੧. ਆਦਿਯਸੁਤ੍ਤਂ

੪੧. ਏਕਂ ਸਮਯਂ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਅਥ ਖੋ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕੋ ਗਹਪਤਿ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਖੋ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਂ ਗਹਪਤਿਂ ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਪਞ੍ਚਿਮੇ, ਗਹਪਤਿ, ਭੋਗਾਨਂ ਆਦਿਯਾ. ਕਤਮੇ ਪਞ੍ਚ? ਇਧ, ਗਹਪਤਿ, ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਉਟ੍ਠਾਨਵੀਰਿਯਾਧਿਗਤੇਹਿ ਭੋਗੇਹਿ ਬਾਹਾਬਲਪਰਿਚਿਤੇਹਿ ਸੇਦਾਵਕ੍ਖਿਤ੍ਤੇਹਿ ਧਮ੍ਮਿਕੇਹਿ ਧਮ੍ਮਲਦ੍ਧੇਹਿ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਸੁਖੇਤਿ ਪੀਣੇਤਿ ਸਮ੍ਮਾ ਸੁਖਂ ਪਰਿਹਰਤਿ; ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਸੁਖੇਤਿ ਪੀਣੇਤਿ ਸਮ੍ਮਾ ਸੁਖਂ ਪਰਿਹਰਤਿ; ਪੁਤ੍ਤਦਾਰਦਾਸਕਮ੍ਮਕਰਪੋਰਿਸੇ ਸੁਖੇਤਿ ਪੀਣੇਤਿ ਸਮ੍ਮਾ ਸੁਖਂ ਪਰਿਹਰਤਿ. ਅਯਂ ਪਠਮੋ ਭੋਗਾਨਂ ਆਦਿਯੋ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਗਹਪਤਿ, ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਉਟ੍ਠਾਨਵੀਰਿਯਾਧਿਗਤੇਹਿ ਭੋਗੇਹਿ ਬਾਹਾਬਲਪਰਿਚਿਤੇਹਿ ਸੇਦਾਵਕ੍ਖਿਤ੍ਤੇਹਿ ਧਮ੍ਮਿਕੇਹਿ ਧਮ੍ਮਲਦ੍ਧੇਹਿ ਮਿਤ੍ਤਾਮਚ੍ਚੇ ਸੁਖੇਤਿ ਪੀਣੇਤਿ ਸਮ੍ਮਾ ਸੁਖਂ ਪਰਿਹਰਤਿ. ਅਯਂ ਦੁਤਿਯੋ ਭੋਗਾਨਂ ਆਦਿਯੋ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਗਹਪਤਿ, ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਉਟ੍ਠਾਨਵੀਰਿਯਾਧਿਗਤੇਹਿ ਭੋਗੇਹਿ ਬਾਹਾਬਲਪਰਿਚਿਤੇਹਿ ਸੇਦਾਵਕ੍ਖਿਤ੍ਤੇਹਿ ਧਮ੍ਮਿਕੇਹਿ ਧਮ੍ਮਲਦ੍ਧੇਹਿ ਯਾ ਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਆਪਦਾ – ਅਗ੍ਗਿਤੋ ਵਾ ਉਦਕਤੋ ਵਾ ਰਾਜਤੋ ਵਾ ਚੋਰਤੋ ਵਾ ਅਪ੍ਪਿਯਤੋ ਵਾ ਦਾਯਾਦਤੋ [ਅਪ੍ਪਿਯਤੋ ਵਾ ਦਾਯਾਦਤੋ ਵਾ (ਬਹੂਸੁ) ਅ. ਨਿ. ੪.੬੧; ੫.੧੪੮] – ਤਥਾਰੂਪਾਸੁ ਆਪਦਾਸੁ ਭੋਗੇਹਿ ਪਰਿਯੋਧਾਯ ਵਤ੍ਤਤਿ, ਸੋਤ੍ਥਿਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਕਰੋਤਿ. ਅਯਂ ਤਤਿਯੋ ਭੋਗਾਨਂ ਆਦਿਯੋ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਗਹਪਤਿ, ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਉਟ੍ਠਾਨਵੀਰਿਯਾਧਿਗਤੇਹਿ ਭੋਗੇਹਿ ਬਾਹਾਬਲਪਰਿਚਿਤੇਹਿ ਸੇਦਾਵਕ੍ਖਿਤ੍ਤੇਹਿ ਧਮ੍ਮਿਕੇਹਿ ਧਮ੍ਮਲਦ੍ਧੇਹਿ ਪਞ੍ਚਬਲਿਂ ਕਤ੍ਤਾ ਹੋਤਿ. ਞਾਤਿਬਲਿਂ, ਅਤਿਥਿਬਲਿਂ, ਪੁਬ੍ਬਪੇਤਬਲਿਂ, ਰਾਜਬਲਿਂ, ਦੇਵਤਾਬਲਿਂ – ਅਯਂ ਚਤੁਤ੍ਥੋ ਭੋਗਾਨਂ ਆਦਿਯੋ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਗਹਪਤਿ, ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਉਟ੍ਠਾਨਵੀਰਿਯਾਧਿਗਤੇਹਿ ਭੋਗੇਹਿ ਬਾਹਾਬਲਪਰਿਚਿਤੇਹਿ ਸੇਦਾਵਕ੍ਖਿਤ੍ਤੇਹਿ ਧਮ੍ਮਿਕੇਹਿ ਧਮ੍ਮਲਦ੍ਧੇਹਿ ਯੇ ਤੇ ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਮਦਪ੍ਪਮਾਦਾ ਪਟਿਵਿਰਤਾ ਖਨ੍ਤਿਸੋਰਚ੍ਚੇ ਨਿਵਿਟ੍ਠਾ ਏਕਮਤ੍ਤਾਨਂ ਦਮੇਨ੍ਤਿ ਏਕਮਤ੍ਤਾਨਂ ਸਮੇਨ੍ਤਿ ਏਕਮਤ੍ਤਾਨਂ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਪੇਨ੍ਤਿ, ਤਥਾਰੂਪੇਸੁ ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਸੁ ਉਦ੍ਧਗ੍ਗਿਕਂ ਦਕ੍ਖਿਣਂ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਤਿ ਸੋਵਗ੍ਗਿਕਂ ਸੁਖਵਿਪਾਕਂ ਸਗ੍ਗਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਂ. ਅਯਂ ਪਞ੍ਚਮੋ ਭੋਗਾਨਂ ਆਦਿਯੋ. ਇਮੇ ਖੋ, ਗਹਪਤਿ, ਪਞ੍ਚ ਭੋਗਾਨਂ ਆਦਿਯਾ.

‘‘ਤਸ੍ਸ ਚੇ, ਗਹਪਤਿ, ਅਰਿਯਸਾਵਕਸ੍ਸ ਇਮੇ ਪਞ੍ਚ ਭੋਗਾਨਂ ਆਦਿਯੇ ਆਦਿਯਤੋ ਭੋਗਾ ਪਰਿਕ੍ਖਯਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘ਯੇ ਵਤ ਭੋਗਾਨਂ ਆਦਿਯਾ ਤੇ ਚਾਹਂ ਆਦਿਯਾਮਿ ਭੋਗਾ ਚ ਮੇ ਪਰਿਕ੍ਖਯਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ’ਤਿ. ਇਤਿਸ੍ਸ ਹੋਤਿ ਅਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੋ. ਤਸ੍ਸ ਚੇ, ਗਹਪਤਿ, ਅਰਿਯਸਾਵਕਸ੍ਸ ਇਮੇ ਪਞ੍ਚ ਭੋਗਾਨਂ ਆਦਿਯੇ ਆਦਿਯਤੋ ਭੋਗਾ ਅਭਿਵਡ੍ਢਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘ਯੇ ਵਤ ਭੋਗਾਨਂ ਆਦਿਯਾ ਤੇ ਚਾਹਂ ਆਦਿਯਾਮਿ ਭੋਗਾ ਚ ਮੇ ਅਭਿਵਡ੍ਢਨ੍ਤੀ’ਤਿ. ਇਤਿਸ੍ਸ ਹੋਤਿ [ਇਤਿਸ੍ਸ ਹੋਤਿ ਅਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੋ, (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਉਭਯੇਨੇਵ ਅਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੋ’’ਤਿ.

‘‘ਭੁਤ੍ਤਾ ਭੋਗਾ ਭਤਾ ਭਚ੍ਚਾ [ਗਤਾ ਤਚ੍ਛਾ (ਕ.)], ਵਿਤਿਣ੍ਣਾ ਆਪਦਾਸੁ ਮੇ;

ਉਦ੍ਧਗ੍ਗਾ ਦਕ੍ਖਿਣਾ ਦਿਨ੍ਨਾ, ਅਥੋ ਪਞ੍ਚਬਲੀਕਤਾ;

ਉਪਟ੍ਠਿਤਾ ਸੀਲਵਨ੍ਤੋ, ਸਞ੍ਞਤਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰਯੋ.

‘‘ਯਦਤ੍ਥਂ ਭੋਗਂ ਇਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਘਰਮਾਵਸਂ;

ਸੋ ਮੇ ਅਤ੍ਥੋ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤੋ, ਕਤਂ ਅਨਨੁਤਾਪਿਯਂ.

‘‘ਏਤਂ [ਏਵਂ (ਕ.)] ਅਨੁਸ੍ਸਰਂ ਮਚ੍ਚੋ, ਅਰਿਯਧਮ੍ਮੇ ਠਿਤੋ ਨਰੋ;

ਇਧੇਵ ਨਂ ਪਸਂਸਨ੍ਤਿ, ਪੇਚ੍ਚ ਸਗ੍ਗੇ ਪਮੋਦਤੀ’’ਤਿ [ਪੇਚ੍ਚ ਸਗ੍ਗੇ ਚ ਮੋਦਤੀਤਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)]. ਪਠਮਂ;