੯. ਨਿਬ੍ਬੇਧਿਕਸੁਤ੍ਤਂ

੬੩. ‘‘ਨਿਬ੍ਬੇਧਿਕਪਰਿਯਾਯਂ ਵੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਧਮ੍ਮਪਰਿਯਾਯਂ ਦੇਸੇਸ੍ਸਾਮਿ. ਤਂ ਸੁਣਾਥ, ਸਾਧੁਕਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਥ; ਭਾਸਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸੁਂ. ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ –

‘‘ਕਤਮੋ ਚ ਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨਿਬ੍ਬੇਧਿਕਪਰਿਯਾਯੋ ਧਮ੍ਮਪਰਿਯਾਯੋ? ਕਾਮਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਕਾਮਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਕਾਮਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਕਾਮਾਨਂ ਵਿਪਾਕੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਕਾਮਨਿਰੋਧੋ [ਕਾਮਾਨਂ ਨਿਰੋਧੋ (ਕ.) ਏਵਂ ਵੇਦਨਾਨਿਰੋਧੋ-ਇਚ੍ਚਾਦੀਸੁਪਿ] ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਕਾਮਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ [ਕਾਮਾਨਂ ਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ (ਕ.) ਏਵਂ ਵੇਦਨਾਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ-ਇਚ੍ਚਾਦੀਸੁਪਿ] ਪਟਿਪਦਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.

‘‘ਵੇਦਨਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਵੇਦਨਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਵੇਦਨਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਵੇਦਨਾਨਂ ਵਿਪਾਕੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਵੇਦਨਾਨਿਰੋਧੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਵੇਦਨਾਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.

‘‘ਸਞ੍ਞਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਸਞ੍ਞਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਸਞ੍ਞਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਸਞ੍ਞਾਨਂ ਵਿਪਾਕੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.

‘‘ਆਸਵਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਆਸਵਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਆਸਵਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਆਸਵਾਨਂ ਵਿਪਾਕੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਆਸਵਨਿਰੋਧੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਆਸਵਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.

‘‘ਕਮ੍ਮਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਕਮ੍ਮਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਕਮ੍ਮਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਕਮ੍ਮਾਨਂ ਵਿਪਾਕੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਕਮ੍ਮਨਿਰੋਧੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਕਮ੍ਮਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.

‘‘‘ਕਾਮਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਕਾਮਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਕਾਮਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਕਾਮਾਨਂ ਵਿਪਾਕੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਕਾਮਨਿਰੋਧੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਕਾਮਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ’ਤਿ, ਇਤਿ ਖੋ ਪਨੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਿਞ੍ਚੇਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ [ਮ. ਨਿ. ੧.੧੬੬; ਸਂ. ਨਿ. ੪.੨੬੮]? ਪਞ੍ਚਿਮੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਾਮਗੁਣਾ – ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ ਰੂਪਾ ਇਟ੍ਠਾ ਕਨ੍ਤਾ ਮਨਾਪਾ ਪਿਯਰੂਪਾ ਕਾਮੂਪਸਂਹਿਤਾ ਰਜਨੀਯਾ, ਸੋਤਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ ਸਦ੍ਦਾ… ਘਾਨਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ ਗਨ੍ਧਾ… ਜਿਵ੍ਹਾਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ ਰਸਾ… ਕਾਯਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ ਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬਾ ਇਟ੍ਠਾ ਕਨ੍ਤਾ ਮਨਾਪਾ ਪਿਯਰੂਪਾ ਕਾਮੂਪਸਂਹਿਤਾ ਰਜਨੀਯਾ. ਅਪਿ ਚ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨੇਤੇ ਕਾਮਾ ਕਾਮਗੁਣਾ ਨਾਮੇਤੇ [ਤੇ ਕਾਮਗੁਣਾ ਨਾਮ ਨੇਤੇ ਕਾਮਾ (ਕ.)] ਅਰਿਯਸ੍ਸ ਵਿਨਯੇ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ –

[ਕਥਾ. ੫੧੪] ‘‘ਸਙ੍ਕਪ੍ਪਰਾਗੋ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਕਾਮੋ,

ਨੇਤੇ [ਨ ਤੇ (ਸ੍ਯਾ.)] ਕਾਮਾ ਯਾਨਿ ਚਿਤ੍ਰਾਨਿ ਲੋਕੇ;

ਸਙ੍ਕਪ੍ਪਰਾਗੋ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਕਾਮੋ,

ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਚਿਤ੍ਰਾਨਿ ਤਥੇਵ ਲੋਕੇ;

ਅਥੇਤ੍ਥ ਧੀਰਾ ਵਿਨਯਨ੍ਤਿ ਛਨ੍ਦ’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਾਮਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵੋ? ਫਸ੍ਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਾਮਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵੋ.

‘‘ਕਤਮਾ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਾਮਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਾ? ਅਞ੍ਞੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਾਮੋ ਰੂਪੇਸੁ, ਅਞ੍ਞੋ ਕਾਮੋ ਸਦ੍ਦੇਸੁ, ਅਞ੍ਞੋ ਕਾਮੋ ਗਨ੍ਧੇਸੁ, ਅਞ੍ਞੋ ਕਾਮੋ ਰਸੇਸੁ, ਅਞ੍ਞੋ ਕਾਮੋ ਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬੇਸੁ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਾਮਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਾ.

‘‘ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਾਮਾਨਂ ਵਿਪਾਕੋ? ਯਂ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਾਮਯਮਾਨੋ ਤਜ੍ਜਂ ਤਜ੍ਜਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਅਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤਿ ਪੁਞ੍ਞਭਾਗਿਯਂ ਵਾ ਅਪੁਞ੍ਞਭਾਗਿਯਂ ਵਾ, ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਾਮਾਨਂ ਵਿਪਾਕੋ.

‘‘ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਾਮਨਿਰੋਧੋ? ਫਸ੍ਸਨਿਰੋਧੋ [ਫਸ੍ਸਨਿਰੋਧਾ (ਸ੍ਯਾ.)], ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਾਮਨਿਰੋਧੋ. ਅਯਮੇਵ ਅਰਿਯੋ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕੋ ਮਗ੍ਗੋ ਕਾਮਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿ, ਸਮ੍ਮਾਸਙ੍ਕਪ੍ਪੋ, ਸਮ੍ਮਾਵਾਚਾ, ਸਮ੍ਮਾਕਮ੍ਮਨ੍ਤੋ, ਸਮ੍ਮਾਆਜੀਵੋ, ਸਮ੍ਮਾਵਾਯਾਮੋ, ਸਮ੍ਮਾਸਤਿ, ਸਮ੍ਮਾਸਮਾਧਿ.

‘‘ਯਤੋ ਖੋ [ਯਤੋ ਚ ਖੋ (ਬਹੂਸੁ)], ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਏਵਂ ਕਾਮੇ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਕਾਮਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਕਾਮਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਕਾਮਾਨਂ ਵਿਪਾਕਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਕਾਮਨਿਰੋਧਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਕਾਮਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨਿਂ ਪਟਿਪਦਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਸੋ ਇਮਂ ਨਿਬ੍ਬੇਧਿਕਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਪਜਾਨਾਤਿ ਕਾਮਨਿਰੋਧਂ. ਕਾਮਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ…ਪੇ… ਕਾਮਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ [ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਪਿ ਏਵਮੇਵ ਦਿਸ੍ਸਤਿ] ਪਟਿਪਦਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਤਿ, ਇਤਿ ਯਂ ਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਇਦਮੇਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ.

‘‘ਵੇਦਨਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ…ਪੇ… ਵੇਦਨਾਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਤਿ, ਇਤਿ ਖੋ ਪਨੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਿਞ੍ਚੇਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ? ਤਿਸ੍ਸੋ ਇਮਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਨਾ – ਸੁਖਾ ਵੇਦਨਾ, ਦੁਕ੍ਖਾ ਵੇਦਨਾ, ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਾ ਵੇਦਨਾ.

‘‘ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਨਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵੋ? ਫਸ੍ਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਨਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵੋ.

‘‘ਕਤਮਾ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਨਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਾ? ਅਤ੍ਥਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਮਿਸਾ ਸੁਖਾ ਵੇਦਨਾ, ਅਤ੍ਥਿ ਨਿਰਾਮਿਸਾ ਸੁਖਾ ਵੇਦਨਾ, ਅਤ੍ਥਿ ਸਾਮਿਸਾ ਦੁਕ੍ਖਾ ਵੇਦਨਾ, ਅਤ੍ਥਿ ਨਿਰਾਮਿਸਾ ਦੁਕ੍ਖਾ ਵੇਦਨਾ, ਅਤ੍ਥਿ ਸਾਮਿਸਾ ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਾ ਵੇਦਨਾ, ਅਤ੍ਥਿ ਨਿਰਾਮਿਸਾ ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਾ ਵੇਦਨਾ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਨਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਾ.

‘‘ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਨਾਨਂ ਵਿਪਾਕੋ? ਯਂ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਿਯਮਾਨੋ [ਵੇਦਯਮਾਨੋ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ.) ਅ. ਨਿ. ੪.੨੩੩] ਤਜ੍ਜਂ ਤਜ੍ਜਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਅਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤਿ ਪੁਞ੍ਞਭਾਗਿਯਂ ਵਾ ਅਪੁਞ੍ਞਭਾਗਿਯਂ ਵਾ, ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਨਾਨਂ ਵਿਪਾਕੋ.

‘‘ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਨਾਨਿਰੋਧੋ? ਫਸ੍ਸਨਿਰੋਧੋ [ਫਸ੍ਸਨਿਰੋਧਾ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਕ.)], ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਨਾਨਿਰੋਧੋ. ਅਯਮੇਵ ਅਰਿਯੋ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕੋ ਮਗ੍ਗੋ ਵੇਦਨਾਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਸਮਾਧਿ.

‘‘ਯਤੋ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਏਵਂ ਵੇਦਨਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਵੇਦਨਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਵੇਦਨਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਵੇਦਨਾਨਂ ਵਿਪਾਕਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਵੇਦਨਾਨਿਰੋਧਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਵੇਦਨਾਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨਿਂ ਪਟਿਪਦਂ ਪਜਾਨਾਤਿ. ਸੋ ਇਮਂ ਨਿਬ੍ਬੇਧਿਕਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਪਜਾਨਾਤਿ ਵੇਦਨਾਨਿਰੋਧਂ. ਵੇਦਨਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ…ਪੇ… ਵੇਦਨਾਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਤਿ, ਇਤਿ ਯਂ ਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਇਦਮੇਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ.

‘‘ਸਞ੍ਞਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ…ਪੇ… ਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਤਿ, ਇਤਿ ਖੋ ਪਨੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਿਞ੍ਚੇਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ? ਛਯਿਮਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਞ੍ਞਾ – ਰੂਪਸਞ੍ਞਾ, ਸਦ੍ਦਸਞ੍ਞਾ, ਗਨ੍ਧਸਞ੍ਞਾ, ਰਸਸਞ੍ਞਾ, ਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬਸਞ੍ਞਾ, ਧਮ੍ਮਸਞ੍ਞਾ.

‘‘ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਞ੍ਞਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵੋ? ਫਸ੍ਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਞ੍ਞਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵੋ.

‘‘ਕਤਮਾ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਞ੍ਞਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਾ? ਅਞ੍ਞਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਞ੍ਞਾ ਰੂਪੇਸੁ, ਅਞ੍ਞਾ ਸਞ੍ਞਾ ਸਦ੍ਦੇਸੁ [ਅਞ੍ਞਾ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਰੂਪੇਸੁ ਸਞ੍ਞਾ ਅਞ੍ਞਾ ਸਦ੍ਦੇਸੁ ਸਞ੍ਞਾ (ਕ.) ਏਵਂ ਸੇਸੇਸੁਪਿ], ਅਞ੍ਞਾ ਸਞ੍ਞਾ ਗਨ੍ਧੇਸੁ, ਅਞ੍ਞਾ ਸਞ੍ਞਾ ਰਸੇਸੁ, ਅਞ੍ਞਾ ਸਞ੍ਞਾ ਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬੇਸੁ, ਅਞ੍ਞਾ ਸਞ੍ਞਾ ਧਮ੍ਮੇਸੁ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਞ੍ਞਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਾ.

‘‘ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਞ੍ਞਾਨਂ ਵਿਪਾਕੋ? ਵੋਹਾਰਵੇਪਕ੍ਕਂ [ਵੋਹਾਰਵੇਪਕ੍ਕਾਹਂ (ਸ੍ਯਾ. ਪੀ.), ਵੋਹਾਰਪਕ੍ਕਾਹਂ (ਸੀ.)], ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਞ੍ਞਂ [ਸਞ੍ਞਾ (ਸ੍ਯਾ. ਪੀ.)] ਵਦਾਮਿ. ਯਥਾ ਯਥਾ ਨਂ ਸਞ੍ਜਾਨਾਤਿ ਤਥਾ ਤਥਾ ਵੋਹਰਤਿ, ਏਵਂ ਸਞ੍ਞੀ ਅਹੋਸਿਨ੍ਤਿ [ਅਹੋਸੀਤਿ (ਕ.)]. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਞ੍ਞਾਨਂ ਵਿਪਾਕੋ.

‘‘ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧੋ? ਫਸ੍ਸਨਿਰੋਧੋ, [ਫਸ੍ਸਨਿਰੋਧਾ (ਸ੍ਯਾ. ਕ.)] ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧੋ. ਅਯਮੇਵ ਅਰਿਯੋ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕੋ ਮਗ੍ਗੋ ਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਸਮਾਧਿ.

‘‘ਯਤੋ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਏਵਂ ਸਞ੍ਞਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਸਞ੍ਞਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਸਞ੍ਞਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਸਞ੍ਞਾਨਂ ਵਿਪਾਕਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨਿਂ ਪਟਿਪਦਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਸੋ ਇਮਂ ਨਿਬ੍ਬੇਧਿਕਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਪਜਾਨਾਤਿ ਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਂ. ਸਞ੍ਞਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ…ਪੇ… ਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਤਿ. ਇਤਿ ਯਂ ਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਇਦਮੇਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ.

‘‘ਆਸਵਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ…ਪੇ… ਆਸਵਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ [ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਪਿ ਏਵਮੇਵ ਦਿਸ੍ਸਤਿ] ਪਟਿਪਦਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਤਿ, ਇਤਿ ਖੋ ਪਨੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਿਞ੍ਚੇਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ? ਤਯੋਮੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਸਵਾ – ਕਾਮਾਸਵੋ, ਭਵਾਸਵੋ, ਅਵਿਜ੍ਜਾਸਵੋ.

‘‘ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਸਵਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵੋ? ਅਵਿਜ੍ਜਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਸਵਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵੋ.

‘‘ਕਤਮਾ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਸਵਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਾ? ਅਤ੍ਥਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਸਵਾ ਨਿਰਯਗਮਨੀਯਾ [ਨਿਰਯਗਾਮਿਨਿਯਾ (ਸੀ. ਕ.)], ਅਤ੍ਥਿ ਆਸਵਾ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਯੋਨਿਗਮਨੀਯਾ, ਅਤ੍ਥਿ ਆਸਵਾ ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯਗਮਨੀਯਾ, ਅਤ੍ਥਿ ਆਸਵਾ ਮਨੁਸ੍ਸਲੋਕਗਮਨੀਯਾ, ਅਤ੍ਥਿ ਆਸਵਾ ਦੇਵਲੋਕਗਮਨੀਯਾ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਸਵਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਾ.

‘‘ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਸਵਾਨਂ ਵਿਪਾਕੋ? ਯਂ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਵਿਜ੍ਜਾਗਤੋ ਤਜ੍ਜਂ ਤਜ੍ਜਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਅਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤਿ ਪੁਞ੍ਞਭਾਗਿਯਂ ਵਾ ਅਪੁਞ੍ਞਭਾਗਿਯਂ ਵਾ, ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਸਵਾਨਂ ਵਿਪਾਕੋ.

‘‘ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਸਵਨਿਰੋਧੋ? ਅਵਿਜ੍ਜਾਨਿਰੋਧੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਸਵਨਿਰੋਧੋ. ਅਯਮੇਵ ਅਰਿਯੋ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕੋ ਮਗ੍ਗੋ ਆਸਵਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ [ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਪਿ ਏਵਮੇਵ ਦਿਸ੍ਸਤਿ] ਪਟਿਪਦਾ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਸਮਾਧਿ.

‘‘ਯਤੋ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਏਵਂ ਆਸਵੇ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਆਸਵਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਆਸਵਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਆਸਵਾਨਂ ਵਿਪਾਕਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਆਸਵਾਨਂ ਨਿਰੋਧਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਆਸਵਾਨਂ ਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨਿਂ ਪਟਿਪਦਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਸੋ ਇਮਂ ਨਿਬ੍ਬੇਧਿਕਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਪਜਾਨਾਤਿ ਆਸਵਨਿਰੋਧਂ. ਆਸਵਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ…ਪੇ… ਆਸਵਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ [ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਪਿ ਏਵਮੇਵ ਦਿਸ੍ਸਤਿ] ਪਟਿਪਦਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਤਿ. ਇਤਿ ਯਂ ਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਇਦਮੇਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ.

‘‘ਕਮ੍ਮਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ…ਪੇ… ਕਮ੍ਮਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ [ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਪਿ ਏਵਮੇਵ ਦਿਸ੍ਸਤਿ] ਪਟਿਪਦਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਤਿ, ਇਤਿ ਖੋ ਪਨੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਿਞ੍ਚੇਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ? [ਕਥਾ. ੫੩੯] ਚੇਤਨਾਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਮ੍ਮਂ ਵਦਾਮਿ. ਚੇਤਯਿਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਤਿ – ਕਾਯੇਨ ਵਾਚਾਯ ਮਨਸਾ.

‘‘ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਮ੍ਮਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵੋ? ਫਸ੍ਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਮ੍ਮਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵੋ.

‘‘ਕਤਮਾ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਮ੍ਮਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਾ? ਅਤ੍ਥਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਮ੍ਮਂ ਨਿਰਯਵੇਦਨੀਯਂ, ਅਤ੍ਥਿ ਕਮ੍ਮਂ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਯੋਨਿਵੇਦਨੀਯਂ, ਅਤ੍ਥਿ ਕਮ੍ਮਂ ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯਵੇਦਨੀਯਂ, ਅਤ੍ਥਿ ਕਮ੍ਮਂ ਮਨੁਸ੍ਸਲੋਕਵੇਦਨੀਯਂ, ਅਤ੍ਥਿ ਕਮ੍ਮਂ ਦੇਵਲੋਕਵੇਦਨੀਯਂ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਮ੍ਮਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਾ.

‘‘ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਮ੍ਮਾਨਂ ਵਿਪਾਕੋ? ਤਿਵਿਧਾਹਂ [ਇਮਾਹਂ (ਕ.)], ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਮ੍ਮਾਨਂ ਵਿਪਾਕਂ ਵਦਾਮਿ – ਦਿਟ੍ਠੇਵ [ਦਿਟ੍ਠੇ ਵਾ (ਸੀ.)] ਧਮ੍ਮੇ, ਉਪਪਜ੍ਜੇ ਵਾ [ਉਪਪਜ੍ਜਂ ਵਾ (ਕ. ਸੀ., ਅ. ਨਿ. ੧੦.੨੧੭), ਉਪਪਜ੍ਜ ਵਾ (?), ਮ. ਨਿ. ੩.੩੦੩ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਤਦਤ੍ਥਵਣ੍ਣਨਾਯ ਚ ਸਂਸਦ੍ਦੇਤਬ੍ਬਂ], ਅਪਰੇ ਵਾ ਪਰਿਯਾਯੇ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਮ੍ਮਾਨਂ ਵਿਪਾਕੋ.

‘‘ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਮ੍ਮਨਿਰੋਧੋ? ਫਸ੍ਸਨਿਰੋਧੋ, [ਫਸ੍ਸਨਿਰੋਧਾ (ਕ. ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕ.)] ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਮ੍ਮਨਿਰੋਧੋ. ਅਯਮੇਵ ਅਰਿਯੋ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕੋ ਮਗ੍ਗੋ ਕਮ੍ਮਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ [ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਪਿ ਏਵਮੇਵ ਦਿਸ੍ਸਤਿ] ਪਟਿਪਦਾ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਸਮਾਧਿ.

‘‘ਯਤੋ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਏਵਂ ਕਮ੍ਮਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਕਮ੍ਮਾਨਂ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਕਮ੍ਮਾਨਂ ਵੇਮਤ੍ਤਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਕਮ੍ਮਾਨਂ ਵਿਪਾਕਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਕਮ੍ਮਨਿਰੋਧਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਕਮ੍ਮਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨਿਂ ਪਟਿਪਦਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਸੋ ਇਮਂ ਨਿਬ੍ਬੇਧਿਕਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਪਜਾਨਾਤਿ ਕਮ੍ਮਨਿਰੋਧਂ. ਕਮ੍ਮਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ…ਪੇ… ਕਮ੍ਮਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਤਿ, ਇਤਿ ਯਂ ਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਇਦਮੇਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ.

‘‘ਦੁਕ੍ਖਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਵੇਮਤ੍ਤਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਤਿ. ਇਤਿ ਖੋ ਪਨੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਕਿਞ੍ਚੇਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ? ਜਾਤਿਪਿ ਦੁਕ੍ਖਾ, ਜਰਾਪਿ ਦੁਕ੍ਖਾ, ਬ੍ਯਾਧਿਪਿ ਦੁਕ੍ਖੋ [ਬ੍ਯਾਧਿਪਿ ਦੁਕ੍ਖਾ (ਸ੍ਯਾ. ਪੀ. ਕ.)], ਮਰਣਮ੍ਪਿ ਦੁਕ੍ਖਂ, ਸੋਕਪਰਿਦੇਵਦੁਕ੍ਖਦੋਮਨਸ੍ਸੁਪਾਯਾਸਾਪਿ ਦੁਕ੍ਖਾ, ਯਮ੍ਪਿਚ੍ਛਂ ਨ ਲਭਤਿ ਤਮ੍ਪਿ ਦੁਕ੍ਖਂ, ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਪਞ੍ਚੁਪਾਦਾਨਕ੍ਖਨ੍ਧਾ [ਪਞ੍ਚੁਪਾਦਾਨਕ੍ਖਨ੍ਧਾਪਿ (ਕ.)] ਦੁਕ੍ਖਾ.

‘‘ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵੋ? ਤਣ੍ਹਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵੋ.

‘‘ਕਤਮਾ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਵੇਮਤ੍ਤਤਾ? ਅਤ੍ਥਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਕ੍ਖਂ ਅਧਿਮਤ੍ਤਂ, ਅਤ੍ਥਿ ਪਰਿਤ੍ਤਂ, ਅਤ੍ਥਿ ਦਨ੍ਧਵਿਰਾਗਿ, ਅਤ੍ਥਿ ਖਿਪ੍ਪਵਿਰਾਗਿ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਵੇਮਤ੍ਤਤਾ.

‘‘ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕੋ? ਇਧ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਕਚ੍ਚੋ ਯੇਨ ਦੁਕ੍ਖੇਨ ਅਭਿਭੂਤੋ ਪਰਿਯਾਦਿਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤੋ [ਪਰਿਯਾਦਿਣ੍ਣਚਿਤ੍ਤੋ (ਕ.)] ਸੋਚਤਿ ਕਿਲਮਤਿ ਪਰਿਦੇਵਤਿ, ਉਰਤ੍ਤਾਲ਼ਿਂ ਕਨ੍ਦਤਿ, ਸਮ੍ਮੋਹਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਯੇਨ ਵਾ ਪਨ ਦੁਕ੍ਖੇਨ ਅਭਿਭੂਤੋ ਪਰਿਯਾਦਿਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤੋ ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਪਰਿਯੇਟ੍ਠਿਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ – ‘ਕੋ [ਸੋ ਨ (ਕ.)] ਏਕਪਦਂ ਦ੍ਵਿਪਦਂ ਜਾਨਾਤਿ [ਪਜਾਨਾਤਿ (ਕ.)] ਇਮਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧਾਯਾ’ਤਿ? ਸਮ੍ਮੋਹਵੇਪਕ੍ਕਂ ਵਾਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਦਾਮਿ ਪਰਿਯੇਟ੍ਠਿਵੇਪਕ੍ਕਂ ਵਾ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕੋ.

‘‘ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧੋ? ਤਣ੍ਹਾਨਿਰੋਧੋ, [ਤਣ੍ਹਾਨਿਰੋਧਾ (ਕ. ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕ.)] ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧੋ. ਅਯਮੇਵ ਅਰਿਯੋ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕੋ ਮਗ੍ਗੋ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਸਮਾਧਿ.

‘‘ਯਤੋ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਏਵਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਵੇਮਤ੍ਤਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨਿਂ ਪਟਿਪਦਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਸੋ ਇਮਂ ਨਿਬ੍ਬੇਧਿਕਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਪਜਾਨਾਤਿ ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧਂ. ਦੁਕ੍ਖਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਨਿਦਾਨਸਮ੍ਭਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਵੇਮਤ੍ਤਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਤਿ. ਇਤਿ ਯਂ ਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਇਦਮੇਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ.

‘‘ਅਯਂ ਖੋ ਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨਿਬ੍ਬੇਧਿਕਪਰਿਯਾਯੋ ਧਮ੍ਮਪਰਿਯਾਯੋ’’ਤਿ. ਨਵਮਂ.