૭. પઠમસમ્બહુલસુત્તં

૨૬૫. અથ ખો સમ્બહુલા ભિક્ખૂ યેન ભગવા તેનુપસઙ્કમિંસુ; ઉપસઙ્કમિત્વા ભગવન્તં અભિવાદેત્વા એકમન્તં નિસીદિંસુ. એકમન્તં નિસિન્ના ખો તે ભિક્ખૂ ભગવન્તં એતદવોચું – ‘‘કતમા નુ ખો, ભન્તે, વેદના, કતમો વેદનાસમુદયો, કતમો વેદનાનિરોધો, કતમા વેદનાનિરોધગામિની પટિપદા? કો વેદનાય અસ્સાદો, કો આદીનવો, કિં નિસ્સરણ’’ન્તિ? ‘‘તિસ્સો ઇમા, ભિક્ખવે, વેદના – સુખા વેદના, દુક્ખા વેદના, અદુક્ખમસુખા વેદના – ઇમા વુચ્ચન્તિ, ભિક્ખવે, વેદના. ફસ્સસમુદયા વેદનાસમુદયો; ફસ્સનિરોધા વેદનાનિરોધો. અયમેવ અરિયો અટ્ઠઙ્ગિકો મગ્ગો વેદનાનિરોધગામિની પટિપદા, સેય્યથિદં – સમ્માદિટ્ઠિ…પે… સમ્માસમાધિ. યં વેદનં પટિચ્ચ ઉપ્પજ્જતિ સુખં સોમનસ્સં, અયં વેદનાય અસ્સાદો. યા વેદના અનિચ્ચા દુક્ખા વિપરિણામધમ્મા, અયં વેદનાય આદીનવો. યો વેદનાય છન્દરાગવિનયો છન્દરાગપ્પહાનં, ઇદં વેદનાય નિસ્સરણં.

‘‘અથ ખો પન, ભિક્ખવે, મયા અનુપુબ્બસઙ્ખારાનં નિરોધો અક્ખાતો. પઠમં ઝાનં સમાપન્નસ્સ વાચા નિરુદ્ધા હોતિ…પે… ખીણાસવસ્સ ભિક્ખુનો રાગો નિરુદ્ધો હોતિ, દોસો નિરુદ્ધો હોતિ, મોહો નિરુદ્ધો હોતિ. અથ ખો પન, ભિક્ખવે, મયા અનુપુબ્બસઙ્ખારાનં વૂપસમો અક્ખાતો. પઠમં ઝાનં સમાપન્નસ્સ વાચા વૂપસન્તા હોતિ…પે… ખીણાસવસ્સ ભિક્ખુનો રાગો વૂપસન્તો હોતિ, દોસો વૂપસન્તો હોતિ, મોહો વૂપસન્તો હોતિ. છયિમા, ભિક્ખવે, પસ્સદ્ધિયો. પઠમં ઝાનં સમાપન્નસ્સ વાચા પટિપ્પસ્સદ્ધા હોતિ. દુતિયં ઝાનં સમાપન્નસ્સ વિતક્કવિચારા પટિપ્પસ્સદ્ધા હોન્તિ. તતિયં ઝાનં સમાપન્નસ્સ પીતિ પટિપ્પસ્સદ્ધા હોતિ. ચતુત્થં ઝાનં સમાપન્નસ્સ અસ્સાસપસ્સાસા પટિપ્પસ્સદ્ધા હોન્તિ. સઞ્ઞાવેદયિતનિરોધં સમાપન્નસ્સ સઞ્ઞા ચ વેદના ચ પટિપ્પસ્સદ્ધા હોન્તિ. ખીણાસવસ્સ ભિક્ખુનો રાગો પટિપ્પસ્સદ્ધો હોતિ, દોસો પટિપ્પસ્સદ્ધો હોતિ, મોહો પટિપ્પસ્સદ્ધો હોતી’’તિ. સત્તમં.