(੯) ੪. ਥੇਰਵਗ੍ਗੋ
੧. ਵਾਹਨਸੁਤ੍ਤਂ
੮੧. ਏਕਂ ਸਮਯਂ ਭਗਵਾ ਚਮ੍ਪਾਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਗਗ੍ਗਰਾਯ ਪੋਕ੍ਖਰਣਿਯਾ ਤੀਰੇ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਵਾਹਨੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਵਾਹਨੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਤਿਹਿ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਤਥਾਗਤੋ ਨਿਸ੍ਸਟੋ ਵਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਵਿਪ੍ਪਮੁਤ੍ਤੋ ਵਿਮਰਿਯਾਦੀਕਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਵਿਹਰਤੀ’’ਤਿ?
‘‘ਦਸਹਿ ਖੋ, ਵਾਹਨ, ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਤਥਾਗਤੋ ਨਿਸ੍ਸਟੋ ਵਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਵਿਪ੍ਪਮੁਤ੍ਤੋ ਵਿਮਰਿਯਾਦੀਕਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਵਿਹਰਤਿ. ਕਤਮੇਹਿ ਦਸਹਿ? ਰੂਪੇਨ ਖੋ, ਵਾਹਨ, ਤਥਾਗਤੋ ਨਿਸ੍ਸਟੋ ਵਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਵਿਪ੍ਪਮੁਤ੍ਤੋ ਵਿਮਰਿਯਾਦੀਕਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਵਿਹਰਤਿ, ਵੇਦਨਾਯ ਖੋ, ਵਾਹਨ…ਪੇ… ਸਞ੍ਞਾਯ ਖੋ, ਵਾਹਨ… ਸਙ੍ਖਾਰੇਹਿ ਖੋ, ਵਾਹਨ… ਵਿਞ੍ਞਾਣੇਨ ਖੋ, ਵਾਹਨ… ਜਾਤਿਯਾ ਖੋ, ਵਾਹਨ… ਜਰਾਯ ਖੋ, ਵਾਹਨ… ਮਰਣੇਨ ਖੋ, ਵਾਹਨ… ਦੁਕ੍ਖੇਹਿ ਖੋ, ਵਾਹਨ… ਕਿਲੇਸੇਹਿ ਖੋ, ਵਾਹਨ, ਤਥਾਗਤੋ ਨਿਸ੍ਸਟੋ ਵਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਵਿਪ੍ਪਮੁਤ੍ਤੋ ਵਿਮਰਿਯਾਦੀਕਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਵਿਹਰਤਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਵਾਹਨ, ਉਪ੍ਪਲਂ ਵਾ ਪਦੁਮਂ ਵਾ ਪੁਣ੍ਡਰੀਕਂ ਵਾ ਉਦਕੇ ਜਾਤਂ ਉਦਕੇ ਸਂਵਡ੍ਢਂ ਉਦਕਾ ਪਚ੍ਚੁਗ੍ਗਮ੍ਮ ਠਿਤਂ ਅਨੁਪਲਿਤ੍ਤਂ ਉਦਕੇਨ; ਏਵਮੇਵਂ ਖੋ, ਵਾਹਨ, ਇਮੇਹਿ ਦਸਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਤਥਾਗਤੋ ਨਿਸ੍ਸਟੋ ਵਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਵਿਪ੍ਪਮੁਤ੍ਤੋ ਵਿਮਰਿਯਾਦੀਕਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਵਿਹਰਤੀ’’ਤਿ. ਪਠਮਂ.
੨. ਆਨਨ੍ਦਸੁਤ੍ਤਂ
੮੨. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਆਨਨ੍ਦਂ ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ –
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਅਸ੍ਸਦ੍ਧੋ ਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਦੁਸ੍ਸੀਲੋ ਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਅਪ੍ਪਸ੍ਸੁਤੋ ਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਦੁਬ੍ਬਚੋ ਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਪਾਪਮਿਤ੍ਤੋ ਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਕੁਸੀਤੋ ਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਮੁਟ੍ਠਸ੍ਸਤਿ ਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਅਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠੋ ਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਪਾਪਿਚ੍ਛੋ ਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਕੋ ਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਇਮੇਹਿ ਦਸਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਸਦ੍ਧੋ ਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਠਾਨਮੇਤਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਸੀਲਵਾ ਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਠਾਨਮੇਤਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਬਹੁਸ੍ਸੁਤੋ ਸੁਤਧਰੋ ਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਠਾਨਮੇਤਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਸੁਵਚੋ ਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਠਾਨਮੇਤਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤੋ ਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਠਾਨਮੇਤਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਆਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯੋ ਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਠਾਨਮੇਤਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਉਪਟ੍ਠਿਤਸ੍ਸਤਿ ਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਠਾਨਮੇਤਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠੋ ਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਠਾਨਮੇਤਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛੋ ਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਠਾਨਮੇਤਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿਕੋ ਸਮਾਨੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਠਾਨਮੇਤਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਇਮੇਹਿ ਦਸਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਠਾਨਮੇਤਂ ਵਿਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. ਦੁਤਿਯਂ.
੩. ਪੁਣ੍ਣਿਯਸੁਤ੍ਤਂ
੮੩. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਪੁਣ੍ਣਿਯੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਪੁਣ੍ਣਿਯੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕੋ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਹੇਤੁ ਕੋ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਅਪ੍ਪੇਕਦਾ ਤਥਾਗਤਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ ਪਟਿਭਾਤਿ ਅਪ੍ਪੇਕਦਾ ਨਪ੍ਪਟਿਭਾਤੀ’’ਤਿ?
‘‘ਸਦ੍ਧੋ ਚ, ਪੁਣ੍ਣਿਯ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਹੋਤਿ, ਨੋ ਚ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤਾ; ਨੇਵ ਤਾਵ ਤਥਾਗਤਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ ਪਟਿਭਾਤਿ. ਯਤੋ ਚ ਖੋ, ਪੁਣ੍ਣਿਯ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਦ੍ਧੋ ਚ ਹੋਤਿ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤਾ ਚ, ਏਵਂ ਤਥਾਗਤਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ ਪਟਿਭਾਤਿ.
‘‘ਸਦ੍ਧੋ ਚ, ਪੁਣ੍ਣਿਯ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਹੋਤਿ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤਾ ਚ, ਨੋ ਚ ਪਯਿਰੁਪਾਸਿਤਾ…ਪੇ… ਪਯਿਰੁਪਾਸਿਤਾ ਚ, ਨੋ ਚ ਪਰਿਪੁਚ੍ਛਿਤਾ… ਪਰਿਪੁਚ੍ਛਿਤਾ ਚ, ਨੋ ਚ ਓਹਿਤਸੋਤੋ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਣਾਤਿ… ਓਹਿਤਸੋਤੋ ਚ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਣਾਤਿ, ਨੋ ਚ ਸੁਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਧਾਰੇਤਿ… ਸੁਤ੍ਵਾ ਚ ਧਮ੍ਮਂ ਧਾਰੇਤਿ, ਨੋ ਚ ਧਾਤਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਤ੍ਥਂ ਉਪਪਰਿਕ੍ਖਤਿ… ਧਾਤਾਨਞ੍ਚ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਤ੍ਥਂ ਉਪਪਰਿਕ੍ਖਤਿ ਨੋ ਚ ਅਤ੍ਥਮਞ੍ਞਾਯ ਧਮ੍ਮਮਞ੍ਞਾਯ ਧਮ੍ਮਾਨੁਧਮ੍ਮਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ… ਅਤ੍ਥਮਞ੍ਞਾਯ ਧਮ੍ਮਮਞ੍ਞਾਯ ਧਮ੍ਮਾਨੁਧਮ੍ਮਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਚ ਹੋਤਿ, ਨੋ ਚ ਕਲ੍ਯਾਣਵਾਚੋ ਹੋਤਿ ਕਲ੍ਯਾਣਵਾਕ੍ਕਰਣੋ ਪੋਰਿਯਾ ਵਾਚਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਾਯ ਅਨੇਲਗਲ਼ਾਯ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਵਿਞ੍ਞਾਪਨਿਯਾ… ਕਲ੍ਯਾਣਵਾਚੋ ਚ ਹੋਤਿ ਕਲ੍ਯਾਣਵਾਕ੍ਕਰਣੋ ਪੋਰਿਯਾ ਵਾਚਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਾਯ ਅਨੇਲਗਲ਼ਾਯ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਵਿਞ੍ਞਾਪਨਿਯਾ, ਨੋ ਚ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸਕੋ ਹੋਤਿ ਸਮਾਦਪਕੋ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜਕੋ ਸਮ੍ਪਹਂਸਕੋ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਨਂ, ਨੇਵ ਤਾਵ ਤਥਾਗਤਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ ਪਟਿਭਾਤਿ.
‘‘ਯਤੋ ਚ ਖੋ, ਪੁਣ੍ਣਿਯ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਦ੍ਧੋ ਚ ਹੋਤਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤਾ ਚ, ਪਯਿਰੁਪਾਸਿਤਾ ਚ, ਪਰਿਪੁਚ੍ਛਿਤਾ ਚ, ਓਹਿਤਸੋਤੋ ਚ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਣਾਤਿ, ਸੁਤ੍ਵਾ ਚ ਧਮ੍ਮਂ ਧਾਰੇਤਿ, ਧਾਤਾਨਞ੍ਚ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਤ੍ਥਂ ਉਪਪਰਿਕ੍ਖਤਿ, ਅਤ੍ਥਮਞ੍ਞਾਯ ਧਮ੍ਮਮਞ੍ਞਾਯ ਧਮ੍ਮਾਨੁਧਮ੍ਮਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਚ ਹੋਤਿ, ਕਲ੍ਯਾਣਵਾਚੋ ਚ ਹੋਤਿ ਕਲ੍ਯਾਣਵਾਕ੍ਕਰਣੋ ਪੋਰਿਯਾ ਵਾਚਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਾਯ ਅਨੇਲਗਲ਼ਾਯ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਵਿਞ੍ਞਾਪਨਿਯਾ, ਸਨ੍ਦਸ੍ਸਕੋ ਚ ਹੋਤਿ ਸਮਾਦਪਕੋ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜਕੋ ਸਮ੍ਪਹਂਸਕੋ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਨਂ – ਏਵਂ ਤਥਾਗਤਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ ਪਟਿਭਾਤਿ. ਇਮੇਹਿ ਖੋ, ਪੁਣ੍ਣਿਯ, ਦਸਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ [ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ (ਕ.)] [ਏਕਨ੍ਤਂ ਤਥਾਗਤਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ ਪਟਿਭਾਤੀਤਿ (ਸ੍ਯਾ.)] ਏਕਨ੍ਤਪਟਿਭਾਨਾ [ਏਕਨ੍ਤਪਟਿਭਾਨਂ (ਸੀ.)] ਤਥਾਗਤਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ ਹੋਤੀ’’ਤਿ [ਏਕਨ੍ਤਂ ਤਥਾਗਤਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ ਪਟਿਭਾਤੀਤਿ (ਸ੍ਯਾ.)]. ਤਤਿਯਂ.
੪. ਬ੍ਯਾਕਰਣਸੁਤ੍ਤਂ
੮੪. ਤਤ੍ਰ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਆਵੁਸੋ ਭਿਕ੍ਖਵੇ’’ਤਿ. ‘‘ਆਵੁਸੋ’’ਤਿ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸੁਂ. ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਏਤਦਵੋਚ –
‘‘ਇਧਾਵੁਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਤਿ – ‘ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ, ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ, ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾਤਿ ਪਜਾਨਾਮੀ’ਤਿ. ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਵਾ ਝਾਯੀ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੋ ਸਮਨੁਯੁਞ੍ਜਤਿ ਸਮਨੁਗ੍ਗਾਹਤਿ ਸਮਨੁਭਾਸਤਿ. ਸੋ ਤਥਾਗਤੇਨ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੇਨ ਵਾ ਝਾਯਿਨਾ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੇਨ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੇਨ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੇਨ ਸਮਨੁਯੁਞ੍ਜਿਯਮਾਨੋ ਸਮਨੁਗ੍ਗਾਹਿਯਮਾਨੋ ਸਮਨੁਭਾਸਿਯਮਾਨੋ ਇਰੀਣਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਵਿਚਿਨਂ [ਵਿਸਿਨਂ (ਸੀ. ਅਟ੍ਠ.)] ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਅਨਯਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਬ੍ਯਸਨਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਅਨਯਬ੍ਯਸਨਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਵਾ ਝਾਯੀ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੋ ਏਵਂ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋ ਪਰਿਚ੍ਚ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤਿ – ‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਤਿ – ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ, ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ, ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾਤਿ ਪਜਾਨਾਮੀ’ਤਿ?
‘‘ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਵਾ ਝਾਯੀ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੋ ਏਵਂ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋ ਪਰਿਚ੍ਚ ਪਜਾਨਾਤਿ –
‘ਕੋਧਨੋ ਖੋ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਕੋਧਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਕੋਧਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਉਪਨਾਹੀ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਉਪਨਾਹਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਉਪਨਾਹਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਮਕ੍ਖੀ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਮਕ੍ਖਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਮਕ੍ਖਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਪਲ਼ਾਸੀ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਪਲ਼ਾਸਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਪਲ਼ਾਸਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਇਸ੍ਸੁਕੀ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਇਸ੍ਸਾਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਇਸ੍ਸਾਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਮਚ੍ਛਰੀ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਮਚ੍ਛੇਰਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਮਚ੍ਛੇਰਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਸਠੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਸਾਠੇਯ੍ਯਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਸਾਠੇਯ੍ਯਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਮਾਯਾਵੀ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਮਾਯਾਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਮਾਯਾਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਪਾਪਿਚ੍ਛੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਇਚ੍ਛਾਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਇਚ੍ਛਾਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਸਤਿ [ਮੁਟ੍ਠਸ੍ਸਤਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਉਤ੍ਤਰਿ ਕਰਣੀਯੇ ਓਰਮਤ੍ਤਕੇਨ ਵਿਸੇਸਾਧਿਗਮੇਨ ਅਨ੍ਤਰਾ ਵੋਸਾਨਂ ਆਪਨ੍ਨੋ. ਅਨ੍ਤਰਾ ਵੋਸਾਨਗਮਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ’.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਵੁਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਇਮੇ ਦਸ ਧਮ੍ਮੇ ਅਪ੍ਪਹਾਯ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ. ਸੋ ਵਤਾਵੁਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਇਮੇ ਦਸ ਧਮ੍ਮੇ ਪਹਾਯ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਠਾਨਮੇਤਂ ਵਿਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. ਚਤੁਤ੍ਥਂ.
੫. ਕਤ੍ਥੀਸੁਤ੍ਤਂ
੮੫. ਏਕਂ ਸਮਯਂ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਚੁਨ੍ਦੋ ਚੇਤੀਸੁ ਵਿਹਰਤਿ ਸਹਜਾਤਿਯਂ. ਤਤ੍ਰ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਚੁਨ੍ਦੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਆਵੁਸੋ ਭਿਕ੍ਖਵੇ’’ਤਿ. ‘‘ਆਵੁਸੋ’’ਤਿ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਮਹਾਚੁਨ੍ਦਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸੁਂ. ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਚੁਨ੍ਦੋ ਏਤਦਵੋਚ –
‘‘ਇਧਾਵੁਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਕਤ੍ਥੀ ਹੋਤਿ ਵਿਕਤ੍ਥੀ ਅਧਿਗਮੇਸੁ – ‘ਅਹਂ ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪਿ, ਅਹਂ ਦੁਤਿਯਂ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪਿ, ਅਹਂ ਤਤਿਯਂ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪਿ, ਅਹਂ ਚਤੁਤ੍ਥਂ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪਿ, ਅਹਂ ਆਕਾਸਾਨਞ੍ਚਾਯਤਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪਿ, ਅਹਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਞ੍ਚਾਯਤਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪਿ, ਅਹਂ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪਿ, ਅਹਂ ਨੇਵਸਞ੍ਞਾਨਾਸਞ੍ਞਾਯਤਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪਿ, ਅਹਂ ਸਞ੍ਞਾਵੇਦਯਿਤਨਿਰੋਧਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪੀ’ਤਿ.
‘‘ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਵਾ ਝਾਯੀ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੋ ਸਮਨੁਯੁਞ੍ਜਤਿ ਸਮਨੁਗ੍ਗਾਹਤਿ ਸਮਨੁਭਾਸਤਿ. ਸੋ ਤਥਾਗਤੇਨ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੇਨ ਵਾ ਝਾਯਿਨਾ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੇਨ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੇਨ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੇਨ ਸਮਨੁਯੁਞ੍ਜਿਯਮਾਨੋ ਸਮਨੁਗ੍ਗਾਹਿਯਮਾਨੋ ਸਮਨੁਭਾਸਿਯਮਾਨੋ ਇਰੀਣਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਵਿਚਿਨਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਅਨਯਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਬ੍ਯਸਨਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਅਨਯਬ੍ਯਸਨਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਵਾ ਝਾਯੀ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੋ ਏਵਂ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋ ਪਰਿਚ੍ਚ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤਿ – ‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਕਤ੍ਥੀ ਹੋਤਿ ਵਿਕਤ੍ਥੀ ਅਧਿਗਮੇਸੁ – ਅਹਂ ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪਿ…ਪੇ… ਅਹਂ ਸਞ੍ਞਾਵੇਦਯਿਤਨਿਰੋਧਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪੀ’ਤਿ.
‘‘ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਵਾ ਝਾਯੀ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੋ ਏਵਂ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋ ਪਰਿਚ੍ਚ ਪਜਾਨਾਤਿ –
‘ਦੀਘਰਤ੍ਤਂ ਖੋ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਖਣ੍ਡਕਾਰੀ ਛਿਦ੍ਦਕਾਰੀ ਸਬਲਕਾਰੀ ਕਮ੍ਮਾਸਕਾਰੀ ਨ ਸਨ੍ਤਤਕਾਰੀ ਨ ਸਨ੍ਤਤਵੁਤ੍ਤਿ ਸੀਲੇਸੁ. ਦੁਸ੍ਸੀਲੋ ਖੋ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ. ਦੁਸ੍ਸਿਲ੍ਯਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਅਸ੍ਸਦ੍ਧੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਿਯਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਅਪ੍ਪਸ੍ਸੁਤੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਅਨਾਚਾਰੋ; ਅਪ੍ਪਸਚ੍ਚਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਦੁਬ੍ਬਚੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਦੋਵਚਸ੍ਸਤਾ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਪਾਪਮਿਤ੍ਤੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਪਾਪਮਿਤ੍ਤਤਾ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਕੁਸੀਤੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਕੋਸਜ੍ਜਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਮੁਟ੍ਠਸ੍ਸਤਿ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਮੁਟ੍ਠਸ੍ਸਚ੍ਚਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਕੁਹਕੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਕੋਹਞ੍ਞਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਦੁਬ੍ਭਰੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਦੁਬ੍ਭਰਤਾ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਦੁਪ੍ਪਞ੍ਞੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਦੁਪ੍ਪਞ੍ਞਤਾ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ’.
‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਆਵੁਸੋ, ਸਹਾਯਕੋ ਸਹਾਯਕਂ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਯਦਾ ਤੇ, ਸਮ੍ਮ, ਧਨੇਨ [ਬਨ੍ਧੋ (ਕ.)] ਧਨਕਰਣੀਯਂ ਅਸ੍ਸ, ਯਾਚੇਯ੍ਯਾਸਿ ਮਂ [ਯਾਚਿਸ੍ਸਸਿ ਮਂ (ਸੀ.), ਪਵੇਦੇਯ੍ਯਾਸਿ ਮਂ (ਸ੍ਯਾ.), ਪਰਾਜੇਯ੍ਯਾਪਿ ਮਂ (ਕ.)] ਧਨਂ. ਦਸ੍ਸਾਮਿ ਤੇ ਧਨ’ਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਕਿਞ੍ਚਿਦੇਵ ਧਨਕਰਣੀਯੇ ਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਸਹਾਯਕੋ ਸਹਾਯਕਂ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਅਤ੍ਥੋ ਮੇ, ਸਮ੍ਮ, ਧਨੇਨ. ਦੇਹਿ ਮੇ ਧਨ’ਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਤੇਨ ਹਿ, ਸਮ੍ਮ, ਇਧ ਖਨਾਹੀ’ਤਿ. ਸੋ ਤਤ੍ਰ ਖਨਨ੍ਤੋ ਨਾਧਿਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ. ਸੋ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਅਲਿਕਂ ਮਂ, ਸਮ੍ਮ, ਅਵਚ; ਤੁਚ੍ਛਕਂ ਮਂ, ਸਮ੍ਮ, ਅਵਚ – ਇਧ ਖਨਾਹੀ’ਤਿ. ਸੋ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਨਾਹਂ ਤਂ, ਸਮ੍ਮ, ਅਲਿਕਂ ਅਵਚਂ, ਤੁਚ੍ਛਕਂ ਅਵਚਂ. ਤੇਨ ਹਿ, ਸਮ੍ਮ, ਇਧ ਖਨਾਹੀ’ਤਿ. ਸੋ ਤਤ੍ਰਪਿ ਖਨਨ੍ਤੋ ਨਾਧਿਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ. ਸੋ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਅਲਿਕਂ ਮਂ, ਸਮ੍ਮ, ਅਵਚ, ਤੁਚ੍ਛਕਂ ਮਂ, ਸਮ੍ਮ, ਅਵਚ – ਇਧ ਖਨਾਹੀ’ਤਿ. ਸੋ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਨਾਹਂ ਤਂ, ਸਮ੍ਮ, ਅਲਿਕਂ ਅਵਚਂ, ਤੁਚ੍ਛਕਂ ਅਵਚਂ. ਤੇਨ ਹਿ, ਸਮ੍ਮ, ਇਧ ਖਨਾਹੀ’ਤਿ. ਸੋ ਤਤ੍ਰਪਿ ਖਨਨ੍ਤੋ ਨਾਧਿਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ. ਸੋ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਅਲਿਕਂ ਮਂ, ਸਮ੍ਮ, ਅਵਚ, ਤੁਚ੍ਛਕਂ ਮਂ, ਸਮ੍ਮ, ਅਵਚ – ਇਧ ਖਨਾਹੀ’ਤਿ. ਸੋ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਨਾਹਂ ਤਂ, ਸਮ੍ਮ, ਅਲਿਕਂ ਅਵਚਂ, ਤੁਚ੍ਛਕਂ ਅਵਚਂ. ਅਪਿ ਚ ਅਹਮੇਵ ਉਮ੍ਮਾਦਂ ਪਾਪੁਣਿਂ ਚੇਤਸੋ ਵਿਪਰਿਯਾਯ’ਨ੍ਤਿ.
‘‘ਏਵਮੇਵਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਕਤ੍ਥੀ ਹੋਤਿ ਵਿਕਤ੍ਥੀ ਅਧਿਗਮੇਸੁ – ‘ਅਹਂ ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪਿ, ਅਹਂ ਦੁਤਿਯਂ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪਿ, ਅਹਂ ਤਤਿਯਂ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪਿ, ਅਹਂ ਚਤੁਤ੍ਥਂ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪਿ, ਅਹਂ ਆਕਾਸਾਨਞ੍ਚਾਯਤਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪਿ, ਅਹਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਞ੍ਚਾਯਤਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪਿ, ਅਹਂ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪਿ, ਅਹਂ ਨੇਵਸਞ੍ਞਾਨਾਸਞ੍ਞਾਯਤਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪਿ, ਅਹਂ ਸਞ੍ਞਾਵੇਦਯਿਤਨਿਰੋਧਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪੀ’ਤਿ.
‘‘ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਵਾ ਝਾਯੀ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੋ ਸਮਨੁਯੁਞ੍ਜਤਿ ਸਮਨੁਗ੍ਗਾਹਤਿ ਸਮਨੁਭਾਸਤਿ. ਸੋ ਤਥਾਗਤੇਨ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੇਨ ਵਾ ਝਾਯਿਨਾ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੇਨ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੇਨ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੇਨ ਸਮਨੁਯੁਞ੍ਜਿਯਮਾਨੋ ਸਮਨੁਗ੍ਗਾਹਿਯਮਾਨੋ ਸਮਨੁਭਾਸਿਯਮਾਨੋ ਇਰੀਣਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਵਿਚਿਨਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਅਨਯਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਬ੍ਯਸਨਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਅਨਯਬ੍ਯਸਨਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਵਾ ਝਾਯੀ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੋ ਏਵਂ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋ ਪਰਿਚ੍ਚ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤਿ – ‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਕਤ੍ਥੀ ਹੋਤਿ ਵਿਕਤ੍ਥੀ ਅਧਿਗਮੇਸੁ – ਅਹਂ ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ…ਪੇ… ਅਹਂ ਸਞ੍ਞਾਵੇਦਯਿਤਨਿਰੋਧਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਾਮਿਪਿ ਵੁਟ੍ਠਹਾਮਿਪੀ’ਤਿ.
‘‘ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਵਾ ਝਾਯੀ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੋ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋ ਪਰਿਚ੍ਚ ਪਜਾਨਾਤਿ –
‘ਦੀਘਰਤ੍ਤਂ ਖੋ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਖਣ੍ਡਕਾਰੀ ਛਿਦ੍ਦਕਾਰੀ ਸਬਲਕਾਰੀ ਕਮ੍ਮਾਸਕਾਰੀ, ਨ ਸਨ੍ਤਤਕਾਰੀ ਨ ਸਨ੍ਤਤਵੁਤ੍ਤਿ ਸੀਲੇਸੁ. ਦੁਸ੍ਸੀਲੋ ਖੋ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਦੁਸ੍ਸਿਲ੍ਯਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਅਸ੍ਸਦ੍ਧੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਿਯਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਅਪ੍ਪਸ੍ਸੁਤੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਅਨਾਚਾਰੋ; ਅਪ੍ਪਸਚ੍ਚਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਦੁਬ੍ਬਚੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਦੋਵਚਸ੍ਸਤਾ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਪਾਪਮਿਤ੍ਤੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਪਾਪਮਿਤ੍ਤਤਾ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਕੁਸੀਤੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਕੋਸਜ੍ਜਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਮੁਟ੍ਠਸ੍ਸਤਿ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਮੁਟ੍ਠਸ੍ਸਚ੍ਚਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਕੁਹਕੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਕੋਹਞ੍ਞਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਦੁਬ੍ਭਰੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਦੁਬ੍ਭਰਤਾ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਦੁਪ੍ਪਞ੍ਞੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਦੁਪ੍ਪਞ੍ਞਤਾ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ’.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਵੁਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਇਮੇ ਦਸ ਧਮ੍ਮੇ ਅਪ੍ਪਹਾਯ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ. ਸੋ ਵਤਾਵੁਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਇਮੇ ਦਸ ਧਮ੍ਮੇ ਪਹਾਯ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਠਾਨਮੇਤਂ ਵਿਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. ਪਞ੍ਚਮਂ.
੬. ਅਧਿਮਾਨਸੁਤ੍ਤਂ
੮੬. ਏਕਂ ਸਮਯਂ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪੋ ਰਾਜਗਹੇ ਵਿਹਰਤਿ ਵੇਲ਼ੁਵਨੇ ਕਲਨ੍ਦਕਨਿਵਾਪੇ. ਤਤ੍ਰ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਆਵੁਸੋ ਭਿਕ੍ਖਵੇ’’ਤਿ. ‘‘ਆਵੁਸੋ’’ਤਿ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸੁਂ. ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪੋ ਏਤਦਵੋਚ –
‘‘ਇਧਾਵੁਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਤਿ – ‘ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ, ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ, ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾਤਿ ਪਜਾਨਾਮੀ’ਤਿ. ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਵਾ ਝਾਯੀ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੋ ਸਮਨੁਯੁਞ੍ਜਤਿ ਸਮਨੁਗ੍ਗਾਹਤਿ ਸਮਨੁਭਾਸਤਿ. ਸੋ ਤਥਾਗਤੇਨ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੇਨ ਵਾ ਝਾਯਿਨਾ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੇਨ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੇਨ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੇਨ ਸਮਨੁਯੁਞ੍ਜਿਯਮਾਨੋ ਸਮਨੁਗ੍ਗਾਹਿਯਮਾਨੋ ਸਮਨੁਭਾਸਿਯਮਾਨੋ ਇਰੀਣਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਵਿਚਿਨਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਅਨਯਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਬ੍ਯਸਨਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਅਨਯਬ੍ਯਸਨਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ.
‘‘ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਵਾ ਝਾਯੀ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੋ ਏਵਂ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋ ਪਰਿਚ੍ਚ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤਿ – ‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਤਿ – ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ, ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ, ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾਤਿ ਪਜਾਨਾਮੀ’ਤਿ.
‘‘ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਵਾ ਝਾਯੀ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੋ ਏਵਂ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋ ਪਰਿਚ੍ਚ ਪਜਾਨਾਤਿ –
‘ਅਧਿਮਾਨਿਕੋ ਖੋ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਅਧਿਮਾਨਸਚ੍ਚੋ, ਅਪ੍ਪਤ੍ਤੇ ਪਤ੍ਤਸਞ੍ਞੀ, ਅਕਤੇ ਕਤਸਞ੍ਞੀ, ਅਨਧਿਗਤੇ ਅਧਿਗਤਸਞ੍ਞੀ. ਅਧਿਮਾਨੇਨ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਤਿ – ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ, ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ, ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾਤਿ ਪਜਾਨਾਮੀ’ਤਿ.
‘‘ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਵਾ ਝਾਯੀ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੋ ਏਵਂ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋ ਪਰਿਚ੍ਚ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤਿ – ‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਅਧਿਮਾਨਿਕੋ ਅਧਿਮਾਨਸਚ੍ਚੋ, ਅਪ੍ਪਤ੍ਤੇ ਪਤ੍ਤਸਞ੍ਞੀ, ਅਕਤੇ ਕਤਸਞ੍ਞੀ, ਅਨਧਿਗਤੇ ਅਧਿਗਤਸਞ੍ਞੀ. ਅਧਿਮਾਨੇਨ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਤਿ – ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ, ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ, ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾਤਿ ਪਜਾਨਾਮੀ’ਤਿ.
‘‘ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਵਾ ਝਾਯੀ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੋ ਏਵਂ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋ ਪਰਿਚ੍ਚ ਪਜਾਨਾਤਿ –
‘ਬਹੁਸ੍ਸੁਤੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਸੁਤਧਰੋ ਸੁਤਸਨ੍ਨਿਚਯੋ, ਯੇ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਆਦਿਕਲ੍ਯਾਣਾ ਮਜ੍ਝੇਕਲ੍ਯਾਣਾ ਪਰਿਯੋਸਾਨਕਲ੍ਯਾਣਾ ਸਾਤ੍ਥਂ ਸਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ ਕੇਵਲਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਅਭਿਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਥਾਰੂਪਾਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਾ ਬਹੁਸ੍ਸੁਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਧਾਤਾ ਵਚਸਾ ਪਰਿਚਿਤਾ ਮਨਸਾਨੁਪੇਕ੍ਖਿਤਾ ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਸੁਪ੍ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਅਧਿਮਾਨਿਕੋ ਅਧਿਮਾਨਸਚ੍ਚੋ, ਅਪ੍ਪਤ੍ਤੇ ਪਤ੍ਤਸਞ੍ਞੀ, ਅਕਤੇ ਕਤਸਞ੍ਞੀ, ਅਨਧਿਗਤੇ ਅਧਿਗਤਸਞ੍ਞੀ. ਅਧਿਮਾਨੇਨ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਤਿ – ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ, ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ, ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾਤਿ ਪਜਾਨਾਮੀ’ਤਿ.
‘‘ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਵਾ ਝਾਯੀ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਕੁਸਲੋ ਪਰਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯਾਯਕੁਸਲੋ ਏਵਂ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋ ਪਰਿਚ੍ਚ ਪਜਾਨਾਤਿ –
‘ਅਭਿਜ੍ਝਾਲੁ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਅਭਿਜ੍ਝਾਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਅਭਿਜ੍ਝਾਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਬ੍ਯਾਪਨ੍ਨੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਬ੍ਯਾਪਾਦਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਬ੍ਯਾਪਾਦਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਥਿਨਮਿਦ੍ਧੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਉਦ੍ਧਤੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ; ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਬਹੁਲਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਕਮ੍ਮਾਰਾਮੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਕਮ੍ਮਰਤੋ ਕਮ੍ਮਾਰਾਮਤਂ ਅਨੁਯੁਤ੍ਤੋ. ਕਮ੍ਮਾਰਾਮਤਾ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਭਸ੍ਸਾਰਾਮੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਭਸ੍ਸਰਤੋ ਭਸ੍ਸਾਰਾਮਤਂ ਅਨੁਯੁਤ੍ਤੋ. ਭਸ੍ਸਾਰਾਮਤਾ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਨਿਦ੍ਦਾਰਾਮੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਨਿਦ੍ਦਾਰਤੋ ਨਿਦ੍ਦਾਰਾਮਤਂ ਅਨੁਯੁਤ੍ਤੋ. ਨਿਦ੍ਦਾਰਾਮਤਾ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਸਙ੍ਗਣਿਕਾਰਾਮੋ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਸਙ੍ਗਣਿਕਰਤੋ ਸਙ੍ਗਣਿਕਾਰਾਮਤਂ ਅਨੁਯੁਤ੍ਤੋ. ਸਙ੍ਗਣਿਕਾਰਾਮਤਾ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ.
‘ਸਤਿ ਖੋ ਪਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਉਤ੍ਤਰਿ ਕਰਣੀਯੇ ਓਰਮਤ੍ਤਕੇਨ ਵਿਸੇਸਾਧਿਗਮੇਨ ਅਨ੍ਤਰਾ ਵੋਸਾਨਂ ਆਪਨ੍ਨੋ. ਅਨ੍ਤਰਾ ਵੋਸਾਨਗਮਨਂ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਰਿਹਾਨਮੇਤਂ’.
‘‘ਸੋ ਵਤਾਵੁਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਇਮੇ ਦਸ ਧਮ੍ਮੇ ਅਪ੍ਪਹਾਯ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ. ਸੋ ਵਤਾਵੁਸੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਇਮੇ ਦਸ ਧਮ੍ਮੇ ਪਹਾਯ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਆਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਠਾਨਮੇਤਂ ਵਿਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. ਛਟ੍ਠਂ.
੭. ਨਪ੍ਪਿਯਸੁਤ੍ਤਂ
੮੭. ਤਤ੍ਰ ਖੋ ਭਗਵਾ ਕਾਲਙ੍ਕਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ [ਕਲਨ੍ਦਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ (ਸੀ.), ਕਾਲ਼ਕਭਿਕ੍ਖੁਂ (ਸ੍ਯਾ.)] ਆਰਬ੍ਭ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੋ’’ਤਿ. ‘‘ਭਦਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸੁਂ. ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ –
‘‘ਇਧ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਧਿਕਰਣਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਅਧਿਕਰਣਸਮਥਸ੍ਸ ਨ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਯਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਧਿਕਰਣਿਕੋ ਹੋਤਿ ਅਧਿਕਰਣਸਮਥਸ੍ਸ ਨ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮੋ ਨ ਪਿਯਤਾਯ ਨ ਗਰੁਤਾਯ ਨ ਭਾਵਨਾਯ ਨ ਸਾਮਞ੍ਞਾਯ ਨ ਏਕੀਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.
‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਨ ਸਿਕ੍ਖਾਕਾਮੋ ਹੋਤਿ, ਸਿਕ੍ਖਾਸਮਾਦਾਨਸ੍ਸ [ਸਿਕ੍ਖਾਕਾਮਸ੍ਸ (ਕ.)] ਨ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਯਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਨ ਸਿਕ੍ਖਾਕਾਮੋ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾਸਮਾਦਾਨਸ੍ਸ ਨ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮੋ ਨ ਪਿਯਤਾਯ ਨ ਗਰੁਤਾਯ ਨ ਭਾਵਨਾਯ ਨ ਸਾਮਞ੍ਞਾਯ ਨ ਏਕੀਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.
‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਾਪਿਚ੍ਛੋ ਹੋਤਿ, ਇਚ੍ਛਾਵਿਨਯਸ੍ਸ ਨ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਯਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਾਪਿਚ੍ਛੋ ਹੋਤਿ ਇਚ੍ਛਾਵਿਨਯਸ੍ਸ ਨ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮੋ ਨ ਪਿਯਤਾਯ ਨ ਗਰੁਤਾਯ ਨ ਭਾਵਨਾਯ ਨ ਸਾਮਞ੍ਞਾਯ ਨ ਏਕੀਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.
‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਕੋਧਨੋ ਹੋਤਿ, ਕੋਧਵਿਨਯਸ੍ਸ ਨ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਯਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਕੋਧਨੋ ਹੋਤਿ ਕੋਧਵਿਨਯਸ੍ਸ ਨ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮੋ ਨ ਪਿਯਤਾਯ ਨ ਗਰੁਤਾਯ ਨ ਭਾਵਨਾਯ ਨ ਸਾਮਞ੍ਞਾਯ ਨ ਏਕੀਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.
‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਮਕ੍ਖੀ ਹੋਤਿ, ਮਕ੍ਖਵਿਨਯਸ੍ਸ ਨ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਯਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਮਕ੍ਖੀ ਹੋਤਿ ਮਕ੍ਖਵਿਨਯਸ੍ਸ ਨ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮੋ ਨ ਪਿਯਤਾਯ ਨ ਗਰੁਤਾਯ ਨ ਭਾਵਨਾਯ ਨ ਸਾਮਞ੍ਞਾਯ ਨ ਏਕੀਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.
‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਠੋ ਹੋਤਿ, ਸਾਠੇਯ੍ਯਵਿਨਯਸ੍ਸ ਨ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਯਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਠੋ ਹੋਤਿ ਸਾਠੇਯ੍ਯਵਿਨਯਸ੍ਸ ਨ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮੋ ਨ ਪਿਯਤਾਯ ਨ ਗਰੁਤਾਯ ਨ ਭਾਵਨਾਯ ਨ ਸਾਮਞ੍ਞਾਯ ਨ ਏਕੀਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.
‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਮਾਯਾਵੀ ਹੋਤਿ, ਮਾਯਾਵਿਨਯਸ੍ਸ ਨ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਯਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਮਾਯਾਵੀ ਹੋਤਿ ਮਾਯਾਵਿਨਯਸ੍ਸ ਨ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮੋ ਨ ਪਿਯਤਾਯ ਨ ਗਰੁਤਾਯ ਨ ਭਾਵਨਾਯ ਨ ਸਾਮਞ੍ਞਾਯ ਨ ਏਕੀਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.
‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਨ ਨਿਸਾਮਕਜਾਤਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਧਮ੍ਮਨਿਸਨ੍ਤਿਯਾ ਨ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਯਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਨ ਨਿਸਾਮਕਜਾਤਿਕੋ ਹੋਤਿ ਧਮ੍ਮਨਿਸਨ੍ਤਿਯਾ ਨ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮੋ ਨ ਪਿਯਤਾਯ ਨ ਗਰੁਤਾਯ ਨ ਭਾਵਨਾਯ ਨ ਸਾਮਞ੍ਞਾਯ ਨ ਏਕੀਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.
‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਨ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨੋ ਹੋਤਿ, ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਸ੍ਸ ਨ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਯਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਨ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨੋ ਹੋਤਿ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਸ੍ਸ ਨ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮੋ ਨ ਪਿਯਤਾਯ ਨ ਗਰੁਤਾਯ ਨ ਭਾਵਨਾਯ ਨ ਸਾਮਞ੍ਞਾਯ ਨ ਏਕੀਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.
‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਨਂ ਨ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਕੋ [ਪਟਿਸਨ੍ਧਾਰਕੋ (ਕ.)] ਹੋਤਿ, ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਕਸ੍ਸ ਨ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਯਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਨਂ ਨ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਕੋ ਹੋਤਿ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਕਸ੍ਸ ਨ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮੋ ਨ ਪਿਯਤਾਯ ਨ ਗਰੁਤਾਯ ਨ ਭਾਵਨਾਯ ਨ ਸਾਮਞ੍ਞਾਯ ਨ ਏਕੀਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.
‘‘ਏਵਰੂਪਸ੍ਸ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਏਵਂ ਇਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ – ‘ਅਹੋ ਵਤ ਮਂ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਸਕ੍ਕਰੇਯ੍ਯੁਂ ਗਰੁਂ ਕਰੇਯ੍ਯੁਂ [ਗਰੁਕਰੇਯ੍ਯੁਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਮਾਨੇਯ੍ਯੁਂ ਪੂਜੇਯ੍ਯੁ’ਨ੍ਤਿ, ਅਥ ਖੋ ਨਂ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਨ ਚੇਵ ਸਕ੍ਕਰੋਨ੍ਤਿ ਨ ਗਰੁਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ [ਗਰੁਕਰੋਨ੍ਤਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਨ ਮਾਨੇਨ੍ਤਿ ਨ ਪੂਜੇਨ੍ਤਿ. ਤਂ ਕਿਸ੍ਸ ਹੇਤੁ? ਤਥਾਹਿਸ੍ਸ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਿਞ੍ਞੂ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਤੇ ਪਾਪਕੇ ਅਕੁਸਲੇ ਧਮ੍ਮੇ ਅਪ੍ਪਹੀਨੇ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ.
‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਸ੍ਸਖਲ਼ੁਙ੍ਕਸ੍ਸ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਏਵਂ ਇਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ – ‘ਅਹੋ ਵਤ ਮਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਆਜਾਨੀਯਟ੍ਠਾਨੇ ਠਪੇਯ੍ਯੁਂ, ਆਜਾਨੀਯਭੋਜਨਞ੍ਚ ਭੋਜੇਯ੍ਯੁਂ, ਆਜਾਨੀਯਪਰਿਮਜ੍ਜਨਞ੍ਚ ਪਰਿਮਜ੍ਜੇਯ੍ਯੁ’ਨ੍ਤਿ, ਅਥ ਖੋ ਨਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਨ ਚੇਵ ਆਜਾਨੀਯਟ੍ਠਾਨੇ ਠਪੇਨ੍ਤਿ ਨ ਚ ਆਜਾਨੀਯਭੋਜਨਂ ਭੋਜੇਨ੍ਤਿ ਨ ਚ ਆਜਾਨੀਯਪਰਿਮਜ੍ਜਨਂ ਪਰਿਮਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤਂ ਕਿਸ੍ਸ ਹੇਤੁ? ਤਥਾਹਿਸ੍ਸ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਿਞ੍ਞੂ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਤਾਨਿ ਸਾਠੇਯ੍ਯਾਨਿ ਕੂਟੇਯ੍ਯਾਨਿ ਜਿਮ੍ਹੇਯ੍ਯਾਨਿ ਵਙ੍ਕੇਯ੍ਯਾਨਿ ਅਪ੍ਪਹੀਨਾਨਿ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਏਵਮੇਵਂ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਵਰੂਪਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਏਵਂ ਇਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ – ‘ਅਹੋ ਵਤ ਮਂ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਸਕ੍ਕਰੇਯ੍ਯੁਂ ਗਰੁਂ ਕਰੇਯ੍ਯੁਂ ਮਾਨੇਯ੍ਯੁਂ ਪੂਜੇਯ੍ਯੁ’ਨ੍ਤਿ, ਅਥ ਖੋ ਨਂ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਨ ਚੇਵ ਸਕ੍ਕਰੋਨ੍ਤਿ ਨ ਗਰੁਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ ਨ ਮਾਨੇਨ੍ਤਿ ਨ ਪੂਜੇਨ੍ਤਿ. ਤਂ ਕਿਸ੍ਸ ਹੇਤੁ? ਤਥਾਹਿਸ੍ਸ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਿਞ੍ਞੂ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਤੇ ਪਾਪਕੇ ਅਕੁਸਲੇ ਧਮ੍ਮੇ ਅਪ੍ਪਹੀਨੇ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ.
‘‘ਇਧ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਨ ਅਧਿਕਰਣਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਅਧਿਕਰਣਸਮਥਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਯਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਨ ਅਧਿਕਰਣਿਕੋ ਹੋਤਿ ਅਧਿਕਰਣਸਮਥਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮੋ ਪਿਯਤਾਯ ਗਰੁਤਾਯ ਭਾਵਨਾਯ ਸਾਮਞ੍ਞਾਯ ਏਕੀਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.
‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਿਕ੍ਖਾਕਾਮੋ ਹੋਤਿ, ਸਿਕ੍ਖਾਸਮਾਦਾਨਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਯਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਿਕ੍ਖਾਕਾਮੋ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾਸਮਾਦਾਨਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮੋ ਪਿਯਤਾਯ ਗਰੁਤਾਯ ਭਾਵਨਾਯ ਸਾਮਞ੍ਞਾਯ ਏਕੀਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.
‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛੋ ਹੋਤਿ, ਇਚ੍ਛਾਵਿਨਯਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਯਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛੋ ਹੋਤਿ ਇਚ੍ਛਾਵਿਨਯਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮੋ…ਪੇ… ਏਕੀਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.
‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਕ੍ਕੋਧਨੋ ਹੋਤਿ, ਕੋਧਵਿਨਯਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਯਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਕ੍ਕੋਧਨੋ ਹੋਤਿ ਕੋਧਵਿਨਯਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮੋ…ਪੇ… ਏਕੀਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.
‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਮਕ੍ਖੀ ਹੋਤਿ, ਮਕ੍ਖਵਿਨਯਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਯਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਮਕ੍ਖੀ ਹੋਤਿ ਮਕ੍ਖਵਿਨਯਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮੋ…ਪੇ… ਏਕੀਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.
‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਸਠੋ ਹੋਤਿ, ਸਾਠੇਯ੍ਯਵਿਨਯਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਯਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਸਠੋ ਹੋਤਿ ਸਾਠੇਯ੍ਯਵਿਨਯਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮੋ…ਪੇ… ਏਕੀਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.
‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਮਾਯਾਵੀ ਹੋਤਿ, ਮਾਯਾਵਿਨਯਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਯਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਮਾਯਾਵੀ ਹੋਤਿ ਮਾਯਾਵਿਨਯਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮੋ…ਪੇ… ਏਕੀਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.
‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਨਿਸਾਮਕਜਾਤਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਧਮ੍ਮਨਿਸਨ੍ਤਿਯਾ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਯਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਨਿਸਾਮਕਜਾਤਿਕੋ ਹੋਤਿ ਧਮ੍ਮਨਿਸਨ੍ਤਿਯਾ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮੋ…ਪੇ… ਏਕੀਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.
‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨੋ ਹੋਤਿ, ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਯਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨੋ ਹੋਤਿ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮੋ…ਪੇ… ਏਕੀਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.
‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਨਂ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਕੋ ਹੋਤਿ, ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਕਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ. ਯਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਨਂ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਕੋ ਹੋਤਿ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਕਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮੋ ਪਿਯਤਾਯ ਗਰੁਤਾਯ ਭਾਵਨਾਯ ਸਾਮਞ੍ਞਾਯ ਏਕੀਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ.
‘‘ਏਵਰੂਪਸ੍ਸ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਨ ਏਵਂ ਇਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ – ‘ਅਹੋ ਵਤ ਮਂ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਸਕ੍ਕਰੇਯ੍ਯੁਂ ਗਰੁਂ ਕਰੇਯ੍ਯੁਂ ਮਾਨੇਯ੍ਯੁਂ ਪੂਜੇਯ੍ਯੁ’ਨ੍ਤਿ, ਅਥ ਖੋ ਨਂ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਸਕ੍ਕਰੋਨ੍ਤਿ ਗਰੁਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ ਮਾਨੇਨ੍ਤਿ ਪੂਜੇਨ੍ਤਿ. ਤਂ ਕਿਸ੍ਸ ਹੇਤੁ? ਤਥਾਹਿਸ੍ਸ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਿਞ੍ਞੂ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਤੇ ਪਾਪਕੇ ਅਕੁਸਲੇ ਧਮ੍ਮੇ ਪਹੀਨੇ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ.
‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਦ੍ਦਸ੍ਸ ਅਸ੍ਸਾਜਾਨੀਯਸ੍ਸ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਨ ਏਵਂ ਇਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ – ‘ਅਹੋ ਵਤ ਮਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਆਜਾਨੀਯਟ੍ਠਾਨੇ ਠਪੇਯ੍ਯੁਂ, ਆਜਾਨੀਯਭੋਜਨਞ੍ਚ ਭੋਜੇਯ੍ਯੁਂ, ਆਜਾਨੀਯਪਰਿਮਜ੍ਜਨਞ੍ਚ ਪਰਿਮਜ੍ਜੇਯ੍ਯੁ’ਨ੍ਤਿ, ਅਥ ਖੋ ਨਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਆਜਾਨੀਯਟ੍ਠਾਨੇ ਚ ਠਪੇਨ੍ਤਿ ਆਜਾਨੀਯਭੋਜਨਞ੍ਚ ਭੋਜੇਨ੍ਤਿ ਆਜਾਨੀਯਪਰਿਮਜ੍ਜਨਞ੍ਚ ਪਰਿਮਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤਂ ਕਿਸ੍ਸ ਹੇਤੁ? ਤਥਾਹਿਸ੍ਸ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਿਞ੍ਞੂ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਤਾਨਿ ਸਾਠੇਯ੍ਯਾਨਿ ਕੂਟੇਯ੍ਯਾਨਿ ਜਿਮ੍ਹੇਯ੍ਯਾਨਿ ਵਙ੍ਕੇਯ੍ਯਾਨਿ ਪਹੀਨਾਨਿ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ.
‘‘ਏਵਮੇਵਂ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਵਰੂਪਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਨ ਏਵਂ ਇਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ – ‘ਅਹੋ ਵਤ ਮਂ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਸਕ੍ਕਰੇਯ੍ਯੁਂ ਗਰੁਂ ਕਰੇਯ੍ਯੁਂ ਮਾਨੇਯ੍ਯੁਂ ਪੂਜੇਯ੍ਯੁ’ਨ੍ਤਿ, ਅਥ ਖੋ ਨਂ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਸਕ੍ਕਰੋਨ੍ਤਿ ਗਰੁਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ ਮਾਨੇਨ੍ਤਿ ਪੂਜੇਨ੍ਤਿ. ਤਂ ਕਿਸ੍ਸ ਹੇਤੁ? ਤਥਾਹਿਸ੍ਸ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਿਞ੍ਞੂ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਤੇ ਪਾਪਕੇ ਅਕੁਸਲੇ ਧਮ੍ਮੇ ਪਹੀਨੇ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਤਮਂ.
੮. ਅਕ੍ਕੋਸਕਸੁਤ੍ਤਂ
੮੮. ‘‘ਯੋ ਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਕ੍ਕੋਸਕਪਰਿਭਾਸਕੋ ਅਰਿਯੂਪਵਾਦੀ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਨਂ ਠਾਨਮੇਤਂ ਅਵਕਾਸੋ [ਅਟ੍ਠਾਨਮੇਤਂ ਅਨਵਕਾਸੋ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਪੀ.)] ਯਂ ਸੋ ਦਸਨ੍ਨਂ ਬ੍ਯਸਨਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਬ੍ਯਸਨਂ ਨਿਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ [ਨ ਨਿਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਪੀ.)]. ਕਤਮੇਸਂ ਦਸਨ੍ਨਂ? ਅਨਧਿਗਤਂ ਨਾਧਿਗਚ੍ਛਤਿ, ਅਧਿਗਤਾ ਪਰਿਹਾਯਤਿ, ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਨ ਵੋਦਾਯਨ੍ਤਿ, ਸਦ੍ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਵਾ ਅਧਿਮਾਨਿਕੋ ਹੋਤਿ ਅਨਭਿਰਤੋ ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਤਿ, ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਵਾ ਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠਂ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਗਾਲ਼੍ਹਂ ਵਾ ਰੋਗਾਤਙ੍ਕਂ ਫੁਸਤਿ, ਉਮ੍ਮਾਦਂ ਵਾ ਪਾਪੁਣਾਤਿ ਚਿਤ੍ਤਕ੍ਖੇਪਂ, ਸਮ੍ਮੂਲ਼੍ਹੋ ਕਾਲਂ ਕਰੋਤਿ, ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਅਪਾਯਂ ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਵਿਨਿਪਾਤਂ ਨਿਰਯਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤਿ. ਯੋ ਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਕ੍ਕੋਸਕਪਰਿਭਾਸਕੋ ਅਰਿਯੂਪਵਾਦੀ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਨਂ, ਠਾਨਮੇਤਂ ਅਵਕਾਸੋ ਯਂ ਸੋ ਇਮੇਸਂ ਦਸਨ੍ਨਂ ਬ੍ਯਸਨਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਬ੍ਯਸਨਂ ਨਿਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ. ਅਟ੍ਠਮਂ.
੯. ਕੋਕਾਲਿਕਸੁਤ੍ਤਂ
੮੯. [ਸਂ. ਨਿ. ੧.੧੮੧; ਸੁ. ਨਿ. ਕੋਕਾਲਿਕਸੁਤ੍ਤ] ਅਥ ਖੋ ਕੋਕਾਲਿਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਕੋਕਾਲਿਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਪਾਪਿਚ੍ਛਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਾ, ਪਾਪਿਕਾਨਂ ਇਚ੍ਛਾਨਂ ਵਸਂ ਗਤਾ’’ਤਿ. ‘‘ਮਾ ਹੇਵਂ, ਕੋਕਾਲਿਕ, ਮਾ ਹੇਵਂ, ਕੋਕਾਲਿਕ! ਪਸਾਦੇਹਿ, ਕੋਕਾਲਿਕ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਂ. ਪੇਸਲਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਾ’’ਤਿ.
ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਕੋਕਾਲਿਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਸਦ੍ਧਾਯਿਕੋ ਪਚ੍ਚਯਿਕੋ, ਅਥ ਖੋ ਪਾਪਿਚ੍ਛਾਵ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਾ, ਪਾਪਿਕਾਨਂ ਇਚ੍ਛਾਨਂ ਵਸਂ ਗਤਾ’’ਤਿ. ‘‘ਮਾ ਹੇਵਂ, ਕੋਕਾਲਿਕ, ਮਾ ਹੇਵਂ, ਕੋਕਾਲਿਕ! ਪਸਾਦੇਹਿ, ਕੋਕਾਲਿਕ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਂ. ਪੇਸਲਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਾ’’ਤਿ.
ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਕੋਕਾਲਿਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਸਦ੍ਧਾਯਿਕੋ ਪਚ੍ਚਯਿਕੋ, ਅਥ ਖੋ ਪਾਪਿਚ੍ਛਾਵ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਾ, ਪਾਪਿਕਾਨਂ ਇਚ੍ਛਾਨਂ ਵਸਂ ਗਤਾ’’ਤਿ. ‘‘ਮਾ ਹੇਵਂ, ਕੋਕਾਲਿਕ, ਮਾ ਹੇਵਂ, ਕੋਕਾਲਿਕ! ਪਸਾਦੇਹਿ, ਕੋਕਾਲਿਕ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਂ. ਪੇਸਲਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਾ’’ਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਕੋਕਾਲਿਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਚਿਰਪਕ੍ਕਨ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਕੋਕਾਲਿਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਸਾਸਪਮਤ੍ਤੀਹਿ ਪੀਲ਼ਕਾਹਿ ਸਬ੍ਬੋ ਕਾਯੋ ਫੁਟੋ ਅਹੋਸਿ. ਸਾਸਪਮਤ੍ਤਿਯੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਮੁਗ੍ਗਮਤ੍ਤਿਯੋ ਅਹੇਸੁਂ, ਮੁਗ੍ਗਮਤ੍ਤਿਯੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਕਲਾਯਮਤ੍ਤਿਯੋ ਅਹੇਸੁਂ, ਕਲਾਯਮਤ੍ਤਿਯੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਕੋਲਟ੍ਠਿਮਤ੍ਤਿਯੋ ਅਹੇਸੁਂ, ਕੋਲਟ੍ਠਿਮਤ੍ਤਿਯੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਕੋਲਮਤ੍ਤਿਯੋ ਅਹੇਸੁਂ, ਕੋਲਮਤ੍ਤਿਯੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਆਮਲਕਮਤ੍ਤਿਯੋ ਅਹੇਸੁਂ, ਆਮਲਕਮਤ੍ਤਿਯੋ ਹੁਤ੍ਵਾ (ਤਿਣ੍ਡੁਕਮਤ੍ਤਿਯੋ ਅਹੇਸੁਂ, ਤਿਣ੍ਡੁਕਮਤ੍ਤਿਯੋ ਹੁਤ੍ਵਾ,) [ਸਂ. ਨਿ. ੧.੧੮੧; ਸੁ. ਨਿ. ਕੋਕਾਲਿਕਸੁਤ੍ਤ ਨਤ੍ਥਿ] ਬੇਲ਼ੁਵਸਲਾਟੁਕਮਤ੍ਤਿਯੋ ਅਹੇਸੁਂ, ਬੇਲ਼ੁਵਸਲਾਟੁਕਮਤ੍ਤਿਯੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਬਿਲ੍ਲਮਤ੍ਤਿਯੋ ਅਹੇਸੁਂ, ਬਿਲ੍ਲਮਤ੍ਤਿਯੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਭਿਜ੍ਜਿਂਸੁ, ਪੁਬ੍ਬਞ੍ਚ ਲੋਹਿਤਞ੍ਚ ਪਗ੍ਘਰਿਂਸੁ. ਸੋ ਸੁਦਂ ਕਦਲਿਪਤ੍ਤੇਸੁ ਸੇਤਿ ਮਚ੍ਛੋਵ ਵਿਸਗਿਲਿਤੋ.
ਅਥ ਖੋ ਤੁਰੂ ਪਚ੍ਚੇਕਬ੍ਰਹ੍ਮਾ [ਤੁਦੁਪ੍ਪਚ੍ਚੇਕਬ੍ਰਹ੍ਮਾ (ਸੀ. ਪੀ.), ਤੁਦਿ ਪਚ੍ਚੇਕਬ੍ਰਹ੍ਮਾ (ਸ੍ਯਾ.), ਤੁਰਿ ਪਚ੍ਚੇਕਬ੍ਰਹ੍ਮਾ (ਕ.) ਸਂ. ਨਿ. ੧.੧੮੦] ਯੇਨ ਕੋਕਾਲਿਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਵੇਹਾਸੇ ਠਤ੍ਵਾ ਕੋਕਾਲਿਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਪਸਾਦੇਹਿ, ਕੋਕਾਲਿਕ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਂ. ਪੇਸਲਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਾ’’ਤਿ. ‘‘ਕੋਸਿ ਤ੍ਵਂ, ਆਵੁਸੋ’’ਤਿ? ‘‘ਅਹਂ ਤੁਰੂ ਪਚ੍ਚੇਕਬ੍ਰਹ੍ਮਾ’’ਤਿ. ‘‘ਨਨੁ ਤ੍ਵਂ, ਆਵੁਸੋ, ਭਗਵਤਾ ਅਨਾਗਾਮੀ ਬ੍ਯਾਕਤੋ, ਅਥ ਕਿਞ੍ਚਰਹਿ ਇਧਾਗਤੋ? ਪਸ੍ਸ ਯਾਵਞ੍ਚ ਤੇ ਇਦਂ ਅਪਰਦ੍ਧ’’ਨ੍ਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਤੁਰੂ ਪਚ੍ਚੇਕਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਕੋਕਾਲਿਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਗਾਥਾਹਿ ਅਜ੍ਝਭਾਸਿ –
‘‘ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਹਿ ਜਾਤਸ੍ਸ, ਕੁਠਾਰੀ ਜਾਯਤੇ ਮੁਖੇ;
ਯਾਯ ਛਿਨ੍ਦਤਿ ਅਤ੍ਤਾਨਂ, ਬਾਲੋ ਦੁਬ੍ਭਾਸਿਤਂ ਭਣਂ.
‘‘ਯੋ ਨਿਨ੍ਦਿਯਂ ਪਸਂਸਤਿ, ਤਂ ਵਾ ਨਿਨ੍ਦਤਿ ਯੋ ਪਸਂਸਿਯੋ;
ਵਿਚਿਨਾਤਿ ਮੁਖੇਨ ਸੋ ਕਲਿਂ, ਕਲਿਨਾ ਤੇਨ ਸੁਖਂ ਨ ਵਿਨ੍ਦਤਿ.
‘‘ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕੋ ਅਯਂ ਕਲਿ, ਯੋ ਅਕ੍ਖੇਸੁ ਧਨਪਰਾਜਯੋ;
ਸਬ੍ਬਸ੍ਸਾਪਿ ਸਹਾਪਿ ਅਤ੍ਤਨਾ, ਅਯਮੇਵ ਮਹਤ੍ਤਰੋ ਕਲਿ;
ਯੋ ਸੁਗਤੇਸੁ ਮਨਂ ਪਦੂਸਯੇ.
‘‘ਸਤਂ ਸਹਸ੍ਸਾਨਂ ਨਿਰਬ੍ਬੁਦਾਨਂ, ਛਤ੍ਤਿਂਸਤਿ ਪਞ੍ਚ ਚ ਅਬ੍ਬੁਦਾਨਿ;
ਯਮਰਿਯਗਰਹੀ ਨਿਰਯਂ ਉਪੇਤਿ, ਵਾਚਂ ਮਨਞ੍ਚ ਪਣਿਧਾਯ ਪਾਪਕ’’ਨ੍ਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਕੋਕਾਲਿਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਤੇਨੇਵ ਆਬਾਧੇਨ ਕਾਲਮਕਾਸਿ. ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ ਚ ਕੋਕਾਲਿਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਦੁਮਂ ਨਿਰਯਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤਿ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਂ ਆਘਾਤੇਤ੍ਵਾ.
ਅਥ ਖੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਹਮ੍ਪਤਿ ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਾਯ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਵਣ੍ਣੋ ਕੇਵਲਕਪ੍ਪਂ ਜੇਤਵਨਂ ਓਭਾਸੇਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਿਤੋ ਖੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਹਮ੍ਪਤਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕੋਕਾਲਿਕੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ. ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ ਚ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕੋਕਾਲਿਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਦੁਮਂ ਨਿਰਯਂ ਉਪਪਨ੍ਨੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਂ ਆਘਾਤੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਇਦਮਵੋਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਹਮ੍ਪਤਿ. ਇਦਂ ਵਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥੇਵਨ੍ਤਰਧਾਯਿ.
ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਤਸ੍ਸਾ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਇਮਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਰਤ੍ਤਿਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਹਮ੍ਪਤਿ ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਾਯ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਵਣ੍ਣੋ ਕੇਵਲਕਪ੍ਪਂ ਜੇਤਵਨਂ ਓਭਾਸੇਤ੍ਵਾ ਯੇਨਾਹਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਮਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਿਤੋ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਹਮ੍ਪਤਿ ਮਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਕੋਕਾਲਿਕੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ; ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ ਚ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕੋਕਾਲਿਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਦੁਮਂ ਨਿਰਯਂ ਉਪਪਨ੍ਨੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਂ ਆਘਾਤੇਤ੍ਵਾ’ਤਿ. ਇਦਮਵੋਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਹਮ੍ਪਤਿ. ਇਦਂ ਵਤ੍ਵਾ ਮਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥੇਵਨ੍ਤਰਧਾਯੀ’’ਤਿ.