૮. કલ્યાણમિત્તાદિવગ્ગવણ્ણના

૭૧. અટ્ઠમસ્સ પઠમે બુદ્ધા, સારિપુત્તાદયો વા કલ્યાણમિત્તા. વુત્તપટિપક્ખનયેનાતિ ‘‘પાપમિત્તતા’’તિ પદે વુત્તસ્સ પટિપક્ખનયેન.

૭૨-૭૩. દુતિયે યોગોતિ સમઙ્ગીભાવો. પયોગોતિ પયુઞ્જનં પટિપત્તિ. અયોગોતિ અસમઙ્ગીભાવો. અપ્પયોગોતિ અપ્પયુઞ્જનં અપ્પટિપત્તિ. અનુયોગેનાતિ અનુયોગહેતુ.

૭૪. ચતુત્થે બુજ્ઝનકસત્તસ્સાતિ ચતુન્નં અરિયસચ્ચાનં પટિવિજ્ઝનકપુગ્ગલસ્સ. અઙ્ગભૂતાતિ તસ્સેવ પટિવેધસ્સ કારણભૂતા. એત્થ ચ ચત્તારિ અરિયસચ્ચાનિ બુજ્ઝતિ, અઞ્ઞાણનિદ્દાય વાપિ બુજ્ઝતીતિ બોધીતિ લદ્ધનામો અરિયસાવકો બુજ્ઝનકસત્તો, તસ્સ બુજ્ઝનકસત્તસ્સ. બોધિયાતિ તસ્સા ધમ્મસામગ્ગિસઙ્ખાતાય બોધિયા. બુજ્ઝનટ્ઠેન બોધિયો, બોધિયો એવ સચ્ચસમ્પટિબોધસ્સ અઙ્ગાતિ વુત્તં. ‘‘બુજ્ઝન્તીતિ બોજ્ઝઙ્ગા’’તિ. વિપસ્સનાદીનં કારણાનં બુજ્ઝિતબ્બાનઞ્ચ સચ્ચાનં અનુરૂપં બુજ્ઝનતો અનુબુજ્ઝન્તીતિ બોજ્ઝઙ્ગા, પટિમુખં પચ્ચક્ખભાવેન અભિમુખં બુજ્ઝનતો પટિબુજ્ઝન્તીતિ બોજ્ઝઙ્ગા, સમ્મા અવિપરીતતો બુજ્ઝનતો સમ્બુજ્ઝન્તીતિ બોજ્ઝઙ્ગાતિ એવં અત્થવિસેસદીપકેહિ ઉપસગ્ગેહિ અનુબુજ્ઝન્તીતિઆદિ વુત્તં. બોધિસદ્દો સબ્બવિસેસયુત્તં બુજ્ઝનસામઞ્ઞેન સઙ્ગણ્હાતિ. બોધાય સંવત્તન્તીતિ ઇમિના તસ્સા ધમ્મસામગ્ગિયા બુજ્ઝનસ્સ એકન્તકારણતં દસ્સેતિ. એવં પનેતં પદં વિભત્તમેવાતિ વુત્તપ્પકારેન એતં ‘‘બોજ્ઝઙ્ગા’’તિ (પટિ. મ. ૨.૧૭) પદં નિદ્દેસે પટિસમ્ભિદામગ્ગે વિભત્તમેવ.

૭૫. પઞ્ચમે યાથાવસરસભૂમીતિ યાથાવતો સકિચ્ચકરણભૂમિ. સાતિ યાથાવસરસભૂમિ. વિપસ્સનાતિ બલવવિપસ્સના. કેચિ ‘‘ભઙ્ગઞાણતો પટ્ઠાયા’’તિ વદન્તિ. વિપસ્સનાય પાદકજ્ઝાને ચ સતિઆદયો બોજ્ઝઙ્ગપક્ખિકા એવ પરિયાયબોધિપક્ખિયભાવતો. તત્થાતિઆદિ ચતુબ્બિધાનં બોજ્ઝઙ્ગાનં ભૂમિવિભાગદસ્સનં.

૭૬. છટ્ઠે તેસં અન્તરેતિ તેસં ભિક્ખૂનં અન્તરે. કામં સઙ્ગીતિઆરુળ્હવસેન અપ્પકમિદં સુત્તપદં, ભગવા પનેત્થ સન્નિપતિતપરિસાય અજ્ઝાસયાનુરૂપં વિત્થારિકં કરોતીતિ કત્વા ઇદં વુત્તં – ‘‘મહતી દેસના ભવિસ્સતી’’તિ. ગામનિગમાદિકથા નત્થીતિ તસ્સા કથાય અતિરચ્છાનકથાભાવમાહુ. તથા હિ સા પુબ્બે બહુઞાતિકં અહોસિ બહુપક્ખં, ઇદાનિ અપ્પઞાતિકં અપ્પપક્ખન્તિ અનિચ્ચતામુખેન નિય્યાનિકપક્ખિકા જાતા. એતાયાતિ યથાવુત્તાય પરિહાનિયા. પતિકિટ્ઠન્તિ નિહીનં. મમ સાસનેતિ ઇદં કમ્મસ્સકતજ્ઝાનપઞ્ઞાનમ્પિ વિસેસનમેવ. તદુભયમ્પિ હિ બાહિરકાનં તપ્પઞ્ઞાદ્વયતો સાતિસયમેવ સબ્બઞ્ઞુબુદ્ધાનં દેસનાય લદ્ધવિસેસતો વિવટ્ટૂપનિસ્સયતો ચ.

૭૭. સત્તમે તેસં ચિત્તાચારં ઞત્વાતિ તથા કથેન્તાનં તેસં ભિક્ખૂનં તત્થ ઉપગમનેન અત્તનો દેસનાય ભાજનભૂતં ચિત્તપ્પવત્તિં ઞત્વા. કમ્મસ્સકતાદીતિ આદિસદ્દેન ઝાનપઞ્ઞાદીનં ચતુન્નમ્પિ પઞ્ઞાનં ગહણં.

૭૮-૮૦. અટ્ઠમાદીસુ હેટ્ઠા વુત્તનયેનેવાતિ ‘‘યા એસ મમ સાસને’’તિઆદિના હેટ્ઠા વુત્તનયેનેવ. સેસમેત્થ ઉત્તાનત્થમેવ.

કલ્યાણમિત્તાદિવગ્ગવણ્ણના નિટ્ઠિતા.

૮૧-૮૨. નવમે વગ્ગે નત્થિ વત્તબ્બં.