૩. પારિચ્છત્તકવગ્ગો

૧. ઉળારવિમાનવત્થુ

૨૮૬. ‘‘ઉળારો તે યસો વણ્ણો, સબ્બા ઓભાસતે દિસા;

નારિયો નચ્ચન્તિ ગાયન્તિ, દેવપુત્તા અલઙ્કતા.

૨૮૭. ‘‘મોદેન્તિ પરિવારેન્તિ, તવ પૂજાય દેવતે;

સોવણ્ણાનિ વિમાનાનિ, તવિમાનિ સુદસ્સને.

૨૮૮. ‘‘તુવંસિ ઇસ્સરા તેસં, સબ્બકામસમિદ્ધિની;

અભિજાતા મહન્તાસિ, દેવકાયે પમોદસિ;

દેવતે પુચ્છિતાચિક્ખ, કિસ્સ કમ્મસ્સિદં ફલ’’ન્તિ.

૨૮૯. ‘‘અહં મનુસ્સેસુ મનુસ્સભૂતા, પુરિમાય જાતિયા મનુસ્સલોકે;

દુસ્સીલકુલે સુણિસા અહોસિં, અસ્સદ્ધેસુ કદરિયેસુ અહં.

૨૯૦. ‘‘સદ્ધા સીલેન સમ્પન્ના, સંવિભાગરતા સદા;

પિણ્ડાય ચરમાનસ્સ, અપૂવં તે અદાસહં.

૨૯૧. ‘‘તદાહં સસ્સુયાચિક્ખિં, સમણો આગતો ઇધ;

તસ્સ અદાસહં પૂવં, પસન્ના સેહિ પાણિભિ.

૨૯૨. ‘‘ઇતિસ્સા સસ્સુ પરિભાસિ, અવિનીતાસિ ત્વં [અવિનીતા તુવં (સી.)] વધુ;

ન મં સમ્પુચ્છિતું ઇચ્છિ, સમણસ્સ દદામહં.

૨૯૩. ‘‘તતો મે સસ્સુ કુપિતા, પહાસિ મુસલેન મં;

કૂટઙ્ગચ્છિ અવધિ મં, નાસક્ખિં જીવિતું ચિરં.

૨૯૪. ‘‘સા અહં કાયસ્સ ભેદા, વિપ્પમુત્તા તતો ચુતા;

દેવાનં તાવતિંસાનં, ઉપપન્ના સહબ્યતં.

૨૯૫. ‘‘તેન મેતાદિસો વણ્ણો…પે…વણ્ણો ચ મે સબ્બદિસા પભાસતી’’તિ.

ઉળારવિમાનં પઠમં.

૨. ઉચ્છુદાયિકાવિમાનવત્થુ

૨૯૬. ‘‘ઓભાસયિત્વા પથવિં [પઠવિં (સી. સ્યા.)] સદેવકં, અતિરોચસિ ચન્દિમસૂરિયા વિય;

સિરિયા ચ વણ્ણેન યસેન તેજસા, બ્રહ્માવ દેવે તિદસે સહિન્દકે [સઇન્દકે (સી.)].

૨૯૭. ‘‘પુચ્છામિ તં ઉપ્પલમાલધારિની, આવેળિની કઞ્ચનસન્નિભત્તચે;

અલઙ્કતે ઉત્તમવત્થધારિની, કા ત્વં સુભે દેવતે વન્દસે મમં.

૨૯૮. ‘‘કિં ત્વં પુરે કમ્મમકાસિ અત્તના, મનુસ્સભૂતા પુરિમાય જાતિયા;

દાનં સુચિણ્ણં અથ સીલસંયમં [સઞ્ઞમં (સી.)], કેનૂપપન્ના સુગતિં યસસ્સિની;

દેવતે પુચ્છિતાચિક્ખ, કિસ્સ કમ્મસ્સિદં ફલ’’ન્તિ.

૨૯૯. ‘‘ઇદાનિ ભન્તે ઇમમેવ ગામં [ગામે (સ્યા. ક.)], પિણ્ડાય અમ્હાકં ઘરં ઉપાગમિ;

તતો તે ઉચ્છુસ્સ અદાસિ ખણ્ડિકં, પસન્નચિત્તા અતુલાય પીતિયા.

૩૦૦. ‘‘સસ્સુ ચ પચ્છા અનુયુઞ્જતે મમં, કહં [કહં મે (પી.)] નુ ઉચ્છું વધુકે અવાકિરિ [અવાકરિ (સ્યા. ક.)];

ન છડ્ડિતં નો પન ખાદિતં મયા, સન્તસ્સ ભિક્ખુસ્સ સયં અદાસહં.

૩૦૧. ‘‘તુય્હંન્વિદં [તુય્હં નુ ઇદં (સ્યા.)] ઇસ્સરિયં અથો મમ, ઇતિસ્સા સસ્સુ પરિભાસતે મમં;

પીઠં ગહેત્વા પહારં અદાસિ મે, તતો ચુતા કાલકતામ્હિ દેવતા.

૩૦૨. ‘‘તદેવ કમ્મં કુસલં કતં મયા, સુખઞ્ચ કમ્મં અનુભોમિ અત્તના;

દેવેહિ સદ્ધિં પરિચારયામહં, મોદામહં કામગુણેહિ પઞ્ચહિ.

૩૦૩. ‘‘તદેવ કમ્મં કુસલં કતં મયા, સુખઞ્ચ કમ્મં અનુભોમિ અત્તના;

દેવિન્દગુત્તા તિદસેહિ રક્ખિતા, સમપ્પિતા કામગુણેહિ પઞ્ચહિ.

૩૦૪. ‘‘એતાદિસં પુઞ્ઞફલં અનપ્પકં, મહાવિપાકા મમ ઉચ્છુદક્ખિણા;

દેવેહિ સદ્ધિં પરિચારયામહં, મોદામહં કામગુણેહિ પઞ્ચહિ.

૩૦૫. ‘‘એતાદિસં પુઞ્ઞફલં અનપ્પકં, મહાજુતિકા મમ ઉચ્છુદક્ખિણા;

દેવિન્દગુત્તા તિદસેહિ રક્ખિતા, સહસ્સનેત્તોરિવ નન્દને વને.

૩૦૬. ‘‘તુવઞ્ચ ભન્તે અનુકમ્પકં વિદું, ઉપેચ્ચ વન્દિં કુસલઞ્ચ પુચ્છિસં;

તતો તે ઉચ્છુસ્સ અદાસિ ખણ્ડિકં, પસન્નચિતા અતુલાય પીતિયા’’તિ.

ઉચ્છુદાયિકાવિમાનં દુતિયં.

૩. પલ્લઙ્કવિમાનવત્થુ

૩૦૭. ‘‘પલ્લઙ્કસેટ્ઠે મણિસોણ્ણચિત્તે, પુપ્ફાભિકિણ્ણે સયને ઉળારે;

તત્થચ્છસિ દેવિ મહાનુભાવે, ઉચ્ચાવચા ઇદ્ધિ વિકુબ્બમાના.

૩૦૮. ‘‘ઇમા ચ તે અચ્છરાયો સમન્તતો, નચ્ચન્તિ ગાયન્તિ પમોદયન્તિ;

દેવિદ્ધિપત્તાસિ મહાનુભાવે, મનુસ્સભૂતા કિમકાસિ પુઞ્ઞં;

કેનાસિ એવં જલિતાનુભાવા, વણ્ણો ચ તે સબ્બદિસા પભાસતી’’તિ.

૩૦૯. ‘‘અહં મનુસ્સેસુ મનુસ્સભૂતા, અડ્ઢે કુલે સુણિસા અહોસિં;

અક્કોધના ભત્તુવસાનુવત્તિની, ઉપોસથે અપ્પમત્તા અહોસિં [અપ્પમત્તા ઉપોસથે (સ્યા. ક.)].

૩૧૦. ‘‘મનુસ્સભૂતા દહરા અપાપિકા [દહરાસ’પાપિકા (સી.)], પસન્નચિત્તા પતિમાભિરાધયિં;

દિવા ચ રત્તો ચ મનાપચારિની, અહં પુરે સીલવતી અહોસિં.

૩૧૧. ‘‘પાણાતિપાતા વિરતા અચોરિકા, સંસુદ્ધકાયા સુચિબ્રહ્મચારિની;

અમજ્જપા નો ચ મુસા અભાણિં, સિક્ખાપદેસુ પરિપૂરકારિની.

૩૧૨. ‘‘ચાતુદ્દસિં પઞ્ચદસિં, યા ચ પક્ખસ્સ અટ્ઠમી;

પાટિહારિયપક્ખઞ્ચ, પસન્નમાનસા અહં [અતિપસન્નમાનસા (ક.)].

૩૧૩. ‘‘અટ્ઠઙ્ગુપેતં અનુધમ્મચારિની, ઉપોસથં પીતિમના ઉપાવસિં;

ઇમઞ્ચ અરિયં અટ્ઠઙ્ગવરેહુપેતં, સમાદિયિત્વા કુસલં સુખુદ્રયં;

પતિમ્હિ કલ્યાણી વસાનુવત્તિની, અહોસિં પુબ્બે સુગતસ્સ સાવિકા.

૩૧૪. ‘‘એતાદિસં કુસલં જીવલોકે, કમ્મં કરિત્વાન વિસેસભાગિની;

કાયસ્સ ભેદા અભિસમ્પરાયં, દેવિદ્ધિપત્તા સુગતિમ્હિ આગતા.

૩૧૫. ‘‘વિમાનપાસાદવરે મનોરમે, પરિવારિતા અચ્છરાસઙ્ગણેન;

સયંપભા દેવગણા રમેન્તિ મં, દીઘાયુકિં દેવવિમાનમાગત’’ન્તિ;

પલ્લઙ્કવિમાનં તતિયં.

૪. લતાવિમાનવત્થુ

૩૧૬. લતા ચ સજ્જા પવરા ચ દેવતા, અચ્ચિમતી [અચ્ચિમુખી (સી.), અચ્છિમતી (પી. ક.) અચ્છિમુતી (સ્યા.)] રાજવરસ્સ સિરીમતો;

સુતા ચ રઞ્ઞો વેસ્સવણસ્સ ધીતા, રાજીમતી ધમ્મગુણેહિ સોભથ.

૩૧૭. પઞ્ચેત્થ નારિયો આગમંસુ ન્હાયિતું, સીતોદકં ઉપ્પલિનિં સિવં નદિં;

તા તત્થ ન્હાયિત્વા રમેત્વા દેવતા, નચ્ચિત્વા ગાયિત્વા સુતા લતં બ્રવિ [બ્રુવી (સી.)].

૩૧૮. ‘‘પુચ્છામિ તં ઉપ્પલમાલધારિનિ, આવેળિનિ કઞ્ચનસન્નિભત્તચે;

તિમિરતમ્બક્ખિ નભેવ સોભને, દીઘાયુકી કેન કતો યસો તવ.

૩૧૯. ‘‘કેનાસિ ભદ્દે પતિનો પિયતરા, વિસિટ્ઠકલ્યાણિતરસ્સુ રૂપતો;

પદક્ખિણા નચ્ચગીતવાદિતે, આચિક્ખ નો ત્વં નરનારિપુચ્છિતા’’તિ.

૩૨૦. ‘‘અહં મનુસ્સેસુ મનુસ્સભૂતા, ઉળારભોગે કુલે સુણિસા અહોસિં;

અક્કોધના ભત્તુવસાનુવત્તિની, ઉપોસથે અપ્પમત્તા અહોસિં.

૩૨૧. ‘‘મનુસ્સભૂતા દહરા અપાપિકા [દહરાસ’પાપિકા (સી.)], પસન્નચિત્તા પતિમાભિરાધયિં;

સદેવરં સસ્સસુરં સદાસકં, અભિરાધયિં તમ્હિ કતો યસો મમ.

૩૨૨. ‘‘સાહં તેન કુસલેન કમ્મુના, ચતુબ્ભિ ઠાનેહિ વિસેસમજ્ઝગા;

આયુઞ્ચ વણ્ણઞ્ચ સુખં બલઞ્ચ, ખિડ્ડારતિં પચ્ચનુભોમનપ્પકં.

૩૨૩. ‘‘સુતં નુ તં ભાસતિ યં અયં લતા, યં નો અપુચ્છિમ્હ અકિત્તયી નો;

પતિનો કિરમ્હાકં વિસિટ્ઠ નારીનં, ગતી ચ તાસં પવરા ચ દેવતા.

૩૨૪. ‘‘પતીસુ ધમ્મં પચરામ સબ્બા, પતિબ્બતા યત્થ ભવન્તિ ઇત્થિયો;

પતીસુ ધમ્મં પચરિત્વ [પચરિત્વાન (ક.)] સબ્બા, લચ્છામસે ભાસતિ યં અયં લતા.

૩૨૫. ‘‘સીહો યથા પબ્બતસાનુગોચરો, મહિન્ધરં પબ્બતમાવસિત્વા;

પસય્હ હન્ત્વા ઇતરે ચતુપ્પદે, ખુદ્દે મિગે ખાદતિ મંસભોજનો.

૩૨૬. ‘‘તથેવ સદ્ધા ઇધ અરિયસાવિકા, ભત્તારં નિસ્સાય પતિં અનુબ્બતા;

કોધં વધિત્વા અભિભુય્ય મચ્છરં, સગ્ગમ્હિ સા મોદતિ ધમ્મચારિની’’તિ.

લતાવિમાનં ચતુત્થં.

૫. ગુત્તિલવિમાનં

૧. વત્થુત્તમદાયિકાવિમાનવત્થુ

૩૨૭. ‘‘સત્તતન્તિં સુમધુરં, રામણેય્યં અવાચયિં;

સો મં રઙ્ગમ્હિ અવ્હેતિ, ‘સરણં મે હોહિ કોસિયા’તિ.

૩૨૮. ‘‘અહં તે સરણં હોમિ, અહમાચરિયપૂજકો;

ન તં જયિસ્સતિ સિસ્સો, સિસ્સમાચરિય જેસ્સસી’’તિ.

૩૨૯. ‘‘અભિક્કન્તેન વણ્ણેન, યા ત્વં તિટ્ઠસિ દેવતે;

ઓભાસેન્તી દિસા સબ્બા, ઓસધી વિય તારકા.

૩૩૦. ‘‘કેન તેતાદિસો વણ્ણો, કેન તે ઇધ મિજ્ઝતિ;

ઉપ્પજ્જન્તિ ચ તે ભોગા, યે કેચિ મનસો પિયા.

૩૩૧. ‘‘પુચ્છામિ તં દેવિ મહાનુભાવે, મનુસ્સભૂતા કિમકાસિ પુઞ્ઞં;

કેનાસિ એવં જલિતાનુભાવા, વણ્ણો ચ તે સબ્બદિસા પભાસતી’’તિ.

૩૩૨. સા દેવતા અત્તમના, મોગ્ગલ્લાનેન પુચ્છિતા;

પઞ્હં પુટ્ઠા વિયાકાસિ, યસ્સ કમ્મસ્સિદં ફલં.

૩૩૩. ‘‘વત્થુત્તમદાયિકા નારી, પવરા હોતિ નરેસુ નારીસુ;

એવં પિયરૂપદાયિકા મનાપં, દિબ્બં સા લભતે ઉપેચ્ચ ઠાનં.

૩૩૪. ‘‘તસ્સા મે પસ્સ વિમાનં, અચ્છરા કામવણ્ણિનીહમસ્મિ;

અચ્છરાસહસ્સસ્સાહં, પવરા [અચ્છરાસહસ્સસ્સાહં પવરા, (સ્યા.)] પસ્સ પુઞ્ઞાનં વિપાકં.

૩૩૫. ‘‘તેન મેતાદિસો વણ્ણો, તેન મે ઇધ મિજ્ઝતિ;

ઉપ્પજ્જન્તિ ચ મે ભોગા, યે કેચિ મનસો પિયા.

૩૩૬. ‘‘અક્ખામિ તે ભિક્ખુ મહાનુભાવ, મનુસ્સભૂતા યમકાસિ પુઞ્ઞં;

તેનમ્હિ એવં જલિતાનુભાવા, વણ્ણો ચ મે સબ્બદિસા પભાસતી’’તિ.

(અનન્તરં ચતુરવિમાનં યથા વત્થુદાયિકાવિમાનં તથા વિત્થારેતબ્બં [( ) નત્થિ સી. પોત્થકે])

૨. પુપ્ફુત્તમદાયિકાવિમાનવત્થુ (૧)

૩૩૭. ‘‘અભિક્કન્તેન વણ્ણેન…પે… ઓસધી વિય તારકા.

૩૩૮. ‘‘કેન તેતાદિસો વણ્ણો…પે… યે કેચિ મનસો પિયા.

૩૩૯. ‘‘પુચ્છામિ તં દેવિ મહાનુભાવે…પે…

વણ્ણો ચ તે સબ્બદિસા પભાસતી’’તિ.

૩૪૦. સા દેવતા અત્તમના…પે… યસ્સ કમ્મસ્સિદં ફલં.

૩૪૧. ‘‘પુપ્ફુત્તમદાયિકા નારી, પવરા હોતિ નરેસુ નારીસુ;

એવં પિયરૂપદાયિકા મનાપં, દિબ્બં સા લભતે ઉપેચ્ચ ઠાનં.

૩૪૨. ‘‘તસ્સા મે પસ્સ વિમાનં, અચ્છરા કામવણ્ણિનીહમસ્મિ;

અચ્છરાસહસ્સસ્સાહં, પવરા પસ્સ પુઞ્ઞાનં વિપાકં.

૩૪૩. ‘‘તેન મેતાદિસો વણ્ણો…પે…

વણ્ણો ચ મે સબ્બદિસા પભાસતી’’તિ.

૩. ગન્ધુત્તમદાયિકાવિમાનવત્થુ (૨)

૩૪૫. ‘‘અભિક્કન્તેન વણ્ણેન…પે… ઓસધી વિય તારકા.

૩૪૬. ‘‘કેન તેતાદિસો વણ્ણો…પે… યે કેચિ મનસો પિયા.

૩૪૭. ‘‘પુચ્છામિ તં દેવિ મહાનુભાવે…પે…

વણ્ણો ચ તે સબ્બદિસા પભાસતી’’તિ.

૩૪૮. ‘‘સા દેવતા અત્તમના…પે… યસ્સ કમ્મસ્સિદં ફલં.

૩૪૯. ‘‘ગન્ધુત્તમદાયિકા નારી, પવરા હોતિ નરેસુ નારીસુ;

એવં પિયરૂપદાયિકા મનાપં, દિબ્બં સા લભતે ઉપેચ્ચ ઠાનં.

૩૫૦. ‘‘તસ્સા મે પસ્સ વિમાનં, અચ્છરા કામવણ્ણિનીહમસ્મિ;

અચ્છરાસહસ્સસ્સાહં, પવરા પસ્સ પુઞ્ઞાનં વિપાકં.

૩૫૧. ‘‘તેન મેતાદિસો વણ્ણો…પે…

વણ્ણો ચ મે સબ્બદિસા પભાસતી’’તિ.

૪. ફલુત્તમદાયિકાવિમાનવત્થુ (૩)

૩૫૩. ‘‘અભિક્કન્તેન વણ્ણેન…પે… ઓસધી વિય તારકા.

૩૫૪. ‘‘કેન તેતાદિસો વણ્ણો…પે… યે કેચિ મનસો પિયા.

૩૫૫. ‘‘પુચ્છામિ તં દેવિ મહાનુભાવે…પે…

વણ્ણો ચ તે સબ્બદિસા પભાસતી’’તિ.

૩૫૬. સા દેવતા અત્તમના…પે… યસ્સ કમ્મસ્સિદં ફલં.

૩૫૭. ‘‘ફલુત્તમદાયિકા નારી, પવરા હોતિ નરેસુ નારીસુ;

એવં પિયરૂપદાયિકા મનાપં, દિબ્બં સા લભતે ઉપેચ્ચ ઠાનં.

૩૫૮. ‘‘તસ્સા મે પસ્સ વિમાનં, અચ્છરા કામવણ્ણિનીહમસ્મિ;