૭. વસલસુત્તં

એવં મે સુતં – એકં સમયં ભગવા સાવત્થિયં વિહરતિ જેતવને અનાથપિણ્ડિકસ્સ આરામે. અથ ખો ભગવા પુબ્બણ્હસમયં નિવાસેત્વા પત્તચીવરમાદાય સાવત્થિં પિણ્ડાય પાવિસિ. તેન ખો પન સમયેન અગ્ગિકભારદ્વાજસ્સ બ્રાહ્મણસ્સ નિવેસને અગ્ગિ પજ્જલિતો હોતિ આહુતિ પગ્ગહિતા. અથ ખો ભગવા સાવત્થિયં સપદાનં પિણ્ડાય ચરમાનો યેન અગ્ગિકભારદ્વાજસ્સ બ્રાહ્મણસ્સ નિવેસનં તેનુપસઙ્કમિ.

અદ્દસા ખો અગ્ગિકભારદ્વાજો બ્રાહ્મણો ભગવન્તં દૂરતોવ આગચ્છન્તં. દિસ્વાન ભગવન્તં એતદવોચ – ‘‘તત્રેવ [અત્રેવ (સ્યા. ક.)], મુણ્ડક; તત્રેવ, સમણક; તત્રેવ, વસલક તિટ્ઠાહી’’તિ.

એવં વુત્તે, ભગવા અગ્ગિકભારદ્વાજં બ્રાહ્મણં એતદવોચ – ‘‘જાનાસિ પન ત્વં, બ્રાહ્મણ, વસલં વા વસલકરણે વા ધમ્મે’’તિ? ‘‘ન ખ્વાહં, ભો ગોતમ, જાનામિ વસલં વા વસલકરણે વા ધમ્મે; સાધુ મે ભવં ગોતમો તથા ધમ્મં દેસેતુ, યથાહં જાનેય્યં વસલં વા વસલકરણે વા ધમ્મે’’તિ. ‘‘તેન હિ, બ્રાહ્મણ, સુણાહિ, સાધુકં મનસિ કરોહિ; ભાસિસ્સામી’’તિ. ‘‘એવં, ભો’’તિ ખો અગ્ગિકભારદ્વાજો બ્રાહ્મણો ભગવતો પચ્ચસ્સોસિ. ભગવા એતદવોચ –

૧૧૬. ‘‘કોધનો ઉપનાહી ચ, પાપમક્ખી ચ યો નરો;

વિપન્નદિટ્ઠિ માયાવી, તં જઞ્ઞા વસલો ઇતિ.

૧૧૭. ‘‘એકજં વા દ્વિજં [દિજં (પી.)] વાપિ, યોધ પાણં વિહિંસતિ;

યસ્સ પાણે દયા નત્થિ, તં જઞ્ઞા વસલો ઇતિ.

૧૧૮. ‘‘યો હન્તિ પરિરુન્ધતિ [ઉપરુન્ધેતિ (સ્યા.), ઉપરુન્ધતિ (ક.)], ગામાનિ નિગમાનિ ચ;

નિગ્ગાહકો [નિગ્ઘાતકો (?)] સમઞ્ઞાતો, તં જઞ્ઞા વસલો ઇતિ.

૧૧૯. ‘‘ગામે વા યદિ વા રઞ્ઞે, યં પરેસં મમાયિતં;

થેય્યા અદિન્નમાદેતિ [અદિન્નં આદિયતિ (સી. પી.)], તં જઞ્ઞા વસલો ઇતિ.

૧૨૦. ‘‘યો હવે ઇણમાદાય, ચુજ્જમાનો [ભુઞ્જમાનો (?)] પલાયતિ;

ન હિ તે ઇણમત્થીતિ, તં જઞ્ઞા વસલો ઇતિ.

૧૨૧. ‘‘યો વે કિઞ્ચિક્ખકમ્યતા, પન્થસ્મિં વજન્તં જનં;

હન્ત્વા કિઞ્ચિક્ખમાદેતિ, તં જઞ્ઞા વસલો ઇતિ.

૧૨૨. ‘‘અત્તહેતુ પરહેતુ, ધનહેતુ ચ [ધનહેતુ વ (ક.)] યો નરો;

સક્ખિપુટ્ઠો મુસા બ્રૂતિ, તં જઞ્ઞા વસલો ઇતિ.

૧૨૩. ‘‘યો ઞાતીનં સખીનં વા, દારેસુ પટિદિસ્સતિ;

સાહસા [સહસા (સી. સ્યા.)] સમ્પિયેન વા, તં જઞ્ઞા વસલો ઇતિ.

૧૨૪. ‘‘યો માતરં પિતરં વા, જિણ્ણકં ગતયોબ્બનં;

પહુ સન્તો ન ભરતિ, તં જઞ્ઞા વસલો ઇતિ.

૧૨૫. ‘‘યો માતરં પિતરં વા, ભાતરં ભગિનિં સસું;

હન્તિ રોસેતિ વાચાય, તં જઞ્ઞા વસલો ઇતિ.

૧૨૬. ‘‘યો અત્થં પુચ્છિતો સન્તો, અનત્થમનુસાસતિ;

પટિચ્છન્નેન મન્તેતિ, તં જઞ્ઞા વસલો ઇતિ.

૧૨૭. ‘‘યો કત્વા પાપકં કમ્મં, મા મં જઞ્ઞાતિ ઇચ્છતિ [વિભ. ૮૯૪ પસ્સિતબ્બં];

યો પટિચ્છન્નકમ્મન્તો, તં જઞ્ઞા વસલો ઇતિ.

૧૨૮. ‘‘યો વે પરકુલં ગન્ત્વા, ભુત્વાન [સુત્વા ચ (સ્યા. ક.)] સુચિભોજનં;

આગતં નપ્પટિપૂજેતિ, તં જઞ્ઞા વસલો ઇતિ.

૧૨૯. ‘‘યો બ્રાહ્મણં સમણં વા, અઞ્ઞં વાપિ વનિબ્બકં;

મુસાવાદેન વઞ્ચેતિ, તં જઞ્ઞા વસલો ઇતિ.

૧૩૦. ‘‘યો બ્રાહ્મણં સમણં વા, ભત્તકાલે ઉપટ્ઠિતે;

રોસેતિ વાચા ન ચ દેતિ, તં જઞ્ઞા વસલો ઇતિ.

૧૩૧. ‘‘અસતં યોધ પબ્રૂતિ, મોહેન પલિગુણ્ઠિતો;

કિઞ્ચિક્ખં નિજિગીસાનો [નિજિગિંસાનો (સી. સ્યા. કં. પી.)], તં જઞ્ઞા વસલો ઇતિ.

૧૩૨. ‘‘યો ચત્તાનં સમુક્કંસે, પરે ચ મવજાનાતિ [મવજાનતિ (સી. સ્યા. પી.)];

નિહીનો સેન માનેન, તં જઞ્ઞા વસલો ઇતિ.

૧૩૩. ‘‘રોસકો કદરિયો ચ, પાપિચ્છો મચ્છરી સઠો;

અહિરિકો અનોત્તપ્પી, તં જઞ્ઞા વસલો ઇતિ.

૧૩૪. ‘‘યો બુદ્ધં પરિભાસતિ, અથ વા તસ્સ સાવકં;

પરિબ્બાજં [પરિબ્બજં (ક.), પરિબ્બાજકં (સ્યા. કં.)] ગહટ્ઠં વા, તં જઞ્ઞા વસલો ઇતિ.

૧૩૫. ‘‘યો વે અનરહં [અનરહા (સી. પી.)] સન્તો, અરહં પટિજાનાતિ [પટિજાનતિ (સી. સ્યા. પી.)];

ચોરો સબ્રહ્મકે લોકે, એસો ખો વસલાધમો.

૧૩૬. ‘‘એતે ખો વસલા વુત્તા, મયા યેતે પકાસિતા;

ન જચ્ચા વસલો હોતિ, ન જચ્ચા હોતિ બ્રાહ્મણો;

કમ્મુના [કમ્મના (સી. પી.)] વસલો હોતિ, કમ્મુના હોતિ બ્રાહ્મણો.

૧૩૭. ‘‘તદમિનાપિ જાનાથ, યથામેદં [યથાપેદં (ક.)] નિદસ્સનં;

ચણ્ડાલપુત્તો સોપાકો [સપાકો (?)], માતઙ્ગો ઇતિ વિસ્સુતો.

૧૩૮. ‘‘સો યસં પરમં પત્તો [સો યસપ્પરમપ્પત્તો (સ્યા. ક.)], માતઙ્ગો યં સુદુલ્લભં;

આગચ્છું તસ્સુપટ્ઠાનં, ખત્તિયા બ્રાહ્મણા બહૂ.

૧૩૯. ‘‘દેવયાનં અભિરુય્હ, વિરજં સો મહાપથં;

કામરાગં વિરાજેત્વા, બ્રહ્મલોકૂપગો અહુ;

ન નં જાતિ નિવારેસિ, બ્રહ્મલોકૂપપત્તિયા.

૧૪૦. ‘‘અજ્ઝાયકકુલે જાતા, બ્રાહ્મણા મન્તબન્ધવા;

તે ચ પાપેસુ કમ્મેસુ, અભિણ્હમુપદિસ્સરે.

૧૪૧. ‘‘દિટ્ઠેવ ધમ્મે ગારય્હા, સમ્પરાયે ચ દુગ્ગતિ;

ન ને જાતિ નિવારેતિ, દુગ્ગત્યા [દુગ્ગચ્ચા (સી. સ્યા. કં. પી.)] ગરહાય વા.

૧૪૨. ‘‘ન જચ્ચા વસલો હોતિ, ન જચ્ચા હોતિ બ્રાહ્મણો;

કમ્મુના વસલો હોતિ, કમ્મુના હોતિ બ્રાહ્મણો’’તિ.

એવં વુત્તે, અગ્ગિકભારદ્વાજો બ્રાહ્મણો ભગવન્તં એતદવોચ – ‘‘અભિક્કન્તં, ભો ગોતમ…પે… ઉપાસકં મં ભવં ગોતમો ધારેતુ અજ્જતગ્ગે પાણુપેતં સરણં ગત’’ન્તિ.

વસલસુત્તં સત્તમં નિટ્ઠિતં.