૪. મનાપદાયીસુત્તવણ્ણના
૪૪. ચતુત્થે ઝાનમનેન નિબ્બત્તં મનોમયન્તિ આહ ‘‘સુદ્ધાવાસેસુ એકં ઝાનમનેન નિબ્બત્તં દેવકાય’’ન્તિ. સતિપિ હિ સબ્બસત્તાનં અભિસઙ્ખારમનસા નિબ્બત્તભાવે બાહિરપચ્ચયેહિ વિના મનસાવ નિબ્બત્તત્તા ‘‘મનોમયા’’તિ વુચ્ચન્તિ રૂપાવચરસત્તા. યદિ એવં કામભવે ઓપપાતિકસત્તાનમ્પિ મનોમયભાવો આપજ્જતીતિ ચે? ન, તત્થ બાહિરપચ્ચયેહિ નિબ્બત્તેતબ્બતાસઙ્કાય એવ અભાવતો ‘‘મનસાવ નિબ્બત્તા’’તિ અવધારણાસમ્ભવતો. નિરુળ્હો વાયં લોકે મનોમયવોહારો રૂપાવચરસત્તેસુ. તથા હિ ‘‘અન્નમયો, પાણમયો, મનોમયો, આનન્દમયો, વિઞ્ઞાણમયો’’તિ પઞ્ચધા અત્તાનં વેદવાદિનોપિ વદન્તિ. ઉચ્છેદવાદિનોપિ વદન્તિ ‘‘દિબ્બો રૂપી મનોમયો’’તિ (દી. નિ. ૧.૮૭). તીસુ વા કુલસમ્પત્તીસૂતિ બ્રાહ્મણખત્તિયવેસ્સસઙ્ખાતેસુ સમ્પન્નકુલેસુ. છસુ વા કામસગ્ગેસૂતિ છસુ કામાવચરદેવેસુ.
મનાપદાયીસુત્તવણ્ણના નિટ્ઠિતા.