૨૩૫. અધમ્મેન વગ્ગાદિકમ્મકથા

૩૮૨. તેન ખો પન સમયેન ચમ્પાયં ભિક્ખૂ એવરૂપાનિ કમ્માનિ કરોન્તિ – અધમ્મેન વગ્ગકમ્મં કરોન્તિ, અધમ્મેન સમગ્ગકમ્મં કરોન્તિ; ધમ્મેન વગ્ગકમ્મં કરોન્તિ, ધમ્મપતિરૂપકેન વગ્ગકમ્મં કરોન્તિ; ધમ્મપતિરૂપકેન સમગ્ગકમ્મં કરોન્તિ; એકોપિ એકં ઉક્ખિપતિ, એકોપિ દ્વે ઉક્ખિપતિ, એકોપિ સમ્બહુલે ઉક્ખિપતિ, એકોપિ સઙ્ઘં ઉક્ખિપતિ; દ્વેપિ એકં ઉક્ખિપન્તિ, દ્વેપિ દ્વે ઉક્ખિપન્તિ, દ્વેપિ સમ્બહુલે ઉક્ખિપન્તિ, દ્વેપિ સઙ્ઘં ઉક્ખિપન્તિ; સમ્બહુલાપિ એકં ઉક્ખિપન્તિ; સમ્બહુલાપિ દ્વે ઉક્ખિપન્તિ, સમ્બહુલાપિ સમ્બહુલે ઉક્ખિપન્તિ, સમ્બહુલાપિ સઙ્ઘં ઉક્ખિપન્તિ; સઙ્ઘોપિ સઙ્ઘં ઉક્ખિપતિ. યે તે ભિક્ખૂ અપ્પિચ્છા…પે… તે ઉજ્ઝાયન્તિ ખિય્યન્તિ વિપાચેન્તિ – ‘‘કથઞ્હિ નામ ચમ્પાયં ભિક્ખૂ એવરૂપાનિ કમ્માનિ કરિસ્સન્તિ – અધમ્મેન વગ્ગકમ્મં કરિસ્સન્તિ, અધમ્મેન સમગ્ગકમ્મં કરિસ્સન્તિ, ધમ્મેન વગ્ગકમ્મં કરિસ્સન્તિ, ધમ્મપતિરૂપકેન વગ્ગકમ્મં કરિસ્સન્તિ, ધમ્મપતિરૂપકેન સમગ્ગકમ્મં કરિસ્સન્તિ, એકોપિ એકં ઉક્ખિપિસ્સતિ, એકોપિ દ્વે ઉક્ખિપિસ્સતિ, એકોપિ સમ્બહુલે ઉક્ખિપિસ્સતિ, એકોપિ સઙ્ઘં ઉક્ખિપિસ્સતિ, દ્વેપિ એકં ઉક્ખિપિસ્સન્તિ, દ્વેપિ દ્વે ઉક્ખિપિસ્સન્તિ, દ્વેપિ સમ્બહુલે ઉક્ખિપિસ્સન્તિ, દ્વેપિ સઙ્ઘં ઉક્ખિપિસ્સન્તિ, સમ્બહુલાપિ એકં ઉક્ખિપિસ્સન્તિ, સમ્બહુલાપિ દ્વે ઉક્ખિપિસ્સન્તિ, સમ્બહુલાપિ સમ્બહુલે ઉક્ખિપિસ્સન્તિ, સમ્બહુલાપિ સઙ્ઘં ઉક્ખિપિસ્સન્તિ, સઙ્ઘોપિ સઙ્ઘં ઉક્ખિપિસ્સતી’’તિ. અથ ખો તે ભિક્ખૂ ભગવતો એતમત્થં આરોચેસું…પે… ‘‘સચ્ચં કિર, ભિક્ખવે, ચમ્પાયં ભિક્ખૂ એવરૂપાનિ કમ્માનિ કરોન્તિ – અધમ્મેન વગ્ગકમ્મં કરોન્તિ…પે… સઙ્ઘોપિ સઙ્ઘં ઉક્ખિપતી’’તિ? ‘‘સચ્ચં, ભગવા’’તિ. વિગરહિ બુદ્ધો ભગવા – ‘‘અનનુચ્છવિકં, ભિક્ખવે, તેસં મોઘપુરિસાનં અનનુલોમિકં અપ્પતિરૂપં અસ્સામણકં અકપ્પિયં અકરણીયં. કથઞ્હિ નામ તે, ભિક્ખવે, મોઘપુરિસા એવરૂપાનિ કમ્માનિ કરિસ્સન્તિ – અધમ્મેન વગ્ગકમ્મં કરિસ્સન્તિ…પે… સઙ્ઘોપિ સઙ્ઘં ઉક્ખિપિસ્સતિ. નેતં, ભિક્ખવે, અપ્પસન્નાનં વા પસાદાય…પે… વિગરહિત્વા…પે… ધમ્મિં કથં કત્વા ભિક્ખૂ આમન્તેસિ –

૩૮૩. ‘‘અધમ્મેન ચે, ભિક્ખવે, વગ્ગકમ્મં અકમ્મં ન ચ કરણીયં, અધમ્મેન [અધમ્મેન ચે ભિક્ખવે (સ્યા.)] સમગ્ગકમ્મં અકમ્મં ન ચ કરણીયં, ધમ્મેન વગ્ગકમ્મં અકમ્મં ન ચ કરણીયં; ધમ્મપતિરૂપકેન વગ્ગકમ્મં અકમ્મં ન ચ કરણીયં, ધમ્મપતિરૂપકેન સમગ્ગકમ્મં અકમ્મં ન ચ કરણીયં; એકોપિ એકં ઉક્ખિપતિ અકમ્મં ન ચ કરણીયં, એકોપિ દ્વે ઉક્ખિપતિ અકમ્મં ન ચ કરણીયં, એકોપિ સમ્બહુલે ઉક્ખિપતિ અકમ્મં ન ચ કરણીયં, એકોપિ સઙ્ઘં ઉક્ખિપતિ અકમ્મં ન ચ કરણીયં; દ્વેપિ એકં ઉક્ખિપન્તિ અકમ્મં ન ચ કરણીયં, દ્વેપિ દ્વે ઉક્ખિપન્તિ અકમ્મં ન ચ કરણીયં, દ્વેપિ સમ્બહુલે ઉક્ખિપન્તિ અકમ્મં ન ચ કરણીયં, દ્વેપિ સઙ્ઘં ઉક્ખિપન્તિ અકમ્મં ન ચ કરણીયં; સમ્બહુલાપિ એકં ઉક્ખિપન્તિ અકમ્મં ન ચ કરણીયં, સમ્બહુલાપિ દ્વે ઉક્ખિપન્તિ અકમ્મં ન ચ કરણીયં, સમ્બહુલાપિ સમ્બહુલે ઉક્ખિપન્તિ અકમ્મં ન ચ કરણીયં, સમ્બહુલાપિ સઙ્ઘં ઉક્ખિપન્તિ અકમ્મં ન ચ કરણીયં; સઙ્ઘોપિ સઙ્ઘં ઉક્ખિપતિ અકમ્મં ન ચ કરણીયં.

૩૮૪. ‘‘ચત્તારિમાનિ, ભિક્ખવે, કમ્માનિ – અધમ્મેન વગ્ગકમ્મં, અધમ્મેન સમગ્ગકમ્મં, ધમ્મેન વગ્ગકમ્મં, ધમ્મેન સમગ્ગકમ્મં. તત્ર, ભિક્ખવે, યદિદં અધમ્મેન વગ્ગકમ્મં, ઇદં, ભિક્ખવે, કમ્મં અધમ્મત્તા વગ્ગત્તા કુપ્પં અટ્ઠાનારહં; ન, ભિક્ખવે, એવરૂપં કમ્મં કાતબ્બં, ન ચ મયા એવરૂપં કમ્મં અનુઞ્ઞાતં. તત્ર, ભિક્ખવે, યદિદં અધમ્મેન સમગ્ગકમ્મં, ઇદં, ભિક્ખવે, કમ્મં અધમ્મત્તા કુપ્પં અટ્ઠાનારહં; ન, ભિક્ખવે, એવરૂપં કમ્મં કાતબ્બં, ન ચ મયા એવરૂપં કમ્મં અનુઞ્ઞાતં. તત્ર, ભિક્ખવે, યદિદં ધમ્મેન વગ્ગકમ્મં, ઇદં, ભિક્ખવે, કમ્મં વગ્ગત્તા કુપ્પં અટ્ઠાનારહં; ન, ભિક્ખવે, એવરૂપં કમ્મં કાતબ્બં, ન ચ મયા એવરૂપં કમ્મં અનુઞ્ઞાતં. તત્ર, ભિક્ખવે, યદિદં ધમ્મેન સમગ્ગકમ્મં, ઇદં, ભિક્ખવે, કમ્મં ધમ્મત્તા સમગ્ગત્તા અકુપ્પં ઠાનારહં; એવરૂપં, ભિક્ખવે, કમ્મં કાતબ્બં, એવરૂપઞ્ચ મયા કમ્મં અનુઞ્ઞાતં. તસ્માતિહ, ભિક્ખવે, એવરૂપં કમ્મં કરિસ્સામ યદિદં ધમ્મેન સમગ્ગન્તિ – એવઞ્હિ વો, ભિક્ખવે, સિક્ખિતબ્બ’’ન્તિ.

અધમ્મેન વગ્ગાદિકમ્મકથા નિટ્ઠિતા.