૩. અયોગુળવગ્ગો

૨. અયોગુળસુત્તવણ્ણના

૮૩૪. ઇમિના ચતુમહાભૂતમયેનાતિ ઇમિના સબ્બલોકપચ્ચક્ખેન ચતૂહિ મહાભૂતેહિ નિબ્બત્તેન ચતુમહાભૂતમયેન. મનોમયો પન નિમ્મિતકાયો ભગવતો રુચિવસેન પરેસં પચ્ચક્ખો હોતિ. ઓમાતીતિ અવમાતિ. અવ-પુબ્બો હિ મા-સદ્દો સત્તિઅત્થોપિ હોતીતિ ‘‘પહોતિ સક્કોતી’’તિ અત્થો વુત્તો. અસમ્ભિન્નપદન્તિ અસાધારણપદં અઞ્ઞત્થ અનાગતત્તા. કાયસ્સ ચિત્તે સમોદહનં આરોપનં તન્નિસ્સિતતાકરણઞ્ચ અત્થતો ચિત્તગતિયા પવત્તનમેવાતિ આહ ‘‘ચિત્તગતિયા પેસેતી’’તિ.

તત્થ ચિત્તગતિગમનં નામ ચિત્તવસેન કાયસ્સ પરિણામનેન ‘‘અયં કાયો ઇમં ચિત્તં વિય હોતૂ’’તિ કાયસ્સ ચિત્તેન સમાનગતિકતાઠપનં. કથં પન કાયો દન્ધપવત્તિકો લહુપવત્તિના ચિત્તેન સમાનગતિકો હોતીતિ? ન સબ્બથા સમાનગતિકો. યથેવ હિ કાયવસેન ચિત્તપરિણામને ચિત્તં સબ્બથા કાયેન સમાનગતિકં ન હોતિ. ન હિ કદાચિ તં સભાવસિદ્ધેન અત્તનો ખણેન અવત્તિત્વા દન્ધવુત્તિકસ્સ રૂપધમ્મસ્સ વસેન પવત્તિતું સક્કોતિ, ‘‘ઇદં ચિત્તં અયં કાયો વિય હોતૂ’’તિ પન અધિટ્ઠાનેન દન્ધગતિકસ્સ કાયસ્સ અનુવત્તનતો યાવ ઇચ્છિતટ્ઠાનપ્પત્તિ, તાવ કાયગતિઅનુલોમેનેવ હુત્વા સન્તાનવસેન પવત્તમાનં ચિત્તં કાયગતિયા પરિણામિતં નામ હોતિ. એવં ‘‘અયં કાયો ઇદં ચિત્તં વિય હોતૂ’’તિ અધિટ્ઠાનેન પગેવ સુખલહુસઞ્ઞાય સમ્પાદિતત્તા અભાવિતિદ્ધિપાદાનં વિય દન્ધં અવત્તિત્વા યથા લહુકં કતિપયચિત્તવારેનેવ ઇચ્છિતટ્ઠાનપ્પત્તિ હોતિ, એવં પવત્તમાનો કાયો ચિત્તગતિયા પરિણામિતો નામ હોતિ, ન એકચિત્તક્ખણેનેવ ઇચ્છિતટ્ઠાનપ્પત્તિયા, એવઞ્ચ કત્વા બાહાસમિઞ્જનપસારણૂપમાપિ ઉપચારેન વિના સુટ્ઠુતરં યુત્તા હોતીતિ. અઞ્ઞથા ધમ્મતાવિલોમતા સિયા, નાપિ ધમ્માનં લક્ખણઞ્ઞથત્તં ઇદ્ધિબલેન કાતું સક્કા, ભાવઞ્ઞથત્તમેવ પન કાતું સક્કાતિ.

૩-૧૦. ભિક્ખુસુત્તાદિવણ્ણના

૮૩૫-૮૪૨. ‘‘દ્વિન્નં ફલાન’’ન્તિ આગતસુત્તં સન્ધાય ‘‘દ્વે ફલાનિ આદિં કત્વા’’તિ વુત્તં. સેસં સુવિઞ્ઞેય્યમેવ.

અયોગુળવગ્ગવણ્ણના નિટ્ઠિતા.

ઇદ્ધિપાદસંયુત્તવણ્ણના નિટ્ઠિતા.