૯. બ્રહ્મનિમન્તનિકસુત્તં

૫૦૧. એવં મે સુતં – એકં સમયં ભગવા સાવત્થિયં વિહરતિ જેતવને અનાથપિણ્ડિકસ્સ આરામે. તત્ર ખો ભગવા ભિક્ખૂ આમન્તેસિ – ‘‘ભિક્ખવો’’તિ. ‘‘ભદન્તે’’તિ તે ભિક્ખૂ ભગવતો પચ્ચસ્સોસું. ભગવા એતદવોચ –

‘‘એકમિદાહં, ભિક્ખવે, સમયં ઉક્કટ્ઠાયં વિહરામિ સુભગવને સાલરાજમૂલે. તેન ખો પન, ભિક્ખવે, સમયેન બકસ્સ બ્રહ્મુનો એવરૂપં પાપકં દિટ્ઠિગતં ઉપ્પન્નં હોતિ – ‘ઇદં નિચ્ચં, ઇદં ધુવં, ઇદં સસ્સતં, ઇદં કેવલં, ઇદં અચવનધમ્મં, ઇદઞ્હિ ન જાયતિ ન જીયતિ ન મીયતિ ન ચવતિ ન ઉપપજ્જતિ, ઇતો ચ પનઞ્ઞં ઉત્તરિ નિસ્સરણં નત્થી’તિ. અથ ખ્વાહં, ભિક્ખવે, બકસ્સ બ્રહ્મુનો ચેતસા ચેતોપરિવિતક્કમઞ્ઞાય – સેય્યથાપિ નામ બલવા પુરિસો સમિઞ્જિતં વા બાહં પસારેય્ય, પસારિતં વા બાહં સમિઞ્જેય્ય, એવમેવ – ઉક્કટ્ઠાયં સુભગવને સાલરાજમૂલે અન્તરહિતો તસ્મિં બ્રહ્મલોકે પાતુરહોસિં. અદ્દસા ખો મં, ભિક્ખવે, બકો બ્રહ્મા દૂરતોવ આગચ્છન્તં; દિસ્વાન મં એતદવોચ – ‘એહિ ખો, મારિસ, સ્વાગતં, મારિસ! ચિરસ્સં ખો, મારિસ, ઇમં પરિયાયમકાસિ યદિદં ઇધાગમનાય. ઇદઞ્હિ, મારિસ, નિચ્ચં, ઇદં ધુવં, ઇદં સસ્સતં, ઇદં કેવલં, ઇદં અચવનધમ્મં, ઇદઞ્હિ ન જાયતિ ન જીયતિ ન મીયતિ ન ચવતિ ન ઉપપજ્જતિ. ઇતો ચ પનઞ્ઞં ઉત્તરિ નિસ્સરણં નત્થી’’’તિ.

એવં વુત્તે, અહં, ભિક્ખવે, બકં બ્રહ્માનં એતદવોચં – ‘‘અવિજ્જાગતો વત, ભો, બકો બ્રહ્મા; અવિજ્જાગતો વત, ભો, બકો બ્રહ્મા; યત્ર હિ નામ અનિચ્ચંયેવ સમાનં નિચ્ચન્તિ વક્ખતિ, અદ્ધુવંયેવ સમાનં ધુવન્તિ વક્ખતિ, અસસ્સતંયેવ સમાનં સસ્સતન્તિ વક્ખતિ, અકેવલંયેવ સમાનં કેવલન્તિ વક્ખતિ, ચવનધમ્મંયેવ સમાનં અચવનધમ્મન્તિ વક્ખતિ; યત્થ ચ પન જાયતિ જીયતિ મીયતિ ચવતિ ઉપપજ્જતિ તઞ્ચ વક્ખતિ – ‘ઇદઞ્હિ ન જાયતિ ન જીયતિ ન મીયતિ ન ચવતિ ન ઉપપજ્જતી’તિ; સન્તઞ્ચ પનઞ્ઞં ઉત્તરિ નિસ્સરણં ‘નત્થઞ્ઞં ઉત્તરિ નિસ્સરણ’ન્તિ વક્ખતી’’તિ.

૫૦૨. ‘‘અથ ખો, ભિક્ખવે, મારો પાપિમા અઞ્ઞતરં બ્રહ્મપારિસજ્જં અન્વાવિસિત્વા મં એતદવોચ – ‘ભિક્ખુ, ભિક્ખુ, મેતમાસદો મેતમાસદો, એસો હિ, ભિક્ખુ, બ્રહ્મા મહાબ્રહ્મા અભિભૂ અનભિભૂતો અઞ્ઞદત્થુદસો વસવત્તી ઇસ્સરો કત્તા નિમ્માતા સેટ્ઠો સજિતા [સજ્જિતા (સ્યા. કં. ક.), સઞ્જિતા (સી. પી.)] વસી પિતા ભૂતભબ્યાનં. અહેસું ખો યે, ભિક્ખુ, તયા પુબ્બે સમણબ્રાહ્મણા લોકસ્મિં પથવીગરહકા પથવીજિગુચ્છકા, આપગરહકા આપજિગુચ્છકા, તેજગરહકા તેજજિગુચ્છકા, વાયગરહકા વાયજિગુચ્છકા, ભૂતગરહકા ભૂતજિગુચ્છકા, દેવગરહકા દેવજિગુચ્છકા, પજાપતિગરહકા પજાપતિજિગુચ્છકા, બ્રહ્મગરહકા બ્રહ્મજિગુચ્છકા – તે કાયસ્સ ભેદા પાણુપચ્છેદા હીને કાયે પતિટ્ઠિતા અહેસું. યે પન, ભિક્ખુ, તયા પુબ્બે સમણબ્રાહ્મણા લોકસ્મિં પથવીપસંસકા પથવાભિનન્દિનો, આપપસંસકા આપાભિનન્દિનો, તેજપસંસકા તેજાભિનન્દિનો, વાયપસંસકા વાયાભિનન્દિનો, ભૂતપસંસકા ભૂતાભિનન્દિનો, દેવપસંસકા દેવાભિનન્દિનો, પજાપતિપસંસકા પજાપતાભિનન્દિનો, બ્રહ્મપસંસકા બ્રહ્માભિનન્દિનો – તે કાયસ્સ ભેદા પાણુપચ્છેદા પણીતે કાયે પતિટ્ઠિતા. તં તાહં, ભિક્ખુ, એવં વદામિ – ‘ઇઙ્ઘ ત્વં, મારિસ, યદેવ તે બ્રહ્મા આહ તદેવ ત્વં કરોહિ, મા ત્વં બ્રહ્મુનો વચનં ઉપાતિવત્તિત્થો’. સચે ખો ત્વં, ભિક્ખુ, બ્રહ્મુનો વચનં ઉપાતિવત્તિસ્સસિ, સેય્યથાપિ નામ પુરિસો સિરિં આગચ્છન્તિં દણ્ડેન પટિપ્પણામેય્ય, સેય્યથાપિ વા પન, ભિક્ખુ, પુરિસો નરકપ્પપાતે પપતન્તો હત્થેહિ ચ પાદેહિ ચ પથવિં વિરાધેય્ય, એવં સમ્પદમિદં, ભિક્ખુ, તુય્હં ભવિસ્સતિ. ‘ઇઙ્ઘં ત્વં, મારિસ, યદેવ તે બ્રહ્મા આહ તદેવ ત્વં કરોહિ, મા ત્વં બ્રહ્મુનો વચનં ઉપાતિવત્તિત્થો. નનુ ત્વં, ભિક્ખુ, પસ્સસિ બ્રહ્મપરિસં સન્નિપતિત’ન્તિ? ઇતિ ખો મં, ભિક્ખવે, મારો પાપિમા બ્રહ્મપરિસં ઉપનેસિ.

‘‘એવં વુત્તે, અહં, ભિક્ખવે, મારં પાપિમન્તં એતદવોચં – ‘જાનામિ ખો તાહં, પાપિમ; મા ત્વં મઞ્ઞિત્થો – ન મં જાનાતી’તિ. મારો ત્વમસિ, પાપિમ. યો ચેવ, પાપિમ, બ્રહ્મા, યા ચ બ્રહ્મપરિસા, યે ચ બ્રહ્મપારિસજ્જા, સબ્બેવ તવ હત્થગતા સબ્બેવ તવ વસંગતા. તુય્હઞ્હિ, પાપિમ, એવં હોતિ – ‘એસોપિ મે અસ્સ હત્થગતો, એસોપિ મે અસ્સ વસંગતો’તિ. અહં ખો પન, પાપિમ, નેવ તવ હત્થગતો નેવ તવ વસંગતો’’તિ.

૫૦૩. ‘‘એવં વુત્તે, ભિક્ખવે, બકો બ્રહ્મા મં એતદવોચ – ‘અહઞ્હિ, મારિસ, નિચ્ચંયેવ સમાનં નિચ્ચન્તિ વદામિ, ધુવંયેવ સમાનં ધુવન્તિ વદામિ, સસ્સતંયેવ સમાનં સસ્સતન્તિ વદામિ, કેવલંયેવ સમાનં કેવલન્તિ વદામિ, અચવનધમ્મંયેવ સમાનં અચવનધમ્મ’ન્તિ વદામિ, યત્થ ચ પન ન જાયતિ ન જીયતિ ન મીયતિ ન ચવતિ ન ઉપપજ્જતિ તદેવાહં વદામિ – ‘ઇદઞ્હિ ન જાયતિ ન જીયતિ ન મીયતિ ન ચવતિ ન ઉપપજ્જતી’તિ. અસન્તઞ્ચ પનઞ્ઞં ઉત્તરિ નિસ્સરણં ‘નત્થઞ્ઞં ઉત્તરિ નિસ્સરણ’ન્તિ વદામિ. અહેસું ખો, ભિક્ખુ, તયા પુબ્બે સમણબ્રાહ્મણા લોકસ્મિં યાવતકં તુય્હં કસિણં આયુ તાવતકં તેસં તપોકમ્મમેવ અહોસિ. તે ખો એવં જાનેય્યું – ‘સન્તઞ્ચ પનઞ્ઞં ઉત્તરિ નિસ્સરણં અત્થઞ્ઞં ઉત્તરિ નિસ્સરણન્તિ, અસન્તં વા અઞ્ઞં ઉત્તરિ નિસ્સરણં નત્થઞ્ઞં ઉત્તરિ નિસ્સરણ’ન્તિ. તં તાહં, ભિક્ખુ, એવં વદામિ – ‘ન ચેવઞ્ઞં ઉત્તરિ નિસ્સરણં દક્ખિસ્સસિ, યાવદેવ ચ પન કિલમથસ્સ વિઘાતસ્સ ભાગી ભવિસ્સસિ. સચે ખો ત્વં, ભિક્ખુ, પથવિં અજ્ઝોસિસ્સસિ, ઓપસાયિકો મે ભવિસ્સસિ વત્થુસાયિકો, યથાકામકરણીયો બાહિતેય્યો. સચે આપં… તેજં… વાયં… ભૂતે… દેવે… પજાપતિં… બ્રહ્મં અજ્ઝોસિસ્સસિ, ઓપસાયિકો મે ભવિસ્સસિ વત્થુસાયિકો, યથાકામકરણીયો બાહિતેય્યો’તિ.

‘‘અહમ્પિ ખો એવં, બ્રહ્મે, જાનામિ – સચે પથવિં અજ્ઝોસિસ્સામિ, ઓપસાયિકો તે ભવિસ્સામિ વત્થુસાયિકો, યથાકામકરણીયો બાહિતેય્યો. ‘સચે આપં… તેજં… વાયં… ભૂતે… દેવે… પજાપતિં… બ્રહ્મં અજ્ઝોસિસ્સામિ, ઓપસાયિકો તે ભવિસ્સામિ વત્થુસાયિકો, યથાકામકરણીયો બાહિતેય્યો’તિ અપિ ચ તે અહં, બ્રહ્મે, ગતિઞ્ચ પજાનામિ, જુતિઞ્ચ પજાનામિ – એવં મહિદ્ધિકો બકો બ્રહ્મા, એવં મહાનુભાવો બકો બ્રહ્મા, એવં મહેસક્ખો બકો બ્રહ્મા’’તિ.

‘‘યથાકથં પન મે ત્વં, મારિસ, ગતિઞ્ચ પજાનાસિ, જુતિઞ્ચ પજાનાસિ – ‘એવં મહિદ્ધિકો બકો બ્રહ્મા, એવં મહાનુભાવો બકો બ્રહ્મા, એવં મહેસક્ખો બકો બ્રહ્મા’તિ?

‘‘યાવતા ચન્દિમસૂરિયા, પરિહરન્તિ દિસા ભન્તિ વિરોચના;

તાવ સહસ્સધા લોકો, એત્થ તે વત્તતે [વત્તતી (સી. સ્યા. કં. પી.)] વસો.

‘‘પરોપરઞ્ચ [પરોવરઞ્ચ (સી. પી.)] જાનાસિ, અથો રાગવિરાગિનં;

ઇત્થભાવઞ્ઞથાભાવં, સત્તાનં આગતિં ગતિ’’ન્તિ.

‘‘એવં ખો તે અહં, બ્રહ્મે, ગતિઞ્ચ પજાનામિ જુતિઞ્ચ પજાનામિ – ‘એવં મહિદ્ધિકો બકો બ્રહ્મા, એવં મહાનુભાવો બકો બ્રહ્મા, એવં મહેસક્ખો બકો બ્રહ્મા’તિ.

૫૦૪. ‘‘અત્થિ ખો, બ્રહ્મે, અઞ્ઞો કાયો, તં ત્વં ન જાનાસિ ન પસ્સસિ; તમહં જાનામિ પસ્સામિ. અત્થિ ખો, બ્રહ્મે, આભસ્સરા નામ કાયો યતો ત્વં ચુતો ઇધૂપપન્નો. તસ્સ તે અતિચિરનિવાસેન સા સતિ પમુટ્ઠા, તેન તં ત્વં ન જાનાસિ ન પસ્સસિ; તમહં જાનામિ પસ્સામિ. એવમ્પિ ખો અહં, બ્રહ્મે, નેવ તે સમસમો અભિઞ્ઞાય, કુતો નીચેય્યં? અથ ખો અહમેવ તયા ભિય્યો. અત્થિ ખો, બ્રહ્મે, સુભકિણ્હો નામ કાયો, વેહપ્ફલો નામ કાયો, અભિભૂ નામ કાયો, તં ત્વં ન જાનાસિ ન પસ્સસિ; તમહં જાનામિ પસ્સામિ. એવમ્પિ ખો અહં, બ્રહ્મે, નેવ તે સમસમો અભિઞ્ઞાય, કુતો નીચેય્યં? અથ ખો અહમેવ તયા ભિય્યો. પથવિં ખો અહં, બ્રહ્મે, પથવિતો અભિઞ્ઞાય યાવતા પથવિયા પથવત્તેન અનનુભૂતં તદભિઞ્ઞાય પથવિં નાપહોસિં, પથવિયા નાપહોસિં, પથવિતો નાપહોસિં, પથવિં મેતિ નાપહોસિં, પથવિં નાભિવદિં. એવમ્પિ ખો અહં, બ્રહ્મે, નેવ તે સમસમો અભિઞ્ઞાય, કુતો નીચેય્યં? અથ ખો અહમેવ તયા ભિય્યો. આપં ખો અહં, બ્રહ્મે…પે… તેજં ખો અહં, બ્રહ્મે…પે… વાયં ખો અહં, બ્રહ્મે…પે… ભૂતે ખો અહં, બ્રહ્મે…પે… દેવે ખો અહં, બ્રહ્મે…પે… પજાપતિં ખો અહં, બ્રહ્મે…પે… બ્રહ્મં ખો અહં, બ્રહ્મે…પે… આભસ્સરે ખો અહં, બ્રહ્મે…પે… સુભકિણ્હે ખો અહં, બ્રહ્મે… …પે… વેહપ્ફલે ખો અહં, બ્રહ્મે…પે… અભિભું ખો અહં, બ્રહ્મે…પે… સબ્બં ખો અહં, બ્રહ્મે, સબ્બતો અભિઞ્ઞાય યાવતા સબ્બસ્સ સબ્બત્તેન અનનુભૂતં તદભિઞ્ઞાય સબ્બં નાપહોસિં સબ્બસ્મિં નાપહોસિં સબ્બતો નાપહોસિં સબ્બં મેતિ નાપહોસિં, સબ્બં નાભિવદિં. એવમ્પિ ખો અહં, બ્રહ્મે, નેવ તે સમસમો અભિઞ્ઞાય, કુતો નીચેય્યં? અથ ખો અહમેવ તયા ભિય્યો’’તિ.

‘‘સચે ખો, મારિસ, સબ્બસ્સ સબ્બત્તેન અનનુભૂતં, તદભિઞ્ઞાય મા હેવ તે રિત્તકમેવ અહોસિ, તુચ્છકમેવ અહોસી’’તિ.

‘‘‘વિઞ્ઞાણં અનિદસ્સનં અનન્તં સબ્બતો પભં’, તં પથવિયા પથવત્તેન અનનુભૂતં, આપસ્સ આપત્તેન અનનુભૂતં, તેજસ્સ તેજત્તેન અનનુભૂતં, વાયસ્સ વાયત્તેન અનનુભૂતં, ભૂતાનં ભૂતત્તેન અનનુભૂતં, દેવાનં દેવત્તેન અનનુભૂતં, પજાપતિસ્સ પજાપતિત્તેન અનનુભૂતં, બ્રહ્માનં બ્રહ્મત્તેન અનનુભૂતં, આભસ્સરાનં આભસ્સરત્તેન અનનુભૂતં, સુભકિણ્હાનં સુભકિણ્હત્તેન અનનુભૂતં, વેહપ્ફલાનં વેહપ્ફલત્તે અનનુભૂતં, અભિભુસ્સ અભિભુત્તેન અનનુભૂતં, સબ્બસ્સ સબ્બત્તેન અનનુભૂતં’’.

‘‘હન્દ ચરહિ [હન્દ ચ હિ (સી. પી.)] તે, મારિસ, પસ્સ અન્તરધાયામી’’તિ. ‘હન્દ ચરહિ મે ત્વં, બ્રહ્મે, અન્તરધાયસ્સુ, સચે વિસહસી’તિ. અથ ખો, ભિક્ખવે, બકો બ્રહ્મા ‘અન્તરધાયિસ્સામિ સમણસ્સ ગોતમસ્સ, અન્તરધાયિસ્સામિ સમણસ્સ ગોતમસ્સા’તિ નેવસ્સુ મે સક્કોતિ અન્તરધાયિતું.

‘‘એવં વુત્તે, અહં, ભિક્ખવે, બકં બ્રહ્માનં એતદવોચં – ‘હન્દ ચરહિ તે બ્રહ્મે અન્તરધાયામી’તિ. ‘હન્દ ચરહિ મે ત્વં, મારિસ, અન્તરધાયસ્સુ સચે વિસહસી’તિ. અથ ખો અહં, ભિક્ખવે, તથારૂપં ઇદ્ધાભિસઙ્ખારં અભિસઙ્ખાસિં – ‘એત્તાવતા બ્રહ્મા ચ બ્રહ્મપરિસા ચ બ્રહ્મપારિસજ્જા ચ સદ્દઞ્ચ મે સોસ્સન્તિ [સદ્દમેવ સુય્યન્તિ (ક.)], ન ચ મં દક્ખન્તી’તિ. અન્તરહિતો ઇમં ગાથં અભાસિં –

‘‘ભવેવાહં ભયં દિસ્વા, ભવઞ્ચ વિભવેસિનં;

ભવં નાભિવદિં કિઞ્ચિ, નન્દિઞ્ચ ન ઉપાદિયિ’’ન્તિ.

‘‘અથ ખો, ભિક્ખવે, બ્રહ્મા ચ બ્રહ્મપરિસા ચ બ્રહ્મપારિસજ્જા ચ અચ્છરિયબ્ભુતચિત્તજાતા અહેસું – ‘અચ્છરિયં વત ભો, અબ્ભુતં વત ભો! સમણસ્સ ગોતમસ્સ મહિદ્ધિકતા મહાનુભાવતા, ન ચ વત નો ઇતો પુબ્બે દિટ્ઠો વા, સુતો વા, અઞ્ઞો સમણો વા બ્રાહ્મણો વા એવં મહિદ્ધિકો એવં મહાનુભાવો યથાયં સમણો ગોતમો સક્યપુત્તો સક્યકુલા પબ્બજિતો. ભવરામાય વત, ભો, પજાય ભવરતાય ભવસમ્મુદિતાય સમૂલં ભવં ઉદબ્બહી’તિ.

૫૦૫. ‘‘અથ ખો, ભિક્ખવે, મારો પાપિમા અઞ્ઞતરં બ્રહ્મપારિસજ્જં અન્વાવિસિત્વા મં એતદવોચ – ‘સચે ખો ત્વં, મારિસ, એવં પજાનાસિ, સચે ત્વં એવં અનુબુદ્ધો, મા સાવકે ઉપનેસિ, મા પબ્બજિતે; મા સાવકાનં ધમ્મં દેસેસિ, મા પબ્બજિતાનં; મા સાવકેસુ ગેધિમકાસિ, મા પબ્બજિતેસુ. અહેસું ખો, ભિક્ખુ, તયા પુબ્બે સમણબ્રાહ્મણા લોકસ્મિં અરહન્તો સમ્માસમ્બુદ્ધા પટિજાનમાના. તે સાવકે ઉપનેસું પબ્બજિતે, સાવકાનં ધમ્મં દેસેસું પબ્બજિતાનં, સાવકેસુ ગેધિમકંસુ પબ્બજિતેસુ, તે સાવકે ઉપનેત્વા પબ્બજિતે, સાવકાનં ધમ્મં દેસેત્વા પબ્બજિતાનં, સાવકેસુ ગેધિતચિત્તા પબ્બજિતેસુ, કાયસ્સ ભેદા પાણુપચ્છેદા હીને કાયે પતિટ્ઠિતા. અહેસું યે પન, ભિક્ખુ, તયા પુબ્બે સમણબ્રાહ્મણા લોકસ્મિં અરહન્તો સમ્માસમ્બુદ્ધા પટિજાનમાના. તે ન સાવકે ઉપનેસું ન પબ્બજિતે, ન સાવકાનં ધમ્મં દેસેસું ન પબ્બજિતાનં, ન સાવકેસુ ગેધિમકંસુ ન પબ્બજિતેસુ, તે ન સાવકે ઉપનેત્વા ન પબ્બજિતે, ન સાવકાનં ધમ્મં દેસેત્વા ન પબ્બજિતાનં, ન સાવકેસુ ગેધિતચિત્તા ન પબ્બજિતેસુ, કાયસ્સ ભેદા પાણુપચ્છેદા પણીતે કાયે પતિટ્ઠિતા. તં તાહં, ભિક્ખુ, એવં વદામિ – ઇઙ્ઘ ત્વં, મારિસ, અપ્પોસ્સુક્કો દિટ્ઠધમ્મસુખવિહારમનુયુત્તો વિહરસ્સુ, અનક્ખાતં કુસલઞ્હિ, મારિસ, મા પરં ઓવદાહી’તિ.

‘‘એવં વુત્તે, અહં, ભિક્ખવે, મારં પાપિમન્તં એતદવોચં – ‘જાનામિ ખો તાહં, પાપિમ, મા ત્વં મઞ્ઞિત્થો – ન મં જાનાતી’તિ. મારો ત્વમસિ, પાપિમ. ન મં ત્વં, પાપિમ, હિતાનુકમ્પી એવં વદેસિ; અહિતાનુકમ્પી મં ત્વં, પાપિમ, એવં વદેસિ. તુય્હઞ્હિ, પાપિમ, એવં હોતિ – ‘યેસં સમણો ગોતમો ધમ્મં દેસેસ્સતિ, તે મે વિસયં ઉપાતિવત્તિસ્સન્તી’તિ. અસમ્માસમ્બુદ્ધાવ પન તે, પાપિમ, સમાના સમ્માસમ્બુદ્ધામ્હાતિ પટિજાનિંસુ. અહં ખો પન, પાપિમ, સમ્માસમ્બુદ્ધોવ સમાનો સમ્માસમ્બુદ્ધોમ્હીતિ પટિજાનામિ. દેસેન્તોપિ હિ, પાપિમ, તથાગતો સાવકાનં ધમ્મં તાદિસોવ અદેસેન્તોપિ હિ, પાપિમ, તથાગતો સાવકાનં ધમ્મં તાદિસોવ. ઉપનેન્તોપિ હિ, પાપિમ, તથાગતો સાવકે તાદિસોવ, અનુપનેન્તોપિ હિ, પાપિમ, તથાગતો સાવકે તાદિસોવ. તં કિસ્સ હેતુ? તથાગતસ્સ, પાપિમ, યે આસવા સંકિલેસિકા પોનોબ્ભવિકા સદરા દુક્ખવિપાકા આયતિં જાતિજરામરણિયા – તે પહીના ઉચ્છિન્નમૂલા તાલાવત્થુકતા અનભાવંકતા આયતિં અનુપ્પાદધમ્મા. સેય્યથાપિ, પાપિમ, તાલો મત્થકચ્છિન્નો અભબ્બો પુન વિરૂળ્હિયા; એવમેવ ખો, પાપિમ, તથાગતસ્સ યે આસવા સંકિલેસિકા પોનોબ્ભવિકા સદરા દુક્ખવિપાકા આયતિં જાતિજરામરણિયા – તે પહીના ઉચ્છિન્નમૂલા તાલાવત્થુકતા અનભાવંકતા આયતિં અનુપ્પાદધમ્માતિ.

‘‘ઇતિ હિદં મારસ્સ ચ અનાલપનતાય બ્રહ્મુનો ચ અભિનિમન્તનતાય, તસ્મા ઇમસ્સ વેય્યાકરણસ્સ બ્રહ્મનિમન્તનિકંતેવ અધિવચન’’ન્તિ.

બ્રહ્મનિમન્તનિકસુત્તં નિટ્ઠિતં નવમં.