૧૯. સટ્ઠિનિપાતો

૫૨૯. સોણકજાતકં (૧)

૧. ‘‘તસ્સ સુત્વા સતં દમ્મિ, સહસ્સં દિટ્ઠ [દટ્ઠુ (સી. પી.)] સોણકં;

કો મે સોણકમક્ખાતિ, સહાયં પંસુકીળિતં’’.

૨. ‘‘અથબ્રવી માણવકો, દહરો પઞ્ચચૂળકો;

મય્હં સુત્વા સતં દેહિ, સહસ્સં દિટ્ઠ [દટ્ઠુ (સી. પી.)] સોણકં;

અહં તે સોણકક્ખિસ્સં [અહં સોણકમક્ખિસ્સં (સી. પી.), અહં તે સોણકમક્ખિસ્સં (સ્યા.)], સહાયં પંસુકીળિતં’’.

૩. ‘‘કતમસ્મિં [કતરસ્મિં (સી. સ્યા. પી.)] સો જનપદે, રટ્ઠેસુ નિગમેસુ ચ;

કત્થ સોણકમદ્દક્ખિ [કત્થ તે સોણકો દિટ્ઠો (સી. પી.)], તં મે અક્ખાહિ પુચ્છિતો’’.

૪. ‘‘તવેવ દેવ વિજિતે, તવેવુય્યાનભૂમિયા;

ઉજુવંસા મહાસાલા, નીલોભાસા મનોરમા.

૫. ‘‘તિટ્ઠન્તિ મેઘસમાના, રમ્મા અઞ્ઞોઞ્ઞનિસ્સિતા;

તેસં મૂલમ્હિ [મૂલસ્મિં (સી. પી.), મૂલસ્મિ (સ્યા.)] સોણકો, ઝાયતી અનુપાદનો [અનુપાદિનો (સ્યા.), અનુપાદાનો (પી.)];

ઉપાદાનેસુ લોકેસુ, ડય્હમાનેસુ નિબ્બુતો.

૬. ‘‘તતો ચ રાજા પાયાસિ, સેનાય ચતુરઙ્ગિયા;

કારાપેત્વા સમં મગ્ગં, અગમા યેન સોણકો.

૭. ‘‘ઉય્યાનભૂમિં ગન્ત્વાન, વિચરન્તો બ્રહાવને;

આસીનં સોણકં દક્ખિ, ડય્હમાનેસુ નિબ્બુતં’’.

૮. ‘‘કપણો વતયં ભિક્ખુ, મુણ્ડો સઙ્ઘાટિપારુતો;

અમાતિકો અપિતિકો, રુક્ખમૂલસ્મિ ઝાયતિ’’.

૯. ‘‘ઇમં વાક્યં નિસામેત્વા, સોણકો એતદબ્રવિ;

‘ન રાજ કપણો હોતિ, ધમ્મં કાયેન ફસ્સયં [ફુસયં (ક.)].

૧૦. ‘યો ચ [યોધ (સી. સ્યા.)] ધમ્મં નિરંકત્વા [નિરાકત્વા (?)], અધમ્મમનુવત્તતિ;

સ રાજ કપણો હોતિ, પાપો પાપપરાયનો’’’.

૧૧. ‘‘‘અરિન્દમોતિ મે નામં, કાસિરાજાતિ મં વિદૂ;

કચ્ચિ ભોતો સુખસ્સેય્યા [સુખા સેય્યા (પી.), સુખસેય્યો (ક.)], ઇધ પત્તસ્સ સોણક’’’.

૧૨. ‘‘સદાપિ ભદ્રમધનસ્સ, અનાગારસ્સ ભિક્ખુનો;

ન તેસં કોટ્ઠે ઓપેન્તિ, ન કુમ્ભિં ન ખળોપિયં [ન કુમ્ભે ન કળોપિયા (સ્યા. પી.)];

પરનિટ્ઠિતમેસાના, તેન યાપેન્તિ સુબ્બતા.

૧૩. ‘‘દુતિયમ્પિ ભદ્રમધનસ્સ, અનાગારસ્સ ભિક્ખુનો;

અનવજ્જપિણ્ડો [અનવજ્જો પિણ્ડા (પી.)] ભોત્તબ્બો, ન ચ કોચૂપરોધતિ.

૧૪. ‘‘તતિયમ્પિ ભદ્રમધનસ્સ, અનાગારસ્સ ભિક્ખુનો;

નિબ્બુતો પિણ્ડો ભોત્તબ્બો, ન ચ કોચૂપરોધતિ.

૧૫. ‘‘ચતુત્થમ્પિ [ચતુત્થં (પી.)] ભદ્રમધનસ્સ, અનાગારસ્સ ભિક્ખુનો;

મુત્તસ્સ રટ્ઠે ચરતો, સઙ્ગો યસ્સ ન વિજ્જતિ.

૧૬. ‘‘પઞ્ચમમ્પિ [પઞ્ચમં (પી.)] ભદ્રમધનસ્સ, અનાગારસ્સ ભિક્ખુનો;

નગરમ્હિ ડય્હમાનમ્હિ, નાસ્સ કિઞ્ચિ અડય્હથ.

૧૭. ‘‘છટ્ઠમ્પિ [છટ્ઠં (પી.)] ભદ્રમધનસ્સ, અનાગારસ્સ ભિક્ખુનો;

રટ્ઠે વિલુમ્પમાનમ્હિ [વિલુપ્પમાનમ્હિ (ક.)], નાસ્સ કિઞ્ચિ અહીરથ [અહારથ (સી. સ્યા.)].

૧૮. ‘‘સત્તમમ્પિ [સત્તમં (પી.)] ભદ્રમધનસ્સ, અનાગારસ્સ ભિક્ખુનો;

ચોરેહિ રક્ખિતં મગ્ગં, યે ચઞ્ઞે પરિપન્થિકા;

પત્તચીવરમાદાય, સોત્થિં ગચ્છતિ સુબ્બતો.

૧૯. ‘‘અટ્ઠમમ્પિ [અટ્ઠમં (પી.)] ભદ્રમધનસ્સ, અનાગારસ્સ ભિક્ખુનો;

યં યં દિસં પક્કમતિ, અનપેક્ખોવ ગચ્છતિ’’.

૨૦. ‘‘બહૂપિ ભદ્રા [બહૂનિ સમણભદ્રાનિ (સી.), બહૂપિ ભદ્રકા એતે (પી.)] એતેસં, યો ત્વં ભિક્ખુ પસંસસિ;

અહઞ્ચ ગિદ્ધો કામેસુ, કથં કાહામિ સોણક.

૨૧. ‘‘પિયા મે માનુસા કામા, અથો દિબ્યાપિ મે પિયા;

અથ કેન નુ વણ્ણેન, ઉભો લોકે લભામસે’’.

૨૨. ‘‘કામે ગિદ્ધા [કામેસુ ગિદ્ધા (સી. પી.)] કામરતા, કામેસુ અધિમુચ્છિતા;

નરા પાપાનિ કત્વાન, ઉપપજ્જન્તિ દુગ્ગતિં.

૨૩. ‘‘યે ચ કામે પહન્ત્વાન [પહત્વાન (સી. પી.)], નિક્ખન્તા અકુતોભયા;

એકોદિભાવાધિગતા, ન તે ગચ્છન્તિ દુગ્ગતિં.

૨૪. ‘‘ઉપમં તે કરિસ્સામિ, તં સુણોહિ અરિન્દમ;

ઉપમાય મિધેકચ્ચે [પિધેકચ્ચે (સી. પી.)], અત્થં જાનન્તિ પણ્ડિતા.

૨૫. ‘‘ગઙ્ગાય કુણપં દિસ્વા, વુય્હમાનં મહણ્ણવે;

વાયસો સમચિન્તેસિ, અપ્પપઞ્ઞો અચેતસો.

૨૬. ‘‘‘યાનઞ્ચ વતિદં લદ્ધં, ભક્ખો ચાયં અનપ્પકો’;

તત્થ રત્તિં તત્થ દિવા, તત્થેવ નિરતો મનો.

૨૭. ‘‘ખાદં નાગસ્સ મંસાનિ, પિવં ભાગીરથોદકં [ભાગિરસોદકં (સી. સ્યા. પી. ક.)];

સમ્પસ્સં વનચેત્યાનિ, ન પલેત્થ [પલેત્વા (ક.)] વિહઙ્ગમો.

૨૮. ‘‘તઞ્ચ [તંવ (પી.)] ઓતરણી ગઙ્ગા, પમત્તં કુણપે રતં;

સમુદ્દં અજ્ઝગાહાસિ [અજ્ઝગાહયિ (પી.)], અગતી યત્થ પક્ખિનં.

૨૯. ‘‘સો ચ ભક્ખપરિક્ખીણો, ઉદપત્વા [ઉપ્પતિત્વા (સી. સ્યા.), ઉદાપત્વા (પી.)] વિહઙ્ગમો.

ન પચ્છતો ન પુરતો, નુત્તરં નોપિ દક્ખિણં.

૩૦. ‘‘દીપં સો નજ્ઝગાગઞ્છિ [ન અજ્ઝગઞ્છિ (સી.), ન અજ્ઝગચ્છિ (પી.)], અગતી યત્થ પક્ખિનં;

સો ચ તત્થેવ પાપત્થ, યથા દુબ્બલકો તથા.

૩૧. ‘‘તઞ્ચ સામુદ્દિકા મચ્છા, કુમ્ભીલા મકરા સુસૂ;

પસય્હકારા ખાદિંસુ, ફન્દમાનં વિપક્ખકં [વિપક્ખિનં (સી. પી.), વિપક્ખિકં (સ્યા.)].

૩૨. ‘‘એવમેવ તુવં રાજ, યે ચઞ્ઞે કામભોગિનો;

ગિદ્ધા ચે ન વમિસ્સન્તિ, કાકપઞ્ઞાવ [કાકપઞ્ઞાય (સી. સ્યા. પી.)] તે વિદૂ.

૩૩. ‘‘એસા તે ઉપમા રાજ, અત્થસન્દસ્સની કતા;

ત્વઞ્ચ પઞ્ઞાયસે તેન, યદિ કાહસિ વા ન વા.

૩૪. ‘‘એકવાચમ્પિ દ્વિવાચં, ભણેય્ય અનુકમ્પકો;

તતુત્તરિં ન ભાસેય્ય, દાસોવય્યસ્સ [દાસો અય્યસ્સ (સી.), દાસો અયિરસ્સ (પી.)] સન્તિકે’’.

૩૫. ‘‘ઇદં વત્વાન પક્કામિ, સોણકો અમિતબુદ્ધિમા [સોણકો’મિતબુદ્ધિમા (?)];

વેહાસે અન્તલિક્ખસ્મિં, અનુસાસિત્વાન ખત્તિયં’’.

૩૬. ‘‘કો નુમે રાજકત્તારો, સુદ્દા વેય્યત્તમાગતા [સૂતા વેય્યત્તિમાગતા (સી. સ્યા. પી.)];

રજ્જં નિય્યાદયિસ્સામિ, નાહં રજ્જેન મત્થિકો.

૩૭. ‘‘અજ્જેવ પબ્બજિસ્સામિ, કો જઞ્ઞા મરણં સુવે;

માહં કાકોવ દુમ્મેધો, કામાનં વસમન્વગં’’ [વસમન્નગા (પી.)].

૩૮. ‘‘અત્થિ તે દહરો પુત્તો, દીઘાવુ રટ્ઠવડ્ઢનો;

તં રજ્જે અભિસિઞ્ચસ્સુ, સો નો રાજા ભવિસ્સતિ’’.

૩૯. ‘‘ખિપ્પં કુમારમાનેથ, દીઘાવું રટ્ઠવડ્ઢનં;

તં રજ્જે અભિસિઞ્ચિસ્સં, સો વો રાજા ભવિસ્સતિ’’.

૪૦. ‘‘તતો કુમારમાનેસું, દીઘાવું રટ્ઠવડ્ઢનં;

તં દિસ્વા આલપી રાજા, એકપુત્તં મનોરમં.

૪૧. ‘‘સટ્ઠિ ગામસહસ્સાનિ, પરિપુણ્ણાનિ સબ્બસો;

તે પુત્ત પટિપજ્જસ્સુ, રજ્જં નિય્યાદયામિ તે.

૪૨. ‘‘અજ્જેવ પબ્બજિસ્સામિ, કો જઞ્ઞા મરણં સુવે;

માહં કાકોવ દુમ્મેધો, કામાનં વસમન્વગં [વસમન્નગા (પી.)].

૪૩. ‘‘સટ્ઠિ નાગસહસ્સાનિ, સબ્બાલઙ્કારભૂસિતા;

સુવણ્ણકચ્છા માતઙ્ગા, હેમકપ્પનવાસસા.

૪૪. ‘‘આરૂળ્હા ગામણીયેહિ, તોમરઙ્કુસપાણિભિ;

તે પુત્ત પટિપજ્જસ્સુ, રજ્જં નિય્યાદયામિ તે.

૪૫. ‘‘અજ્જેવ પબ્બજિસ્સામિ, કો જઞ્ઞા મરણં સુવે;

માહં કાકોવ દુમ્મેધો, કામાનં વસમન્વગં.

૪૬. ‘‘સટ્ઠિ અસ્સસહસ્સાનિ, સબ્બાલઙ્કારભૂસિતા;

આજાનીયાવ જાતિયા, સિન્ધવા સીઘવાહિનો.

૪૭. ‘‘આરૂળ્હા ગામણીયેહિ, ઇલ્લિયાચાપધારિભિ [ઇન્દિયાચાપધારિભિ (ક.)];

તે પુત્ત પટિપજ્જસ્સુ, રજ્જં નિય્યાદયામિ તે.

૪૮. ‘‘અજ્જેવ પબ્બજિસ્સામિ, કો જઞ્ઞા મરણં સુવે;

માહં કાકોવ દુમ્મેધો, કામાનં વસમન્વગં.

૪૯. ‘‘સટ્ઠિ રથસહસ્સાનિ, સન્નદ્ધા ઉસ્સિતદ્ધજા;

દીપા અથોપિ વેય્યગ્ઘા, સબ્બાલઙ્કારભૂસિતા.

૫૦. ‘‘આરૂળ્હા ગામણીયેહિ, ચાપહત્થેહિ વમ્મિભિ;

તે પુત્ત પટિપજ્જસ્સુ, રજ્જં નિય્યાદયામિ તે.

૫૧. ‘‘અજ્જેવ પબ્બજિસ્સામિ, કો જઞ્ઞા મરણં સુવે;

માહં કાકોવ દુમ્મેધો, કામાનં વસમન્વગં.

૫૨. ‘‘સટ્ઠિ ધેનુસહસ્સાનિ, રોહઞ્ઞા પુઙ્ગવૂસભા;

તા પુત્ત પટિપજ્જસ્સુ, રજ્જં નિય્યાદયામિ તે.

૫૩. ‘‘અજ્જેવ પબ્બજિસ્સામિ, કો જઞ્ઞા મરણં સુવે;

માહં કાકોવ દુમ્મેધો, કામાનં વસમન્વગં.

૫૪. ‘‘સોળસિત્થિસહસ્સાનિ, સબ્બાલઙ્કારભૂસિતા;

વિચિત્રવત્થાભરણા, આમુત્તમણિકુણ્ડલા;

તા પુત્ત પટિપજ્જસ્સુ, રજ્જં નિય્યાદયામિ તે.

૫૫. ‘‘અજ્જેવ પબ્બજિસ્સામિ, કો જઞ્ઞા મરણં સુવે;

માહં કાકોવ દુમ્મેધો, કામાનં વસમન્વગં’’.

૫૬. ‘‘દહરસ્સેવ મે તાત, માતા મતાતિ મે સુતં;

તયા વિના અહં તાત, જીવિતુમ્પિ ન ઉસ્સહે.

૫૭. ‘‘યથા આરઞ્ઞકં નાગં, પોતો અન્વેતિ પચ્છતો;

જેસ્સન્તં ગિરિદુગ્ગેસુ, સમેસુ વિસમેસુ ચ.

૫૮. ‘‘એવં તં અનુગચ્છામિ, પુત્તમાદાય [પત્તમાદાય (પી.)] પચ્છતો;

સુભરો તે ભવિસ્સામિ, ન તે હેસ્સામિ દુબ્ભરો’’.

૫૯. ‘‘યથા સામુદ્દિકં નાવં, વાણિજાનં ધનેસિનં;

વોહારો તત્થ ગણ્હેય્ય, વાણિજા બ્યસની [બ્યસનં (ક.)] સિયા.

૬૦. ‘‘એવમેવાયં પુત્તકલિ [પુત્તક (સ્યા.)], અન્તરાયકરો મમ [મમં (પી.)];

ઇમં કુમારં પાપેથ, પાસાદં રતિવડ્ઢનં.

૬૧. ‘‘તત્થ કમ્બુસહત્થાયો, યથા સક્કંવ અચ્છરા;

તા નં તત્થ રમેસ્સન્તિ [રમિસ્સન્તિ (સ્યા. ક.)], તાહિ ચેસો [મેસો (પી.)] રમિસ્સતિ.

૬૨. ‘‘તતો કુમારં પાપેસું, પાસાદં રતિવડ્ઢનં;

તં દિસ્વા અવચું કઞ્ઞા, દીઘાવું રટ્ઠવડ્ઢનં.

૬૩. ‘‘દેવતા નુસિ ગન્ધબ્બો, અદુ [આદુ (સી. પી.)] સક્કો પુરિન્દદો;

કો વા ત્વં કસ્સ વા પુત્તો, કથં જાનેમુ તં મયં’’.

૬૪. ‘‘નમ્હિ દેવો ન ગન્ધબ્બો, નાપિ [નમ્હિ (ક.)] સક્કો પુરિન્દદો;

કાસિરઞ્ઞો અહં પુત્તો, દીઘાવુ રટ્ઠવડ્ઢનો;

મમં [મમ (પી.)] ભરથ ભદ્દં વો [ભદ્દન્તે (ક.)], અહં ભત્તા ભવામિ વો’’.

૬૫. ‘‘તં તત્થ અવચું કઞ્ઞા, દીઘાવું રટ્ઠવડ્ઢનં;

‘કુહિં રાજા અનુપ્પત્તો, ઇતો રાજા કુહિં ગતો’’’.

૬૬. ‘‘પઙ્કં રાજા અતિક્કન્તો, થલે રાજા પતિટ્ઠિતો;

અકણ્ટકં અગહનં, પટિપન્નો મહાપથં.

૬૭. ‘‘અહઞ્ચ પટિપન્નોસ્મિ, મગ્ગં દુગ્ગતિગામિનં;

સકણ્ટકં સગહનં, યેન ગચ્છન્તિ દુગ્ગતિં’’.

૬૮. ‘‘તસ્સ તે સ્વાગતં રાજ, સીહસ્સેવ ગિરિબ્બજં;

અનુસાસ મહારાજ, ત્વં નો સબ્બાસમિસ્સરો’’તિ.

સોણકજાતકં પઠમં.

૫૩૦. સંકિચ્ચજાતકં (૨)

૬૯. ‘‘દિસ્વા નિસિન્નં રાજાનં, બ્રહ્મદત્તં રથેસભં;

અથસ્સ પટિવેદેસિ, યસ્સાસિ અનુકમ્પકો.

૭૦. ‘‘સંકિચ્ચાયં અનુપ્પત્તો, ઇસીનં સાધુસમ્મતો;

તરમાનરૂપો નિય્યાહિ, ખિપ્પં પસ્સ મહેસિનં.