૬. અઙ્ગુલિમાલસુત્તં
૩૪૭. એવં મે સુતં – એકં સમયં ભગવા સાવત્થિયં વિહરતિ જેતવને અનાથપિણ્ડિકસ્સ આરામે. તેન ખો પન સમયેન રઞ્ઞો પસેનદિસ્સ કોસલસ્સ વિજિતે ચોરો અઙ્ગુલિમાલો નામ હોતિ લુદ્દો લોહિતપાણિ હતપહતે નિવિટ્ઠો અદયાપન્નો પાણભૂતેસુ. તેન ગામાપિ અગામા કતા, નિગમાપિ અનિગમા કતા, જનપદાપિ અજનપદા કતા. સો મનુસ્સે વધિત્વા વધિત્વા અઙ્ગુલીનં માલં ધારેતિ. અથ ખો ભગવા પુબ્બણ્હસમયં નિવાસેત્વા પત્તચીવરમાદાય સાવત્થિં પિણ્ડાય પાવિસિ. સાવત્થિયં પિણ્ડાય ચરિત્વા પચ્છાભત્તં પિણ્ડપાતપટિક્કન્તો સેનાસનં સંસામેત્વા પત્તચીવરમાદાય યેન ચોરો અઙ્ગુલિમાલો તેનદ્ધાનમગ્ગં પટિપજ્જિ. અદ્દસાસું ખો ગોપાલકા પસુપાલકા કસ્સકા પથાવિનો ભગવન્તં યેન ચોરો અઙ્ગુલિમાલો તેનદ્ધાનમગ્ગપટિપન્નં. દિસ્વાન ભગવન્તં એતદવોચું – ‘‘મા, સમણ, એતં મગ્ગં પટિપજ્જિ. એતસ્મિં, સમણ, મગ્ગે ચોરો અઙ્ગુલિમાલો નામ લુદ્દો લોહિતપાણિ હતપહતે નિવિટ્ઠો અદયાપન્નો પાણભૂતેસુ. તેન ગામાપિ અગામા કતા, નિગમાપિ અનિગમા કતા, જનપદાપિ અજનપદા કતા. સો મનુસ્સે વધિત્વા વધિત્વા અઙ્ગુલીનં માલં ધારેતિ. એતઞ્હિ, સમણ, મગ્ગં દસપિ પુરિસા વીસમ્પિ પુરિસા તિંસમ્પિ પુરિસા ચત્તારીસમ્પિ પુરિસા પઞ્ઞાસમ્પિ પુરિસા સઙ્કરિત્વા સઙ્કરિત્વા [સંહરિત્વા સંહરિત્વા (સી. પી.), સઙ્ગરિત્વા (સ્યા. કં.)] પટિપજ્જન્તિ. તેપિ ચોરસ્સ અઙ્ગુલિમાલસ્સ હત્થત્થં ગચ્છન્તી’’તિ. એવં વુત્તે, ભગવા તુણ્હીભૂતો અગમાસિ. દુતિયમ્પિ ખો ગોપાલકા…પે… તતિયમ્પિ ખો ગોપાલકા પસુપાલકા કસ્સકા પથાવિનો ભગવન્તં એતદવોચું – ‘‘મા, સમણ, એતં મગ્ગં પટિપજ્જિ, એતસ્મિં સમણ મગ્ગે ચોરો અઙ્ગુલિમાલો નામ લુદ્દો લોહિતપાણિ હતપહતે નિવિટ્ઠો અદયાપન્નો પાણભૂતેસુ, તેન ગામાપિ અગામા કતા, નિગમાપિ અનિગમા કતા, જનપદાપિ અજનપદા કતા. સો મનુસ્સે વધિત્વા વધિત્વા અઙ્ગુલીનં માલં ધારેતિ. એતઞ્હિ સમણ મગ્ગં દસપિ પુરિસા વીસમ્પિ પુરિસા તિંસમ્પિ પુરિસા ચત્તારીસમ્પિ પુરિસા પઞ્ઞાસમ્પિ પુરિસા સઙ્કરિત્વા સઙ્કરિત્વા પટિપજ્જન્તિ. તેપિ ચોરસ્સ અઙ્ગુલિમાલસ્સ હત્થત્થં ગચ્છન્તી’’તિ.
૩૪૮. અથ ખો ભગવા તુણ્હીભૂતો અગમાસિ. અદ્દસા ખો ચોરો અઙ્ગુલિમાલો ભગવન્તં દૂરતોવ આગચ્છન્તં. દિસ્વાનસ્સ એતદહોસિ – ‘‘અચ્છરિયં વત, ભો, અબ્ભુતં વત, ભો! ઇમઞ્હિ મગ્ગં દસપિ પુરિસા વીસમ્પિ પુરિસા તિંસમ્પિ પુરિસા ચત્તારીસમ્પિ પુરિસા પઞ્ઞાસમ્પિ પુરિસા સઙ્કરિત્વા સઙ્કરિત્વા પટિપજ્જન્તિ. તેપિ મમ હત્થત્થં ગચ્છન્તિ. અથ ચ પનાયં સમણો એકો અદુતિયો પસય્હ મઞ્ઞે આગચ્છતિ. યંનૂનાહં ઇમં સમણં જીવિતા વોરોપેય્ય’’ન્તિ. અથ ખો ચોરો અઙ્ગુલિમાલો અસિચમ્મં ગહેત્વા ધનુકલાપં સન્નય્હિત્વા ભગવન્તં પિટ્ઠિતો પિટ્ઠિતો અનુબન્ધિ. અથ ખો ભગવા તથારૂપં ઇદ્ધાભિસઙ્ખારં અભિસઙ્ખાસિ [અભિસઙ્ખારેસિ (સ્યા. કં. ક.)] યથા ચોરો અઙ્ગુલિમાલો ભગવન્તં પકતિયા ગચ્છન્તં સબ્બથામેન ગચ્છન્તો ન સક્કોતિ સમ્પાપુણિતું. અથ ખો ચોરસ્સ અઙ્ગુલિમાલસ્સ એતદહોસિ – ‘‘અચ્છરિયં વત, ભો, અબ્ભુતં વત, ભો! અહઞ્હિ પુબ્બે હત્થિમ્પિ ધાવન્તં અનુપતિત્વા ગણ્હામિ, અસ્સમ્પિ ધાવન્તં અનુપતિત્વા ગણ્હામિ, રથમ્પિ ધાવન્તં અનુપતિત્વા ગણ્હામિ, મિગમ્પિ ધાવન્તં અનુપતિત્વા ગણ્હામિ; અથ ચ પનાહં ઇમં સમણં પકતિયા ગચ્છન્તં સબ્બથામેન ગચ્છન્તો ન સક્કોમિ સમ્પાપુણિતુ’’ન્તિ! ઠિતોવ ભગવન્તં એતદવોચ – ‘‘તિટ્ઠ, તિટ્ઠ, સમણા’’તિ. ‘‘ઠિતો અહં, અઙ્ગુલિમાલ, ત્વઞ્ચ તિટ્ઠા’’તિ. અથ ખો ચોરસ્સ અઙ્ગુલિમાલસ્સ એતદહોસિ – ‘‘ઇમે ખો સમણા સક્યપુત્તિયા સચ્ચવાદિનો સચ્ચપટિઞ્ઞા. અથ પનાયં સમણો ગચ્છં યેવાહ – ‘ઠિતો અહં, અઙ્ગુલિમાલ, ત્વઞ્ચ તિટ્ઠા’તિ. યંનૂનાહં ઇમં સમણં પુચ્છેય્ય’’ન્તિ.
૩૪૯. અથ ખો ચોરો અઙ્ગુલિમાલો ભગવન્તં ગાથાય અજ્ઝભાસિ –
‘‘ગચ્છં વદેસિ સમણ ઠિતોમ્હિ,
મમઞ્ચ બ્રૂસિ ઠિતમટ્ઠિતોતિ;
પુચ્છામિ તં સમણ એતમત્થં,
કથં ઠિતો ત્વં અહમટ્ઠિતોમ્હી’’તિ.
‘‘ઠિતો અહં અઙ્ગુલિમાલ સબ્બદા,
સબ્બેસુ ભૂતેસુ નિધાય દણ્ડં;
તુવઞ્ચ પાણેસુ અસઞ્ઞતોસિ,
તસ્મા ઠિતોહં તુવમટ્ઠિતોસી’’તિ.
‘‘ચિરસ્સં વત મે મહિતો મહેસી,
મહાવનં પાપુણિ સચ્ચવાદી [મહાવનં સમણોયં પચ્ચુપાદિ (સી.), મહાવનં સમણ પચ્ચુપાદિ (સ્યા. કં.)];
સોહં ચરિસ્સામિ પહાય પાપં [સોહં ચિરસ્સાપિ પહાસ્સં પાપં (સી.), સોહં ચરિસ્સામિ પજહિસ્સં પાપં (સ્યા. કં.)],
સુત્વાન ગાથં તવ ધમ્મયુત્તં’’.
ઇત્વેવ ચોરો અસિમાવુધઞ્ચ,
સોબ્ભે પપાતે નરકે અકિરિ;
અવન્દિ ચોરો સુગતસ્સ પાદે,
તત્થેવ નં પબ્બજ્જં અયાચિ.
બુદ્ધો ચ ખો કારુણિકો મહેસિ,
યો સત્થા લોકસ્સ સદેવકસ્સ;
‘તમેહિ ભિક્ખૂ’તિ તદા અવોચ,
એસેવ તસ્સ અહુ ભિક્ખુભાવોતિ.
૩૫૦. અથ ખો ભગવા આયસ્મતા અઙ્ગુલિમાલેન પચ્છાસમણેન યેન સાવત્થિ તેન ચારિકં પક્કામિ. અનુપુબ્બેન ચારિકં ચરમાનો યેન સાવત્થિ તદવસરિ. તત્ર સુદં ભગવા સાવત્થિયં વિહરતિ જેતવને અનાથપિણ્ડિકસ્સ આરામે. તેન ખો પન સમયેન રઞ્ઞો પસેનદિસ્સ કોસલસ્સ અન્તેપુરદ્વારે મહાજનકાયો સન્નિપતિત્વા ઉચ્ચાસદ્દો મહાસદ્દો હોતિ – ‘‘ચોરો તે, દેવ, વિજિતે અઙ્ગુલિમાલો નામ લુદ્દો લોહિતપાણિ હતપહતે નિવિટ્ઠો અદયાપન્નો પાણભૂતેસુ. તેન ગામાપિ અગામા કતા, નિગમાપિ અનિગમા કતા, જનપદાપિ અજનપદા કતા. સો મનુસ્સે વધિત્વા વધિત્વા અઙ્ગુલીનં માલં ધારેતિ. તં દેવો પટિસેધેતૂ’’તિ.
અથ ખો રાજા પસેનદિ કોસલો પઞ્ચમત્તેહિ અસ્સસતેહિ સાવત્થિયા નિક્ખમિ દિવા દિવસ્સ. યેન આરામો તેન પાવિસિ. યાવતિકા યાનસ્સ ભૂમિ યાનેન ગન્ત્વા યાના પચ્ચોરોહિત્વા પત્તિકોવ યેન ભગવા તેનુપસઙ્કમિ; ઉપસઙ્કમિત્વા ભગવન્તં અભિવાદેત્વા એકમન્તં નિસીદિ. એકમન્તં નિસિન્નં ખો રાજાનં પસેનદિં કોસલં ભગવા એતદવોચ – ‘‘કિં નુ તે, મહારાજ, રાજા વા માગધો સેનિયો બિમ્બિસારો કુપિતો વેસાલિકા વા લિચ્છવી અઞ્ઞે વા પટિરાજાનો’’તિ? ‘‘ન ખો મે, ભન્તે, રાજા માગધો સેનિયો બિમ્બિસારો કુપિતો, નાપિ વેસાલિકા લિચ્છવી, નાપિ અઞ્ઞે પટિરાજાનો. ચોરો મે, ભન્તે, વિજિતે અઙ્ગુલિમાલો નામ લુદ્દો લોહિતપાણિ હતપહતે નિવિટ્ઠો અદયાપન્નો પાણભૂતેસુ. તેન ગામાપિ અગામા કતા, નિગમાપિ અનિગમા કતા, જનપદાપિ અજનપદા કતા. સો મનુસ્સે વધિત્વા વધિત્વા અઙ્ગુલીનં માલં ધારેતિ. તાહં, ભન્તે, પટિસેધિસ્સામી’’તિ. ‘‘સચે પન ત્વં, મહારાજ, અઙ્ગુલિમાલં પસ્સેય્યાસિ કેસમસ્સું ઓહારેત્વા કાસાયાનિ વત્થાનિ અચ્છાદેત્વા અગારસ્મા અનગારિયં પબ્બજિતં, વિરતં પાણાતિપાતા, વિરતં અદિન્નાદાના, વિરતં મુસાવાદા, એકભત્તિકં, બ્રહ્મચારિં, સીલવન્તં, કલ્યાણધમ્મં, કિન્તિ નં કરેય્યાસી’’તિ? ‘‘અભિવાદેય્યામ વા, ભન્તે, પચ્ચુટ્ઠેય્યામ વા આસનેન વા નિમન્તેય્યામ, અભિનિમન્તેય્યામ વા નં ચીવરપિણ્ડપાતસેનાસનગિલાનપ્પચ્ચયભેસજ્જપરિક્ખારેહિ, ધમ્મિકં વા અસ્સ રક્ખાવરણગુત્તિં સંવિદહેય્યામ. કુતો પનસ્સ, ભન્તે, દુસ્સીલસ્સ પાપધમ્મસ્સ એવરૂપો સીલસંયમો ભવિસ્સતી’’તિ?
તેન ખો પન સમયેન આયસ્મા અઙ્ગુલિમાલો ભગવતો અવિદૂરે નિસિન્નો હોતિ. અથ ખો ભગવા દક્ખિણં બાહું પગ્ગહેત્વા રાજાનં પસેનદિં કોસલં એતદવોચ – ‘‘એસો, મહારાજ, અઙ્ગુલિમાલો’’તિ. અથ ખો રઞ્ઞો પસેનદિસ્સ કોસલસ્સ અહુદેવ ભયં, અહુ છમ્ભિતત્તં, અહુ લોમહંસો. અથ ખો ભગવા રાજાનં પસેનદિં કોસલં ભીતં સંવિગ્ગં લોમહટ્ઠજાતં વિદિત્વા રાજાનં પસેનદિં કોસલં એતદવોચ – ‘‘મા ભાયિ, મહારાજ, નત્થિ તે ઇતો ભય’’ન્તિ. અથ ખો રઞ્ઞો પસેનદિસ્સ કોસલસ્સ યં અહોસિ ભયં વા છમ્ભિતત્તં વા લોમહંસો વા સો પટિપ્પસ્સમ્ભિ. અથ ખો રાજા પસેનદિ કોસલો યેનાયસ્મા અઙ્ગુલિમાલો તેનુપસઙ્કમિ; ઉપસઙ્કમિત્વા આયસ્મન્તં અઙ્ગુલિમાલં એતદવોચ – ‘‘અય્યો નો, ભન્તે, અઙ્ગુલિમાલો’’તિ? ‘‘એવં, મહારાજા’’તિ. ‘‘કથંગોત્તો અય્યસ્સ પિતા, કથંગોત્તા માતા’’તિ? ‘‘ગગ્ગો ખો, મહારાજ, પિતા, મન્તાણી માતા’’તિ. ‘‘અભિરમતુ, ભન્તે, અય્યો ગગ્ગો મન્તાણિપુત્તો. અહમય્યસ્સ ગગ્ગસ્સ મન્તાણિપુત્તસ્સ ઉસ્સુક્કં કરિસ્સામિ ચીવરપિણ્ડપાતસેનાસનગિલાનપ્પચ્ચયભેસજ્જપરિક્ખારાન’’ન્તિ.
૩૫૧. તેન ખો પન સમયેન આયસ્મા અઙ્ગુલિમાલો આરઞ્ઞિકો હોતિ પિણ્ડપાતિકો પંસુકૂલિકો તેચીવરિકો. અથ ખો આયસ્મા અઙ્ગુલિમાલો રાજાનં પસેનદિં કોસલં એતદવોચ – ‘‘અલં, મહારાજ, પરિપુણ્ણં મે ચીવર’’ન્તિ. અથ ખો રાજા પસેનદિ કોસલો યેન ભગવા તેનુપસઙ્કમિ; ઉપસઙ્કમિત્વા ભગવન્તં અભિવાદેત્વા એકમન્તં નિસીદિ. એકમન્તં નિસિન્નો ખો રાજા પસેનદિ કોસલો ભગવન્તં એતદવોચ – ‘‘અચ્છરિયં, ભન્તે, અબ્ભુતં, ભન્તે! યાવઞ્ચિદં, ભન્તે, ભગવા અદન્તાનં દમેતા, અસન્તાનં સમેતા, અપરિનિબ્બુતાનં પરિનિબ્બાપેતા. યઞ્હિ મયં, ભન્તે, નાસક્ખિમ્હા દણ્ડેનપિ સત્થેનપિ દમેતું સો ભગવતા અદણ્ડેન અસત્થેનેવ [અસત્થેન (સ્યા. કં.)] દન્તો. હન્દ ચ દાનિ [હન્દ દાનિ (સ્યા. કં. પી.)] મયં, ભન્તે, ગચ્છામ; બહુકિચ્ચા મયં બહુકરણીયા’’તિ. ‘‘યસ્સદાનિ, મહારાજ, કાલં મઞ્ઞસી’’તિ. અથ ખો રાજા પસેનદિ કોસલો ઉટ્ઠાયાસના ભગવન્તં અભિવાદેત્વા પદક્ખિણં કત્વા પક્કામિ.
અથ ખો આયસ્મા અઙ્ગુલિમાલો પુબ્બણ્હસમયં નિવાસેત્વા પત્તચીવરમાદાય સાવત્થિયં પિણ્ડાય પાવિસિ. અદ્દસા ખો આયસ્મા અઙ્ગુલિમાલો સાવત્થિયં સપદાનં પિણ્ડાય ચરમાનો અઞ્ઞતરં ઇત્થિં મૂળ્હગબ્ભં વિઘાતગબ્ભં [વિસાતગબ્ભં (સ્યા. કં. પી. ક.)]. દિસ્વાનસ્સ એતદહોસિ – ‘‘કિલિસ્સન્તિ વત, ભો, સત્તા; કિલિસ્સન્તિ વત, ભો, સત્તા’’તિ! અથ ખો આયસ્મા અઙ્ગુલિમાલો સાવત્થિયં પિણ્ડાય ચરિત્વા પચ્છાભત્તં પિણ્ડપાતપટિક્કન્તો યેન ભગવા તેનુપસઙ્કમિ; ઉપસઙ્કમિત્વા ભગવન્તં અભિવાદેત્વા એકમન્તં નિસીદિ. એકમન્તં નિસિન્નો ખો આયસ્મા અઙ્ગુલિમાલો ભગવન્તં એતદવોચ – ‘‘ઇધાહં, ભન્તે, પુબ્બણ્હસમયં નિવાસેત્વા પત્તચીવરમાદાય સાવત્થિં પિણ્ડાય પાવિસિં. અદ્દસં ખો અહં, ભન્તે, સાવત્થિયં સપદાનં પિણ્ડાય ચરમાનો અઞ્ઞતરં ઇત્થિં મૂળ્હગબ્ભં વિઘાતગબ્ભં’’. દિસ્વાન મય્હં એતદહોસિ – ‘‘કિલિસ્સન્તિ વત, ભો, સત્તા; કિલિસ્સન્તિ વત, ભો, સત્તા’’તિ!
‘‘તેન હિ ત્વં, અઙ્ગુલિમાલ, યેન સા ઇત્થી તેનુપસઙ્કમ; ઉપસઙ્કમિત્વા તં ઇત્થિં એવં વદેહિ – ‘યતોહં, ભગિનિ, જાતો [ભગિનિ જાતિયા જાતો (સી.)] નાભિજાનામિ સઞ્ચિચ્ચ પાણં જીવિતા વોરોપેતા, તેન સચ્ચેન સોત્થિ તે હોતુ, સોત્થિ ગબ્ભસ્સા’’’તિ.
‘‘સો હિ નૂન મે, ભન્તે, સમ્પજાનમુસાવાદો ભવિસ્સતિ. મયા હિ, ભન્તે, બહૂ સઞ્ચિચ્ચ પાણા જીવિતા વોરોપિતા’’તિ. ‘‘તેન હિ ત્વં, અઙ્ગુલિમાલ, યેન સા ઇત્થી તેનુપસઙ્કમ; ઉપસઙ્કમિત્વા તં ઇત્થિં એવં વદેહિ – ‘યતોહં, ભગિનિ, અરિયાય જાતિયા જાતો, નાભિજાનામિ સઞ્ચિચ્ચ પાણં જીવિતા વોરોપેતા, તેન સચ્ચેન સોત્થિ તે હોતુ, સોત્થિ ગબ્ભસ્સા’’’તિ.
‘‘એવં, ભન્તે’’તિ ખો આયસ્મા અઙ્ગુલિમાલો ભગવતો પટિસ્સુત્વા યેન સા ઇત્થી તેનુપસઙ્કમિ; ઉપસઙ્કમિત્વા તં ઇત્થિં એતદવોચ – ‘‘યતોહં, ભગિનિ, અરિયાય જાતિયા જાતો, નાભિજાનામિ સઞ્ચિચ્ચ પાણં જીવિતા વોરોપેતા, તેન સચ્ચેન સોત્થિ તે હોતુ, સોત્થિ ગબ્ભસ્સા’’તિ. અથ ખ્વાસ્સા ઇત્થિયા સોત્થિ અહોસિ, સોત્થિ ગબ્ભસ્સ.
અથ ખો આયસ્મા અઙ્ગુલિમાલો એકો વૂપકટ્ઠો અપ્પમત્તો આતાપી પહિતત્તો વિહરન્તો નચિરસ્સેવ – યસ્સત્થાય કુલપુત્તા સમ્મદેવ અગારસ્મા અનગારિયં પબ્બજન્તિ તદનુત્તરં – બ્રહ્મચરિયપરિયોસાનં દિટ્ઠેવ ધમ્મે સયં અભિઞ્ઞા સચ્છિકત્વા ઉપસમ્પજ્જ વિહાસિ. ‘ખીણા જાતિ વુસિતં બ્રહ્મચરિયં, કતં કરણીયં, નાપરં ઇત્થત્તાયા’તિ અબ્ભઞ્ઞાસિ. અઞ્ઞતરો ખો પનાયસ્મા અઙ્ગુલિમાલો અરહતં અહોસિ.
૩૫૨. અથ ખો આયસ્મા અઙ્ગુલિમાલો પુબ્બણ્હસમયં નિવાસેત્વા પત્તચીવરમાદાય સાવત્થિં પિણ્ડાય પાવિસિ. તેન ખો પન સમયેન અઞ્ઞેનપિ લેડ્ડુ ખિત્તો આયસ્મતો અઙ્ગુલિમાલસ્સ કાયે નિપતતિ, અઞ્ઞેનપિ દણ્ડો ખિત્તો આયસ્મતો અઙ્ગુલિમાલસ્સ કાયે નિપતતિ, અઞ્ઞેનપિ સક્ખરા ખિત્તા આયસ્મતો અઙ્ગુલિમાલસ્સ કાયે નિપતતિ. અથ ખો આયસ્મા અઙ્ગુલિમાલો ભિન્નેન સીસેન, લોહિતેન ગળન્તેન, ભિન્નેન પત્તેન, વિપ્ફાલિતાય સઙ્ઘાટિયા યેન ભગવા તેનુપસઙ્કમિ. અદ્દસા ખો ભગવા આયસ્મન્તં અઙ્ગુલિમાલં દૂરતોવ આગચ્છન્તં. દિસ્વાન આયસ્મન્તં અઙ્ગુલિમાલં એતદવોચ – ‘‘અધિવાસેહિ ત્વં, બ્રાહ્મણ, અધિવાસેહિ ત્વં, બ્રાહ્મણ. યસ્સ ખો ત્વં, બ્રાહ્મણ, કમ્મસ્સ વિપાકેન બહૂનિ વસ્સાનિ બહૂનિ વસ્સસતાનિ બહૂનિ વસ્સસહસ્સાનિ નિરયે પચ્ચેય્યાસિ તસ્સ ત્વં, બ્રાહ્મણ, કમ્મસ્સ વિપાકં દિટ્ઠેવ ધમ્મે પટિસંવેદેસી’’તિ. અથ ખો આયસ્મા અઙ્ગુલિમાલો રહોગતો પટિસલ્લીનો વિમુત્તિસુખં પટિસંવેદિ; તાયં વેલાયં ઇમં ઉદાનં ઉદાનેસિ –
‘‘યો પુબ્બેવ [યો ચ પુબ્બે (સી. સ્યા. કં. પી.)] પમજ્જિત્વા, પચ્છા સો નપ્પમજ્જતિ;
સોમં [સો ઇમં (સી.)] લોકં પભાસેતિ, અબ્ભા મુત્તોવ ચન્દિમા.
‘‘યસ્સ પાપં કતં કમ્મં, કુસલેન પિધીયતિ [પિથીયતિ (સી. સ્યા. કં. પી.)];
સોમં લોકં પભાસેતિ, અબ્ભા મુત્તોવ ચન્દિમા.
‘‘યો હવે દહરો ભિક્ખુ, યુઞ્જતિ બુદ્ધસાસને;
સોમં લોકં પભાસેતિ, અબ્ભા મુત્તોવ ચન્દિમા.
‘‘દિસા હિ મે ધમ્મકથં સુણન્તુ,
દિસા હિ મે યુઞ્જન્તુ બુદ્ધસાસને;
દિસા હિ મે તે મનુજા ભજન્તુ,
યે ધમ્મમેવાદપયન્તિ સન્તો.
‘‘દિસા હિ મે ખન્તિવાદાનં, અવિરોધપ્પસંસીનં;
સુણન્તુ ધમ્મં કાલેન, તઞ્ચ અનુવિધીયન્તુ.
‘‘ન હિ જાતુ સો મમં હિંસે, અઞ્ઞં વા પન કિઞ્ચિ નં [કઞ્ચિ નં (સી. સ્યા. કં. પી.), કઞ્ચનં (?)];
પપ્પુય્ય પરમં સન્તિં, રક્ખેય્ય તસથાવરે.
‘‘ઉદકઞ્હિ નયન્તિ નેત્તિકા, ઉસુકારા નમયન્તિ [દમયન્તિ (ક.)] તેજનં;
દારું નમયન્તિ તચ્છકા, અત્તાનં દમયન્તિ પણ્ડિતા.
‘‘દણ્ડેનેકે દમયન્તિ, અઙ્કુસેહિ કસાહિ ચ;
અદણ્ડેન અસત્થેન, અહં દન્તોમ્હિ તાદિના.
‘‘અહિંસકોતિ મે નામં, હિંસકસ્સ પુરે સતો;
અજ્જાહં સચ્ચનામોમ્હિ, ન નં હિંસામિ કિઞ્ચિ નં [કઞ્ચિ નં (સી. સ્યા. કં. પી.), કઞ્ચનં (?)].
‘‘ચોરો અહં પુરે આસિં, અઙ્ગુલિમાલોતિ વિસ્સુતો;
વુય્હમાનો મહોઘેન, બુદ્ધં સરણમાગમં.
‘‘લોહિતપાણિ પુરે આસિં, અઙ્ગુલિમાલોતિ વિસ્સુતો;
સરણગમનં પસ્સ, ભવનેત્તિ સમૂહતા.
‘‘તાદિસં કમ્મં કત્વાન, બહું દુગ્ગતિગામિનં;
ફુટ્ઠો કમ્મવિપાકેન, અણણો ભુઞ્જામિ ભોજનં.
‘‘પમાદમનુયુઞ્જન્તિ, બાલા દુમ્મેધિનો જના;
અપ્પમાદઞ્ચ મેધાવી, ધનં સેટ્ઠંવ રક્ખતિ.
‘‘મા પમાદમનુયુઞ્જેથ, મા કામરતિ સન્થવં;
અપ્પમત્તો હિ ઝાયન્તો, પપ્પોતિ વિપુલં [પરમં (ક.)] સુખં.
‘‘સ્વાગતં [સાગતં (સી. પી.)] નાપગતં [નામ સગતં (ક.)], નયિદં દુમ્મન્તિતં મમ;
સંવિભત્તેસુ [સુવિભત્તેસુ (સ્યા. કં.), સવિભત્તેસુ (સી. ક.), પટિભત્તેસુ (પી.)] ધમ્મેસુ, યં સેટ્ઠં તદુપાગમં.
‘‘સ્વાગતં નાપગતં, નયિદં દુમ્મન્તિતં મમ;
તિસ્સો વિજ્જા અનુપ્પત્તા, કતં બુદ્ધસ્સ સાસન’’ન્તિ.
અઙ્ગુલિમાલસુત્તં નિટ્ઠિતં છટ્ઠં.