૬. પિલિન્દવચ્છસુત્તં

૨૬. એવં મે સુતં – એકં સમયં ભગવા રાજગહે વિહરતિ વેળુવને કલન્દકનિવાપે. તેન ખો પન સમયેન આયસ્મા પિલિન્દવચ્છો [પિલિન્દિવચ્છો (સી.)] ભિક્ખૂ વસલવાદેન સમુદાચરતિ. અથ ખો સમ્બહુલા ભિક્ખૂ યેન ભગવા તેનુપસઙ્કમિંસુ; ઉપસઙ્કમિત્વા ભગવન્તં અભિવાદેત્વા એકમન્તં નિસીદિંસુ. એકમન્તં નિસિન્ના ખો તે ભિક્ખૂ ભગવન્તં એતદવોચું – ‘‘આયસ્મા, ભન્તે, પિલિન્દવચ્છો ભિક્ખૂ વસલવાદેન સમુદાચરતી’’તિ.

અથ ખો ભગવા અઞ્ઞતરં ભિક્ખું આમન્તેસિ – ‘‘એહિ ત્વં, ભિક્ખુ, મમ વચનેન પિલિન્દવચ્છં ભિક્ખું આમન્તેહિ – ‘સત્થા તં, આવુસો પિલિન્દવચ્છ [વચ્છ (સ્યા.)], આમન્તેતી’’’તિ. ‘‘એવં, ભન્તે’’તિ ખો સો ભિક્ખુ ભગવતો પટિસ્સુત્વા યેનાયસ્મા પિલિન્દવચ્છો તેનુપસઙ્કમિ; ઉપસઙ્કમિત્વા આયસ્મન્તં પિલિન્દવચ્છં એતદવોચ – ‘‘સત્થા તં, આવુસો પિલિન્દવચ્છ, આમન્તેતી’’તિ.

‘‘એવમાવુસો’’તિ ખો આયસ્મા પિલિન્દવચ્છો તસ્સ ભિક્ખુનો પટિસ્સુત્વા યેન ભગવા તેનુપસઙ્કમિ; ઉપસઙ્કમિત્વા ભગવન્તં અભિવાદેત્વા એકમન્તં નિસીદિ. એકમન્તં નિસિન્નં ખો આયસ્મન્તં પિલિન્દવચ્છં ભગવા એતદવોચ – ‘‘સચ્ચં કિર ત્વં, વચ્છ, ભિક્ખૂ વસલવાદેન સમુદાચરસી’’તિ? ‘‘એવં, ભન્તે’’તિ.

અથ ખો ભગવા આયસ્મતો પિલિન્દવચ્છસ્સ પુબ્બેનિવાસં મનસિ કરિત્વા ભિક્ખૂ આમન્તેસિ – ‘‘મા ખો તુમ્હે, ભિક્ખવે, વચ્છસ્સ ભિક્ખુનો ઉજ્ઝાયિત્થ. ન, ભિક્ખવે, વચ્છો દોસન્તરો ભિક્ખૂ વસલવાદેન સમુદાચરતિ. વચ્છસ્સ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુનો પઞ્ચ જાતિસતાનિ અબ્બોકિણ્ણાનિ બ્રાહ્મણકુલે પચ્ચાજાતાનિ. સો તસ્સ વસલવાદો દીઘરત્તં સમુદાચિણ્ણો [અજ્ઝાચિણ્ણો (સ્યા. પી. ક. અટ્ઠકથાયં પાઠન્તરં)]. તેનાયં વચ્છો ભિક્ખૂ વસલવાદેન સમુદાચરતી’’તિ.

અથ ખો ભગવા એતમત્થં વિદિત્વા તાયં વેલાયં ઇમં ઉદાનં ઉદાનેસિ –

‘‘યમ્હી ન માયા વસતી ન માનો,

યો વીતલોભો અમમો નિરાસો;

પનુણ્ણકોધો [પણુન્નકોધો (પી.)] અભિનિબ્બુતત્તો,

સો બ્રાહ્મણો સો સમણો સ ભિક્ખૂ’’તિ. છટ્ઠં;