૫૪૫. મહાનારદકસ્સપજાતકં (૮)

૧૧૫૩. ‘‘અહુ રાજા વિદેહાનં, અઙ્ગતિ [અઙ્ગાતિ (સી.) એવમુપરિપિ] નામ ખત્તિયો;

પહૂતયોગ્ગો ધનિમા, અનન્તબલપોરિસો.

૧૧૫૪. સો ચ પન્નરસિં [પન્નરસે (સ્યા. ક.)] રત્તિં, પુરિમયામે અનાગતે;

ચાતુમાસા [ચાતુમસ્સ (સી. પી.)] કોમુદિયા, અમચ્ચે સન્નિપાતયિ.

૧૧૫૫. ‘‘પણ્ડિતે સુતસમ્પન્ને, મિતપુબ્બે [મિહિતપુબ્બે (સી. પી.)] વિચક્ખણે;

વિજયઞ્ચ સુનામઞ્ચ, સેનાપતિં અલાતકં.

૧૧૫૬. ‘‘તમનુપુચ્છિ વેદેહો, ‘‘પચ્ચેકં બ્રૂથ સં રુચિં;

ચાતુમાસા કોમુદજ્જ, જુણ્હં બ્યપહતં [બ્યપગતં (સી. પી.)] તમં;

કાયજ્જ રતિયા રત્તિં, વિહરેમુ ઇમં ઉતું’’.

૧૧૫૭. ‘‘તતો સેનાપતિ રઞ્ઞો, અલાતો એતદબ્રવિ;

‘‘હટ્ઠં યોગ્ગં બલં સબ્બં, સેનં સન્નાહયામસે.

૧૧૫૮. ‘‘નિય્યામ દેવ યુદ્ધાય, અનન્તબલપોરિસા;

યે તે વસં ન આયન્તિ, વસં ઉપનયામસે [ઉપનિય્યામસે (ક.)];

એસા મય્હં સકા દિટ્ઠિ, અજિતં ઓજિનામસે.

૧૧૫૯. અલાતસ્સ વચો સુત્વા, સુનામો એતદબ્રવિ;

‘‘સબ્બે તુય્હં મહારાજ, અમિત્તા વસમાગતા.

૧૧૬૦. ‘‘નિક્ખિત્તસત્થા પચ્ચત્થા, નિવાતમનુવત્તરે;

ઉત્તમો ઉસ્સવો અજ્જ, ન યુદ્ધં મમ રુચ્ચતિ.

૧૧૬૧. ‘‘અન્નપાનઞ્ચ ખજ્જઞ્ચ, ખિપ્પં અભિહરન્તુ તે;

રમસ્સુ દેવ કામેહિ, નચ્ચગીતે સુવાદિતે’’.

૧૧૬૨. સુનામસ્સ વચો સુત્વા, વિજયો એતદબ્રવિ;

‘‘સબ્બે કામા મહારાજ, નિચ્ચં તવ મુપટ્ઠિતા.

૧૧૬૩. ‘‘ન હેતે દુલ્લભા દેવ, તવ કામેહિ મોદિતું;

સદાપિ કામા સુલભા, નેતં ચિત્તમતં [ચિત્તં મતી (ક.)] મમ.

૧૧૬૪. ‘‘સમણં બ્રાહ્મણં વાપિ, ઉપાસેમુ બહુસ્સુતં;

યો નજ્જ વિનયે કઙ્ખં, અત્થધમ્મવિદૂ ઇસે’’.

૧૧૬૫. વિજયસ્સ વચો સુત્વા, રાજા અઙ્ગતિ મબ્રવિ;

‘‘યથા વિજયો ભણતિ, મય્હમ્પેતંવ રુચ્ચતિ.

૧૧૬૬. ‘‘સમણં બ્રાહ્મણં વાપિ, ઉપાસેમુ બહુસ્સુતં;

યો નજ્જ વિનયે કઙ્ખં, અત્થધમ્મવિદૂ ઇસે.

૧૧૬૭. ‘‘સબ્બેવ સન્તા કરોથ મતિં, કં ઉપાસેમુ પણ્ડિતં;

યો [કો (સી. પી.)] નજ્જ વિનયે કઙ્ખં, અત્થધમ્મવિદૂ ઇસે’’.

૧૧૬૮. ‘‘વેદેહસ્સ વચો સુત્વા, અલાતો એતદબ્રવિ;

‘‘અત્થાયં મિગદાયસ્મિં, અચેલો ધીરસમ્મતો.

૧૧૬૯. ‘‘ગુણો કસ્સપગોત્તાયં, સુતો ચિત્રકથી ગણી;

તં દેવ [તદેવ (ક.)] પયિરુપાસેમુ [પયિરુપાસય (સી. પી.)], સો નો કઙ્ખં વિનેસ્સતિ’’.

૧૧૭૦. ‘‘અલાતસ્સ વચો સુત્વા, રાજા ચોદેસિ સારથિં;

‘‘મિગદાયં ગમિસ્સામ, યુત્તં યાનં ઇધાનય’’.

૧૧૭૧. તસ્સ યાનં અયોજેસું, દન્તં રૂપિયપક્ખરં [રૂપિયુપક્ખરં (ક.)];

સુક્કમટ્ઠપરિવારં, પણ્ડરં દોસિનામુખં.

૧૧૭૨. ‘‘તત્રાસું કુમુદાયુત્તા, ચત્તારો સિન્ધવા હયા;

અનિલૂપમસમુપ્પાતા [અનિલૂપમસમુપ્પાદા (ક.)], સુદન્તા સોણ્ણમાલિનો.

૧૧૭૩. ‘‘સેતચ્છત્તં સેતરથો, સેતસ્સા સેતબીજની;

વેદેહો સહમચ્ચેહિ, નિય્યં ચન્દોવ સોભતિ.

૧૧૭૪. ‘‘તમનુયાયિંસુ બહવો, ઇન્દિખગ્ગધરા [ઇન્દખગ્ગધરા (સી.), ઇટ્ઠિખગ્ગધરા (પી.)] બલી;

અસ્સપિટ્ઠિગતા વીરા, નરા નરવરાધિપં.

૧૧૭૫. સો મુહુત્તંવ યાયિત્વા, યાના ઓરુય્હ ખત્તિયો;

વેદેહો સહમચ્ચેહિ, પત્તી ગુણમુપાગમિ.

૧૧૭૬. યેપિ તત્થ તદા આસું, બ્રાહ્મણિબ્ભા સમાગતા;

ન તે અપનયી રાજા, અકતં ભૂમિમાગતે.

૧૧૭૭. ‘‘તતો સો મુદુકા ભિસિયા, મુદુચિત્તકસન્થતે [મુદુચિત્તકળન્દકે (સી. પી.)];

મુદુપચ્ચત્થતે રાજા, એકમન્તં ઉપાવિસિ.

૧૧૭૮. ‘‘નિસજ્જ રાજા સમ્મોદિ, કથં સારણિયં તતો;

‘‘કચ્ચિ યાપનિયં ભન્તે, વાતાનમવિયગ્ગતા [વાતાનમવિસગ્ગતા (સી. પી.), વાતાનમવિયત્તતા (સ્યા.)].

૧૧૭૯. ‘‘કચ્ચિ અકસિરા વુત્તિ, લભસિ [લબ્ભતિ (સી. પી.)] પિણ્ડયાપનં [પિણ્ડિયાપનં (સ્યા. ક.)];

અપાબાધો ચસિ કચ્ચિ, ચક્ખું ન પરિહાયતિ’’.

૧૧૮૦. તં ગુણો પટિસમ્મોદિ, વેદેહં વિનયે રતં;

‘‘યાપનીયં મહારાજ, સબ્બમેતં તદૂભયં.

૧૧૮૧. ‘‘કચ્ચિ તુય્હમ્પિ વેદેહ, પચ્ચન્તા ન બલીયરે;

કચ્ચિ અરોગં યોગ્ગં તે, કચ્ચિ વહતિ વાહનં;

કચ્ચિ તે બ્યાધયો નત્થિ, સરીરસ્સુપતાપિયા’’ [સરીરસ્સુપતાપિકા (સી. પી.), સરીરસ્સુપતાપના (?)].

૧૧૮૨. પટિસમ્મોદિતો રાજા, તતો પુચ્છિ અનન્તરા;

અત્થં ધમ્મઞ્ચ ઞાયઞ્ચ, ધમ્મકામો રથેસભો.

૧૧૮૩. ‘‘કથં ધમ્મં ચરે મચ્ચો, માતાપિતૂસુ કસ્સપ;

કથં ચરે આચરિયે, પુત્તદારે કથં ચરે.

૧૧૮૪. ‘‘કથં ચરેય્ય વુડ્ઢેસુ, કથં સમણબ્રાહ્મણે;

કથઞ્ચ બલકાયસ્મિં, કથં જનપદે ચરે.

૧૧૮૫. ‘‘કથં ધમ્મં ચરિત્વાન, મચ્ચા ગચ્છન્તિ [પેચ્ચ ગચ્છતિ (સી. સ્યા. પી.)] સુગ્ગતિં;

કથઞ્ચેકે અધમ્મટ્ઠા, પતન્તિ નિરયં અથો’’.

૧૧૮૬. ‘‘વેદેહસ્સ વચો સુત્વા, કસ્સપો એતદબ્રવિ;

‘‘‘સુણોહિ મે મહારાજ, સચ્ચં અવિતથં પદં.

૧૧૮૭. ‘‘‘નત્થિ ધમ્મચરિતસ્સ [ધમ્મસ્સ ચિણ્ણસ્સ (સી.)], ફલં કલ્યાણપાપકં;

નત્થિ દેવ પરો લોકો, કો તતો હિ ઇધાગતો.

૧૧૮૮. ‘‘‘નત્થિ દેવ પિતરો વા, કુતો માતા કુતો પિતા;

નત્થિ આચરિયો નામ, અદન્તં કો દમેસ્સતિ.

૧૧૮૯. ‘‘‘સમતુલ્યાનિ ભૂતાનિ, નત્થિ જેટ્ઠાપચાયિકા;

નત્થિ બલં વીરિયં વા, કુતો ઉટ્ઠાનપોરિસં;

નિયતાનિ હિ ભૂતાનિ, યથા ગોટવિસો તથા.

૧૧૯૦. ‘‘‘લદ્ધેય્યં લભતે મચ્ચો, તત્થ દાનફલં કુતો;

નત્થિ દાનફલં દેવ, અવસો દેવવીરિયો.

૧૧૯૧. ‘‘‘બાલેહિ દાનં પઞ્ઞત્તં, પણ્ડિતેહિ પટિચ્છિતં;

અવસા દેન્તિ ધીરાનં, બાલા પણ્ડિતમાનિનો.

૧૧૯૨. ‘‘‘સત્તિમે સસ્સતા કાયા, અચ્છેજ્જા અવિકોપિનો;

તેજો પથવી આપો ચ, વાયો સુખં દુખઞ્ચિમે;

જીવે ચ સત્તિમે કાયા, યેસં છેત્તા ન વિજ્જતિ.

૧૧૯૩. ‘‘‘નત્થિ હન્તા વ છેત્તા વા, હઞ્ઞે યેવાપિ [હઞ્ઞરે વાપિ (સી. સ્યા. પી.)] કોચિ નં;

અન્તરેનેવ કાયાનં, સત્થાનિ વીતિવત્તરે.

૧૧૯૪. ‘‘‘યો ચાપિ [યોપાયં (સી. પી.), યો ચાયં (સ્યા. ક.)] સિરમાદાય, પરેસં નિસિતાસિના;

ન સો છિન્દતિ તે કાયે, તત્થ પાપફલં કુતો.

૧૧૯૫. ‘‘‘ચુલ્લાસીતિમહાકપ્પે, સબ્બે સુજ્ઝન્તિ સંસરં;

અનાગતે તમ્હિ કાલે, સઞ્ઞતોપિ ન સુજ્ઝતિ.

૧૧૯૬. ‘‘‘ચરિત્વાપિ બહું ભદ્રં, નેવ સુજ્ઝન્તિનાગતે;

પાપઞ્ચેપિ બહું કત્વા, તં ખણં નાતિવત્તરે.

૧૧૯૭. ‘‘‘અનુપુબ્બેન નો સુદ્ધિ, કપ્પાનં ચુલ્લસીતિયા;

નિયતિં નાતિવત્તામ, વેલન્તમિવ સાગરો’’’.

૧૧૯૮. કસ્સપસ્સ વચો સુત્વા, અલાતો એતદબ્રવિ;

‘‘યથા ભદન્તો ભણતિ, મય્હમ્પેતંવ રુચ્ચતિ.

૧૧૯૯. ‘‘અહમ્પિ પુરિમં જાતિં, સરે સંસરિતત્તનો;

પિઙ્ગલો નામહં આસિં, લુદ્દો ગોઘાતકો પુરે.

૧૨૦૦. ‘‘બારાણસિયં ફીતાયં, બહું પાપં કતં મયા;

બહૂ મયા હતા પાણા, મહિંસા સૂકરા અજા.

૧૨૦૧. ‘‘તતો ચુતો ઇધ જાતો, ઇદ્ધે સેનાપતીકુલે;

નત્થિ નૂન ફલં પાપં, યોહં [પાપે સોહં (સી. પી.)] ન નિરયં ગતો.

૧૨૦૨. અથેત્થ બીજકો નામ, દાસો આસિ પટચ્ચરી [પળચ્ચરી (સી. પી.), પટજ્જરી (ક.)];

ઉપોસથં ઉપવસન્તો, ગુણસન્તિકુપાગમિ.

૧૨૦૩. કસ્સપસ્સ વચો સુત્વા, અલાતસ્સ ચ ભાસિતં;

પસ્સસન્તો મુહું ઉણ્હં, રુદં અસ્સૂનિ વત્તયિ.

૧૨૦૪. તમનુપુચ્છિ વેદેહો, ‘‘કિમત્થં સમ્મ રોદસિ;

કિં તે સુતં વા દિટ્ઠં વા, કિં મં વેદેસિ વેદનં’’.

૧૨૦૫. વેદેહસ્સ વચો સુત્વા, બીજકો એતદબ્રવિ;

‘‘નત્થિ મે વેદના દુક્ખા, મહારાજ સુણોહિ મે.

૧૨૦૬. ‘‘અહમ્પિ પુરિમં જાતિં, સરામિ સુખમત્તનો;

સાકેતાહં પુરે આસિં, ભાવસેટ્ઠિ ગુણે રતો.

૧૨૦૭. ‘‘સમ્મતો બ્રાહ્મણિબ્ભાનં, સંવિભાગરતો સુચિ;

ન ચાપિ પાપકં કમ્મં, સરામિ કતમત્તનો.

૧૨૦૮. ‘‘તતો ચુતાહં વેદેહ, ઇધ જાતો દુરિત્થિયા;

ગબ્ભમ્હિ કુમ્ભદાસિયા, યતો જાતો સુદુગ્ગતો.

૧૨૦૯. ‘‘એવમ્પિ દુગ્ગતો સન્તો, સમચરિયં અધિટ્ઠિતો;

ઉપડ્ઢભાગં ભત્તસ્સ, દદામિ યો મે ઇચ્છતિ.

૧૨૧૦. ‘‘ચાતુદ્દસિં પઞ્ચદસિં, સદા ઉપવસામહં;

ન ચાપિ [ન અહં (ક.)] ભૂતે હિંસામિ, થેય્યઞ્ચાપિ વિવજ્જયિં.

૧૨૧૧. ‘‘સબ્બમેવ હિ નૂનેતં, સુચિણ્ણં ભવતિ નિપ્ફલં;

નિરત્થં મઞ્ઞિદં સીલં, અલાતો ભાસતી યથા.

૧૨૧૨. ‘‘કલિમેવ નૂન ગણ્હામિ, અસિપ્પો ધુત્તકો યથા;

કટં અલાતો ગણ્હાતિ, કિતવોસિક્ખિતો યથા.

૧૨૧૩. ‘‘દ્વારં નપ્પટિપસ્સામિ, યેન ગચ્છામિ સુગ્ગતિં;

તસ્મા રાજ પરોદામિ, સુત્વા કસ્સપભાસિતં’’.

૧૨૧૪. બીજકસ્સ વચો સુત્વા, રાજા અઙ્ગતિ મબ્રવિ;

‘‘નત્થિ દ્વારં સુગતિયા, નિયતિં [નિયતં (સ્યા.)] કઙ્ખ બીજક.

૧૨૧૫. ‘‘સુખં વા યદિ વા દુક્ખં, નિયતિયા કિર લબ્ભતિ;

સંસારસુદ્ધિ સબ્બેસં, મા તુરિત્થો [તુરિતો (સ્યા.)] અનાગતે.

૧૨૧૬. ‘‘અહમ્પિ પુબ્બે કલ્યાણો, બ્રાહ્મણિબ્ભેસુ બ્યાવટો [વાવટો (ક.)];

વોહારમનુસાસન્તો, રતિહીનો તદન્તરા’’.

૧૨૧૭. ‘‘પુનપિ ભન્તે દક્ખેમુ, સઙ્ગતિ ચે ભવિસ્સતિ’’;

ઇદં વત્વાન વેદેહો, પચ્ચગા સનિવેસનં.

૧૨૧૮. તતો રત્યા વિવસાને, ઉપટ્ઠાનમ્હિ અઙ્ગતિ;

અમચ્ચે સન્નિપાતેત્વા, ઇદં વચનમબ્રવિ.

૧૨૧૯. ‘‘ચન્દકે મે વિમાનસ્મિં, સદા કામે વિધેન્તુ મે;

મા ઉપગચ્છું અત્થેસુ, ગુય્હપ્પકાસિયેસુ ચ.

૧૨૨૦. ‘‘વિજયો ચ સુનામો ચ, સેનાપતિ અલાતકો;

એતે અત્થે નિસીદન્તુ, વોહારકુસલા તયો’’.

૧૨૨૧. ઇદં વત્વાન વેદેહો, કામેવ બહુમઞ્ઞથ;

ન ચાપિ બ્રાહ્મણિબ્ભેસુ, અત્થે કિસ્મિઞ્ચિ બ્યાવટો.

૧૨૨૨. તતો દ્વેસત્તરત્તસ્સ, વેદેહસ્સત્રજા પિયા;

રાજકઞ્ઞા રુચા [રુજા (સી. પી.) એવમુપરિપિ] નામ, ધાતિમાતરમબ્રવિ.

૧૨૨૩. ‘અલઙ્કરોથ મં ખિપ્પં, સખિયો ચાલઙ્કરોન્તુ [ચ કરોન્તુ (સી. પી.)] મે;

સુવે પન્નરસો દિબ્યો, ગચ્છં ઇસ્સરસન્તિકે’ [પિતુસ્સ સન્તિકે (સ્યા.)].

૧૨૨૪. તસ્સા માલ્યં અભિહરિંસુ, ચન્દનઞ્ચ મહારહં;

મણિસઙ્ખમુત્તારતનં, નાનારત્તે ચ અમ્બરે.