૮. સઙ્ગામજિસુત્તં
૮. એવં મે સુતં – એકં સમયં ભગવા સાવત્થિયં વિહરતિ જેતવને અનાથપિણ્ડિકસ્સ આરામે. તેન ખો પન સમયેન આયસ્મા સઙ્ગામજિ સાવત્થિં અનુપ્પત્તો હોતિ ભગવન્તં દસ્સનાય. અસ્સોસિ ખો આયસ્મતો સઙ્ગામજિસ્સ પુરાણદુતિયિકા – ‘‘અય્યો કિર સઙ્ગામજિ સાવત્થિં અનુપ્પત્તો’’તિ. સા દારકં આદાય જેતવનં અગમાસિ.
તેન ખો પન સમયેન આયસ્મા સઙ્ગામજિ અઞ્ઞતરસ્મિં રુક્ખમૂલે દિવાવિહારં નિસિન્નો હોતિ. અથ ખો આયસ્મતો સઙ્ગામજિસ્સ પુરાણદુતિયિકા યેનાયસ્મા સઙ્ગામજિ તેનુપસઙ્કમિ; ઉપસઙ્કમિત્વા આયસ્મન્તં સઙ્ગામજિં એતદવોચ – ‘‘ખુદ્દપુત્તઞ્હિ [ખુદ્દપુત્તામ્હિ (સી.)], સમણ, પોસ મ’’ન્તિ. એવં વુત્તે, આયસ્મા સઙ્ગામજિ તુણ્હી અહોસિ.
દુતિયમ્પિ ખો આયસ્મતો સઙ્ગામજિસ્સ પુરાણદુતિયિકા આયસ્મન્તં સઙ્ગામજિં એતદવોચ – ‘‘ખુદ્દપુત્તઞ્હિ, સમણ, પોસ મ’’ન્તિ. દુતિયમ્પિ ખો આયસ્મા સઙ્ગામજિ તુણ્હી અહોસિ.
તતિયમ્પિ ખો આયસ્મતો સઙ્ગામજિસ્સ પુરાણદુતિયિકા આયસ્મન્તં સઙ્ગામજિં એતદવોચ – ‘‘ખુદ્દપુત્તઞ્હિ, સમણ, પોસ મ’’ન્તિ. તતિયમ્પિ ખો આયસ્મા સઙ્ગામજિ તુણ્હી અહોસિ.
અથ ખો આયસ્મતો સઙ્ગામજિસ્સ પુરાણદુતિયિકા તં દારકં આયસ્મતો સઙ્ગામજિસ્સ પુરતો નિક્ખિપિત્વા પક્કામિ [પક્કમિ (ક.) એવમુપરિપિ] – ‘‘એસો [એસ (સી. ક.)] તે, સમણ, પુત્તો; પોસ ન’’ન્તિ.
અથ ખો આયસ્મા સઙ્ગામજિ તં દારકં નેવ ઓલોકેસિ નાપિ આલપિ. અથ ખો આયસ્મતો સઙ્ગામજિસ્સ પુરાણદુતિયિકા અવિદૂરં [અવિદૂરે (સ્યા. પી.)] ગન્ત્વા અપલોકેન્તી અદ્દસ આયસ્મન્તં સઙ્ગામજિં તં દારકં નેવ ઓલોકેન્તં નાપિ આલપન્તં, દિસ્વાનસ્સા એતદહોસિ – ‘‘ન ચાયં સમણો પુત્તેનપિ અત્થિકો’’તિ. તતો પટિનિવત્તિત્વા દારકં આદાય પક્કામિ. અદ્દસા ખો ભગવા દિબ્બેન ચક્ખુના વિસુદ્ધેન અતિક્કન્તમાનુસકેન આયસ્મતો સઙ્ગામજિસ્સ પુરાણદુતિયિકાય એવરૂપં વિપ્પકારં.
અથ ખો ભગવા એતમત્થં વિદિત્વા તાયં વેલાયં ઇમં ઉદાનં ઉદાનેસિ –
‘‘આયન્તિં નાભિનન્દતિ, પક્કમન્તિં ન સોચતિ;
સઙ્ગા સઙ્ગામજિં મુત્તં, તમહં બ્રૂમિ બ્રાહ્મણ’’ન્તિ. અટ્ઠમં;