੨. ਫਗ੍ਗੁਨਸੁਤ੍ਤਂ

੫੬. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਾ ਫਗ੍ਗੁਨੋ [ਫੇਗ੍ਗੁਨੋ (ਕ.), ਫਗ੍ਗੁਣੋ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਆਬਾਧਿਕੋ ਹੋਤਿ ਦੁਕ੍ਖਿਤੋ ਬਾਲ਼੍ਹਗਿਲਾਨੋ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਆਯਸ੍ਮਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਫਗ੍ਗੁਨੋ ਆਬਾਧਿਕੋ ਦੁਕ੍ਖਿਤੋ ਬਾਲ਼੍ਹਗਿਲਾਨੋ. ਸਾਧੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਫਗ੍ਗੁਨੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਤੁ ਅਨੁਕਮ੍ਪਂ ਉਪਾਦਾਯਾ’’ਤਿ. ਅਧਿਵਾਸੇਸਿ ਭਗਵਾ ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵੇਨ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਾ ਵੁਟ੍ਠਿਤੋ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਫਗ੍ਗੁਨੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਫਗ੍ਗੁਨੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦੂਰਤੋਵ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ. ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਮਞ੍ਚਕੇ ਸਮਧੋਸਿ [ਸਮਞ੍ਚੋਪਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਪੀ.), ਸਂ + ਧੂ + ਈ = ਸਮਧੋਸਿ]. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਫਗ੍ਗੁਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਲਂ, ਫਗ੍ਗੁਨ, ਮਾ ਤ੍ਵਂ ਮਞ੍ਚਕੇ ਸਮਧੋਸਿ. ਸਨ੍ਤਿਮਾਨਿ ਆਸਨਾਨਿ ਪਰੇਹਿ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਨਿ, ਤਤ੍ਥਾਹਂ ਨਿਸੀਦਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਨਿਸੀਦਿ ਭਗਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ. ਨਿਸਜ੍ਜ ਖੋ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਫਗ੍ਗੁਨਂ ਏਤਦਵੋਚ –

‘‘ਕਚ੍ਚਿ ਤੇ, ਫਗ੍ਗੁਨ, ਖਮਨੀਯਂ ਕਚ੍ਚਿ ਯਾਪਨੀਯਂ? ਕਚ੍ਚਿ ਤੇ ਦੁਕ੍ਖਾ ਵੇਦਨਾ ਪਟਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ, ਨੋ ਅਭਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ; ਪਟਿਕ੍ਕਮੋਸਾਨਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਨੋ ਅਭਿਕ੍ਕਮੋ’’ਤਿ? ‘‘ਨ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਖਮਨੀਯਂ ਨ ਯਾਪਨੀਯਂ. ਬਾਲ਼੍ਹਾ ਮੇ ਦੁਕ੍ਖਾ ਵੇਦਨਾ ਅਭਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ, ਨੋ ਪਟਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ; ਅਭਿਕ੍ਕਮੋਸਾਨਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਨੋ ਪਟਿਕ੍ਕਮੋ.

‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਬਲਵਾ ਪੁਰਿਸੋ ਤਿਣ੍ਹੇਨ ਸਿਖਰੇਨ ਮੁਦ੍ਧਨਿ [ਮੁਦ੍ਧਾਨਂ (ਸੀ. ਪੀ.)] ਅਭਿਮਤ੍ਥੇਯ੍ਯ [ਅਭਿਮਟ੍ਠੇਯ੍ਯ (ਸ੍ਯਾ.)]; ਏਵਮੇਵਂ ਖੋ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਧਿਮਤ੍ਤਾ ਵਾਤਾ ਮੁਦ੍ਧਨਿ [ਹਨਨ੍ਤਿ (ਸੀ. ਪੀ.), ਓਹਨਨ੍ਤਿ (ਸ੍ਯਾ.)] ਊਹਨਨ੍ਤਿ. ਨ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਖਮਨੀਯਂ ਨ ਯਾਪਨੀਯਂ. ਬਾਲ਼੍ਹਾ ਮੇ ਦੁਕ੍ਖਾ ਵੇਦਨਾ ਅਭਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ, ਨੋ ਪਟਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ; ਅਭਿਕ੍ਕਮੋਸਾਨਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਨੋ ਪਟਿਕ੍ਕਮੋ.

‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਬਲਵਾ ਪੁਰਿਸੋ ਦਲ਼੍ਹੇਨ ਵਰਤ੍ਤਕ੍ਖਣ੍ਡੇਨ ਸੀਸਵੇਠਨਂ ਦਦੇਯ੍ਯ; ਏਵਮੇਵਂ ਖੋ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਧਿਮਤ੍ਤਾ ਸੀਸੇ ਸੀਸਵੇਦਨਾ. ਨ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਖਮਨੀਯਂ ਨ ਯਾਪਨੀਯਂ. ਬਾਲ਼੍ਹਾ ਮੇ ਦੁਕ੍ਖਾ ਵੇਦਨਾ ਅਭਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ, ਨੋ ਪਟਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ; ਅਭਿਕ੍ਕਮੋਸਾਨਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਨੋ ਪਟਿਕ੍ਕਮੋ.

‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦਕ੍ਖੋ ਗੋਘਾਤਕੋ ਵਾ ਗੋਘਾਤਕਨ੍ਤੇਵਾਸੀ ਵਾ ਤਿਣ੍ਹੇਨ ਗੋਵਿਕਨ੍ਤਨੇਨ ਕੁਚ੍ਛਿਂ ਪਰਿਕਨ੍ਤੇਯ੍ਯ; ਏਵਮੇਵਂ ਖੋ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਧਿਮਤ੍ਤਾ ਵਾਤਾ ਕੁਚ੍ਛਿਂ ਪਰਿਕਨ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਨ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਖਮਨੀਯਂ ਨ ਯਾਪਨੀਯਂ. ਬਾਲ਼੍ਹਾ ਮੇ ਦੁਕ੍ਖਾ ਵੇਦਨਾ ਅਭਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ, ਨੋ ਪਟਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ; ਅਭਿਕ੍ਕਮੋਸਾਨਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਨੋ ਪਟਿਕ੍ਕਮੋ.

‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦ੍ਵੇ ਬਲਵਨ੍ਤੋ ਪੁਰਿਸਾ ਦੁਬ੍ਬਲਤਰਂ ਪੁਰਿਸਂ ਨਾਨਾਬਾਹਾਸੁ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਙ੍ਗਾਰਕਾਸੁਯਾ ਸਨ੍ਤਾਪੇਯ੍ਯੁਂ ਸਮ੍ਪਰਿਤਾਪੇਯ੍ਯੁਂ; ਏਵਮੇਵਂ ਖੋ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਧਿਮਤ੍ਤੋ ਕਾਯਸ੍ਮਿਂ ਡਾਹੋ. ਨ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਖਮਨੀਯਂ ਨ ਯਾਪਨੀਯਂ. ਬਾਲ਼੍ਹਾ ਮੇ ਦੁਕ੍ਖਾ ਵੇਦਨਾ ਅਭਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ, ਨੋ ਪਟਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ; ਅਭਿਕ੍ਕਮੋਸਾਨਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਨੋ ਪਟਿਕ੍ਕਮੋ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਫਗ੍ਗੁਨਂ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਸਮਾਦਪੇਤ੍ਵਾ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਹਂਸੇਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ.

ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਫਗ੍ਗੁਨੋ ਅਚਿਰਪਕ੍ਕਨ੍ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਕਾਲਮਕਾਸਿ. ਤਮ੍ਹਿ ਚਸ੍ਸ ਸਮਯੇ ਮਰਣਕਾਲੇ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਵਿਪ੍ਪਸੀਦਿਂਸੁ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਆਯਸ੍ਮਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਫਗ੍ਗੁਨੋ ਅਚਿਰਪਕ੍ਕਨ੍ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਕਾਲਮਕਾਸਿ. ਤਮ੍ਹਿ ਚਸ੍ਸ ਸਮਯੇ ਮਰਣਕਾਲੇ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਵਿਪ੍ਪਸੀਦਿਂਸੂ’’ਤਿ.

‘‘ਕਿਂ ਹਾਨਨ੍ਦ, ਫਗ੍ਗੁਨਸ੍ਸ [ਫੇਗ੍ਗੁਨਸ੍ਸ ਆਨਨ੍ਦ (ਕ.)] ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਨ ਵਿਪ੍ਪਸੀਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ! ਫਗ੍ਗੁਨਸ੍ਸ, ਆਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪਞ੍ਚਹਿ ਓਰਮ੍ਭਾਗਿਯੇਹਿ ਸਂਯੋਜਨੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਵਿਮੁਤ੍ਤਂ ਅਹੋਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਤਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਹਿ ਓਰਮ੍ਭਾਗਿਯੇਹਿ ਸਂਯੋਜਨੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਤ੍ਤਂ.

‘‘ਛਯਿਮੇ, ਆਨਨ੍ਦ, ਆਨਿਸਂਸਾ ਕਾਲੇਨ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨੇ [ਧਮ੍ਮਸਵਣੇ (ਸੀ.)] ਕਾਲੇਨ ਅਤ੍ਥੁਪਪਰਿਕ੍ਖਾਯ. ਕਤਮੇ ਛ? ਇਧਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪਞ੍ਚਹਿ ਓਰਮ੍ਭਾਗਿਯੇਹਿ ਸਂਯੋਜਨੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਵਿਮੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਤਮ੍ਹਿ ਸਮਯੇ ਮਰਣਕਾਲੇ ਲਭਤਿ ਤਥਾਗਤਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ. ਤਸ੍ਸ ਤਥਾਗਤੋ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤਿ ਆਦਿਕਲ੍ਯਾਣਂ ਮਜ੍ਝੇਕਲ੍ਯਾਣਂ ਪਰਿਯੋਸਾਨਕਲ੍ਯਾਣਂ ਸਾਤ੍ਥਂ ਸਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ, ਕੇਵਲਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਪਕਾਸੇਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਤਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਹਿ ਓਰਮ੍ਭਾਗਿਯੇਹਿ ਸਂਯੋਜਨੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤਿ. ਅਯਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਪਠਮੋ ਆਨਿਸਂਸੋ ਕਾਲੇਨ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨੇ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪਞ੍ਚਹਿ ਓਰਮ੍ਭਾਗਿਯੇਹਿ ਸਂਯੋਜਨੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਵਿਮੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਤਮ੍ਹਿ ਸਮਯੇ ਮਰਣਕਾਲੇ ਨ ਹੇਵ ਖੋ [ਨੋ ਚ ਖੋ (ਕ.)] ਲਭਤਿ ਤਥਾਗਤਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ, ਅਪਿ ਚ ਖੋ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕਂ ਲਭਤਿ ਦਸ੍ਸਨਾਯ. ਤਸ੍ਸ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤਿ ਆਦਿਕਲ੍ਯਾਣਂ ਮਜ੍ਝੇਕਲ੍ਯਾਣਂ ਪਰਿਯੋਸਾਨਕਲ੍ਯਾਣਂ ਸਾਤ੍ਥਂ ਸਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ, ਕੇਵਲਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਪਕਾਸੇਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਤਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਹਿ ਓਰਮ੍ਭਾਗਿਯੇਹਿ ਸਂਯੋਜਨੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤਿ. ਅਯਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਦੁਤਿਯੋ ਆਨਿਸਂਸੋ ਕਾਲੇਨ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨੇ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪਞ੍ਚਹਿ ਓਰਮ੍ਭਾਗਿਯੇਹਿ ਸਂਯੋਜਨੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਵਿਮੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਤਮ੍ਹਿ ਸਮਯੇ ਮਰਣਕਾਲੇ ਨ ਹੇਵ ਖੋ ਲਭਤਿ ਤਥਾਗਤਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ, ਨਪਿ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕਂ ਲਭਤਿ ਦਸ੍ਸਨਾਯ; ਅਪਿ ਚ ਖੋ ਯਥਾਸੁਤਂ ਯਥਾਪਰਿਯਤ੍ਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਚੇਤਸਾ ਅਨੁਵਿਤਕ੍ਕੇਤਿ ਅਨੁਵਿਚਾਰੇਤਿ ਮਨਸਾਨੁਪੇਕ੍ਖਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਯਥਾਸੁਤਂ ਯਥਾਪਰਿਯਤ੍ਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਚੇਤਸਾ ਅਨੁਵਿਤਕ੍ਕਯਤੋ ਅਨੁਵਿਚਾਰਯਤੋ ਮਨਸਾਨੁਪੇਕ੍ਖਤੋ ਪਞ੍ਚਹਿ ਓਰਮ੍ਭਾਗਿਯੇਹਿ ਸਂਯੋਜਨੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤਿ. ਅਯਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਤਤਿਯੋ ਆਨਿਸਂਸੋ ਕਾਲੇਨ ਅਤ੍ਥੁਪਪਰਿਕ੍ਖਾਯ.

‘‘ਇਧਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪਞ੍ਚਹਿ ਓਰਮ੍ਭਾਗਿਯੇਹਿ ਸਂਯੋਜਨੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਅਨੁਤ੍ਤਰੇ ਚ ਖੋ ਉਪਧਿਸਙ੍ਖਯੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਵਿਮੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਤਮ੍ਹਿ ਸਮਯੇ ਮਰਣਕਾਲੇ ਲਭਤਿ ਤਥਾਗਤਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ. ਤਸ੍ਸ ਤਥਾਗਤੋ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤਿ ਆਦਿਕਲ੍ਯਾਣਂ ਮਜ੍ਝੇਕਲ੍ਯਾਣਂ…ਪੇ… ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਪਕਾਸੇਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਤਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਅਨੁਤ੍ਤਰੇ ਉਪਧਿਸਙ੍ਖਯੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤਿ. ਅਯਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਚਤੁਤ੍ਥੋ ਆਨਿਸਂਸੋ ਕਾਲੇਨ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨੇ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪਞ੍ਚਹਿ ਓਰਮ੍ਭਾਗਿਯੇਹਿ ਸਂਯੋਜਨੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਅਨੁਤ੍ਤਰੇ ਚ ਖੋ ਉਪਧਿਸਙ੍ਖਯੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਵਿਮੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਤਮ੍ਹਿ ਸਮਯੇ ਮਰਣਕਾਲੇ ਨ ਹੇਵ ਖੋ ਲਭਤਿ ਤਥਾਗਤਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ, ਅਪਿ ਚ ਖੋ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕਂ ਲਭਤਿ ਦਸ੍ਸਨਾਯ. ਤਸ੍ਸ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤਿ ਆਦਿਕਲ੍ਯਾਣਂ…ਪੇ… ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਪਕਾਸੇਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਤਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਅਨੁਤ੍ਤਰੇ ਉਪਧਿਸਙ੍ਖਯੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤਿ. ਅਯਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਪਞ੍ਚਮੋ ਆਨਿਸਂਸੋ ਕਾਲੇਨ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨੇ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪਞ੍ਚਹਿ ਓਰਮ੍ਭਾਗਿਯੇਹਿ ਸਂਯੋਜਨੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਅਨੁਤ੍ਤਰੇ ਚ ਖੋ ਉਪਧਿਸਙ੍ਖਯੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਵਿਮੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਤਮ੍ਹਿ ਸਮਯੇ ਮਰਣਕਾਲੇ ਨ ਹੇਵ ਖੋ ਲਭਤਿ ਤਥਾਗਤਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ, ਨਪਿ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕਂ ਲਭਤਿ ਦਸ੍ਸਨਾਯ; ਅਪਿ ਚ ਖੋ ਯਥਾਸੁਤਂ ਯਥਾਪਰਿਯਤ੍ਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਚੇਤਸਾ ਅਨੁਵਿਤਕ੍ਕੇਤਿ ਅਨੁਵਿਚਾਰੇਤਿ ਮਨਸਾਨੁਪੇਕ੍ਖਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਯਥਾਸੁਤਂ ਯਥਾਪਰਿਯਤ੍ਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਚੇਤਸਾ ਅਨੁਵਿਤਕ੍ਕਯਤੋ ਅਨੁਵਿਚਾਰਯਤੋ ਮਨਸਾਨੁਪੇਕ੍ਖਤੋ ਅਨੁਤ੍ਤਰੇ ਉਪਧਿਸਙ੍ਖਯੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤਿ. ਅਯਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਛਟ੍ਠੋ ਆਨਿਸਂਸੋ ਕਾਲੇਨ ਅਤ੍ਥੁਪਪਰਿਕ੍ਖਾਯ. ਇਮੇ ਖੋ, ਆਨਨ੍ਦ, ਛ ਆਨਿਸਂਸਾ ਕਾਲੇਨ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨੇ ਕਾਲੇਨ ਅਤ੍ਥੁਪਪਰਿਕ੍ਖਾਯਾ’’ਤਿ. ਦੁਤਿਯਂ.