૯. વાસિજટસુત્તવણ્ણના

૧૦૧. અત્થસ્સાતિ હિતસ્સ. અસાધિકા ‘‘ભાવનાનુયોગં અનનુયુત્તસ્સા’’તિ અનનુયુત્તસ્સ વુત્તત્તા. ઇતરાતિ સુક્કપક્ખઉપમા. સાધિકા ભાવનાયોગસ્સ અનુયુત્તત્તા. તઞ્હિ તસ્સ સાધિકા વેદિતબ્બા. સમ્ભાવનત્થેતિ પરમત્થસમ્ભાવને. એવઞ્હિ કણ્હપક્ખેપિ અપિસદ્દગ્ગહણં સમત્થિતં હોતિ. સમ્ભાવનત્થેતિ વા પરિકપ્પનત્થેતિ અત્થો. સઙ્ખાતબ્બે અત્થે અનિયમતો વુચ્ચમાને સઙ્ખાતો અનિયમત્થો વાસદ્દો વત્તબ્બોતિ ‘‘અટ્ઠ વા’’તિઆદિ વુત્તં. ઊનાધિકાનીતિ ઊનાનિપિ અધિકાનિપિ કિઞ્ચાપિ હોન્તિ, એકંસો પન ગહેતબ્બોતિ ‘‘અટ્ઠ વા દસ વા દ્વાદસ વા’’તિ વુત્તં. એવં વચનં સન્ધાય ‘‘વચનસિલિટ્ઠતાયા’’તિઆદિ વુત્તં. પાદનખસિખાહિ અકોપનવસેન સમ્મા અધિસયિતાનિ. ઉતુન્તિ ઉણ્હઉતું કાયુસ્માવસેન. તેનાહ ‘‘ઉસ્મીકતાની’’તિ. ભાવિતાનીતિ કુક્કુટવાસનાય વાસિતાનિ. સમ્માઅધિસયનાદિતિવિધકિરિયાકરણેન ઇમં અપ્પમાદં કત્વા. સોત્થિના અભિનિબ્ભિજ્જિતુન્તિ અનન્તરાયેન તતો નિક્ખમિતું. ઇદાનિ તમત્થં વિવરન્તો ‘‘તે હી’’તિઆદિમાહ. સયમ્પીતિ અણ્ડાનિ. પરિણામન્તિ પરિપક્કં બહિનિક્ખમનયોગ્ગતં.

તન્તિ ઓપમ્મસમ્પટિપાદનં. એવન્તિ ઇદાનિ વુચ્ચમાનાકારેન. અત્થેનાતિ ઉપમેય્યત્થેન. સંસન્દિત્વા સમ્મા યોજેત્વા. સમ્પયુત્તધમ્મવસેન ઞાણસ્સ તિક્ખાદિભાવો વેદિતબ્બો. ઞાણસ્સ હિ સભાવતો સતિનેપક્કતો ચ તિક્ખભાવો, સમાધિવસેન સૂરભાવો, સદ્ધાવસેન વિપ્પસન્નભાવો, વીરિયવસેન પરિણામભાવો. પરિણામકાલોતિ બલવવિપસ્સનાકાલો. વડ્ઢિતકાલોતિ વુટ્ઠાનગામિનિવિપસ્સનાકાલો. અનુલોમટ્ઠાનસ્સ હિ વિપસ્સના ગહિતગબ્ભા નામ તદા મગ્ગગબ્ભસ્સ ગહિતત્તા. તજ્જાતિકન્તિ તસ્સ વિપસ્સનાનુયોગસ્સ અનુરૂપં. સત્થાપિ ગાથાય અવિજ્જણ્ડકોસં પહરતિ ભિન્દાપેતિ.

ઓલમ્બકસઙ્ખાતન્તિ ઓલમ્બકસુત્તસઙ્ખાતં. પલન્તિ તસ્સ સુત્તસ્સ નામં. ધારેત્વાતિ દારૂનં હેય્યાદિજાનનત્થં ઉપનેત્વા. દારૂનં ગણ્ડં હરતીતિ પલગણ્ડોતિ એતેન પલેન ગણ્ડહારો ‘‘પલગણ્ડો’’તિ પચ્છિમપદે ઉત્તરપદલોપેન નિદ્દેસોતિ દસ્સેતિ. ગહણટ્ઠાનેતિ હત્થેન ગહેતબ્બટ્ઠાને. સમ્મદેવ ખેપીયન્તિ એતેન કાયદુચ્ચરિતાદીનીતિ સઙ્ખેપો, તેન. વિપસ્સનં અનુયુઞ્જન્તસ્સ પુગ્ગલસ્સેવ દિવસે દિવસે આસવાનં પરિક્ખયો ઇધ ‘‘વિપસ્સનાયાનિસંસો’’તિ અધિપ્પેતો. હેમન્તિકેન કરણભૂતેન. ભુમ્મત્થે વા એતં કરણવચનં, હેમન્તિકેતિ અત્થો. પટિપ્પસ્સમ્ભન્તીતિ પટિપ્પસ્સદ્ધફલાનિ હોન્તિ. તેનાહ ‘‘પૂતિકાનિ ભવન્તી’’તિ.

મહાસમુદ્દો વિય સાસનં સભાવગમ્ભીરભાવતો. નાવા વિય યોગાવચરો મહોઘુત્તરણતો. પરિયાદાનં વિયાતિ પરિતો અપરિપૂરણં વિય. ખજ્જમાનાનન્તિ સઙ્ખાદન્તેન વિય ઉદકેન ખેપિયમાનાનં બન્ધનાનં. તનુભાવોતિ પરિયુટ્ઠાનુપ્પત્તિયા અસમત્થતાય દુબ્બલભાવો. વિપસ્સનાઞાણપીતિપામોજ્જેહીતિ વિપસ્સનાઞાણસમુટ્ઠિતેહિ પીતિપામોજ્જેહિ. ઓક્ખાયમાને પક્ખાયમાનેતિ વિવિધપટિપત્તિયા ઉક્ખાયમાને પટિસઙ્ખાનુપસ્સનાય પક્ખાયમાને. દુબ્બલતા દીપિતા ‘‘અપ્પકસિરેનેવ સંયોજનાનિ પટિપ્પસ્સમ્ભન્તિ, પૂતિકાનિ ભવન્તી’’તિ વુત્તત્તા.

વાસિજટસુત્તવણ્ણના નિટ્ઠિતા.