ਧਮ੍ਮੋਚ ਵਿਨਯੋਚ ਦੇਸਿਤੋ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੋਤਿ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਞ੍ਚ ਪਾਲ਼ਿਦ੍ਵਯਂ ਆਣਾਵਿਧਾਨਸਙ੍ਖਾਤਂ ਵਿਨਯਨ ਕਿਚ੍ਚਂ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਕੁਸਲਾਦਿਕੇ ਯਥਾਪਵਤ੍ਤੇ ਪਰਮਤ੍ਥਧਮ੍ਮੇ ਏਵ ਦੀਪੇਤੀਤਿ. ਏਵਂ ਦੀਪੇਨ੍ਤੇਸੁਚ ਤੇਸੁ ਦ੍ਵੀਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਯੋ ਇਤਰਤੋ ਅਤਿਰੇਕੋਚ ਹੋਤਿ ਵਿਸੇਸੋਚ. ਅਯਮੇਵ ਅਭਿਧਮ੍ਮੋ ਨਾਮ. ਇਤਰੋਪਨ ਧਮ੍ਮੋਯੇਵ. ਏਵਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮੋ ਅਭਿਧਮ੍ਮੋ ਵਿਨਯੋ ਅਭਿਵਿਨਯੋਤਿ ਇਦਂ ਚਤੁਕ੍ਕਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਤਤ੍ਥ ਧਮ੍ਮੋਨਾਮ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਪਿਟਕਂ. ਅਭਿਧਮ੍ਮੋਨਾਮ ਯਤ੍ਤਪਕਰਣਾਨਿ. ਵਿਨਯੋਨਾਮ ਉਭਤੋ ਵਿਭਙ੍ਗੋ, ਅਭਿਵਿਨਯੋਨਾਮ ਖਨ੍ਧਕਪਰਿਵਾਰਾਤਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਸੁ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਤਿਰੇਕਵਿਸੇਸਤਾ ਚੇਤ੍ਥ ਕੁਸਲਾਦਿ ਵਸੇਨ ਖਨ੍ਧਾਦਿਵਸੇਨ ਸਙ੍ਗਹਾਦਿਵਸੇਨ ਤਥਾ ਤਥਾ ਦੇਸੇਤਬ੍ਬਪ੍ਪਕਾਰਾਨਂ ਅਨਵਸੇਸਵਿਭਤ੍ਤਿਵਸੇਨਵਾ ਸੁਦ੍ਧਧਮ੍ਮਾਧਿਟ੍ਠਾਨ ਦੇਸਨਾਪਵਤ੍ਤਿਵਸੇਨਵਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਯਤੋ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਬੁਦ੍ਧਾ ਇਮਂ ਅਭਿਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਦੇਵੇਸੁਏਵ ਦੇਸੇਨ੍ਤਿ. ਨ ਹਿ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਏਵਰੂਪਂ ਤਯੋ ਮਾਸੇ ਨਿਰਨ੍ਤਰਂ ਪਵਤ੍ਤਨਯੋਗ੍ਯਂ ਕਥਾਮਗ੍ਗਂ ਏਕੇਨ ਇਰਿਯਾਪਥੇਨ ਆਦਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪਰਿਯੋਸਾਨਂ ਪਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ, ਨਚ ਏਵ ਰੂਪੋ ਏਕਮਾਤਿਕਾਨੁਬਨ੍ਧੋ ਕਥਾਮਗ੍ਗੋ ਨਾਨਾਖਣੇਸੁ ਨਾਨਾਜਨਾਨਂ ਦੇਸੇਤੁਂ ਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯੋ ਹੋਤੀਤਿ. ਕੇਚਿਪਨ ਵਿਨਯਪਾਲ਼ਿਤੋਪਿ ਅਭਿਰੇਕਵਿਸੇਸਤਂ ਤਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣੇਨ੍ਤਿ. ਤਂ ਅਟ੍ਠਸਾਲਿਨਿਯਾ ਨ ਸਮੇਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਹਿ ਧਮ੍ਮਨਾਮਿਕਾਨਂ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਪਾਲ਼ੀਨਂ ਮਜ੍ਝੇਏਵ ਅਯਂ ਅਤਿਰੇਕਵਿਸੇਸਤਾ ਵਿਚਾਰਿਤਾ. ਨਚ ਯੁਜ੍ਜਤਿ ਵਿਨਯੇਨ ਸਹ ਤਥਾ ਵਿਚਾਰੇਤੁਂ ਅਸਮਾਨਕਿਚ੍ਚਵਿਸਯਤ੍ਤਾ. ਵਿਨਯੋ ਹਿ ਕਾਯਵਾਚਾਨਂ ਵਿਨਯਨਕਿਚ੍ਚੋ, ਅਜ੍ਝਾਚਾਰਵਿਸਯੋਚ. ਧਮ੍ਮੋ ਪਨ ਧਮ੍ਮਵਿਭਾਗਕਿਚ੍ਚੋ ਧਮ੍ਮਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿ ਵਿਸਯੋਚਾਤਿ. ਕੇਚਿਪਨ ਵਦਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਵਿਨਯੋ ਏਵ ਸਬ੍ਬਜੇਟ੍ਠਕੋ ਸਿਯਾ. ਵਿਨਯਂ ਵਿਵਣ੍ਣੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਾਪਤ੍ਤਿ ਹੋਤਿ. ਧਮ੍ਮਂ ਵਿਵਣ੍ਣੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਕਟਾਪਤ੍ਤਿਮਤ੍ਤਾਤਿ, ਤਂ ਨਯੁਜ੍ਜਤਿ. ਵਿਨਯੋ ਹਿ ਆਣਾਚਕ੍ਕਂ. ਧਮ੍ਮੋਚ ਧਮ੍ਮਚਕ੍ਕਂ. ਤਤ੍ਥ ਵਿਨਯਂ ਵਿਵਣ੍ਣੇਨ੍ਤੋ ਸਤ੍ਥੁ ਆਣਾਚਕ੍ਕੇ ਪਹਾਰਂ ਦੇਤਿ. ਸਤ੍ਥਰਿ ਅਗਾਰਵੋ ਮਹਨ੍ਤੋ ਹੋਤਿ. ਯਸ੍ਸਚ ਸਤ੍ਥਰਿ ਅਗਾਰਵੋ, ਤਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਘੇਸੁ ਤੀਸੁ ਸਿਕ੍ਖਾਸੁਚ ਅਗਾਰਵੋ ਸਿਦ੍ਧੋ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਵਿਨਯ ਵਿਵਣ੍ਣਨੇ ਆਪਤ੍ਤਿ ਮਹਨ੍ਤੀ ਹੋਤਿ. ਨ ਸਬ੍ਬਜੇਟ੍ਠਕਤ੍ਤਾਤਿ. ਅਪਿਚ, ਵਿਨਯੋਨਾਮ ਸਾਸਨਸ੍ਸ ਮੂਲਂ. ਵਿਨਯੇ ਅਟ੍ਠਿਤੇ ਸਾਸਨਂ ਨਤਿਟ੍ਠਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਸਾਸਨਸ੍ਸ ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਤ੍ਥਂਪਿ ਵਿਨਯਵਿਵਣ੍ਣਨੇ ਮਹਤੀ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਤਿ.

ਇਤਿ ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨਿਯਾ ਨਾਮ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥ ਸਙ੍ਗਹਸ੍ਸ

ਚਤੁਤ੍ਥਵਣ੍ਣਨਾਯ ਪਥਮਗਾਥਾਯ

ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਦੁਤੀਯਗਾਥਾ-ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨੀ

੧੧. ਏਵਂ ਆਦਿਗਾਥਾਯਤਂਤਂ ਪਯੋਜਨ ਸਹਿਤੇ ਪਞ੍ਚ ਅਤ੍ਥੇ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਤੇ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥੇ ਉਦ੍ਦੇਸਤੋ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਦੁਤੀਯਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਭਾਸਿਸ੍ਸਂ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥ ਸਙ੍ਗਹਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥਸਙ੍ਗਹਪਦੇ ਮਯਾ ਵੁਤ੍ਤਾ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥਾ ਸਬ੍ਬਥਾਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਚਤੁਧਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਏਤ੍ਥਚ -

[੧੨] ਟੀਕਾਯਂ ਤਾਵ

ਤਤ੍ਥ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥਸਙ੍ਗਹਪਕਰਣੇਤਿਵਾ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥ ਪਦੇਤਿਵਾ ਅਭਿਧਮ੍ਮੇਤਿਵਾ ਤਸਦ੍ਦਤ੍ਥੋ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠੋ. ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਭਿਧਮ੍ਮੇਤਿ. ਸਬ੍ਬਂ ਨਸੁਨ੍ਦਰਂ.

ਨ ਹਿ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥ ਸਙ੍ਗਹਪਕਰਣੇ ਮਯਾ ਵੁਤ੍ਤਾ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥਾਤਿ ਯੁਜ੍ਜਤਿ. ਪਕਰਣਂਪਿ ਹਿ ਉਪਰਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਮੇਵ ਹੋਤਿ. ਨਤੁ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕੁਤੋ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥਾਤਿ. ਨ ਚ ਸਂਵਣ੍ਣਨਾਪਕਰਣੇਸੁ ਆਦਿਮ੍ਹਿਯੇਵ ਤਾਵ ਤਸਦ੍ਦੋ ਅਪ੍ਪਧਾਨਪਦਾਨਿ ਪਚ੍ਚਾਮਸਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਅਟ੍ਠਸਾਲਿਨਿਯਂ ਆਦਿਮ੍ਹਿ ਤਤ੍ਥ ਕੇਨ ਟ੍ਠੇਨ ਅਭਿਧਮ੍ਮੋਤਿ ਵਾਕ੍ਯੇਵਿਯ ਇਧ ਤਸਦ੍ਦਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋਤਿ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਸਤਿ –

[੧੩] ਟੀਕਾਸੁ

ਸਬ੍ਬਥਾ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਯੋਜਨਾਪਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾ ਹੋਤਿ.

ਸਾ ਹਿ ਵਕ੍ਖਮਾਨੇਹਿ ਸਬ੍ਬਯਾਪਿ ਦ੍ਵਾਦਸ, ਸਬ੍ਬਥਾਪਿ ਅਟ੍ਠਾਰਸਾਤਿਆਦੀਹਿ ਨਸਮੇਤੀਤਿ. ਤਤ੍ਤ ਸਬ੍ਬਥਾਤਿ ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਗਣਿਯਂ ਵੁਤ੍ਤੇਨ ਕੁਸਲਾਦਿਨਾ ਸਬ੍ਬਪ੍ਪਕਾਰੇਨਪਿ ਚਤੁਧਾਵ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਵਿਭਙ੍ਗੇ ਵਿਭਤ੍ਤੇ ਨ ਖਨ੍ਧਾਦਿਨਾ ਸਬ੍ਬਪ੍ਪਕਾਰੇਨਪਿ ਚਤੁਧਾਵ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਧਾਤੁ ਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤੇਨਾਤਿਆਦਿਨਾਪਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ.

੧੨. ਪਰਮਤ੍ਥਤੋਤਿ ਪਰਮਤ੍ਥ ਸਚ੍ਚਤੋ. ਦ੍ਵੇ ਹਿ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਸਮ੍ਮੁਤਿਸਚ੍ਚਂ, ਪਰਮਤ੍ਥਸਚ੍ਚਨ੍ਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਸਤ੍ਤ ਪੁਗ੍ਗਲ ਅਤ੍ਤ ਜੀਵਾਦਿਕਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਅਤ੍ਥਾ ਸਭਾਵਤੋ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾਯੇਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਧਮ੍ਮਵਵਤ੍ਥਾਨਞ੍ਞਾਣਰਹਿਤਾਨਂਪਨ ਮਹਾਜਨਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤੇ ਮਹਨ੍ਤਮਹਨ੍ਤਾਪਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾਵਿਯ ਪਞ੍ਞਾਯਨ੍ਤਿ, ਤੇਚ ਮਹਾਜਨਾ ਸਮਗ੍ਗਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਏਕਨ੍ਤੇਨ ਅਤ੍ਥਿਭਾਵਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਥਾ ਤਥਾ ਵੋਹਰਨ੍ਤਿ ਚੇਵ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਤਿਚ. ਤਸ੍ਮਾ ਤੇ ਮਹਾਜਨੇਹਿ ਸਮਗ੍ਗੇਹਿ ਸਮ੍ਮਤਤ੍ਤਾਤਤੋਯੇਵਚ ਵਚੀਸਚ੍ਚਵਿਰਤਿਸਚ੍ਚਾਨਂ ਵਤ੍ਥੁਭੂਤਤ੍ਤਾਸਮ੍ਮੁਤਿ ਸਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮ੍ਮੁਤਿਸਚ੍ਚੇ ਠਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਮਾ ਪਟਿਪਜ੍ਜਨ੍ਤਾ ਸਬ੍ਬ ਲੋਕਿਯਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯੋਚ ਸਬ੍ਬਬੋਧਿਸਮ੍ਭਾਰ ਧਮ੍ਮੇਚ ਆਰਾਧੇਨ੍ਤਿ. ਮਿਚ੍ਛਾਪਟਿਪਜ੍ਜਨ੍ਤਾ ਅਪਾਯਪੂਰਕਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਮਹਨ੍ਤਞ੍ਹਿ ਸਮ੍ਮੁਤਿ ਸਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਪਰਮਤ੍ਥਸਚ੍ਚਂ ਪਨ ਪਤ੍ਵਾ ਤਂ ਸਚ੍ਚਮੇਵ ਨਹੋਤਿ. ਤਞ੍ਹਿ ਸਯਂ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਂਯੇਵ ਸਮਾਨਂ ਮਹਾਜਨੇ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਨ੍ਤ੍ਵੇਵ ਗਣ੍ਹਾਪੇਤਿ. ਸਕ੍ਕਾਯਦਿਟ੍ਠਿ ਦ੍ਵਾਸਟ੍ਠਿਦਿਟ੍ਠਿ ਤਿਵਿਧਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠੀਨਂ ਵਤ੍ਥੁ ਹੁਤ੍ਵਾ ਬਾਲਜਨਾਨਂ ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖਤੋ ਨਿਯ੍ਯਾਤੁਂ ਨਦੇਤਿ. ਏਵਂ ਵਿਪਰੀਤਞ੍ਹਿ ਸਮ੍ਮੁਤਿਸਚ੍ਚਂ. ਏਵਂ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜਞ੍ਚਾਤਿ. ਪਰਮਤ੍ਥਸਚ੍ਚਂਪਨ ਦੁਵਿਧਂ ਸਭਾਵਸਚ੍ਚਂ ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਗਣਿਆਦੀਸੁ ਸਤ੍ਤਸੁ ਪਕਰਣੇਸੁ ਵਿਭਤ੍ਤਾ ਕੁਸਲਾਦਯੋ ਧਮ੍ਮਾ ਸਭਾਵਸਚ੍ਚਂਨਾਮ. ਤੇ ਹਿ ਸਯਂ ਸਭਾਵਤੋ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤ੍ਤਾ ਕੁਸਲਾਨਾਮ ਧਮ੍ਮਾ ਅਤ੍ਥਿ ਸੁਖਾਨਾਮ ਵੇਦਨਾ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੇਨ ਵਿਸਂਵਾਦੇਨ੍ਤੀਤਿ. ਤਂ ਪਨ ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਂ ਪਤ੍ਵਾ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਸਚ੍ਚਂਪਿ ਹੋਤਿਯੇਵ. ਤਥਾਹਿ ਅਨੁਭਵਨਭੇਦਮਤ੍ਤਂ ਉਪਾਦਾਯੇਵ ਵੇਦਨਾ ਸੁਖਾ ਦੁਕ੍ਖਾ ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਨ ਸਬ੍ਬਾਕਾਰਤੋ ਸੁਖਭੂਤਤ੍ਤਾ. ਸਬ੍ਬੇਹਿ ਪਨ ਅਨਿਚ੍ਚਤਾ ਸਙ੍ਖਤਤਾਦੀਹਿ ਅਨੇਕਸਤੇਹਿ ਆਕਾਰੇਹਿ ਸਬ੍ਬਾਪਿ ਵੇਦਨਾ ਦੁਕ੍ਖਾਏਵ. ਤਥਾ ਅਨਵਜ੍ਜਸੁਖਵਿਪਾਕਟ੍ਠੇਨ ਕੁਸਲਭਾਵੋਪਿ ਅਕੁਸਲਂ ਉਪਾਦਾਯੇਵ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਹਿ ਤੇਭੂਮਕਾ ਕੁਸਲਸਮ੍ਮਤਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਾਸਵਤਾ ਸਂਕਿਲੇਸਿਕਤਾ ਓਘਨਿਯ ਯੋਗਨਿਯ ਉਪਾਦਾਨਿਯਤਾ ਸਙ੍ਖਾਤੇਹਿ ਵਜ੍ਜੇਹਿ ਸਾਵਜ੍ਜਾਏਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚਭੂਤਾਨਞ੍ਚ ਵਿਪਾਕਾਨਂ ਜਨਨਟ੍ਠੇਨ ਏਕਨ੍ਤੇਨ ਦੁਕ੍ਖਵਿਪਾਕਾਏਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਤ੍ਤਿਕਞ੍ਚ ਸਬ੍ਬਲੋਕਿਯਸਮ੍ਮਤਂ ਉਪਾਦਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਹਿ ਚਤੁਬ੍ਭੂ ਮਕਧਮ੍ਮਾ ਏਕਨ੍ਤੇਨ ਅਤ੍ਤਾਪਿਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਕੁਤੋ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਾਨਾਮ. ਬਹਿਦ੍ਧਾਏਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਪਰਤੋ ਪਸ੍ਸਾਤਿ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਅਯਂ ਨਯੋ ਸੇਸਤ੍ਤਿਕ ਦੁਕਧਮ੍ਮੇਸੁਪਿ ਯਥਾਰਹਂ ਨੇਤਬ੍ਬੋ. ਅਰਿਯ ਸਚ੍ਚਂਨਾਮ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਤੇਭੂਮਕਧਮ੍ਮਾਨਂ ਏਕਨ੍ਤ ਦੁਕ੍ਖਭਾਵੋ ਤਣ੍ਹਾਯ ਏਕਨ੍ਤ ਦੁਕ੍ਖਸਮੁਦਯ ਭਾਵੋ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸ੍ਸੇਵ ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧ ਭਾਵੋ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸੇਵ ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧਮਗ੍ਗਭਾਵੋਚਾਤਿ. ਇਧਮੇਵ ਹਿ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਬੁਦ੍ਧੀਨਂ ਅਰਿਯਾਨਂ ਞਾਣੇ ਅਚਲਮਾਨਂ ਸਬ੍ਬਾਕਾਰਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਨਿਪ੍ਪਰਿਯਾਯਸਚ੍ਚਂ ਹੋਤੀਤਿ. ਤੇਸੁ ਇਧ ਸਮ੍ਮੁਤਿਸਚ੍ਚਂ ਨਿਵਤ੍ਤੇਨ੍ਤੋ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋਤਿ ਇਦ ਮਾਹ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋਤਿ ਪਰਮਤ੍ਥਸਚ੍ਚਤੋਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ ਦੁਵਿਧੋ ਸਭਾਵਸਿਦ੍ਧੋਚ ਪਰਿਕਪ੍ਪਸਿਦ੍ਧੋਚ. ਤਤ੍ਥ ਯੋ ਵਿਨਾ ਅਞ੍ਞਾਪਦੇਸੇਨ ਕੇਵਲਂ ਵਿਸੁਂ ਵਿਸੁਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਲਕ੍ਖਣੇਨ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਿਦ੍ਧੋ. ਸੋ ਚਿਤ੍ਤਾਦਿਕੋ ਅਤ੍ਥੋ ਸਭਾਵਸਿਦ੍ਧੋਨਾਮ. ਯੋਪਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਲਕ੍ਖਣੇਨ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੋਯੇਵ ਨਹੋਤਿ. ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸ੍ਸਪਨ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਨਾਨਾ ਪਵਤ੍ਤਿਆਕਾਰੇ ਉਪਾਦਾਯ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਪਰਿਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਸਵਿਗ੍ਗਹਂ ਕਤ੍ਵਾ ਗਹਿਤੋ ਚਿਤ੍ਤਮਯੋ ਚਿਤ੍ਤਨਿਮ੍ਮਿਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਚਿਤ੍ਤੇਏਵ ਉਪਲਬ੍ਭਮਾਨੋ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਸਤ੍ਤਪੁਗ੍ਗਲਾਦਿਕੋ ਅਤ੍ਥੋ ਪਰਿਕਪ੍ਪਸਿਦ੍ਧੋ ਨਾਮ. ਤੇਸੁ ਸਭਾਵਸਿਦ੍ਧੋਯੇਵ ਪਰਮਤ੍ਥੋਨਾਮ. ਸੋ ਹਿ ਸਨ੍ਤਿ ਭਵਨ੍ਤਿ ਬੁਦ੍ਧਿਸਦ੍ਦਾ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਕਨ੍ਤਵਿਜ੍ਜਮਾਨਟ੍ਠੇਨ ਇਤਰਤੋ ਪਰਮੋ ਉਕ੍ਕਂਸਗਤੋ ਅਤ੍ਥੋਤਿ ਪਰਮਤ੍ਥੋ. ਅਪਿ ਚ, ਯੇ ਅਯਂ ਅਤ੍ਥਿ ਅਯਂ ਉਪਲਬ੍ਭਤੀਤਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਅਭਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਸ੍ਸ ਅਭਿਞ੍ਞਤ੍ਥਾਯ, ਪਰਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਸ੍ਸ ਪਰਿਞ੍ਞਤ੍ਥਾਯ, ਪਹਾਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਪਹਾਨਤ੍ਥਾਯ, ਸਚ੍ਛਿਕਾਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਸਚ੍ਛਿਕਰਣਤ੍ਥਾਯ, ਭਾਵੇਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਭਾਵਨਤ੍ਥਾਯ ਪਟਿਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤੇਸਂ ਤਦਤ੍ਥਸਾਧਨੇ ਅਵਿਸਂਵਾਦਕਟ੍ਠੇਨ ਪਰਮੋ ਉਤ੍ਤਮੋ ਅਤ੍ਥੋਤਿ ਪਰਮਤ੍ਥੋ. ਇਤਰੋਪਨ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤ੍ਤਾ ਤਸ੍ਸ ਅਭਿਞ੍ਞਾਦਿਅਤ੍ਥਾਯ ਪਟਿਪਜ੍ਜਨ੍ਤਾਨਂ ਤਦਤ੍ਥਸਾਧਨੇ ਵਿਸਂਵਾਦਕੋਯੇਵ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਨਪਨ ਤਦਤ੍ਥਂ ਸਾਧੇਸ੍ਸ ਤੀਤਿ ਪਰਮਤ੍ਥੋਤਿ ਵਤ੍ਤੁਂ ਨਾਰਹਤੀਤਿ.

[੧੪] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ

‘‘ਪਰਮਸ੍ਸਵਾ ਉਤ੍ਤਮਸ੍ਸ ਞਾਣਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੋ ਗੋਚਰੋਤਿ ਪਰਮਤ੍ਥੋ’’ਤਿਪਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ.

ਨ ਹਿ ਪਰਮਸਦ੍ਦੋਞਾਣੇ ਵਤ੍ਤਮਾਨੋ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਨਚ ਅਤ੍ਥਸਦ੍ਦੋ ਗੋਚਰੇਤਿ. ਯਞ੍ਚ ਅਨੁਟੀਕਾਯਂ ਸਚ੍ਚਮੇਵ ਸਚ੍ਚਿਕਂ. ਸੋ ਏਵ ਅਤ੍ਥੋ ਅਵਿਪਰੀਤਸ੍ਸ ਞਾਣਸ੍ਸ ਵਿਸਯਭਾਵਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਸਚ੍ਚਿਕਟ੍ਠੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂਪਿ ਅਵਿਪਰੀਤੇਨ ਞਾਣੇਨ ਅਰਣੀਯਤੋ ਉਪਗਨ੍ਤਬ੍ਬ ਤੋ ਅਤ੍ਥੋਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਨਪਰਮਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਨ੍ਤਿ. [ਪਰਮਤ੍ਥਪਦਂ]

੧੩. ਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਚਿਨ੍ਤੇਤੀਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ. ਏਤ੍ਥਚ ਚਿਨ੍ਤਨਕ੍ਰਿਯਾ ਨਾਮ ਨਿਚ੍ਚਂ ਆਰਮ੍ਮਣਾਪੇਕ੍ਖਾ ਹੋਤਿ. ਨ ਹਿ ਸਾ ਆਰਮ੍ਮਣੇਨ ਵਿਨਾ ਲਬ੍ਭਤੀਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਆਰਮ੍ਮਣਗ੍ਗਹਣ ਆਰਮ੍ਮਣੁਪਲਦ੍ਧਿਯੇਵ ਇਧ ਚਿਨ੍ਤਨਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾਤਿ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਸਤਿ ਭਵਙ੍ਗਸਮਯ ਵਿਸਞ੍ਞਿਸਮਯੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਂ ਆਰਮ੍ਮਣੇਨ ਵਿਨਾਪਿ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਏਵਂ ਵਾਦੀਨਂ ਵਾਦੋ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ. ਸਨ੍ਤੇਸੁਪਿਚ ਨਿਸ੍ਸਯ ਸਮਨਨ੍ਤਰਾਦੀਸੁ ਤਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯੇਸੁ ਤੇਹਿ ਨਾਮਂ ਅਲਭਿਤ੍ਵਾ ਆਰਮ੍ਮਣਪਚ੍ਚਯਵਸੇਨੇਵਸ੍ਸ ਨਾਮਂ ਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਚਿਨ੍ਤੇਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਕਾ ਧਮ੍ਮਾ ਏਤੇਨਾਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ. ਤਞ੍ਹਿ ਆਰਮ੍ਮਣਗ੍ਗਹਣਕਿਚ੍ਚੇ ਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਭੂਤਨ੍ਤਿ ਤਂ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਧਮ੍ਮਾਪਿ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਾ ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨੇਵ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੀਤਿ. ਚਿਨ੍ਤਨਮਤ੍ਤਂਵਾ ਚਿਤ੍ਤਂ. ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਹਿ ਧਮ੍ਮਾ ਤਂਤਂ ਕ੍ਰਿਯਾਮਤ੍ਤਾਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਨ ਤੇਸੁ ਦਬ੍ਬਂਵਾ ਸਣ੍ਠਾਨਂ ਵਾ ਵਿਗ੍ਗਹੋਵਾ ਉਪਲਬ੍ਭਤਿ. ਪਚ੍ਚਯਾਯਤ੍ਤ ਵੁਤ੍ਤਿਨੋ ਚ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਨ ਤੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਥਾਮੇਨਵਾ ਬਲੇਨਵਾ ਵਸੇਨਵਾ ਸਤ੍ਤਿਯਾਵਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤੁਂਪਿ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ. ਪਗੇਵ ਚਿਨ੍ਤੇਤੁਂਵਾ ਫੁਸੇਤੁਂਵਾਤਿ. ਖਣਮਤ੍ਤਟ੍ਠਾਯਿਨੋਚ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਨ ਕਦਾਚਿ ਕਸ੍ਸਚਿ ਵਸੇ ਵਤ੍ਤਿਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੀਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਸੁ ਇਦਂ ਦਬ੍ਬਂ, ਅਯਂ ਸਤ੍ਤਿ, ਅਯ ਕ੍ਰਿਯਾਤਿ ਏਵਂ ਵਿਭਾਗੋ ਨਲਬ੍ਭਤੀਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬੇਸੁ ਪਰਮਤ੍ਥਪਦੇਸੁ ਏਕਂ ਭਾਵਸਾਧਨਮੇਵ ਪਧਾਨਤੋ ਲਬ੍ਭਤਿ. ਤਦਞ੍ਞ ਸਾਧਨਾਨਿਪਨ ਪਰਿਯਾਯਤੋਵ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਦਬ੍ਬਾਦਿਵਸੇਨ ਅਭੇਦਸ੍ਸ ਚਿਨ੍ਤਨਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਵਿਸੇਸਞਾਪਨਤ੍ਥਂ ਵਿਭਾਗ ਕਪ੍ਪਨਾਵਸੇਨ ਭੇਦਕਰਣਂ ਪਰਿਯਾਯਕਥਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਯਥਾ ਸਿਲਾ ਪੁਤ੍ਤਕਸ੍ਸਸਰੀਰਨ੍ਤਿ, ਤਥਾ ਕਰਣਞ੍ਚ ਤਂ ਤਂ ਕ੍ਰਿਯਾਸਙ੍ਖਾਤ ਧਮ੍ਮਵਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਰਪਰਿਕਪ੍ਪਿਤਸ੍ਸ ਕਾਰਕਭੂਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤ ਜੀਵ ਸਤ੍ਤ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਸੋ ਅਭਾਵਦੀਪਨਤ੍ਥਂ. ਸਤਿ ਹਿ ਅਤ੍ਤਾਦਿਮ੍ਹਿ ਕਿਂ ਅਭੇਦਸ੍ਸ ਭੇਦਕਪ੍ਪਨਾਯਾਤਿ.

ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ

ਸਸਵਿਸਾਣਂ ਵਿਯ ਅਭੂਤਸ੍ਸ ਭੂਤ ਕਪ੍ਪਨਾ ਵੁਤ੍ਤਾ ਵਿਯ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਅਯਮਸ੍ਸਾਧਿਪ੍ਪਾਯੋ-ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਕਤ੍ਤਾਵਾ ਕਾਰੇ ਤਾਵਾ ਕੋਚਿ ਨਤ੍ਥਿ. ਲੋਕੇਪਨ ਅਤ੍ਤਪ੍ਪਧਾਨੋ ਕ੍ਰਿਯਾ ਨਿਪ੍ਫਾਦਕੋ ਕਤ੍ਤਾਨਾਮ ਸਿਦ੍ਧੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਚਿਨ੍ਤਨਕਿਚ੍ਚੇ ਅਤ੍ਤਪ੍ਪਧਾਨਤਾ ਦੀਪਨਤ੍ਥਂ ਤਂ ਕਤ੍ਤੁਭਾਵਂ ਚਿਤ੍ਤੇ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਚਿਨ੍ਤੇਤੀਤਿ ਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸਚ ਬਲੇਨ ਤਂਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਂਪਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਿਚ੍ਚੇ ਤਦਨੁਕੂਲਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਦੀਪਨਤ੍ਥਂ ਪੁਨਕਰਣਭਾਵਂ ਚਿਤ੍ਤੇ ਕਤ੍ਤੁਭਾਵਞ੍ਚ ਤੇਸੁ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਚਿਨ੍ਤੇਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਕਾ ਧਮ੍ਮਾ ਏਤੇਨਾਤਿ ਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਅਪਿ ਚੇਤ੍ਥ ਚਿਤ੍ਤਸਦ੍ਦੋ ਵਿਚਿਤ੍ਰਤ੍ਥਵਾਚਕੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇ ਤਂ ਸਂਯੁਤ੍ਤਕੇ –

ਦਿਟ੍ਠਂ ਵੋ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਚਰਣਂਨਾਮ ਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਭਨ੍ਤੇ. ਤਮ੍ਪਿ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਚਰਣਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਚਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਚਿਨ੍ਤਿਤਨ੍ਤਿ. ਤੇਨਾਪਿ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਚਰਣੇਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਚਿਤ੍ਤਞ੍ਞੇਵ ਚਿਤ੍ਤਤਰਨ੍ਤਿ, ਨਾ ਹਂ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਅਞ੍ਞਂ ਏਕਨਿਕਾਯਂਪਿ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮਿ ਯਂ ਏਵਂ ਚਿਤ੍ਤਂ. ਯਥਯਿਦਂ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਾ ਪਾਣਾ. ਤੇਪਿ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਾ ਪਾਣਾ ਚਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਚਿਤ੍ਤਿਕਤਾ. ਤੇਹਿਪਿ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨ ਗਤੇਹਿ ਪਾਣੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਞ੍ਞੇਵ ਚਿਤ੍ਤਤਰਨ੍ਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਚਰਣਂਨਾਮ ਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਯਤ੍ਥਵਿਚਿਤ੍ਰਾਨਿ ਦਿਬ੍ਬਵਿਮਾਨਾਦੀਨਿ ਚਿਤ੍ਤਕਮ੍ਮਾਨਿ ਕਤ੍ਵਾ ਇਦਞ੍ਚਿਦਞ੍ਚ ਪੁਞ੍ਞਂ ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਇਧਚਿਧਚ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਵਿਚਰਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਪਟਕੋਟ੍ਠਕਸ੍ਸੇਤਂ ਨਾਮਂ. ਚਿਤ੍ਤੇਨਾਤਿ ਨਿਸ੍ਸਕ੍ਕੇ ਕਰਣਵਚਨਂ. ਯਥਯਿਦਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਇਮੇ. ਚਿਤ੍ਤਿਕਤਾਤਿ ਵਿਚਿਤ੍ਰਾ ਕਤਾ. ਏਤ੍ਥਚ ਚਿਤ੍ਤਵਿਚਿਤ੍ਤਕਾਯ ਸਞ੍ਞਾਵਿਚਿਤ੍ਤਾ. ਸਞ੍ਞਾਵਿਚਿਤ੍ਤਤਾਯ ਤਣ੍ਹਾਵਿਚਿਤ੍ਤਾ. ਤਣ੍ਹਾਵਿਚਿਤ੍ਤਤਾਯ ਕਮ੍ਮਾਨਿ ਵਿਚਿਤ੍ਤਾਨਿ. ਕਮ੍ਮਵਿਚਿਤ੍ਤ ਤਾਯ ਯੋਨਿਯੋ ਵਿਚਿਤ੍ਤਾ. ਯੋਨਿਵਿਚਿਤ੍ਤਤਾਯ ਤੇਸਂ ਤਿਰਚ੍ਛਾ ਨਗਤਾਨਂ ਵਿਚਿਤ੍ਤਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. [ਵਚਨਤ੍ਥੋ]

ਤਂ ਤਂ ਸਭਾਵੋ ਲਕ੍ਖਣਂ, ਕਿਚ੍ਚਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯੋ ਰਸੋ;

ਗਯ੍ਹਾਕਾਰੋ ਫਲਂਵਾਪਿ, ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਾਨ ਸਞ੍ਞਿਤਂ.

ਆਸਨ੍ਨਕਾਰਣਂ ਯਂ ਤਂ, ਪਦਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਤਂ ਮਤਂ;

ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਵਵਤ੍ਥਾਨਾਯ, ਅਲਂ ਏਤੇ ਵਿਬੁਦ੍ਧਿਨੋ.

ਆਰਮ੍ਮਣਵਿਜਾਨਨਲਕ੍ਖਣਂ ਚਿਤ੍ਤਂ, ਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਰਸਂ, ਸਨ੍ਧਾਨਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਾਨਂ, ਨਾਮਰੂਪਪਦਟ੍ਠਾਨਂ. [ਚਿਤ੍ਤਂ]

੧੪. ਚੇਤਸਿਕਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਚੇਤਸਿ ਭਵਂ ਤਦਾਯਤ੍ਤਵੁਤ੍ਤਿਤਾਯਾਤਿ ਚੇਤਸਿਕਂ. ਫਸ੍ਸਾਦਿ ਧਮ੍ਮਜਾਤਂ. ਏਤ੍ਥਚ ਤਦਾਯਤ੍ਤਵੁਤ੍ਤਿਤਾ ਨਾਮ ਏਕੁਪ੍ਪਾਦਤਾਦੀਹਿ ਲਕ੍ਖਣੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਹ ਏਕੀ ਭੂਤਸ੍ਸ ਵਿਯ ਪਵਤ੍ਤਿ. ਏਤੇਨ ਯਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਜਾਤਿ. ਸਾਏਵ ਫਸ੍ਸਾਦੀਨਂ. ਯਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਜਰਾ, ਯਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮਰਣਂ, ਯਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਰਮ੍ਮਣਂ, ਯਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਤ੍ਥੁ, ਤਦੇਵ ਫਸ੍ਸਾਦੀਨਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਏਕਪੁਪ੍ਫ ਮਞ੍ਜਰਿਯਂ ਏਕਵਣ੍ਟੁਪਨਿਬ੍ਬਨ੍ਧਾਨਿ ਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਵਿਯ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਹ ਏਕਜਾਤਿਯਾਦਿ ਉਪਨਿਬ੍ਬਨ੍ਧਾ ਫਸ੍ਸਾਦਯੋ ਧਮ੍ਮਾ ਇਧ ਚੇਤਸਿਕਂਨਾਮਾਤਿ ਸਿਦ੍ਧਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਏਵਞ੍ਚ ਸਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂਪਿ ਤੇਹਿ ਫਸ੍ਸਾਦੀਹਿ ਸਹ ਤਥੇਵ ਆਯਤ੍ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਤਂਪਿ ਫਸ੍ਸਿਕਂ ਵੇਦਨਿਕਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਚੇ. ਨ. ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਜੇਟ੍ਠਕਤ੍ਤਾ. ਮਨੋਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਮਨੋਸੇਟ੍ਠਾ ਮਨੋਮਯਾਤਿ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਤ੍ਥਚ ਮਨੋਮਯਾਤਿ ਮਨਸਾਏਵ ਪਕਤਾ ਨਿਮ੍ਮਿਤਾ ਚਿਤ੍ਤਕ੍ਰਿਯਾ ਭੂਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤੇਨ ਤੇ ਫਸ੍ਸਾਦਯੋ ਧਮ੍ਮਾ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਵਿਨਾ ਨੁਪਲਬ੍ਭਨ੍ਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਚਿਤ੍ਤਂਪਨ ਤੇਹਿ ਕੇਹਿਚਿ ਵਿਨਾਪਿ ਪਵਤ੍ਤਤਿਯੇਵ. ਪਞ੍ਚਵਿਞ੍ਞਾਣ ਚਿਤ੍ਤਞ੍ਹਿਤੇਹਿ ਕੇਹਿਚਿ ਵਿਤਕ੍ਕਾਦੀਹਿ ਵਿਨਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਸਞ੍ਞੇਵ ਤਦਾਯਤ੍ਤ ਵੁਤ੍ਤਿਤਾ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ ਨ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ.

[੧੫] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ

ਏਕਾਲਮ੍ਬਣਤਾ ਮਤ੍ਤੇਨ ਤੇਸਂ ਤਦਾਯਤ੍ਤਵੁਤ੍ਤਿਤਂ ਚੇਤਸਿ ਕਤ੍ਤਞ੍ਚ ਵਿਭਾਵੇਤਿ. ਤਂ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ.

ਨ ਹਿ ਏਕਾਲਮ੍ਬਣਤਾਮਤ੍ਤੇਨ ਚੇਤਸਿਕਂਨਾਮ ਜਾਤਨ੍ਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਲੋਕੇ ਨਾਨਾਵਣ੍ਣਧਾਤੁਯੋ ਉਦਕੇ ਘਂਸਿਤ੍ਵਾ ਵਤ੍ਥੁਮ੍ਹਿ ਨਾਨਾ ਚਿਤ੍ਤਕਮ੍ਮਾਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਵਤ੍ਥੁਮ੍ਹਿ ਫਰਣਂ ਬਨ੍ਧਨਞ੍ਚ ਉਦਕਸ੍ਸੇਵ ਕਿਚ੍ਚਂ, ਨ ਵਣ੍ਣਧਾਤੂਨਂ. ਨਾਨਾਰੂਪ ਦਸ੍ਸਨਂ ਵਣ੍ਣਧਾਤੂਨਮੇਵ ਕਿਚ੍ਚਂ, ਨ ਉਦਕਸ੍ਸ. ਤਤ੍ਥ ਵਤ੍ਥੁਵਿਯ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਉਦਕਂਵਿਯ ਚਿਤ੍ਤਂ. ਨਾਨਾ ਵਣ੍ਣਧਾਤੁਯੋਵਿਯ ਚੇਤਸਿਕਧਮ੍ਮਾਤਿ. [ਚੇਤਸਿਕਂ]

੧੫. ਰੂਪਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਰੁਪ੍ਪਤੀਤਿ ਰੂਪਂ. ਸੀਤੁਣ੍ਹਾਦੀਹਿ ਵਿਰੋਧਿ ਪਚ੍ਚਯੇਹਿ ਵਿਸਮ ਪਵਤ੍ਤਿ ਵਸੇਨ ਵਿਕਾਰਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਤੇਹਿ ਵਾ ਵਿਕਾਰਂ ਆਪਾਦੀਯਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਥਾਹ –

ਰੁਪ੍ਪਤੀਤਿ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਤਸ੍ਮਾ ਰੂਪਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਕੇਨ ਰੁਪ੍ਪਤਿ. ਸਿਤੇਨਪਿ ਰੁਪ੍ਪਤਿ. ਉਣ੍ਹੇਨਪਿ ਰੁਪ੍ਪਤਿ. ਜਿਘਚ੍ਛਾਯਪਿ ਰੁਪ੍ਪਤਿ. ਵਿਪਾਸਾਯਪਿ ਰੁਪ੍ਪਤਿ. ਡਂਸ ਮਕਸ ਵਾਤਾਤਪ ਸਰਿਂ ਸਪ ਸਪ੍ਫਸ੍ਸੇਹਿਪਿ ਰੁਪ੍ਪਤੀਤਿ. ਰੁਪ੍ਪਤੀਤਿਚ ਰੁਪ੍ਪਤਿ, ਕੁਪ੍ਪਤਿ, ਘਟ੍ਟੀਯਤਿ, ਪਿਲ਼ੀ ਯਤਿ, ਭਿਜ੍ਜਤੀਤਿ.

ਮਹਾਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਪਿਣ੍ਡਤ੍ਥੋ, ਯੇ ਧਮ੍ਮਾ ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕਾਚ ਹੋਨ੍ਤਿ ਸਪ੍ਪਟਿਘਸਭਾਵਾਚ. ਤੇਸਞ੍ਞੇਵ ਠਿਤਿਕ੍ਖਣੇਸੁ ਵਿਰੋਧਿਪਚ੍ਚਯੇਹਿ ਸਮਾਗਮੋਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਨਪਨਞ੍ਞੇਸਂ ਪਰਿਤ੍ਤਕ੍ਖਣਾਨਂ ਅਪ੍ਪਟਿਘਸਭਾਵਾਨਨ੍ਤਿ. ਤੇਸਞ੍ਹਿ ਅਪ੍ਪਟਿਘਸਭਾਵਾਨਂ ਸੁਖੁਮ ਰੂਪਾਨਂਪਿ ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਸੀਤਾਦੀਹਿ ਸਮਾਗਮੋਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਕੁਤੋ ਪਰਿਤ੍ਤਕ੍ਖਣਾਨਂ ਅਪ੍ਪਟਿਘਸਭਾਵਾਨਞ੍ਚ ਅਰੂਪਧਮ੍ਮਾਨਨ੍ਤਿ. ਯਦਿਏਵਂ ਸੁਖੁਮਰੂਪਾਨਂ ਅਰੂਪਤਾਪਤ੍ਤਿ ਸਿਯਾਤਿ. ਨਸਿਯਾ. ਓਲ਼ਾਰਿਕਰੂਪੇਹਿ ਸਮਾਨਗਤਿ ਕਤ੍ਤਾ. ਤਾਨਿਹਿ ਓਲ਼ਾਰਿਕੇਸੁ ਰੁਪ੍ਪਮਾਨੇਸੁ ਰੁਪ੍ਪਨ੍ਤਿਯੇਵਾਤਿ. ਸਮਾਗਮੋਚ ਨਾਮ ਇਧ ਥਪੇਤ੍ਵਾ ਆਪਾਤਗਮਨਂ ਆਰਮ੍ਮਣਕਰਣਞ੍ਚ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਵਿਰੁਦ੍ਧਾਨਂ ਠਿਤਿਪਤ੍ਤਾਨਂ ਓਲ਼ਾਰਿਕਰੂਪਾਨਂ ਮਹਾਭੂਤਾਨਮੇਵਵਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਾਭਿਘਟ੍ਟਨਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਰੁਪ੍ਪਤਿ ਘਟ੍ਟੀਯਤਿ ਪੀਲ਼ੀਯਤੀਤਿ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਰੁਪ੍ਪਨਞ੍ਚਨਾਮ ਪਰਸੇਨਾਯੁਦ੍ਧੇਨ ਰਟ੍ਠਖੋਭੋਵਿਯ ਕਲਾਪਨ੍ਤਰਗਤਧਾਤੂਨਂ ਕੁਪ੍ਪਨਂ ਭਿਜ੍ਜਨਂਚ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਕੁਪ੍ਪਤਿ ਭਿਜ੍ਜਤੀਤਿ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਤ੍ਥਚ ਕੁਪ੍ਪਤੀਤਿ ਖੋਭਤਿ ਚਞ੍ਚਲਤਿ, ਭਿਜ੍ਜਤੀਤਿ ਵਿਕਾਰਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਵਿਰੋਧਿਪਚ੍ਚਯਸਮਾਗਮਂ ਲਭਨ੍ਤਿ. ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਸਯਂਪਿ ਵਿਕਾਰਪਤ੍ਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਓਮਤ੍ਤਾਧਿਮਤ੍ਤਰੂਪਸਨ੍ਤਤੀਨਂ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪਚ੍ਚਯਭਾਵਂ ਪਤ੍ਤਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਪਿਚੇਤ੍ਥ ਰੁਪ੍ਪਨਂ ਦੁਵਿਧਂ ਵਡ੍ਢਨਂ, ਹਾਯਨਞ੍ਚ. ਤਦੁਭਯਂਪਿ ਕਪ੍ਪਵੁਟ੍ਠਾਨੇ ਕਪ੍ਪਸਣ੍ਠਾਨੇ ਨਾਨਾਆਯੁਕਪ੍ਪ ਸਂਵਚ੍ਛਰ ਉਤੁ ਮਾਸ ਰਤ੍ਤਿ ਦਿਵਾਦੀਨਂ ਪਰਿਵਤ੍ਤਨੇਚ ਪਾਕਟਂ ਹੋਤੀਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ ਪਨ ਰੂਪਨ੍ਤਿ ਨਾਮਂ ਘਟ੍ਟਨਵਸੇਨ ਰੁਪ੍ਪਨਧਮ੍ਮਾਨਮੇਵ ਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ. ਤੇਸਮੇਵ ਸਵਿਗ੍ਗਹਤ੍ਤਾ. ਰੂਪਧਮ੍ਮਾ ਹਿ ਸਮੂਹਸਣ੍ਠਾਨਾਦਿ ਭਾਵਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਵਿਗ੍ਗਹਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਸਮੇਵ ਰੁਪ੍ਪਨਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਤੋਪਿ ਲੋਕਸ੍ਸ ਪਾਕਟਨ੍ਤਿ ਤੇਸ੍ਵੇਵ ਰੂਪਨ੍ਤਿ ਨਾਮਂ ਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਅਰੂਪਧਮ੍ਮਾ ਪਨ ਅਵਿਗ੍ਗਹਾਤਿ ਨ ਤੇਸਂ ਵਿਕਾਰੋ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਤੋ ਲੋਕਸ੍ਸ ਪਾਕਟੋ ਹੋਤਿ. ਤਂ ਤਂ ਰੂਪਵਿਕਾਰਂ ਦਿਸ੍ਵਾਵਾ ਸੁਤ੍ਵਾ ਵਾ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾਯੇਵ ਵਾ ਸੋ ਲੋਕੇਨ ਜਾਨਿਤਬ੍ਬੋ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਰਚਿਤ੍ਤਵਿਦੂਹਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਸਂ ਰੂਪਤਾਪਤ੍ਤਿ ਨਤ੍ਥੀਤਿ.

[੧੬] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ

ਤੇਸਂ ਰੂਪਤਾਪਤ੍ਤਿਪ੍ਪਸਙ੍ਗੋ ਸੀਤਾਦਿਗ੍ਗਹਣ ਸਾਮਤ੍ਥਿਯੇਨ ਨਿਵਤ੍ਤਿਤੋ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਵੋਹਾਰੋਨਾਮ ਲੋਕੋਪਚਾਰੇਨ ਵਿਨਾ ਨਸਿਜ੍ਝਤਿ. ਲੋਕੋਪਚਾਰੋਚ ਪਾਕਟਨਿਮਿਤ੍ਤਵਸੇ ਨੇਵ ਪਵਤ੍ਤੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਇਧ ਸੀਤਾਦਿਗ੍ਗਹਣੇਨ ਵਿਨਾਪਿ ਤਪ੍ਪਸਙ੍ਗਨਿਵਤ੍ਤਿ ਲੋਕਤੋਵ ਸਿਦ੍ਧਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ.

ਯਸ੍ਮਾ ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਕਾਯਵਿਕਾਰ ਵਚੀਵਿਕਾਰਾ ਚ ਇਦ੍ਧਿਵਿਕੁਪ੍ਪਨਾਵਸਪ੍ਪਵਤ੍ਤਾ ਨਾਨਾਰੂਪਵਿਕਾਰਾਚ ਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿਯੇਵ. ਤੇਚ ਏਕੇਨ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਰੁਪ੍ਪਨਾਕਾਰਾਏਵ ਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਸਂ ਵਸੇਨ ਤਤ੍ਥ ਰੂਪਾਨਂ ਰੂਪਤਾਸਿਦ੍ਧਿ ਹੋਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਰੂਪਯਤਿ ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਭਾਵੇਨ ਪਕਾਸਤੀਤਿ ਰੂਪਂ. ਅਰੂਪਧਮ੍ਮਾ ਹਿ ਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਭਾਵੇਨ ਪਾਕਟਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਰੂਪਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਯੇਨੇਵ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ. ਇਦਂ ਪਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਭਾਵੇਨੇਵ ਪਾਕਟਂ ਪਞ੍ਚਵਿਞ੍ਞਾਣੇਹਿਪਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਸਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਰੂਪਾਨਂਪਿ ਉਜੁ ਕਤੋਵ ਰੂਪਤਾਸਿਦ੍ਧਿ ਹੋਤੀਤਿ.

[੧੭] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ

ਅਨੁਗ੍ਗਾਹਕਾਨਂ ਸੀਤਾਦੀਨਂ ਵਸੇਨ ਤਂ ਸਭਾਵਾ ਨਾਤਿਵਤ੍ਤਨ ਵਸੇਨਚ ਤਤ੍ਥ ਰੂਪਤਾਸਿਦ੍ਧਿ ਵਿਭਾਵਿਤਾ. ਯਸ੍ਮਾਪਨ ਸੀਤੇ ਨਾਪਿ ਉਣ੍ਹੇਨਾਪੀਤਿਆਦਿਵਚਨਂ ਨਿਦਸ੍ਸਨਮਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਕਮ੍ਮ ਚਿਤ੍ਤਾਹਾਰਾਨਂਪਿ ਵਸੇਨ ਰੁਪ੍ਪਨਸ੍ਸ ਸਮ੍ਭਵਤੋ, ਤਥਾਹਿ ਸਞ੍ਞਾ ਵਿਞ੍ਞਾਣਾਨਿਪਿ ਰੂਪਾਰਮ੍ਮਣਰਸਾਰਮ੍ਮਣੇਹਿ ਏਵ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠਾਨਿ. ਨ ਹਿ ਸਞ੍ਞਾ ਰੂਪਂਏਵ ਸਞ੍ਜਾਨਾਤਿ. ਨ ਚ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਰਸ ਮੇਵ ਵਿਜਾਨਾਤਿ. ਨਿਦਸ੍ਸਨਮਤ੍ਤੇਨ ਦੇਸਨਾ ਹੋਤੀਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤੀਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਸੀਤਾਦਿਗ੍ਗਹਣਂ ਅਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾਵ ਤਤ੍ਥ ਰੂਪਤਾਸਿਦ੍ਧਿਵਿਭਾਵਨੇਨ ਪਯੋਜਨ ਨਤ੍ਥੀਤਿ. [ਰੂਪਂ]

੧੬. ਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਨਿਬ੍ਬਾਯਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬੇ ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖਸਨ੍ਤਾਪਾ ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ. ਨਿਬ੍ਬਾਯਨ੍ਤੀਤਿ ਯੇ ਕਿਲੇਸਾਵਾ ਖਨ੍ਧਾਵਾ ਅਭਾਵਿਤਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਆਯਤਿਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਾਰਹਪਕ੍ਖੇ ਠਿਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤੇਯੇਵ ਭਾਵਿਤਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਅਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨਾਰਹਪਕ੍ਖਂ ਪਾਪੁਣਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨ ਹਿ ਖਣਤ੍ਤਯਂ ਪਤ੍ਵਾ ਨਿਰੁਦ੍ਧਾ ਅਤੀਤਧਮ੍ਮਾ ਨਿਬ੍ਬਾਯਨ੍ਤਿ ਨਾਮ. ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨੇਸੁ ਆਯਤਿਂ ਅਵਸ੍ਸਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨੇਸੁਚ ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਮੇਵ ਨਤ੍ਥੀਤਿ. ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖਸਨ੍ਤਾਪਾਤਿ ਕਿਲੇਸਵਟ੍ਟ ਕਮ੍ਮਵਟ੍ਟ ਵਿਪਾਕਵਟ੍ਟ ਦੁਕ੍ਖਸਨ੍ਤਾਪਾ. ਨ ਹਿ ਤਿਵਿਧ ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖਸਨ੍ਤਾਪਰਹਿਤਾਨਂ ਰੁਕ੍ਖਾਦੀਨਂ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਨਿਰੋਧੋ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ. ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਵਿਸਯੇ ਭੁਮ੍ਮਂ. ਯਥਾ ਆਕਾਸੇ ਸਕੁਣਾ ਪਕ੍ਖਨ੍ਤੀਤਿ. ਯੇਹਿ ਤੇ ਨਿਬ੍ਬਾਯਨ੍ਤਿ. ਤੇਸਂ ਤਬ੍ਬਿਨਿਮੁਤ੍ਤਂ ਅਞ੍ਞਂ ਨਿਬ੍ਬੁਤਿਟ੍ਠਾਨਂਨਾਮ ਕਿਞ੍ਚਿ ਨਤ੍ਥੀਤਿ. ਨਿਬ੍ਬਾਯਨ੍ਤਿ ਵਾ ਅਰਿਯਜਨਾ ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ. ਨਿਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਧੀਰਾ ਯਥਯਂ ਪਦੀਪੋਤਿ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨਿਬ੍ਬਾਯਨ੍ਤੀਤਿ ਤਂ ਤਂ ਕਿਲੇਸਾਨਂਵਾ ਖਨ੍ਧਾਨਂਵਾ ਪੁਨ ਅਪ੍ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕਭਾਵਂ ਪਾਪੁਣਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਕਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਵਿਸਯੇਏਵ ਭੁਮ੍ਮਂ, ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਅਧਿ ਗਤੇਤਿਪਿ ਯੋਜੇਨ੍ਤਿ. ਟੀਕਾਸੁਪਨ ਭਵਾਭਵਂ ਵਿਨਨਤੋ ਸਂਸਿਬ੍ਬਨ ਤੋ ਵਾਨਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਤਣ੍ਹਾ. ਤਤੋ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

[੧੮] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ

‘‘ਨਿਬ੍ਬਾਭਿਵਾ ਏਤੇਨ ਰਾਗਗ੍ਗਿਆਦਿਕੋਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨ’’ਨ੍ਤਿਪਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ.

ਨ ਹਿ ਮਗ੍ਗੇਵਿਯ ਨਿਬ੍ਬਾਨੇ ਕਤ੍ਥਚਿ ਕਰਣਸਾਧਨਂ ਦਿਟ੍ਠਂ, ਨਚ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬੂਤਿ ਕ੍ਰਿਯਾਸਾਧਨੇ ਰਾਗਾਦਿਕਸ੍ਸ ਕਤ੍ਤੁਨੋ ਸਹ ਕਾਰਿਪਚ੍ਚਯੋ ਹੋਤੀਤਿ. [ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ]

ਦੁਤੀਯਗਾਥਾਯ ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਚਿਤ੍ਤਸਙ੍ਗਹ-ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨੀ

੧੭. ਇਦਾਨਿ ਉਦ੍ਦੇਸਕ੍ਕਮੇਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਤਾਵ ਨਿਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤੋ ਤਤ੍ਥ ਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤੇਸੁ ਚਤੂਸੁ ਅਭਿਧਮ੍ਮਤ੍ਥੇਸੁ. ਤਾਵ ਪਥਮਂ. ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਵਿਧਾ ਪਕਾਰਾ ਯਸ੍ਸ ਤਂ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਂ.

੧੮. ਕਾਮਾਵਚਰਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕਾਮੀਯਤੀਤਿ ਕਾਮੋ. ਕਾਮੇਨ੍ਤਿਵਾ ਏਤ੍ਥ ਸਤ੍ਤਾ ਅਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਿਤਕਾਮਰਾਗਤ੍ਤਾ ਕਾਮਰਤਿਯਾਏਵ ਰਮਨ੍ਤਿ. ਨ ਉਪਰਿਭੂਮੀਸੁ ਵਿਯ ਝਾਨਰਤਿਯਾਤਿ ਕਾਮੋ. ਏਕਾਦਸਵਿਧਾ ਕਾਮਭੂਮਿ. ਨਨੁ ਚੇਤ੍ਥ ਝਾਨਲਾਭਿਨੋਪਿ ਸਨ੍ਤੀਤਿ. ਨ ਨ ਸਨ੍ਤਿ. ਤੇਪਨ ਕਦਾਚਿ ਦੇਵਾਤਿ ਨਤ੍ਥੇਤ੍ਥ ਦੋਸੋ. ਅਵੀਚਿਨਿਰਯਾਦਯੋ ਕਥਂ ਕਾਮੀਯਨ੍ਤਿ. ਕਥਞ੍ਚ ਤਤ੍ਥ ਸਤ੍ਤਾ ਕਾਮਰਤਿਯਾ ਰਮਨ੍ਤੀਤਿ. ਨਿਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸਾਦਵਸੇਨਵਾ ਭਵਨਿਕਨ੍ਤਿਵਸੇਨਵਾਤਿ. ਮਰਣਕਾਲੇ ਹਿ ਉਪਟ੍ਠਿਤਾ ਨਿਰਯਗ੍ਗਿਜਾਲਾ ਸੁਵਣ੍ਣਵਣ੍ਣਾਵਿਯ ਖਾਯਨ੍ਤਿ. ਏਕੋ ਕਿਰ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਕੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਮਰਣਮਞ੍ਚੇ ਨਿਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਆਚਰਿਯਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਸਮੀਪੇ ਠਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਂ ਭੋ ਗਚ੍ਛਾਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸਪਨ ਅਵੀਚਿਨਿਰਯੇ ਅਗ੍ਗਿਜਾਲਾ ਉਪਟ੍ਠਹਨ੍ਤਿ. ਤਦਾ ਸੋ ਭੋ ਆਚਰਿਯਾ ਸੁਵਣ੍ਣਵਣ੍ਣਾ ਪਞ੍ਞਾਯਨ੍ਤੀਤਿ ਆਹ. ਏਸ ਭੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੋ. ਤਤ੍ਥ ਗਚ੍ਛਾਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਕਾਲਙ੍ਕਤ੍ਵਾ ਅਵੀਚਿਮ੍ਹਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ. ਏਵਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸਾਦਵਸੇਨ ਤੇ ਕਾਮੀਯਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂਪਿ ਭਵਨਿਕਨ੍ਤਿਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ. ਅਪਿਚ, ਤਤ੍ਥ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਅਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਿਤਕਾਮਰਾਗਾਏਵ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਓਕਾਸੇ ਸਤਿ ਕਾਮਰਤਿਯਾ ਰਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਯੇਵਾਤਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਾਮੇ ਅਵਚਰਤੀਤਿ ਕਾਮਾਵਚਰਂ. ਏਤ੍ਥਚ ਅਵਚਰਤੀਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ. ਸੋ ਹਿ ਅਤ੍ਥੋ ਪਾਲ਼ਿਯਾਚ ਨਸਮੇਤਿ. ਨਾਨਾਦੋਸਯੁਤ੍ਤੋਚ ਹੋਤੀਤਿ. ਯਂ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਏਤ੍ਥਾਵਚਰਾ ਏਤ੍ਥ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਤਿ ਹਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਦਿ ਚੇਤ੍ਥ ਸੋ ਅਤ੍ਥੋ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ ਸਿਯਾ. ਏਵਂ ਸਭਿ ਏਤ੍ਥਾਵਚਰਾ ਏਤ੍ਥੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਸਿਯਾ. ਨਪਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨਚ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਸਦ੍ਦੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਸਦ੍ਦੇਨ ਸਹ ਸਮਾਨਤ੍ਥੋਤਿ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਂ. ਨ ਹਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਤੀਸੁ ਭਵੇਸੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਨਿਪਿ ਤਤ੍ਰ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਨਿਯੇਵ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ. ਏਵਂ ਤਾਵ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਨਸਮੇਤੀਤਿ.

ਯਦਿਚ ਸੋ ਅਤ੍ਥੋ ਗਹਿਤੋ ਸਿਯਾ. ਏਵਞ੍ਚ ਸਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਾਮੇ ਯੇ ਮਹਗ੍ਗਤ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤੇਸਂਪਿ ਕਾਮਾ ਵਚਰਤਾਪਤ੍ਤਿਦੋਸੋ ਰੂਪਾਵਚਰਤਾਦਿ ਮੁਤ੍ਤਿਦੋਸੋਚ ਆਪਜ੍ਜਤਿ. ਯੇਚ ਕਾਮਾਵਚਰਧਮ੍ਮਾ ਰੂਪਾਰੂਪਭੂਮੀਸੁ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤੇਸਞ੍ਚ ਰੂਪਾਰੂਪਾ ਵਚਰਤਾ ਪਤ੍ਤਿਦੋਸੋ ਕਾਮਾਵਚਰਤਾ ਮੁਤ੍ਤਿਦੋਸੋਚ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ. ਨਨੁ ਯੇਭੁਯ੍ਯਵੁਤ੍ਤਿਵਸੇਨਪਿ ਕੇਸਞ੍ਚਿ ਨਾਮਲਾਭੋ ਹੋਤਿ. ਯਥਾ ਵਨਚਰਕੋ ਸਙ੍ਗਾਮਾਵਚਰੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਇਧਪਿ ਤੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਭੁਮ੍ਮੀਸੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਬਹੁਲਤ੍ਤਾ ਕਾਮਾਵਚਰਾਦਿ ਨਾਮਲਾਭੇ ਸਤਿ ਨ ਕੋਚਿ ਦੋਸੋਤਿ.ਨ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਸਤਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਕਾਮਾਵਚਰਤਾਦਿ ਮੁਚ੍ਚਨਤ੍ਥਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਭੂਮਿ ਵਿਸੁਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ ਸਿਯਾ. ਨ ਚ ਸਾ ਨਾਮਭੂਮਿ ਅਤ੍ਥਿ. ਯਤ੍ਥ ਤੇ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ. ਤੇਹਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਾ ਤੀਸੁ ਭਵੇਸੁ ਏਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਸਂ ਕਾਮ ਰੂਪਾਰੂਪਾਵਚਰਤਾਪਤ੍ਤਿਦੋਸੋ ਦੁਨ੍ਨਿਵਾਰੋ ਸਿਯਾਤਿ. ਏਵਂ ਨਾਨਾਦੋਸਯੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤੀਤਿ. ਤਸ੍ਮਾਸ੍ਸ ਤਥਾ ਅਤ੍ਥਂ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਤ੍ਥਾਵਚਰਾ ਏਤ੍ਥ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਤਿ ਭਗਵਤਾ ਸਂਵਣ੍ਣਿਤੇਨ ਪਾਲ਼ਿਨਯੇਨੇਵਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੋ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋਤਿ. ਅਯਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਾਮੇ ਅਵਚਰਤਿ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਭਾਵੇਨ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਜ੍ਝੋਗਾਹੇਤ੍ਵਾ ਚਰਤਿ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਕਾਮਾਵਚਰਨ੍ਤਿ. ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਭਾਵੋਚਨਾਮ ਅਤ੍ਤਨੋ ਆਧਾਰਭੂਤੇਨ ਤੇਨ ਕਾਮੇਨ ਸਹ ਸਮਾਨਜਾਤਿਗੋਤ੍ਤਨਾਮਤਾ ਸਙ੍ਖਾਤੇਹਿ ਪਰਿਤੋਭਾਗੇਹਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਾਮੇ ਆਪਨ੍ਨਭਾਵੋ ਅਨੁਪ੍ਪਵਿਟ੍ਠ ਭਾਵੋ. ਅਨ੍ਤੋਗਧਭਾਵੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸੋਚ ਤਥਾ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਭਾਵੋ ਪਰਿਗ੍ਗਾਹਿਨਿਯਾ ਕਾਮਤਣ੍ਹਾਯ ਕਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਯੇਧਮ੍ਮਾ ਰੂਪਾਰੂਪਸਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨਭੂਤਾਪਿ ਮਯ੍ਹਂ ਏਤੇਤਿ ਕਾਮ ਤਣ੍ਹਾਯ ਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਾ ਕਾਮੇ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਕਾਮਾਵਚਰਾਨਾਮਾਤਿ ਸਿਦ੍ਧਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਰੂਪਾਰੂਪਾ ਵਚਰੇਸੁਪਿ ਅਯਂ ਨਯੋ ਨੇਤਬ੍ਬੋ. ਤੇਸੁਪਨ ਰੂਪਤਣ੍ਹਾ ਅਰੂਪਤਣ੍ਹਾਚ ਪਰਿਗ੍ਗਾਹਿਨੀ ਤਣ੍ਹਾ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ.

ਯੇਪਨ ਧਮ੍ਮਾ ਤਿਣ੍ਣਂ ਤਣ੍ਹਾਨਂ ਪਰਿਗ੍ਗਹਵਿਮੁਤ੍ਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਤੀਸੁ ਭਵੇਸੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਪਿ ਤਤ੍ਰ ਅਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਏਵ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਾ ਨਾਮ ਜਾਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਏਤ੍ਥਚ ਪਟ੍ਠਾਨੇ ਆਰੁਪ੍ਪੇ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਂ ਨੀਵਰਣਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਨੀਵਰਣਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਅਰੂਪਸਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨੇਪਿ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਸਙ੍ਖਾਤਾਯ ਕਾਮਤਣ੍ਹਾਯ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਰੂਪਾਰੂਪ ਭੂਮੀਸੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਕਾਮਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਰਿਗ੍ਗਾਹਿਨੀਤਣ੍ਹਾ ਰੂਪਾਰੂਪਸਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨ ਗਤਾਪਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਨੀਵਰਣਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਨੀਵਰਣਜਾਤਿਕਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨ ਹਿ ਝਾਨਭੂਮੀਸੁ ਏਕਨ੍ਤਨੀਵਰਣਕਿਚ੍ਚਾਨਿ ਨੀਵਰਣਾਨਿ ਸਕ੍ਕਾ ਲਦ੍ਧੁਨ੍ਤਿ. ਅਤ੍ਰ ਕਾਮਭੇਦੋ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ. ਦ੍ਵੇਕਾਮਾ ਕਿਲੇ ਸਕਾਮੋਚ, ਵਤ੍ਥੁਕਾਮੋਚਾਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਥਪੇਤ੍ਵਾ ਰੂਪਾਰੂਪਰਾਗੇ ਅਞ੍ਞੋ ਸਬ੍ਬੋਪਿ ਲੋਭੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਚਤੁਬ੍ਭੂਮਿਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇ ਕਿਲੇ ਸਕਾਮੋਨਾਮ. ਥਪੇਤ੍ਵਾਚ ਰੂਪਾਰੂਪਾਵਚਰਧਮ੍ਮੇ ਅਞ੍ਞੇ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਤੀਸੁ ਭੂਮੀਸੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਕਾਮਾਵਚਰਧਮ੍ਮਾ ਵਤ੍ਥੁਕਾਮੋਨਾਮਾਤਿ. ਯਂਪਨ ਅਟ੍ਠਸਾਲਿਨਿਯਂ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਤੇਭੂਮਕਾ ਧਮ੍ਮਾ ਵਤ੍ਥੁਕਾਮੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਮਹਾਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠੇਨ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਨ ਹਿ ਰੂਪਾਰੂਪਾਵਚਰਧਮ੍ਮਾ ਅਭਿਧਮ੍ਮੇ ਕਾਮਨਾਮੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾ ਅਤ੍ਥੀਤਿ. [ਕਾਮਾਵਚਰਪਦਂ]

੧੯. ਰੂਪਾਵਚਰਂ ਅਰੂਪਾਵਚਰਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਰੂਪਾਰੂਪਸਦ੍ਦਾ ਤਾਸੁ ਭੂਮੀਸੁ ਨਿਰੁਲ਼੍ਹਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਅਪਿਚ ਦ੍ਵੇ ਭੂਮਿਯੋ ਰੂਪਭੂਮਿ, ਅਰੂਪਭੂਮੀਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਰੁਪ੍ਪਨਲਕ੍ਖਣਂ ਰੂਪਂ ਯਤ੍ਥ ਨਤ੍ਥਿ, ਸਾ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਾ ਭੁਮ੍ਮਿ ਅਰੂਪਭੂਮਿਨਾਮ. ਸੇਸਾ ਸਤ੍ਤਵੀਸਤਿਵਿਧਾ ਭੁਮ੍ਮਿ ਰੂਪਭੂਮਿਨਾਮ. ਤਤ੍ਥਚ ਹੇਟ੍ਠਾ ਏਕਾਦਸਵਿਧਾ ਭੁਮ੍ਮਿ ਓਲ਼ਾਰਿਕੇਨ ਕਾਮੇਨ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਕਾਮ ਭੂਮੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਉਪਰਿ ਸੋਲ਼ਸਵਿਧਾ ਭੁਮ੍ਮਿ ਰੂਪਭੂਮਿਇਚ੍ਚੇਵ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਯਤ੍ਥਪਨ ਤਣ੍ਹਾਵਾ ਝਾਨਾਨਿਵਾ ਰੂਪਾਰੂਪਸਦ੍ਦੇਹਿ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਤਤ੍ਥ ਨਿਸ੍ਸਯਸ੍ਸਨਾਮਂ ਨਿਸ੍ਸਿਤੇ ਆਰੋਪਨਵਸੇਨ ਨਿਸ੍ਸਯੋਪਚਾਰੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਯਤ੍ਥਚ ਕਾਮਾਵਚਰਾਦਿਸਦ੍ਦੇਹਿ ਭੂਮਿਏਵ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਤਤ੍ਥ ਨਿਸ੍ਸਿਤਸ੍ਸ ਨਾਮਂ ਨਿਸ੍ਸਯੇ ਆਰੋਪਨਵਸੇਨ ਨਿਸ੍ਸਿਤੋ ਪਚਾਰੋਤਿ. ਯਮੇਤ੍ਥ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਤਂ ਕਾਮਾਵਚਰਪਦੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵਾਤਿ. ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਤੇਭੂਮਕ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇ ਪਾਲ਼ਿਅਨੁਗਤਾ ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨਾ. ਯਥਾਹ –

ਕਤਮੇ ਧਮ੍ਮਾ ਕਾਮਾਵਚਰਾ. ਹੇਟ੍ਠਤੋ ਅਵੀਚਿਨਿਰਯਂ ਪਰਿਯਨ੍ਤਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਉਪਰਿਤੋ ਪਰਨਿਮ੍ਮਿਤਵਸਵਤ੍ਤੀਦੇਵੇ ਅਨ੍ਤੋ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਯਂ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਏਤ੍ਥਾਵਚਰਾ ਏਤ੍ਥ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾ ਖਨ੍ਧਧਾਤੁਆਯਤਨਾ ਰੂਪਾ ਵੇਦਨਾ ਸਞ੍ਞਾ ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਇਮੇਧਮ੍ਮਾ ਕਾਮਾਵਚਰਾ. ਕਤਮੇ ਧਮ੍ਮਾ ਰੂਪਾਵਚਰਾ. ਹੇਟ੍ਠਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਂ ਪਰਿਯਨ੍ਤਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਉਪਰਿਤੋ ਅਕਨਿਟ੍ਠੇ ਦੇਵੇ ਅਨ੍ਤੋ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਯਂ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਏਤ੍ਥਾਵਚਰਾ ਏਤ੍ਥ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾ ਸਮਾਪਨ੍ਨਸ੍ਸਵਾ ਉਪਪਨ੍ਨਸ੍ਸਵਾ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਸੁਖਵਿਹਾਰਿਸ੍ਸਵਾ ਚਿਤ੍ਤਚੇਤਸਿਕਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਇਮੇ ਧਮ੍ਮਾ ਰੂਪਾਵਚਰਾ. ਕਤਮੇ ਧਮ੍ਮਾ ਅਰੂਪਾਵਚਰਾ. ਹੇਟ੍ਠਤੋ ਆਕਾਸਾਨਞ੍ਚਾਯਤਨੁਪਗੇ ਦੇਵੇ ਪਰਿਯਨ੍ਤਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਉਪਰਿਤੋ ਨੇਵਸਞ੍ਞਾ ਨਾਸਞ੍ਞਾ ਯਤਨੁਪਗੇ ਦੇਵੇ ਅਨ੍ਤੋ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਯਂ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਅਨ੍ਤਰੇ. ਲ. ਇਮੇ ਧਮ੍ਮਾ ਅਰੂਪਾਵਚਰਾਤਿ.

[੧੯] ਟੀਕਾਸੁ ਪਨ

ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਂ ਸੁਵਿਸਦਂ ਪਾਲ਼ਿਨਯਂ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਥਾ ਵਚਨਤ੍ਥਾਚ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਾਚ ਏਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਸਬ੍ਬੇ ਤੇ ਸਾਰਤੋ ਨ ਪਚ੍ਚੇਤਬ੍ਬਾਤਿ.

ਨਨੁ ਅਟ੍ਠਸਾਲਿਨਿਯਮੇਵ ਤੇਚ ਅਞ੍ਞੇਚ ਅਤ੍ਥਾ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ. ਸਚ੍ਚਂ. ਭੂਤਂਪਨ ਸੁਵਿਸਦਂ ਪਾਲ਼ਿਅਨੁਗਤਂ ਅਤ੍ਥਂ ਞਤ੍ਵਾ ਕਿਂਵਿਕ੍ਖੇਪੇਨਾਤਿ.

੨੦. ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਲੁਜ੍ਜਨਪਲੁਜ੍ਜਨਟ੍ਠੇਨ ਲੋਕੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੋ ਤੇਭੂਮਕਧਮ੍ਮੋ. ਯਥਾਹ ਲੁਜ੍ਜਤਿ ਪਲੁਜ੍ਜਤੀਤਿ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਤਸ੍ਮਾ ਲੋਕੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਾਨਂਪਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਵਜ੍ਜਾਨਂ ਲੋਕਤਾਪਤ੍ਤਿ ਸਿਯਾ. ਕਸ੍ਮਾ, ਤੇਸਂਪਿ ਲੁਜ੍ਜਨਪਲੁਜ੍ਜਨਧਮ੍ਮਤ੍ਤਾਤਿ. ਨਸਿਯਾ. ਯਤ੍ਥ ਹਿ ਨਿਚ੍ਚੋ ਧੁਵੋ ਸਸ੍ਸਤੋਤਿ ਮਹਾਜਨਸ੍ਸ ਮਿਚ੍ਛਾਗਾਹੋ ਨਿਵਿਸਤਿ. ਤਤ੍ਥੇਵ ਤਸ੍ਸ ਨਿਵਾਰਣਤ੍ਥਂ ਅਯਂ ਲੋਕਸਮਞ੍ਞਾ ਨਿਯਮੀਯਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਸਬ੍ਬਸੋ ਮਿਚ੍ਛਾਗਾਹਵਿਮੁਤ੍ਤਾਨਂ ਤੇਸਂ ਲੋਕਤਾਪਤ੍ਤਿ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਯੇਸਂਵਾ ਲੁਜ੍ਜਨਂਪਲੁਜ੍ਜਨਞ੍ਚ ਮਹਾਜਨਸ੍ਸ ਪਾਕਟਂ. ਤੇਸਞ੍ਞੇਵ ਲੋਕਤਾਸਿਦ੍ਧੀਤਿ ਨਤ੍ਥਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਾਨਂ ਲੋਕਤ੍ਤਪ੍ਪਸਙ੍ਗੋਤਿ. ਲੋਕਤੋ ਉਤ੍ਤਰਤੀਤਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ. ਮਗ੍ਗਚਿਤ੍ਤਂ. ਤਤੋ ਉਤ੍ਤਿਣ੍ਣਨ੍ਤਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ. ਫਲਚਿਤ੍ਤਂ. ਨਿਬ੍ਬਾਨਂਪਨ ਇਧ ਨਲਬ੍ਭਤੀਤਿ. ਉਤ੍ਤਰਣਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਤਣ੍ਹਾਤ੍ਤਯਗ੍ਗਾਹ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਯਾ ਤੀਸੁ ਲੋਕੇਸੁ ਅਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਭਾਵੋਯੇਵ. ਸੋਚ ਅਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਭਾਵੋ ਕੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨ ਭੂਤੋਵਿਯ ਗਯ੍ਹਤੀਤਿ ਵਿਸੁਂ ਏਕਾ ਚਤੁਤ੍ਥੀ ਅਵਤ੍ਥਾਭੂਮਿਨਾਮਾਤਿ.

ਚਤੁਬ੍ਭੂਮਿਵਿਭਾਗਸ੍ਸ ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੨੧. ਏਵਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਭੂਮਿਭੇਦੇਨ ਹੀਨਪਣੀਤਾ ਨੁਕ੍ਕਮਤੋ ਚਤੁਧਾ ਨਿਦ੍ਦਿਸਿਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਤਦੇਵ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਯਥਾਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠਕ੍ਕਮੇਨ ਵਿਭਜਨ੍ਤੋ ਪਥਮਂ ਕਾਮਾਵਚਰਚਿਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥਚ ਹੀਨਂ ਅਸੋਭਣਚਿਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥਚ ਸਬ੍ਬਹੀਨਂ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਂ ਤਾਵ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਸੋਮਨਸ੍ਸਸਹ ਗਤਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਏਤ੍ਥਚ ਕਾਮਾਵਚਰਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸਪਿ ਅਕੁਸਲਾਹੇਤੁਕ ਸਹੇਤੁਕਾਨੁਕ੍ਕਮੋ ਹੀਨ ਪਣੀਤਾਨੁਕ੍ਕਮਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.

[੨੦] ਵਿਭਾਵਨਿਯਂ ਪਨ

ਉਪਰਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਾਨਂ ਬਹੂਨਂ ਚਿਤ੍ਤਾਨਂ ਸੋਭਣਸਞ੍ਞਾਕਰਣਸੁਖਤ੍ਥਂ ਅਪ੍ਪਕੇ ਪਾਪਾਹੇਤੁਕੇਯੇਵ ਪਥਮਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ.