੪. ਬ੍ਯਾਕਰਣਸੁਤ੍ਤਂ

੮੪. ਤਤ੍ਰ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਆਵੁਸੋ ਭਿਕ੍ਖਵੇ’’ਤਿ. ‘‘ਆਵੁਸੋ’’ਤਿ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸੁਂ. ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਏਤਦਵੋਚ –

‘‘ਇਧਾਵੁਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਤਿ – ‘ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ, ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ, ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾਤਿ ਪਜਾਨਾਮੀ’ਤਿ. ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਵਾ ਝਾਯੀ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੋ ਸਮਨੁਯੁਞ੍ਜਤਿ ਸਮਨੁਗ੍ਗਾਹਤਿ ਸਮਨੁਭਾਸਤਿ. ਸੋ ਤਥਾਗਤੇਨ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੇਨ ਵਾ ਝਾਯਿਨਾ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੇਨ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੇਨ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੇਨ ਸਮਨੁਯੁਞ੍ਜਿਯਮਾਨੋ ਸਮਨੁਗ੍ਗਾਹਿਯਮਾਨੋ ਸਮਨੁਭਾਸਿਯਮਾਨੋ ਇਰੀਣਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਵਿਚਿਨਂ [ਵਿਸਿਨਂ (ਸੀ. ਅਟ੍ਠ.)] ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਅਨਯਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਬ੍ਯਸਨਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਅਨਯਬ੍ਯਸਨਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ.

‘‘ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਵਾ ਝਾਯੀ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੋ ਏਵਂ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋ ਪਰਿਚ੍ਚ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤਿ – ‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਤਿ – ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ, ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ, ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾਤਿ ਪਜਾਨਾਮੀ’ਤਿ?

‘‘ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਵਾ ਝਾਯੀ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੋ ਏਵਂ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋ ਪਰਿਚ੍ਚ ਪਜਾਨਾਤਿ –

‘ਕੋਧਨੋ ਖੋ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਕੋਧਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਕੋਧਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.

‘ਉਪਨਾਹੀ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਉਪਨਾਹਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਉਪਨਾਹਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.

‘ਮਕ੍ਖੀ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਮਕ੍ਖਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਮਕ੍ਖਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.

‘ਪਲ਼ਾਸੀ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਪਲ਼ਾਸਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਪਲ਼ਾਸਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.

‘ਇਸ੍ਸੁਕੀ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਇਸ੍ਸਾਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਇਸ੍ਸਾਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.

‘ਮਚ੍ਛਰੀ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਮਚ੍ਛੇਰਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਮਚ੍ਛੇਰਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.

‘ਸਠੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਸਾਠੇਯ੍ਯਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਸਾਠੇਯ੍ਯਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.

‘ਮਾਯਾਵੀ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਮਾਯਾਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਮਾਯਾਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.

‘ਪਾਪਿਚ੍ਛੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਇਚ੍ਛਾਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਇਚ੍ਛਾਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.

‘ਸਤਿ [ਮੁਟ੍ਠਸ੍ਸਤਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਉਤ੍ਤਰਿ ਕਰਣੀਯੇ ਓਰਮਤ੍ਤਕੇਨ ਵਿਸੇਸਾਧਿਗਮੇਨ ਅਨ੍ਤਰਾ ਵੋਸਾਨਂ ਆਪਨ੍ਨੋ. ਅਨ੍ਤਰਾ ਵੋਸਾਨਗਮਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ’.

‘‘ਸੋ ਵਤਾਵੁਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਇਮੇ ਦਸ ਧਮ੍ਮੇ ਅਪ੍ਪਹਾਯ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ. ਸੋ ਵਤਾਵੁਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਇਮੇ ਦਸ ਧਮ੍ਮੇ ਪਹਾਯ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਠਾਨਮੇਤਂ ਵਿਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. ਚਤੁਤ੍ਥਂ.